COSTAS & ZACK REALTY LIMITED κ.α. ν. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ, Αρ. Αγωγής: 778/21, 15/4/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2022:A83 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ε. ΓΕΩΡΓΙΟΥ - ΑΝΤΩΝΙΟΥ, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 778/21 Μεταξύ:
- COSTAS & ZACK REALTY LIMITED
- XXXXX Ζ. ΚΑΙΜΑΚΛΙΩΤΗ
- XXXXX Π. ΚΑΙΜΑΚΛΙΩΤΗΣ
- XXXXX Κ. ΚΑΙΜΑΚΛΙΩΤΗ
- XXXXX Π. ΚΑΙΜΑΚΛΙΩΤΗΣ Ενάγοντες -και- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ Εναγόμενη Αίτηση ημερ. 10/11/21 για έκδοση προστακτικού διατάγματος Ημερομηνία: 15 Απριλίου, 2022 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες - Αιτητές: κ. Χρ. Ευαγγέλου Για Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση: κα Γ. Δημητρίου, για Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε. ΑΠΟΦΑΣΗ Οι Αιτητές - Ενάγοντες, με την υπό κρίση αίτηση, αιτούνται από το Δικαστήριο την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάττεται η Καθ΄ ης η αίτηση - Εναγόμενη όπως προβεί σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες ή και διαβήματα για να απαλειφθούν ή και να απαλλαγούν ή και να διαγραφούν από τις υποθήκες με αρ. 4Υ/XXXXX/16 και 4Υ/XXXXX/16 τα ακίνητα με αριθμούς εγγραφής:
(1)34/XXXXX Φ/Σχ. 50/6 Ε1 χωράφι στην Αραδίππου,
(2)5/852 Φ/Σχ. 40/55 Ε1 οικόπεδο στην Αραδίππου και
(3)XXXXX Φ/Σχ. 40/48 W2 χωράφι στην Αραδίππου. Η συγκεκριμένη αίτηση στηρίζεται στην Δ.27 θ.θ. 1 - 4, Δ.29 θ.2, Δ.42Α θ.θ. 1 - 3, 6, 7 και 9 και στην Δ.48 θ.θ. 1 - 4, στο άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου, στον περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο, στους περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Κανονισμούς, στο Άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, στα Συντάγματος, στις γενικές αρχές του νόμου και της νομολογίας, στις αρχές του Κοινοδικαίου και της Επιείκειας και στις συμφυείς εξουσίες και πρακτική του Δικαστηρίου. Υποστηρίχθηκε, το αίτημα, με ένορκη δήλωση του XXXXX Καϊμακλιώτη, Ενάγοντα 3 και διευθυντή της Ενάγουσας 1 εταιρείας, ο οποίος είναι εξουσιοδοτημένος και από τους Ενάγοντες 2, 4 και 5 καθώς και από την Ενάγουσα εταιρεία 1 στην κατάρτιση της συγκεκριμένης δήλωσης. Υιοθετεί τα όσα κατέγραψε στην ένορκη δήλωση του ημερ. 18/06/2021, η οποία συνόδευε το αίτημα για έκδοση απαγορευτικού διατάγματος σε σχέση με την εκποίηση ακινήτων. Είναι η θέση του ότι στην αίτηση ημερ. 18/06/2021 εκδόθηκε διάταγμα με το οποίο απαγορεύετο στην Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση να προχωρήσει σε πλειστηριασμό των ενυπόθηκων ακινήτων, στις υποθήκες με αριθμούς 4Υ/XXXXX/16 και 4Υ/XXXXX/16 μέχρι την αποπεράτωση της υπό κρίση αγωγής. Ισχυρίζεται ότι στα πλαίσια αναδιάρθρωσης των δανείων των Εναγόντων - Αιτητών, στις 17/05/2016, ήταν όρος της συμφωνίας σύναψης νέου δανείου ότι με τη λήξη του δανείου στις 17/05/2021 και πριν το κλείσιμο του λογαριασμού θα καταβαλλόταν εφάπαξ ποσό ύψους €345.000 ή και €347.563,58 ως η τελευταία δόση. Η Εναγόμενη Τράπεζα είχε δεσμευθεί ότι με την παρέλευση 3 χρόνων από την αναδιάρθρωση θα επέστρεφε ποσό ύψους €110.000 και στη συνέχεια με την εξόφληση του δανείου θα επέστρεφε το ποσό των €90.000. Είναι ο ισχυρισμός του Ομνύοντα ότι με βάση έκθεση που αφορά την οικονομική ανάλυση των δεδομένων του δανείου, που είχαν λάβει οι Αιτητές - Ενάγοντες, με την αφαίρεση των παράνομων χρεώσεων στο δάνειο και υπολογίζοντας τα ποσά που η Καθ΄ ης η αίτηση - Εναγόμενη όφειλε να διαγράψει - επιστρέψει και εφαρμόζοντας το ορθό και νόμιμο επιτόκιο που όφειλε να εφαρμόσει κατά το χρόνο λειτουργίας του λογαριασμού, ο επίδικος λογαριασμός θα έπρεπε να είχε εξοφληθεί και να είναι διευθετημένος με την καταβολή, από τους Αιτητές - Ενάγοντες, του ποσού των €101.450. Παράλληλα, η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση όφειλε να προχωρήσει σε κλείσιμο του λογαριασμού και να απαλλάξει τους Ενάγοντες - Αιτητές από όλες τις προσωπικές εγγυήσεις και ενυπόθηκες εξασφαλίσεις. Προς εξασφάλιση του συγκεκριμένου δανεισμού είχαν υποθηκευτεί προς όφελος της Εναγόμενης - Καθ΄ ης η αίτηση πέντε ακίνητα συνολικής αγοραίας αξίας, σύμφωνα με πρόσφατες εκτιμήσεις, ύψους €4.000.000 ενώ το δανεισθέν ποσό ανέρχετο στο €1.890.000. Υποθηκεύτηκαν τα ακίνητα με αριθμούς εγγραφής:
(1)34/XXXXX, Φ/Σχ. 50/6 Ε1, χωράφι στην Αραδίππου εκτιμημένης αξίας €1.490.000
(2)1/XXXXX, Φ./Σχ. 40/48W2, χωράφι στην Αραδίππου εκτιμημένης αξίας €1.600.000
(3)5/XXXXX Φ./Σχ. 40/55 Ε1 οικόπεδο στην Αραδίππου εκτιμημένης αξίας €365.000,
(4)0/XXXXX, Φ./Σχ.40/38 Ε2, χωράφι εκτιμημένης αξίας €165.000 και
(5)0/XXXXX Φ./Σχ. 40/38 Ε 2, χωράφι στην Αραδίππου, εκτιμημένης αξίας €260.000, με τις υποθήκες 4Υ/XXXXX/16 και 4Υ/XXXXX/
- Υποστηρίζει ότι εντός των 5 ετών και μέχρι τις 17/05/2021 είχε καταβληθεί το συνολικό ποσό των €1.860.
- Στις 17/05/2021 είχε καταβληθεί τόσο το ποσό των €30.000 καθώς και η τελευταία εφάπαξ δόση, ύψους €101.450, προς εξόφληση και τελική διευθέτηση του δανείου. Παρά την εξόφληση του υπόλοιπου του λογαριασμού η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση, σύμφωνα με τον Ομνύοντα, συνεχίζει να έχει υποθηκευμένα τα συγκεκριμένα ακίνητα προς εξασφάλιση του επίδικου λογαριασμού, ο οποίος κατά τη λήξη του δανείου είχε υπόλοιπο ύψους €226.165,14 προς πληρωμή. Το συγκεκριμένο ποσό, όπως φαίνεται και στην Έκθεση Απαίτησης, προκύπτει από την άρνηση της Εναγόμενης - Καθ΄ ης η αίτηση να επιστρέψει - διαγράψει το συνολικό ποσό των €200.000, ως η δέσμευση της κατά την αναδιάρθρωση του δανείου καθώς και το ποσό των €26.165,14, το οποίο ποσό συνιστά παράνομες χρεώσεις ανατοκισμού οι οποίες αμφισβητούνται. Ο συγκεκριμένος λογαριασμός φέρει σημερινό υπόλοιπο €232.144,
- Είναι η θέση του Ομνύοντα ότι οι Ενάγοντες - Αιτητές έχουν καλή βάση αγωγής με ορατές πιθανότητες επιτυχίας, πλην όμως λαμβάνοντας υπόψη το χρόνο που απαιτείται μέχρι την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας της αγωγής θα παρέλθουν κάποια χρόνια με αποτέλεσμα η αγοραία αξία των ακινήτων να μειωθεί ενώ θα βρίσκονται υποθηκευμένα χωρίς πραγματικό λόγο. Τα συγκεκριμένα ακίνητα αποτελούν περιουσία την οποία οι Ενάγοντες - Αιτητές επιθυμούν να εκμεταλλευτούν και να αξιοποιήσουν. Λαμβάνοντας υπόψη το ποσό που καταβλήθηκε στην Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση τα τελευταία πέντε έτη, κατά τη δική του άποψη, δεν θα έπρεπε να είναι υποθηκευμένα ιδιαίτερα ενόψει του γεγονότος ότι το ισχυριζόμενο υπόλοιπο ανερχόταν κατά τη λήξη του δανείου στις €226.165,14 ενώ η αξία των συγκεκριμένων ακινήτων στα €4 εκ.. Σύμφωνα με τον ισχυρισμό του σε μια ύστατη προσπάθεια οι Ενάγοντες - Αιτητές προσφέρθηκαν όπως αναλάβουν την πληρωμή του ποσού των €26.165,14 που αφορά τόκους νοούμενου ότι η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση θα αποδεχόταν να συμμορφωθεί με τη συμβατική της υποχρέωση να διαγράψει - επιστρέψει το ποσό των €200.
- Η συγκεκριμένη πρόταση δεν έγινε αποδεκτή και για λόγους που δεν οφείλονται στους Ενάγοντες - Αιτητές αυτοί θα αποστερηθούν του δικαιώματος αξιοποίησης και εκμετάλλευσης ακινήτων ύψους €4.000.000 για μια διαφορά που ανάγεται στο ποσό των €230.
- Ισχυρίζεται, ο Ομνύοντας, ότι προωθήθηκε επιστολή με ημερ. 20/07/2021 προς την Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση με αίτημα τη μερική απαλλαγή ακινήτων αλλά και πάλι χωρίς αποτέλεσμα. Ζητήθηκε όπως παραμείνει υποθηκευμένο ακίνητο μεγαλύτερης αξίας από το κατ΄ ισχυρισμό υπόλοιπο και τα υπόλοιπα ακίνητα να απαλλαγούν, όμως χωρίς ανταπόκριση. Επεξηγεί ότι η Ενάγουσα 1 εταιρεία - Αιτήτρια με τους υπόλοιπους Ενάγοντες ασχολούνται με οικοδομικές και άλλες συναφείς εργασίες οι οποίες περιλαμβάνουν την ανάπτυξη και εκμετάλλευση γης ανεγείροντας οικοδομές, πολυκατοικίες και συγκροτήματα οικοδομών και διατηρούν ένα μεγάλο κύκλο εργασιών, με εισπράξεις πολλών εκατομμυρίων, για τις οποίες τους είναι απαραίτητα τα ακίνητα. Παρά το γεγονός αυτό η εισήγηση για απαλλαγή μερικών ακινήτων απορρίφθηκε από την Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση χωρίς να προβληθεί οποιαδήποτε αντιπρόταση επί του θέματος με αποτέλεσμα οι Αιτητές - Ενάγοντες να αναγκαστούν να καταφύγουν στο Δικαστήριο. Είναι ο ισχυρισμός του Ομνύοντα ότι ακόμα και εάν οι Ενάγοντες - Αιτητές δεν καταφέρουν να αποδείξουν την υπόθεση τους και η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση πετύχει στην Ανταπαίτησή της και επιδικαστεί το υπόλοιπο του λογαριασμού που υφίσταται, το οποίο αφορά τη διαφορά μεταξύ των δυο πλευρών, αυτό θα μπορούσε να καλυφθεί με την υποθήκευση δυο εκ των πέντε υποθηκευμένων ακινήτων, των οποίων η αξία ανέρχεται, βάση πρόσφατης εκτίμησης, στο ποσό των €425.
- Με αυτό τον τρόπο η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση θα είναι πλήρως εξασφαλισμένη με ακίνητα τα οποία υπερκαλύπτουν το υπόλοιπο του λογαριασμού και τυχόν μελλοντικούς τόκους. Σημειώνει δε ότι η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση είναι πλήρως εξασφαλισμένη αφού έχουν παραχωρηθεί προσωπικές εγγυήσεις από τους Ενάγοντες 2 - 5 - Αιτητές καθώς και από τον ίδιο. Ιδιαίτερα ενόψει του ότι η Ενάγουσα 1 εταιρεία - Αιτήτρια είναι φερέγγυα, είναι σε θέση να αποπληρώνει τις οικονομικές της υποχρεώσεις και δεν έχει οποιεσδήποτε οικονομικές υποχρεώσεις και/ή εκκρεμότητες σε κανένα οργανισμό του κράτους ή οποιεσδήποτε ανικανοποίητες αποφάσεις. Καταλήγει, ότι η Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση θα συνεχίσει να είναι πλήρως εξασφαλισμένη και δεν θα υποστεί οποιαδήποτε ζημιά από την έκδοση του διατάγματος ενώ οι Ενάγοντες - Αιτητές θα υποστούν τεράστια ζημιά από τη μη έκδοσή του αφού δεν θα μπορούν να εκμεταλλευτούν τα συγκεκριμένα ακίνητα γι΄ αυτό και αιτείται την έκδοση του διατάγματος για απαλλαγή τουλάχιστον τριών ακινήτων από τα πέντε. Η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη Τράπεζα αντιμετώπισε την αίτηση με καταχώριση Ένστασης στην οποία καταγράφει είκοσι- επτά
(27)λόγους ενστάσεως, σημειωτέων ότι είναι επαναλαμβανόμενοι, οι οποίοι σε συντομία είναι οι ακόλουθοι: Ότι η αίτηση αποτελεί κατάχρηση της διαδικασίας, ότι είναι νομικά, δικονομικά και ουσιαστικά αβάσιμη, ότι οι Αιτητές δεν δικαιούνται στην έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων, ότι είναι κακόπιστη και καταχρηστική, ότι δεν δικαιολογείται η έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων, ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για έκδοση των διαταγμάτων, ότι δεν υπάρχει συζητήσιμη υπόθεση ή σοβαρό ενδεχόμενο επιτυχίας της αγωγής, ότι θα προκληθεί ανεπανόρθωτη ζημιά στην περίπτωση που εκδοθούν τα διατάγματα, ότι το ισοζύγιο της ευχέρειας τείνει υπέρ της Καθ΄ ης η αίτηση, ότι η αίτηση δεν είναι επείγουσας φύσης, ότι δεν μπορεί να απονεμηθεί δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο, ότι η νομική βάση είναι λανθασμένη, ότι οι Ενάγοντες 3, 4 και 5 δεν έχουν έννομο συμφέρον, ότι θα πρέπει να ακουστεί μαρτυρία σε σχέση με την αίτηση και ότι έγκριση της αίτησης θα παραβιάσει συνταγματικά και περιουσιακά δικαιώματα της Εναγόμενης - Καθ΄ης η αίτηση. Η Ένσταση βασίζεται στην Δ.27 θ.θ. 1 - 4, Δ.29 θ.2, Δ.39, Δ.42Α, στην Δ.48 θ.θ. 1 - 13, Δ.57, Δ.59, Δ.63 και Δ.64 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, στον περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμο, Κεφ.224, στον περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο, Ν.9/1965, στα άρθρα 4 - 9 του περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου, στο Σύνταγμα, στα άρθρα 29, 31, 32 και 43 του περί Δικαστηρίων Νόμου, Ν.14/1960, στον περί Ερμηνείας Νόμο, στις συμφυείς και γενικές εξουσίες και την πρακτική του Δικαστηρίου, στις αρχές της νομολογίας και της Επιείκειας. Υποστηρίχθηκε, η Ένσταση, με ένορκη δήλωση του XXXXX Φλωρή, λειτουργού στην Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση και δεόντως εξουσιοδοτημένου στην κατάρτιση της ένορκης δήλωσης. Είναι η θέση του Ομνύοντα ότι η νομική βάση της αίτησης είναι ελλιπής και λανθασμένη γιατί περιλαμβάνονται σ΄ αυτή άσχετες νομοθετικές πρόνοιες. Σε σχέση με τα γεγονότα υποστηρίζει ότι στις 17/05/2016 η Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Αλληλεγγύης συμφώνησε όπως παραχωρήσει στην Ενάγουσα 1- Αιτήτρια δάνειο ύψους €1.890.000 πληρωτέο με 59 ίσες μηνιαίες δόσεις εκ €30.000, της πρώτης δόσης πληρωτέας 17/06/2016 και της τελευταίας πληρωτέας 17/04/2021. Ακολούθως, θα έπρεπε να καταβληθεί, στη λήξη του δανείου, στις 17/05/2021 μία δόση ύψους €347.563,58 με την οποία θα εξοφλείτο πλήρως το δάνειο, συμπεριλαμβανομένων των τόκων, εξόδων και άλλων επιβαρύνσεων. Οι Ενάγοντες 2 έως 5 εγγυήθηκαν αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα με την Ενάγουσα 1 όλες τις υποχρεώσεις της. Προς περαιτέρω και καλύτερη εξασφάλιση των υποχρεώσεων της Αιτήτριας - Ενάγουσας 1, η Αιτήτρια - Ενάγουσα 2 υποθήκευσε το ακίνητο με αριθμό εγγραφής 34/XXXXX, Φ/Σχ. 50/06 Ε1, τεμάχιο XXXXX, χωράφι στην Αραδίππου, το οποίο εξασφάλιζε ποσό ύψους €1.000.000 και ενεγράφη η υποθήκη XXXXX/16. Η Αιτήτρια - Ενάγουσα 1 υποθήκευσε επίσης τα ακίνητα με αρ.
(1)5/XXXXX, Φ/Σχ. 40/XXXXX Ε1, τεμάχιο XXXXX, οικόπεδο στην Αραδίππου,
(2)1/XXXXX Φ/Σχ. 40/48W2 χωράφι στην Αραδίππου,
(3)0/XXXXX, Φ/Σχ. 40/38, Ε2, τεμάχιο XXXXX, χωράφι στην Αραδίππου και
(4)0/XXXXX, Φ/Σχ.40/XXXXX Ε2 XXXXX XXXXX, χωράφι στην Αραδίππου με την υποθήκη αρ. XXXXX/
- Είναι η θέση του Ομνύοντα ότι οι Ενάγοντες παρέλειψαν να συμμορφωθούν με τις συμβατικές τους υποχρεώσεις και ότι στις 29/11/2021 όφειλαν το ποσό των €232.144,24 πλέον 4,98% τόκο από 01/07/2021 μέχρι εξοφλήσεως. Οι συγκεκριμένες υποθήκες υπογράφτηκαν νομότυπα και κανονικά και με ελεύθερη βούληση των ενυπόθηκων οφειλετών. Είναι περαιτέρω ο ισχυρισμός του ότι οι συγκεκριμένοι λογαριασμοί, στους οποίους αναφέρονται οι Ενάγοντες - Αιτητές, έχουν εξοφληθεί χωρίς οποιαδήποτε επιφύλαξη γι΄ αυτό και οι Ενάγοντες - Αιτητές εμποδίζονται να εγείρουν οποιοδήποτε θέμα που αφορά τους συγκεκριμένους λογαριασμούς. Υποστηρίζει ότι οι Ενάγοντες - Αιτητές δεν έχουν εκπληρώσει ούτε και έχουν συμμορφωθεί με τις συμβατικές τους υποχρεώσεις αφού δεν αποπλήρωναν κανονικά τις οφειλόμενες δόσεις. Κατά τη δική του άποψη δεν υπάρχει εκ μέρους της Εναγόμενης - Καθ΄ης η αίτηση συμβατική υποχρέωση για επιστροφή οποιουδήποτε ποσού ενώ υποστηρίζει ότι το οφειλόμενο υπόλοιπο είναι ορθό, πληρωτέο και απαιτητό, αφού ουδέποτε παραβιάστηκε οποιοσδήποτε όρος της συμφωνίας από την Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση ούτε και παραχωρήθηκε οποιαδήποτε διαβεβαίωση, ψευδής παράσταση ή προτροπή από πλευράς της. Ισχυρίζεται ότι οι Ενάγοντες - Αιτητές καθυστέρησαν την πληρωμή τριών δόσεων και ενώ έπρεπε να καταβάλουν το ποσό των €1.080.000 κατέβαλαν μόνο €970.000, παραβιάζοντας τους συμφωνηθέντους όρους, οπόταν δεν ήταν δυνατή η διαγραφή του ποσού των €110.
- Παράλληλα δεν συμφωνεί με τους υπολογισμούς των Εναγόντων που αφορούν την μείωση του τόκου και του οφειλόμενου ποσού. Υποστηρίζει ότι το Δικαστήριο δεν δύναται να εκδώσει το διάταγμα χωρίς να ακούσει μαρτυρία επί των επίδικων θεμάτων της αγωγής, ότι οι Ενάγοντες - Αιτητές δεν έχουν καλή βάση αγωγής ούτε και ορατές πιθανότητες επιτυχίας και ότι δεν τίθεται θέμα επιστροφής ή διαγραφής οποιουδήποτε ποσού πόσο μάλλον απαλλαγής των υποθηκών αφού υφίσταται οφειλή. Είναι η θέση του ότι το Τεκμήριο 5, που συνοδεύει την ένορκη δήλωση στην Αίτηση δεν αντικατοπτρίζει την οικονομική κατάσταση της Αιτήτριας - Ενάγουσας
- Επίσης ισχυρίζεται ότι δεν εξηγείται από τους Αιτητές - Ενάγοντες γιατί θα πρέπει να απαλλαγούν τα συγκεκριμένα ακίνητα και όχι άλλα. Καταλήγει, ότι από τη στιγμή που υπάρχει εκκρεμότητα, ήτοι οφειλόμενο ποσό, η Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση δεν έχει υποχρέωση να συμφωνήσει σε οποιαδήποτε πρόταση των Εναγόντων - Αιτητών. Περαιτέρω εισηγείται ότι έγκριση της αίτησης θα παραβιάσει τα περιουσιακά και συνταγματικά δικαιώματα της Εναγόμενης - Καθ΄ ης η αίτηση γιατί θα υπάρξει μονομερής επέμβαση στις συμφωνίες των μερών και στις εξασφαλίσεις που παρασχέθηκαν εκ συμφώνου. Τυχόν ζημιά των Αιτητών - Εναγόντων θα μπορεί να αποζημιωθεί σε χρήμα και η Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση είναι φερέγγυο νομικό πρόσωπο και θα μπορεί να τους αποζημιώσει. Και οι δυο πλευρές προώθησαν τις εκατέρωθεν θέσεις με εμπεριστατωμένες αγορεύσεις τις οποίες φρόντισαν να διαβιβάσουν στο Δικαστήριο. Το Δικαστήριο θα αναφερθεί στο περιεχόμενό τους όπου το κρίνει απαραίτητο. ΓΕΓΟΝΟΤΑ Οι Αιτητές - Ενάγοντες παραδέχονται ότι είχαν προβεί σε αναδιάρθρωση των δανείων τους στις 27/04/2016 και ότι είχαν δεσμευτεί στην καταβολή του ποσού του €1.890.000 σε 5 χρόνια. Έχουν εξοφλήσει ένα μεγάλο μέρος του οφειλόμενου ποσού, ενώ αναφορικά με το υπόλοιπο ισχυρίζονται ότι είχε συμφωνηθεί να τους χαριστεί το συνολικό ποσό των €200.
- Διαπιστώνεται ότι η Καθ΄ ης η αίτηση - Εναγόμενη δεν αμφισβητεί ότι το οφειλόμενο υπόλοιπο, στις 29/11/2021, ανέρχετο στις €232.144,24 πλέον τόκος 4,98%, παράγραφος 4.6 της ένορκης δήλωσης του κ. Φλωρή που συνοδεύει την Ένσταση. Παραδέχεται ότι οι Αιτητές κατέβαλλαν το ποσό των €970.000 αντί του ποσού των €1.080.000, παράγραφος 5 της ένορκης δήλωσης, όχι όμως εντός της συμφωνηθείσας περιόδου και για αυτό δεν διαγράφηκε το ποσό των €200.000, που είναι το ουσιαστικό ζήτημα προς απόφανση στην αγωγή. Οπόταν, είναι παραδεκτό ότι η διαφορά των μερών ανέρχεται στις €232.144,24 πλέον τόκος 4,98%. Τα δεσμευμένα όμως, με την υποθήκη, ακίνητα έχουν συνολική αξία €4.000.000, παράγραφος 6 της ένορκης δήλωσης στην Αίτηση. Αυτή η θέση δεν αμφισβητήθηκε από την Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση, ήτοι η αξία των ακινήτων. Επίσης οι Αιτητές - Ενάγοντες 2 - 5 έχουν παραχωρήσει προς την Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη και προσωπικές εγγυήσεις. Οι Ενάγοντες - Αιτητές ζητούν όπως παραμείνουν υποθηκευμένα ακίνητα διπλάσιας αξίας από το αμφισβητούμενο οφειλόμενο ποσό και όπως αποδεσμευτούν τα υπόλοιπα για να μπορέσουν να διεκπεραιώσουν τις εργασίες τους, ενόψει του ότι η Αιτήτρια 1 - Ενάγουσα ασχολείται με την αξιοποίηση γής και συναφείς με αυτή εργασίες. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Η εξουσία του Δικαστηρίου να διατάξει την ακύρωση υποθήκης, ρυθμίζεται από το άρθρο 36 του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου, Ν.9/1965, το οποίο ορίζει ως ακολούθως: «36.
(1)Εις οιανδήποτε των ακολούθων περιστάσεων, ήτοι- (α) εάν ο ενυπόθηκος δανειστής αρνήται ή αμελή να προβή εις την εξάλιψην υποθήκης ως εν άρθρω 35, καίτοι η διά ταύτης εξασφαλιζομένη υποχρέωσις εξωφλήθη ή έπαυσεν υφισταμένη ή (β) εάν ο ενυπόθηκος δανειστής αρνήται να αποδεχθή πληρωμήν του ποσού δι' ο συνέστη η υποθήκη, αφού τούτο κατέστη πληρωτέον, και να προβή εις εξάληψιν της υποθήκης ή (γ) εάν ο ενυπόθηκος δανειστής είναι αγνώστου διαμονής, ή είναι εταιρεία ή συνεταιρισμός ουχί πλέον εν ζωή, ή απέθανε και ο προσωπικός αντιπρόσωπος ή οι κληρονόμοι αυτού είναι άγνωστοι, και εις οιανδήποτε των ως είρηται περιπτώσεων είτε ο ενυπόθηκος οφειλέτης αδυνατεί, ως εξ οιουδήποτε των προμνησθέντων λόγων, να πληρώση εις τον δικαιούχον το διά της υποθήκης εξασφαλιζόμενον ποσόν αφού τούτο κατέστη πληρωτέον, είτε ή διά της υποθήκης εξασφαλιζομένη υποχρέωσις εξωφλήθη ή έπαυσεν υφισταμένη, ο ενυπόθηκος οφειλέτης δύναται να ζητήση παρά του Επαρχιακού Δικαστηρίου την έκδοσιν ακυρωτικού της υποθήκης διατάγματος, το δε Επαρχιακόν Δικαστήριον άμα τη υποβολή της τοιαύτης αιτήσεως δύναται να εκδώση το κατά το δοκούν δίκαιον υπό τας περιστάσεις διάταγμα, αναφορικώς προς την γνωστοποίησιν της γενομένης αιτήσεως προς οιονδήποτε πρόσωπον, την ακύρωσιν της υποθήκης, την κατάθεσιν χρηματικού τινος ποσού παρά τω Επαρχιακώ Δικαστηρίω, την διάθεσιν του ούτω κατατεθησομένου ποσού και οιονδήποτε έτερον συναφές ζήτημα.» (ο τονισμός είναι του Δικαστηρίου) Το αίτημα για ακύρωση ή και εξάλειψη υποθηκών, εξετάστηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο στις υποθέσεις Αγγελίδης ν. Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας Παλλουριώτισσας
(1997)1 Α.Α.Δ. 1771 και Εθνική τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ ν Σαλλούμη κ.α, Πολ. Εφ. 336/09 ημερ. 10/11/2014, ECLI:CY:AD:2014:A861. Το ακόλουθο απόσπασμα από την υπόθεση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ (ανωτέρω) είναι σχετικό: «Διαπιστώνουμε κατ' αρχάς ότι ορθώς το πρωτόδικο Δικαστήριο έστρεψε την προσοχή του προς επίλυση του ζητήματος στο άρθρο 36
(1)(α) του Νόμου. Όπως ορθώς έκανε αναφορά και στην Αγγελίδης (ανωτέρω) όπου επισημάνθηκε ότι το άρθρο 36 του Νόμου προβλέπει περιοριστικά τις περιπτώσεις κατά τις οποίες ο ενυπόθηκος οφειλέτης μπορεί με αίτηση να αξιώσει ακύρωση υποθήκης που συστάθηκε νόμιμα αλλά δικαιολογείται η εξάληψή της. Είτε διότι η εξασφαλιζόμενη από την υποθήκη υποχρέωση εξοφλήθηκε είτε διότι έπαυσε να υφίσταται. Καθίσταται επομένως σαφές ότι το άρθρο 36 δεν τυγχάνει εφαρμογής όπου ο ενυπόθηκος οφειλέτης αμφισβητεί αυτή καθ΄ εαυτή τη σύμβαση της υποθήκης, η οποία ως εκ της φύσεως της δημιουργεί πρωτογενείς υποχρεώσεις με αυτοτέλεια. Ανεξάρτητα από το γεγονός ότι θεμέλιο της είναι η σύμβαση δανείου, που μόνο όταν εξοφλείται ή παύει να ισχύει νομιμοποιεί τον ενυπόθηκο οφειλέτη να ζητήσει με αίτηση τη θεραπεία του άρθρου 36 (Αγγελίδης, ανωτέρω)». Σχετικό είναι και το πιο κάτω απόσπασμα από την υπόθεση Αγγελίδης (ανωτέρω) στη σελίδα 1779: «Το άρθρο 36 του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου, στο οποίο, για την ακύρωση υποθήκης, προβλέπεται η υποβολή αίτησης, αφορά μόνο περιπτώσεις - οι οποίες ρητά εκτίθενται - όπου η υποθήκη συστάθηκε νόμιμα αλλά δικαιολογείται η εξάλειψή της, είτε διότι ο σκοπός της εκπληρώθηκε είτε διότι κατέστη πλέον ανέφικτος. Δεν καλύπτει περίπτωση όπως εδώ όπου πρόκειται περί ακυρότητας εξ υπαρχής, η διάγνωση της οποίας απαιτούσε τη διερεύνηση θεμάτων που δεν μπορούσε να γίνει παρά μόνο στο πλαίσιο αγωγής.». Με την υπό κρίση αίτηση όμως δεν ζητείται μόνο η απαλλαγή κάποιων ακινήτων από τις συγκεκριμένες υποθήκες αλλά ζητείται και διάταγμα με το οποίο να διατάσσεται η Καθ' ής η αίτηση - Εναγόμενη Τράπεζα όπως προβεί στα απαραίτητα διαβήματα απαλλαγής ή διαγραφής των συγκεκριμένων ακινήτων από συγκεκριμένες υποθήκες. Οπόταν, το κατά πόσο νομιμοποιούνται οι Αιτητές - Ενάγοντες στην υποβολή της υπό κρίση αίτησης θα πρέπει να εξεταστεί υπό το φως των προνοιών του άρθρου 36 του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμου ενώ το κατά πόσο το Δικαστήριο θα εκδώσει το προστακτικό διάταγμα θα εξεταστεί υπό το φως των προνοιών του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου και της νομολογίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Καθοδήγηση μπορεί να αντληθεί, σε σχέση με το θέμα της απάλειψης υποθήκης, και από το σύγγραμμα Halsbury's Laws of England, 4η εκδ, 2005 reissue, παρα. 891 στην οποία διαβάζονται τα ακόλουθα: «Release of the debt. By releasing the debt the security for the debt is released. To be binding a release of debt must generally be made for consideration....While an alleged release or forgiveness of the debt cannot be established merely by showing that the creditor has expressed an intention to release the debt, where the creditor has so acted that the debtor has done acts by which his position has been altered the creditor will not be allowed to enforce his security.». Ερμηνεύοντας το άρθρο 36
(1)(α) του Ν.9/1965, σύμφωνα με τα γεγονότα ως είναι αποδεκτά και από τις δυο πλευρές, το ποσό που είχε συμφωνηθεί στη συμφωνία αναδιάρθρωσης των χρεών της Αιτήτριας - Ενάγουσας 1 για να καταβληθεί, έχει εξοφληθεί μέχρι τις 17/05/2021, ήτοι 59 δόσεις των €30.000 εντός των πέντε
(5)ετών που είχε συμφωνηθεί, Τεκμήριο 5 στην Αίτηση. Παρά τη συμμόρφωση με το συγκεκριμένο όρο δυνάμει του οποίου καταβλήθηκε το συνολικό ποσό των €1.770.000, ήτοι 59 Χ €30.000, η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση αρνείται να διαγράψει από τις υποθήκες 4Υ/XXXXX/16 και 4Υ/XXXXX/16 κάποια από τα ακίνητα έτσι ώστε η Αιτήτρια - Ενάγουσα 1, η οποία ασχολείται με την ανάπτυξη γης, να μπορέσει να τα αναπτύξει, ενώ παράλληλα διατηρεί και προσωπικές εγγυήσεις των Αιτητών - Εναγόντων 2 - 5. Θεωρώ ότι τα συγκεκριμένα γεγονότα ενεργοποιούν τις πρόνοιες του συγκεκριμένου άρθρου και νομιμοποιούν τους Αιτητές - Ενάγοντες στην υποβολή της συγκεκριμένης αίτησης. Το ουσιαστικό δίκαιο για την έκδοση προστακτικών διαταγμάτων παρέχεται στο άρθρο 32 του Ν.14/60, ενώ η δικονομία για τέτοια διατάγματα προσδιορίζεται από τον περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμο και Κανονισμούς. Το άρθρο 32 παρέχει στο Δικαστήριο ευρεία εξουσία σχετικά με την έκδοση παρεμπιπτόντων διαταγμάτων. Οι ουσιαστικές προϋποθέσεις που το άρθρο αυτό καθορίζει ότι πρέπει να συντρέχουν, για να έχει το Δικαστήριο τη διακριτική ευχέρεια να εκδίδει παρεμπίπτοντα διατάγματα που θα έκρινε δίκαια ή πρόσφορα, είναι οι εξής: Η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση, η ύπαρξη ορατής πιθανότητας επιτυχίας, η πιθανότητα να υποστεί ο ενάγων ανεπανόρθωτη ζημιά, καθώς επίσης ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο εκτός εάν εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα. Όσον αφορά τις προϋποθέσεις για την έκδοση ενός προστακτικού διατάγματος και κατά πόσο αυτές ικανοποιούνται στην υπό εξέταση υπόθεση, καθοδήγηση μπορεί να αντληθεί από σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Οι αποφάσεις των Κυπριακών Δικαστηρίων που έχουν αναλύσει τις προϋποθέσεις έκδοσης προσωρινών διαταγμάτων βάσει του άρθρου 32 του Ν.14/60, είναι πολλές. Ενδεικτικά και μόνο αναφέρω τις υποθέσεις Odysseos v. Pieris Estates and Others
(1982)1 C.L.R. 557, Jonitexo Ltd v. Adidas
(1984)1 C.L.R. 263, A.B.P. Holdings Ltd ν. Κιταλίδη κ.ά. (Αρ. 2)
(1994)1 Α.Α.Δ. 694. Στην τελευταία απόφαση τονίζεται ότι το άρθρο 32 του Ν.14/60, ως έχει προαναφερθεί, παρέχει στα Δικαστήρια ευρύτατες εξουσίες για έκδοση οποιωνδήποτε διαταγμάτων, όταν κάτι τέτοιο κρίνεται δίκαιο ή πρόσφορο χωρίς να τίθεται κανένας περιορισμός. Τα ίδια επαναλήφθηκαν και στην υπόθεση Παντελίδη ν. Πιερή
(1998)1(Δ) Α.Α.Δ. 2111. Επιπρόσθετα, με τις πιο πάνω προϋποθέσεις, το Δικαστήριο έχει καθήκον να σταθμίσει αν είναι εύλογο και δίκαιο να εκδώσει το διάταγμα (βλ. Bacardi v. Vinco
(1996)1(B) A.A.Δ. 788, Mitsingas v. Timberland
(1997)1(Γ) Α.Α.Δ. 1791 και Akis Express v. Aris Express
(1998)1(A) A.A.Δ. 149). Σχετικό είναι και το ακόλουθο απόσπασμα από την απόφαση στην υπόθεση Recnex Trading Limited, Ιωάννη Μιχαηλίδη ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λίμιτεδ Πολ. Εφ. 71/2011 ημερ. 16/04/2014, ECLI:CY:AD:2014:A269: «Βρίσκουμε ότι τα γεγονότα της υπόθεσης είναι τέτοια ώστε δεν κρίνουμε σκόπιμο να προσθέσουμε οτιδήποτε άλλο παρά μόνο να παραπέμψουμε στις ΑΒΡ Holdings v. Κιταλίδη
(1994)1 Α.Α.Δ. 694, 699, C. Phasarias (Automotive Centre) Ltd v. Σκυροποιία «Λεωνίκ» Λτδ
(2001)1 Α.Α.Δ. 785 και στην Πολιτική Έφεση 52/10 Aspis Liberty Life Insurance Public Co Ltd v. E. Σιακατίδου, ημερ. 19.3.2014. Αποδίδεται ευρύτατη εξουσία στο Δικαστήριο να εκδώσει οποιοδήποτε παρεμπίπτον απαγορευτικό, προστακτικό διάταγμα όταν κρίνει ότι αυτό είναι δίκαιο ή πρόσφορο υπό τις περιστάσεις χωρίς οποιοδήποτε περιορισμό.» Στην υπόθεση T. A. Micrologic Consultants Ltd ν. Microsoft Corporation
(2002)1(Γ) ΑΑΔ 1802 ο έντιμος Δικαστής κ. Νικολάου διατύπωσε το θέμα ως εξής : «Σε ενδιάμεση διαδικασία για προσωρινό διάταγμα εκείνο που χρειάζεται δεν είναι η απόδειξη του ουσιαστικού δικαιώματος αλλά σοβαρές ενδείξεις περί της πιθανότητας ύπαρξης του. Αυτό είναι το πραγματικό νόημα των επί του θέματος αποφάσεων μας: βλ. ενδεικτικά τις υποθέσεις Constantinides v. Makriyiorghou
(1978)1 C.L.R. 585, Odysseos v. Pieris Estates & Others
(1982)1 C.L.R. 557 και Κυτάλα v. Χρυσάνθου κ.α.
(1996)1 Α.Α.Δ. 253. Αυτό συχνά παραγνωρίζεται στα Επαρχιακά Δικαστήρια τόσο από δικηγόρους όσο και από Δικαστές με αποτέλεσμα η διαδικασία να γίνεται απαραδέκτως πολύπλοκη και μακρά». (Βλ. επίσης Hazelwood Investment & Finance Ltd v. XXX Manuel κ.α. Πολ. Εφ. Ε14/17 και Ε209/17 ημερ. 16/07/19). Επομένως, το Δικαστήριο περιορίζεται και προσεγγίζει το μαρτυρικό υλικό με μόνο σκοπό τη διακρίβωση της ύπαρξης ή όχι των πιο πάνω προϋποθέσεων και κατά πόσο είναι δίκαιο και εύλογο να εκδώσει το αιτούμενο διάταγμα. Ο αιτητής είναι αυτός που πρέπει να πείσει το Δικαστήριο ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος, ως επίσης και για το δίκαιο και εύλογο της έκδοσής και διατήρησής του σε ισχύ. Το πραγματικό υπόβαθρο των γεγονότων, στα πλαίσια των οποίων εξετάζεται η αίτηση, τίθεται με τις ένορκες δηλώσεις που υποστηρίζουν την αίτηση και την ένσταση αντίστοιχα, δεδομένης πάντα της δυνατότητας αντεξέτασης που προνοείται από την Δ.39 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών. Το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί σε σχέση με τις πρώτες δύο προϋποθέσεις, των οποίων η αλληλουχία επιτρέπει την από κοινού εξέταση, είναι αν έχουν καταδειχθεί τέτοιες σοβαρές ενδείξεις δικαιωμάτων εκ μέρους των Αιτητών - Εναγόντων ώστε σε συσχετισμό με τη δικογραφία της αίτησης και το αγώγιμο τους δικαίωμα να οδηγούν στη διαπίστωση σοβαρού ζητήματος με ορατή πιθανότητα επιτυχίας. Η διακρίβωση πιθανότητας επιτυχίας γίνεται με βάση την προσαχθείσα μαρτυρία η οποία πρέπει να αναφέρεται με ακρίβεια σε γεγονότα από τα οποία να καταδεικνύεται η ύπαρξη πιθανότητας (βλ. Ανδρέας Σάββα Κυτάλα v. Άννα Χρυσάνθου (ανωτέρω) σελ. 257-8). Εξέταση του περιεχομένου του φακέλου αποκαλύπτει ότι η συμφωνία αναδιάρθρωσης, Τεκμήριο 1 στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση ημερ. 18/06/2021, το περιεχόμενο της οποίας υιοθετήθηκε από τον Ομνύοντα στην υπό κρίση αίτηση, εμπεριέχει όρο με τον οποίο η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη δεσμεύτηκε όπως επιστρέψει στην Αιτήτρια - Ενάγουσα 1 δύο ποσά, €110.000 και €90.000, υπό κάποιες προϋποθέσεις. Με την αγωγή προσβάλλεται η νομιμότητα της απόφασης της Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενης να μην επιστρέψει τα συγκεκριμένα ποσά. Με βάση τα γεγονότα όπως αυτά τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου δια μέσου των δυο ενόρκων δηλώσεων υπάρχει αγώγιμο δικαίωμα εκ μέρους των Αιτητών - Εναγόντων. Το μέτρο που απαιτείται για να αποσείσει ο αιτητής το βάρος να αποδείξει ότι δικαιούται θεραπείας δεν είναι μεγάλο αφού αυτός αρκεί να καταδείξει μόνο ορατή πιθανότητα επιτυχίας. Για τον σκοπό αυτό το Δικαστήριο προβαίνει μεν σε αξιολόγηση της αποδεικτικής δύναμης της υπόθεσης του αιτητή όχι, όμως, σε αξιολόγηση της υπό αυτού προσαχθείσας μαρτυρίας (Βλ. Κώστας Ελευθερίου Κυρίσαββα ως διαχειριστής της περιουσίας της αποβιωσάσης Παντελούς Κωνσταντίνου Κκίζη κ.α. ν. Χάρη Γεωργίου Κύζη ως διαχειριστή της περιουσίας της αποβιωσάσης Μαριτσούς Κωστή Κκίζη
(2001)1(Β) ΑΑΔ 1245). Η έννοια της πιθανότητας περικλείει κάτι περισσότερο από απλή δυνατότητα (mere possibility), αλλά και κάτι πολύ λιγότερο από το ισοζύγιο των πιθανοτήτων που είναι το μέτρο απόδειξης στις αστικές υποθέσεις (Odysseos v. A. Pieris Estates Ltd κ.α (ανωτέρω). Η διακρίβωση της πιθανότητας επιτυχίας γίνεται με βάση την προσαχθείσα μαρτυρία η οποία πρέπει να αναφέρεται με ακρίβεια σε γεγονότα από τα οποία να καταδεικνύεται η ύπαρξη πιθανότητας (Βλ. Ανδρέας Σάββα Κυτάλα ν. Άννα Χρυσάνθου (ανωτέρω). Οι συγκεκριμένες δυο προϋποθέσεις πληρούνται. Η τρίτη προϋπόθεση αφορά την πρόκληση ανεπανόρθωτης ζημιάς. Έχουν τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου γεγονότα που αφορούν τις εργασίες την Αιτήτριας - Ενάγουσας 1, η οποία ασχολείται με ανάπτυξη και εκμετάλλευση γης, τα γεγονότα τα οποία τέθηκαν και δεν αμφισβητήθηκαν από την Εναγόμενη - Καθ΄ης η αίτηση και τα οποία οδηγούν στο συμπέρασμα ότι θα προκληθεί ζημιά στην Αιτήτρια από την κατακράτηση των κτημάτων της υπό καθεστώς υποθήκης αφού δεν θα μπορεί να τα αξιοποιήσει ενώ ο κίνδυνος μείωσης της αξίας τους είναι ορατός. Όμως ειδικότερα σε σχέση με τις αρχές που ακολουθούνται κατά την εξέταση του ζητήματος κατά πόσο να εκδοθεί ένα προστακτικό διάταγμα παραπέμπω στο Σύγγραμμα «Διατάγματα - Injunctions» των κ.κ. Πέτρου Αρτέμη και Γιώργου Ερωτοκρίτου, στις σελ 87,88 και 89, στις οποίες διαβάζονται τα ακόλουθα: «
- Η φύση των διαταγμάτων Προστακτικά είναι τα διατάγματα τα οποία με σαφή τρόπο προστάζουν τον εναγόμενο να τελέσει συγκεκριμένη πράξη, συνήθως για να αποκατασταθεί μια κατάσταση πραγμάτων. Μπορούν να εκδοθούν ως τελικά ή διηνεκή στα πλαίσια μιας αγωγής ή ως παρεμπίπτοντα. Όμως, για να εκδοθεί παρεμπίπτον προστακτικό διάταγμα, τα γεγονότα πρέπει να είναι σαφή και οι περιστάσεις τέτοιες που να μην αλλοιώνουν σοβαρά την υφιστάμενη κατάσταση ή να προϋποθέτουν σοβαρά έξοδα για συμμόρφωση. Για παράδειγμα στην υπόθεση Von Joel v. Hornsey το δικαστήριο αφού διαπίστωσε ότι ο εναγόμενος γνωρίζοντας ότι εξεδόθη διάταγμα εναντίον του, προσπάθησε να αποφύγει να δεχθεί επίδοση του διατάγματος, δεν δίστασε να εκδώσει δεύτερο παρεμπίπτον διάταγμα με το οποίο διατασσόταν η κατεδάφιση του μέρους που οικοδομήθηκε μεταξύ της έκδοσης του διατάγματος και της επίδοσης του αρχικού διατάγματος. Ιστορικά τα δικαστήρια δίσταζαν να διατάξουν την εκτέλεση μιας θετικής πράξης, ώστε να τερματίσουν κάποια κατάσταση πραγμάτων την οποία θεωρούσαν ως παράνομη, εφόσον παραβίαζε τα δικαιώματα του ενάγοντα. Γι' αυτό προσπαθούσαν να διατυπώσουν τα διατάγματα τους με τέτοιο τρόπο, ώστε εμμέσως να διατάσσεται ο εναγόμενος να επαναφέρει τα πράγματα στην προτέρα τους κατάσταση. Όμως, με την πάροδο του χρόνου, τα δικαστήρια απέβαλαν το δισταγμό τους και σήμερα εκδίδουν πιο ελεύθερα προστακτικά διατάγματα με τα οποία ο εναγόμενος διατάσσεται άμεσα να προβεί σε συγκεκριμένη πράξη για να επαναφέρει τα πράγματα στην προτέρα κατάσταση. Παρά ταύτα, τα δικαστήρια στην έκδοση προστακτικών διαταγμάτων συνεχίζουν να ασκούν τη διακριτική τους ευχέρεια με φειδώ, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις προσωρινών διαταγμάτων.
- Προϋποθέσεις Για την έκδοση τους εφαρμόζονται οι γενικές αρχές, όπως αυτές έχουν επεξηγηθεί στο Κεφάλαιο 3 (Γενικές Αρχές). Όμως κατά την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου για την έκδοση ή όχι ενός προστακτικού διατάγματος, κάποιες αρχές και παράγοντες αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, λόγω της φύσης και της δραστικότητα του διατάγματος. Οι αρχές αυτές έχουν τεθεί στην υπόθεση Redland Bricks v. Morris και υιοθετήθηκαν από το Ανώτατο Δικαστήριο στην R.K.B. Leathergoods Ltd v. Αγγελίδη, καθώς και στην Σχίζας ν. Αδάμου κ.α.. Για χάριν ευκολίας υπενθυμίζουμε ορισμένες από τις σχετικές αρχές:- (α) ισχυρή πιθανότητα ότι ο ενάγων θα υποστεί ζημιά στο μέλλον, (β) οι αποζημιώσεις δεν αποτελούν επαρκή θεραπεία, (γ) η δαπάνη στον εναγόμενο για συμμόρφωση σε συνδυασμό με την αρνητική ή θετική συμπεριφορά του, ανάλογα με την περίπτωση, (δ) κατά πόσον αυτό που καλείται ο εναγόμενος να εκτελέσει είναι παράνομο και (ε) ότι ο εναγόμενος με την έκδοση του διατάγματος θα γνωρίζει επακριβώς τι θα πρέπει να πράξει.
- Περιστάσεις που συνηγορούν υπέρ της μη έκδοσης (α) Όταν η θεραπεία των αποζημιώσεων αναμένεται να είναι επαρκής:- Όταν το δικαστήριο πεισθεί ότι ο ενάγων δεν θα υποστεί βαριά ζημιά, και ότι εν πάση περιπτώσει η ζημιά του μπορεί να αποζημιωθεί χρηματικά, τότε δεν έχει πιθανότητες να εξασφαλίσει ένα προστακτικό διάταγμα. Ακόμη και όταν διαπιστώνεται παράνομη επέμβαση σε περιουσία, το δικαστήριο δεν είναι υπόχρεο να εκδώσει προστακτικό διαταγμα για άρση της οχληρίας, αλλά διατηρεί διακριτική ευχέρεια να επιδικάσει αποζημιώσεις, αν τα γεγονότα δικαιολογούν μια τέτοια απόφαση. (β) Το ισοζύγιο ταλαιπωρίας των διαδίκων:- Το δικαστήριο επίσης δεν θα εκδώσει ένα προστακτικό διάταγμα, αν κρίνει ότι η ταλαιπωρία ή η ζημιά στον εναγόμενο από την έκδοση του προστακτικού διατάγματος θα είναι σοβαρή. Επίσης, δεν θα εκδοθεί προστακτικό διάταγμα στις περιπτώσεις που το δικαστήριο δεν πεισθεί ότι οι ενέργειες του εναγομένου είναι παράνομες, ιδιαίτερα όταν ο τελευταίος κριθεί ότι ενήργησε με καλή πίστη και δίκαια. Για παράδειγμα, το δικαστήριο δεν αναμένεται να εκδώσει προστακτικό διάταγμα για κατεδάφιση κτιρίου το οποίο ανεγειρόταν σε γνώση του εναγομένου, χωρίς αυτός ποτέ να παραπονεθεί ή να εγείρει οποιοδήποτε κώλυμα. Συνακόλουθα, η από μέρους του ενάγοντα αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος για θεραπεία ή η συγκατάθεσή του, είναι στοιχεία που συνηγορούν υπέρ της μη έκδοσης..
- Περιστάσεις που συνηγορούν υπέρ της έκδοσης (α) Η συμπεριφορά του εναγόμενου:- Το Δικαστήριο δεν θα διστάσει να εκδώσει ένα προστακτικό διάταγμα αν πεισθεί ότι η συμπεριφορά του εναγόμενου ήταν άδικη, παράνομη, ότι ο εναγόμενος ενήργησε κατά παράβαση ρητού όρου σύμβασης, ή αποσκοπούσε στο να εκμεταλλευθεί τον ενάγοντα ή να αποκτήσει προβάδισμα, ή έστω να αποφύγει τη δικαιοδοσία του δικαστηρίου, ή όπου παρά τις διαμαρτυρίες του ενάγοντα ο εναγόμενος συνέχισε την παράνομη συμπεριφορά του μέχρι την ολοκλήρωση των εργασιών. Ακόμη και όταν η θεραπεία των αποζημιώσεων προσφέρεται ως λύση το δικαστήριο δεν θα διστάσει, όταν οι περιστάσεις το υπαγορεύουν, να εκδώσει απαγορευτικό διάταγμα για να αποτρέψει αδικία ή κατάφορη παραβίαση των δικαιωμάτων του ενάγοντα.. (β) Διατήρηση του status quo ante.... (γ) Κατεδάφιση οικοδομής ... (δ) Ειδική εκτέλεση σύμβασης.... (ε) Άλλες υποθέσεις στις οποίες εκδόθηκαν προστακτικά διατάγματα...». Στην Αγγλική απόφαση στην υπόθεση Shepherd Homes v. Sandham [1971] Ch. 340 λέχθηκαν τα ακόλουθα σχετικά: «The court is far more reluctant to grant a mandatory injunction than it would be to grant a comparable prohibitory injunction. In a normal case the court must, inter alia, feel a high degree of assurance that at the trial it will appear that the injunction was rightly granted; and this is a higher standard than is required for a prohibitory injunction. ». Σχετική και καθοδηγητική για τον τρόπο άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου είναι και η αγγλική απόφαση Nottingham Building Society v. Eurodynamics Systems plc and others [1993] FSR 460, όπου στη σελίδα 474 διαβάζονται τα ακόλουθα: i) The overriding consideration is which course is likely to involve the least risk of injustice if it turns out to be wrong, in the sense of granting an interlocutory injunction to a party who fails to establish their right at trial or would fail if there was a trial, or alternatively in failing to grant an injunction to a party who succeeds or would succeed at trial. ii) In considering whether to grant a mandatory injunction the court must keep in mind that an order which requires a party to take some positive step at an interlocutory stage may well carry a greater risk of injustice if it turns out to have been wrongly made, than an order which merely prohibits action, thereby preserving the status quo. iii) It is legitimate where a mandatory injunction is sought to consider whether the court does feel a high degree of assurance that the claimant will be able to establish this right at trial. That is because the greater the degree of assurance the claimant will ultimately establish their right, the less will be the risk of injustice if the injunction was granted. iv) But even where the court is unable to feel any high degree of assurance that the claimant will establish their right, there may still be circumstances in which it is appropriate to grant a mandatory injunction at an interlocutory stage. Those circumstances will exist where the risk of injustice if this injunction is refused sufficiently outweighed the risk of injustice if it is granted. » Εκείνο που πρέπει εν προκειμένω να τονιστεί είναι οι ευρύτατες εξουσίες που παρέχονται στο Δικαστήριο δυνάμει του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου για έκδοση οποιωνδήποτε διαταγμάτων, όπου κρίνει ότι κάτι τέτοιο είναι δίκαιο ή πρόσφορο. Όπως λέχθηκε και στην Shishkarev v. Lanuria, Πολ. Εφ. Ε385/16 ημερ. 07/06/2018, η άσκηση της εξουσίας του Δικαστηρίου βάσει του άρθρου 32 πρέπει να διατηρείται ελαστική και ελεύθερη από τυπικούς κανόνες. Όπως έχει αναφερθεί ανωτέρω, προστακτικό διάταγμα εκδίδεται σπάνια, με φειδώ και με εξαιρετική περίσκεψη. Σχετική είναι η απόφαση Starport Nominees Ltd και Άλλη (Aρ. 1),
(2010)1 Α.Α.Δ.
- Στην υπό κρίση υπόθεση δεν χωρεί αμφισβήτησης ότι το αιτούμενο προστακτικό διάταγμα ενέχει έντονα το στοιχείο της δραστικότητας. Προκύπτει από τα ανωτέρω ότι για την έκδοση προστακτικού διατάγματος το Δικαστήριο θα πρέπει, μεταξύ άλλων, να αισθάνεται υψηλό βαθμό βεβαιότητας ότι κατά την τη δίκη θα διαφανεί ότι ορθά εκδόθηκε το διάταγμα. Πρέπει να λεχθεί ότι η Εναγόμενη - Καθ΄ ης η αίτηση Τράπεζα πρόβαλε τον ισχυρισμό ότι θα υποστεί ανεπανόρθωτη ζημιά στην περίπτωση που απαλλαχθεί από την υποθήκη μέρος της ακίνητης περιουσίας της Αιτήτριας - Ενάγουσας 1 και των λοιπών Αιτητών αναφέροντας ότι ο λόγος για τον οποίο ζητούν οι Αιτητές - Ενάγοντες την απαλλαγή των ακινήτων από την υποθήκη καταδεικνύει ότι πρόθεσή τους είναι η αποξένωση των ακινήτων. Δεν συμφωνεί το Δικαστήριο με τη συγκεκριμένη άποψη. Πρόκειται για μια εταιρεία ανάπτυξης γης η οποία ασχολείται με την ανέγερση ακινήτων και θέλει να αξιοποιήσει κάποια από τα ακίνητά της. Σημειώνεται ότι η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη έχει λάβει το μεγαλύτερο μέρος του οφειλόμενου προς αυτήν ποσού και παρά το γεγονός αυτό διατηρεί υποθήκες ακινήτων αξίας περί τα €4.000.000 καθώς και προσωπικές εγγυήσεις των Αιτητών - Εναγόντων 2 - 5 ως εξασφάλιση για ένα χρέος της τάξεως των €250.
- Εύλογα γεννάται το ερώτημα για ποιο σκοπό αρνείται να αποδεσμεύσει κάποια από αυτά και κατά πόσο η συμπεριφορά της Καθ΄ης η αίτηση είναι δίκαιη. Το Δικαστήριο, ως έχει νομολογηθεί, μπορεί να αντλήσει πληροφόρηση και από το περιεχόμενο του φακέλου (βλ. Γεωργίου ν. Οργανισμός Χρηματοδότησης Τράπεζας Κύπρου
(1999)1(Γ) ΑΑΔ 1938). Δεν μπορεί να παραγνωριστεί ότι από το ποσό του €1.890.000, που είχε συμφωνηθεί με την συμφωνία αναδιάρθρωσης, οι Αιτητές - Ενάγοντες έχουν εξοφλήσει το μεγαλύτερο μέρος και έχει μείνει υπόλοιπο €226.165,14, το οποίο θα έπρεπε να είχε χαριστεί σύμφωνα με τους Αιτητές - Ενάγοντες. Διαπιστώνεται ότι στον όρο «Επιπρόσθετοι Όροι και Προϋποθέσεις» της Προσφοράς για Χορήγηση Πιστωτικής Διευκόλυνσης, Τεκμήριο 1 στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση για έκδοση απαγορευτικού διατάγματος ημερ. 18/06/2021, εμπεριέχονται τα όσα ισχυρίζονται οι Αιτητές - Ενάγοντες περί επιστροφής των ποσών των €110.000 και των €90.
- Το ζήτημα του κατά πόσον πρέπει να επιστραφούν ή όχι τα συγκεκριμένα ποσά θα κριθεί κατά την εκδίκαση της αγωγής. Το ζητούμενο είναι κατά πόσο είναι δίκαιο και ορθό να είναι υποθηκευμένα ακίνητα αξίας περί τα €4 εκατομμύρια, Τεκμήριο 6 στην Αίτηση, ενώ το αμφισβητούμενο χρωστούμενο ποσό ανέρχεται στις €226.165,14 πλέον τόκους ως είναι από κοινού αποδεκτό. Θεωρώ ότι η συμπεριφορά της Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενης Τράπεζας είναι άδικη και αποσκοπεί στο να εκμεταλλευθεί τους Αιτητές - Ενάγοντες ασκώντας πίεση, αφού έχει δεσμευμένη πολύ μεγαλύτερης αξίας περιουσία από το οφειλόμενο υπόλοιπο, γνωρίζοντας ότι η Αιτήτρια - Ενάγουσα 1 ασχολείται με την εκμετάλλευση γης καθώς και με συναφείς εργασίες. Ενώ επιπρόσθετα από τα υποθηκευμένα ακίνητα οι Αιτητές - Ενάγοντες 2 - 5, έχουν παραχωρήσει και προσωπικές εγγυήσεις. Επίσης παρά τις διαμαρτυρίες των Αιτητών - Εναγόντων αρνείται να συζητήσει την απαλλαγή κάποιων κτημάτων έτσι ώστε να μπορέσουν και οι Αιτητές - Ενάγοντες να προχωρήσουν με τις εργασίες τους. Ο ισχυρισμός του ενόρκως δηλούντα στην Ένσταση, ότι η επιθυμία απαλλαγής κάποιων από τα ακίνητα για σκοπούς εκμετάλλευσης αποκαλύπτει και την πρόθεση αποξένωσης των ακινήτων, είναι αξιοπερίεργος αφού αυτό είναι το αντικείμενο εργασιών της Αιτήτριας - Ενάγουσας
- Προφανώς λησμονεί ότι η Καθ΄ ης η αίτηση - Εναγόμενη θα συνεχίζει να έχει υποθηκευμένα κτήματα των Αιτητών - Εναγόντων όμως αξίας ανάλογης με το οφειλόμενο ποσό, βέβαια διπλάσιας αξίας από το οφειλόμενο ποσό έτσι που να διαφυλάσσεται στο status quo. Μπορεί όντως η θεραπεία των αποζημιώσεων να προσφέρεται ως λύση, ως είναι η εισήγηση του ενόρκως δηλούντα στην Ένσταση, όμως το Δικαστήριο θεωρεί ότι οι περιστάσεις υπαγορεύουν την απαλλαγή μέρους της περιουσίας των Αιτητών - Εναγόντων για να αποτραπεί η αδικία και η κατάφορη παραβίαση των δικαιωμάτων τους αν τους αποστερηθεί το δικαίωμα να συνεχίσουν τις εργασίες τους. Εκεί όπου διαπιστώνεται παραβίαση δικαιωμάτων του οποιουδήποτε ενάγοντα, το Δικαστήριο έχει καθήκον να την τερματίσει ακόμα και με την έκδοση ενός προστακτικού διατάγματος υπό την προϋπόθεση ότι δεν επηρεάζονται τα δικαιώματα των διαδίκων σε σχέση με το αντικείμενο της αγωγής, που στην παρούσα υπόθεση αφορά το κατά πόσο θα πρέπει να επιστραφεί στους Αιτητές - Ενάγοντες το ποσό των €200.
- Αν η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι θετική τότε θα οφείλουν στην Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη το ποσό των €32.144,24, το οποίο υπερκαλύπτεται με τα ακίνητα που θα παραμείνουν υποθηκευμένα. Εάν κριθεί ότι ορθά η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη δεν έχει επιστρέψει στους Αιτητές - Ενάγοντες το συγκεκριμένο ποσόν και πάλι θα είναι εξασφαλισμένη η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη με ακίνητα αξίας €425.000 και τις προσωπικές εγγυήσεις των Αιτητών - Εναγόντων 2 -
- Οπόταν δεν θα υποστεί οποιαδήποτε ανεπανόρθωτη ζημιά ή ταλαιπωρία η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη. Ως εκ των ανωτέρω εκδίδεται διάταγμα με το οποίο διατάσσεται η Καθ΄ης η αίτηση - Εναγόμενη όπως εντός ενός
(1)μηνός από τη σύνταξη του παρόντος διατάγματος απαλλάξει από τις υποθήκες 4Υ/1058/16 και 4Υ/1059/16 τα ακίνητα με αριθμούς εγγραφής:
(1)34/XXXXX, Φ/Σχ.50/6, E1 χωράφι στην Αραδίππου
(2)1/XXXXX, Φ/Σχ.40/48W2, χωράφι στην Αραδίππου
(3)5/XXXXX, Φ./Σχ.40/55, Ε2, οικόπεδο στην Αραδίππου Τα έξοδα της Αίτησης, ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο θα είναι υπέρ των Αιτητών και θα είναι άμεσα καταβλητέα. (Υπ.): ............... Ε. Γεωργίου - Αντωνίου, Α.Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο