Φελλάς κ.α. ν. Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία, Αρ. Αγωγής: 241/17, 7/1/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2022:A74 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Ε. Γεωργίου - Αντωνίου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 241/17 Μεταξύ: XXXXX Φελλάς XXXXX Φελλά Ενάγοντες -ν- Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Εναγόμενης Αίτηση τροποποίησης της Έκθεσης Υπεράσπισης ημερ. 27/04/2021 Ημερομηνία: 7 Ιανουαρίου, 2022 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για Αιτήτρια - Εναγόμενη: κα Ανδρέου για Α. Κουκούνης & Σία Δ.Ε.Π.Ε. Για Καθ' ων η αίτηση 1 και 2 - Εναγόμενους: κ. Στ. Χρυσταλλένος ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Η Εναγόμενη - Αιτήτρια με την Αίτησή της, ημερομηνίας 27/04/2021, επιζητεί την έκδοση διατάγματος τροποποίησης της Έκθεσης Υπεράσπισης με την προσθήκη των ακόλουθων παραγράφων: «(κα). Λόγω μη συμμόρφωσης με την Ειδοποίηση Τύπου «I» ημερομηνίας 20/3/2017, οι εναγόμενοι εξέδωσαν καθόλα νομότυπες, νόμιμες, έγκυρες και σε πλήρη συμμόρφωση με το τύπο και περιεχόμενο που προβλέπεται στον περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο (Ν.9/65) και όπως τροποποιήθηκε μέχρι σήμερα Ειδοποιήσεις Τύπου «ΙΑ» και «ΙΒ» ημερομηνίας 11/11/2019 τις οποίες επέδωσαν δεόντως στους ενάγοντες και τα υπόλοιπα ενδιαφερόμενα μέρη.» «(κβ). Λόγω της πανδημίας του COVID-19 η ορισθείσα ημερομηνία (με βάση την Ειδοποίηση Τύπου «ΙΑ» ημερομηνίας 11/11/2019) πώλησης σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων του 1ου ενάγοντα στις 19/5/2020 ακυρώθηκε και οι εναγόμενοι εξέδωσαν καθόλα νομότυπες, νόμιμες, έγκυρες και σε πλήρη συμμόρφωση με το τύπο και περιεχόμενο που προβλέπεται στον περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο (Ν.9/65) και όπως τροποποιήθηκε μέχρι σήμερα νέες Ειδοποιήσεις Τύπου «ΙΑ» ημερομηνίας 1/9/2020 και Ειδοποιήσεις Πλειστηριασμού-Δελτία Λ ημερομηνίας 1/9/2020 τις οποίες επέδωσαν δεόντως στους ενάγοντες και τα υπόλοιπα ενδιαφερόμενα μέρη ως επίσης προχώρησαν και σε δημοσιεύσεις στον τύπο και τις ιστοσελίδες ως οι πρόνοιες της κείμενης νομοθεσίας.» «(κγ). Ο πλειστηριασμός των ανωτέρω αναφερόμενων ενυπόθηκων ακινήτων σχετικά με την επίδικη Υποθήκη αρ. XXXXX/1992 ημερομηνίας 20/5/1992 Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας πραγματοποιήθηκε από τον δημοπράτη XXXXX Κάσινο στην ορισθείσα ημερομηνία στην Ειδοποίηση Τύπου «ΙΑ» ημερομηνίας 1/9/2020 και στο Δελτίο Α- Ειδοποίηση Πλειστηριασμού ημερομηνίας 1/9/2020, ήτοι στις 18/12/2020, και τα ενυπόθηκα ακίνητα πωλήθηκαν στις επιφυλαχθείσες τιμές τους στον τελευταίο πλειοδότη- τρίτο πρόσωπο αγοραστή.» «(κδ). Οι εναγόμενοι με επιστολή τους ημερομηνίας 22/1/2021 ενημέρωσαν τον 1° ενάγοντα- ενυπόθηκο οφειλέτη για το ανωτέρω προϊόν πώλησης που εισπράχθηκε από την πώληση σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων του 1ου ενάγοντα και εφόσον πληρώθηκε από το τρίτο πρόσωπο αγοραστή η τιμή πώλησης/πλειστηρίασμα/επιφυλαχθείσα τιμή των εν λόγω ενυπόθηκων ακινήτων πλέον τα τέλη εγγραφής και δικαιώματα δημοπράτη και αφού πληρώθηκαν οι σχετικές φορολογίες και συναφή τέλη, κατατέθηκαν και έγιναν αποδεχτές από το Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Αμμοχώστου στις 22/1/2021 οι αιτήσεις μετεγγραφής των ανωτέρω ενυπόθηκων ακινήτων του 1ου ενάγοντα-ενυπόθηκου οφειλέτη στο όνομα του τρίτου προσώπου-αγοραστή.» «(κε). Οι εναγόμενοι απέστειλαν ειδοποιήσεις ημερομηνίας 10/2/2021 αναφορικά με την προτεινόμενη διάθεση του προϊόντος της πώλησης σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων στους ενάγοντες και τα υπόλοιπα ενδιαφερόμενα μέρη ενημερώνοντας όλα τα μέρη ότι την 30η μέρα από την ημερομηνία της ειδοποίησης ημερομηνίας 10/2/2021 η προτεινόμενη διάθεση στην ειδοποίηση θα επικυρωθεί και καταστεί τελική.» «(κστ) Κατόπιν της παρέλευσης της εν ανωτέρω προθεσμίας της ειδοποίησης ημερομηνίας 10/2/2021 και εφόσον δεν υπήρχε καμία αμφισβήτηση από τον 1° ενάγοντα-ενυπόθηκο οφειλέτη ή/και οποιοδήποτε άλλο μέρος αναφορικά με την προτεινόμενη διάθεση του προϊόντος της πώλησης, οι εναγόμενοι απέστειλαν νέες ειδοποιήσεις ημερομηνίας 12/3/2021 στους ενάγοντες και τα υπόλοιπα ενδιαφερόμενα μέρη ενημερώνοντας όλα τα μέρη ότι οι εναγόμενοι επικύρωσαν και κατέστησαν τελική την διάθεση του προϊόντος της πώλησης σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων που αναφερόταν στις εν λόγω ειδοποιήσεις ημερομηνίας 10/2/2021.» «(κζ) Ενόψει όλων των ανωτέρω, και ενόψει του γεγονότος ότι ούτε ο 1ος ενάγοντας-ενυπόθηκος οφειλέτης αλλά ούτε η ενάγουσα 2-εγγυήτρια του δεν καταχώρησαν ποτέ αίτηση/έφεση εναντίον των Ειδοποιήσεων Τύπου «ΙΑ» αλλά ούτε και αμφισβήτησαν σε κανένα στάδιο την διαδικασία πώλησης σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων της επίδικης Υποθήκης αρ. XXXXX/1992 ημερομηνίας 20/5/1992 Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας από τους εναγόμενους-ενυπόθηκους δανειστές δυνάμει των διατάξεων του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου (Ν.9/65) και όπως τροποποιήθηκε μέχρι σήμερα, οι ενάγοντες κωλύονται και εμποδίζονται από τη συμπεριφορά τους, τις πράξεις τους και τις παραστάσεις τους προς τους εναγόμενους (they are estopped by their conduct, their actions, their deeds and their representations) να εγείρουν και να συνεχίζουν την διαδικασία της παρούσας αγωγής εναντίον των εναγόμενων.». Η Αίτηση βασίζεται στη Δ.9 θ.θ.1-5-13, Δ.12 θ.θ.1-10, Δ.20 θ.θ.1-5, Δ.21 θ.θ.1-15, Δ.25 θ.θ.1-9 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, στη νομολογία, στις συμφυείς εξουσίες και την πρακτική του Δικαστηρίου. Υποστηρίζεται, σε σχέση με τα γεγονότα και τους λόγους που οδήγησαν στην καταχώρησή της, από την ένορκη δήλωση του κ. Ν. Νικολάου, λειτουργού στην υπηρεσία της Εναγομένης - Αιτήτριας και γνώστη των γεγονότων. Σύμφωνα με τον Ομνύοντα το αντικείμενο της υπό κρίση αγωγής έτυχε τελεσίδικης εκδίκασης, μεταξύ των ίδιων διαδίκων, στην Αγωγή Αρ. XXXXX/2010 Ε. Δ. Αμμοχώστου. Η Αγωγή Αρ. XXXXX/2010 αφορούσε τους ίδιους λογαριασμούς ήτοι τον τρεχούμενο λογαριασμό με αριθμό XXXXX8069 και το λογαριασμό δανείου τακτής προθεσμίας XXXXX8856 καθώς και την ίδια υποθήκη, XXXXX/1992 του Επαρχιακού Κτηματολογίου Αμμοχώστου. Εκδόθηκε εκ συμφώνου απόφαση στις 17/05/2012 για το χρεωστικό υπόλοιπο καθώς και διάταγμα εκποίησης της υποθήκης XXXXX/1992. Εξ΄ ου και υπάρχει στην Υπεράσπιση προδικαστική ένσταση ότι υπάρχει δεδικασμένο και ότι η αγωγή δεν περιέχει αγώγιμο δικαίωμα και είναι ενοχλητική και/ή κακόπιστη και/ή καταχρηστική. Είναι ο ισχυρισμός του Ομνύοντα ότι μετά την καταχώριση της Υπεράσπισης της Εναγόμενης συνεχίστηκε και ολοκληρώθηκε από την Εναγόμενη η διαδικασία εκποίησης του ενυπόθηκου ακινήτου, υποθήκη XXXXX/1992, χωρίς οποιαδήποτε ένταση υπό τη μορφή της αίτησης - έφεσης από τους Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση. Είχαν εκδοθεί Ειδοποιήσεις Τύπου «Ι» στις 20/03/2017 και ακολούθησε η έκδοση των Ειδοποιήσεων Τύπου «ΙΑ» και «ΙΒ», οι οποίες επιδόθηκαν δεόντως στους Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση και τα ενδιαφερόμενα μέρη. Ο ορισθείς, στις 19/05/2020, πλειστηριασμός ακυρώθηκε λόγω ης πανδημίας και ακολούθως ορίστηκε νέος στις 18/12/2020 και αποστάληκαν εκ νέου οι νενομισμένες Ειδοποιήσεις. Ο πλειστηριασμός πραγματοποιήθηκε και τα ακίνητα πωλήθηκαν σε τρίτο πρόσωπο στις επιφυλαχθείσες τιμές τους. Ο Ενάγοντας 1 - Καθ΄ ου η αίτηση, ενυπόθηκος οφειλέτης, ενημερώθηκε με επιστολή και ακολούθως αποστάληκαν ειδοποιήσεις, ημερομηνίας 10/02/2021, αναφορικά με την προτεινόμενη διάθεση του προϊόντος της πώλησης χωρίς την λήψη οποιουδήποτε διαβήματος εκ μέρους των Εναγόντων - Καθ΄ ων η αίτηση. Η διαδικασία εκποίησης του ενυπόθηκου ακινήτου δυνάμει του Μέρους VΙA του Ν.9/1965 δεν αμφισβητήθηκε σε οποιοδήποτε στάδιο. Εισηγείται ότι λόγω της συγκεκριμένης συμπεριφοράς οι Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση κωλύονται από το να προωθούν αγωγή. Προωθεί τη θέση, ο Ομνύοντας, ότι οι αιτούμενες τροποποιήσεις θα αποτυπώσουν ορθά και ολοκληρωμένα τις θέσεις της Ενάγουσας - Αιτήτριας σε σχέση με τη διαδικασία πώλησης με πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων της υποθήκης XXXXX/1992 έτσι ώστε να καταστεί εφικτή η αποπεράτωση όλων των πραγματικών ζητημάτων καθώς και όλων των επιδίκων θεμάτων της υπό κρίση αγωγής μεταξύ των μερών. Τα συγκεκριμένα γεγονότα, είναι ο ισχυρισμός του, μεσολάβησαν μετά την καταχώριση της Υπεράσπισης και είναι συνυφασμένα με τους ισχυρισμούς της Εναγόμενης - Αιτήτριας. Κατά τη δική του άποψη εξυπηρετούνται οι σκοποί της δικαιοσύνης και δεν επηρεάζονται οι Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση αφού δεν θα προκληθεί σε αυτούς οποιαδήποτε ζημιά που να μην μπορεί να αποτιμηθεί σε χρήμα, ιδιαίτερα και λόγω του ότι η ακροαματική διαδικασία δεν έχει αρχίσει. Δεν υπάρχει οποιαδήποτε κακοπιστία ή καθυστέρηση εκ μέρους της Εναγομένης - Αιτήτριας αφού η αναγκαιότητα καταχώρισης της υπό κρίση αίτησης προέκυψε τον Μάρτιο 2021 με την ολοκλήρωση της διαδικασίας δυνάμει του Μέρους VIA του Ν.9/1965. Καταλήγει ότι πρόκειται για αναγκαία και απαραίτητη τροποποίηση και είναι ορθό και δίκαιο και προς το συμφέρον της ορθής και δίκαιης απονομής της δικαιοσύνης να εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα. Η Αίτηση αντιμετωπίστηκε με την καταχώριση Ένστασης από την πλευρά των Εναγόντων - Καθ΄ ων η αίτηση, στην οποία κατεγράφησαν είκοσι -δύο
(22)λόγοι ενστάσεως, οι οποίοι σε συντομία είναι οι ακόλουθοι: Ότι η Αίτηση είναι νομικά αβάσιμη, λανθασμένη και παράτυπη, ότι η νομική της βάση είναι παντελώς λανθασμένη, ότι είναι κακόπιστη, καταχρηστική, ενοχλητική, καταπιεστική και στερείται πραγματικού υπόβαθρου, ότι στηρίζεται σε ανακρίβειες με σκοπό τον αποπροσανατολισμό του Δικαστηρίου, ότι καταχωρίστηκε για αλλότριους σκοπούς, ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις έκδοσης των διαταγμάτων, ότι εισάγεται μαρτυρία και όχι γεγονότα, ότι εισάγεται νέα υπερασπιστική γραμμή, ότι καταχωρίστηκε μετά την έκδοση της Κλήσης για Οδηγίες δυνάμει της Δ.30, ότι δεν αποκαλύπτεται καλόπιστο λάθος, ότι δεν αποκαλύπτεται η αναγκαιότητα καταχώρισης της αίτησης, ότι υπάρχει αντίθεση μεταξύ των προδικαστικών ενστάσεων που προβάλλει η Εναγόμενη - Αιτήτρια και της γραμμής υπεράσπισης που επιθυμεί να προωθήσει με την υπό κρίση αίτηση, ότι καταχωρίστηκε με σκοπό την εξασφάλιση εξόδων, ότι καταχωρίστηκε καθυστερημένα και εκπρόθεσμα, ότι οι αιτούμενες τροποποιήσεις δεν είναι απαραίτητες για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης, ότι θα πλήξουν την ταχεία απονομή της δικαιοσύνης, ότι θα προκαλέσουν ανεπανόρθωτη ζημιά, ότι θα πλήξουν τα δικαιώματα των Εναγόντων - Καθ΄ ων η αίτηση και ότι η ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση αποτελεί αγόρευση και δεν παραθέτει τη μαρτυρία του ενόρκως δηλούντα. Η Ένσταση βασίστηκε στη Δ.9 θ.θ. 1-13, Δ.12 θ.θ. 1-10, Δ.20 θ.θ. 1-5, Δ.21 θ.θ. 1 - 15, Δ.25 θ.θ. 1 - 9, Δ.48 θ.θ. 1- 9 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, στο Άρθρο 30.2 του Συντάγματος, τη νομολογία των Κυπριακών και Αγγλικών Δικαστηρίων και στις συμφυείς εξουσίες και την πρακτική του Δικαστηρίου. Τα γεγονότα πάνω στα οποία βασίστηκε η Ένσταση κατεγράφησαν στην ένορκη δήλωση XXXXX Φελλά, διευθυντή της Ενάγουσας - Καθ΄ ης η αίτηση και γνώστη των γεγονότων λόγω της εμπλοκής του. Καταγράφει τη διαφωνία του με το περιεχόμενο της ένορκης δήλωσης που συνοδεύει την Αίτηση και υιοθετεί στην ολότητά τους, τους λόγους ενστάσεως. Ισχυρίζεται ότι η αναφορά στην Αγωγή Αρ. XXXXX/2010 Ε. Δ. Αμμοχώστου γίνεται με σκοπό να δοθούν λανθασμένες εντυπώσεις στο Δικαστήριο. Προωθεί τη θέση ότι αν όντως η Εναγόμενη - Αιτήτρια πίστευε ότι υπάρχει βάση στις προδικαστικές της ενστάσεις όφειλε να λάβει διαδικαστικά μέτρα να τις προωθήσει. Κατά τη δική του άποψη η υπό κρίση αίτηση καταχωρίστηκε με σκοπό την καθυστέρηση της εκδίκασης της αγωγής, την άσκηση πίεσης και την καταβολή εξόδων προς την Ενάγουσα - Αιτήτρια. Είναι η θέση του Ομνύοντα ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δεν θα αποτυπώσουν ορθά και ολοκληρωμένα τις θέσεις της Ενάγουσας - Αιτήτριας αλλά θα παραθέσουν γεγονότα άσχετα με τα επίδικα θέματα αλλά και αχρείαστα αφού το θέμα της διαδικασίας εκποίησης της υποθήκης προβάλλεται στην Έκθεση Υπεράσπισης. Ενώ ισχυρίζεται ότι δεν είναι ούτε ορθό, ούτε δίκαιο αλλά ούτε και αναγκαίο να εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα. Καταλήγει ότι η υπό κρίση αίτηση καταχωρίστηκε για αλλότριους σκοπούς και κατά τη δική του άποψη η κακοπιστία είναι εμφανής αφού υπήρξε και καθυστέρηση στην καταχώρισή της. Και οι δύο πλευρές διαβίβασαν εμπεριστατωμένες γραπτές αγορεύσεις προς υποστήριξη των ισχυρισμών τους, το περιεχόμενο των οποίων το Δικαστήριο έχει κατά νου. Θα κάνει αναφορά στις γραπτές αγορεύσεις όπου το κρίνει απαραίτητο. NOMIKH ΠTYXH Οι Θεσμοί υπάρχουν πρωτίστως για να εξυπηρετούν την δικαιοσύνη και όχι για να αποτελούν αντικείμενο εκμετάλλευσης παρεκτρέποντας την δίκη από την ουσία της διαφοράς σε ένα παιχνίδι διαδικαστικών παιγνιδιών που τελικά αντί να βοηθούν το πλαίσιο της δίκης, να το καταστρατηγούν. Σχετική είναι υπόθεση Παναγιώτης Λουκά Λτδ ν. Ηλία Ονουφρίου
(2004)1 Α.Α.Δ. 582, όπου αποφασίστηκε ότι «Οι δικονομικοί κανόνες υπάρχουν για να διευκολύνουν και προστατεύουν τους διαδίκους και όχι για να συνιστούν τροχοπέδη στην απονομή της δικαιοσύνης». Η παλαιά Δ.25 θ.1 των Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Θεσμών, που αφορούσε την τροποποίηση δικογράφων προνοούσε ως ακολούθως: «
- The Court or a Judge may, at any stage of the proceedings, allow either party to alter or amend his indorsement or pleadings, in such manner and on such terms as may be just, and all such amendments shall be made as may be necessary for the purpose of determining the real questions in controversy between the parties. ». Η αντίστοιχη Αγγλική πρόνοια είναι η O.28 r.
- Στο Annual Practice 1958, σελ. 622, η γενική αρχή εκτίθεται ως εξής: «In Tildesley v. Harper, 10 Ch.D. pp.396, 397, Bramwell, L.J., said: "My practice has always been to give leave to amend unless I have been satisfied that the party applying was acting mala fide, or that, by his blunder, he had done some injury to his opponent which could not be compensated for by costs or otherwise". "However negligent or careless may have been the first omission, and however late the proposed amendment, the amendment should be allowed if it can be made without injustice to the other side. There is no injustice if the other side can be compensated by costs" (per Brett, M.R., Clarapede v. Commercial Union Association, 32 W.R. p.263; Weldon v. Neal, 19 Q.B. D. p.396; Australian Steam Navigation Co. v. Smith, 14 App. Cas. p.320; Hunt v. Rice & Son, 53 T.L.R.931, C.A.; and see the remarks of Bowen, L.J., Cropper v. Smith, 26 Ch.D. pp. 710, 711; of Lindley, L.J., Indigo Co. v. Ogilvy, [1891] 2 Ch.39,; and of Pollock, B., Steward v. North Metropolitan Tramways Co., 16 Q. B. D. p.180, and C.A. p.558). An amendment ought to be allowed if thereby "the real substantial question can be raised between the parties", and multiplicity of legal proceedings avoided. ». Η νέα Δ.25 θ.1 προνοεί ως ακολούθως: «1.
(1)Μετά την καταχώρηση αλλά πριν την επίδοση του κλητηρίου εντάλματος, ο ενάγων δύναται οποτεδήποτε χωρίς να λάβει προηγούμενη άδεια του Δικαστηρίου να τροποποιήσει το κλητήριο ένταλμα του. Προς τούτο καταχωρείται τροποποιημένο κλητήριο ένταλμα με ανάλογη ένδειξη: Νοείται ότι σε περίπτωση περισσότερων εναγομένων, επίδοση κλητηρίου εντάλματος εννοείται σε οποιοδήποτε εξ αυτών.
(2)Μετά την επίδοση του κλητηρίου εντάλματος και πριν την έκδοση από τον ενάγοντα της Κλήσης για Οδηγίες σύμφωνα με τη Διαταγή 30, επιτρέπεται άπαξ η τροποποίηση του χωρίς άδεια του Δικαστηρίου. Σε τέτοια περίπτωση καταχωρούνται τα τροποποιημένα δικόγραφα με ανάλογη ένδειξη:» Παρά το γεγονός ότι οι πλείστες αποφάσεις από τις οποίες αντλείται καθοδήγηση έχουν αποφασιστεί πριν την εκ βάθρων τροποποίηση του συγκεκριμένου κανονισμού αυτές συνεχίζουν να συνιστούν καθοδήγηση στην εξέταση αυτού του είδους των αιτημάτων. Το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Kayat Trading v. GENZYME CORPORATION, Πολ. Εφ. 58/12, ημερ. 04/03/13, επανάλαβε τις αρχές και αναφέρθηκαν τα εξής: «Οι αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου σε σχέση με αιτήσεις που έχουν ως νομικό υπόβαθρο τις πρόνοιες του κ. 1 της Δ.25, όπως είναι η παρούσα περίπτωση, έχουν γίνει αντικείμενο εξέτασης και λεπτομερούς ανάλυσης σε πληθώρα υποθέσεων. Το συμπέρασμα που μπορεί με ασφάλεια να συναχθεί από τη σχετική νομολογία, είναι ότι το θέμα, τροποποίησης δικογράφων, ανάγεται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου η οποία ασκείται φιλελεύθερα και δεν διέπεται από άκαμπτους κανόνες, αλλά από διάφορους παράγοντες, η βαρύτητα των οποίων ποικίλει ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Η βασική αρχή η οποία πηγάζει μέσα από την εν λόγω νομολογία είναι, όπως πολύ εύστοχα επισημάνθηκε στην υπόθεση Clive Preece: "Αίτηση για τροποποίηση δικογράφου μπορεί να εγκριθεί σε κάθε στάδιο της διαδικασίας εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις οι οποίες καθιστούν την τροποποίηση απαραίτητη για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης. Το συμφέρον της δικαιοσύνης αποτιμάται ύστερα από συνεκτίμηση όλων των παραγόντων της κάθε υπόθεσης, συμπεριλαμβανομένων και των επιπτώσεων που ενδεχομένως θα προκληθούν στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Βλ. Εθν. Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. κ.α. ν. Βιομ. Χαρ. Αλωνεύτης Λτδ κα
(2002)1(Α) ΑΑΔ 237. Στην Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου
(1991)1 ΑΑΔ 934 έχει ειπωθεί ότι η σύγχρονη τάση είναι να επιτρέπουν τα δικαστήρια τροποποιήσεις στις κατάλληλες υποθέσεις ακόμα και όταν μια τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήμα." Επίσης, όπως υποδείχθηκε στην υπόθεση Αρτέμιος Παπαχρυσοστόμου: "Στις περιπτώσεις όπου ο προσδιορισμός της ουσίας της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων και η αποτροπή της πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών επιβάλλουν την τροποποίηση των δικογράφων, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται υπέρ της έγκρισης της αίτησης νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί βλάβη ή αδικία στην άλλη πλευρά η οποία δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήμα ή ο αιτητής δεν ενεργεί κακόπιστα. Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της οποιασδήποτε καθυστέρησης στη διατύπωση των θέσεων του αιτητή, ποικίλει ανάλογα με το στάδιο κατά το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη τροποποίησης δικογράφων, όμως η άσκηση της διακριτικής εξουσίας του Δικαστηρίου στο στάδιο αυτό, ασκείται με φειδώ. Τέλος μπορεί να λεχθεί ότι η εισαγωγή ενός νέου θέματος δεν συνεπάγεται κατ' ανάγκη και την απόρριψη της αίτησης, νοουμένου όμως ότι δεν έχει καταλυτικές συνέπειες για την αντίδικη πλευρά."». Πολύ πρόσφατα στην απόφαση ΧΧΧ Λαμπή ν. ALPHA BANK LIMITED Πολ. Εφ.372/12 ημερ. 26/03/19 υιοθετήθηκαν οι αρχές της Kayat Trading (ανωτέρω) και διαβάζονται τα ακόλουθα: «Σύμφωνα με τον πιο πάνω θεσμό και τις αρχές που έχει καθιερώσει η νομολογία ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου να επιτρέψει την τροποποίηση δικογράφων και μάλιστα σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, νοουμένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που την καθιστούν αναγκαία. Το συμφέρον της δικαιοσύνης αποτιμάται ύστερα από συνεκτίμηση όλων των παραγόντων της κάθε υπόθεσης, συμπεριλαμβανομένων και των επιπτώσεων που ενδεχομένως θα προκληθούν στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου (βλ. Kayat Trading Ltd v. Genzyme Corporation,
(2013)1(Α) ΑΑΔ 543). Υπάρχει πληθώρα αποφάσεων τόσον των αγγλικών Δικαστηρίων όσο και του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Κύπρου επί του θέματος. Η σύγχρονη τάση, όπως προκύπτει από την νομολογία, είναι ότι τα Δικαστήρια επιτρέπουν τροποποιήσεις δικογράφων ακόμη και στην περίπτωση που αυτές είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης, νοουμένου βέβαια ότι δεν προκαλείται αδικία στην άλλη πλευρά, που να μην μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα (βλ. Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου
(1991)1 Α.Α.Δ 934) στην οποία υιοθετήθηκε η Αγγλική υπόθεση Associated Leisure Ltd. v. Associated Newspapers Ltd
(1970)1 All E.R. 754). Στην υπόθεση Federal Bank of Lebanon v. Σιακόλα
(1999)1 (Α) ΑΑΔ 44 λέχθηκε, μεταξύ άλλων, για το θέμα της καθυστέρησης, ότι ως προς το κατά πόσο η όποια καθυστέρηση θα απέληγε σε στέρηση του συνταγματικού δικαιώματος εκδίκασης εντός ευλόγου χρόνου, πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο της συγκεκριμένης δίκης.». Η σύγχρονη τάση, που παρουσιάζει η νομολογία, είναι προς την κατεύθυνση της έγκρισης αιτήσεων για τροποποίηση παρά το αντίθετο, εκτός βέβαια αν σοβαροί λόγοι συνηγορούν προς την αντίθετη προσέγγιση ακόμη και όταν μια τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης νοουμένου βέβαια ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε ν' αποζημιωθεί με χρήμα βλ. Δόμνα Χριστοδούλου ν. Αθηναϊδος Χριστοδούλου κ.ά.
(1991)1 Α.Α.Δ. 934. Μερικές αποφάσεις, στις οποίες έγινε ενασχόληση με το θέμα αυτό, είναι και οι αποφάσεις Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου
(1995)1 Α.Α.Δ. 560, SABA & Co (T.M.P) v. T.M.P Agents
(1994)1 A.A.Δ. 426, Federal Bank of Lebanon v. Σιακόλας
(2002)1(Α) Α.Α.Δ. 223, ημερ. 22/02/2002 και Δ. Σ. Αγλαντζιάς ν. Χαρικλείδη
(2001)1 Α.Α.Δ. 1608. Σύνοψη των καθιερωθέντων από τη νομολογία νομικών αρχών είναι η ακόλουθη: «
(1)Η τροποποίηση δικογράφων είναι εφικτή σε κάθε περίπτωση που κρίνεται αναγκαίο για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για αποτροπή της πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις όπου η τροποποίηση δύναται να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο ή ακόμη εκεί όπου η κακή πίστη του αιτητή είναι εμφανής. Όπως αναφέρθηκε από το Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Σ. Νικήτα στη Χρίστου ν. Αζά
(1992)1 Α.Α.Δ. 704 στη σελίδα 707: «Η θεμελιακή αρχή που ξεπροβάλλει από τις αποφάσεις είναι πως τροποποίηση δικογράφου είναι εφικτή σε κάθε περίπτωση που κρίνεται αναγκαίο για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για αποτροπή πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών. Εξαίρεση αποτελούν οι περιστάσεις που η τροποποίηση δυνατό να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο ή ακόμα εκεί που η κακή πίστη του αιτητή είναι εμφανής.»
(2)Τροποποίηση δικογράφου θεωρείται ότι επιφέρει βλάβη στον αντίδικο όταν δεν μπορεί να αποζημιωθεί με χρήματα (βλ. Federal Bank of Lebanon (SAL) v. Ν. Σιακόλα,
(1999)1 Α.Α.Δ. 44.) Η τροποποίηση επιτρέπεται κατά κανόνα εφόσον δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο δηλαδή, ζημιά άλλη από εκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την έκδοση της κατάλληλης διαταγής ως προς τα έξοδα.
(3)Επιτρέπεται η τροποποίηση δικογράφου στις κατάλληλες υποθέσεις ακόμη και όταν μια τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήματα.
(4)Στον προσδιορισμό των συμφερόντων της δικαιοσύνης, όπως διαγράφονται στην κάθε υπόθεση, συνεκτιμούνται και οι επιπτώσεις από την τροποποίηση στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Η διεξαγωγή της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο καθιερώνεται από το Άρθρο 30.2 του Συντάγματος ως θεμελιώδες δικαίωμα του κάθε διαδίκου (βλ. Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation
(1989)1 (E) A.A.Δ. 33).
(5)Ο παράγοντας χρόνος, στην υποβολή αίτησης τροποποίησης, είναι σχετικός χωρίς να είναι εκ προοιμίου και απαραίτητα αποφασιστικής σημασίας (βλ. Astor Manu-Facturing & Exporting Co κ.ά ν. A & G Leventis & Company (Nigeria) Ltd κ.ά.
(1993)1 Α.Α.Δ. 726). Όμως, όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα μεγαλύτερο είναι το βάρος το οποίο πρέπει να αποσεισθεί για να γίνει δεκτή η αίτηση για παροχή θεραπείας. Επιπρόσθετα, κάθε καθυστέρηση πρέπει να αιτιολογείται. Όπως έχει τονισθεί στην υπόθεση Φοινιώτης (πιο πάνω): «... Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλει ανάλογα με το στάδιο το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα επαυξάνει και το βάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει ο αιτητής για την έκδοση διατάγματος για τροποποίηση.» Βλ. επίσης την υπόθεση Fereos Ltd v. Martin Bros Tobacco Co Inc
(1997)1 Α.Α.Δ. 378.»
(6)Η σημασία του θέματος της δικαιολόγησης της καθυστέρησης ποικίλει ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης κυρίως σε συσχετισμό προς τη γνησιότητα των προθέσεων του αιτητή και την αναγκαιότητα ή το βαθμό της χρησιμότητας της τροποποίησης (βλ. SABA & Co. (T.M.B.) v. T.M.P. Agents
(1994)1 A.A.Δ. 426).
(7)Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη της τροποποίησης υπεράσπισης. Στο στάδιο αυτό όμως, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με φειδώ λαμβάνοντας υπόψη τον εκτροχιασμό της δίκης από την προσδιορισθείσα πορεία και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του αντιδίκου (βλ. Φοινιώτης (πιο πάνω) και Γραμμές Στρίντζη ν. Επίσημος Παραλήπτης
(1995)1 Α.Α.Δ. 607). Το Δικαστήριο αντιμετωπίζει με διστακτικότητα αιτήσεις για τροποποιήσεις της δικογραφίας κατά την δίκη (βλ. Kallice Holding Co Ltd ν. M.T.R. Metals (Overseas) Ltd (Aρ. 1)
(1996)1 Α.Α.Δ. 162).
(8)Όσο φιλελεύθερη και αν δικαιολογείται να είναι η προσέγγιση στο θέμα τροποποίησης δικογράφων το ζήτημα εξακολουθεί να υπόκειται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου. Γνώμονας για την άσκηση αυτής της διακριτικής εξουσίας του Δικαστηρίου είναι το σύνολο των περιστατικών και όχι μόνο το επανορθώσιμο των συνεπειών της τροποποίησης ανεξάρτητα από οποιοδήποτε άλλο (βλ. Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου (ανωτέρω).». Οι Ενάγοντες - Καθ΄ων η αίτηση εισηγήθηκαν ότι με την Αίτηση προστίθεται νέα γραμμή υπεράσπισης παρά το γεγονός ότι τα συγκεκριμένα γεγονότα ήταν γνωστά στην Εναγόμενη - Αιτήτρια. Έχω μελετήσει τόσο την Έκθεση Απαίτησης όσο και την Έκθεση Υπεράσπισης και την έχω συγκρίνει με το τι ζητείται με την παρούσα αίτηση εκ μέρους της Εναγόμενης - Αιτήτριας. Προκύπτει από τα Τεκμήρια που έχουν επισυναφθεί στην Αίτηση και συγκεκριμένα από το Τεκμήριο 2 ότι οι ειδοποιήσεις «ΙΑ» σε σχέση με την υποθήκη XXXXX/1992 είχαν εκδοθεί την 01/09/2020 ενώ η Υπεράσπιση είχε προηγηθεί, ήτοι είχε καταχωριστεί στις 10/09/
- Οπόταν, δεν θα μπορούσε το γεγονός της ενεργοποίησης, εκ νέου, του Μέρους VIA του Ν.9/1965 να είχε συμπεριληφθεί. Τα γεγονότα που η Εναγόμενη - Αιτήτρια επιδιώκει να εισάγει με την αιτούμενη τροποποίηση της Υπεράσπισης φαίνεται να έπονται της καταχωρηθείσας Υπεράσπισης. Η προτιθέμενη τροποποίηση δεν αλλάζει τη γραμμή υπεράσπισης καθότι ανάγνωση της καταχωρηθείσας Υπεράσπισης αποκαλύπτει ότι είχε ενεργοποιηθεί η διαδικασία της. Με την τροποποίηση σκοπείται η ολοκλήρωση της εικόνας αναφορικά με το τι έγινε σε σχέση με την συγκεκριμένη εκποίηση. Παραχωρούνται λεπτομέρειες τόσο σε σχέση με τα γεγονότα που θα επικαλεστεί η Εναγόμενη - Αιτήτρια κατά την ακρόαση και επεξηγείται γιατί προβάλλει τις συγκεκριμένες προδικαστικές ενστάσεις. Επομένως δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η εισήγηση του συνηγόρου των Εναγόντων - Καθ΄ ων η Αίτηση όπως προβάλλεται στη γραπτή του αγόρευση στη σελίδα δυο όπου ισχυρίζεται εισαγωγή νέας υπερασπιστικής γραμμής και αλλοίωση της Υπεράσπισης. Όσον αφορά τον ισχυρισμό για καθυστέρηση προκύπτει από το περιεχόμενο της ένορκης δήλωσης που συνοδεύει την Αίτηση ότι η διαδικασία της εκποίησης ολοκληρώθηκε τον Μάρτιο 2021, Τεκμήριο
- Η υπό κρίση αίτηση καταχωρίστηκε ένα
(1)μήνα μετά. Δεν διαπιστώνεται αμέλεια ή παράλειψη εκ μέρους της Εναγόμενης - Αιτήτριας να ενεργήσει σε προγενέστερο χρόνο αφού η Αίτηση καταχωρίστηκε Απρίλιο του
- Αφού η ακρόαση της υπόθεσης δεν έχει αρχίσει δεν θα εύρισκα ότι, αν και είναι ένα στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη, ότι σ΄ αυτή την περίπτωση θα ήταν καθοριστικός και ανασταλτικός παράγοντας για να απορριφθεί η Αίτηση και να μην εγκριθεί. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να υπενθυμισθεί το σχετικό απόσπασμα από τη Νομολογία, το οποίο το Δικαστήριο έχει προγενέστερα παραθέσει, στο οποίο διαβάζεται ότι η τάση είναι να εκδίδεται διάταγμα τροποποίησης δικογράφου έτσι ώστε να τίθενται όλα τα θέματα ενώπιον του Δικαστηρίου για να λύνονται στην ολότητά τους. Ούτε βέβαια κρίνω ότι η Αίτηση καταχωρήθηκε για εκτροχιασμό της δίκης και για περαιτέρω καθυστέρηση στην εκδίκαση της υπόθεσης, αλλά βρίσκω ότι αυτό ήταν το αποτέλεσμα της διαδικασίας που ολοκληρώθηκε και αφορά τα γεγονότα που ακολούθησαν την έκδοση απόφασης στην Αγωγή Αρ. XXXXX/2010 Ε. Δ. Αμμοχώστου στην οποία εκδόθηκε απόφαση στις 17/05/
- Λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπήρξε υπέρμετρη καθυστέρηση στην καταχώριση της αίτησης τροποποίησης και ότι η ακρόαση της υπόθεσης δεν έχει ακόμη αρχίσει, είναι η κατάληξη του Δικαστηρίου ότι δεν θα προκληθεί οποιαδήποτε ζημιά στους Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση από την τροποποίηση που να μην μπορεί να αποζημιωθεί με την κατάλληλη διαταγή σε σχέση με τα έξοδα. Προβάλλεται επίσης διαδικαστικός λόγος ενστάσεως που αφορά την καταχώριση της Αίτησης μετά την έκδοση της κλήσης για οδηγίες κατά παράβαση της νέας Δ.
- Στην υπό κρίση υπόθεση «έχουν προκύψει νέα δεδομένα μη υπαρκτά κατά τη λήψη των οδηγιών για έγερση της αγωγής ή της καταχώρησης του κλητηρίου εντάλματος ή της δικογραφίας.», αφού τα γεγονότα τα οποία η Εναγόμενη - Αιτήτρια επιχειρεί να συμπεριλάβει στην Υπεράσπισή της προέκυψαν μετά την καταχώριση της Υπεράσπισης. Το Δικαστήριο ικανοποιείται ότι τα συγκεκριμένα γεγονότα δεν ήταν υπαρκτά κατά το χρόνο καταχώρισης της Υπεράσπισης στις 10/09/
- Συνεπακόλουθα ο συγκεκριμένος λόγος ένστασης δεν έχει έρεισμα. Όσο αφορά τον ισχυρισμό του ευπαιδεύτου συνηγόρου των Εναγόντων - Καθ΄ ων η αίτηση ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δεν είναι απαραίτητες για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης αυτό είναι ένα θέμα που δεν μπορεί να αποφασιστεί σε αυτό το στάδιο. Στην προκειμένη περίπτωση μέσα από το περιεχόμενο των αιτουμένων τροποποιήσεων επιχειρείται τροποποίηση που αφορά την διασάφηση και την παροχή λεπτομερειών σε σχέση με το πώς ολοκληρώθηκε η διαδικασία εκποίησης του συγκεκριμένου ακινήτου, για το οποίο οι Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση αξιώνουν, στην παράγραφο 6 της Έκθεσης Απαίτησής τους, την επιστροφή του. Εν πάση περιπτώσει δεν έχει αποκαλυφθεί από τους Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση με ποιο τρόπο θα επηρεαστούν δυσμενώς τα συμφέροντά τους από την αιτούμενη τροποποίηση. Καταλήγω ότι δεν διαπιστώνεται οποιαδήποτε παραβίαση των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών από το περιεχόμενο της υπό κρίση Αίτησης. Περαιτέρω, δεν προκύπτει νομολογιακά οποιοσδήποτε λόγος απόρριψης της Αίτησης αφού κανένας επηρεασμός δεν θα υπάρξει στα συμφέροντα των Εναγόντων - Καθ΄ων η αίτηση ιδιαίτερα εάν ληφθούν υπόψη οι παραδοχές του Ενάγοντα 1 στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την Ένσταση. Έγκριση των αιτουμένων τροποποιήσεων, θεωρώ ότι θα είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης. Ως εκ τούτου εκδίδεται διάταγμα τροποποίησης της Έκθεσης Υπεράσπισης ως η παράγραφος Α
(1)της Αίτησης. Τροποποιημένη Έκθεση Υπεράσπισης να καταχωριστεί εντός 15 ημερών από τη σύνταξη του διατάγματος και να ακολουθηθούν οι θεσμοί σε σχέση με την καταχώρηση τροποποιημένης Απάντησης από τους Ενάγοντες - Καθ΄ ων η αίτηση . Τα έξοδα της Αίτησης καθώς και τα απολεσθέντα θα είναι υπέρ των Εναγόντων 1 και 2 - Καθ΄ ων η αίτηση, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Θα καταβληθούν όμως στο τέλος της δίκης. (Υπ.) .............. Ε. Γεωργίου-Αντωνίου, Α. Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο