ΞΕΝΙΑ ΣΤΑΥΡΟΥ ν. ΑΔΕΛΦΟΙ ΣΙΗΚΚΗ ΛΤΔ, Αγωγή αρ. 2437/21, 30/11/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2022:A406 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Ηλία, Πρ. Ε.Δ. Αγωγή αρ. 2437/21 Μεταξύ:- ΞΕΝΙΑ ΣΤΑΥΡΟΥ Ενάγουσας -και- ΑΔΕΛΦΟΙ ΣΙΗΚΚΗ ΛΤΔ Εναγόμενοι Αίτηση, ημ. 29/11/2021, για περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες Ημερομηνία: 30/11/2022 Εμφανίσεις: Για Ενάγουσα/Καθ' ης η Αίτηση: κ. Κ. Χαραλάμπους Για Εναγόμενους/Αιτητές: κ. Γ. Λουκαϊδης Ενδιάμεση απόφαση Με την αγωγή η Ενάγουσα αξιώνει ειδικές αποζημιώσεις συνεπεία του επίδικου ατυχήματος, γενικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες ή/και τραυματισμούς ή/και ταλαιπωρία ή/και πόνο συνεπεία του επίδικου δυστυχήματος, καθώς και παραδειγματικές και/ή τιμωρητικές και/ή επαυξημένες αποζημιώσεις. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της Ενάγουσας στο ειδικώς οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα, οι Εναγόμενοι τοποθέτησαν γυάλινο προστατευτικό κιγκλίδωμα και/ή κάγκελο σε σκάλα της οικίας της. Ενώ η Ενάγουσα κατέβαινε από τις σκάλες, γλίστρησε και στην προσπάθεια της να στηριχτεί στο κιγκλίδωμα, αυτό θρυμματίστηκε ή/και υποχώρησε ή/και καταστράφηκε. Λόγω της υποχώρησης του κιγκλιδώματος, η Ενάγουσα έπεσε στο κενό με αποτέλεσμα να υποστεί πολλούς και σοβαρούς τραυματισμούς ή/και σωματικές βλάβες. Η Ενάγουσα ισχυρίζεται ότι το εν λόγω ατύχημα οφείλεται στην αποκλειστική αμέλεια ή/και παράβαση των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων και/ή στην ελαττωματικότητα του κιγκλιδώματος δυνάμει των Ελαττωματικών Προϊόντων (Αστική Ευθύνη) Νόμου του 1995 (105(Ι)/1995). Η Ενάγουσα δικογραφεί λεπτομέρειες αμέλειας ή/και παράβασης των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων. Περαιτέρω και/ή διαζευκτικά, η Ενάγουσα ισχυρίζεται ότι τυγχάνει εφαρμογής η αρχή res ipsa loquitur. Συνεπεία της αμέλειας ή/και παραβάσεως των εκ του νόμου και/ή κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων, η Ενάγουσα υπέστη σοβαρές σωματικές βλάβες ή/και τραυματισμούς ή/και απώλεια ή/και πόνο ή/και ταλαιπωρία ή/και απώλεια απολαύσεως της ζωής ή/και γενικές ζημιές, σχετικά με τις οποίες παραθέτει λεπτομέρειες γενικών ή/και σωματικών ζημιών. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι υπέστη ειδικές ζημιές, λεπτομέρειες των οποίων παραθέτει. Οι σχετικοί με το υπό κρίση αίτημα ισχυρισμοί της Ενάγουσας είναι αυτοί στις υποπαραγράφους 7.1-7.4, τους οποίους παραθέτω αυτούσιους: «7.1 Εγκατέστησαν και/ή τοποθέτησαν το Κιγκλίδωμα λανθασμένα ή/και όχι με τον σωστό ή/και ορθό ή/και ενδεικνυόμενο τρόπο ή/και κατά παράβαση των κανόνων ή/και οδηγιών ή/και προειδοποιήσεων των κατασκευαστών. 7.2 Χρησιμοποίησαν τα λανθασμένα ή/και εσφαλμένα υλικά για να εγκαταστήσουν ή/και τοποθετήσουν το Κιγκλίδωμα ή/και υλικά που ήταν ανεπαρκή ή/και ακατάλληλα ή/και ανασφαλή. 7.3 Το Κιγκλίδωμα και/ή το γυαλί που χρησιμοποίησαν ήταν ελαττωματικό ή/και προβληματικό ή/και δυσλειτουργικό ή/και μη ασφαλές ή/και μη αποδεκτής ποιότητας ή/και ακατάλληλο για τον σκοπό που προοριζόταν. 7.4 Παρέλειψαν να εγκαταστήσουν ή/και τοποθετήσουν με ασφάλεια ή/και με ασφαλή ή/και σωστό τρόπο ή/και επιτυχώς το Κιγλίδωμα.» Με την Υπεράσπιση, οι Εναγόμενοι αρνούνται τις αξιώσεις της Ενάγουσας και τους ισχυρισμούς επί των οποίων εδράζονται. Αρνούνται ότι το κιγκλίδωμα υποχώρησε όπως ισχυρίζεται η Ενάγουσα και ότι η πτώση της οφείλετο στο κιγκλίδωμα. Περαιτέρω, ισχυρίζονται ότι από την τοποθέτηση του κιγκλιδώματος πέρασαν 12 χρόνια για τα οποία η Ενάγουσα ουδέποτε παραπονέθηκε για οποιοδήποτε πρόβλημα ή ανασφάλεια του κιγκλιδώματος, ότι η Ενάγουσα πιθανόν η ίδια να προκάλεσε φθορά στη βάση ή στην στερεότητα του κιγκλιδώματος, ότι υπάρχει πάντα η κόπωση των υλικών και η φυσική φθορά στα σημεία που στερεώνεται το κιγκλίδωμα, ότι εν πάση περιπτώσει, στο γυάλινο κιγκλίδωμα πρέπει να ασκήθηκε πολλή δύναμη και πίεση από την πτώση της ενάγουσας με αποτέλεσμα αυτό να υποχωρήσει και ότι εν πάση περιπτώσει το γυαλί το οποίο υπήρχε ήταν ασφαλείας και ήταν 2 γυαλιά κολλημένα μαζί με την μεμβράνη εις τρόπο ώστε σε περίπτωση σπασίματος η μεμβράνη να συγκρατήσει τα γυαλιά και να μην πέσουν, η δε εγκατάσταση αυτή είναι πολύ συνήθης και ασφαλής. Περαιτέρω, ισχυρίζονται ότι η ενάγουσα αντελήφθη ότι οι ίδιοι οι εναγόμενοι δεν είχαν καμιά ευθύνη όταν υποχώρησε το κιγκλίδωμα επειδή ζήτησε προσφορά για κατασκευή νέου κιγλιδώματος από τους ίδιους και οι εναγόμενοι της ετοίμασαν προσφορά για τοποθέτηση νέου κιγλιδώματος. Υπό την επιφύλαξη των πιο πάνω, ισχυρίζονται ότι για το ατύχημα ευθυνόταν η ίδια η ενάγουσα. Περαιτέρω, ισχυρίζονται ότι ισχύει η αρχή res ipsa loquitur. Αρνούνται τις ισχυριζόμενες ή οποιεσδήποτε γενικές ή σωματικές ζημιές που υπέστη η Ενάγουσα ή ότι αυτές οφείλονται σε δική του υπαιτιότητα και υπό την επιφύλαξη των ανωτέρω ισχυρίζονται ότι οι ισχυριζόμενες βλάβες είναι υπερβολικές. Περαιτέρω, αρνούνται τις ισχυριζόμενες ή οποιεσδήποτε ειδικές ζημιές της Ενάγουσας και υπό την επιφύλαξη των ανωτέρω ότι οι ισχυριζόμενες ζημιές είναι υπερβολικές. Στη συνέχεια, η Ενάγουσα καταχώρισε Απάντηση. Απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς της Υπεράσπισης, ισχυρίζεται ότι παραπονέθηκε στους Εναγομένους όταν παρουσιάστηκε το πρόβλημα με το ελαττωματικό κιγλίδωμα και αφού υπέστη τους τραυματισμούς που αναφέρονται στην Έκθεση Απαίτησης, ότι δεν προκάλεσε καμιά φθορά στη βάση ή στη στερεότητα του κιγκλιδώματος και επαναλαμβάνει ότι οι Εναγόμενοι ήταν αμελείς και/ή παράβηκαν τα εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθήκοντα τους κατά την εγκατάσταση του, ισχυρίζεται ότι οι Εναγόμενοι δεν εγκατέστησαν το επίδικο κιγκλίδωμα με επαρκή αντοχή ώστε να μπορεί να αντέξει στο πέρασμα του χρόνου, ότι δεν άσκησε δύναμη ή/και πίεση στο κιγκλίδωμα πέρα από την εύλογα αναμενόμενη υπό τις περιστάσεις, ότι ο τρόπος που οι Εναγόμενοι εγκατέστησαν το κιγκλίδωμα δεν ήταν ο ορθός και/ή ο ενδεικνυόμενος και το κιγκλίδωμα κατέρρευσε χωρίς να γίνει καμία συγκράτηση του γυαλιού. Περαιτέρω, αναφέρει ότι το γεγονός ότι ζήτησε προσφορά από τους Εναγόμενους δεν αναιρεί την ευθύνη που έχουν για την υποχώρηση του κιγκλιδώματος. Ισχυρίζεται ότι εύλογα απευθύνθηκε στην εταιρεία που έκανε την αρχική εγκατάσταση ώστε να διερευνήσει τί ακριβώς συνέβη με την εγκατάσταση των Εναγομένων και ότι όταν ζήτησε την προσφορά από τους Εναγόμενους, αυτοί της ανέφεραν ότι έχουν σταματήσει να τοποθετούν το συγκεκριμένο υλικό για λόγους ασφαλείας και της προσέφεραν τοποθέτηση άλλων υλικών. Την ίδια μέρα με την καταχώριση της Υπεράσπισης, στις 18/11/2021, οι δικηγόροι των Εναγομένων απέστειλαν επιστολή προς τους δικηγόρους της Ενάγουσας με την οποία ζητούσαν όπως εντός 8 ημερών τους εφοδιάσουν με περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες, ως αυτές ζητήθηκαν στη συνέχεια με την υπό κρίση αίτηση. Στις 29/11/2021, καταχωρίστηκε η υπό κρίση αίτηση με την οποία ζητείται «1. Διάταγμα του Δικαστηρίου που να διατάσσει την Ενάγουσα όπως, εντός δέκα
(10)ημερών, χορηγήσουν στους Εναγόμενους τις ακόλουθες περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες επί της Έκθεσης Απαίτησης: Παράγραφος 7.1 α. Ποια η ισχυριζόμενη λανθασμένη τοποθέτηση. β. Ποιος ο ισχυριζόμενος σωστός τρόπος. Παράγραφος 7.2 α. Ποια τα ισχυριζόμενα λανθασμένα υλικά. β. Ποια τα ισχυριζόμενα ορθά υλικά. Παράγραφος 7.3 α. Ποια ήταν η ελαττωματικότητα του γυαλιού. β. Ποιο ήταν το ορθό γυαλί. Παράγραφος 7.4 α. Ποια τα ισχυριζόμενα απαραίτητα μέτρα που ήθελαν να λάβουν οι Εναγόμενοι. β. Ποια τα ισχυριζόμενα κατάλληλα υλικά.
- Διάταγμα του Δικαστηρίου που να διατάσσει, σε περίπτωση παράλειψης συμμόρφωσης εντός της πιο πάνω προθεσμίας, την απόσβεση ("struck out") των εν λόγω παραγράφων ή/και των μερών της που αναφέρονται στις ρηθείσες λεπτομέρειες.» Η αίτηση βασίζεται στην Δ.48, θ.1-4, 8, 9, Δ.28, θ. 7 και Δ.19, θ. 6-9 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Οι δικηγόροι της Ενάγουσας, με επιστολή, ημ. 1/12/2021, απάντησαν ότι περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες μπορούν να δοθούν μόνο αναφορικά με τα ουσιώδη γεγονότα επί των οποίων στηρίζεται το δικόγραφο και όχι αναφορικά με τη μαρτυρία που θα προσκομισθεί προς απόδειξη τους. Ως εκ τούτου, ανέφεραν ότι η Ενάγουσα δεν συμφωνεί ότι οφείλει να εφοδιάσει τους Εναγόμενους με περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες. Ακολούθως, στις 6/5/2022 καταχώρησαν Ένσταση στην αίτηση, ημ. 29/11/2021, προβάλλοντας 10 λόγους ένστασης, οι οποίοι συνοψίζονται ως ακολούθως: - Δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων, η αίτηση είναι νομικά αβάσιμη και/ή παράτυπη και/ή αντικανονική και/ή απαράδεκτη και/ή αντίθετη των διαδικαστικών κανονισμών και της πρακτικής του δικαστηρίου και/ή καταχωρίστηκε κατά παράβαση των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας (Λόγοι Ένστασης 1, 2) - Οι λεπτομέρειες που ζητούνται δεν είναι αναγκαίες ή/και επιθυμητές για τη συνέχιση της διαδικασία (Λόγος Ένστασης 3) και οι ισχυρισμοί που προβάλλονται στην Έκθεση Απαίτησης είναι επαρκώς λεπτομερείς και σαφείς, δεν χρήζουν ή/και δεν απαιτούν την παροχή περαιτέρω και καλύτερων λεπτομερειών (Λόγος Ένστασης 6). - Οι λεπτομέρειες που ζητούνται δεν είναι λεπτομέρειες για να διασαφηνιστεί κάποιο ζήτημα στην υπόθεση αλλά είναι λεπτομέρειες μαρτυρίας (Λόγοι Ένστασης 4). Η αίτηση έχει σκοπό να καταστρατηγήσει την πάγια νομολογημένη αρχή ότι τα δικόγραφα δεν δύνανται να περιέχουν μαρτυρία ή/και οποιαδήποτε μαρτυρία έχει σκοπό να παρουσιάσει η Καθ' ης, αυτή θα δοθεί στα πλαίσια της ακροαματικής διαδικασίας και όχι μέσω του δικογράφου της (Λόγος Ένστασης 8). Πρόθεση των Αιτητών είναι η απόσπαση ή/και αλίευση μαρτυρίας από την Καθ' ης η Αίτηση στο πρώιμο αυτό στάδιο (Λόγος Ένστασης 9). - Η Αίτηση υποβάλλεται σε πρώιμο στάδιο της διαδικασίας ή/και στο στάδιο κατά το οποίο έχει υποβληθεί δεν είναι το ενδεδειγμένο και προβλεπόμενο (Λόγος Ένστασης 5). - Οι Αιτητές δεν παρουσιάζουν εύλογη αιτία που να δικαιολογεί την παροχή των αιτούμενων λεπτομερειών ή οποιοδήποτε λόγο ή/και επαρκή λόγο για την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος ή/και η αίτηση δεν συνοδεύεται από ένορκη δήλωση για να μπορεί να δικαιολογήσει την έκδοση διατάγματος περαιτέρω και καλύτερων λεπτομερειών σε αυτό το στάδιο της διαδικασίας (Λόγος Ένστασης 7). - Η Αίτηση είναι υπό τις περιστάσεις κακόπιστη ή/και υποβάλλεται καταχρηστικά ή/και κακόπιστα ή/και κακόβουλα (mala fide) ή/και εκδικητικά ή/και καταπιεστικά ή/και ως μοχλός πίεσης ή/και επιδιώκει αλλότριο σκοπό ή/και απλά επιδιώκει την καθυστέρηση ή/και την κωλυσιεργία στη διαδικασία ή/και δημιουργεί αχρείαστα έξοδα (Λόγος Ένστασης 10). Η ακρόαση της Αίτηση διεξήχθη στη βάση γραπτών αγορεύσεων. Οι αγορεύσεις των συνηγόρων έχουν μελετηθεί και δεν κρίνεται απαραίτητη η λεπτομερής αναφορά σε αυτές, πέραν του αναγκαίου κατωτέρω. Ο συνήγορος των Εναγομένων / Αιτητών ισχυρίστηκε ότι η παράγραφος 7 και οι λεπτομέρειες αμέλειας όπως παρατίθενται είναι γενικές και αόριστες, χωρίς να παρατίθεται ποια ήταν η συγκεκριμένη πράξη ή παράλειψη των εναγομένων ώστε να μην μπορούν να γνωρίζουν ποια είναι η θέση της Ενάγουσας, να μην ξέρουν πώς να την αντιμετωπίσουν και πώς να προβάλουν την υπεράσπιση τους και έτσι να βρεθούν προ εκπλήξεως. Από την άλλη, ο συνήγορος της Ενάγουσας / Καθ' ης η Αίτηση υποστήριξε ότι οι Αιτητές ουσιαστικά επιδιώκουν να τους δοθεί πριν την ακροαματική διαδικασία, η μαρτυρία με την οποία η Ενάγουσα θα αποδείξει την υπόθεση της. Υποστηρίζει, επίσης, ότι η Έκθεση Απαίτησης δίδει σαφή εικόνα ως προς το τί θα ισχυριστεί η Ενάγουσα κατά την ακροαματική διαδικασία, δηλαδή ότι η τοποθέτηση και/ή η επιλογή υλικού ήταν λανθασμένη/αμελής. Η εξήγηση του γιατί ήταν αμελής ή λανθασμένη είναι θέμα μαρτυρίας. Περαιτέρω, εισηγείται, με αναφορά στην Υπεράσπιση, ότι δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι Αιτητές αντιλήφθηκαν σε τί συνίσταται η διαφορά και ότι είναι σε θέση να υπερασπιστούν. Επίσης, εισηγείται ότι το αίτημα είναι καταχρηστικό και καταπιεστικό γιατί οι αιτούμενες λεπτομέρειες αφορούν ζητήματα που δεν είναι επίδικα, με αναφορά στα ερωτήματα που αφορούν τον ισχυριζόμενο σωστό τρόπο, τα ισχυριζόμενα ορθά υλικά και γυαλί και τα ισχυριζόμενα κατάλληλα υλικά. Νομική Πτυχή Το αίτημα στηρίζεται βασικά στην Δ.19, θ. 6, η οποία προνοεί ως ακολούθως: «
- A further and better statement of the nature of the claim or defence, or further and better particulars of any matter stated in any pleading, notice, or written proceeding requiring particulars, may in all cases be ordered, upon such terms, as to costs and otherwise, as may be just.» Σημειώνω ότι με βάση την Δ.48, θ. 9(ι), δεν χρειάζεται η αίτηση για παροχή λεπτομερειών να συνοδεύεται από ένορκη δήλωση (δέστε Kassapi v Louca
(1981)1 CLR 666, Annual Practice 1958, σελ. 460). Στη Σάββα ν Κυπριακών Αερογραμμών Λτδ (Αρ. 2)
(1992)1 ΑΑΔ 1146 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Η παροχή περαιτέρω λεπτομερειών σκοπεί στον εντοπισμό και όπου επιβάλλεται την διευκρίνηση των επιδίκων θεμάτων, όπως αυτά στοιχειοθετούνται από τα ουσιώδη γεγονότα που στοιχειοθετούν το αγώγιμο δικαίωμα. Θα συνιστούσε εκτροπή, όπως αναγνωρίζει η νομολογία, η παροχή λεπτομερειών για επουσιώδη θέματα στα οποία γίνεται αναφορά σε δικόγραφα. (Re Wells (Deceased)
(1962)1 All E.R., 812).» Στην Χριστοδούλου ν Χρ. Μαρνέρος & Σια Λτδ
(1997)1 ΑΑΔ 718 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Σύμφωνα με τη Δ.19 θ.6, μπορεί να διαταχθεί η παροχή περαιτέρω και καλύτερων λεπτομερειών οιουδήποτε θέματος που αναφέρεται σε οιοδήποτε δικόγραφο, με τέτοιους όρους ως προς τα έξοδα ή άλλως, όπως θα θεωρηθεί δίκαιο. Τα δικόγραφα πρέπει να περιέχουν όλες τις αναγκαίες λεπτομέρειες ώστε η άλλη πλευρά να μπορεί να σχηματίζει σαφή και πλήρη εικόνα για τη φύση και την έκταση της υπόθεσης που πρόκειται να αντιμετωπίσει στην ακρόαση και να μη βρίσκεται προ εκπλήξεως ή να καταλαμβάνεται εξ απήνης. Όταν ο κανόνας αυτός παραβιάζεται ο αντίδικος δικαιούται να αξιώνει και επιτυγχάνει την έκδοση διατάγματος που να διατάσσει τον αντίδικο να παράσχει τις απαιτούμενες κάτω από τις περιστάσεις λεπτομέρειες (Κυπριακές Αερογραμμές Λτδ και Άλλοι v. Credit Libanais S.A.L.
(1991)1 A.A.Δ. 649, 652). Στην υπόθεση National Supply Corporation of the Lybyan Arab Republic v. Achaia Shipping Ltd
(1975)1 C.L.R. 427, 432, τονίστηκε η ανάγκη για ακρίβεια στα δικόγραφα ούτως ώστε ο αντίδικος να γνωρίζει με βεβαιότητα την πραγματική διαφορά και να ετοιμαστεί για τη δίκη.». Στην Θεμιστοκλέους v. Χρ. Γεωργιάδη Λτδ
(2000)1Α ΑΑΔ 157 λέχθηκε πως η Δ.19 θ.6 θα πρέπει να αντικρίζεται υπό το πρίσμα της Δ.19 θ.4 η οποία προνοεί πως κάθε δικόγραφο θα περιέχει μόνο συνοπτική έκθεση των ουσιωδών γεγονότων στα οποία θα στηριχθεί ο διάδικος και όχι μαρτυρία με την οποία θα αποδειχθούν τα εν λόγω γεγονότα. Στην ίδια υπόθεση τονίστηκαν επίσης τα εξής: «Από το συνδυασμένο αποτέλεσμα των πιο πάνω ακολουθεί και η αρχή, που εκφράζεται ως βασική αρχή στη νομολογία, ότι περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες μπορούν να δοθούν μόνο αναφορικά με τα ουσιώδη γεγονότα επί των οποίων στηρίζεται το δικόγραφο και όχι αναφορικά με τη μαρτυρία που θα προσκομισθεί προς απόδειξη τους. Δίδονται δε ώστε ο αντίδικος να γνωρίζει ποια υπόθεση μπορεί να αναμένει να παρουσιασθεί στη δίκη και να μην καταληφθεί εξ απίνης. Οι λεπτομέρειες έχουν σκοπό να διευκρινίσουν και εξειδικεύσουν τα ισχυριζόμενα ουσιαστικά γεγονότα, αλλά κατ' ουδένα λόγο να εκμαιεύσουν ή να αποκαλύψουν την ίδια τη μαρτυρία με την οποία αυτά θα αποδειχθούν.» Λέχθηκε περαιτέρω ότι «.αφετηρία πρέπει να είναι το ουσιώδες γεγονός το οποίο αναφέρεται στο δικόγραφο και του οποίου ζητούνται περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες.». Πιο πρόσφατα, στην Κυπριακής Δημοκρατία ν Φωτοπούλου κ.α., Πολ. Εφ. Ε229/2014, ημ. 10/7/2018 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Τα δικόγραφα πρέπει να περιέχουν όλες τις αναγκαίες λεπτομέρειες ώστε η άλλη πλευρά να μπορεί να σχηματίζει σαφή και πλήρη εικόνα για τη φύση και την έκταση της υπόθεσης που πρόκειται να αντιμετωπίσει στην ακρόαση και να μη βρίσκεται προ εκπλήξεως και τετελεσμένων γεγονότων. Όταν ο κανόνας αυτός παραβιάζεται, η άλλη πλευρά δικαιούται σε αξίωση έκδοσης διατάγματος που να διατάσσει τον αντίδικο να την εφοδιάσει με τις απαιτούμενες κάτω από τις περιστάσεις λεπτομέρειες (Κυπριακές Αερογραμμές Λτδ και Άλλοι ν. Credit Libanais S.A.L.
(1991)1 Α.Α.Δ. 649, 652). Περισσότερες και καλύτερες λεπτομέρειες ισχυρισμών που αναφέρονται στα δικόγραφα και όχι μαρτυρία δίδονται για σκοπούς διασαφήνισης των γενόμενων ισχυρισμών. Μια τέτοια διασαφήνιση γεγονότων υπαγορεύεται από διάφορους λόγους, όπως για παράδειγμα, η πληρέστερη πληροφόρηση της άλλης πλευράς για τη φύση της υπόθεσης που θα έχει να αντιμετωπίσει, η αποφυγή της έκπληξης κατά την ακρόαση, ο περιορισμός των επιδίκων θεμάτων και ισχυρισμών και η ένδειξη ως προς τη μαρτυρία που θα χρειαστεί η άλλη πλευρά (Ηνωμένη Εκδοτική Εταιρεία Δίας Λτδ ν. Μηνά Χατζηκώστα
(1990)1 ΑΑΔ 244, Χριστοδούλου ν. Μαρνέρος & Σία Λτδ
(1997)1 ΑΑΔ 718). Όταν προβάλλεται από διάδικο στο δικόγραφο ισχυρισμός κάποιου νομικού αποτελέσματος, που εξαρτάται από την επενέργεια ορισμένων γεγονότων, αυτά πρέπει να αναγράφονται στο δικόγραφο. Η αρχή της νομολογίας, ότι νομικά σημεία δεν αναφέρονται στο δικόγραφο, εφαρμόζεται όταν γίνονται νομικές εισηγήσεις. Όπου όμως το ισχυριζόμενο νομικό αποτέλεσμα δημιουργήθηκε εκ της επενέργειας ορισμένων γεγονότων, αυτά πρέπει να αναφέρονται στο δικόγραφο (βλ. Μέμνια Τζιακούρα ν. Ευστράτιου Οικονομίδη
(1997)1 ΑΑΔ 669). Λεπτομέρειες μπορεί να ζητηθούν από διάδικο μόνο σε σχέση με ισχυρισμούς, το βάρος απόδειξης των οποίων φέρει ο ίδιος (Κουρσουμά ν. Κοσμά
(1991)1 ΑΑΔ 973).» Σε περίπτωση παράλειψης αιτήματος για περαιτέρω λεπτομέρειες, εκεί που είναι δέον να δοθούν, όπως λέχθηκε στην Κουρσουμά ν Κοσμά
(1991)1 ΑΑΔ 973, «ο διάδικος που παραλείπει να υποβάλει αίτηση για λεπτομέρειες θεωρείται ότι έχει παραιτηθεί από αυτές έτσι που να μή μπορεί κατά τη δίκη να αποκλείσει την εισαγωγή μαρτυρίας προς υποστήριξη κάποιου γενικού ισχυρισμού. (Βλ. Dean and Chapter of Chester v. Smelting Corporation Ltd [1902] W.N.5 - 85 L.T. 67, Bullen and Leake (ανωτέρω) σελ. 114, Annual Practice 1958 σελ. 460 Annual Practice 1988 Τόμος Ι σελ. 287.». (δέστε επίσης Συμεών ν Γεωργίου
(2011)1 ΑΑΔ 1137). Για ό,τι πιο ειδικά ενδιαφέρει στην παρούσα, σχετικά είναι τα όσα λέχθηκαν στην Κουρσουμά ν Κοσμά
(1991)1 ΑΑΔ 973: «Το θεμελιωμένο από τη νομολογία* πως η επίκληση του αστικού αδικήματος της αμέλειας πρέπει να συνοδεύεται από λεπτομέρειες, είναι συνέπεια του γεγονότος ότι, γενικά, εκείνος που επικαλείται την αμέλεια οφείλει και να την αποδείξει. Ακολουθεί πως δεν δικαιολογείται να τίθεται θέμα λεπτομερειών που θα πρέπει να δώσει ο ενάγοντας όταν το βάρος της απόδειξης της έλλειψης αμέλειας το επωμίζεται ο εναγόμενος. Επισημαίνεται πως στις περιπτώσεις που ο ενάγων επικαλείται την αρχή res ipsa loquitur θα ήταν εντελώς μάταιο να αναμένεται από αυτόν να εξειδικεύσει λεπτομέρειες αμέλειας όταν, σύμφωνα με την υπόθεσή του, τα γεγονότα δεν βρίσκονται στη σφαίρα της δικής του γνώσης. Βλ. Bullen and Leake (ανωτέρω) σελ. 683 κ.επ., Fowler v. Lanning (ανωτέρω), Andreas S. Kapatais v. The London & Lancashire Ins. Co. Ltd., 24 C.L.R. 66, Charalambos Kyriakou v. Licences & General Insurance Co. Ltd
(1969)1 C.L.R. 505, Speiser on Res Ipsa Loquitur σελ. 158, κ.επ., Δ.19 κ. 23 των Κανονισμών περί Πολιτικής Δικονομίας.». Θα πρέπει να λεχθεί, όμως, ότι παρ' όλο που η Ενάγουσα επικαλείται την αρχή res ipsa loquitur, εντούτοις, ισχυρίζεται, επίσης, ότι «το εν λόγω ατύχημα οφείλεται στην αποκλειστική αμέλεια ή/και παράβαση των εκ του Νόμου και Κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων και/ή στην ελαττωματικότητα του Κιγκλιδώματος δυνάμει των Ελαττωματικών Προϊόντων (Αστική Ευθύνη) Νόμος του 1995 (105(Ι)/1995)» και παραθέτει υπό την επικεφαλίδα «Λεπτομέρειες αμέλειας και/ή παραβάσεως των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων» 13 τέτοιες λεπτομέρειες (παρ. 7 και 7.1-7.13, Έκθεση Απαίτησης). Είναι υπό αυτή την επικεφαλίδα που δικογραφούνται οι παράγραφοι σχετικά με τις οποίες ζητούνται οι λεπτομέρειες. Επομένως, εφόσον η Ενάγουσα ισχυρίζεται αμέλεια και παράβαση καθήκοντος, και μάλιστα παραθέτει λεπτομέρειες αυτών, θα πρέπει να εξεταστεί κατά πόσο οι λεπτομέρειες αυτές είναι επιτρεπτό να διευκρινιστούν περαιτέρω, ως ζητείται με την αίτηση. Ως αναφέρεται στο Annual Practice 1958, σελ. 460, «if the allegations contained in any pleading or particulars are too vague and general in their terms, the proper course is to apply in the first instance by letter under r. 7A, and if this does not produce the desired result by summons.». Περαιτέρω, στην σελ. 461 αναφέρεται ότι «.each party is entitled to know the outline of the case that his adversary is going to make against him, and to bind him down to a definite story. Particulars therefore will be ordered whenever the master is satisfied that without them the applicant will not know what his opponent will try to prove against him at the trial.» Σε ό,τι αφορά την αμέλεια, αναφέρονται τα ακόλουθα στη σελ. 456: «Negligence. - Particulars must always be given in the pleading, showing in what respects the defendant was negligent. The statement of claim "ought to state the facts, upon which the supposed duty is founded, and the duty to the plaintiff with the breach of which the defendant is charged" (per Willes, J., in Gautret v. Egerton
(1867), L.R. 2 C. P. 371, cited with approval by Lord Alverstone, C.J., in West Rand Central Gold Mining Co. v R. [1905] 2 K. B. at p. 400; The Kanawha, 108 L.T. 433). Then should follow an allegation of the precise breach of that duty, of which the plaintiff complains, and, lastly, particulars of the damage sustained.» Προκύπτει από τις πιο πάνω αρχές ότι το κατά πόσο θα διαταχθεί να δοθούν περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του δικαστηρίου, η οποία ασκείται σε σχέση με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Εξέταση της αίτησης Παράγραφοι 7.1 & 7.4: Το ουσιώδες γεγονός των πιο πάνω παραγράφων αφορά στην τοποθέτηση ή και εγκατάσταση του κιγκλιδώματος. Πράγματι, οι εν λόγω ισχυρισμοί τίθενται με αρκετή γενικότητα ώστε να μην καθίσταται εύκολα αντιληπτή η ακριβής ισχυριζόμενη παράβαση και να δικαιολογείται η παροχή λεπτομερειών ώστε να διευκρινιστεί, σε επίπεδο γεγονότος, σε τί συνίσταται η λανθασμένη ή μη ασφαλής τοποθέτηση ή εγκατάσταση. Ο συνήγορος του Εναγομένου με παρέπεμψε, αναφορικά με λεπτομέρειες ισχυρισμού αμέλειας, στην P.T. Kiani Kertas v Interorient Navigation Company Limited κ.α. (Αρ. 2)
(2001)1 ΑΑΔ 1475, στην οποία λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Στην παράγραφο 11 δίδονται λεπτομέρειες αμέλειας σε διάφορους τομείς που έχουν να κάμουν ιδιαίτερα όσον αφορά τον χειρισμό των εμπορευμάτων κατά τη φόρτωση και στοίβαση των όπως και τα μέσα που παρείχοντο για τη φόρτωση των εμπορευμάτων. Όσον αφορά τη στοίβαση των εμπορευμάτων δίδονται ορισμένες λεπτομέρειες στην παράγραφο 11(στ) λέγοντας ότι, "Παρέλειψαν να φορτώσουν και στοιβάσουν τα εμπορεύματα με τη δέουσα φροντίδα και κατά τον ορθό τρόπο και τα στοίβασαν λανθασμένα που είχε ως αποτέλεσμα τα χαλύβδινα δικτυωτά κιβώτια (κλούβες) του πάτου και δευτέρων σειρών να καταρρεύσουν". Δεν συνάγεται όμως ποια η έλλειψη δέουσας φροντίδας και ο μη ορθός τρόπος που ζητήθηκε όπως προκύπτει και με τις επόμενες παραγράφους (ζ), (η), (θ), όπου με γενικότητα γίνεται αναφορά σε αμελή τρόπο μεταφοράς και παράδοσης. Τίποτε δεν λέγεται σε σχέση με την ισχυριζόμενη μη πλοϊμότητα του πλοίου ή την ακαταλληλότητα των αμπαριών και γενικά του πλοίου, όπως και την αναφορά στο ότι το πλοίο δεν ήταν κατάλληλο για εκφόρτωση των εμπορευμάτων.». Εν προκειμένω, στην Υπεράσπιση τους, οι Εναγόμενοι, πέραν του ότι αρνούνται ολόκληρη την παράγραφο 7 της Έκθεσης Απαίτησης και αρνούνται ότι οι ίδιοι υπήρξαν αμελείς ή και ότι παρέβησαν τα εκ του Νόμου και κανονισμών απορρέοντα καθήκοντα τους, όπως ισχυρίζεται η ενάγουσα (δέστε παρ. 4, Υπεράσπιση), προβάλλουν στην παρ. 3(ε) ότι «εν πάση περιπτώσει, το γυαλί το οποίο υπήρχε ήταν ασφαλείας και ήταν 2 γυαλιά κολλημένα μαζί με την μεμβράνη εις τρόπον ώστε σε περίπτωση σπασίματος η μεμβράνη να συγκρατήσει τα γυαλιά και να μην πέσουν. Η εγκατάσταση αυτή είναι πολύ συνήθης και ασφαλής.». Σε αυτόν τον ισχυρισμό η Ενάγουσα απάντησε ισχυριζόμενη τα ακόλουθα: «Η Ενάγουσα αναφέρει ότι ο τρόπος που οι Εναγόμενοι εγκατέστησαν το κιγκλίδωμα δεν ήταν ορθός ή/και ο ενδεικνυόμενος και το κιγκλίδωμα κατέρρευσε χωρίς να γίνει καμιά συγκράτηση του γυαλιού.» (δέστε παρ. 3(ε), Απάντηση). Λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πάνω, θεωρώ δικαιολογημένο το αίτημα για παροχή περαιτέρω λεπτομερειών σε σχέση με τις παραγράφους αυτές. Δεν προκύπτει από τους ισχυρισμούς της Ενάγουσας σε τί συνίσταται η λανθασμένη ή μη ασφαλής τοποθέτηση ή εγκατάσταση. Δεν στοχειοθετείται, δηλαδή, επαρκώς, ποια ήταν η κατ' ισχυρισμό της συγκεκριμένη παράβαση (breach) από μέρους των Εναγομένων. Ως εκ τούτου κρίνω ότι χωρεί διευκρίνιση ως προς τον ισχυρισμό της αναφορικά με αυτή ώστε να στοιχειοθετηθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια η κατ' ισχυρισμό παράβαση των Εναγομένων αναφορικά με τον τρόπο εγκατάστασης ή τοποθέτησης του κιγλιδώματος και η άλλη πλευρά να μπορεί να σχηματίζει σαφή και πλήρη εικόνα για τη φύση και την έκταση της υπόθεσης που πρόκειται να αντιμετωπίσει στην ακρόαση και να μη βρεθεί προ εκπλήξεως. Παράγραφοι 7.2 & 7.3 Στις παραγράφους αυτές γίνεται αναφορά σε υλικά καθώς και στο γυαλί που χρησιμοποιήθηκε. Οτιδήποτε περαιτέρω σε σχέση με αυτές τις παραγράφους, θεωρώ ότι θα αποτελούσε στοιχείο μαρτυρίας, το οποίο δεν είναι επιτρεπτό στο παρόν στάδιο. Κατάληξη Εκδίδεται διάταγμα με το οποίο η Ενάγουσα διατάσσεται όπως παράσχει περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες σε σχέση με τις παραγράφους 7.1 και 7.4 της Έκθεσης Απαίτησης, αναφορικά με τον κατ' ισχυρισμό λανθασμένο ή μη ασφαλή τρόπο τοποθέτησης ή και εγκατάστασης του κιγκλιδώματος. Οι πιο πάνω λεπτομέρειες να παρασχεθούν εντός 40 ημερών από σήμερα. Όσον αφορά το αιτητικό
(2)της αίτησης, το ζήτημα θεωρώ ορθότερο να παραμείνει ανοικτό και οι Εναγόμενοι είναι ελεύθεροι να επανέλθουν σε περίπτωση μη συμμόρφωσης για τον σκοπό αυτό. Όσον αφορά τα έξοδα της αίτησης, ενόψει της επιτυχίας της αίτησης και της συμμόρφωσης των Εναγομένων με το σχετικό προδικαστικό πρωτόκολλο που αφορά σε αιτήματα αυτής της φύσης, επιδικάζονται υπέρ των Εναγομένων / Αιτητών και εναντίον της Ενάγουσας / Καθ' ης η Αίτηση ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, πληρωτέα στο τέλος της αγωγής. Η αγωγή παραμένει, ως έχει οριστεί, στις 12/1/2023. (Υπ.)......... Κ. Ηλία, Πρ. Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο