Richard Gregory Garrett ν. Ασφαλιστικής Εταιρείας η « Κεντρική» Λτδ, Αρ. Αγωγής: 2343/2014, 8/2/2023

(1991)1 AΑΔ 24. Το Δικαστήριο δεν δύναται να προχωρήσει να επιλύσει θέματα, τα οποία δεν αποτέλεσαν μέρος της δικογραφίας. Σχετική είναι η απόφαση Latifundia Properties Ltd ν. Ανδρέα Μιχαήλ Ψάκη

(2003)1 ΑΑΔ 670. Λογική απόρροια της πιο πάνω αρχής είναι το ότι είναι δυνατή η εξαγωγή παραδεκτών γεγονότων από τη δικογραφία. Ως προς τη δυνατότητα παραδοχής γεγονότων μέσω των δικογράφων παραπέμπω, ενδεικτικά, στην απόφαση Χρίστου ν. Khoreva

(2001)1 Α.Α.Δ

1. Ο ενάγων στην έκθεση απαίτησής του ισχυρίζεται ότι ήταν οδηγός και ιδιοκτήτης του μοτοποδηλάτου με αριθμούς εγγραφής { }. Η εναγόμενη εταιρεία είναι ασφαλιστική εταιρεία η οποία παρείχε ασφαλιστική κάλυψη στο όχημα με αριθμούς εγγραφής { }. Περί τις 11.3.2013 ο ενάγων οδηγούσε το μοτοποδήλατο επί της Λεωφόρου Νίκης στη Λευκωσία με κατεύθυνση την Λεωφόρο Ακροπόλεως. Στην ίδια κατεύθυνση οδηγείτο και το όχημα { }. Σε κάποιο στάδιο ο οδηγός του οχήματος { } έστριψε αιφνιδίως ανακόπτοντας την πορεία του μοτοποδηλάτου που οδηγούσε ο ενάγων. Ο ενάγων δικογράφησε λεπτομέρειες αμέλειας εκ μέρους του οδηγού του πιο πάνω οχήματος. Επίσης δικογράφησε λεπτομέρειες σωματικών βλαβών και λεπτομέρειες των αξιούμενων ειδικών αποζημιώσεων. Η εναγόμενη στην υπεράσπισή της αποδέχθηκε ότι ο ενάγων ήταν οδηγός του μοτοποδηλάτου με αριθμούς εγγραφής { } και ότι παρείχε ασφαλιστική κάλυψη στο όχημα { }, το οποίο οδηγείτο από ασφαλισμένο της. Επίσης δέχθηκε ότι στις 11.3.2013 επεσυνέβη ατύχημα επί της Λεωφόρου Νίκης με ενεχόμενα τα δυο πιο πάνω οχήματα. Η εναγόμενη αρνήθηκε τις προβαλλόμενες από τον ενάγοντα λεπτομέρειες σωματικών βλαβών και ισχυρίστηκε ότι το ατύχημα οφείλεται στην αποκλειστική ή συντρέχουσα αμέλεια του ενάγοντα. Δικογράφησε, επίσης, σχετικές λεπτομέρειες αμέλειας του ενάγοντα. Τέλος, αρνήθηκε τις επικαλούμενες από τον ενάγοντα σωματικές βλάβες, τις ειδικές αποζημιώσεις και γενικά την αξίωση του ενάγοντα. Με βάση τις δικογραφημένες θέσεις των δυο πλευρών, ο ενάγοντας όφειλε να θεμελιώσει, με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων, την αμέλεια του οδηγού του οχήματος με αριθμούς εγγραφής { } και την αιτιώδη συνάφεια μεταξύ της αμέλειας και των ζημιών που έχει υποστεί συνεπεία αυτής. Σχετική είναι η απόφαση Παπακώστα ν. Κοινοτικό Συμβούλιο Χλώρακας Πόλ. Έφεση 214/13, ημερομηνίας 24.6.
2. Παραδεκτά γεγονότα Αποτελεί θεμελιακή αρχή ότι στην πολιτική δίκη, απόδειξη μπορεί να προκύψει μέσω παραδοχής γεγονότων. Σχετικές επί του προκειμένου είναι οι αποφάσεις Χρίστου ν. Khoreva (ανωτέρω) και Παπαμιλτιάδους ν. Ιωάννου

(2007)1 Α.Α.Δ.

1. Μεταξύ των περιπτώσεων όπου μπορεί να προκύψει παραδοχή γεγονότων είναι μέσω των δικογράφων και μέσω δηλώσεων των συνηγόρων. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα Tο Δίκαιο της Απόδειξης των Τ. Ηλιάδη & Ν.Σάντη σελ.
2. Στην υπό κρίση υπόθεση μέσα από τις δικογραφημένες θέσεις των διαδίκων προκύπτει ως παραδεκτό γεγονός το ότι στις 11.3.2013 στη Λεωφόρο Νίκης στην κατεύθυνση προς Λεωφόρο Ακροπόλεως επεσυνέβη τροχαίο ατύχημα με ενεχόμενα οχήματα τo μοτοποδήλατο με αριθμούς εγγραφής { } και το όχημα με αριθμούς εγγραφής, { }. Το όχημα με αριθμούς εγγραφής { }, οδηγείτο από τον Μ. Πισιήλη, ο οποίος ήταν ασφαλισμένος από την εναγόμενη εταιρεία. Η εναγόμενη εταιρεία είναι ασφαλιστική εταιρεία. Περαιτέρω, οι συνήγοροι των διαδίκων σε διάφορες ημερομηνίες προχώρησαν με δηλώσεις παραδεκτών γεγονότων. Οι δηλώσεις παραδεκτών γεγονότων αφορούσαν κατά κύριο λόγο παραδοχή ιατρικών πιστοποιητικών που σχετίζονταν με τις αξιούμενες ειδικές αποζημιώσεις. Στο πιο πάνω πλαίσιο, από το σύνολο των αξιούμενων ειδικών αποζημιώσεων, έγιναν δεκτά στο πλαίσιο των δηλώσεων παραδεκτών γεγονότων, κονδύλια ύψους € 3.575,
3. Περαιτέρω, δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός ότι ο ενάγοντας χειρουργήθηκε. Συγκεκριμένα δηλώθηκε ότι, στις 13.9.2013 έγινε ανάταξη της κλείδας και σταθεροποίησή της. Αναφορικά με το δάκτυλο δεν χρειάστηκε οποιαδήποτε χειρουργική επέμβαση και ακολουθήθηκε συντηρητική αγωγή. Μετεγχειρητικά τοποθετήθηκε νάρθηκας ακινητοποίησης ώμου για 5 εβδομάδες και ακολουθήθηκε πρόγραμμα φυσιοθεραπείας. Επίσης έγινε παραδεκτό το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 44Α και 44Β. Στο εν λόγω Τεκμήριο καταγράφεται ότι ο ενάγοντας υπέστη μη επιπλεγμένο κάταγμα μύλης του δοντίου (δεξιός άνω τομέας). Επίσης, δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός ότι ο ενάγοντας ήταν ο ιδιοκτήτης του μοτοποδηλάτου με αριθμούς εγγραφής { }. Τέλος δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός ότι ο Μ. Πισιήλης, οδηγός του οχήματος με αριθμούς εγγραφής { }, παραδέχθηκε ενοχή στην Ποινική Υπόθεση 32019/2014 του Ε/Δ Λευκωσίας, η οποία αφορούσε κατηγορία για αμελή οδήγηση σε σχέση με το ατύχημα που αφορά η υπό κρίση υπόθεση. Για τα πιο πάνω προβαίνω σε ανάλογα ευρήματα και προχωρώ με την παράθεση της μαρτυρίας επί των αμφισβητούμενων ζητημάτων. Επίσης μέσα από του χειρισμούς των διαδίκων κατά την ακρόαση προκύπτει ως κοινός έδαφος ότι ενάγοντας κατέβαλε το ποσό των € 230 προς τον ιατρό ΜΕ
4. Μαρτυρία Ουσιαστικά παρέμειναν αμφισβητούμενα το ζήτημα της ευθύνης και των ζημίων που ο ενάγων υπέστη από το επίδικο ατύχημα. Μαρτυρία ως προς το ζήτημα της ευθύνης. Ως προς την ευθύνη μαρτυρία έδωσε ο αστυφύλακας 2652, Σ. Ραφίδιας, ως ΜΕ1, ο ενάγοντας και ο Μ. Μιχαηλίδης, ως ΜΕ
5. O ME1 ήταν ο εξεταστής του τροχαίου ατυχήματος. Ο ΜΕ1 μετέβη στη σκηνή μετά το ατύχημα. Κατά την κυρίως εξέτασή του κατέθεσε ως Τεκμήριο 1 το πρόχειρο σχέδιο της σκηνής του ατυχήματος, ως Τεκμήριο 2 το συμμετρικό σχέδιο, ως Τεκμήριο 3 την κατάθεση του οδηγού του οχήματος { }, ως Τεκμήρια 4 (α) - (ε) φωτογραφίες της σκηνής του ατυχήματος και ως Τεκμήριο 5 την έκθεσή του ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος. Τέλος κατατέθηκε ως Τεκμήριο Α προς αναγνώριση, ψηφιακός δίσκος. Κατά την κυρίως εξέτασή του εξήγησε τις πορείες των οχημάτων με αναφορά στο σχέδιο και εξήγησε πως κατέληξε στο σημείο «Χ». Συγκεκριμένα ανέφερε ότι το σημείο «Χ» καθορίστηκε μετά από υπόδειξη του οδηγού του οχήματος { }. Περαιτέρω, εξήγησε τις διάφορες αποστάσεις επί του σχεδίου και επεξήγησε αυτό. Εξήγησε, επιπλέον, την κατάσταση και τη σηματοδότηση του δρόμου με αναφορά στο σχέδιο και στις φωτογραφίες Τεκμήριο
6. Δήλωσε ότι ΜΥ 1 παραβίασε άσπρη συνεχόμενη γραμμή. Ήταν η θέση του ότι υπέδειξε το σχέδιο και στους 2 οδηγούς και ότι ο ΜΥ 1 το υπέγραψε. Περαιτέρω, αναφέρθηκε στις ζημίες των δυο οχημάτων καθώς επίσης και στους τραυματισμούς του ενάγοντα. Τέλος, ανέφερε ότι καταχωρήθηκε ποινική υπόθεση εναντίον του ασφαλισμένου της εναγομένης. Κατά την αντεξέτασή του αναφέρθηκε στα προσόντα του στη διερεύνηση ατυχημάτων. Επίσης αναφέρθηκε στον χρόνο που μετέβη στη σκηνή και στο ότι εντόπισε μόνο τον ασφαλισμένο της εναγομένης. Αναφέρθηκε στα χαρακτηριστικά του δρόμου και στο όριο ταχύτητας. Αρνήθηκε την υποβολή ότι η μοτοσυκλέτα που ο οδηγούσε ο ενάγοντας έτρεχε με υπερβολική ταχύτητα. Υποστήριξε τη θέση του ως προς τις συνθήκες επέλευσης του ατυχήματος με αναφορά στις ζημίες των δυο ενεχόμενων οχημάτων. Περαιτέρω, ήταν θετικός στο ότι δεν βρέθηκαν προσωπικά αντικείμενα του ενάγοντα στο σημείο του ατυχήματος. Αρνήθηκε την υποβολή ότι ο ασφαλισμένος της εναγομένης κινήθηκε ελαφρώς στην αριστερή λωρίδα. Αντίθετα ήταν σαφής στο ότι μπήκε καθαρά στην αριστερή λωρίδα. Επιπροσθέτως ήταν η θέση του ότι ο ενάγοντας δεν είχε χρόνο για λήψη μέτρων αποφυγής του ατυχήματος. Μαρτυρία ως προς τις συνθήκες επέλευσης του ατυχήματος έδωσε και ο ενάγοντας. Κατά τη μαρτυρία του κατέθεσε τα Τεκμήρια 6 μέχρι
7. Αρκετά εκ των τεκμηρίων που κατέθεσε σε μεταγενέστερο στάδιο κατέστησαν μέρος των παραδεκτών γεγονότων της υπόθεσης. Έτσι, αναφορά θα γίνει στα τεκμήρια που σχετίζονται με τα εναπομείναντα επίδικα θέματα. Κατά την κυρίως εξέτασή του κατέθεσε γραπτή δήλωση κατάθεση στην Αγγλική γλώσσα η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Α

(1), καθώς επίσης και τη μετάφραση αυτής, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Α

(2). Ο ενάγοντας, κατά την κυρίως εξέτασή του κατέθεσε 61 συνολικά Τεκμήρια. Συγκεκριμένα ο ενάγοντας κατέθεσε ως Τεκμήριο 6, βεβαίωση από τον εργοδότη του, ως Τεκμήριο 7 ψηφιακό δίσκο, ως Τεκμήριο 8 αντίγραφο επαγγελματικής κάρτας του ΜΕ2 και ως Τεκμήριο 9 σχετική απόδειξη. Περαιτέρω, κατέθεσε ως Τεκμήρια 10- 13 αλληλογραφία του ιδίου με την αστυνομία Κύπρου. Επίσης, κατέθεσε ως Τεκμήρια 14 Α, 14Β, και 15 αποτελέσματα ακτινολογικών εξετάσεων και αξονικής τομογραφίας, ως Τεκμήριο 16 δέσμη από 5 ακτινογραφίας και ως Τεκμήριο 17 δέσμη αποτελούμενη από 4 ακτινογραφίες. Επιπροσθέτως, κατέθεσε ως Τεκμήριο 22, ιατρικό πιστοποιητικό εκδοθέν από τον ιατρό Π. Χατζήκωστα, ως Τεκμήριο 24 ιατρικό πιστοποιητικό εκδοθέν από τον Δρα Π. Χατζηκώστα, ως Τεκμήριο 25 απόδειξη εξιτηρίου από Πολυκλινική Υγεία, ως Τεκμήριο 34 δέσμη τριών φωτογραφιών, ως Τεκμήριο 35 ιατρικό πιστοποιητικό, ως Τεκμήριο 36 ψηφιακό δίσκο από το Ιατρικό Κέντρο Άγιος Θέρισσος, ως Τεκμήριο 37 Α ιατρική βεβαίωση εκδοθείσα από τον Δρ Α. Αλκιβιάδους, ως Τεκμήριο 37 Β τη μετάφραση της στα Αγγλικά, ως Τεκμήριο 38 ιατρική βεβαίωση εκδόθεισα από τον δρ Α. Αλκιβιάδους και ως Τεκμήριο 39 ιατρική έκθεση εκδοθείσα από τον δρ Π. Χατζηκώστα. Επιπροσθέτως, κατέθεσε ως Tεκμήριο 40, απόδειξη είσπραξης με αρ. 0316 , ως Τεκμήριο 41, Απόδειξη είσπραξης με αρ. 1396, ως Τεκμήριο 42, απόδειξη είσπραξης με αρ. 1388, ως Τεκμήριο 43 , Έκθεση ημερ. 12.08.13, ως Τεκμήριο 45, Ιατρικό πιστοποιητικό σε σχέση με την εξέταση μαγνητική τομογραφίας εκδοθέν από την Δρ. Ελένη Ηρακλέους, ως Τεκμήριο 46, απόδειξη ημερ. 15.03.13, ως Τεκμήριο 47, Ιατρικό πιστοποιητικό από την Δρ. Δήμητρα Ζιάκα, ως Τεκμήριο 48, Απόδειξη ημερ. 10.09.13, ως Τεκμήριο 49, Ιατρικό πιστοποιητικό ημερ. 22.03.13, ως Τεκμήριο 50, Δέσμη εγγράφων αποτελούμενη από τρεις αποδείξεις, ως Τεκμήριο 51, αναλυτική κατάσταση φυσιοθεραπείας'', ως Τεκμήριο 52, αναλυτική κατάσταση λογαριασμού, ως Τεκμήριο 53, απόδειξη έκπτωσης, ως Τεκμήριο 54, δέσμη αποδείξεων είσπραξης, ως Τεκμήριο 55, απόδειξη ημερ. 13.03.13, ως Τεκμήριο 56, δύο αποδείξεις είσπραξης από τον Δρ. Χατζηκώστα, ως Τεκμήριο 57, Φωτογραφία που απεικονίζει το κινητό τηλέφωνο του ενάγοντα, ως Τεκμήριο 58, εκτίμηση ζημιάς του μοτοποδήλατου, ως Τεκμήριο 59, Ιατρικό πιστοποιητικό ημερ. 12.03.13, ως Τεκμήριο 60, Ιατρικό πιστοποιητικό ημερ. 13.09.

1. Επιπλέον, κατέθεσε ως Τεκμήριο 61 επιστολή από τον εργοδότη του, ημερομηνίας 20.9.2014, ως Τεκμήριο 62 την αστυνομική έκθεση, ως Τεκμήριο 64 επιστολές του ενάγοντα προς την εναγόμενη, ημερομηνίας 8.5.2013 και 21.3.2013 και ως Τεκμήριο 65, επιστολή, ημερομηνίας 25.4.
2. Τέλος αναγνώρισε το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση το οποίο κατέστη Τεκμήριο
3. Ο ενάγων αναφέρθηκε στις συνθήκες πρόκλησης του επίδικου ατυχήματος. Συγκεκριμένα αναφέρθηκε στην πορεία που ο ίδιος ακολουθούσε, στη κατάσταση του δρόμου και στη λωρίδα που τηρούσε. Δήλωσε ότι ο ίδιος οδηγούσε στην εξωτερική λωρίδα τους δρόμου ενώ ο ΜΥ1 οδηγούσε το όχημά του στη δεξιά λωρίδα. Σε κάποιο στάδιο ο ΜΥ1 προέβη σε μια απότομη στροφή προς τα αριστερά, κατά πλάτος των δυο λωρίδων, με πρόθεση να εισέλθει στην οδό Κάστορος. Ο οδηγός του άλλου ενεχομένου οχήματος, δεν χρησιμοποίησε τον δείκτη πορείας του. Ο μάρτυρας κατέθεσε ως Τεκμήριο 7 σχετικό ψηφιακό δίσκο που απεικονίζει το ατύχημα και αναφέρθηκε στις συνθήκες υπό τις οποίες περιήλθε στην κατοχή του. Ακολούθως αναφέρθηκε στις κατ' ισχυρισμόν σωματικές βλάβες καταθέτοντας σειρά Τεκμήριων, όπως ακτινογραφίες και ιατρικά πιστοποιητικά. Περαιτέρω, ο ενάγοντας αναφέρθηκε με λεπτομέρεια στα κατ' ισχυρισμόν έξοδά του αλλά και στις συνέπειες των σωματικών βλαβών που κατ' ισχυρισμόν υπέστη από το ατύχημα. Υποστήριξε ότι μετά τον τραυματισμό του δεν μπορεί να αθλείται καθημερινά όπως προηγουμένως. Επίσης. Ισχυρίστηκε ότι ο ώμος του χειροτερεύει με κάθε μορφή σωματικής προσπάθειας. Έτσι δεν μπορεί να αθληθεί ή να παίξει μπάσκετ. Επιπλέον μόνο μισή ώρα μπορεί να κολυμπήσει. Υποστήριξε ότι ο αριστερός του ώμος παραμορφώθηκε καταθέτοντας σχετικές φωτογραφίες ως Τεκμήριο
4. Τέλος κατέθεσε ως Τεκμήριο 67 ιατρική βεβαίωση, εκδοθείσα από τον Δρ Π. Χατχηκώστα. Κατά την αντεξέτασή του αρνήθηκε ότι έτρεχε με ταχύτητα πέραν του επιτρεπόμενου ορίου. Αρνήθηκε, επίσης, την υποβολή ότι ο οδηγός του έτερου ενεχομένου οχήματος έδειξε την πρόθεσή του να στρίψει δεξιά. Αναφέρθηκε, επιπλέον, στις συνθήκες πρόκλησης του ατυχήματος τονίζοντας ότι ο ίδιος κινείτο στη λωρίδα του και το έτερο ενεχομένου όχημα κινείτο μπροστά του αλλά στη δεξιά λωρίδα. Επιπροσθέτως, αναφέρθηκε στην κατ' ισχυρισμόν απώλεια εισοδημάτων και στις σωματικές του βλάβες. Επέμεινε ότι υπέστη σοβαρό τραυματισμό. Εξήγησε ότι δεν υποβλήθηκε νωρίτερα σε χειρουργική επέμβαση, κατόπιν συζήτησης με τον γιατρό του, οπού συμφωνήσαν να προχωρήσουν με λιγότερο επεμβατική θεραπεία αρχικά. Επέμεινε ότι αγόρασε και αθλητικό κολλάρο. Αρνήθηκε ότι αποθεραπεύτηκε μετά τις δώδεκα φυσιοθεραπείες. Ισχυρίστηκε ότι συνεχίζει να αντιμετωπίζει περιορισμό των κινήσεων στον ώμο. Σε σχέση με το πιο πάνω ζήτημα κατατέθηκε ως Τεκμήριο 69 φωτογραφία που απεικόνιζει τον ενάγοντα να τραβά σχοινί. Δέχθηκε, παράλληλα, ότι συνεχίζει να κολυμπά αλλά η διάρκεια του χρόνου που μπορεί να κολυμπήσει είναι σημαντικά μικρότερη. Επέμεινε ότι παρέμεινε δυσμορφία στον ώμο του. Προς επίρρωση της πιο πάνω θέσης του παρέπεμψε στη φωτογραφία Τεκμήριο 69, η οποία τον απεικονίζει να φορά μπλουζάκι στη θάλασσα. Ο μάρτυρας αναφέρθηκε στο περιεχόμενο του βίντεο που απεικονίζει τη σύγκρουση, επιμένοντας στις αρχικές του θέσεις. Επόμενος μάρτυρας ήταν ο Μ. Μιχαηλίδης, ως ΜΕ
5. Ο ΜΕ 2 είναι τεχνικός στην εταιρείας ΜΜ Security. Κατά την κυρίως εξέτασή του κατέθεσε γραπτή δήλωση κατάθεση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Β. Ο μάρτυρας αναφέρθηκε στα προσόντα του, δηλώνοντας ότι είναι μηχανικός ηλεκτρονικών υπολογιστών. Υπό αυτή του την ιδιότητα παρείχε υπηρεσίες στο περίπτερο Νίκης 32 επί της Λεωφόρου Νίκης στη Λευκωσία. Συγκεκριμένα παρείχε υπηρεσίες συντήρησης του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης που βρισκόταν εγκατεστημένο επί του εν λόγω περιπτέρου. Ο μάρτυρας εξήγησε τον τρόπο λειτουργίας και καταγραφής του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης. Επιπλέον, αναφέρθηκε στις ενέργειες του για τη μεταφορά του βίντεο από το σύστημα του περιπτέρου σε ψηφιακό δίσκο. Δήλωσε ότι είναι πολύ δύσκολο αν όχι αδύνατο να επέμβει κάποιος στο εν λόγω αρχείο και να αλλοιώσει τα όσα κατέγραψε η κάμερα. Περαιτέρω αναγνώρισε το Τεκμήριο 8 ως την επαγγελματική του κάρτα καθώς και το Τεκμήριο 9 ως την απόδειξη είσπραξης που εξέδωσε προς τον ενάγοντα. Τέλος αναγνώρισε το Τεκμήριο 7 και το περιεχόμενό του, ως το περιεχόμενο του ψηφιακού δίσκου που ετοίμασε και παρέδωσε στον ενάγοντα. Κατά την αντεξέτασή του αναφέρθηκε στη συντήρηση του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης και στο ότι η κάμερα που κατέγραψε το επίδικο ατύχημα λειτουργούσε επί 24ώρου βάσεως. Απέδωσε τον λόγο που κάποια στιγμιότυπα του βίντεο είναι σε αργή κίνηση και άλλα σε γρήγορη, στο πρόγραμμα αναπαραγωγής «player». Επέμεινε ότι το βίντεο κατέγραψε σε πραγματικό χρόνο τα διαλαμβανόμενα. Μαρτυρία σε σχέση με τις ζημίες της μοτοσυκλέτας που οδηγούσε ο ενάγοντας Σε σχέση με το πιο πάνω ζήτημα μαρτυρία έδωσε ο Α. Γεωργίου εκτιμητής οχημάτων, ως ΜΕ
6. Ο ΜΕ3 αναγνώρισε και υιοθέτησε το περιεχόμενο της έκθεσης εκτίμησης, Τεκμήριο
7. Ο μάρτυρας ανέλυσε τις ζημίες της επίδικης μοτοσυκλέτας και αναφέρθηκε στη μεθοδολογία που ακολούθησε για την κατάληξη στα συμπεράσματά του ως προς το κόστος επιδιόρθωσης. Επίσης ανέλυσε κάθε κονδύλι που αναφέρεται στην έκθεση. Τέλος καθόρισε την αξία της μοτοσυκλέτας στο ποσό των € 3.500 προ του ατυχήματος. Κατά την αντεξέταση του αναφέρθηκε στη μεθοδολογία που ακολουθεί για τον καθορισμό των ζημιών, καθώς και στη φύση της επίδικης μοτοσυκλέτας. Ως ανέφερε η επίδικη μοτοσυκλέτα ήταν κατάλληλη τόσο για οδήγηση στον δρόμο όσο και εκτός δρόμου. Αναφέρθηκε εκ νέου στην αξία της επίδικης μοτοσυκλέτας προ του ατυχήματος εξηγώντας ότι λαμβάνεται υπόψη η χρονολογία τα χιλιόμετρα που διήνυσε και την κατάσταση αυτής. Επίσης ανέφερε ότι γίνεται και Παγκύπρια έρευνα. Στη βάση των πιο δεδομένων εξέφρασε την πεποίθηση ότι η αξία της δεν θα μπορούσε να ήταν κάτω από € 3.
8. Μαρτυρία ως προς τις κατ' ισχυρισμόν σωματικές βλάβες. Ως προς τις σωματικές βλάβες που υπέστη ο ενάγοντας μαρτυρία έδωσαν ο Δρ Χατζηκώστας ΜΕ4, ο Δ. Κουντουρίωτης ως ΜΕ5, η Δρ Ε. Ηρακλέους ΜΕ6 και η Δρ Μ. Χατζημιχαήλ, ΜΕ
9. Η ΜΕ7, τον επίδικο χρόνο εργαζόταν στο τμήμα Πρώτων Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας. Η μάρτυρας κατέχει την ειδικότητα του παιδοχειρουργού και τα προσόντα της δεν έχουν αμφισβητηθεί. Η μάρτυρας υιοθέτησε το ιατρικό πιστοποιητικό Τεκμήριο 49, το οποίο είναι το ιατρικό πιστοποιητικό που η ίδια ετοίμασε. Κατά την αντεξέτασή της αναφέρθηκε στο περιεχόμενο του Τεκμήριου
10. Δέχθηκε ότι ο ενάγοντας δεν παρουσίαζε τραύμα στο κεφάλι και δεν είχε κάταγμα κρανίου. Η ΜΕ6 κατέχει την ειδικότητα της ειδικής ακτινολόγου. Κατά την κυρίως εξέτασή της υιοθέτησε το περιεχόμενο του Τεκμήριου 45, το οποίο αποτελεί την έκθεση που ετοίμασε αναφορικά με την απεικονιστική εξέταση MRI που υποβλήθηκε ο ενάγοντας. Με παραπομπή στο περιεχόμενο της εν λόγω έκθεσης, ανέφερε ότι ο ενάγοντας υπέστη εξάρθρημα και όχι υπεξάρθρημα της ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης. Απέδωσε την αναφορά στην υπεξάρθρημα σε λάθος. Αναγνώρισε, επίσης, την απόδειξη που εξέδωσε το διαγνωστικό κέντρο ύψους € 290 για την εν λόγω εξέταση. Επιπλέον με αναφορά στις ακτινογραφίες Τεκμήρια 16 και 17 ανέφερε ότι αυτές δεικνύουν εξάρθρημα και όχι υπεξάρθρημα. Κατά την αντεξέτασή της επέμεινε στο ότι ο ενάγοντας υπέστη εξάρθρημα και όχι υπεξάρθρημα. Ανέφερε ότι υφίσταται εξάρθρημα επειδή υπήρχε μεγάλη διάσταση μεταξύ των αρθρώσεων. Εξήγησε ότι οι είναι δυνατόν ο ακτινολόγος να πέσει έξω σε τέτοια διάγνωση, ένεκα της φύσης της απεικόνισης του MRI. Τόνισε ότι η ίδια δεν εξετάζει κλινικά τον ασθενή και περιορίζεται σε γνωμάτευση μόνο μέσω του MRI. Ο ΜΕ4 κατέχει την ιδιότητα του ορθοπεδίκου χειρουργού. Ο ΜΕ4 ήταν το πρόσωπο που εξέτασε τον ενάγοντα μια μέρα μετά το ατύχημα. Ο μάρτυρας αναγνώρισε και υιοθέτησε το ιατρικό πιστοποιητικό Τεκμήριο
11. Αναφέρθηκε με λεπτομέρεια στην κλινική εξέταση του ενάγοντα και στο πως κατέληξε στα ευρήματά του. Περαιτέρω, εξήγησε το εύρημά του του περί εξαρθρήματος της ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης. Αρχικώς αναφέρθηκε στη διαφορά μεταξύ εξαρθρήματος και υπεξαρθρήματος. Συγκεκριμένα ανέφερε πως, όταν το κόκκαλο της κλείδας είναι εκτός της άρθρωσης, γίνεται λόγος για εξάρθρημα. Όταν το κόκκαλο της κλείδας είναι σε ημιτελή παρεκτόπιση, γίνεται λόγος για υπεξάρθρημα. Βάσισε το εύρημα του στο περιεχόμενο της έκθεσης της ακτινολόγου Τεκμήριο 45 και στο εύρημα ότι οι σύνδεσμοι που συγκρατούν την κλείδα έχουν υποστεί ρήξη. Επίσης, υποστήριξε το εύρημα του με παραπομπή στις ακτινογραφίες Τεκμήριο 17, όπου φαίνεται πλήρης παρεκτόπιση. Περαιτέρω εξήγησε το εύρημά του περί σοβαρού διαστρέμματος της αυχενικής μοίρας. Υποστήριξε τη σχετική του θέση με αναφορά στην κλινική εξέταση και το ότι οι κινήσεις του ενάγοντα ήταν επώδυνες, αλλά και με αναφορά στις ακτινογραφίες Τεκμήρια 16 και 17, οι οποίες δεικνύουν ευθειασμό της αυχενικής μοίρας. Τέλος, ανέφερε ότι ο ενάγοντας αναμένεται να έχει λειτουργικό ώμο, αλλά θα παρουσιάζει προβλήματα από καιρού εις καιρόν, ήτοι λίγο πόνο στον ώμο. Κατά την αντεξέτασή του δήλωσε ότι η τελευταία φορά που εξέτασε τον ενάγοντα ήταν στις 20.3.
12. Ο ενάγοντας δεν είχε οποιαδήποτε νευρολογικό πρόβλημα και δεν είχε οποιοδήποτε τραυματισμό στον κρανίο. Ανέφερε ότι οι μώλωπες χρειάζονται περί τον ένα μήνα για να φύγουν. Ήταν θετικός στο ότι είτε η εγχείρηση στον ώμο λάμβανε χώρα αμέσως είτε έξι μήνες μετά δεν θα υπήρχε διαφορά. Επίσης, ανέφερε πως, όταν σε μια άρθρωση υφίσταται αιμάτωμα ή οίδημα δεν προχωράς αμέσως σε επέμβαση. Επέμεινε ότι ο ενάγοντας υπέστη εξάρθρημα παραπέμποντας εκ νέου στις σχετικές ακτινογραφίες. Επιπλέον, υποστήριξε ότι στην έκθεση της ακτινολόγου γίνεται λόγος για ρήξη συνδέσμων, γεγονός που συνεπάγεται εξάρθρημα. Στο ίδιο συμπέρασμα κατέληξε και στην κλινική του εξέταση όπου εντόπισε ασσυμετρία του ώμου. Υποστήριξε ότι ακόμα και η υπεξάρθρωση ώμου προκαλεί κινητικά προβλήματα. Δεν ήταν σε θέση να τοποθετηθεί εάν ο ενάγοντας ακολούθησε πρόγραμμα φυσιοθεραπείας. Επιπλέον με αναφορά στα τραύματα του ενάγοντα και τις απεικονιστικές εξετάσεις που έπρεπε να γίνουν, υποστήριξε ότι ορθώς έδωσε αναρρωτική άδεια στον ενάγοντα για την περίοδο από 12.3.2013 μέχρι 12.4.
13. Δεν ήταν σε θέση να τοποθετηθεί για την αποκατάσταση των τραυμάτων του ενάγοντα, αφού τον εξέτασε τελευταία φορά στις 20.3.
14. Επέμεινε ότι ο τραυματισμός του ενάγοντα κατατάσσεται στους σοβαρούς. Ως προς την έκταση και συνέπειες του τραυματισμού του ενάγοντα, μαρτυρία έδωσε και ο φυσιοθεραπευτής Δ. Κουντουριώτης, ως ΜΕ
15. Ο ΜΕ5 αναγνώρισε τα Τεκμήρια 51 μέχρι και
16. Σύμφωνα με τον μάρτυρα έγιναν 28 φυσιοθεραπείες και η χρέωση για έκαστη εξ αυτών είναι € 40 αν και συνήθως γίνεται κάποια έκπτωση. Το τελικό ποσό ανήλθε στο ποσό των € 1.120 και έγινε έκπτωση €100 προς τον ενάγοντα. Ο αριθμός των φυσιοθεραπειών καθορίστηκε με βάση την παραπομπή που έγινε από τον θεράποντα ιατρό και σε συνεννόηση με αυτόν. Ο αριθμός φυσιοθεραπειών δεν μπορεί να καθοριστεί εκ των προτέρων. Κατά την αντεξέτασή του επέμεινε ότι ο θεράπων ιατρός του ενάγοντα συνέστησε τις φυσιοθεραπείες και ότι ο ίδιος δεν προχωρεί χωρίς παραπεμπτικό. Δεν ήταν σε θέση όμως να προσκομίσει σχετικά παραπεμπτικά. Ακολούθως αναφέρθηκε στο σύνολο των φυσιοθεραπειών. Αρνήθηκε την υποβολή ότι αντί 28 ο ενάγοντας υπεβλήθη σε 12 συνεδρίες φυσιοθεραπείας. Επίσης, αρνήθηκε την υποβολή ότι ο γιατρός εισηγήθηκε μόνο 12 φυσιοθεραπείες. Τέλος, ως προς τις χρεώσεις ανέφερε ότι δεν υπάρχει εκ των προτέρων καθορισμένο ποσό. Μετά το πέρας της μαρτυρίας για την πλευρά του ενάγοντα τη σκυτάλη της μαρτυρίας έλαβε η πλευρά της εναγομένης. Πρώτος μάρτυρας για την πλευρά της εναγομένης ήταν ο Μ. Πισιήλης ως ΜΥ
17. Ο ΜΥΙ ήταν ο οδηγός του οχήματος { }, το οποίο συγκρούστηκε με τη μοτοσυκλέτα που οδηγούσε ο ενάγοντας. Κατά την κυρίως εξέτασή του υιοθέτησε γραπτή δήλωση κατάθεση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Γ. Σε αυτή αναφέρθηκε στις συνθήκες πρόκλησης του επίδικου ατυχήματος. Δήλωσε ότι οδηγούσε το όχημά του στη δεξιά λωρίδα της Λεωφόρου Νίκης, ως η κατεύθυνσή του, με σκοπό να κατευθυνθεί στη οδό Κάστορος. Προσεγγίζοντας την οδό Κάστορος, αφού βεβαιώθηκε ότι από την αριστερή λωρίδα πίσω δεν ερχόταν κανείς, αρχισε να στρίβει αριστερά για να εισέλθει στην εν λόγω οδό. Κατά τον χρόνο που έστριβε ένιωσε ένα δυνατό κτύπημα στο αριστερό του καθρεφτάκι. Περαιτέρω, ο μάρτυρας αναφέρθηκε στην κατάθεση που έδωσε στην αστυνομία και στο ότι ήταν κατηγορούμενος σε ποινική υπόθεση ενώπιον του Ε/Δ Λευκωσίας όπου δήλωσε παραδοχή. Επίσης αναφέρθηκε στο βίντεο δηλώνοντας ότι δεν δείχνει καθαρά τα γεγονότα. Ήταν βέβαιος ότι χρησιμοποίησε τον σηματοδότη του. Τέλος ο μάρτυρας αναγνώρισε την υπογραφή του επί του πρόχειρου σχεδίου της σκηνής, Τεκμήριο 1, και την κατάθεσή του Τεκμήριο
18. Κατά την αντεξέτασή του αναφέρθηκε εκ νέου στις συνθήκες πρόκλησης του επίδικου ατυχήματος. Αντεξεταζόμενος σχετικά δήλωσε ότι στην γραπτή του δήλωση, έγγραφο Γ, προσέθεσε τον ισχυρισμό περί χρήσης του δείκτη πορείας του. Δήλωσε επίσης ότι δεν θεώρησε σημαντική τη δήλωση του επί του Τεκμήριου 3, ότι θεωρούσε πως κινείτο στην αριστερή λωρίδα και για αυτό δεν την επανέλαβε στην γραπτή του δήλωση. Ακολούθως αναφέρθηκε στην παράλειψη του να αναφέρει στο Τεκμήριο 3, τον ισχυρισμό ότι έδειξε με τον φωτεινό σηματοδότη του. Επιπλέον αναφέρθηκε στην κατάσταση του επίδικου δρόμου και δήλωσε ότι αντιλήφθηκε το γεγονός ότι κινείτο στην δεξιά λωρίδα λίγο πριν το ατύχημα. Υποστήριξε, περαιτέρω, πως, όταν ανέφερε στην κατάθεσή του Τεκμήριο 3 ότι έλεγξε την τροχαία πίσω του, εννοούσε ότι έλεγξε και πίσω αριστερά του. Προσδιόρισε ότι 60 μέτρα πριν την οδό Κάστορος αντιλήφθηκε ότι ήταν σε λάθος λωρίδα, 35 περίπου μέτρα ξεκίνησε να κινείται ελαφρώς στην αριστερή και ότι ο δρόμος καθ' όλη την πιο πάνω διάρκεια ήταν καθαρός. Αρνήθηκε ότι προέβη σε επικίνδυνο ελιγμό αλλά δέχθηκε ότι απέκοψε την πορεία του ενάγοντα. Αρνήθηκε δε την υποβολή ότι κινείτο στη δεξιά λωρίδα μέχρι το ύψος της οδού Κάστορος. Επέμεινε στη θέση ότι το βίντεο είναι κακής ποιότητας και ότι ο ίδιος έδειξε την πρόθεση του να στρίψει. Επέμεινε, επίσης, ότι μετά το ατύχημα ο ενάγοντας ήταν καλά και ότι το ασθενοφόρο έσπευσε επειδή κάποιοι από την περιοχή το καλέσαν και όχι γιατί είχε κάτι ο ενάγοντας. Επόμενος μάρτυρας για την πλευρά της εναγόμενης ήταν ο Θ. Νεοφύτου ως ΜΥ
19. Ο ΜΥ2 είναι υπάλληλος της εναγομένης εταιρείας, ο οποίος εργάζεται στο τμήμα απαιτήσεων αυτής. Ο μάρτυρας κατέθεσε ως μέρος της κυρίως εξέτασής του γραπτή δήλωση κατάθεση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Δ. Σε αυτή αναφέρθηκε στα καθήκοντά του, προσδιορίζοντας ότι μέρος των καθηκόντων του είναι η αναζήτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στα πλαίσια των καθηκόντων του εντόπισε τον λογαριασμό της συζύγου του ενάγοντα από τον οποίο κατέβασε διάφορες φωτογραφίες που απεικονίζουν τον ενάγοντα σε καλοκαιρινές διακοπές. Κατέθεσε σχετικά ως Τεκμήρια 70 και 71 την πρώτη σελίδα του προφίλ που διατηρούν στο Facebook η σύζυγος του ενάγοντα και ο ενάγοντας αντίστοιχα. Επίσης κατέθεσε ως Τεκμήρια 72 Α- Δ φωτογραφίες που απεικονίζουν τον ενάγοντα σε διάφορα στιγμιότυπα από διακοπές. Περαιτέρω κατέθεσε, ως Τεκμήριο 73 βίντεο που απεικονίζει τον ενάγοντα και ως Τεκμήριο 74 στιγμιότυπα οθόνης από το εν λόγω βίντεο. Τέλος κατέθεσε ως Τεκμήριο 75 φωτογραφία του ενάγοντα πριν το ατύχημα που απεικονίζει το τελευταίο να φορά φανέλα στη θάλασσα. Κατά την αντεξέτασή του αναφέρθηκε στο περιεχόμενο των φωτογραφιών που κατέθεσε ως Τεκμήρια. Ο μάρτυρας επέμεινε ότι στις φωτογραφίες απεικονίζεται ο ενάγοντας και ότι αυτές λήφθηκαν το έτος
20. Δήλωσε ότι σύμφωνα με την έρευνα του τα άλμπουμ του ζεύγους στο Facebook έχουν συνέχεια και οι φωτογραφίες που εκτύπωσε αφορούν το έτος
21. Τελευταίος μάρτυρας για την πλευρά της εναγομένης ήταν ο ιατρός Δρ. Ηλίας Γεωργίου, ως ΜΥ
22. Ο ΜΥ3, κατά την κυρίως εξέτασή του, υιοθέτησε την ιατρική έκθεση που ετοίμασε, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Ε. Σε αυτή αναφέρει ότι εξέτασε τον ενάγοντα στις 8.9.
23. Κατά την εξέταση του ενάγοντα έλαβε υπόψη την ιατρική έκθεση που συνέταξε ο ΜΕ4, Τεκμήριο 39, αντίγραφο του πιστοποιητικού που συνέταξε η ΜΕ7, Τεκμήριο 49, και την εξέταση μαγνητικής τομογραφίας, Τεκμήριο
24. Στην έκθεσή του ο ΜΥ3 αναφέρεται στο ιστορικό του ενάγοντα. Καταλήγει ότι από το ατύχημα ο ενάγοντας υπέστη υπεξάρθρημα της αριστερής ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης και μικρό ρωγμώδες χωρίς μετατόπιση κάταγμα της κεφαλής του δεύτερου μετακαρπίου του δεξιού χεριού. Αναφέρει, επίσης, ότι έγινε συρραφή του κορακοκλειδικού συνδέσμου. Μετά την αναγκαία αρχική ακινητοποίηση του χορηγήθηκε φυσιοθεραπεία σε δώδεκα συνεδρίες. Ο ΜΥ3 ήταν της γνώμης ότι το αποτέλεσμα της θεραπείας ήταν πλήρως ικανοποιητικό. Ήπιας έντασης περιοδικές παροδικές ενοχλήσεις στον αριστερό ώμο αποτελούν πιθανότητα. Η χορήγηση μετατραυματικής αναρρωτικής άδειας ενός μηνός και μετεγχειρητικής αναρρωτικής άδειας διάρκειας ενός μηνός βρίσκονται σε λογικά πλαίσια. Επιπλέον, ο ΜΥ3 κατέθεσε ως Τεκμήριο 76 το βιογραφικό του. Επιπροσθέτως, κατά την κυρίως εξέτασή του ο ΜΥ3 αναφέρθηκε στις ακτινογραφίες Τεκμήρια 16 και
25. Ήταν η θέση του ότι στις ακτινογραφίες παρουσιάζεται υπεξάρθρημα. Κατέθεσε σχετικά δέσμη έγγραφων αποτελούμενη από τρεις εικόνες ως Τεκμήριο
26. Αναφέρθηκε, επίσης, στον μέσο όρο του κόστος φυσιοθεραπειών. Κατά την αντεξέτασή του, απάντησε στο λόγο που παρέλειψε να καταγράψει στο σύνολο των τραυμάτων στου ενάγοντα στο πιστοποιητικό του. Για κάποιους εκ των τραυματισμών, απέδωσε το πιο πάνω σε παράλειψη του ενάγοντα να του τα αναφέρει και στην αδυναμία του να διαβάσει το πιστοποιητικό Τεκμήριο
27. Δεν ήταν σε θέση να αμφισβητήσει ότι ο ενάγοντας είχε μώλωπες. Επίσης κατατέθηκε αντίγραφο από το σύγγραμμα του Φρίξου Νικολαΐδη, Αποζημιώσεις για Σωματικές Βλαβες, ως Τεκμήριο
28. Ο μάρτυρας υποστήριξε ότι δεν είδε προπέτεια στον ώμο του ενάγοντα. Αρνήθηκε, επίσης, ότι κάτι τέτοιο φαίνεται στη φωτογραφία Τεκμήριο
29. Περαιτέρω, υπέδειξε ότι στο πιστοποιητικό του Δρος Αλκιβιάδους δεν φαίνεται να έγινε επέμβαση με τοποθέτηση μεταλλικής βελόνας. Επέμεινε ότι οι ακτινογραφίες Τεκμήριο 16 δεικνύουν υπεξάρθρημα. Σε υποβολή ότι συγκεκριμένη φωτογραφία δεικνύει εξάρθρημα, απάντησε ότι αυτή λήφθηκε από λάθος γωνία. Σε σχέση με το είδος της επέμβασης στην οποία υπεβλήθη ο ενάγοντας, υπέδειξε ότι ο θεράπον ιατρός δεν κατέγραψε το είδος της επέμβασης. Επέμεινε ότι ο ενάγοντας του ανέφερε ότι υποβλήθηκε σε 12 φυσιοθεραπείες και αναφέρθηκε στο ορθό τρόπο παραπομπών για φυσιοθεραπείας, τονίζοντας ότι στην παρούσα δεν του υποδείχθηκε οποιαδήποτε γραπτή παραπομπή. Δέχθηκε τέλος ότι είναι δυνατό κάποιος ασθενής να μην υποβληθεί αμέσως μετά τον τραυματισμό του σε χειρουργική επέμβαση. Εισηγήσεις των διαδίκων Μετά το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων με εμπεριστατωμένες αγορεύσεις προώθησαν ο κάθε ένας τις θέσεις του. Το Δικαστήριο έχει κατά νου το περιεχόμενο των ικανών αγορεύσεων και αναφορά στα επιμέρους επιχειρήματα θα γίνει κατωτέρω όπου κριθεί αναγκαίο. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Κατ' αρχάς τονίζεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται κατά κύριο λόγο στη βάση της μαρτυρίας που σχετίζεται με τα επίδικα θέματα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Τσιαττές ν. Solomonides (Cartridges Industries) Ltd

(2009)1 A.A.Δ. 974 και Mirza Feiz Hasan v. Μιχάλη Ανδρέου, Π.Ε 2/2011, ημερομηνίας 2.12.2015, ECLI:CY:AD:2015:A803. Στη βάση των πιο πάνω, έχω παρακολουθήσει τους μάρτυρες στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσω τις αντιδράσεις τους, φυσικές ή αφύσικες, τον τρόπο που απαντούν, τη νευρικότητα ή την επιφυλακτικότητά τους, ή την ιδιοσυγκρασία που εκδήλωναν, παράγοντες που, σύμφωνα με τη νομολογία, ενέχουν ιδιαίτερη σπουδαιότητα κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Σχετική είναι η απόφαση C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου

(1999)1 Α.Α.Δ. 1273. Δεν παραγνωρίζω βέβαια ότι τα πιο πάνω στοιχεία μπορούν να προσδώσουν θετικότητα στη μαρτυρία ενός μάρτυρα, αλλά δεν μπορούν να αποτελέσουν τον αποκλειστικό λόγο για την αποδοχή της μαρτυρίας του. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Νικολάου Νίκος ν. Aντώνη Παπαϊωάνου

(2011)1 Α.Α.Δ. 1797. Προσεγγίζω, συνεπώς, το καθήκον αξιολόγησης της μαρτυρίας ενός μάρτυρα με γνώμονα το περιεχόμενο, την ποιότητα, την πειστικότητα, αλλά και τη σύγκρισή της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Σχετική είναι η απόφαση Ομήρου v. Δημοκρατίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 506. Περαιτέρω, όπου είναι δυνατό, η μαρτυρία εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων. Σχετική είναι η απόφαση Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα

(1992)1 Α.Α.Δ 1056 και η πρόσφατη απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Π.Ε 185/2012, ημερομηνίας 19.4.2018, ECLI:CY:AD:2018:A179. Έχω επίσης κατά νου την αρχή ότι μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός μερικώς ή ολικώς, ενώ δεν θεωρείται επιλήψιμη η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Kadis v. Nicolaou

(1986)1 C.L.R 212, 216, Χρίστου ν. Khoreva

(2002)1(A) Α.Α.Δ. 45. Επιπρόσθετα, στην υπόθεση Χριστοφίνης ν. Φραντζή Πολ. Έφεση328/11, ημερομηνίας 31.5.2017, ECLI:CY:AD:2017:C35, υποδείχθηκε ότι το περιεχόμενο της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας. Διευκρινίζω επίσης ότι οι υποβολές των συνηγόρων από μόνες τους δεν έχουν καμιά αποδεικτική αξία και αν δεν προσαχθεί αργότερα αντίστοιχη μαρτυρία παραμένουν απλά μετέωροι ισχυρισμοί. Σχετική είναι η απόφαση Ησαϊας Ιωαννίδης ν. Αστυνομίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 640. Ιδίως σε τροχαία ατυχήματα το σχέδιο του ατυχήματος ενέχει σημαντική αξία και χρησιμότητα για την ιχνηλάτιση των περιστατικών του ατυχήματος, την κρίση της αξιοπιστίας και έλεγχο της ακρίβειας της προφορικής μαρτυρίας. Σχετική είναι η απόφαση Ευαγγέλου ν. Γιαννακού

(1992)1 ΑΑΔ (Β) 1243. Αποτελεί θεμελιακή αρχή ότι η πραγματική μαρτυρία αποτελεί κατά κανόνα καλό οδηγό για τη διακρίβωση της αξιοπιστίας των μαρτύρων, βοηθά στην καλύτερη κατανόηση των συνθηκών του δυστυχήματος και στην εξαγωγή λογικών συμπερασμάτων. Σχετική είναι η απόφαση Νικήτα Ελένη ν. Κυπριακού Οργανισμού Αθλητισμού

(2003)1 ΑΑΔ 344. Όμως πραγματική μαρτυρία είναι αυτή που πηγάζει, όπως υποδηλώνει ο ίδιος ο όρος, από τα ίδια τα πράγματα και μόνο. Σχετική είναι η απόφαση Κυριακίδου ν. Νικολάου

(1993)1 Α.Α.Δ

1. Ενόψει της σημασίας της πραγματικής μαρτυρίας ως προς την ιχνηλάτιση των συνθηκών του ατυχήματος, προχωρώ να εξετάσω πρώτα το κατά πόσο το βίντεο που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 7, αποτελεί πραγματική μαρτυρία. Το πιο πάνω ζήτημα σχετίζεται με την αξιοπιστία του ΜΕ
2. Κατά πόσο το βίντεο που κατατέθηκε μπορεί να κριθεί ως πραγματική μαρτυρία Ως προς τις βιντεοσκοπήσεις έχει κριθεί ότι αυτές μπορούν να κατατεθούν ως πραγματική μαρτυρία. Σχετικές, επί του προκειμένου, είναι οι αποφάσεις Ανδρέας Χρίστου ν. Αστυνομίας Ποινική Έφεση Αρ. 95/2014, ημερομηνίας 27.5.2015 και Κωνσταντίνου Κώστας ν. Αστυνομίας

(2013)2 ΑΑΔ

1. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ2 Ο ΜΕ2 ήταν ο τεχνικός ο οποίος ετοίμασε το ψηφιακό δίσκο Τεκμήριο
2. Η μαρτυρία του χαρακτηρίζεται από σαφήνεια σταθερότητα και δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Ο ΜΕ2 σαφώς Δεν προσήλθε στο Δικαστήριο για να εξηγήσει το περιεχόμενο του ψηφιακού δίσκου. Η μαρτυρία του σχετιζόταν με την διαδικασία εξαγωγής του περιεχομένου από τον σκληρό δίσκο του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης στο Τεκμήριο
3. Για τα πιο πάνω ζητήματα η μαρτυρία του παρέμεινε αδιαμφισβήτητη και δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Ιδίως η θέση του ότι ήταν δύσκολο αν όχι αδύνατο να επέμβει κάποιος στο αρχείο καταγραφής και να αλλοιώσει τα όσα κατέγραψε η κάμερα δεν έχει αμφισβητηθεί. Επίσης δεν υπάρχει ισχυρισμός ότι το περιεχόμενο του ψηφιακού δίσκου δεν απεικονίζει την πραγματικότητα. Σημειώνεται τέλος ότι η αξιοπιστία του δεν αμφισβητήθηκε από τον συνήγορο της εναγόμενης. Τουναντίον ο κ. Χατζηιωάννου στην αγόρευση του χαρακτήρισε τον ΜΕ2 αξιόπιστο μάρτυρα. Επομένως, αποδέχομαι τη μαρτυρία του ΜΕ
4. Αποτέλεσμα της πιο πάνω αξιολόγησης είναι η κατάληξη του Δικαστηρίου ότι το βίντεο, Τεκμήριο 7, αποτελεί πραγματική μαρτυρία. Στο εν λόγω βίντεο φαίνεται η κίνηση στην Λεωφόρο Νίκης πριν το επίδικο ατύχημα. Σε κάποιο στάδιο φαίνεται το όχημα που οδηγούσε ο ΜΥ1 στη δεξιά λωρίδα, να εισέρχεται στην αριστερή με πρόθεση να κινηθεί σε παρακείμενη πάροδο και να ανακόπτει την πορεία του μοτοποδηλάτου που οδηγούσε ο ενάγοντας. Δεν φαίνεται να χρησιμοποιείται δείκτης πορείας από το όχημα που οδηγούσε ο ΜΥ
5. Σημειώνεται ότι το ακριβές ίδιο περιεχόμενο έχει και το Τεκμήριο
6. Αξιολόγηση ιατρική μαρτυρίας Στην υπό κρίση υπόθεση έχει προσφερθεί και από τις δύο πλευρές μαρτυρία εμπειρογνωμόνων. Περαιτέρω, η υπό κρίση υπόθεση περιλαμβάνει και αξίωση για αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες. Επομένως, η επιστημονική μαρτυρία έχει κεντρικό ρόλο στην υπό κρίση υπόθεση και προχωρώ με την αξιολόγηση της ενώπιόν μου επιστημονικής μαρτυρίας. Σε σχέση με την επιστημονική μαρτυρία σημειώνω ότι, όπως είναι νομολογιακά καθιερωμένο, οι πραγματογνώμονες έχουν καθήκον να παρουσιάσουν τα αναγκαία επιστημονικά δεδομένα, ώστε το Δικαστήριο να μπορέσει να καταλήξει στα δικά του συμπεράσματα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Σαρρής ν Καλλέγιας κ.ά

(2001)1(β) ΑΑΔ 958, Μαλαός Ανδρέας κ.ά ν Χριστιάνας Χρίστου κ.ά,

(2005)1 Α.Α.Δ. 1191 και η πρόσφατη απόφαση Meshkov, Διαχειριστής της Περιουσίας της Ε.Β. ν Σπυριδάκη κ.ά, Πολιτική Έφεση, 152/2014, ημερομηνίας 17.11.2021. Το δε ζήτημα του ποιος αποτελεί πραγματογνώμονα αποφασίζεται από το Δικαστήριο με γνώμονα είτε τα ακαδημαϊκά του προσόντα είτε την πείρα του. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Evangelou & another v. Ambizas & another

(1982)1 C.L.R. 41, Φιλίππου ν. Οδυσσέως

(1989)1 Α.Α.Δ. 1 και Θεοσκέπαστη Φάρμ ν. Δημοκρατίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 934. Στην υπό κρίση υπόθεση έχοντας υπόψη τα ακαδημαϊκά προσόντα και την πείρα των ΜΕ4, ΜΕ5, ΜΕ6, ΜΕ7 και ΜΥ3, καθώς και τη μη αμφισβήτηση αυτών, κρίνω ότι οι εν λόγω μάρτυρες ήταν μάρτυρες πραγματογνώμονες και η μαρτυρία του θα αξιολογηθεί σύμφωνα με τις αρχές που διέπουν τη μαρτυρία πραγματογνώμονα. Ως προς την αξιολόγηση διιστάμενης ιατρικής μαρτυρίας, ειδικότερα, σχετική είναι η απόφαση Daria Novichkova ν. Θέμη Βλάβη

(2012)1 Α.Α.Δ. 1111, όπου λέχθηκαν τα ακόλουθα σχετικά : «Επί διιστάμενης ιατρικής μαρτυρίας, το Δικαστήριο οφείλει, όπως και σε κάθε άλλη περίπτωση αξιολόγησης μαρτυρίας εμπειρογνωμόνων, να κρίνει τη μαρτυρία αυτή στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων μη δίνοντας προβάδισμα σε οποιαδήποτε ιατρικώς εκφρασθείσα γνώμη από εκάτερο των διαδίκων. Η κρίση του Δικαστηρίου πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα επιστημονικά δεδομένα που παρουσιάζονται ενώπιον του, σχηματίζοντας ιδίαν άποψη επί του θέματος, αιτιολογώντας επαρκώς την κατάληξη του, ως προς την προτίμηση του με αναφορά σ' αυτά τα δεδομένα.» Ταυτόχρονα, στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Αλέξανδρου Κωστάκη, ανήλικου, μέσω των γονέων και φυσικών κηδεμόνων του, Χρήστου και Μαρίας Κωστάκη

(2008)1 Α.Α.Δ. 432, λέχθηκε ότι: «Η μαρτυρία όμως που δίνεται από ένα εμπειρογνώμονα πρέπει να εξετάζεται πρωτόδικα με ιδιαίτερη προσοχή. Οφείλει ένα πρωτόδικο Δικαστήριο να προχωρεί σε ανάλυση και αντιπαραβολή της συγκρουόμενης επιστημονικής μαρτυρίας και να καταγράφει με επιμέλεια και με πειστικό τρόπο τη δική του ανεξάρτητη κρίση η οποία όμως πρέπει να αναδύεται και να παραπέμπει στα επιστημονικά δεδομένα και παρατηρήσεις όπως εξηγήθηκαν από τους ειδικούς». Επιπρόσθετα, προκύπτει από τη νομολογία ότι σημαντικό στοιχείο για την αξιολόγηση της μαρτυρίας πραγματογνώμονα είναι το υπόβαθρο επί του οποίου βασίζεται η κρίση του (βλ. Παύλος Παύλου ν. Ανδρέας Ανδρέου Πολιτική Έφεση Αρ. 185/2009, ημερομηνίας 26.3.2014, ECLI:CY:AD:2014:A217 και Το Δίκαιο της Απόδειξης (πιο πάνω), σελ.

1. Στην υπό κρίση υπόθεση δεν υπάρχει διάσταση ως προς το ότι αναμένεται πως ο ενάγοντας θα αντιμετωπίζει από καιρού εις καιρό πόνο στον ώμο. Επίσης, μέσα από την ενώπιόν μου ιατρική μαρτυρία προκύπτει ότι ο χρόνος ενός μηνός αναρρωτικής άδειας που δόθηκε στον ενάγοντα είναι δικαιολογημένος. Το ζήτημα που αμφισβητήθηκε στην υπό κρίση υπόθεση ήταν το κατά πόσο ο ενάγοντας υπέστη εξάρθρημα ή υπεξάρθρημα της ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης. Ο ενάγοντας στην έκθεση απαίτησής του επικαλέστηκε ότι υπέστη τόσο εξάρθρημα όσο και υπεξάρθρημα. Έτσι, το ζήτημα ήταν επίδικο. Παρά το ότι το ζήτημα του εάν ο ενάγων υπέστη εξάρθρημα ή υπεξάρθρημα απασχόλησε κατά την αντεξέταση των μαρτύρων του ενάγοντα, το ζήτημα εμφανίζεται απλούστερο. Συγκεκριμένα κατά τη μαρτυρία του ΜΥ3 κατατέθηκε αντίγραφο από σύγγραμμα που ο ίδιος συνέγραψε, ως Τεκμήριο
2. Στο εν λόγω σύγγραμμα, καταγράφεται ότι εξάρθρημα ή υπεξάρθρημα ακρωμειοκλειδικής άρθρωσης αντιμετωπίζεται ενιαία ως το ίδιο είδος τραυματισμού. Παρά ταύτα το ζήτημα θα διερευνηθεί κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας των ιατρών. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ 4 Ο ΜΕ4 ήταν ο ιατρός που εξέτασε τον ενάγοντα. Ο ΜΕ4 με εξήγησε τα ευρήματα του με επιστημονικότητα και καθαρότητα. Συγκεκριμένα τα ευρήματα του, ως προς την κλινική εικόνα του ενάγοντα δεν έχουν αμφισβητηθεί. Ως προς τη θέση του ότι ο ενάγοντας υπέστη εξάρθρημα υποστήριξε αυτή με αναφορά στις απεικονιστικές εξετάσεις. Ειδικότερα, αφού επεξήγησε τη διαφορά εξαρθρήματος και υπεξαρθρήματος, βάσισε τη σχετική του θέση στις σχετικές ακτινογραφίες, στα ευρήματα της έκθεσης MRI και στα ευρήματα της κλινικής του εξέτασης. Μάλιστα ο ΜΕ 4 δεν υιοθέτησε απλώς το εύρημα της ακτινολόγου. Κατέληξε στο εύρημά κατόπιν εκτίμηση του συνόλου των αναφορών επί της έκθεσης του MRI όπως την αναφορά για ρήξη των δυο συνδέσμων που συγκρατούν την άρθρωση. Έτσι στη βάση των όσων απεικονίζονται στις ακτινογραφίες, το περιεχόμενο της έκθεσης της μαγνητικής τομογραφίας αλλά και την κλινική εικόνα του ασθενούς κατέληξε στη γνώμη περί εξαρθρήματος. Τα πιο πάνω δεικνύουν ότι ο ΜΕ4 βάσισε την εκτίμηση/ γνωμάτευση του επί στερέου υποβάθρου και με τη μαρτυρία παρείχε στο Δικαστήριο τα επιστημονικά κριτήρια για τον έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων του έτσι που να δυνηθεί το Δικαστήριο να διαμορφώσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση επί των γεγονότων. Επιπροσθέτως, η θέση του ότι ο ενάγοντας υπέστη σοβαρό διάστρεμμα αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, προωθήθηκε με βάση τις απεικονιστικές εξετάσεις, ήτοι τις σχετικές ακτινογραφίες που βρίσκονται κατατεθειμένες στο Δικαστήριο ως Τεκμήρια. Η ύπαρξη του διαστρέμματος αυχενικής μοίρας δεν αμφισβητήθηκε. Αυτό που αμφισβητήθηκε ήταν η σοβαρότητα του. Όμως και επί του εν λόγω σημείου ο ΜΕ4 εξήγησε τη θέση του με αναφορά στο σύνολο της κλινικής εικόνας του ενάγοντα. Επιπλέον, ο μάρτυρας με αναφορά στην κατάσταση του ασθενούς υποστήριξε ότι ήταν λογικό για τον ενάγοντα να ανέμενε κάποιο διάστημα πριν υποβληθεί σε επέμβαση. Η πιο πάνω θέση υποστηρίχθηκε με αναφορά στην κλινική εικόνα του ασθενούς και εξηγήθηκε με σαφήνεια και επιστημονικό τρόπο. Συνολικά ο ΜΕ4 κατέθεσε με σαφήνεια, ειλικρίνεια και επιστημονικότητα. Σε κανένα σημείο δεν φάνηκε να προσπαθεί να προωθήσει θέσεις απλώς για να υποστηρίξει την εκδοχή του ενάγοντα. Επομένως, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία του ΜΕ4 για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ5 Ως προς τη μαρτυρία του ΜΕ5 σημειώνεται ότι οι θέσεις του ως προς τον αριθμό των συνεδρίων φυσιοθεραπείας που παρείχε προς τον ενάγοντα παρέμεινε σταθερή. Όμως, το κρίσιμο ζήτημα στην παρούσα δεν είναι το κατά πόσο ο ενάγοντας υπεβλήθη σε σειρά φυσιοθεραπειών. Για το πιο πάνω ζήτημα ως επίσης και για το κόστος των φυσιοθεραπειών αλλά και για το ποσό το οποίο o ME5, έλαβε από τον ενάγοντα, η μαρτυρία του δεν έχει αντικρουσθεί. Αυτό που ουσιαστικά αμφισβητήθηκε ήταν το ότι λόγω των σωματικών βλαβών που υπέστη ο ενάγοντας ήταν αναγκαίες οι 28 συνεδρίες φυσιοθεραπείας. Για το πιο πάνω ζήτημα ο ΜΕ5 υποστήριξε ότι ενεργεί στη βάση σχετικού παραπεμπτικού. Όμως δεν προσκόμισε τέτοιο παραπεμπτικό. Επομένως, η θέση του ως προς την αναγκαιότητα των 28 συνεδριών φυσιοθεραπείας δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Σημειώνεται ότι υποβλήθηκε στον μάρτυρα ότι 12 συνεδρίες φυσιοθεραπείας ήταν αρκετές. Σύμφωνα, όμως, με τη νομολογία οι δηλώσεις του συνηγόρου δεσμεύουν τον διάδικο. Ενδεικτικά παραπέμπω στην απόφαση Μαρσέλλο κ.ά ν. Κωνσταντίνου Ποινική Έφεση 167/2013, ημερομηνίας 18.1.
3. Επομένως, ενόψει της ρητής υποβολής ότι ο ενάγοντας χρειαζόταν μόνο 12 συνεδρίες και τη μη προσκόμιση εκ μέρους του ΜΕ2 σχετικού παραπεμπτικού, κρίνω ότι οι συνεδρίες φυσιοθεραπείας που έχρηζε ο ενάγοντας για τους τραυματισμούς που υπέστη, ανέρχονταν στις
4. Το γεγονός ότι εκάστη συνεδρία φυσιοθεραπείας κόστιζε € 40 και γινόταν κάποια έκπτωση, δεν μπορεί να παρά να γίνει αποδεκτή, αφού αυτό προκύπτει μέσα από την τιμολόγηση, η ορθότητα της οποίας δεν αμφισβητήθηκε. Το ένα άλλοι φυσιοθεραπευτές ενδεχομένως να χρέωναν λιγότερα δεν μεταβάλλει το πιο πάνω γεγονός. Επίσης, αποτέλεσε αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι στην υπό κρίση υπόθεση έγινε έκπτωση. Επομένως, πλην του ισχυρισμού του περί αναγκαιότητας υποβολής του ενάγοντα σε 28 συνεδρίες φυσιοθεραπείας, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία του για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ6 Η ΜΕ6 ήταν η ιατρός ακτινολόγος. Το κεντρικό σημείο της μαρτυρίας της ήταν η θέση της ότι η αναφορά της σε υπεξάρθρημα στο Τεκμήριο 45 ήταν εσφαλμένη. Η μάρτυρας εξήγησε τη φύση των τραυματισμών του ενάγοντα, με αναφορά στο σύνολο της έκθεσης της με τρόπο που ήταν προφανές ότι η αναφορά της σε υπεξάρθρημα ήταν εσφαλμένη. Η μάρτυρας εξήγησε το πιο πάνω σφάλμα με βάση τα δεδομένα που υφίσταντο στην έκθεση της. Έτσι η αλλαγή της θέσης της ως προς τη φύση του σχετικού τραυματισμού μπορεί να δικαιολογηθεί και δεν επηρεάζει την αξιοπιστία της. Η ΜΕ6 κρίνεται αξιόπιστη και αποδέχομαι τη μαρτυρία της. Αξιολόγηση μαρτυρία ΜΕ7 Η ΜΕ7 ήταν η ιατρός που συνέταξε το πιστοποιητικό Τεκμήριο
5. Η μαρτυρία της επί της ουσίας δεν έχει αμφισβητηθεί και γίνεται δεκτή. Αξιολόγηση της βαρύτητας των Τεκμήριων 37Α και 37Β, 38 και 60 Ενώπιον του Δικαστηρίου βρίσκονται κατατεθειμένα τρία πιστοποιητικά του Δρος Αλκιβιάδους. Εξ αυτών, μέρος του Τεκμήριου 37 δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός και καταγράφηκε ανωτέρω. Επομένως ως προς το μέρος που καλύπτεται από τα παραδεκτά γεγονότα αυτό έχει αναχθεί σε ουσιαστικό δεδομένο ενώπιον του Δικαστηρίου και ως εκ τούτου εκφεύγει της παρούσας αξιολόγησης. Το υπόλοιπο μέρος του Τεκμήριου 37 και το σύνολο των Τεκμηρίων 38 και 60 συνιστούν εξ ακοής μαρτυρία, η οποία είναι μεν επιτρεπτή και αποδεκτή, ως μαρτυρία, αλλά υπόκειται σε αξιολόγηση στη βάση του άρθρου 27 του περί Αποδείξεως Νόμου. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Κοκκινής ν. Κοκκινή Π.Ε 247/11, ημερομηνίας 17.5.2017, ECLI:CY:AD:2017:A179, και ΣΠΕ Λακατάμιας-Δευτεράς Λτδ ν. Δράκου, Ποινική Έφεση αρ. 129/2015, ημερ. 5.4.
6. Στο δε άρθρο 27 του περί Αποδείξεως Νόμου τίθενται τα κριτήρια που λαμβάνονται υπόψη για την αξιολόγηση της βαρύτητας των εξ ακοής δηλώσεων. Σύμφωνα με το άρθρο 27 του κεφ. 9, μεταξύ άλλων, κατά την αξιολόγηση της εξ ακοής δήλωσης λαμβάνονται υπόψη το κατά πόσο ο διάδικος που προσάγει την εξ ακοής μαρτυρία μπορούσε να κλητεύσει το πρόσωπο το οποίο προέβη στην αρχική δήλωση και το κατά πόσο ο ίδιος διάδικος μπορούσε να προσφέρει και την καλύτερη δυνατή μαρτυρία. Στην υπό κρίση υπόθεση δεν έχει παρουσιαστεί οτιδήποτε που να δικαιολογεί τη μη παρουσίαση του προσώπου, το οποίο προέβη στην αρχική δήλωση, και δεν έχει εξηγηθεί η μη προσκόμιση της καλύτερης δυνατής μαρτυρίας. Το γεγονός ότι ο συντάκτης των Τεκμήριων δρ Αλκδιβιάδους σε ημερομηνίες που κλητεύθηκε δεν παρέστη, λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων, δεν συνιστά επαρκή δικαιολογία για τη μη παρουσίαση του. Ιδιαίτερα εφόσον τα Τεκμήρια 37 και 38 περιέχουν αναφορές ως προς τις συνέπειες του επίδικου ατυχήματος στον ενάγοντα και το Τεκμήριο 60 αφορά την αναρρωτική άδεια που δόθηκε στον ενάγοντα. Τα πιο πάνω ζητήματα άπτονται ιατρικών ζητημάτων. Η μη παρουσία του συντάκτη είχε ως αποτέλεσμα να μην τεθούν τα αναγκαία επιστημονικά δεδομένα ενώπιον του Δικαστηρίου, ώστε να μπορεί το ίδιο να εξάξει τα δικά του συμπεράσματα ως προς το περιεχόμενο των εν λόγω Τεκμήριων. Επομένως, δεν μπορεί να αποδοθεί οποιαδήποτε βαρύτητα στα Τεκμήρια 38 και 60 και στο μέρος του Τεκμηρίου 37, το οποίο δεν καλύπτεται από τη δήλωση παραδεκτών γεγονότων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΥ3 Ο ΜΥ3 ήταν ο ιατρός που εξέτασε τον ενάγοντα εκ μέρους της εναγομένης. Ο ΜΥ1 ήταν ο τελευταίος γιατρός που εξέτασε κλινικά τον ενάγοντα και αναφέρθηκε στην κλινική εικόνα αυτού. Επίσης, με βάση το ιστορικό του ασθενούς και την έκθεση της ΜΕ6 προώθησε τη θέση περί υπεξαρθρήματος. Σε σχέση με τη μαρτυρία του ΜΥ3 παρατηρώ ότι η μαρτυρία του που προκύπτει από την κλινική εξέταση, επί της ουσίας, δεν έχει αμφισβητηθεί και δεν αντικρούεται από αντίθετη ιατρική μαρτυρία. Επιπλέον, η θέση του ως καταγράφεται στο Τεκμήριο 78, ως προς τη φύση του εξαρθρήματος και υπεξαρθρήματος δεν έχει αμφισβητηθεί και γίνεται αποδεκτή. Επίσης, η θέση του ότι δεν έχει παραμείνει δύσμορφη ουλή στον ενάγοντα, αλλά ένα απλό αισθητικό μειονέκτημα, συνάδει με τις φωτογραφίες Τεκμήριο
7. Επομένως, οι πιο πάνω θέσεις γίνονται αποδεκτές. Όμως κάποιες από τις θέσεις που προέβαλε, δεν έχουν τεθεί στους μάρτυρες του ενάγοντα κατά την αντεξέταση. Συγκεκριμένα οι θέσεις του ότι δεν υπάρχει κωρακοβραχιόνας στην ιατρική ή ότι δεν υπάρχει η έννοια της ασσυμετρίας του ώμου δεν έχουν τεθεί στους μάρτυρες της πλευράς του ενάγοντα. Σχετική, ως προς τις συνέπειες παράλειψης αντεξέτασης είναι η απόφαση Frederickou Schools Co Ltd κ.α. ν. Acuac Inc

(2002)1 Α.Α.Δ.

1. Σχετική, επίσης, είναι η πρόσφατη απόφαση Πιριλίδη ν. Δήμου Λεμεσού, Ποιν. Έφ. Αρ. 331/2015, ημερομηνίας 11.12.2017, ECLI:CY:AD:2017:B454, όπου επαναλήφθηκε η αρχή πως η παράλειψη αντεξέτασης γενικά θεωρείται ως αποδοχή της εκδοχής που θέτει ο μάρτυρας. Επιπροσθέτως, η βασική του θέση ότι ο ενάγοντας υπέστη υπεξάρθρημα αντί εξάρθρημα δεν έχει τεθεί επί στέρεου υποβάθρου. Συγκεκριμένα, η πιο πάνω θέση τέθηκε στο ιατρικό του πιστοποιητικό με αναφορά στο εύρημα της ΜΕ
2. Η μαρτυρία του επί του προκειμένου δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Εν πρώτοις ο μάρτυρας βάσισε τη σχετική του θέση, εκλαμβάνοντας ως δεδομένη τη θέση της ΜΕ6 την οποία η τελευταία μετέβαλε. Επίσης, ο ίδιος δέχθηκε ότι οι ακτινογραφίες Τεκμήριο 16 δείχνουν πλήρη παρεκτόπιση της κλείδας. Απέδωσε το πιο πάνω σε λάθος οπτική γωνία λήψης της ακτινογραφίας. Όμως η πιο πάνω θέση δεν υποβλήθηκε στους εμπειρογνώμονες που κλήθηκαν εκ μέρους του ενάγοντα και ως εκ τούτου δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Επομένως η θέση του ότι ο ενάγοντας υπέστη υπεξάρθρημα αντί εξάρθρημα δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Επιπροσθέτως, οι αναφορές του ως προς το ιστορικό των σωματικών βλαβών του ενάγοντα δεν έχουν τεθεί με πληρότητα. Ως ο ίδιος δέχθηκε δεν κατέγραψε πλείστα εκ των όσων καταγράφονται στο ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Χατζηκώστα, επειδή δεν είχε ευανάγνωστο κείμενο. Η πιο πάνω θέση όμως ακριβώς δεικνύει ότι τα στοιχεία που έλαβε υπόψη ο ΜΥ3 ήταν ελλιπή και ως εκ τούτου οι σχετικές του θέσεις του δεν έχουν λάβει υπόψη το σύνολο του ιατρικού ιστορικού του ενάγοντα. Υπό αυτό το πρίσμα δεν μπορούν γίνουν δεκτές. Επομένως, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ μερικώς στη μαρτυρία του ΜΥ3 για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση της υπόλοιπης μαρτυρίας Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ1 Ο ΜΕ1 ήταν ο εξεταστής της υπόθεσης. Η μαρτυρία του χαρακτηρίζεται από ευθύτητα, ειλικρίνεια και αντικειμενικότητα. Επίσης μεγάλο μέρος της μαρτυρίας του δεν έχει αμφισβητηθεί Ο ΜΕ1 εξήγησε τη μεθοδολογία που ακολούθησε για τον καταρτισμό των σχεδίων του ατυχήματος. Η μαρτυρία του ως προς το σημείο σύγκρουσης δεν έχει αντικρουσθεί και καθορίστηκε με βάση τα όσα ο ΜΥ1 του ανέφερε. Οι καταγραφές του επί το προχείρου σχεδίου δεν έχουν αμφισβητηθεί και έγιναν αποδεκτές από τον ΜΥ1, ο οποίος το υπέγραψε. Οι θέσεις του ως προς τη κατάσταση του δρόμου δεν έχουν αμφισβητηθεί. Από τη μαρτυρία του δεν διαπιστώνεται εύνοια ή προκατάληψη υπερ του ενάγοντα. Οι θέσεις του κ Χατζηωάννου περί προκατάληψης δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές. Συγκεκριμένα ο ισχυρισμός ότι κατηγόρησε τον ΜΥ1 ενώ στην κατάθεση του υπήρχαν γεγονότα που συνιστούσαν μη παραδοχή είναι ανεδαφικός, αφού ο ίδιος ο ΜΥ1 παραδέχθηκε ενοχή στην ποινική υπόθεση που καταχωρήθηκε εναντίον του. Επιπλέον, το γεγονός ότι δεν υπέβαλε τον ενάγοντα σε έλεγχο αλκοόλης δεν μπορεί να επηρεάσει την αξιοπιστία του σε σχέση με τα ευρήματα του στην σκηνή. Επιπλέον το ότι δεν διενήργησε έλεγχο ταχύτητας δεν μπορεί να επηρεάσει, αφού ο μάρτυρας μετέβη μετά το ατύχημα και ως δήλωσε δεν υπήρχαν δεδομένα που θα του επέτρεπαν να προβεί σε τέτοια ενέργεια. Ταυτόχρονα δεν προκύπτει ότι υπήρχαν άλλες κάμερες που κατέγραφαν το συμβάν. Έτσι η θέση του κ. Χατζηιωάννου ότι ο μάρτυρας παρέλειψε να λάβει οπτικό υλικό από άλλες κάμερες, κρίνεται ανεδαφική. Ο μάρτυρας κρίνεται ως εκ τούτου αξιόπιστος και αποδέχομαι τη μαρτυρία του για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ενάγοντα Ο ενάγοντας έδωσε μαρτυρία τόσο για τις συνθήκες επέλευσης του ατυχήματος όσο και για το βαθμό που επηρεάζεται η ζωή του από τις σωματικές βλάβες που υπέστη. Η μαρτυρία του στο μεγαλύτερο μέρος αυτής χαρακτηρίζεται από ευθύτητα, σταθερότητα και συνάδει με την ενώπιόν μου πραγματική μαρτυρία. Συγκεκριμένα η θέση του ότι ο ίδιος κινείτο κανονικά στη λωρίδα δεν έχει αμφισβητηθεί και συνάδει με το σχέδιο του ατυχήματος, όπου το σημείο «Χ» έχει τοποθετηθεί στη λωρίδα του ενάγοντα. Επιπλέον η πιο πάνω θέσης επιβεβαιώνεται και από το βίντεο Τεκμήριο
3. Επίσης, η θέση του ότι ο ΜΥ1 εισήλθε στη λωρίδα του απότομα επιβεβαιώνεται από το βίντεο Τεκμήριο
4. Επιπροσθέτως, η θέση του ότι δεν έτρεχε με ταχύτητα πέραν των 50 χ.α.ω δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Περαιτέρω, το γεγονός ότι οδηγούσε μοτοσυκλέτα μεγάλου κυβισμού δεν συνεπάγεται ότι έτρεχε με ταχύτητα πέραν του νομίμως επιτρεπόμενου. Η μαρτύρια του ενάγοντα, ως προς τι συνέπειες των σωματικών βλαβών που υπέστη, αμφισβητήθηκε έντονα κατά την αντεξέταση. Επί του προκειμένου, διαπιστώνω ότι, σε μεγάλο μέρος οι θέσεις του, ως προς την ταλαιπωρία που υπέστη, συνάδουν με το σύνολο της ενώπιον μου μαρτυρίας. Συγκεκριμένα το ότι έλαβε άδεια ασθενείας για την περίοδο από 12.3.2013 μέχρι 12.4.2013 συνάδει με το ιατρικό πιστοποιητικό Τεκμήριο
5. Επίσης το γεγονός ότι έπρεπε να φέρει αυχενικό κολλάρο συνάδει με το Τεκμήριο 20, το οποίο περιλαμβάνεται στα γεγονότα που δηλώθηκαν ως παραδεκτά. Επίσης, η θέση του ότι, μετά τον τραυματισμό του έπρεπε να ακινητοποιήσει τον ώμο του και να αγοράσει νάρθηκα ώμου, επιβεβαιώνεται από τις αποδείξεις αγοράς, Τεκμήρια 23 Α και 23Β, τα οποία έγιναν αποδεκτά στα πλαίσια δήλωσης παραδεκτών γεγονότων. Περαιτέρω, το ότι ακινητοποιήθηκε ο ώμος του μετεγχειρητικά για περίοδο 5 εβδομάδων συνάδει με τα ενώπιον μου παραδεκτά γεγονότα. Επιπλέον η θέση του ότι έλαβε άδεια ασθενείας τον Μάρτιο του 2013 μέχρι τον Απρίλιο του 2013 δεν έχει αμφισβητηθεί. Η αναγκαιότητα λήψης της πιο πάνω άδειας προκύπτει από την ενώπιόν μου ιατρική μαρτυρία. Κατά ένα άλλο μέρος, όμως, η σχετική μαρτυρία του ενάγοντα χαρακτηρίζεται από υπερβολή και δεν συνάδει με την ενώπιόν μου ιατρική μαρτυρία. Συγκεκριμένα, μάρτυρας ισχυρίστηκε ότι δεν μπορεί να εκτελεί απλές καθημερινές εργασίες όπως η μεταφορά και η ανύψωση αντικειμένων. Ισχυρίστηκε επίσης ότι ο ώμος του χειροτερεύει με κάθε μορφή σωματικής προσπάθειας και ότι δεν μπορεί να αθληθεί όπως το παρελθόν. Τέλος ισχυρίστηκε ότι ο ώμος του παραμορφώθηκε. Οι πιο πάνω ισχυρισμοί δεν υποστηρίζονται από την ιατρική μαρτυρία. Συγκεκριμένα τόσο ο ΜΕ4 όσο και ο ΜΥ3 ο οποίος εξέτασε τον ενάγοντα μετά την επέμβαση δήλωσαν απλώς ότι αναμένεται πως ο ενάγοντας θα αντιμετωπίζει από καιρού εις καιρόν ενοχλήσεις στον ώμο. Ουδείς εκ των ιατρών δεν έδωσε την εικόνα που περιέγραψε ο ενάγοντας. Επιπροσθέτως, οι πιο πάνω θέσεις αντικρούονται από την πραγματική μαρτυρία, ήτοι την φωτογραφία την οποία τον απεικονίζει να ανεβαίνει με σχοινί, Τεκμήριο 69, και το βίντεο Τεκμήριο 73, το οποίο δείχνει τον ενάγοντα να κάνει βουτιές από ύψος. Επομένως, οι σχετικές αιτιάσεις του ενάγοντα δεν μπορούν να γίνουν δεκτές. Επομένως κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ μερικώς στη μαρτυρία του για την εξαγωγή ευρημάτων Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ3 Ο ΜΕ3 ήταν εκτιμητής οχημάτων. Έχοντας υπόψη τα ακαδημαϊκά του προσόντα και τη σχετική του πείρα, καθώς επίσης και τη μη αμφισβήτηση αυτών, κρίνω ότι ο εν λόγω μάρτυρας ήταν μάρτυρας εμπειρογνώμονας. Η μαρτυρία του ως προς τη μεθοδολογία που ακολουθήσε για την κατάληξη στο συμπέρασμα του ως προς το κόστος επιδιόρθωσης και την αξία της επίδικης μοτοσυκλέτας δεν έχει αμφισβητηθεί. Οι σχετικές υποβολές που τέθηκαν από τον Χατζηιώαννου κατά την αντεξέταση παρέμειναν αόριστοι ισχυρισμοί, αφού δεν παρουσιάστηκε σχετική μαρτυρία. Επίσης η θέση του ως προς το κόστος του κράνους που επισυνάπτεται σε φωτογραφία επί της έκθεσής του δεν έχει αμφισβητηθεί. Επομένως, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία του για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΥ1 Ο ΜΥ1 ήταν ο οδηγός του οχήματος του οχήματος ΚJB 546, το οποίο συγκρούστηκε με τη μοτοσυκλέτα που οδηγούσε ο ενάγοντας. Η μαρτυρία του χαρακτηρίζεται από αντιφάσεις και στερείται πειστικότητας. Συγκεκριμένα ήταν δεκτό από τον μάρτυρα ότι έδωσε την κατάθεση, Τεκμήριο
6. Όμως στην γραπτή του δήλωση, έγγραφο Γ, διαφοροποίησε ορισμένα σημεία της αρχικής του εκδοχής. Το πιο πάνω γεγονός προφανώς δεν καθιστά τη μαρτυρία του εκ προοιμίου αναξιόπιστη. Αντιθέτως, τα κριτήρια για αποτίμηση των αντιφάσεων σχετίζονται με τους λόγους που οδήγησαν στην προβολή των διιστάμενων θέσεων. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη, Το Δίκαιο της Απόδειξης, 1η έκδοση, σελ.
7. Στην υπό κρίση υπόθεση ο ΜΥ1, ενώπιον του Δικαστηρίου, προσέθεσε ισχυρισμούς που δεν ανέφερε στην κατάθεσή του Τεκμήριο 3 ή αναίρεσε άλλους σχετικούς. Συγκεκριμένα, στην ενώπιον μου μαρτυρία, παρέλειψε να αναφέρει στο ισχυρισμό που προέβαλε αρχικά ότι θεωρούσε ότι κινείτο στην αριστερή λωρίδα. Επίσης κατά την ακρόαση ισχυρίστηκε ότι έδειξε με τον δείκτη πορείας του την πρόθεση του να στρίψει αριστερά ενώ στην κατάθεσή του ουδέποτε το ανέφερε. Επιπλέον, κατά την ακρόαση, ανέφερε ότι κοίταξε πίσω του και στην αριστερή λωρίδα προτού επιχειρήσει να στρίψει, ενώ στο Τεκμήριο 3 ανέφερε ότι κοίταξε μόνο πίσω του. Είναι προφανές ότι οι πιο πάνω διαφοροποιήσεις σχετίζονται με την ευθύνη του ΜΥ1 και δημιουργούν μια διαφορετική εικόνα ως προς τις ενέργειες του. Ειδικότερα διαφορετική είναι η εικόνα ενός οδηγού που, ενώ οδηγεί στη δεξιά λωρίδα, θεωρεί ότι οδηγεί στην αριστερή. Επίσης, διαφορετική είναι η εικόνα ενός οδηγού που, όταν επιχειρεί στροφή ή αλλαγή λωρίδας, δείχνει την πρόθεσή του, και εντελώς διαφορετική εκείνου που δεν το πράττει. Επιπλέον, διαφορετική είναι η εικόνα ενός οδηγού που, όταν επιχειρεί στροφή ή αλλαγή λωρίδας, κοιτάζει και την δίπλα λωρίδα και διαφορετική εκείνου δεν την κοιτάζει πριν στρίψει. Η δικαιολογία που έδωσε, ο ΜΥ1, για τις πιο πάνω διαφοροποιήσεις είναι πτωχή και μη πειστική. Συγκεκριμένα ο ΜΥ1 απέδωσε τα πιο πάνω σε παράλειψη του αστυνομικού να ρωτήσει ή στην αντίληψη του ότι κάποιες αναφορές όπως η φράση « κοιτάξα πίσω» περικλείει και το κοίταξα και πίσω αριστερά. Όμως τίποτα δεν εμπόδιζε τον ΜΥ1 να αναφέρει τα όσα προσέθεσε στο έγγραφο Γ στο πλαίσιο της κατάθεσης του, αφού όλα άπτονταν ήδη υφιστάμενων αναφορών. Επίσης η φράση «κοίταξα πίσω» δεν εξυπακούει κατά λογική αναγκαιότητα ότι κάποιος κοιτάζει και πίσω αριστερά. Επομένως, η δικαιολογία που έδωσε για τα πιο πάνω δεν είναι πειστική και οι διαφοροποιήσεις του δεν μπορούν να αποδοθούν σε γνήσια προσπάθεια να πει την αλήθεια ενώπιον του Δικαστηρίου. Αντιθέτως η προβολή ισχυρισμών που διαφοροποιούν ουσιωδώς την εικόνα ως προς τη ευθύνη του το μόνο που εξυπηρετούσαν ήταν τη θέση της εναγομένης. Επίσης η θέση του ότι έδειξε με τον δείκτη πορείας την πρόθεση του να στρίψει δεξιά αντικρούεται από την ενώπιον μου μαρτυρία. Υπό το φως των πιο πάνω, οι προηγούμενες ασυνεπείς δηλώσεις που εντοπίζονται στη μαρτυρία του ΜΥ1 επηρεάζουν τη συνολική αξιοπιστία αυτού με τρόπο που το Δικαστήριο να μην μπορεί να βασιστεί σε αυτή για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς τα αμφισβητούμενα γεγονότα. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΥ2 Ο ΜΥ2 κατέθεσε φωτογραφίες και βίντεο που απεικονίζουν τον ενάγοντα σε διάφορα στιγμιότυπα από διακοπές. Η μαρτυρία του στο βαθμό που αφορά την αυθεντικότητα των εν λόγω φωτογραφιών και βίντεο γίνεται αποδεκτή. Όμως η ιατρική κατάσταση του ενάγοντα είναι ζήτημα που άπτεται της ιατρική μαρτυρίας. Έτσι το Δικαστήριο μπορεί να αποδεχθεί στη μαρτυρία του στο βαθμό που αφορά τους ισχυρισμούς περί στέρησης των απολαύσεων της ζωής. Δεν μπορεί να βιαστεί στη μαρτυρία του ΜΥ2 για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς την ιατρική του κατάσταση. Ευρήματα Στη βάση των δικογραφημένων ισχυρισμών, των παραδεκτών γεγονότων του και της πιο πάνω αξιολόγησης, προχωρώ στη διατύπωση ευρημάτων ως προς τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης. Στις 11.3.2013 περί τις 18:45 ο Μ. Πισιήλης οδηγούσε το όχημα με αριθμούς { }, για το οποίο παρείχε ασφαλιστική κάλυψη η εναγόμενη, στη Λεωφόρο Νίκης στη Λευκωσία, στη δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας με κατεύθυνση από τη Λεωφόρο Κυριακού Μάτση προς τη Λεωφόρο Ακροπόλεως. Στην ίδια Λεωφόρο, στην ίδια κατεύθυνση, επί της αριστερής λωρίδας κυκλοφορίας κινείτο η μοτοσυκλέτα με αριθμούς εγγραφής { }, η οποία οδηγείτο από τον ενάγοντα. Σε κάποιο σημείο του δρόμου, παρά την οδό Κάστορος, το όχημα { } κινήθηκε αριστερότερα της πορείας του, για να εισέλθει στην οδό Κάστορος, παραβιάζοντας άσπρη συνεχόμενη γραμμή. Αποτέλεσμα των πιο πάνω ήταν το εν λόγω όχημα να αποκόψει την πορεία του ενάγοντα και ως εκ τούτου το όχημά του να συγκρουστεί με τη μοτοσυκλέτα που οδηγούσε ο ενάγοντας. Από τη σύγκρουση η μοτοσυκλέτα που οδηγούσε ο ενάγοντας ανατράπηκε και κατέληξε στο πεζοδρόμιο στην γωνία της οδού Κάστορος με Λεωφόρο Νίκης. Ο ενάγοντας εκτινάχθηκε από τη μοτοσυκλέτα. Η Λεωφόρος Νίκης είναι πολυσύχναστος δρόμος. Ο ενάγοντας μεταφέρθηκε στο τμήμα Α Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας. Στο Τμήμα Α Βοηθειών διαγνώσθηκε ότι έφερε κάκωση κεφαλής και εκδορές αριστερού γόνατος και κνήμης. Περαιτέρω αιτιάτο άλγος αριστερού γόνατος, αριστερής κνήμης, αριστερού ώμου και αυχένος. Από το ατύχημα ο ενάγοντας υπέστη σοβαρό διάστρεμμα αυχενικής μοίρας σπονδυλικής στήλης και βαριά κάκωση του αριστερού ώμου με εξάρθρημα ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης, ρήξη κορακοβραχίονα τένοντα και κορακοκλειδικών συνδέσμων και κάκωση δεξιού δείκτη. Επίσης, υπέστη αιμάτωμα στην περιοχή του αριστερού γλουτού και μώλωπες στο πρόσθιο αριστερό ημιθωράκιο, εκδορές στην ραχιαία επιφάνεια δεξιάς άκρας χειρός και στο πρόσθιο τμήμα της αριστερής κνήμης. Δεν είχε νευρολογική σημειολογία. Αρχικά ο τραυματισμός αντιμετωπίστηκε συντηρητικά. Ο ενάγοντας, έλαβε φαρμακευτική αγωγή, έφερε αυχενικό κολλάρο για περίοδο 6 εβδομάδων και ακινητοποίησε τον ώμο του με νάρθηκα ώμου. Έλαβε άδεια ασθενείας για την περίοδο από 13.3.2013 μέχρι 12.4.
8. Στις 13.9.2013 υπεβλήθη σε χειρουργική επέμβαση. Συγκεκριμένα, έγινε ανάταξη της κλείδας και σταθεροποίηση της. Αναφορικά με το δάκτυλο δεν χρειάστηκε οποιαδήποτε χειρουργική επέμβαση και ακολουθήθηκε συντηρητική αγωγή. Μετεγχειρητικά τοποθετήθηκε νάρθηκας ακινητοποίησης ώμου για 5 εβδομάδες και ακολουθήθηκε πρόγραμμα φυσιοθεραπείας. Η χειρουργική ουλή επουλώθηκε, παρέμεινε όμως κάποιο αισθητικό μειονέκτημα. Η κινητικότητα του αριστερού ώμου είναι φυσιολογική σε όλες τις κινήσεις της άρθρωσης. Υφίσταται φυσιολογική κινητικότητα του δεξιού χεριού και όλων των δακτύλων του. Δεν υφίσταται μυϊκή ατροφία η νευροαγγειακό κατάλοιπο. Ο ενάγοντας θα αντιμετωπίζει από καιρού εις καιρό πόνο στον αριστερό ώμο. Τέλος, Υπέστη μη επιπλεγμένο κάταγμα μύλης του δοντιού (δεξιός άνω τομέας). Ο ενάγοντας υπεβλήθη σε 28 συνεδρίες φυσιοθεραπείας εκ των οποίων οι 12 δικαιολογούνταν από τους τραυματισμούς του. Νομική Πτυχή Όπως έχει κριθεί στην απόφαση Πούρικος ν. Σάββα κ.ά.

(1991)1 ΑΑΔ 507, η βασική υποχρέωση κάθε ενάγοντα είναι να αποδείξει με αξιόπιστη μαρτυρία τα βασικά γεγονότα πάνω στα οποία επέλεξε να βασίσει την απαίτησή του, με τη μορφή που ο ίδιος τα καθόρισε στα δικόγραφά του. Το επίπεδο απόδειξης των ισχυρισμών του εκάστοτε ενάγοντα βρίσκεται στο επίπεδο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Η έννοια του ισοζυγίου των πιθανοτήτων έχει ερμηνευθεί νομολογιακά σε πολλές υποθέσεις. Σχετική είναι η απόφαση Μαρσέλ ν. Λαϊκής

(2001)1 Α.Α.Δ. 1858, όπου με αναφορά στις σχετικές αυθεντίες επί του θέματος, κρίθηκε ότι το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Επιπλέον, όπως έχει νομολογηθεί στην υπόθεση Αθανασίου κ.ά. ν. Κουνούνη

(1997)1 Α.Α.Δ. 614, μόνο αξιόπιστη μαρτυρία μπορεί να βαρύνει την πλάστιγγα των πιθανοτήτων. Παράλληλα, όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Κύπρος Ξενοφώντος ν. Κ.Ν Zoo Bar Restaurant Ltd Π.Ε 477/11 ημερομηνίας 15.12.2016, το Δικαστήριο δεν επιτρέπεται να πιθανολογεί σε επίπεδο εικασιών, ως προς τα γεγονότα της υπόθεσης. Συνεπώς, το Δικαστήριο θα κρίνει το κατά πόσο εκάτερος των διαδίκων πέτυχε να αποσείσει το αποδεικτικό βάρος που τον βαρύνει μόνο με βάση τη μαρτυρία που έχει δεχθεί ως αξιόπιστη. Η υπό κρίση αγωγή αφορά σε αγωγή για αμέλεια. Η έννοια της αμέλειας προσδιορίζεται από το άρθρο 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, το οποίο διαλαμβάνει τα ακόλουθα : «Αμέλεια συνίσταται: (α) στην τέλεση πράξης η οποία υπό τις περιστάσεις δεν θα τελούσε λογικό συνετό πρόσωπο ή στην παράλειψη τέλεσης πράξης την οποία υπό τις περιστάσεις τέτοιο πρόσωπο θα τελούσε ή (β) ................................ Νοείται ότι για αυτή δύναται να τύχει αποζημίωσης μόνο το πρόσωπο έναντι του οποίου ο υπαίτιος της αμέλειας υπέχει υποχρέωση, υπό τις περιστάσεις, να μην επιδείξει αμέλεια.» Αναφορικά με το βάρος απόδειξης σε υποθέσεις αμέλειας διαφωτιστική είναι η απόφαση στην υπόθεση Σοφοκλέους ν. Καλογήρου

(1997)1 (Α) Α.Α.Δ. 369, όπου έχει κριθεί ότι το βάρος απόδειξης το φέρει ο ενάγοντας. Περαιτέρω ο Ενάγοντας έχει υποχρέωση να αποδείξει και την αιτιώδη συνάφεια μεταξύ αμέλειας και ζημίας. Σχετική, επίσης, είναι η απόφαση Ράλλης Μακρίδης και Υιοί Λτδ ν. Λουκά,

(2003)1 (Α) Α.Α.Δ 447, όπου κρίθηκε ότι ο ενάγοντας θα πρέπει θετικά να αποδείξει ότι η ζημιά ήταν αποτέλεσμα της αμέλειας του εναγόμενου και δεν εναπόκειται στον εναγόμενο να απαλλάξει τον εαυτό του αποδεικνύοντας ότι το δυστύχημα ήταν είτε αναπόφευκτο ή ότι δεν ήταν αποτέλεσμα της δικής του αμέλειας. Το Δικαστήριο σε υποθέσεις, όπου εγείρεται ισχυρισμός για συντρέχουσα αμέλεια, όπως στην παρούσα, αποφασίζει πρώτα αν έχει αποδειχθεί αμέλεια σε βάρος του εκάστοτε εναγομένου. Εάν η απόφαση είναι καταφατική, τότε εξετάζει με βάση το Άρθρο 57 αν ο ενάγων έχει συντρέχουσα αμέλεια. Σχετική είναι η απόφαση Μαυρίδης ν. Dharaghji

(1990)1 A.A.Δ.1013. Τονίζεται ότι, όπως έχει κριθεί στην υπόθεση Kardanos Transport Co. Limited v. Γεώργιος άλλως Κόκος Κωνσταντίνου

(2011)1 Α.Α.Δ. 267, το Δικαστήριο αποφασίζει το ζήτημα της αμέλειας υπό το φως της ολότητας της μαρτυρίας και ασχέτως του αν η μαρτυρία δόθηκε από ενάγοντα ή εναγόμενο. Σύμφωνα με τη νομολογία το καθήκον επιμέλειας κάθε οδηγού συναρτάται με τη δυνατότητα πρόβλεψης κινδύνου. Όταν η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου στον δρόμο είναι ευλόγως εμφανής, τότε η παράλειψη λήψης μέτρου προφύλαξης συνιστά αμέλεια. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Μιχαήλ Φοινικαρίδης κ.ά. ν. Γεωργίου Λάμπρου Γεωργίου κ.ά.

(1991)1 Α.Α.Δ. 475 και Ελπινίκη Παναγιώτου ν. Γεώργιος Κυρ. Μαύρου

(1970)1 C.L.R. 215. Ασφαλώς το καθήκον επιμέλειας περιορίζεται σε λογικά προβλεπτούς κινδύνους και δεν εκτείνεται με τρόπο, ώστε να επιβάλλεται υπέρμετρο βάρος για τον οδηγό, το οποίο θα ανέτρεπε το ισοζύγιο των λογικών προσδοκιών και προβλέψεων. Σχετική, επί του προκειμένου, είναι η απόφαση Ανδρέου κ.ά ν. Πηλέα

(2000)1 Α.Α.Δ. 459. Επιπλέον, το καθήκον για επιμελή οδήγηση δεν επεκτείνεται στη λήψη προληπτικών μέτρων έναντι της πιθανότητας εκδήλωσης αμέλειας εκ μέρους άλλων οδηγών. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Χριστοφίνης ν. Φραντζή (ανωτέρω), Θρασυβούλου ν. Κουλέρμου κ.ά.

(1996)1 Α.Α.Δ. 293 και Μάριος Ουλουπή ν. Χρίστου κ.ά.

(1999)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1508. Όπως έχει επανειλημμένα κριθεί, έκαστος οδηγός έχει υποχρέωση να τηρεί τη δέουσα επόπτευση και παρακολούθηση του δρόμου. Ιδιαίτερα, όμως, αυξημένο είναι το πιο πάνω καθήκον στην περίπτωση του οδηγού που επιχειρεί στροφή. Θεμελιακή επί του προκειμένου είναι η απόφαση Constantinou v. Katsouris & another

(1975)1 CLR 188, όπου υιοθετήθηκε το ακόλουθο απόσπασμα από το σύγγραμμα Charlsworth on Negligence, 5th ed. p. 495, par. 823, ως ακολούθως: «The duty to keep a proper lookout is one that is cast on all drivers at all times and in all circumstances, but it was on especially heavy one in that case of the respondent driver who was about to turn right cutting across the road. » Σχετική, επίσης, είναι και η πρόσφατη απόφαση Περικκέντη ν. Κυπριανού, Πολιτική Έφεση 19/2014, ημερομηνίας 28.6.2021. Επίσης, έχει νομολογηθεί πως, όταν η απόφραξη του δρόμου συνδέεται ευθέως με το δυστύχημα και αποτελεί μέρος των γενεσιουργών αιτίων που το προκάλεσαν δικαιολογείται η απόδοση ευθύνης. Σχετική, επί του προκειμένου, είναι η απόφαση Ξιπτέρα ν. Κυπριανού

(1997)1(Γ) Α.Α.Δ. 1696. Επιπλέον, στην υπόθεση Κυπριανού ν. Αστυνομίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 816, κρίθηκε ότι η ενέργεια του εφεσείοντος να προβεί σε κίνηση προς τα δεξιά, ενώ η μοτοσικλέτα βρισκόταν σε πολύ κοντινή απόσταση από τον ίδιο στοιχειοθετούσε αμέλεια. Προκύπτει, συνεπώς, ότι η απόφραξη του δρόμου δυνατόν να δικαιολογεί την απόδοση ευθύνης. Όμως, η απόδοση ευθύνης δεν προκύπτει αυτόματα, αλλά λαμβάνονται υπόψη τα περιστατικά κάθε υπόθεσης. Σχετική επί του προκειμένου είναι η απόφαση Ζίκκου ν. Αστυνομίας

(2004)2 ΑΑΔ 18. Περαιτέρω, στην υπόθεση Γιωργαλλή ν. Αστυνομίας

(2004)2 Α.Α.Δ. 21, κρίθηκε ότι η επιλογή της εφεσείουσας να επιχειρήσει στροφή δεξιά και να αποκόψει την πορεία επερχόμενης μοτοσυκλέτας συνιστούσε αμέλεια γιατί η οδηγός απέτυχε να δει τη μοτοσυκλέτα ενώ είχε τη δυνατότητα να την δει. Επιπλέον, διαφωτιστική είναι η υπόθεση Xρίστου ν. Hροδότου και Άλλων

(2008)1 ΑΑΔ 676. Η εν λόγω υπόθεση αφορούσε σύγκρουση μεταξύ δύο οχημάτων τα οποία κινούνταν προς την ίδια κατεύθυνση σε υπεραστικό δρόμο όταν το ένα από αυτά, ενώ αρχικά εκινείτο στην αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας, ανέκοψε την πορεία του άλλου αυτοκινήτου το οποίο στην προσπάθειά του να προσπεράσει εκινείτο στη δεξιά λωρίδα. Υπό τα πιο πάνω δεδομένα αποδόθηκε αποκλειστική ευθύνης για πρόκληση του ατυχήματος στον οδηγό που ανέκοψε την πορεία του αυτοκινήτου του άλλου οδηγού. Στην υπό κρίση υπόθεση ο οδηγός του οχήματος { }κινείτο στη δεξιά λωρίδα με κατεύθυνση από τη Λεωφόρο Κυριακού Μάτση προς τη Λεωφόρο Ακροπόλεως Στην αριστερή του πλευρά κινείτο η μοτοσυκλέτα που οδηγούσε ο ενάγοντας. Επιπροσθέτως ως προκύπτει από την ενώπιόν μου μαρτυρία η Λεωφόρος Νίκης είναι πολυσύχναστος δρόμος. Επιπροσθέτως, προκύπτει ότι ο οδηγός του οχήματος { } επιχείρησε να στρίψει αριστερά και να εισέλθει σε παρακείμενη πάροδο χωρίς να χρησιμοποιήσει τον δείκτη πορείας και αγνοώντας την ύπαρξη της μοτοσυκλέτας του ενάγοντα. Αποτέλεσμα των πιο πάνω ήταν να αποκόψει την πορεία της μοτοσυκλέτας του ενάγοντα. Επίσης κατά τον χρόνο που έπραττε τα πιο πάνω παραβίασε την άσπρη συνεχόμενη γραμμή επί του δρόμου. Κατ' αρχάς, η κοινή πείρα, λογική και αντίληψη διδάσκουν πως στην εκάστοτε διπλανή λωρίδα είναι δυνατό να κινούνται οχήματα. Επομένως, αναμένεται από τον μέσο συνετό οδηγό, σε περίπτωση που απαιτείται να εισέλθει σε παρακείμενη λωρίδα, να ελέγχει εάν είναι ασφαλές να το πράξει. Επιπλέον η πιο πάνω υποχρέωση υφίσταται και όταν απαιτείται για ολοκληρώσει την στροφή και να εισέλθει σε παρακείμενη πάροδο, θα πρέπει να διέλθει από τη διπλανή λωρίδα. Επίσης, αναμένεται από τον μέσο συνετό οδηγό, όταν ευρίσκεται εντός του δρόμου και σκοπεύει να επιχειρήσει στροφή να δείχνει τη σχετική πρόθεσή του με τον δείκτη πορείας του, ώστε να μην βρεθούν οι υπόλοιποι οδηγοί προ εκπλήξεως. Τα πιο πάνω συνιστούν αμέλεια. Τούτου δοθέντος, θα προχωρήσω να εξετάσω το κατά πόσο υφίσταται αμέλεια εκ μέρους του ενάγοντα και σε περίπτωση καταφατικής απάντησης θα αποφασίσω τον επιμερισμό της ευθύνης μεταξύ των διαδίκων. Οι αρχές που διέπουν την απόδοση συντρέχουσας αμέλειας και τον καταμερισμό της ευθύνης έχουν συγκεφαλαιωθεί στην απόφαση Andreas Vrondis & Sons (Constructions) Ltd v. Σοφοκλή Παπαλεοντίου, Πόλ. Έφεση Αρ. 189/11, ημερομηνίας 15.5.2017, ως ακολούθως: «Η συντρέχουσα αμέλεια που έχει ως αποτέλεσμα τον επιμερισμό της ευθύνης αποτελεί ζήτημα πραγματικό και αποφασίζεται στη βάση της αξιολόγησης της μαρτυρίας και των δεδομένων της κάθε υπόθεσης. Η εναπόθεση συντρέχουσας αμέλειας αποτιμάται στο σύνολο των γεγονότων, ως θέμα νομικής και λογικής συνέπειας. Έχει σημασία η γενεσιουργός αιτία ενός ατυχήματος, η αιτιώδης συνάφεια της επιδεικνυόμενης αμέλειας και του συμβάντος και ο βαθμός φροντίδας και προσοχής που θα πρέπει να επιδειχθεί και από το άλλο εμπλεκόμενο μέρος. (Παναγή ν. Παναγιώτου

(2008)1 ΑΑΔ 1267 και Σαμαρά ν. Πιπονίδου

(2013)1 ΑΑΔ 629). Το Εφετείο δύναται να επέμβει στον καταμερισμό ευθύνης όπου διαφαίνεται ότι ο καταμερισμός ήταν εμφανώς λανθασμένος. Η συντρέχουσα αμέλεια δεν εδράζεται σε καθήκον επιμέλειας που φέρει ο ενάγων έναντι των εναγομένων, αλλά στο καθήκον περί αυτοπροστασίας, με βάρος απόδειξης που φέρει ο εναγόμενος (Charlesworth & Berry on Negligence 7η έκδ. σελ. 146-147 παρ. 3-11 και Γεωργική Εταιρεία Πλατώνια Λτδ. ν. Sharif

(2012)1 ΑΑΔ 28). » Οι πιο πάνω αρχές έχουν υιοθετηθεί και στις αποφάσεις Στ. Αντωνίου ν. Α. Panayides Contracting Ltd, Πολ. Εφ. 250/11 ημερομηνίας. 4.10.2017, ECLI:CY:AD:2017:A180, Εργοληπτική Εταιρεία Αμφιόραος Λτδ. ν. Mirelov, Πολ. Εφ. 173/12 ημερομηνίας 28.9.2018, ECLI:CY:AD:2018:A421 και E. Sakkas & Sons Developers Ltd v. Hag Gazim Πολ. Έφεση αρ. 173/2014, ημερομηνίας 15.9.2021. Ως προς το επιμερισμό της ευθύνης θεμελιακή είναι η απόφαση Αλεξάνδρου ν. Λεβέντη

(1996)1 A.A.Δ. 420. Ασφαλώς, στην υπό κρίση υπόθεση δεν προβάλλεται απλώς ισχυρισμός περί συντρέχουσας αμέλειας, αλλά προβάλλονται και ισχυρισμοί περί αποκλειστικής αμέλειας του ενάγοντα, οι οποίοι περιλαμβάνουν και ισχυρισμούς περί παράλειψης λήψης μέτρων αυτοπροστασίας. Συναφώς, σημειώνεται ότι οι λεπτομέρειες αμέλειας που αποδίδονται στον ενάγοντα δεν έχουν αποδειχθεί. Συγκεκριμένα δεν έχει αποδειχθεί ότι ο ενάγοντας κινείτο με υπερβολική ταχύτητα ή ότι δεν είδε τον φωτεινό σηματοδότη του οχήματος που οδηγούσε ο ΜΥ1, αφού μέσα από τα ευρήματα του Δικαστηρίου δεν προκύπτει ότι ο ΜΥ1 χρησιμοποίησε τον δείκτη πορείας του, αλλά το αντίθετο. Επίσης, σημειώνεται ότι η υπερβολική ταχύτητα από μόνη της δεν συνιστά αμέλεια. Η πιο πάνω αρχή έχει επεξηγηθεί στην απόφαση Savencu v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 194/2019, ημερομηνίας 9.7.2020, ως ακολούθως: «Η νομική αρχή εστιάζεται στο ότι η υπερβολική ταχύτητα από μόνη της δεν αποτελεί αμέλεια, εκτός εάν αυτή συνδυαστεί με άλλους παράγοντες. Το ζητούμενο είναι - και αυτό εξετάζεται σε κάθε περίπτωση - εάν το δυστύχημα είναι απόρροια της ταχύτητας, εάν υπάρχει δηλαδή αιτιώδης συνάφεια ταχύτητας και σύγκρουσης (Quinn v. Scott

(1965)2 All E.R. 588, Alexandrou v. Gamble

(1974)1 CLR 5, Demou v. Constantinou

(1979)1 CLR 21, Ioakim v. Soteriades

(1984)1 CLR 175, Παναγίδου ν. Κόκκινου

(2001)1 ΑΑΔ 122, Μιχαήλ ν. Κυριάκου

(2004)1(Γ) ΑΑΔ 1825 και Κωνσταντίνου ν. Αστυνομίας

(2005)2 ΑΑΔ 383).» Στην υπό κρίση υπόθεση, η ενέργεια του ΜΥ1 να αλλάξει λωρίδα απότομα και απροειδοποίητα καθιστούσε αδύνατο για τον ενάγοντα να λάβει οποιοδήποτε μέτρο αυτοπροστασίας. Στην υπό κρίση υπόθεση γενεσιουργός αιτία του ατυχήματος ήταν η απότομη είσοδος του οχήματος που οδηγούσε ο ΜΥ1 στην λωρίδα που κινείτο ο ενάγοντας και η αποκοπή της πορείας του. Έτσι ακόμα και εάν αποδεικνυόταν ότι ο ενάγοντας οδηγούσε με υπερβολική ταχύτητα αυτό δεν θα επηρέαζε την ευθύνη για το ατύχημα Υπό τις περιστάσεις της παρούσας τυχόν απόδοση συντρέχουσας αμέλειας στον ενάγοντα θα καταργούσε το ισοζύγιο των λογικών προσδοκιών και προβλέψεων. Κατά την κρίση μου η παρούσα υπόθεση προσομοιάζει με την απόφαση Xρίστου ν. Hροδότου ( ανωτέρω). Υπό το φως των πιο πάνω κρίνω ότι το επίδικο ατύχημα μπορεί να αποδοθεί στην αποκλειστική αμέλεια του οδηγού του οχήματος { }. Το ζήτημα των αποζημιώσεων. Οι αρχές που διέπουν την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων έχουν συγκεφαλαιωθεί, μεταξύ άλλων, στην απόφαση Jamal Ismail v. Μιχαήλ Αντωνίου κ.ά., Πολιτική Έφεση Αρ. 333/2009, ημερομηνίας 12.2.2014, ECLI:CY:AD:2014:A107, όπου το Εφετείο, συνοψίζοντας τις αρχές που διέπουν την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων, ανέφερε τα ακόλουθα: «Σύμφωνα με τη νομολογία ο «Στόχος των αποζημιώσεων που επιδικάζονται είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά του διαδίκου που τραυματίστηκε χωρίς να εναποτίθεται υπέρμετρο βάρος πάνω στον αδικοπραγούντα. (Βλ. Fletcher v. Autocar Transporters Ltd

(1968)1 All E.R. 726, Constantinou v. Slahouris

(1969)1 C.L.R. 416). Με άλλες λέξεις, το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό. Συνεπώς, η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο μας ειδικά σε σχέση με μη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη, στο τέλος της πορείας, σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης.» (Βλ. Fysco Constructing Co. Ltd v. Γεωργίου

(1991)1 Α.Α.Δ. 1014, 1028 και Μιχαήλ κ.α. ν. Φίλιος Γ. Συκοπετρίτης Λτδ. κ.α.

(2000)1 Α.Α.Δ. 1049). Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων (Βλ. Μαυροπετρή ν. Λουκά

(1995)1 Α.Α.Δ. 66, 74).» Περαιτέρω, στην υπόθεση Κωμιάτη ν. Πολίτσου κ.ά.

(2001)1Α Α.Α.Δ 226, αναγνωρίστηκε η ανάγκη περιοδικής ανύψωσης του επιπέδου των αποζημιώσεων, ως απόρροια των πραγματικοτήτων της ζωής. Ασφαλώς, όπως έχει λεχθεί στην υπόθεση Σπύρος Μελάς και Ελένη Λτδ ν. Πολίτη

(2003)1 Α.Α.Δ. 590, η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί οδικό χάρτη για αιτιολόγηση παροχής αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση. Αποτελεί, περαιτέρω, καλά εμπεδωμένη αρχή ότι οι προηγούμενες επί του θέματος αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο, υπό την έννοια της αρχής του stare decisis, αλλά παρέχουν καθοδήγηση, γιατί κάθε περίπτωση διαφέρει ανάλογα με το είδος και την έκταση του τραυματισμού, καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε υπόθεσης. Σχετική είναι η απόφαση Γιαννάκης Ερωτοκρίτου κ.ά. v. Καραολή

(1998)1 Α.Α.Δ. 445. Σύμφωνα δε με τη νομολογία όπου η άρνηση ή παράλειψη του ασθενούς να υποβληθεί σε εγχείρηση ή πρόσθετη εγχείρηση είναι λογική υπό τις περιστάσεις, αυτό δεν αντιβαίνει το καθήκον του ως ενάγοντα να μετριάσει τις ζημιές του. Θεμελιακή επί του προκειμένου είναι η απόφαση Ταμπούρας ν. Κοζάνη

(2008)1 Α.Α.Δ.

1. Σχετική επίσης είναι η απόφαση Gevorest Sleep Designs Ltd v. Αρκάδιου Μιχαηλίδη Πολιτική Έφεση 456/2011, ημερομηνίας 25.1.
2. Στην υπό κρίση υπόθεση, ως προκύπτει από την ενώπιόν μου μαρτυρία ο ενάγοντας δικαιολογημένα δεν προέβη αμέσως σε χειρουργική επέμβαση και επιχείρησε με βάση τις συμβουλές του θεράποντος ιατρού του να αντιμετωπίσει το ζήτημα με συντηρητική θεραπεία. Υπό το πρίσμα των πιο πάνω, θα εξετάσω το ζήτημα της απόδοσης γενικών αποζημιώσεων προς τον Ενάγοντα, αντλώντας καθοδήγηση, στο βαθμό και υπό την έννοια που περιγράφεται ανωτέρω, από προηγούμενες αποφάσεις που αφορούν παρόμοιους τραυματισμούς. Στην υπόθεση Ευριπίδης Συκοπετρίτης Λτδ. ν. Αθηνάκη

(2005)1 ΑΑΔ. 844 ο ενάγων, ηλικίας 62 ετών, είχε υποστεί συντριπτικό κάταγμα μεσότητας δεξιάς κλείδας και αιμάτωμα, διάστρεμμα αριστερού ώμου. Το κάταγμα μεσότητας δεξιάς κλείδας εκτός του ότι ήταν πολύ επώδυνο, υπήρχε κίνδυνος οι οστικές δοκίδες να διαπεράσουν το δέρμα. Για αυτό τον λόγο του διενεργήθη άμεσα χειρουργική επέμβαση κατά τη διάρκεια της οποίας χρησιμοποιήθηκε πλάκα και βίδες και οστικό μόσχευμα από τη λεκάνη. Παρέμεινε στην κλινική για μια βδομάδα και ακολούθως παρακολουθείτο ως εξωτερικός ασθενής. Το κάταγμα της δεξιάς κλείδας επουλώθηκε μετά πάροδο τεσσάρων περίπου μηνών, όμως ο ενάγων εξακολουθούσε να έχει έντονα ενοχλήματα στον αριστερό ώμο, όπως νυκτερινό πόνο, αδυναμία και πόνο κατά τις κινήσεις του αριστερού ώμου. Για το λόγο αυτό συνεστήθη στον ενάγοντα όπως υποστεί αποσυμπίεση του αριστερού ώμου η οποία και έγινε υπό γενική νάρκωση. Κατά την επέμβαση διαπιστώθηκε τραυματική ρήξη του υπερακάνθιου τένοντα ο οποίος και συρράφηκε, επίσης έγινε και μερική αφαίρεση του ακρωμίου που σκοπό είχε την αποσυμπίεση του αριστερού ώμου. Από τα πιο πάνω τραύματα ο ενάγων υπέφερε και θα υποφέρει περιοδικά από πόνο στην περιοχή τόσο του δεξιού όσο και του αριστερού ώμου ο οποίος πόνος επιτείνεται με διάφορες κινήσεις ή μετά από χειρωνακτική εργασία καθώς, επίσης, και σε αλλαγές του καιρού. Τα ενοχλήματα αυτά παρόλο που είχαν βελτιωθεί θα παρέμεναν μόνιμα και δεν θα επέτρεπαν στον ενάγοντα να ασχοληθεί με βαριά χειρωνακτική εργασία υπό την έννοια ότι θα ήταν καλύτερα για τον ίδιο να ασχολείται με πιο ελαφριά εργασία η οποία να μη απαιτεί μεταφορά βαρών. Υπήρχε, επίσης, πιθανότητα ανάπτυξης μετατραυματικής οστεοαρθρίτιδας. Στον ενάγοντα εφεσίβλητο είχε επιδικαστεί πρωτόδικα υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων ποσό Λ.Κ.15.000. Το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι το ποσό των γενικών αποζημιώσεων που είχε επιδικαστεί βρισκόταν εντός των πλαισίων της εύλογης αποζημίωσης. Στην υπόθεση Κεζαρίδη ν. Κωνσταντίνου

(2007)1(Β) ΑΑΔ 1373, επικυρώθηκε, κατ' έφεση, το αποδοθέν στον εφεσίβλητο, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων, ποσό των ΛΚ6.000- για σοβαρό διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, κακώσεις στην κεφαλή και εγκεφαλική διάσειση, τραύματα που του προκάλεσαν πονοκεφάλους και δυσκαμψία του αυχένα, συμπτώματα που κατέστησαν ανίκανο τον εκεί εφεσείοντα να εργαστεί για διάστημα δεκατεσσάρων μηνών. Στην υπόθεση Ζαχαρία ν. Κουταλιά κ.α. Αρ. Αγωγής 836/2003, Ε.Δ. Λευκωσίας, ημερομηνίας 17.10.2006, η έντιμη Δικαστής του Ανώτατου Δικαστηρίου Λ. Δημητριάδου ( ΑΕΔ ως ήταν τότε), επιδίκασε ως Γενικές Αποζημιώσεις το ποσό των Λ.Κ. 30.000 (€51.258,-), σε ενάγοντα (διπλωματούχο μηχανικό αυτοκινήτων), ηλικίας 43 ετών κατά τον χρόνο του τραυματισμού του, ο οποίος υπήρξε θύμα οδικού ατυχήματος. Ο ενάγοντας υπέστη, μεταξύ άλλων τραυματισμών, κάταγμα του άνω τριτημορίου του δεξιού μηριαίου οστού και εξάρθρημα της δεξιάς ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης. Έγινε ανάταξη του κατάγματος, κατόπιν χειρουργικής επέμβασης και τοποθέτηση ενδομυελικού ήλου. Η κάκωση στην δεξιά ακρωμιοκλειδική άρθρωση αντιμετωπίστηκε αρχικά με συντηρητική θεραπεία. Πέντε μήνες μετά το ατύχημα, ο ενάγοντας χειρουργήθηκε στον δεξιό ώμο για ανάταξη του εξαρθρήματος, πλην όμως η επέμβαση ήταν ανεπιτυχής. Δύο περίπου χρόνια μετά την χειρουργική επέμβαση, ο ενάγοντας συνέχιζε να παραπονείται για ενοχλήματα στον δεξιό ώμο, αδυναμία του δεξιού άνω άκρου, παραμόρφωση και δυσκολίες στην εργασία του. Παρουσίαζε πλήρη λειτουργική αποκατάσταση ως προς την κινητικότητα του δεξιού κάτω άκρου, όχι όμως του δεξιού άνω άκρου όσον αφορά βαριά παρατεταμένη εργασία, με αποτέλεσμα την ευκολότερη κόπωση και πόνο. Λόγω της αποτυχημένης επέμβασης στον ώμο, ο ενάγοντας χειρουργήθηκε εκ νέου, τριάμισι χρόνια μετά το ατύχημα. Πραγματοποιήθηκε σταθεροποίηση της δεξιάς ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης με τενόντιο αυτομόσχευμα ημιτενοντώδους τένοντος από το αριστερό γόνατο. Τεσσεράμιση χρόνια μετά το ατύχημα, υπήρχε σχεδόν πλήρης επαναφορά της δεξιάς ακρωμιοκλειδικής άρθρωσης, αλλά ταυτόχρονα και μικρή λειτουργική ανικανότητα. Μετά την επέμβαση, η κίνηση της άρθρωσης είχε αποκατασταθεί κατά 90%, υπήρχε πλήρης κάμψη, ενώ μόνο οι ακραίες κινήσεις υπολείποντο, λόγω δυσκαμψίας. Ο ώμος παρουσίαζε αδυναμία και ευαισθησία στην περιοχή των κακώσεων και δεν διέθετε την ίδια ελαστικότητα όπως ενός φυσιολογικού χεριού. Οι μύες γύρω από την περιοχή του ώμου είχαν υποστεί ζημιά, με κατάλοιπο την χρόνια μυϊκή κάκωση και αδυναμία. Η πιο πάνω απόφαση μνημονεύεται στο σύγγραμμα το σύγγραμμα του Φρίξου Νικολαΐδη, Αποζημιώσεις για Σωματικές Βλάβες και Θανατηφόρα ατυχήματα, έκδοση έτους 2019, σελ.

1. Στην υπόθεση Ανδρέας Μουστακάς ν. Γιάννα Μουρζοίδου, Αρ. Αγωγής 1634/07, ημερομηνίας 11.3.2011, Ε/Δ Λάρνακος, ο ενάγοντας είχε υποστεί εξάρθρημα του ακρωμιακού άκρου της δεξιάς κλείδας, εκδορές δεξιού ώμου, δεξιού ημιθωρακίου και δεξιού αντιβραχίου κάταγμα του δεξιού σκαφοειδούς οστού. ο κάταγμα του σκαφοειδούς ακινητοποιήθηκε με γύψινο επίδεσμο. Το εξάρθρημα της κλείδας χειρουργήθηκε στις 9.7.
2. Με γενική αναισθησία έγινε κλειστή ανάταξη του εξαρθρήματος και προσωρινή στερέωση της κλείδας πάνω στην ωμοπλάτη με μία βίδα. Η μετεγχειρητική περίοδος ήταν ομαλή. Ακολούθησε ακινητοποίηση με κρεμαστό επίδεσμο για έξι εβδομάδες. Στις 24/8/05 αφαιρέθηκε η βίδα με τοπική αναισθησία. Το κάταγμα του σκαφοειδούς παρέμεινε ακινητοποιημένο σε γύψο για δώδεκα εβδομάδες οπότε επήλθε ικανοποιητική πόρωση του κατάγματος και αφαιρέθηκε ο γύψος. Ο ενάγοντας παραπονείτο για μικρού βαθμού πόνο στον ώμο κατά τις κινήσεις. Αντικειμενικά παρατηρούνται πλήρης κινήσεις τόσο στον ώμο όσο και στον καρπό που τραυματίστηκε. Στο σημείο της επέμβασης παρατηρείται δύσμορφος ουλή. Παρά την χειρουργική επέμβαση στην οποία υπεβλήθη ο ενάγων συνεχίζει κλινικά να υπάρχει βαθμός υπερξαρθρήματος της ακρομυοκλειδικής άρθρωσης (προπέτεια -καρούμπαλο).Ο ενάγων υπέστη σοβαρό τραυματισμό τόσο του ώμου όσο και του καρπού. Από το κάταγμα του σκαφοειδούς έχει ανανήψει. Το αποτέλεσμα της επέμβασης στον ώμο είναι πτωχό. Το πιθανότερο είναι να παραμείνει η κατάσταση όπως έχει σήμερα. Εκτός από το αισθητικό πρόβλημα που υπάρχει και πιθανότητα εξέλιξης οστεοαρθρίτιδας στο μέλλον όπως έχει εξηγηθεί προηγουμένως. Η επέμβαση αποκατάστασης τέτοιου είδους βλάβης έχουν ένα μεγάλο ποσοστό αποτυχίας για τούτο εξαρτάται από τον ασθενή αν θα αποφασίσει κάτι τέτοιο. Ο ενάγων είναι σε θέση να κάμνει χειρωνακτική εργασία. Όμως με την εκτέλεση χειρωνακτικής εργασίας αυξάνεται η πιθανότητα οστεοαρθρίτιδας της ακρομυοκλειδικής στο μέλλον. Νοουμένου ότι η εργασία του ενάγοντα δεν θα είναι χειρωνακτική η πιθανότητα αυτή θα αφορά το απώτερο μέλλον . Για τέσσερις μήνες ήταν ανίκανος για κάθε είδους εργασία. Ο ενάγων ήταν σε θέση, επίσης, να ασχολείται με δραστηριότητες όπως ποδόσφαιρο και καταδύσεις τόσο ελεύθερες, χωρίς μέσων οξυγόνου όσο και με χρήση κυλίνδρου οξυγόνου, εφόσον η άρθρωση του ώμου δεν υπέστη κανένα τραυματισμό, ενώ η κινητικότητα του ώμου είναι πλήρης. Επιδικάστηκαν υπέρ του ενάγοντα €19.250 υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. Στην υπό κρίση σημειώνω ότι δεν παρέμεινε οποιοδήποτε μόνιμο κατάλοιπο στον ενάγοντα που θα επηρεάζει την ικανότητα του εργασία ή θα καθιστά αναγκαία την οποιαδήποτε μελλοντική θεραπεία. Ουσιαστικά στην υπό κρίση υπόθεση ο πόνος και ταλαιπωρία του οροθετείται από το ότι παρέμεινε εκτός εργασίας για ένα μήνα, ακολούθησε συντηρητική αγωγή φορώντας αυχενικό κολλάρο, ακινητοποιώντας των ώμο του και λαμβάνοντας φαρμακευτική αγωγή. Ακολούθως αναγκάστηκε, στις 13.9.2013, έξι μήνες μετά το ατύχημα, να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση και συνακόλουθη ακινητοποίηση του ώμου για περίοδο 5 εβδομάδων καθώς και σε υποβολή σε πρόγραμμα φυσιοθεραπειών. Υπέστη επίσης μη επιπλεγμένο κάταγμα μύλης του δοντιού (δεξιός άνω τομέας). Το μόνο κατάλοιπο που παρέμεινε στον ενάγοντα είναι το αισθητικό μειονέκτημα που προέκυψε στον ώμο και το γεγονός ότι από καιρού εις καιρό αναμένεται να αισθάνεται πόνο στον αριστερό ώμο. Επομένως, η υπό κρίση υπόθεση διαφοροποιείται από τις πιο πάνω υποθέσεις και τις υποθέσεις στις οποίες παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του ενάγοντα, στις οποίες είχαν παραμείνει μόνιμα κατάλοιπα που επηρέαζαν τη δυνατότητα εργασίας ή την κινητικότητά του ώμου ή αναμένετο να οδηγήσουν σε άλλα προβλήματα υγείας στο μέλλον. Ταυτόχρονα η παρούσα υπόθεση διαφοροποιείται από τις πλείστες αποφάσεις στις οποίες παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγόμενης, καθότι αυτές αφορούσαν τραυματισμούς σε άλλα σημεία διαφορετικά από τα σημεία που υπέστη τραυματισμό ο ενάγων. Έχοντας υπόψη το σύνολο των πιο πάνω, κρίνω ότι το ποσό των € 25.000 αποτελεί δίκαιη και εύλογη αποζημίωση για τον πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη ο ενάγοντας. Ειδικές Αποζημιώσεις Αποτελεί καλά θεμελιωμένη αρχή ότι ειδικές αποζημιώσεις θα πρέπει όχι μόνο να εξειδικεύονται στα δικόγραφα, αλλά και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Παπαϊωάννου ν Κωνσταντίνου

(2008)1 Α.Α.Δ. 1083, Σπύρου ν Χ"Χαραλάμπους

(1989)1(Ε) ΑΑΔ 298, Ηρακλέους ν Σκάφους Νίκη,

(1994)1 ΑΑΔ 510, Ηρακλέους ν Πέτρου

(1994)1 ΑΑΔ 239, Παναγιώτου ν Φραγκέσκου

(1999)1 ΑΑΔ 687 και Ζήνων Μερκής Λτδ ν. Ελληνικής Τράπεζας Λτδ

(1999)1(Γ) ΑΑΔ.

1. Όπως εύστοχα έχει υποδειχθεί στην απόφαση Αντωνίου ν. Κυριάκου, Πολιτική Έφεση 363/2011, ημερομηνίας 4.7.2016, ECLI:CY:AD:2016:A329, η απλή αναφορά κάποιου ενάγοντα για ορισμένα κονδύλια δεν μπορεί να θεωρηθεί ικανοποιητική απόδειξη των ζημιών. Στην υπό κρίση υπόθεση, μέσω των παραδεκτών γεγονότων καλύφθηκε μεγάλο μέρος των αξιούμενων ειδικών αποζημιώσεων. Συγκεκριμένα με την έκθεση απαίτησης αξιώνονταν ειδικές αποζημιώσεις ύψους € 13.041,
2. Ως ανέπτυξε στην αγόρευσή του ο ευπαίδευτος συνήγορος του ενάγοντα, μέσω των παραδεκτών γεγονότων έγινε αποδεκτό το ποσό των € 3.572,
3. Περαιτέρω, μέσω της αγόρευσης του ο ευπαίδευτος συνήγορος του ενάγοντα εισηγήθηκε ότι δικαιολογείται η απόδοση του επιπλέον ποσού των € 7.884,17, ως ειδικές αποζημιώσεις. Το πιο πάνω ποσό αφορά τα κονδύλια που δεν περιλαμβάνονται στα παραδεκτά γεγονότα και αναλύονται κατωτέρω. Σε σχέση με την αξίωση για το κράνος του ενάγοντα, ύψους € 225 αυτή έχει αποδειχθεί μέσω της μαρτυρίας του ΜΕ3 και του Τεκμηρίου
4. Ως προς τα έξοδα φυσιοθεραπείας δεν έχει αποδειχθεί η αναγκαιότητα διεξαγωγής των 28 συνεδριών φυσιοθεραπείας. Το μόνο που μπορεί να αποδοθεί είναι το κόστος 12 φυσιοθεραπειών που είναι αποδεκτό από τις δυο πλευρές. Εκάστη φυσιοθεραπεία κόστιζε €
5. Επομένως, ο ενάγοντας δικαιούται το ποσό των €
6. Εν σχέση με τα υπόλοιπα κονδύλια που αξιώνονται κονδύλια, δεν έχει προσαχθεί επαρκής μαρτυρία, ώστε να αποδειχθεί στον απαιτούμενο βαθμό το σύνολο των υπόλοιπων ποσών που αξιώνονται. Συγκεκριμένα το ποσό των € 200 ως κόστος για το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρος Αλκιβιάδους, δεν έχει αποδειχθεί με επαρκή μαρτυρία. Το Τεκμήριο 38 στο οποίο παραπέμπει ο συνήγορος του ενάγοντα, δεν αποδεικνύει από μόνο του το πιο πάνω κονδύλι. Επιπλέον, ως προς τα κονδύλια για καταστροφή, προστατευτικού εξοπλισμού χεριών, κινητού τηλεφώνου, δερμάτινου μπουφάν, ρουχισμού και υποδημάτων, ουδεμία μαρτυρία προσφέρθηκε. Η απλή αναφορά του ενάγοντα ότι υπέστη τις πιο πάνω ζημίες δεν επαρκεί για αποδείξει στο απαιτούμενο επίπεδο της πιο πάνω κονδύλια. Επιπλέον, ως προς την αξίωση για τις ζημίες της μοτοσυκλέτας ζητήθηκε η διαφορά μεταξύ της αξίας της μοτοσυκλέτας πριν το ατύχημα και της αξίας που αυτή πωλήθηκε. Όμως δεν προσφέρθηκε επαρκής μαρτυρία ως προς το ποσό που πωλήθηκε. Η αναφορά του ενάγοντα ότι πωλήθηκε έναντι συγκεκριμένου ποσού δεν μπορεί από μόνη της μα αποδείξει τη σχετική αξίωση. Ως προς την απώλεια απολαβών ο ενάγοντας κατέθεσε το Τεκμήριο 6, επιστολή εκ μέρους της εταιρείας που τον εργοδοτεί. Στην εν λόγω επιστολή καταγράφεται ένα ποσό ως μισθός χωρίς να εξηγείται εάν αυτό είναι το καθαρό εισόδημα ή όχι του ενάγοντα. Επίσης, καταγράφεται ότι, λόγω του ότι ο ενάγοντας υπερέβη της ημέρες άδειας που δικαιούτο. Λόγω του πιο πάνω γεγονότος καταγράφεται ένα ποσό ως απώλεια εισοδήματος που υπέστη ο ενάγοντας τον μήνα Μάρτιο του 2013 και Σεπτέμβριο του
7. Είναι προφανές ότι ο ισχυρισμός για απώλεια εισοδήματος βασίζεται σε συγκεκριμένη διεργασία. Ουσιώδες στοιχείο που λήφθηκε υπόψη ήταν ο αριθμός ημερών που ο ενάγοντας υπερέβη την άδεια που δικαιούτο και έλαβε άδεια άνευ απολαβών. Η απώλεια εισοδήματος προέκυψε ακολούθως ως συνάρτηση του μισθού με τις ημέρες που ο ενάγοντας έλαβε άδεια άνευ απολαβών. Όμως, τα στοιχεία που οδηγούσαν στο σχετικό συμπέρασμα, όπως ο αριθμός των ημερών της απλήρωτης άδειας, παρέμειναν αδιευκρίνιστα. Η πιο πάνω παράλειψη δημιουργεί, από μόνη της, κενό που δεν επιτρέπει στο Δικαστήριο να βασιστεί στο Τεκμήριο 6 και να υπολογίσει αποζημιώσεις. Επιπροσθέτως, δεν έχει εξηγηθεί εάν το ποσό που καταγραφεί το Τεκμήριο 6, είναι ο καθαρός μισθός του ενάγοντα. Τέλος, δεν έχει αποδειχθεί με ιατρική μαρτυρία ότι τον Σεπτέμβριο του 2013 ο ενάγοντας έλαβε άδεια ασθένειας και ότι αυτή ήταν ιατρικά δικαιολογημένη. Υπό το φως των ανωτέρω, αποτελεί κατάληξη του Δικαστηρίου, ότι δεν υφίσταται επαρκής μαρτυρία, ώστε να βασιστεί σ' αυτήν και να υπολογίσει αποζημιώσεις, ως προς την κατ' ισχυρισμόν απώλεια εισοδημάτων. Σχετικά παραπέμπω στις αποφάσεις Ορφανίδου ν. Ορφανίδη

(2001)1 ΑΑΔ 1889, Γιάπατος ν. Σάββα κ.α.

(2010)1 ΑΑΔ 1324 και Αντωνίου ν. Panagides Contracting Ltd, Πολιτική Έφεση 4.10.2017, ημερομηνίας 4.10.2017. Επιδίκαση Τόκου Στο άρθρο 58(α) του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, όπως τροποποιήθηκε, προβλέπεται η επιδίκαση του τόκου επί ολοκλήρου ή μέρους των επιδικασθεισών αποζημιώσεων για ολόκληρη ή μέρος της περιόδου μεταξύ της ημερομηνίας γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος και της ημερομηνίας έκδοσης της απόφασης. Το θέμα του καθορισμού του τόκου επί των αποζημιώσεων εμπίπτει στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου και σύμφωνα με τη νομολογία υπάρχει διάκριση αναφορικά με τον χρόνο που ξεκινά η επιδίκασή του ανάμεσα στις γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Ενδελεχής ανάλυση ως προς τις αρχές που διέπουν την επιδίκαση τόκου περιέχεται στην απόφαση Φοινικαρίδης ν. Γεωργίου

(1991)1 ΑΑΔ 475. Ως προς την επιδίκαση τόκου σε σχέση με τις γενικές αποζημιώσεις, αναφέρθηκε ότι λαμβάνεται υπόψη ο τρόπος με τον οποίο προωθείται η αγωγή προς εκδίκαση, αφού μια αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην προώθησή της μπορεί να έχει ως επακόλουθο τον περιορισμό της χρονικής έκτασης καθορισμού του τόκου. Ως προς τις ειδικές αποζημιώσεις, προκρίθηκε ως δίκαιη η επιδίκαση τόκου πάνω στο συνολικό ποσό των ειδικών αποζημιώσεων που επιδικάζονται από την ημέρα της γέννησης του αγώγιμου δικαιώματος ως τη δίκη, μειωμένου όμως κατά το μισό ώστε να αντισταθμιστεί το γεγονός ότι δεν προκύπτει όλη η ζημιά από την αρχή. Κατάληξη Ενόψει όλων των ανωτέρω, κρίνω ότι ο ενάγων δικαιούται το ποσό των €25.000 υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων και το ποσό των € 4.277,62, υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων. Συνεπακόλουθα της πιο πάνω κατάληξής μου εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντος και εναντίον της εναγόμενης για το συνολικό ποσό των € 29,277.62 εκ των οποίων Α) Το ποσό των € 25.000 φέρει νόμιμο τόκο από 25.4.2014 . Β) Το ποσό των € € 4.277,62 φέρει νόμιμο τόκο από 11.03.2013 μειωμένο κατά το ήμισυ. Συνεπακόλουθα της πιο πάνω κατάληξής μου, τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ του ενάγοντος και εναντίον της εναγομένης, ως αυτά υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο ............. Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο