ΣΤΕΛΙΟΣ ΒΟΣΚΟΥ ν. S. STYLIANOU & SON AUTO-CARE SERVICES LTD κ.α., Αρ. Αγωγής: 6822/13, 2/6/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2023:A174 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου, Α. Ε. Δ. Αρ. Αγωγής: 6822/13 Ημερομηνία: 02/06/2023 Μεταξύ: ΣΤΕΛΙΟΣ ΒΟΣΚΟΥ Ενάγοντας -και- 1) S. STYLIANOU & SON AUTO-CARE SERVICES LTD, HE109756 2) ΣΤΕΛΙΟΣ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ Εναγομένων Εμφανίσεις: Για Ενάγοντα: κος Α. Γεωργίου Για Εναγόμενους: κος Δ. Νικολεττόπουλος ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή, ο Ενάγοντας αξιώνει ειδικές και γενικές αποζημιώσεις για σωματική βλάβη που του προκλήθηκε από τραυματισμό. Ως δικογραφείται στην έκθεση απαιτήσεως, κατά τον επίδικο χρόνο που είχε συμβεί το δυστύχημα 09/09/2013, ο Ενάγοντας ήταν 25 ετών και έχαιρε άκρας υγείας. Η Εναγόμενη είναι εταιρεία με έδρα το Μάμμαρι και απασχολείται με την επισκευή μηχανοκινήτων οχημάτων και/ή ως μηχανουργείο. Ο Εναγόμενος 2 είναι ιδιοκτήτης αυτής της επιχείρησης. Ο Ενάγοντας εργαζόταν ως εποχικός εργάτης στη ΣΕΒΕΓΕΠ στον Αστρομερίτη και ζήτησε από τους Εναγόμενους να εργαστεί κοντά τους σε δοκιμαστική βάση για επιπλέον εισόδημα με απολαβές €200 εβδομαδιαίως. Ήταν ρητός ή/και εξυπακουόμενος όρος της γραπτής ή/και προφορικής συμφωνίας μεταξύ των διαδίκων ή/και καθήκον και υποχρέωση των Εναγομένων ή/και υπαλλήλων τους ή/και αντιπροσώπων τους να λάβουν όλα τα ενδεικνυόμενα ή/και απαιτούμενα μέτρα ή/και προφυλάξεις ή/και προειδοποιήσεις για την ασφάλεια ή/και προστασία του Ενάγοντα κατά τη διεκπεραίωση των καθηκόντων του προς αυτούς, να μην εκθέσουν τον Ενάγοντα σε οποιονδήποτε κίνδυνο ή βλάβη ή ζημιά που οι Εναγόμενοι προμηθεύουν ή/και διατηρούν ή/και διασφαλίζουν κατάλληλο ή/και ασφαλές τόπο ή/και μέσα ή/και τρόπο ή/και σύστημα εργασίας ή/και ασφαλείς συνθήκες εργασίας ή/και να προσφέρουν σε αυτόν κατάλληλη και επαρκή εκπαίδευση. Την 09/09/2013, με εντολές του Εναγόμενου 2 ως αντιπρόσωπος της Εναγόμενης 1 και ενώ ο Ενάγοντας είχε πάει επί τόπου να εργαστεί, βοήθησε τον Εναγόμενο 2 ο Ενάγοντας με σκοπό να μεταφέρει στο υποστατικό όχημα το οποίο χρειαζόταν άμεση εξαγωγή καυσίμων, αφού στο όχημα αυτό είχαν χρησιμοποιηθεί μη ενδεδειγμένα καύσιμα και εάν δεν αφαιρούσαν τα καύσιμα, η μηχανή του οχήματος θα καταστρεφόταν ολοσχερώς. Ο Εναγόμενος προσπάθησε να αντλήσει καύσιμα από το όχημα χωρίς αποτέλεσμα. Σήκωσε το πίσω μέρος του οχήματος με υδραυλικό κρίκο και αφαίρεσε ένα κομμάτι από το στόμιο εισόδου καυσίμων και τοποθέτησε μέσα στη δεξαμενή καυσίμων, λάστιχο τον οποίο τον σύνδεσε στο στόμιο εισόδου ηλεκτρικής αντλίας καυσίμων που είχε στο συνεργείο του. Κάτω από την αντλία, τοποθέτησε πλαστική λεκάνη η οποία περισυνέλλεγε το καύσιμο και στη συνέχεια τοποθέτησε κοντά στην αντλία μπαταρία αυτοκινήτου και ένωσε πάνω στον αρνητικό της πόλο, τον έναν ακροδέκτη της αντλίας ενώ τον άλλον τον ακούμπησε με το χέρι του στον θετικό της πόλο, αντλώντας έτσι καύσιμα από τη δεξαμενή καυσίμων μέσα στην πλαστική λεκάνη. Ο Εναγόμενος 2 έδωσε οδηγίες στον Ενάγοντα να κρατάει τα σύρματα της μπαταρίας, αφού ο ίδιος έπρεπε να αποχωρήσει από το μέρος. Ενώ ο Ενάγοντας βρισκόταν κάτω από το όχημα, ο πλαστικός σωλήνας (λάστιχο) υποχώρησε από τη δεξαμενή με αποτέλεσμα να τεντωθούν τα σύρματα της αντλίας που ήταν ενωμένα και προκλήθηκε σπινθηρισμός. Προκλήθηκε ανάφλεξη των καυσίμων, ενώ ο Ενάγοντας βρισκόταν κάτω από το υπερυψωμένο όχημα και κρατούσε σύρματα στους ακροδέκτες της μπαταρίας σύμφωνα με τις οδηγίες του Εναγόμενου 2 με αποτέλεσμα να προκληθεί έκρηξη εύφλεκτης ύλης και/ή πυρκαγιά. Από τη φωτιά ο Ενάγοντας είχε υποστεί εγκαύματα στο 24% του σώματος του δεύτερου και τρίτου βαθμού. Το ατύχημα από το οποίο προκλήθηκε η ζημιά στον Ενάγοντα, ξέσπασε στο υποστατικό στο οποίο υπεύθυνος ή/και ιδιοκτήτης ή/και κάτοχος της ακίνητης ιδιοκτησίας ήταν οι Εναγόμενοι ή οποιοσδήποτε εξ' αυτών και ως εκ τούτου έχουν την ευθύνη σε σχέση με την έναρξη ή/και την επέκταση της πυρκαγιάς. Ενόψει των ανωτέρω, ο Ενάγοντας επικαλέστηκε το Τεκμήριο για την αμέλεια των Εναγομένων που δημιουργείται από τον νόμο σχετικά με πρόκληση ζημιάς από φωτιά ή λόγω φωτιάς για το άναμμα ή/και την πρόκληση της οποίας ευθύνεται οι Εναγόμενοι ή οποιοσδήποτε εξ' αυτών, οι οποίοι ήταν και οι κάτοχοι ή/και ιδιοκτήτες της ακίνητης ιδιοκτησίας του επίδικου μηχανουργείου ή/και συνεργείου. Διαζευκτικά του πιο πάνω ισχυρισμού, αν το Τεκμήριο αμέλειας που καθιερώνει η νομοθεσία δεν τεκμαίρεται στην παρούσα περίπτωση, ο Ενάγοντας ισχυρίστηκε ότι το πιο πάνω ατύχημα προκλήθηκε ως αποτέλεσμα ή/και ως συνέπεια των πράξεων ή/και παραλείψεων ή/και αμέλειας ή/και λόγω της παράβασης των νόμιμων καθηκόντων των Εναγομένων ή οποιονδήποτε εξ' αυτών ή/και των υπαλλήλων τους ή/και των αντιπροσώπων τους ή/και κατά παράβαση της συμφωνίας εργοδότησης τους ή/και των ρητών ή/και εξυπακουόμενων όρων της από μέρους των Εναγομένων μη λήψης αυτών των αναγκαίων μέτρων προς διασφάλιση της ζωής ή/και υγείας ή/και ασφάλειας οποιωνδήποτε εργοδοτουμένων ή/και οποιωνδήποτε προσώπων βρισκόταν εντός του υποστατικού που βρίσκεται υπό τον έλεγχο τους. Λεπτομέρειες αμέλειας ή/και παράβασης των νόμιμων καθηκόντων των Εναγομένων 1 και 2 Α) παρέλειψαν να λάβουν οποιεσδήποτε ικανοποιητικές προφυλάξεις για την ασφάλεια του Ενάγοντα κατά τον χρόνο που ήταν απασχολημένος στην εργασία του ή/και στην εκτέλεση των καθηκόντων που οι Εναγόμενοι του ανάθεσαν και έθεσαν τον Ενάγοντα σε κίνδυνο ή/και κίνδυνο ζημιάς ή/και σωματικών βλαβών ή/και τραυμάτων που γνώριζαν ή/και όφειλαν να γνωρίζουν παραλείποντας να εφοδιάσουν τον Ενάγοντα με τα κατάλληλα μέσα προστασίας του. Β) Εξέθεσαν τον Ενάγοντα σε κίνδυνο ζημιάς, σωματικών βλαβών ή/και τραυμάτων που γνώριζαν ή/και έπρεπε να γνωρίζουν ή/και μπορούσαν να προβλέψουν παραλείποντας να απομακρύνουν τη μπαταρία του αυτοκινήτου με τα σύρματα της αντλίας από το δοχείο όπου αντλούνταν τα καύσιμα, δηλαδή βενζίνη. Γ) Παρέλειψαν να παράσχουν ασφαλή εργαλεία για άντληση των καυσίμων ή/και άλλα μέσα ατομικής προστασίας ή/και άλλα προστατευτικά μέτρα για να προφυλάξουν ή/και να αποτρέψουν τον κίνδυνο και να προνοήσουν ή/και να διατηρήσουν ασφαλή τρόπο και μέσα εργασίας ώστε ο Ενάγοντας να εκτελεί την εργασία του με ασφάλεια. Δ) Εξέθεσαν τον Ενάγοντα σε κίνδυνο σωματικών βλαβών γεγονός που γνώριζαν ή/και όφειλαν να γνωρίζουν. Ε) Εξέθεσαν τον Ενάγοντα σε επαπειλούντα κίνδυνο ή/και διέταξαν αυτόν να εργαστεί υπό περιστάσεις και συνθήκες τελείως ανασφαλείς και ακατάλληλες. Ζ) Παρέλειψαν να πληροφορήσουν τον Ενάγοντα καθόλου ή/και δεόντως περί των κινδύνων κατά την εκτέλεση της ανατεθείσας σε αυτόν εργασίας. Η) Παρέλειψαν να λάβουν τα δέοντα μέτρα ασφάλειας ως ιδιοκτήτες ή/και ως υπεύθυνοι του υποστατικού για προστασία της σωματικής ακεραιότητας του Ενάγοντα που βρισκόταν εντός αυτού. Θ) Παρέλειψαν γενικά να λάβουν τα δέοντα μέτρα και να δώσουν τις κατάλληλες οδηγίες ή/και να προβούν στις δέουσες ενέργειες ή/και πράξεις ή/και να λάβουν επαρκή μέτρα για να διασφαλίσουν ότι το μέρος ή/και ο τρόπος που ο Ενάγοντας εργάζετο ή/και εκτελούσε την εργασία του ή/και εκτελούσε τα καθήκοντα του ή/και βρισκόταν στο υποστατικό ήταν ασφαλής που να διασφαλίζει τη σωματική ακεραιότητα του Ενάγοντα. Ι) Γενικά ενήργησαν με αμέλεια και χωρίς τη δέουσα φροντίδα ή/και προσοχή ή/και ενήργησαν με αδιαφορία ή/και επικίνδυνα ή/και ερασιτεχνικά ή/και κατά παράβαση των νόμων ή/και άλλως πως και δεν έλαβαν τα αναγκαία μέτρα για την ασφάλεια των εργαζομένων ή/και οποιωνδήποτε άλλων προσώπων που βρίσκονταν στο υποστατικό που βρίσκονταν νόμιμα σε αυτό. Ο Ενάγοντας ως αποτέλεσμα του πιο πάνω ατυχήματος ή/και πυρκαγιάς ή/και ανάφλεξης εύφλεκτης ύλης υπέστηκε σωματικές βλάβες ή/και ψυχολογικό ή/και σωματικό πόνο και ταλαιπωρία ή/και άλλως πως με αποτέλεσμα να έχουν προκληθεί σε αυτόν εγκαύματα τα οποία κάποια εξ' αυτών δεν μπορούν να επουλωθούν. Περαιτέρω ο Ενάγοντας λόγω του ατυχήματος δυσκολεύεται στις κινήσεις του και στερείται από άλλες απολαύσεις της ζωής, θα υποφέρει σε όλην του τη ζωή και θα χρειάζεται συνεχή ιατρική φροντίδα και θεραπεία όπως περιγράφονται πιο κάτω: Λεπτομέρειες σωματικών βλαβών Ενάγοντα:
- Εγκαύματα στο 24% της ολικής επιφάνειας του σώματος
- Εγκαύματα πρώτου, δεύτερου και τρίτου βαθμού στα άνω άκρα
- Εγκαύματα ολικού πάχους στα κάτω άκρα που ξεκινούσε από το άνω τριτημόριο του αριστερού μηρού και το κάτω τριτημόριο του δεξιού μηρού μέχρι και τις ποδοκνημικές
- Ο Ενάγοντας εισήχθη στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας στις 09/09/2013 όπου νοσηλεύτηκε μέχρι τις 22/10/
- Κατά την παραμονή του στο νοσοκομείο χειρουργήθηκε 3 φορές όπου έγιναν εσχαρεκτομές και μεταμόσχευση δέρματος. Παρά την πάροδο ουσιώδους χρόνου από το επίδικο συμβάν, ο Ενάγοντας εξακολουθεί να υφίσταται ή/και να παρουσιάζει τα ακόλουθα συμπτώματα ή/και μόνιμες σωματικές βλάβες όπως περιγράφονται πιο κάτω: Λεπτομέρειες συνεχιζόμενων σωματικών βλαβών ή/και συμπτωμάτων ή/και μόνιμων ζημιών
- Ερυθρότητα και αγγειονητικές διαταραχές στα εγκαύματα της άκρας χειρός με μικρά σημεία ουλών ως επί επούλωσης 3ου βαθμού εγκαύματος.
- Έντονες εμφανείς ουλές οι οποίες παρουσιάζουν ερυθρότητα, σκληρία, κνησμό άλγος και αισθητικές διαταραχές κυρίως στα γόνατα και στις ποδοκνημικές. Η οροστασία και η βάδιση επιδεινώνουν την κλινική εικόνα. Οι ουλές και τα συμπτώματα που προκαλούν οι ουλές θα είναι μόνιμες με τελική εκτίμηση να γίνεται σε περίπου έναν χρόνο από το έγκαυμα.
- Άτονο έλκος στο αριστερό έσσω σφύρο που δεν επουλώνεται. Γίνεται θεραπεία με ενδεχόμενο να υπάρξει σημαντική καθυστέρηση της επούλωσης, λόγω της ποιότητας των ιστών, ακόμη και με πιθανότητα να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση.
- Ουλές από τις περιοχές λήψης των μοσχευμάτων στους μηρούς οι οποίες είναι εμφανείς και αναμένεται να είναι μόνιμες.
- Στα σημεία των ουλών στα κάτω άκρα ενδέχεται στο μέλλον να αναπτυχθούν ξανά άτονα έλκη ακόμα και καρκίνος του δέρματος. Συνέπεια του δυστυχήματος, ο Ενάγοντας αδυνατούσε να εργαστεί και του δόθηκε άδεια από την εργασία του από τις 09/09/2013 μέχρι τις 05/05/
- Συνεπεία του ατυχήματος, ο Ενάγοντας έχει υποστεί έξοδα τα οποία εξακολουθούν να υφίστανται καθώς και απώλειες απολαβών όπως περιγράφονται πιο κάτω: Λεπτομέρειες Ειδικών Ζημιών και Απώλειες Απολαβών Α) ιατρικά έξοδα, φυσιοθεραπεία και άλλα έξοδα €2.129,58 Β) απώλειες απολαβών από 09/09/13 ως 05/05/14 προς €400 εβδομαδιαίως €14.000 Γ) πέραν των ως άνω σωματικών βλαβών, ο Ενάγοντας θα απωλέσει ή/και θα υποστεί απώλεια απολαβών. Μετά τη λήξη της αναρρωτικής του άδειας, ο Ενάγοντας ζήτησε να επιστρέψει στη ΣΕΒΕΓΕΠ για εργασία με αρνητική απάντηση, επειδή οι συστάσεις των ιατρών ήταν να εργάζεται μόνο 6 ώρες ημερησίως και με ελαφρά εργασία χωρίς ορθοστασία. Ως εκ τούτου έχασε την ικανότητα του να εργαστεί και να κερδίζει μελλοντικά εισοδήματα. Οι Εναγόμενοι καταχώρησαν Υπεράσπιση και ο Εναγόμενος 2 πρόβαλε προδικαστική ένσταση, ότι δεν αποκαλύπτεται εναντίον του αιτία αγωγής. Ο Εναγόμενος 2 είναι μηχανικός αυτοκινήτων, υπάλληλος και διευθυντής της Εναγόμενης
- Οι Εναγόμενοι αρνούνται και απορρίπτουν το περιεχόμενο της παραγράφου 3 της έκθεσης απαίτησης, πλην της αναφοράς ότι ο Ενάγοντας εργαζόταν στο ΣΕΒΕΓΕΠ. Οι Εναγόμενοι αναφέρουν ότι τα πραγματικά και αληθινά γεγονότα είναι ως εξής: Α) ο Ενάγοντας επισκέφθηκε το γκαράζ της Εναγόμενης αρ. 1 και ζήτησε να εργαστεί στην Εναγόμενη αρ.
- Τον Ενάγοντα και τον Εναγόμενο αρ. 2 είχε φέρει σε επαφή τρίτο πρόσωπο, το οποίο τυγχάνει κοινός γνωστός αμφοτέρων. Β) Οι Εναγόμενοι ανέφεραν στον Ενάγοντα, ότι δεν θα τον εργοδοτούσε η Εναγόμενη αρ.
- Γ) Περί τις αρχές Σεπτεμβρίου 2013 ο Ενάγοντας επικοινώνησε με τον Εναγόμενο αρ. 2 ζητώντας όπως του επιτραπεί να έρχεται στο γκαράζ αυτοκινήτων της Εναγόμενης αρ. 1 για να παρακολουθεί τις εργασίες κατά την εργασία του, ώστε να βελτιώσει τις γνώσεις του στη μηχανική αυτοκινήτων. Πριν από το επίδικο συμβάν, ο Ενάγοντας επισκέφθηκε το γκαράζ του Εναγόμενου 2-3 φορές για μερικές ώρες και παρακολουθούσε τον Εναγόμενο αρ. 2 κατά την επιδιόρθωση οχημάτων. Δ) Ο Ενάγοντας δεν προσέφερε οποιανδήποτε υπηρεσία σε οποιονδήποτε εκ των Εναγομένων, ούτε έλαβε οποιοδήποτε ποσό από αυτούς. Ε) Ουδέποτε συμφωνήθηκε μεταξύ των διαδίκων η εργοδότηση του Ενάγοντος είτε σε δοκιμαστική βάση, είτε σε οποιανδήποτε άλλη βάση. Στ) Είχε ρητώς απαγορευτεί στον Ενάγοντα η εκτέλεση οιασδήποτε εργασίας κατά τον χρόνο παραμονής του στον χώρο της Εναγόμενης αρ.
- Οι Εναγόμενοι δεν είχαν συμφωνία εργοδότησης έναντι του Ενάγοντα και ο Ενάγοντας κατόπιν δικής του επιθυμίας, επισκέφθηκε το γκαράζ της Εναγόμενης 1 μερικές ώρες χωρίς να προσφέρει υπηρεσία προς τους Εναγόμενους, αλλά για σκοπούς παρακολούθησης του τρόπου εργασίας του Εναγόμενου
- Την 09/09/2013 ο Εναγόμενος αρ. 2 εργαζόταν στο γκαράζ της Εναγόμενης αρ. 1 και συγκεκριμένα ασχολείτο με την επιδιόρθωση ενός οχήματος. Περί ώρα 09:00 π.μ. επισκέφθηκε το γκαράζ της Εναγόμενης αρ. 1 ο Ενάγοντας για να παρακολουθήσει τον Εναγόμενο αρ. 2 κατά τη διάρκεια της εργασίας του. Όταν ο Εναγόμενος αρ. 2 τέλειωσε με την επιδιόρθωση του εν λόγω οχήματος, μετέφερε και παρέδωσε το εν λόγω όχημα στον ιδιοκτήτη και/ή κάτοχο του. Κατά τη μεταφορά και την παράδοση του εν λόγω οχήματος, ο Ενάγοντας συνόδευσε τον Εναγόμενο αρ. 2 κατόπιν παρακλήσεως του Ενάγοντα. Κατά την επιστροφή του Εναγόμενου αρ. 2 και του Ενάγοντα στο γκαράζ της Εναγόμενης αρ. 1, ο Εναγόμενος αρ. 2 ειδοποιήθηκε ότι υπήρχε βλάβη σε όχημα ιδιοκτησίας της ΣΠΕ Δυτικής Λευκωσίας στο οποίο τοποθετήθηκε βενζίνη αντί πετρέλαιο. Μετά από παράκληση του Ενάγοντα, ο Εναγόμενος αρ. 2 μετέβη στον χώρο όπου βρισκόταν το εν λόγω όχημα, το οποίο ο Εναγόμενος αρ. 2 ρυμούλκησε μέχρι το γκαράζ της Εναγόμενης αρ. 1 για να αφαιρέσει από αυτό το λανθασμένο καύσιμο. Καθ' ον χρόνο ο Εναγόμενος αρ. 2 εργαζόταν επί του εν λόγω οχήματος εφαρμόζοντας τη διαδικασία αφαίρεσης και/ή άντλησης καυσίμων από τη δεξαμενή καυσίμων του εν λόγω οχήματος, έφτασε στο γκαράζ τρίτο πρόσωπο για να παραλάβει το ως άνω όχημα. Ο Εναγόμενος αρ. 2 μετά που ολοκλήρωσε τη διαδικασία άντλησης του καυσίμου, μετέβηκε στο πρατήριο βενζίνης για να αγοράσει καύσιμο για το εν λόγω όχημα. Β) Οι Εναγόμενοι ουδέποτε έδωσαν οποιεσδήποτε οδηγίες και/ή εντολές και/ή εξουσιοδότηση στον Ενάγοντα να παραμείνει στον χώρο μόνος και/ή να προβεί σε οποιανδήποτε ενέργεια σε σχέση με το όχημα και/ή γενικότερα σε οποιανδήποτε ενέργεια και/ή πράξη εντός του γκαράζ. Γ) Οι Εναγόμενοι δεν γνωρίζουν υπό ποιες συνθήκες προκλήθηκε η εν λόγω πυρκαγιά από την οποίαν καταστράφηκε το όχημα της ΣΠΕ Δυτικής Λευκωσίας, ένα όχημα ιδιοκτησίας του Εναγόμενου αρ.
- Το γκαράζ της Εναγόμενης υπέστη εκτεταμένες ζημιές και τραυματίστηκε ο Ενάγοντας, ο οποίος υπέστη εγκαύματα. Οι Εναγόμενοι δεν άφησαν εύφλεκτη ύλη στον χώρο και καμία συσκευή σε λειτουργία η οποία θα μπορούσε να προκαλέσει πυρκαγιά. Οι Εναγόμενοι είχαν απαγορεύσει στον Ενάγοντα οποιανδήποτε πράξη στο μηχανουργείο κατά την απουσία τους. Παραδέχονται ότι ο Ενάγοντας υπέστη εγκαύματα συνεπεία της πυρκαγιάς, αλλά αγνοούν και κατά συνέπεια αρνούνται τις σωματικές βλάβες για τις οποίες ο Ενάγοντας αξιώνει αποζημιώσεις. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Ο Ενάγοντας επανέλαβε τους δικογραφημένους ισχυρισμούς που περιέχονται στην έκθεση απαιτήσεως. Ανέφερε ότι το καλοκαίρι του 2013, επικοινώνησε με τον Εναγόμενο 2 και συζήτησαν να εργαστεί στο μηχανουργείο που είχε στο Μάμμαρι. Ενδιαφέρθηκε για πιθανή εργοδότηση και άρχισε περιστασιακά να πηγαίνει στο μηχανουργείο στη βιοτεχνική περιοχή Μάμμαρι. Υπέγραψε άνεργος για εβδομάδες στη ΣΕΒΕΓΕΠ ως εποχιακός εργάτης. Από τις 02/09/2013 συμφώνησε να εργάζεται 8 ώρες κάποιες μέρες στο μηχανουργείο. Την 06/09/2013 ο Εναγόμενος τον πλήρωσε το ποσό των €200 σε μετρητά. Ο Εναγόμενος τον ενημέρωσε ποιες μέρες θα πήγαινε την επόμενη εβδομάδα και την Κυριακή 08/09/2013 μιλήσαν στο τηλέφωνο για να εργαστεί την 09/09/
- Την 09/09/2013 πήγε εργασία γύρω στις 07:30 π.μ. και εργάστηκε πάνω σε όχημα μάρκας Toyota Yaris ιδιοκτησίας του ομίλου Λαϊκής. Στη συνέχεια του έδωσε οδηγίες ο Εναγόμενος να μεταβούν στην περιοχή Ιδαλίου για να παραδώσουν το όχημα και επέστρεψαν με δύο οχήματα. Όταν επέστρεψαν στο συνεργείο, κάποιος ειδοποίησε τον Εναγόμενο 2 ότι σε κάποιο όχημα έξω από τα γραφεία της ΣΠΕ Μάμμαρι, είχαν τοποθετήσει λάθος καύσιμα δηλαδή βενζίνη αντί πετρέλαιο και ο Εναγόμενος 2 του έδωσε οδηγίες να ρυμουλκήσουν το αυτοκίνητο στο συνεργείο για επιδιόρθωση. Το αυτοκίνητο μάρκας Ford Focus με οδηγίες του Εναγόμενου 2, το οδήγησε. Για τη ρυμούλκηση χρησιμοποίησε ιμάντα. Όταν έφτασαν, ο Εναγόμενος 2 του έδωσε οδηγίες να ανοίξει το μπροστινό καπό του αυτοκινήτου όπου βρίσκεται ο κινητήρας και έψαχνε τρόπο να αφαιρέσει τη βενζίνη από το μπροστινό μέρος του οχήματος. Επειδή δεν βρήκε τρόπο ο Εναγόμενος 2, του έδωσε οδηγίες να αφαιρέσει το χαλί και τη σχάρα από τα πίσω καθίσματα και κάτω από το χαλί υπήρχαν ξύλινα πλακάζ βιδωμένα τα οποία αφαίρεσε μετά από τις οδηγίες του, αλλά πάλι δεν βρήκε τρόπο να αφαιρέσει τη βενζίνη. Μπήκε στο κάτω μέρος του οχήματος, ενώ αυτό ήταν σε ανυψωτικό κρίκο και του έδωσε οδηγίες να φέρει εργαλεία και μίαν πλαστική κούπα. Στη συνέχεια ανύψωσαν το όχημα και ο Εναγόμενος 2 μπήκε κάτω από το όχημα και διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε πώμα για να αφαιρέσει τη βενζίνη. Κατέφτασε ο ιδιοκτήτης του οχήματος και ο Εναγόμενος ξαναμπήκε κάτω από το όχημα και του είπε να φέρει πλαστική κούπα μαζί με τα εργαλεία του. Αφαίρεσε τον λαιμό εισδοχής της δεξαμενής καυσίμων. Μετά έφερε ηλεκτρική αντλία 12 volt και του έδωσε οδηγίες να φέρει μπαταρία. Τοποθέτησε το ένα λάστιχο άκρο από την ηλεκτρική αντλία μέσα στη δεξαμενή καυσίμων και ο Εναγόμενος 2 ένωσε τα γυμνά άκρα των καλωδίων από την ηλεκτρική αντλία στους πόλους της μπαταρίας. Το λάστιχο επιστροφής της ηλεκτρικής αντλίας, τοποθετήθηκε από τον Εναγόμενο 2 σε πλαστικό δοχείο. Τότε ο ιδιοκτήτης του οχήματος, του ζήτησε δοχείο για να φέρει πετρέλαιο για το αυτοκίνητο επειδή ο ιδιοκτήτης είχε μεταβεί στο γκαράζ με δανεικό όχημα και δεν ήθελε να λερώσει το πετρέλαιο που θα έφερνε και έτσι ο Εναγόμενος 2, προσφέρθηκε να τον μεταφέρει ο ίδιος. Πριν φύγει, έδωσε οδηγίες στον Ενάγοντα να μπει κάτω από το υψωμένο όχημα και να κρατάει τα γυμνά καλώδια τα οποία είχε τοποθετήσει προηγουμένως. Του είπε ότι θα έφευγε να πάνε να φέρουν πετρέλαιο. Μπήκε κάτω από το όχημα και ενώ βρισκόταν κάτω από το όχημα, μετακινήθηκε η αντλία χωρίς να γνωρίζει γιατί είχε πέσει με αποτέλεσμα να τεντωθούν τα σύρματα και να δημιουργηθεί σπινθήρας μεταξύ του πόλου της μπαταρίας και του σύρματος. Ο σπινθήρας προκάλεσε αυτοανάφλεξη. Στην προσπάθεια του να βγει από κάτω από το όχημα, προκλήθηκε έκρηξη και εκτινάχθηκε η βενζίνη που βρισκόταν στο δοχείο γύρω από το αυτοκίνητο με αποτέλεσμα να τυλιχτεί στις φλόγες. Έτρεξε να βγει έξω από το συνεργείο. Προσπάθησε να βγάλει το παντελόνι εργασίας το οποίο φορούσε και καιγόταν, όπως και τα παπούτσια του. Όταν έβγαλε τα ρούχα και τα παπούτσια του, διαπίστωσε ότι είχε πάθει σοβαρά εγκαύματα στα χέρια και στα πόδια. Ακολούθησαν απανωτές εκρήξεις μέσα στο συνεργείο. Προσπάθησε να τηλεφωνήσει του Εναγόμενου 2 στο κινητό αλλά το είχε αφήσει μέσα στο συνεργείο. Φώναζε βοήθεια χωρίς καμία ανταπόκριση. Προσπάθησε να κατασβήσει τη φωτιά με λάστιχο νερού αλλά λόγω του ότι ήταν κοντό αυτό δεν έφτανε και έτσι έκανε ό,τι μπορούσε έξω από το συνεργείο αλλά ήταν πλέον αργά. Οι υπόλοιπες πόρτες του συνεργείου ήταν κλειστές και δεν μπορούσε να κάνει οτιδήποτε. Στη συνέχεια μπήκε στο αυτοκίνητο του για να το μετακινήσει αφού βρισκόταν έξω από το συνεργείο σε χωράφι. Μετά από λίγα λεπτά, έφτασε ο Εναγόμενος 2 στο μηχανουργείο. Του φώναζε πανικόβλητος να τρέξει και όταν κατέβηκε από το αυτοκίνητο ρώτησε τι έγινε και του ανέφερε ότι σπινθήρισε το καλώδιο στη μπαταρία και προκλήθηκε φωτιά. Ακολούθως τον ρώτησε αν έρχεται ασθενοφόρο και του είπαν οι άλλοι οι οποίοι κατέφτασαν στο μηχανουργείο από τα γύρω υποστατικά ότι ειδοποίησαν πυροσβεστική και ασθενοφόρο. Όταν αντιλήφθηκε ο Εναγόμενος τη σοβαρότητα των εγκαυμάτων του Ενάγοντα, του είπε να μην αναφέρει ότι εργαζόταν στο συνεργείο και να πει ότι ήταν απλός επισκέπτης εκεί. Σε λίγο έφτασε η Αστυνομία και του πήρε κατάθεση και ο Ενάγοντας είπε αυτά που του είπε να πει ο Εναγόμενος
- Εξαιτίας της κακής του κατάστασης, ένιωθε υποχρεωμένος να προστατεύσει τον ίδιο αντί τον εαυτό του. Μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Ό,τι έκανε στο μηχανουργείο, ήταν με οδηγίες του Εναγόμενου 2, δεν γνώριζε τίποτε για εταιρεία και ο Εναγόμενος 2 ουδέποτε του ανέφερε ότι είναι διευθυντής της Εναγόμενης
- Στις 09/09/2013 όταν έγινε το δυστύχημα μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας όπου και υποβλήθηκε την ίδια ημέρα σε χειρουργική επέμβαση. Συνολικά έπρεπε να εγχειρηθεί 3 φορές και συγκεκριμένα στις 09/09/2013, 16/09/2013 και 11/10/2013 και παρέμεινε κλινήρης από τις 09/09/2013 μέχρι τις 20/10/2013 σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας λόγω της σοβαρότητας της υγείας του. Πήρε ενημερωτικό σημείωμα/εξιτήριο ασθενή από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας ημερομηνίας 22/10/2013 και ιατρική βεβαίωση από τον Δρ. Χρ. Γιάλλουρο ημερομηνίας 28/11/2013 στις οποίες περιγράφεται συνοπτικά η παραμονή του και οι ιατρικές πράξεις και εξετάσεις που διενεργήθηκαν από το Γενικό Νοσοκομείο κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του. Περί τις 22/10/2013 όταν και πήρε το εξιτήριο του αιτήθηκε και έλαβε αντίγραφο του ιατρικού του φακέλου και σχετική ιατρική έκθεση. Κατέθεσε επίσης αντίγραφο του ιατρικού φακέλου που διατηρεί το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Στον εν λόγω φάκελο βρίσκονται όλες οι πληροφορίες που αφορούν το ιατρικό του ιστορικό και συγκεκριμένα τη νοσηλεία του για τα επίδικα θέματα, όπως έγγραφα για τα παυσίπονα και φάρμακα που έπαιρνε όπως π.χ. μορφίνη και άλλα δυνατά παυσίπονα και επίσης αναφορές από νοσηλεύτριες για την παραμονή του στη ΜΕΘ και όλες οι ιατρικές εξετάσεις στις οποίες υποβλήθηκε εκείνην την περίοδο. Η παραμονή του στο νοσοκομείο για πέραν των 40 ημερών και μάλιστα σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας ήταν ιδιαίτερα επίπονη και τραυματική. Εκτός του έντονου και αφόρητου πόνου που είχε, η παραμονή του στο νοσοκομείο δημιουργούσε μεγάλη ανασφάλεια και άγχος. Ήταν ακίνητος και καθηλωμένος σε ένα κρεβάτι με μειωμένες επισκέψεις. Λόγω της ακινησίας του έχασε πάρα πολύ βάρος και χρειαζόταν ειδική δίαιτα για να ανακτήσει τη φυσική του κατάσταση. Μετά το εξιτήριο, συνέχισε να επισκέπτεται τους ιατρούς. Έχει αποδείξεις ύψους €72 από το νοσοκομείο. Συνέχισε τη φαρμακευτική αγωγή η οποία συμπεριλάμβανε παυσίπονα και διάφορες κρέμες για τα εγκαύματα όπως επίσης και ειδικές πιεστικές κάλτσες για να αποφευχθεί ενδεχόμενη θρόμβωση από τα τραύματα που είχε. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 10, δέσμη αποδείξεων από διαιτολόγο-διατροφολόγο για το συνολικό ποσό των €200 και οι αποδείξεις έχουν ως ακολούθως: Α) απόδειξη με αριθμό ΧΧ95 ημερομηνίας 24/10/2013 Β) απόδειξη με αριθμό ΧΧ22 ημερομηνίας 25/11/2013 Γ) απόδειξη με αριθμό ΧΧ47 ημερομηνίας 27/12/2013 Δ) απόδειξη με αριθμό ΧΧ97 ημερομηνίας 30/01/2014 Ε) απόδειξη με αριθμό ΧΧ81 ημερομηνίας 18/03/2014». Κατά τις επισκέψεις του στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας οι ιατροί του συνέχισαν να του συνταγογραφούν φάρμακα και ειδικές κρέμες. Δέσμη από πιστοποιητικά φαρμακευτικής αγωγής γενικού τα οποία αποτελούνται από 14 συνταγές και έχουν τα ακόλουθα στοιχεία: Α) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 22/10/2013 Β) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 29/10/2013 Γ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 12/11/2013 Δ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 26/11/2013 Ε) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 29/11/2013 Ζ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 03/12/2013 Η) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 10/12/2013 Θ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 14/01/2014 Ι) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 18/03/2014 Κ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 18/02/2014 Λ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 24/04/2014 Μ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 19/06/2014 Ν) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 11/08/2014 Ξ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 04/12/2014». Έπρεπε να ακολουθεί φαρμακευτική αγωγή μέχρι τον Δεκέμβριο του 2014 επειδή είχε έντονους πόνους, γεγονός που του προκαλούσε ιδιαίτερη ταλαιπωρία και μείωνε την ικανότητα του να κάνει απλά, καθημερινά πράγματα. Οι πόνοι ήταν πιο έντονοι όταν ήταν εκτεθειμένος στον ήλιο και πολλές φορές του δημιουργούσε προβλήματα στη συγκέντρωση και στον ύπνο. Κάποια από τα φάρμακα, τα αγόραζε ο ίδιος ώστε να διαχειρίζεται τους έντονους πόνους και την ταλαιπωρία. Η εμπειρία του με το δυστύχημα και με τη μετέπειτα νοσηλεία του, του δημιούργησε έντονο άγχος και διαταραχή στον ύπνο. Πολλές φορές ξυπνούσε στη μέση της νύχτας με εφιάλτες και ένιωθε πως αναβίωνε το τρομακτικό συμβάν στο συνεργείο. Ως αποτέλεσμα ένιωθε την ανάγκη να μιλήσει με κάποιον ειδικό και έτσι έλαβε συμβουλή από ειδικό ψυχοθεραπευτή ο οποίος τον βοήθησε να διαχειριστεί την ψυχολογική του κατάσταση. Μετά που διερευνήθηκαν τα αίτια της πυρκαγιάς στο μηχανουργείο, οι δικηγόροι του έλαβαν έκθεση του επιθεωρητή εργασίας κου Δ. Τ. ημερομηνίας 01/11/
- Μετά που ανέφερε τα ακριβή γεγονότα και ότι εργαζόταν στο εν λόγω μηχανουργείο, ετοιμάστηκε δεύτερη έκθεση από τον κο Δ. Τ. ημερομηνίας 19/12/
- Και τις δύο πιο πάνω εκθέσεις έχει στην κατοχή του και τις έθεσε. Περαιτέρω, απέστειλε επιστολή μέσω των δικηγόρων του στην Αστυνομία για διερεύνηση της υπόθεσης. Ήταν μάρτυρας σε δίωξη που διενήργησε το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας η Εναγόμενη 1 καταδικάστηκε για αδικήματα για τη μη λήψη ασφαλών μέτρων εργασίας. Καταχωρήθηκε Έφεση κατά της καταδίκης, η οποία απορρίφθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο Πριν από το δυστύχημα εργαζόταν στη Νέα ΣΕΒΕΓΕΠ και πληρωνόταν με την εβδομάδα. Συνολικά είχε λάβει ως μισθό το ποσό των €4.563,88 για 14 εβδομάδες εργασίας, ποσό που ανέρχεται στα €325,99 την εβδομάδα. Λόγω του δυστυχήματος και της κατάστασης της υγείας του, αναγκάστηκε να πάρει μεγάλη άδεια ασθενείας και δεν μπορούσε να εργαστεί. Κατέθεσε τις άδειες απουσίας που του δόθηκαν από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας ως ακολούθως: Α. άδεια απουσίας από την εργασία του από 09/09/2013-09/11/2013 Β. άδεια απουσίας από την εργασία του από 10/11/2013-10/12/2013 Γ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 10/12/2013-14/01/2014 Δ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 14/01/2014-18/02/2014 Ε. άδεια απουσίας από την εργασία του από 19/02/2014-18/03/2014 Ζ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 18/03/2014-24/04/2014 Η. άδεια απουσίας από την εργασία του από 24/04/2014-05/05/
- Στην ουσία δεν μπορούσε να εργαστεί από τις 09/09/2013 μέχρι και τις 05/05/2014, δηλαδή για περίοδο περίπου 8 μηνών. Το δυστύχημα του προκάλεσε μεγάλη ταλαιπωρία η οποία, ως έναν βαθμό υφίσταται μέχρι και σήμερα. Έχει μόνιμο πρόβλημα στα πόδια του με έντονες ουλές και τραύματα από εγκαύματα όπως επίσης και στα χέρια και δάκτυλα του. Τον πρώτο χρόνο μετά το δυστύχημα, δεν μπορούσε να περπατά εύκολα και δεν μπορούσε να στέκεται για πολλήν ώρα. Μέχρι και σήμερα έχει έντονους εσωτερικούς πόνους και ειδικότερα τα πόδια του είναι ευαίσθητα στον έντονο ήλιο, γεγονός που δημιουργεί μεγάλη αναστάτωση και ταλαιπωρία τους καλοκαιρινούς μήνες. Αντεξεταζόμενος, ανέφερε ότι είχε τελειώσει μηχανικός. Του είπε ο Εναγόμενος 2 ότι ενδιαφέρεται να τον εργοδοτήσει και έτσι άρχισε να πηγαίνει κάποια απογεύματα στο συνεργείο του. Δεν θυμάται ποιος είπε ποιου να ξεκινήσει η συνεργασία, αλλά συζήτησαν. Αναφορικά με τον ισχυρισμό του ότι υπέγραψε ως άνεργος στη ΣΕΒΕΓΕΠ, ανέφερε ότι είναι ο εργοδότης που του είπε να υπογράψει για τη συγκεκριμένη περίοδο ότι είναι άνεργος και έτσι έκαναν όλοι οι υπάλληλοι επειδή ήταν εργοστάσιο παραγωγής χυμού και η δουλειά ήταν κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες. Συνήθως υπέγραφαν άνεργοι μέχρι το επόμενο καλοκαίρι που ήταν να ειδοποιηθούν. Δεν θυμάται κατά πόσο υπέγραψε άνεργος, όμως εισηγήθηκε να βρει τα χαρτιά να το εξακριβώσουν. Αναφορικά με την περίοδο που εργάστηκε, ανέφερε ότι υπάρχουν χαρτιά των Κοινωνικών Ασφαλίσεων, διότι δεν μπορούσε να θυμηθεί τις ακριβείς ημερομηνίες. Συμφώνησε ότι ο Εναγόμενος 2 του έλεγε ποιες ώρες θα πήγαινε την επόμενη ημέρα εργασίας, διότι δεν είχε πάρα πολλή δουλειά. Η συμφωνία ήταν να δούλευε εκεί για 8ωρο εάν υπήρχε εργασία, όμως αν η εργασία τέλειωνε η ώρα 15:00, θα μπορούσε ο Εναγόμενος 2 να του πει να σχολάσει. Η συμφωνία αυτή δεν ήταν γραπτή, η συνεννόηση ήταν προφορική. Ανέφερε ότι πληρώθηκε €200 από τη Δευτέρα 02/09/2013 μέχρι την Παρασκευή 06/09/
- Αυτό είναι το ποσό που κέρδισε για την περίοδο που εργάστηκε που πήγε κάποια απογεύματα. Δεν θυμάται αν ήταν κάθε μέρα που πήγαινε, αλλά νομίζει ήταν κάθε μέρα. Δεν είχε καταρτίσει συγκεκριμένο ποσό πληρωμής, εργάστηκε αυτές τις μέρες και του είχε πληρώσει ο Εναγόμενος 2 αυτό το ποσό. Ανέφερε ότι ο ανυψωτικός κρίκος που σήκωσε το αυτοκίνητο, ήταν χειροκίνητος και ήταν από την αριστερή πλευρά του αυτοκινήτου. Ο κρίκος αυτός μπαίνει σε σημεία που καθορίζει ο κατασκευαστής για να ανυψωθεί το αυτοκίνητο και είναι κάτω από τις πόρτες των αυτοκινήτων τα σημεία που μπορεί κάποιος να τοποθετήσει ανυψωτικό κρίκο. Είναι μπροστά αριστερά που το ανύψωσαν για να ανυψώσουν όλο το αυτοκίνητο από την αριστερή μεριά. Όταν του έδωσε οδηγίες να μπει κάτω από το αυτοκίνητο, δεν ξέρει κατά πόσο υπήρχε και άλλο καύσιμο μέσα στο αυτοκίνητο, αλλά η αντλία εργαζόταν. Του είπε όμως ο Εναγόμενος 2, "μπες από κάτω, κράτα τα σύρματα να βγάλει την πεζίνα". Όσον αφορά τους λόγους που ο Εναγόμενος 2 αποχώρησε από το συνεργείο, ο ιδιοκτήτης ήρθε με δανεικό αυτοκίνητο και είπε στον Εναγόμενο 2 ότι χρειάζεται κάποιο δοχείο για να πάει να φέρει καύσιμα και έφυγαν μαζί από το συνεργείο. Δηλαδή έφυγε και άφησε εκτεθειμένα εύφλεκτα υλικά και έδωσε οδηγίες στον Ενάγοντα. Του έδωσε οδηγίες να μπει κάτω από το αυτοκίνητο και να κρατά τα καλώδια, δεν είχε ξανακάνει στο παρελθόν τέτοια εργασία. Η οδηγία που του έδωσε, ήταν να κρατά τα σύρματα και αυτό έκανε. Ήταν νέος εργοδοτούμενος και έπρεπε να ήταν καλός στην εργασία του και ό,τι του έλεγε να το κάνει. Μακάρι να μην το είχε κάνει, διότι δεν θα ήταν τραυματίας, ούτε θα είχε αυτήν την κατάσταση. Ως προς τα τραύματα στο κεφάλι του, ήταν κάτω από τη δεξαμενή καυσίμων και δίπλα ήταν η κούπα η μεγάλη, στην οποίαν ήταν μέσα τα καύσιμα τα οποία αντλούσε ο Εναγόμενος. Δίπλα από αυτήν, ήταν η μπαταρία την οποίαν κρατούσε τα καλώδια της αντλίας. Η αντλία ήταν κρεμασμένη στο αυτοκίνητο. Τα πόδια του ήταν λίγο έξω από το αυτοκίνητο, αλλά όταν έγινε η έκρηξη έπιασαν φωτιά λόγω του ότι η πεζίνα εκτινάχθηκε κάτω στο πάτωμα. Αυτό έγινε σε δευτερόλεπτα, μπορεί και κλάσματα δευτερολέπτου. Ανέφερε ότι πρόλαβε να φύγει κάτω από το αυτοκίνητο και αντέδρασε γρήγορα σε κλάσματα δευτερολέπτου όπου έγινε η ανάφλεξη. Έτσι γίνεται σε μία μηχανή εσωτερικής καύσης. Ανέφερε ότι κάηκαν τα πόδια του μόνο, διότι τα πόδια του ήταν λίγο έξω από το αυτοκίνητο. Η βενζίνη έτρεξε έξω από την κούπα και πήγε στο πάτωμα. Έφτασε μέχρι και έξω από το γκαράζ στη συνέχεια. Η κούπα ήταν αρκετά μεγάλη, είχε πολλά καύσιμα. Κάτω από τη δεξαμενή των καυσίμων, ήταν η μεγάλη κούπα η στρογγυλή που έμπαιναν μέσα τα λάθος καύσιμα. Τα χέρια του ήταν πάνω στη μπαταρία όταν έπεσε η αντλία από τη δεξαμενή, τεντώθηκε το σύρμα και έγινε ο σπινθήρας από πάνω από την κούπα στην οποίαν έμπαιναν τα καύσιμα. Δημιουργήθηκε ένα νέφος και όταν ανοίχτηκε το δοχείο που είχε βενζίνη μέσα, έβγαιναν αναθυμιάσεις. Οι αναθυμιάσεις ήταν μπροστά στα μούτρα του. Αμέσως πήραν φωτιά τα χέρια του γιατί είχαν επαφή με τη βενζίνη και είχαν πάνω βενζίνη. Τα πόδια του έπιασαν φωτιά λόγω του ότι τα καύσιμα έτρεξαν έξω από το αυτοκίνητο και έτρεξαν στο πάτωμα. Ανέφερε ότι είναι τυχερός που δεν κάηκε ολόκληρος, διότι αντέδρασε γρήγορα έβγαλε και τα ρούχα του. Αν δεν τα έβγαζε, η φωτιά θα έφτανε μέχρι και το πάνω μέρος των μηρών του. Ήταν 25 χρονών, ήταν νεαρός, μπορούσε να αντιδράσει γρήγορα. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι υπήρχε εταιρεία που τον εργοδότησε, δεν ήξερε ότι υπήρχε έτσι εταιρεία και όταν το έμαθε αποφάσισε να στραφεί και εναντίον των δύο προσώπων. Αναφορικά με τις πινακίδες στο μαγαζί, ανέφερε ότι οι πινακίδες μπορεί να μην αφορούν την περίοδο πριν από το δυστύχημα και δεν θυμάται κάτι τέτοιες πινακίδες. Συμφώνησε ότι υπήρχε ποινική υπόθεση από τον Διευθυντή Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας. Αν θυμάται καλά, οι κατηγορούμενοι ήταν η εταιρεία και ο Εναγόμενος
- Όταν του υποδείχθηκε η υπόθεση, διόρθωσε ότι η δίωξη αφορούσε μόνο την εταιρεία. Συμφώνησε ότι έδωσε κατάθεση στην Αστυνομία, αλλά όταν έδωσε την κατάθεση του ήταν ακόμη στο νοσοκομείο. Μετά διόρθωσε τα γεγονότα στην πρώτη του κατάθεση. Συμφώνησε ότι στις 08/11/2013, αφού έλαβαν την έκθεση οι δικηγόροι του, απέστειλαν επιστολή και ζήτησαν όπως ο Ενάγοντας δώσει συμπληρωματική κατάθεση. Τελικά έδωσε συμπληρωματική κατάθεση, όχι στην Αστυνομία, αλλά στον Επιθεωρητή Εργασίας και είπε στην κατάθεση αυτήν, άλλα από αυτά που είχε πει στην Αστυνομία. Ανέφερε ότι σε αυτήν την κατάθεση, είπε τα πραγματικά γεγονότα. Αυτή η κατάθεση κατατέθηκε ως Τεκμήριο 23 ημερομηνίας 15/11/
- Στις 19/12/2013 ετοιμάστηκε και δεύτερη έκθεση του Επιθεωρητή Εργασίας. Στην πρώτη του κατάθεση, έδωσε γεγονότα με βάση αυτά που είχε οδηγίες από τον Εναγόμενο να αναφέρει, μετά που πιέσεις που δεχόταν από τους γύρω του. Όταν φώναξε τον δικηγόρο του να έρθει στο νοσοκομείο, ήταν κλινήρης και του είπε ότι ήθελε να πει την αλήθεια. Από την πρώτη του κατάθεση είχε παρέλθει μόνο 1‑1.5 εβδομάδα από το ατύχημα. Επιχειρηματολόγησε, ότι είναι η αλήθεια που είπε στη δεύτερη κατάθεση και θα μπορούσε η Αστυνομία να του κάνει καταγγελία για ψευδείς δηλώσεις. Συμφώνησε ότι είχε εργαστεί στη ΣΕΒΕΓΕΠ από τέλη Μαΐου μέχρι τέλη Αυγούστου, σχεδόν 4 μήνες. Δεν μπορούσε να εργαστεί από τις 09/09/2013 μέχρι 05/05/2014 και διεκδικεί με την αγωγή μισθούς 8 μηνών. Δεν μπορούσε να θυμηθεί εάν πήγε μετά το ατύχημα να ζητήσει εργασία και δεν τον πήραν. Αναφορικά με την εργασία που έκανε στη ΣΕΒΕΓΕΠ, ανέφερε ότι ήταν στις μηχανές που επισκεύαζαν τους χυμούς και τις επέβλεπε για το πώς λειτουργούν. Μπορούσε αν σπάσει κάτι, να το επιδιορθώσει στη γραμμή παραγωγής. Μετά που ανάρρωσε, δεν μπορούσε να εργαστεί, διότι δεν μπορούσε να στέκεται πολλές ώρες, δεν μπορούσε να ήταν στο ίδιο πόστο που ήταν εκεί προηγουμένως. Ανέφερε ότι είχε εργαστεί ξανά σε συνεργείο, τέλειωσε με διετές πρόγραμμα το ΙΜΙ και τέλειωσε τις σπουδές με δίπλωμα το 2012‑
- Για να επιχειρηματολογήσει ότι όντως εργαζόταν στο συνεργείο, ανέφερε ότι έχει τα ρούχα που φορούσε μέχρι και σήμερα τα οποία δείχνουν ότι εργαζόταν εκεί. Αυτό σημαίνει ότι δεν ήταν επισκέπτης εκεί. Του υποβλήθηκε η θέση ότι πήγε εκεί απλά για να παρακολουθήσει την εργασία και διαφώνησε. Επίσης ανέφερε, ότι μέμφεται τον Εναγόμενο 2 διότι άφησε εκτεθειμένα τα υλικά και άφησε ένα άτομο εκεί, που ως η θέση του Εναγόμενου 2, τον θεωρούσε ως έναν επισκέπτη να μάθει κάποια πράγματα, με εύφλεκτα υλικά εκτεθειμένα. Όταν έγινε το επεισόδιο, διευκρίνισε ότι ήταν έξω από το αυτοκίνητο τα πόδια του. Το σώμα του ήταν στο πλάι με τον ώμο για να είναι κάτω. Κρατούσε τα σύρματα. Η μπαταρία και το κεφάλι του ήταν στο κάτω μέρος του αυτοκινήτου. Το σώμα του από τη μέση και πάνω, δεν ήταν κάτω που το αυτοκίνητο. Η ζημιά προκλήθηκε την ώρα που εκτελούσε οδηγίες. Επιχειρηματολόγησε ότι θα ήταν παράλογο να ήταν επισκέπτης εκεί και ο Εναγόμενος 2 να έφευγε όπως έφυγε και να πήγαινε μόνος κάτω από το αυτοκίνητο. Ακολουθούσε τις οδηγίες του και θυμάται ο Εναγόμενος 2 να του είπε χαρακτηριστικά "έμπα που κάτω και κράτα τα σύρματα τζιαί έρχομαι". Κατά την επανεξέταση, διευκρίνισε ότι μέσα στο νοσοκομείο, είχε πιέσεις από συγγενικά πρόσωπα να μην κάνει κάτι, να μην βάλει δικηγόρο και να μην πει την αλήθεια. Δεν μπορούσε να κάνει όμως κάτι τέτοιο. Επίσης ο Εναγόμενος 2 τον επισκέφθηκε στο νοσοκομείο, κάτι το οποίο τον έκανε να αναστατωθεί πολύ γιατί ενώ βρισκόταν κλινήρης με αφόρητους πόνους και μετά από εγχειρήσεις και καταστάσεις πρωτόγνωρες για εκείνον, δεχόταν πιέσεις για το αν θα πει ή όχι την αλήθεια ή αν θα βάλει δικηγόρο ή όχι και έκανε αυτό το οποίο νόμιζε ότι ήταν σωστό, είπε την αλήθεια παρ' όλους τους εξωτερικούς παράγοντες που υπήρχαν. Ο ΜΕ2 ήταν ο Δ. Τ. Η εμπειρογνωμοσύνη του ως επιθεωρητής ατυχημάτων, έγινε παραδεχτή. Ανέφερε ότι διερεύνησε το συγκεκριμένο ατύχημα και είχε μεταβεί στον χώρο του ατυχήματος για να κάνει μετρήσεις, να βγάλει φωτογραφίες και σύνταξε έκθεση. Κατά τον επίδικο χρόνο, εργαζόταν στο Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας ως επιθεωρητής εργασίας. Ετοίμασε δύο εκθέσεις, Τεκμήρια 16 και 17 που κατέθεσε. Ανέφερε ότι δεν γνωρίζει τι είπε ο Ενάγοντας στη μαρτυρία του, αλλά επεξήγησε ότι η βενζίνη ως υλικό είναι κατηγορίας 1 όσον αφορά την επικινδυνότητα της. Αναδύει ατμούς και δημιουργεί εύφλεκτη θερμοκρασία περιβάλλοντος. Είναι επικίνδυνο να αφήνεται βενζίνη σε ανοιχτό δοχείο, γιατί εξααίρωνται οι ατμοί της, οι οποίοι είναι εύφλεκτοι σε θερμοκρασία δωμάτιου. Αν υπάρχει κατάλληλη ατμόσφαιρα, κατάλληλη μείξη της εύφλεκτης ατμόσφαιρας μαζί με το οξυγόνο, θα υπάρχει πηγή ανάφλεξης που θα οδηγεί σε πυρκαγιά. Κάποτε μπορεί αυτή να είναι έντονη και να προκληθεί έκρηξη. Επισκέφθηκε τον Ενάγοντα στο νοσοκομείο ο οποίος ήταν σκεπασμένος και ήταν στην εντατική εγκαυμάτων. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες που είχε, εργαζόταν εκεί στο συνεργείο ο παθόντας. Σε σχέση με τις συνθήκες πρόκλησης του ατυχήματος, εξήγησε ότι ο εργοδότης του σήκωσε το αυτοκίνητο πάνω σε κρίκο για να υπάρχει ωφέλιμος χώρος μεταξύ δαπέδου και του πάνω μέρους του αυτοκινήτου για να μπορεί κάποιος να μπει από κάτω. Η μέθοδος που χρησιμοποίησε να αφαιρέσει τον λαιμό του αυτοκινήτου, δηλαδή το πλαστικό το οποίο ενώνει την οπή με το οποίο ανεφοδιάζεται το αυτοκίνητο με τη δεξαμενή καυσίμου, είναι ότι τοποθέτησε τον λαιμό μέσα στη δεξαμενή του καυσίμου λάστιχο. Ένωσε τον λαιμό σε αντλία καυσίμων και το τροφοδότησε με ρεύμα 12volts από μπαταρία μόλυβδου. Αυτήν την είχε κάτω από το αυτοκίνητο σε κοντινή απόσταση για την περισυλλογή καυσίμων. Χρησιμοποίησε δοχείο, μίαν πλαστική κούπα από εκείνην που βάζουν ρούχα του πλυντηρίου. Τροφοδότησε την αντλία με τη μπαταρία και έκανε αναρρόφηση του καυσίμου που ήταν βενζίνη και το τοποθετούσε μέσα σε πλαστική κούπα. Ο Ενάγοντας στη δεύτερη κατάθεσή του, είπε ότι επισκέφθηκε το συνεργείο ο ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου και είπε ότι έβαλε λάθος καύσιμο βενζίνη αντί πετρέλαιο και για κάποιους λόγους έφυγε ο ιδιοκτήτης του γκαράζ μαζί με τον άνθρωπο ιδιοκτήτη του αυτοκινήτου για να φέρουν πετρέλαιο. Έφυγαν για να είναι έτοιμοι να ανεφοδιάσουν το αυτοκίνητο με πετρέλαιο, αφού εκκενώσουν τη βενζίνη. Έμεινε μόνος του ο Ενάγοντας στον χώρο του συνεργείου και σύμφωνα με καταθέσεις, έμεινε μισός κάτω που το αυτοκίνητο. Τα πόδια του ήταν κάτω από το αυτοκίνητο με τον έναν πόλο να είναι γυρισμένος πάνω στον έναν πόλο. Με το άλλο του χέρι κρατούσε το σύρμα που τροφοδοτούσε σε ηλεκτρισμό την αντλία. Η δεξαμενή καυσίμων έχασε το βάρος της και έπεσε κάτω από το λάστιχο που ήταν πάνω η αντλία. Η αντλία είναι ένα μοτοράκι 5.2 εκατοστά. Βάρεσε, έφυγε και οδήγησε στο να τραβηχτούν τα σύρματα που ήταν πάνω στη μπαταρία και όταν ένα σύρμα τροφοδοτείται από μίαν πηγή, το ρεύμα τείνει να συνεχίζει την πορεία του και να δημιουργεί μικρό σπινθήρα. Δηλαδή η κατάσταση είναι σαν να είναι σκοτεινά και κάποιος ανάβει φως στο σπίτι του και όταν είναι φθηνό το κουμπί βλέπουμε τον σπινθήρα μέσα στο κουτί. Δημιουργήθηκε σπινθήρας με τρομερή ενέργεια και ικανή πηγή ανάφλεξης για εύφλεκτη ατμόσφαιρα που είχε δημιουργηθεί κάτω από το αυτοκίνητο. Σύμφωνα με τη μαρτυρία, ακολούθησε έκρηξη. Έγινε βίαια εκτίναξη ατμών κάτω από το αυτοκίνητο που μεταφέρθηκε μέσα στην ανοιχτή λεκάνη με το καύσιμο. Δημιουργήθηκε δεύτερη εκτίναξη και πετάχτηκαν τα καύσιμα και περίλουσαν τον παθόντα που βρισκόταν κάτω από το όχημα. Ο παθόντας ήταν καμένος λίγο πιο κάτω από τα γεννητικά όργανα του και τα χέρια του. Στην προσπάθεια του να σβήσει τη φωτιά, προκλήθηκαν εγκαύματα στα χέρια και στα πόδια του. Η άποψη του είναι ότι τα τραύματα του συνάδουν με την εκδοχή του. Η συγκεκριμένη είναι λανθασμένη μέθοδος εργασίας. Η μέθοδος είχε αποτέλεσμα να δημιουργηθεί εύφλεκτη ατμόσφαιρα κοντά από πηγή ανάφλεξης και αυτό μπορεί να είναι είτε μπαταρία, είτε ακόμα στατικός ηλεκτρισμός. Είναι αρκετή η ενέργεια της εκτίναξης να ανάψει την εύφλεκτη ατμόσφαιρα. Η σωστή διαδικασία, θα ήταν να περιορίσουν την έκθεση στην εκτίναξη της εύφλεκτης ατμόσφαιρας και καλή πρακτική για άντληση καυσίμων από τις δεξαμενές αυτοκινήτων, είναι χρήση συσκευής ανατίναξης καυσίμων και κλειστό δοχείο στο οποίο η κίνηση γίνεται με πνευματική ενέργεια. Με πεπιεσμένο αέρα γίνεται στο κενό η απορρόφηση. Βάζουν λάστιχο μέσα στη δεξαμενή καυσίμων πριν αρχίσουν οποιανδήποτε διαδικασία και υπάρχει ιμάντας στατικής αποφόρτισης. Δηλαδή τίθεται το αυτοκίνητο και η συσκευή ανάκτησης στο ίδιο δυναμικό για να αποφύγουν τη στατική αποφόρτιση από στατικό ηλεκτρισμό και ενεργοποιούν την αντλία με πνευματικό, δηλαδή πιάνει αέρα από κομπρεσόρο και δεν υπάρχει πηγή ενεργείας για να δημιουργηθεί ανάφλεξη. Δεν υπάρχει έκρηξη ατμόσφαιρας γιατί το δοχείο μαζεύει το καύσιμο και είναι περίκλειστο και έτσι αποφεύγεται η πηγή της ανάφλεξης. Μετά το ατύχημα, το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας έκανε μίαν εκστρατεία για να εντοπίσουν αυτό το μηχάνημα και οι μεγάλες αντιπροσωπείες οχημάτων είχαν αυτήν τη συσκευή. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι δεν είχε πείρα με παρόμοιο περιστατικό, αλλά το 2012 διερεύνησε επικίνδυνο συμβάν με εκρήξιμη ατμόσφαιρα από σκόνη. Η θεωρία είναι παρόμοια, διότι υπάρχει ανώτατο και κατώτατο όριο συγκεκριμένης ουσίας που μέσα στο ωφέλιμο όριο συμβαίνει ανάφλεξη ή έκρηξη. Όταν επισκέφθηκε το μέρος, πρώτο εύρημα του ήταν ότι δεν υπήρχε ικανοποιητική κατάλληλη μέθοδος εργασίας. Δεύτερον, ο εξοπλισμός ήταν ακατάλληλος. Τρίτον και τέταρτον, είναι ότι δεν υπήρχε γραπτή εκτίμηση κινδύνων και σωστό σύστημα διαχείρισης κινδύνων. Δεν κατηγορήθηκε ο ιδιοκτήτης της εταιρείας. Αρχικά τις καταθέσεις τις είχε πάρει η Αστυνομία και μετά όταν διαπίστωσαν ότι ήταν εργατικό ατύχημα, ανατέθηκε η υπόθεση στο Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας για διερεύνηση του ατυχήματος ως πιο ικανοί για να διερευνήσουν τέτοιου είδους ατύχημα. Συμφώνησε ότι ο Ενάγοντας έδωσε δύο καταθέσεις που διαφέρουν μεταξύ τους. Σε σχέση με τη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε, ανέφερε ότι πολλοί μηχανικοί χρησιμοποιούν τη μέθοδο που υπέδειξε ο Εναγόμενος 2 στον Ενάγοντα για να αφαιρέσουν καύσιμα. Το πρόβλημα με τη διαδικασία με τη βενζίνη, είναι ότι γίνεται σπάνιο αυτό το λάθος, δηλαδή στον χρόνο μπορεί να υπάρχουν 100 περιστατικά, 70 ή 80, πιθανόν να μην ανακτήσουν τη βενζίνη με τη μηχανική ανάκτησης ελαίων, αλλά υπάρχει και ένα 30% που θα την ανακτήσουν με τη μέθοδο που ακολούθησε ο Εναγόμενος
- Με βάση τον βασικό νόμο του περί Ασφάλειας και Υγείας στον χώρο εργασίας και τους κανονισμούς περί διαχείρισης κινδύνων, ο εργοδότης οφείλει για όλες τις θέσεις εργασίας να προβεί σε γραπτές εκτιμήσεις κινδύνου και αφού διαβαθμίσει τον κίνδυνο και την επικινδυνότητα, να βρει μέθοδο εργασίας που είναι ασφαλής και κατάλληλη για τους εργοδοτούμενους. Συμφώνησε ότι κατά τον χρόνο έναρξης της πυρκαγιάς και της έκρηξης του σπινθηρίσματος, ήταν μόνος του στο γκαράζ ο Ενάγοντας. Τρίτος μάρτυρας, ήταν ο γιατρός Χ. Γ., χειρούργος που εργάζεται στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας από το
- Εξέτασε τον Ενάγοντα αναφορικά με τα τραύματα του και του εξέδωσε το Τεκμήριο 5 που υιοθέτησε το περιεχόμενό του. Εξήγησε ότι υπήρχε σημαντική καθυστέρηση της επούλωσης της πληγής που είναι αποτέλεσμα της μη φυσιολογικής επούλωσης του δέρματος και σαν συνέπεια αυτού, έχει ερυθρότητα, κνησμό, δυσμορφία και δυσχέρεια στις κινήσεις. Αυτά τα συμπτώματα χειροτερεύουν σε κάποιες περιόδους του χρόνου, όπως το καλοκαίρι ή από την έκθεση στον ήλιο ή σε σκόνη ή άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες, ως και επίσης από ορθοστασία, τρέξιμο ή ακινησία. Επίσης η θέση του άκρου προκαλεί οίδημα. Όλα αυτά είναι παράγοντες που παραμένουν σε όλους εφ' όρου ζωής. Μετά από κάποιο χρονικό διάστημα, τα συμπτώματα θεωρούνται μόνιμα και μη αναστρέψιμα. Ξαναείδε τον ασθενή 12/09/
- Ως προς τις ουλές, υπάρχει βελτίωση σε σχέση με την αρχική περιγραφή, όμως οι ουλές παραμένουν στα σημεία τα οποία περιγράφονται και καταλήγουν στα συμπτώματα τα οποία περίγραψε ο ασθενής τα οποία συνάδουν με το χρονικό διάστημα που πέρασε από την ημέρα του εγκαύματος. Οι ουλές προσδίδουν είδος καρκίνου του δέρματος και είναι συχνότερη εμφάνιση αυτού του καρκίνου σε ουλές που δεν έκλεισαν φυσιολογικά, που είναι βαθιές και παρουσιάζουν υπερτροφία. Σαν ποσοστό των εγκαυμάτων που εμφανίζουν καρκίνο περιγράφεται 0.77 ως 2%. Δεν υπολογίζει για τον συγκεκριμένο ασθενή αυτό το ψηλό ποσοστό. Αντεξεταζόμενος, ανέφερε ότι δεν χρειάστηκε να δει τον ασθενή από το 2013 μέχρι το
- Μοναδικός μάρτυρας για την Υπεράσπιση, ήταν ο Εναγόμενος 2, υπάλληλος και διευθυντής της Εναγόμενης 1 που είναι εγγεγραμμένη στον Έφορο Εταιρειών. Ασχολείται με την επιδιόρθωση και συντήρηση μηχανοκίνητων οχημάτων και έχει γκαράζ αυτοκινήτων, μηχανουργείο εντός της βιομηχανικής περιοχής Μάμμαρι. Αναφέρει ότι υπάρχουν πινακίδες με το όνομα και το λογότυπο της εταιρείας που οδηγούν στο σημείο που βρίσκεται το γκαράζ και αυτές οι πινακίδες είχαν εγκατασταθεί σε διάφορα σημεία από το έτος 2012 που άρχισε να λειτουργεί το γκαράζ στην περιοχή. Η ζημιά που προκλήθηκε από την πυρκαγιά, ήταν μεγάλη και εξαιτίας της κρίσης το 2013, απέλυσε πολλούς από τους υπαλλήλους του. Η κατάσταση χειροτέρευσε ακόμα περισσότερο λόγω της δυσφήμισης του ονόματος του συνεργείου στην ευρύτερη περιοχή της εταιρείας εξαιτίας του δυστυχήματος. Τον Ενάγοντα του τον σύστησε το καλοκαίρι του 2013 ο κουμπάρος και νονός του Ενάγοντα. Τον είχε ρωτήσει αν είχε θέση εργασίας γιατί ενδιαφερόταν ο Ενάγοντας. Επειδή ήταν λίγες οι εργασίες του, του είπε ότι μπορούσε ο Ενάγοντας να έρχεται τα απογεύματα και να τον βλέπει για να μάθει την εργασία του μηχανικού. Ο Ενάγοντας του είπε ότι εργαζόταν στη ΣΕΒΕΓΕΠ και προσλήφθηκε ως μηχανικός πάνω στις μηχανές. Στις αρχές του Σεπτέμβρη, του ζήτησε να έρχεται στο γκαράζ για να παρακολουθεί τις εργασίες του. Πριν το συμβάν, τον είχε επισκεφθεί 2‑3 φορές στο γκαράζ για λίγες ώρες, για να τον βλέπει να επιδιορθώνει αυτοκίνητα. Ο Ενάγοντας δεν πρόσφερε ποτέ υπηρεσίες στον ίδιο ή στην εταιρεία και δεν πήρε τίποτε ως πληρωμή, ούτε συμφωνήθηκε μεταξύ τους η εργοδότηση του σε δοκιμαστική βάση ή σε οποιανδήποτε άλλη βάση. Αντίθετα, του απαγόρευσε να εκτελέσει εργασία κατά τον χρόνο παραμονής του στον χώρο. Επέτρεπε παραμονή στον τόπο, μόνο όταν ήταν στην παρουσία του για να παρακολουθεί τι έκανε. Στις 09/09/2013 ημέρα Δευτέρα, εργαζόταν μόνος του και στις 09:00 το πρωί τον επισκέφθηκε ο Ενάγοντας για να παρακολουθήσει την εργασία του. Θα τέλειωνε τις δουλειές του και θα διόρθωνε το δικό του αυτοκίνητο, ως είχαν συνεννοηθεί τηλεφωνικώς από την προηγούμενη ημέρα αργά το βράδυ και του τηλεφώνησε ο Ενάγοντας να του πει ότι ήταν με άδεια από την εργασία του. Εκ των υστέρων έμαθε ότι δεν ήταν με άδεια, αλλά είχε απολυθεί από τη ΣΕΒΕΓΕΠ. Όταν τελείωσε με την επιδιόρθωση του οχήματος που ασχολείτο, παρέδωσε το όχημα στον ιδιοκτήτη μαζί με τον Ενάγοντα. Κατά την επιστροφή τους στο γκαράζ, ειδοποιήθηκε ότι υπήρχε βλάβη σε όχημα ιδιοκτησίας της ΣΠΕ Δυτικής Λευκωσίας, στο οποίο τοποθετήθηκε βενζίνη αντί πετρέλαιο. Μετά που παράκληση του Ενάγοντα, μετέβησαν στον χώρο όπου βρισκόταν το όχημα, το ρυμούλκησε μέχρι το γκαράζ για να αφαιρέσει το λανθασμένο καύσιμο. Κατά τον χρόνο που εργαζόταν στο όχημα, εφάρμοζε διαδικασία αφαίρεσης και άντλησης καυσίμων από τη δεξαμενή καυσίμων του οχήματος. Έφτασε στο γκαράζ ο υπάλληλος της ΣΠΕ που είχε βάλει το λάθος καύσιμο για να δει αν είχε ολοκληρωθεί η διαδικασία για να παραλάβει το αυτοκίνητο. Όταν ολοκλήρωσε τη διαδικασία άντλησης της βενζίνης, επειδή ο υπάλληλος της ΣΠΕ ήρθε με άλλο αυτοκίνητο, πήγαν για να αφήσει το αυτοκίνητο που κρατούσε για να αφαιρέσουν το πετρέλαιο και για να βγάλουν το όχημα στο οποίο είχε μπει το λάθος καύσιμο, ώστε να παραλάβει το όχημα. Πριν φύγει από το γκαράζ, είδε ότι η απορρόφηση των καυσίμων είχε ολοκληρωθεί και έτσι αφαίρεσε το ένα καλώδιο από τον πόλο της μπαταρίας. Άφησε το όχημα με το καύσιμο εκεί που ήταν μέχρι να επιστρέψει για να επιδιορθώσουν το αυτοκίνητο του Ενάγοντα. Δεν ξέρει υπό ποιες συνθήκες προκλήθηκε η πυρκαγιά, διότι την ώρα της πυρκαγιάς βρισκόταν εκεί μόνο ο Ενάγοντας. Το μόνο που ξέρει, είναι ότι ο Ενάγοντας υπέστη εγκαύματα και καταστράφηκε το όχημα της ΣΠΕ και ένα όχημα ιδιοκτησίας του. Το γκαράζ υπέστη εκτεταμένες ζημιές. Δεν έδωσε οδηγίες ο Ενάγοντας να μείνει στον χώρο του γκαράζ στην απουσία του και δεν του είπε να κάνει καμία ενέργεια σε σχέση με το όχημα. Δεν υπήρχε λόγος παραμονής του Ενάγοντα στο γκαράζ πέραν της επιδιόρθωσης που θα ακολουθούσε του οχήματος του. Εισηγήθηκε ότι η εκδοχή του Ενάγοντα δεν μπορεί να ευσταθεί, διότι αν ήταν έτσι τα πράγματα και ήταν κάτω από το αυτοκίνητο την ώρα της έκρηξης, δεν θα ήταν ανάμεσα στους ζωντανούς ο Ενάγοντας. Η βενζίνη είναι εύφλεκτο υλικό που σε κλάσματα δευτερολέπτου με ένα σπινθήρισμα, γίνεται ανάφλεξη και έκρηξη. Στην καλύτερη περίπτωση, ο Ενάγοντας θα καιγόταν από την κορυφή μέχρι τα νύχια. Είναι ψέμα ότι του έδωσε οδηγίες να πράξει οτιδήποτε και ότι έλαβε το ποσό των €200 για εργασία μερικών ωρών για 3 μέρες εργασία. Επίσης είναι ψέμα ότι του άσκησε ψυχολογική πίεση ή του άσκησε εκείνος ή ο νονός του πίεση να μην πει τα πραγματικά γεγονότα στην Αστυνομία και στον Επιθεωρητή Εργασίας. Ενδιαφερόταν πραγματικά μόνο να ήταν καλά στην υγεία του. Δεν τον ενδιέφερε ούτε για το γκαράζ, ούτε ότι δεν μπορούσε να δουλέψει, ούτε τα αυτοκίνητα. Στη συνέχεια ασκήθηκε ποινική δίωξη εναντίον της εταιρείας από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας για μη ορθή μέθοδο άντλησης των καυσίμων και καταδικάστηκε σε χρηματική ποινή. Η μοναδική φορά που λέχθηκε από τον ίδιο για το τι έγινε και πώς τραυματίστηκε, ήταν στην ποινική υπόθεση εναντίον της εταιρείας στην οποίαν ανέφερε ότι από μόνος του προχώρησε σε ενέργειες στο αυτοκίνητο της ΣΠΕ Δυτικής Λευκωσίας χωρίς οδηγίες και χωρίς επίβλεψη, με αποτέλεσμα να προκληθεί έκρηξη της πυρκαγιάς και να τραυματιστεί. Έθεσε ο ίδιος τον εαυτό του σε κίνδυνο τραυματισμού. Ανέφερε ότι το 2013 είχε απολύσει τον μοναδικό του υπάλληλο. Μετά την πυρκαγιά το γκαράζ καταστράφηκε σχεδόν ολοκληρωτικά και του στοίχισε η ζημιά €80.000 που δεν τα είχε και τα δανείστηκε για να το διορθώσει. Αμφισβήτησε εάν ο Ενάγοντας θα μπορούσε να αποφύγει έγκαυμα σε όλο του το κορμί όσο γρήγορος και να ήταν, όσο λεπτός και να ήταν, όσο νέος και να ήταν. Μετά το συμβάν και κάθε νύχτα, τον έπαιρνε τηλέφωνο για να δει τι γινόταν και εξέφρασε με πόνο ψυχής πως περίμενε να του πει συγγνώμη που τον κατέστρεψε και τελικά βρέθηκε να του κινήσει αγωγή. Δεν του απαντούσε το τηλέφωνο και τον επισκέφθηκε το Υπουργείο. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι του τηλεφώνησε γύρω στις 22:30‑23:00 το βράδυ την προηγούμενη του δυστυχήματος και του είπε ότι θα έρθει στο γκαράζ και ότι ήθελε να δει το αυτοκίνητο του και του είπε εντάξει, δηλαδή πήγε στο γκαράζ ως πελάτης. Είχε έρθει στο γκαράζ 2‑3 φορές με σκοπό να μάθει την εργασία καλύτερα, διότι σπούδαζε μηχανική και τον παρακολουθούσε. Εκείνην την ημέρα, τον έπιασε τηλέφωνο και τον ξύπνησε. Δεν μπορούσε να προσδιορίσει πότε ήταν οι 2‑3 φορές που υποτίθεται τον επισκέφθηκε στο συνεργείο ως μαθητής. Απέρριψε την υποβολή ότι ο Ενάγοντας είχε έρθει και τις 5 μέρες την προηγούμενη εβδομάδα. Δεν θα ήταν λογικό να τον έχει πληρώσει €200 σε μίαν εβδομάδα που δεν ήξερε την εργασία. Συμφώνησε ότι δεν είχε αναφέρει στον Ενάγοντα την ύπαρξη της εταιρείας, αλλά υπήρχαν πινακίδες και δεν υπήρχε περίπτωση να του είχε αναφέρει κάτι τέτοιο, αφού ήρθε εκεί σαν μαθητευόμενος. Οι φωτογραφίες που κατέθεσε, λήφθηκαν ως ο ισχυρισμός του το
- Αναφορικά με την ημέρα του συμβάντος, ανέφερε ότι το αυτοκίνητο το ψήλωσε πάνω από την αριστερή πλευρά, με την πίσω πλευρά με τον γρύλο και το όχημα σηκώθηκε περίπου 35 πόντους. Βρήκε το ντεπόζιτο και τη δεξαμενή καυσίμων περίπου στη μέση λίγο πιο πίσω από τη μέση. Έπρεπε να μπει από κάτω και να αφαιρέσει το λάστιχο που μπαίνουν τα καύσιμα έξω. Τοποθέτησε το λάστιχο σε μίαν ηλεκτρική αντλία universal με μία μπαταρία με τους πόλους που όταν τους αγγίξεις, ξεκινά η βόμβα και δουλεύει και αδειάζει. Η μέθοδος αυτή είναι η πιο γρήγορη, την κάνουν όλοι οι μηχανικοί και είναι αποδεδειγμένη και νόμιμη. Η μπαταρία αυτή τοποθετήθηκε στο έδαφος και ήταν συνδεδεμένη με καλώδια και όταν έβγαζε το καύσιμο, το έβαζε σε ένα δοχείο ανοικτό. Τέλειωσε την εργασία και την ώρα που τέλειωσε, ήρθε ο άνθρωπος που έβαλε το λάθος καύσιμο στο όχημα και του είπε να πάει να φέρει πετρέλαιο διότι τελειώνει. Του απάντησε ότι ήταν το αυτοκίνητο κάποιας συναδέλφου και δεν ήθελε να βάλει το πετρέλαιο μέσα στο αυτοκίνητο της συναδέλφου του. Ήθελε να πάει μαζί να φέρουν το πετρέλαιο και να πιάσει το αυτοκίνητο και να φύγει. Πήγε και το πήρε, ήρθαν πίσω και σαν προχωρούσαν προς το γκαράζ, είδαν καπνό και είπε "Παναγία μου!". Ανέφερε ότι δεν είπε του Ενάγοντα να φύγει από το μαγαζί και να κλειδώσει μέχρι να επιστρέψει. Ο Ενάγοντας ήταν έξω έτσι κι αλλιώς και μιλούσε στο τηλέφωνο. Ανέφερε ότι ο Ενάγοντας ουδέποτε του ανέφερε ότι σταμάτησε να εργάζεται στη ΣΕΒΕΓΕΠ. Όταν ήταν τραυματισμένος, τον έπαιρνε τηλέφωνο και δεν απαντούσε και είπε της γυναίκας του να πάνε να δουν τον Ενάγοντα και τον εξέπληξε η αντιμετώπιση μόλις τον είδε. Ο Ενάγοντας άρχισε να φωνάζει και τον έβγαλαν έξω οι νοσοκόμες και ανέφερε ότι μόλις πήγε στο γκαράζ, η πρώτη του λέξη είναι "επιάσετε άμπουλα; Επιάσετε πυροσβεστική;". "Ναι λαλούν μου, επιάσαμε" και ένας άλλος άνθρωπος που απεβίωσε που θα τον έφερνε ως μάρτυρα, θα έλεγε ότι ο Ενάγοντας του είχε πει "συγγνώμη κύριε Σ., σε κατέστρεψα". Αν ήταν μάστρος θα τον έλεγε "μάστρε" και δεν τον φώναξε ποτέ ως μάστρο. Δεν έπρεπε να του κάνει έτσι πράγμα. Την ημέρα του δυστυχήματος, ο πατέρας του που είχε πάει εκεί, του φώναζε "τι έκανες πάλι και γύριζες ούλλη νύχτα και κατέστρεψες τον άνθρωπο;" Ο πατέρας του Ενάγοντα ήρθε στο μαγαζί του φοβούμενος ότι ο Εναγόμενος θέλει λεφτά να του δώσουν για να ξαναλειτουργήσει το μαγαζί του. Δεν ξέρει τι μεσολάβησε και τον κατάγγειλε. Ο μακαρίτης ο κουμπάρος του, προσπάθησε να τον βοηθήσει. Πρόσθεσε ότι ήθελε να φέρει έναν ειδικό, αλλά επειδή είχε ζητήσει πάρα πολλά χρήματα, δεν προσκόμισε τέτοια μαρτυρία. Ανέφερε ότι στο 1.5 μέτρο να είναι κάποιος κάτω από αυτοκίνητο, με το να ανάψει ένα σπίρτο, δεν θα προλάβαινε να βγει και θα έπρεπε να καεί όλο το πρόσωπο και όλο το σώμα του. Ξέρει από αυτά τα πράγματα διότι είναι 35 χρόνια μηχανικός. Αναγνώρισε ότι το επάγγελμα του μηχανικού σε συνεργείο είναι επικίνδυνο και πρέπει να προσέχει κάποιος, διότι κάθε μέρα ο μηχανικός βρίσκεται σε κίνδυνο. Δεν υπάρχει εύκολο ψωμί στο επάγγελμα αυτό. Συμφώνησε ότι υπήρχε ανοιχτή δεξαμενή με καύσιμο που ήταν ενωμένο με αντλία και όταν βγάζει τον πόλο σταματά και είναι 3 πράγματα ξεχωριστά. Η μπαταρία, το σύρμα και η αντλία, δεν έχει καμία σχέση να τοποθετηθούν δίπλα‑δίπλα. Πρέπει να τα σμίξεις τα 3 για να κάνουν την εργασία. Αναγνώρισε την τελική απόφαση και την απόφαση του Εφετείου σε σχέση με την ποινική υπόθεση και συμφώνησε ότι καταδικάστηκε η εταιρεία και ότι επικυρώθηκε η απόφαση κατ' Έφεση. Δεν μπορούσε να επεξηγήσει τι προκάλεσε την έκρηξη, επειδή δεν ήταν εκεί. Ανέφερε ότι θα μπορούσε να σκεφτεί κάτι, αλλά θα μιλούσε από την πείρα του. Ανέφερε ότι ο Ενάγοντας όταν τον είχε πάρει τηλέφωνο την προηγούμενη νύχτα, ήταν αργά το βράδυ και ήταν στο κρεβάτι του και κοιμόταν. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Τα επίδικα θέματα που αναδύονται στη βάση των δικογραφημένων παραστάσεων, είναι κατά πόσο ο Ενάγοντας ήταν εργοδοτούμενος του Εναγόμενου 2, κατά πόσο με τη συμπεριφορά του ο Εναγόμενος 2 ως εργοδότης του Ενάγοντα, έθεσε σε κίνδυνο τον Ενάγοντα με αποτέλεσμα να θεωρείται η συμπεριφορά αυτή αιτία για τον τραυματισμό του Ενάγοντα και τέλος, ο καθορισμός του ύψους των αποζημιώσεων (γενικών και ειδικών) προς αποκατάσταση του Ενάγοντα. Σε σχέση με τα τρία πιο πάνω ερωτήματα, οι θέσεις των διαδίκων ήταν αντίθετες. Ο Εναγόμενος 2 αρνήθηκε ότι ήταν εργοδότης του Ενάγοντα. Υποστήριξε ότι ήταν απλός επισκέπτης στον χώρο του συνεργείου και αρνήθηκε ότι η δική του συμπεριφορά είχε σχέση με τα όσα είχαν συμβεί στον Ενάγοντα, ο οποίος κατά τον ουσιώδη χρόνο πρόκλησης της πυρκαγιάς ήταν μόνος στο συνεργείο. Προς αναζήτηση απαντήσεων στα πιο πάνω ερωτήματα, άκουσα με προσοχή την προφορική μαρτυρία που προσκόμισαν τα μέρη. Όλοι οι μάρτυρες είχαν υποβληθεί στη δοκιμασία της αντεξέτασης σε σχέση με τις κύριες πτυχές της υπόθεσης. Επομένως, είμαι σε θέση να διαπιστώσω κατά πόσο ήταν μάρτυρες της αλήθειας ώστε στη συνέχεια να προβώ στην εξαγωγή πραγματικών συμπερασμάτων στην αγωγή. Σχημάτισα μία γενική εντύπωση για την αξιοπιστία του κάθε μάρτυρα. Επιπρόσθετα, παρατήρησα τον αυθορμητισμό του κάθε μάρτυρα και την αμεσότητα με την οποίαν κάθε μάρτυρας της υπόθεσης απαντούσε τις ερωτήσεις που του είχαν υποβληθεί κατά την αντεξέταση. Η γενική εντύπωση που αποκόμισα από κάθε μάρτυρα, ήταν σημαντική για τη διαμόρφωση της άποψής μου. Η αποτίμηση μου σε σχέση με την αξιοπιστία των μαρτύρων, ασφαλώς δεν περιορίζεται στη φαινομενική εντύπωση που μου δημιούργησε εκ πρώτης όψεως ο κάθε μάρτυρας. Η πεποίθηση μου ότι ένας μάρτυρας ήταν μάρτυρας της αλήθειας, βεβαιώνεται με συγκεκριμένα στοιχεία της υπόθεσης. Το ερώτημα ως προς την αξιοπιστία πρέπει να απαντηθεί με αυτοτέλεια έτσι που να δημιουργείται η απαραίτητη εικόνα της βεβαιότητας αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας, πρέπει να γίνεται με βάση το περιεχόμενο της μαρτυρίας, την ποιότητα της και την πειστικότητα της σε σύγκριση με την υπόλοιπη μαρτυρία της υπόθεσης. (βλ. Ομήρου ν. Δημοκρατία
(2001)2 ΑΑΔ 506). Ως εκ τούτου έχω αξιολογήσει ξεχωριστά κάθε μάρτυρα σε σχέση με τα λεγόμενα του και τα αποδεικτικά στοιχεία που έχει προσκομίσει για να πείσει για την αλήθεια της εκδοχής του. Επιπρόσθετα, έχω αναλύσει τη μαρτυρία του κάθε μάρτυρα με αναφορά και την υπόλοιπη μαρτυρία της υπόθεσης ώστε σε κάθε περίπτωση η προφορική μαρτυρία να έχει διασταυρωθεί με άλλα στοιχεία ή να έχει καταρριφθεί από άλλα στοιχεία και/ή μαρτυρία που αποδεικνύονται ως αναντίλεκτη στην υπόθεση. Έλαβα υπόψη μου πιθανά ελατήρια που μπορεί να είχε κάθε μάρτυρας να πει ή να μην πει την αλήθεια ώστε να διαπιστωθούν με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια τα γεγονότα της υπόθεσης. Ο Ενάγοντας επεξήγησε όλες τις ενέργειες του και αυτά που διαπίστωσε στο συνεργείο την 09/09/2013 με την κάθε λεπτομέρεια. Η αφήγηση των γεγονότων της διαδικασίας που ακολούθησε, προκειμένου να αδειάσει τη δεξαμενή καυσίμων του οχήματος, έγινε με την ευκρίνεια εικόνας. Δεν θα μπορούσε να γνωρίζει λεπτομέρειες για τις μηχανολογικές διεργασίες που διαπίστωσε εάν ήταν ένας απλός επισκέπτης στον χώρο του συνεργείου. Μόνο εάν το είχε παρατηρήσει με προσοχή θα μπορούσε να γνωρίζει ότι ο Εναγόμενος έκανε άλλες αποτυχημένες προσπάθειες να αφαιρέσει τη βενζίνη με συγκεκριμένη μέθοδο που περιέγραψε, ήτοι ότι προσπάθησε να αφαιρέσει τη βενζίνη από το μπροστινό μέρος του οχήματος , δεν βρήκε τρόπο και είπε στον Ενάγοντα να βγάλει το χαλί και τη σχάρα από το πίσω μέρος των καθισμάτων και ότι αφαίρεσε τα βιδωμένα ξύλινα πλακάζ, πάλι δεν τα κατάφερε και τέλος μετά που ανύψωσε το όχημα με τον κρίκο διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε πώμα για να αφαιρεθεί η βενζίνη. Επιπρόσθετα, γνώριζε όλην την εργασία που είχε γίνει στο συνεργείο τις προηγούμενες ώρες. Ήταν σε θέση να γνωρίζει από πού είχε ρυμουλκήσει το όχημα που έπρεπε να αφαιρεθεί η βενζίνη και γνώριζε κάποιες λεπτομέρειες που δεν θα είχε λόγο να τις αναφέρει, διότι δεν έχουν σημασία για την υπόθεση, εάν δεν ήταν εργοδοτούμενος στο συνεργείο και δεν τον είχε πράγματι παρακολουθήσει. Ανέφερε επί παραδείγματι, ότι το εν λόγω όχημα για να το φέρουν, ο Εναγόμενος 2 ήταν εκνευρισμένος μαζί του επειδή αναγκαζόταν να σταματήσει το όχημα με τη βοήθεια χειρόφρενου. Περαιτέρω, ήταν σε θέση να αναφέρει τις ημέρες που είχε εργαστεί στο συνεργείο ενώ ο Εναγόμενος 2 αν και αναγνώρισε ότι ο Ενάγοντας είχε επισκεφθεί το συνεργείο προηγουμένως, ήταν ασαφής και δεν προσδιόρισε τον χρόνο που ο Ενάγοντας είχε επισκεφθεί το συνεργείο. Η αφήγηση του σε σχέση με τη σειρά των γεγονότων που οδήγησαν στην ανάφλεξη της βενζίνης, είναι ακριβής και συγκλίνει με την περιγραφή του επιθεωρητή ΜΕ
- Εξήγησε ότι είχε τοποθετηθεί το λάστιχο στο στόμιο της δεξαμενής καυσίμων και σύνδεσε ο Εναγόμενος 2 το λάστιχο με την ηλεκτρική αντλία. Η αντλία συνδέθηκε με μπαταρία αυτοκινήτου και κάτω από την αντλία, τοποθετήθηκε λεκάνη πλαστική για να τοποθετείται το καύσιμο. Η αντλία είχε συνδεθεί με τη μπαταρία με πόλους και ο Εναγόμενος 2 είχε δώσει οδηγίες στον Ενάγοντα να κρατάει τους πόλους μέχρι να επιστρέψει. Ο Ενάγοντας εξήγησε ακριβώς πώς έγινε το ατύχημα και είναι σημαντικό ότι ο ΜΕ2 συμφώνησε ότι είναι πολύ λογικό το ατύχημα να είχε συμβεί ως είχε περιγράψει με λεπτομέρεια ο Ενάγοντας. Δηλαδή ο Ενάγοντας έμεινε μισός κάτω που το αυτοκίνητο, τα πόδια του ήταν κάτω από το αυτοκίνητο γυρισμένος πάνω στον έναν πόλο και με το άλλο του χέρι κρατούσε το σύρμα που τροφοδοτούσε ηλεκτρισμό στην αντλία. Η δεξαμενή καυσίμων έχασε το βάρος όταν άδειασε και έπεσε κάτω από το λάστιχο που ήταν πάνω η αντλία. Η αντλία είναι ένα μοτοράκι 5.2 εκατοστά. Βάρεσε, έφυγε και οδήγησε στο να τραβηχτούν τα σύρματα που ήταν πάνω στη μπαταρία και όταν ένα σύρμα τροφοδοτείται από μίαν πηγή, το ρεύμα τείνει να συνεχίζει την πορεία του και να δημιουργεί μικρό σπινθήρα. Εάν η διεργασία είχε ολοκληρωθεί πριν αποχωρήσει ο Εναγόμενος 2 ως εισηγήθηκε, τότε δεν θα εργαζόταν η αντλία και δεν θα υπήρχε η τροφοδότηση του ρεύματος για να δημιουργηθεί σπινθήρας. Επιπρόσθετα, είναι πολύ πιο λογική η εκδοχή του Ενάγοντα διότι εάν η διεργασία κένωσης της δεξαμενής καυσίμων είχε όντως ολοκληρωθεί, ο Εναγόμενος 2 δεν θα είχε λόγο να αφήσει έναν επισκέπτη μόνο του στο συνεργείο με επικίνδυνη εύφλεκτη ύλη ως η βενζίνη σε ανοικτό πλαστικό δοχείο. Θα είχε χρόνο και ευκαιρία να τακτοποιήσει τις εκκρεμότητες και είναι πολύ πιο λογική η εκδοχή του Ενάγοντα, ότι η διεργασία δεν ολοκληρώθηκε και αναγκάστηκε ο Εναγόμενος να διακόψει ώστε να εξυπηρετήσει τον πελάτη και να τον μεταφέρει να πάρει πετρέλαιο για το αυτοκίνητο. Εάν ο Ενάγοντας στεκόταν 1.5 μέτρο μακριά από το όχημα με το ανοικτό δοχείο βενζίνης, δεν θα είχε εγκαύματα κυρίως στα κάτω άκρα μέχρι τους μηρούς του σώματος του. Ως εξήγησε ο ίδιος, τα πόδια του, όταν σημειώθηκε η ανάφλεξη της βενζίνης, ήταν κάτω από το αυτοκίνητο όπου διενεργούσε τη διαδικασία με την αντλία. Είναι γεγονός ότι ο Ενάγοντας αρχικά, είπε άλλα στην αρχική του κατάθεση ημερομηνίας 17/09/
- Η διαφοροποίηση που σημειώνεται μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης του κατάθεσης, δεν είναι ταφόπλακα για την αξιοπιστία του. Οι λόγοι που δεν είπε την αλήθεια αρχικά, δικαιολογούν τη μεταβολή της κατάθεσής του. Ανέφερε ότι επικοινωνούσε μαζί του ο Εναγόμενος 2 και τον παρακάλεσε να μην πει ότι ήταν εργοδοτούμενος του. Όντως τα αίτια της πυρκαγιάς που εν τέλει προκάλεσε εκτεταμένες υλικές ζημιές στο συνεργείο, ήταν το αντικείμενο διερεύνησης. Ο Εναγόμενος 2 δεν είπε ότι μιλούσε με τον Ενάγοντα τις ημέρες που ήταν στο ΜΕΘ Λευκωσίας, αλλά παραδέχτηκε ότι τον έπαιρνε κάθε μέρα τηλέφωνο και δεν του απαντούσε. Εάν απλά ανησυχούσε για την υγεία του Ενάγοντα, ο Εναγόμενος θα πήγαινε επί τόπου να διαπιστώσει τι γινόταν ή θα ρωτούσε συγγενικό του πρόσωπο. Το ότι τηλεφωνούσε του Ενάγοντα κάθε μέρα, δεν ήταν επειδή ανησυχούσε για την υγεία του. Δεν θα ενοχλούσε κάποιον σε τέτοια σοβαρή κατάσταση με κατ' επανάληψη τηλεφωνήματα, εκτός κι εάν ήθελε κάτι. Ο Ενάγοντας εξήγησε ότι του ασκούσαν πιέσεις να μην πει κάτι, ενώ η φυσική και ψυχική του κατάσταση δεν του επέτρεπε να δει τα πράγματα καθαρά. Αυτό επιβεβαιώνεται από τον ιατρικό φάκελο που κατατέθηκε ως Τεκμήριο
- Στο Τεκμήριο αυτό, καταγράφεται ότι την προηγούμενη από τις 17/09/2022, είχε υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, ήταν ενωμένος με monitor και παρουσίαζε κατά τη διάρκεια του πρωινού ταχυκαρδία. Ως επεξήγησε το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Μιχαηλίδης ν. Δημοκρατίας 2 ΑΑΔ 172
(1989), δεν υπάρχει άκαμπτος αποδεικτικός κανόνας που να υπαγορεύει ότι κάποιος που έχει προβεί σε προηγούμενη αντιφατική κατάθεση είναι εκ προοιμίου αναξιόπιστος. Σε εκείνην την περίπτωση υπήρχε δικαιολογία μαρτύρων που είχαν προβεί σε δύο αντιφατικές καταθέσεις, ήτοι ότι ενεργούσαν υπό τον φόβο απειλής. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αντικρίζω τη μαρτυρία του Ενάγοντα με επιφύλαξη, ενόψει της κατάθεσης που έδωσε στις 17/09/
- Όμως ενόψει των πιέσεων που δέχθηκε και της κλινικής του κατάστασης την ημέρα της πρώτης κατάθεσης, δεν είναι παράλογη η συμπεριφορά του. Επίσης η μαρτυρία του είναι λογική εξήγηση για το ότι προκλήθηκε μία μεγάλη πυρκαγιά μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτων. Εξάλλου ο Εναγόμενος 2 παραδέχτηκε ότι έφυγε και άφησε τον Ενάγοντα μόνο του με ανοιχτό δοχείο βενζίνης που σύμφωνα με τη μαρτυρία του ειδικού ΜΕ2, ένας σπινθήρας ήταν ικανός εξαιτίας της εύφλεκτης ατμόσφαιρας να προκαλέσει το συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Η δεύτερη κατάθεση του Ενάγοντα, έγινε σε σύντομο χρόνο μετά από την πρώτη κατάθεση, αφού έγινε καλύτερα και είχε συμβουλευτεί δικηγόρο ώστε με ψυχραιμία να προωθήσει τα νομικά του δικαιώματα. Το να παραδεχτεί ότι δεν είπε όλην την αλήθεια στην πρώτη του κατάθεση, είχε κάποιους κινδύνους όμως προχώρησε να κάνει τη δεύτερη κατάθεση, επειδή προφανώς ένιωθε αδικημένος και με τη σωστή νομική συμβουλή, διασκεδάστηκαν οι αρχικοί του φόβοι και ενδοιασμοί ενόψει της πίεσης που δέχθηκε ακόμη από και φιλικά του άτομα. Κατά συνέπεια, παρά την αρχική του κατάθεση και για τους λόγους που έχω εξηγήσει πιο πάνω, τον αποδέχομαι ως αξιόπιστο μάρτυρα. Σε αντίθεση με τον Ενάγοντα, ο Εναγόμενος 2 δεν μου έκανε καλή εντύπωση. Η εκδοχή του δεν συνάδει με την κοινή λογική. Χαρακτηρίζεται από αντιφάσεις. Είχε κίνητρο να μην πει την αλήθεια εξαιτίας των συνεπειών των πράξεων του. Η θέση του ότι ο Ενάγοντας ήταν επισκέπτης, δεν είναι πιστευτή. Δεν αποδείχθηκε ότι ο Ενάγοντας είχε κάποιο μηχανικό πρόβλημα με το όχημα του ώστε να έχει άλλον λόγο να επισκεφθεί το συνεργείο. Παραδέχθηκε ότι ο Ενάγοντας είχε μεταβεί στο συνεργείο κι άλλες ημέρες για να παρακολουθήσει, αλλά δεν προσδιόρισε τις μέρες ή το ότι είχε γίνει σε εκείνες τις ημέρες. Το εν λόγω επεισόδιο έγινε το μεσημέρι, αλλά ο Εναγόμενος 2 παραδέχθηκε ότι ο Ενάγοντας είχε μεταβεί στο συνεργείο από τις 09:00 για να τον παρακολουθήσει. Δεν ανέφερε πώς έτυχε να ρυμουλκήσει επίδικο όχημα στο συνεργείο του. Δεν προσδιόρισε τι θα έκανε στον χώρο ο Ενάγοντας όλην εκείνην την ώρα, αφού η θέση του ήταν ότι ήταν απλός επισκέπτης. Δεν εξήγησε γιατί επέτρεψε στον Ενάγοντα ως ήταν η εκδοχή του, να παραμείνει στο συνεργείο μόνος με δοχείο πλαστικό ανοικτό και γεμάτο από βενζίνη. Ανέφερε ότι μπορούσε να υποστηρίξει ότι ο Ενάγοντας ήταν απλός επισκέπτης στο συνεργείο με μάρτυρα που ήταν παρών τότε, αλλά δυστυχώς ως ανέφερε, δεν μπορούσε να τον καλέσει επειδή πρόσφατα 'έγινε μακαρίτης'. Όμως ξεχνά ότι εκδικάστηκε ποινική υπόθεση κατά της εταιρείας Εναγόμενης 1 από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας πριν το 2019 και τέτοιον μάρτυρα δεν τον είχε καλέσει για να τον υπερασπίσει τότε. Αναφέρθηκε στον τρόπο που αντέδρασε ο Ενάγοντας όταν τον επισκέφθηκε στο νοσοκομείο περίπου μίαν εβδομάδα μετά από το ατύχημα, δηλαδή ότι φώναζε με αποτέλεσμα να τον διώξουν. Είναι απίθανο κάτι τέτοιο να έγινε επειδή μέχρι και τις 19/09, ο Ενάγοντας ήταν ενωμένος σε monitor, δεχόταν μεταγγίσεις και ορούς. Περαιτέρω, την 17/09 έδωσε την πρώτη κατάθεση στην οποίαν υπέκυψε στις πιέσεις που δεχόταν ο Ενάγοντας και προστάτευσε τον Εναγόμενο 2 εις βάρος του δικού του συμφέροντος, επομένως δεν είναι δυνατό να αντέδρασε μέσα στο ΜΕΘ με τον τρόπο που εισηγήθηκε ο Εναγόμενος
- Ο Εναγόμενος 2 στην ουσία δεν έδωσε καμία εξήγηση για το ατύχημα και αυτή είναι ανεξήγητη παράλειψη λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος της καταστροφής που επήλθε. Είχε δεχθεί ότι η εργασία του μηχανικού είναι δύσκολη και επικίνδυνη και ανέφερε, ότι ξέρει καλά την εργασία ως πρόσωπο 35 χρόνια στο επάγγελμα, όμως καταδέχθηκε ως ήταν η εκδοχή του να αφήσει μέσα στο μηχανουργείο ένα νεαρό παιδί με ένα δοχείο γεμάτο βενζίνη που εξατμίζεται στην ατμόσφαιρα και που με το παραμικρό θα μπορούσε να προκαλέσει ανάφλεξη χωρίς να δώσει οδηγίες ή προειδοποιήσεις. Δεν αποδίδω βαρύτητα στη γνώμη του ότι ο Ενάγοντας θα πρέπει να κάηκε ολόκληρος εάν όντως ήταν κοντά στο όχημα κρατώντας τους πόλους με την αντλία. Η γνώμη αυτή δεν είναι καθόλου τεκμηριωμένη, έρχεται σε αντίθεση με τη μαρτυρία του ΜΕ2 και λογικά εάν θεωρούσε ότι αυτό το επιχείρημα θα κατέρριπτε την εκδοχή του Ενάγοντα, θα καλούσε εμπειρογνώμονα να κάνει δικανική μελέτη προκειμένου να απαλλάξει τον εαυτό του από το βάρος της ευθύνης για το δυστύχημα. Η εκδοχή του ότι ο Ενάγοντας ήταν έξω και μιλούσε στο τηλέφωνο, είναι εξωπραγματική και δεν δίνει εξήγηση για το γεγονός ότι ο Ενάγοντας είχε παρατηρήσει ό,τι είχε κάνει με τη δεξαμενή καυσίμων προηγουμένως. Επίσης κακή εντύπωση έκανε η προσπάθεια του να υποβαθμίσει τη σπουδαιότητα της ποινικής καταδίκης κατά της εταιρείας του για το εν λόγω συμβάν. Ο τρόπος έκφρασης του ήταν υπερβολικός και εντύπωση προκάλεσε η προσπάθεια να παρουσιάσει τον εαυτό του ως το θύμα της υπόθεσης και τον Ενάγοντα θύτη που τον κατέστρεψε. Ο Ενάγοντας ήταν νεαρό παιδί, έπαθε σοβαρά τραύματα που σημάδεψαν τη ζωή του εξαιτίας της βενζίνης που ο Εναγόμενος 2 άφησε εκτεθειμένη στο συνεργείο και ενώ άφησε τον Ενάγοντα μόνο του στο συνεργείο. Υπό οποιανδήποτε σκοπιά, δεν μπορεί να θεωρεί ότι ο Ενάγοντας είναι υπεύθυνος και ότι τον κατέστρεψε. Περαιτέρω, η θέση ότι ο Ενάγοντας έκανε κάτι και ότι ευθύνεται, έρχεται σε αντίθεση με την άλλη θέση που προέβαλε ενόρκως στο Δικαστήριο, ήτοι ότι ο Ενάγοντας ήταν έξω από το συνεργείο και μιλούσε στο τηλέφωνο την ώρα που αποχώρησε να φέρει το πετρέλαιο με τον ιδιοκτήτη του επίδικου οχήματος. Τον κρίνω αναξιόπιστο. Οι υπόλοιποι μάρτυρες, ήτοι ο επιθεωρητής του ατυχήματος και ο ιατρός ήταν μάρτυρες γνώμης της ειδικότητας τους σε σχέση με το δυστύχημα και δεν είχαν ως πρόσωπα που δεν γνώριζαν τον Ενάγοντα ή Εναγόμενο 2 συμφέρον να πουν κάτι άλλο, εκτός από την αμερόληπτη και επαγγελματική τους γνώμη που τους ζητήθηκε να την εκφέρουν προς επίλυση των επίδικων θεμάτων της αγωγής. Η αξιοπιστία ενός εμπειρογνώμονα, κρίνεται με τον ίδιο τρόπο που κρίνεται η αξιοπιστία και άλλων μαρτύρων. (Βλ. Ψάλτης ν. Αστυνομίας 2 AAD 113
(2001). Όμως ένας εμπειρογνώμονας, θεωρείται κατά κανόνα ανεξάρτητος μάρτυρας. (Μέλας ν. Συμβουλίου Κεντρικού Σφαγείου Kοφίνου 1 ΑΑΔ 113
(2003). Η εγκυρότητα της γνώμης του ελέγχεται ενόψει αιτιολογημένου πορίσματος που ετοίμασε και περιέχει την πραγματική βάση της γνώμης του. Λαμβάνω υπόψη μου την αρχή που διατυπώθηκε με σαφήνεια στην υπόθεση Kayat Trading Ltd. V. Genzyme Comstruction
(2013)1 ΑΑΔ 438, ότι η αποδεκτότητα μαρτυρίας εμπειρογνώμονα είναι η εξαίρεση στον κανόνα ότι ένας μάρτυρας δεν μπορεί να εκφέρει τη γνώμη του επί του επίδικου ζητήματος εκτός και εάν καταδειχθεί ότι η μαρτυρία γνώμης είναι αναγκαία στα περιστατικά της υπόθεσης και ότι ο προτιθέμενος εμπειρογνώμονας που πρόκειται να καταθέσει, έχει τα προσόντα που χρειάζεται ώστε να δώσει τέτοια μαρτυρία. Πρόσωπο το οποίο έχει τις γνώσεις, πείρα και/ή κατάρτιση επί συγκεκριμένου ζητήματος, μπορεί να εκφέρει τη γνώμη του επί ζητήματος που αμφισβητείται. Επίσης στην υπόθεση Ομήρου ν. Δημοκρατίας Ποινική Έφεση αρ. 91/2017 ημερομηνίας 02/05/2018, το Εφετείο επεξήγησε ότι η αποδεκτότητα της γνώμης εμπειρογνώμονα ως μαρτυρία σε δίκη, συναρτάται κατά πρώτο λόγο με τη σχετικότητα της προς το επίδικο θέμα, δηλαδή κατά πόσο πρόκειται για μαρτυρία η οποία κρίνεται ευλόγως αποδεικτική ή ανταποδεικτική ενός ζητήματος το οποίο χρήζει απόδειξης. Πέραν της σχετικότητας, απαιτείται η μαρτυρία ενός εμπειρογνώμονα να παρέχει εξειδικευμένη επιστημονική γνώμη και πληροφορίες που βρίσκονται έξω από το πεδίο κοινής γνώμης και εμπειρίας. Υπάρχει διχοτομία μεταξύ της μαρτυρίας εμπειρογνωμόνων που εκφέρουν την άποψη τους και καταλήγουν σε συμπεράσματα στη βάση γεγονότων που έχουν ήδη αποδειχθεί και μάρτυρες εμπειρογνώμονες που εξαιτίας των γνώσεων τους και τη χρήση ειδικών εργαλείων, ανακαλύπτουν γεγονότα της υπόθεσης που δεν είναι ορατά στους κοινούς ανθρώπους. (βλ. R v. Luttrell [2004] 2 Cr. App.R 31 at 35). Στη δεύτερη περίπτωση, αυτοί οι μάρτυρες θεωρούνται μάρτυρες γεγονότων, παρ' όλο που θεωρούνται εμπειρογνώμονες. Κάποτε είναι δύσκολο να γίνει η σωστή κατάταξη μεταξύ μαρτυρίας της γνώμης που προκύπτει ως συμπέρασμα από την ανάλυση των γεγονότων και της μαρτυρίας εμπειρογνώμονα που σκοπό έχει τη διακρίβωση των γεγονότων. A mıcrobıologıst who looks through a mıcroscope and ıdentıfıes a mıcrobe ıs perceıvıng a fact no less than the bank clerk who sees an armed robbery commıtted. The only dıfference ıs the former can use a partıcular ınstrument and can ascrıbe objetıve sıgnıfıgance to the data he perceıves. The questıon of subjectıve assessment and ınterpretatıon whıch ıs the essence of opınıon evıdence hardly enters ınto the matter at all ( Phıpson on Evıdence Sweet and Maxwell 18th edıtıon paragraph 33-10). Ο ΜΕ2 εξήγησε την επικινδυνότητα της βενζίνης ως υλικό που εξατμίζεται εύκολα στην ατμόσφαιρα και πυροδοτεί με μικρό σπινθήρα ανάφλεξη σε κλειστό χώρο. Επίσης εξήγησε με κάθε λεπτομέρεια πώς έγινε το δυστύχημα για να γίνει κατανοητό, ότι η εκδοχή που προέβαλε ο Ενάγοντας αρχικά με τη δεύτερη του κατάθεση ημερομηνίας 15/11/2013, είναι απόλυτα συμβατή με τα ευρήματα επί της σκηνής που επισκέφθηκε, αλλά και την έκταση των υλικών ζημιών και των τραυμάτων του Ενάγοντα. Συγκεκριμένα ανέφερε, ότι η βίαια εκτίναξη ατμών κάτω από το αυτοκίνητο που μεταφέρθηκε μέσα στην ανοιχτή λεκάνη με το καύσιμο, προκάλεσε δεύτερη εκτίναξη και πετάχτηκαν τα καύσιμα και περίλουσαν τον παθόντα που βρισκόταν κάτω από το όχημα. Τα τραύματα που είχε ο παθόντας ήταν εγκαύματα κάτω από τα γεννητικά του όργανα και τα χέρια του. Εξήγησε ότι στην προσπάθεια να σβήσει τη φωτιά, προκλήθηκαν εγκαύματα στα χέρια και στα πόδια του. Η άποψη του ότι τα τραύματα συνάδουν με την εκδοχή του, είναι τεκμηριωμένη. Ως προς τη γνώμη του ότι ο τρόπος που ενήργησε ο Εναγόμενος 2 να αφαιρέσει τη βενζίνη από τη δεξαμενή καυσίμων, ήταν επικίνδυνη ενέργεια και όχι σύμφωνα με ορθή πρακτική ασφαλούς συστήματος εργασίας, ήταν εμπεριστατωμένη σε αντίθεση με τη γνώμη του Εναγόμενου 2 που ανέφερε ότι έτσι γίνεται αυτή η εργασία. Έδωσε τους λόγους γιατί η μέθοδος είναι επικίνδυνη και μη ενδεδειγμένη και την έκανε αντιπαραβολή με την ενδεδειγμένη μέθοδο που γίνεται χρήση στις αντιπροσωπείες αυτοκινήτων ώστε να γίνει η σύγκριση. Κρίνεται αξιόπιστος. Δεν υπήρχε αντίλογος στη γνώμη και διαπιστώσεις του ιατρού ΜΕ3 σε σχέση με τα τραύματα του Ενάγοντα και την πρόγνωση της υγείας του. Η γνώμη αυτή υποστηρίζεται από τον ιατρικό φάκελο του ασθενούς στο νοσοκομείο όπου καταγράφεται κάθε λεπτομέρεια σε σχέση με τα τραύματα του, τη νοσηλεία του και την περίθαλψη του. Ο Ενάγοντας ήρθε στο Δικαστήριο και είχα την ευκαιρία να δω τις ουλές στα πόδια του. Η γνώμη του ήταν εμπεριστατωμένη και τεκμηριωμένη. Δεν έχω κανέναν λόγο να αμφισβητήσω την εμπειρογνωμοσύνη του επί των θεμάτων που άπτονται της ειδικότητας του ως πλαστικός χειρούργος και ως το πρόσωπο που χειρούργησε τον Ενάγοντα και τον αποκατέστησε στον βαθμό που του επέτρεπε η ιατρική επιστήμη υπό τις περιστάσεις. Πραγματικά ευρήματα Ο Ενάγοντας δεν ήταν επισκέπτης στο συνεργείο που λειτουργούσε ο Εναγόμενος
- Ο Εναγόμενος τον κάλεσε στο συνεργείο για να εργαστεί και τον πλήρωνε για την εργασία του. Τη συγκεκριμένη ημέρα ο Ενάγοντας παρουσιάστηκε για δουλειά από το πρωί και σε κάποιο στάδιο πριν το μεσημέρι κλήθηκε ο Εναγόμενος 2 να παραλάβει όχημα εις το οποίο είχε τοποθετηθεί βενζίνη αντί πετρέλαιο στη δεξαμενή καυσίμων. Είχαν μεταβεί και οι δύο με το όχημα του Εναγόμενου 2 στον τόπο που ήταν το εν λόγω όχημα και ρυμούλκησαν το όχημα πίσω στο συνεργείο. Σταμάτησε το αυτοκίνητο στην είσοδο του γκαράζ και του είπε να ανοίξει το καπό μπροστά και εκείνος έψαχνε να βρει τρόπο για να αφαιρέσει τη βενζίνη από το μπροστινό μέρος του αυτοκινήτου. Αφού δεν βρήκε τρόπο να αφαιρέσει τα καύσιμα από το μπροστινό μέρος του αυτοκινήτου του είπε να βγάλει το χαλί και τη σχάρα από το πίσω μέρος των καθισμάτων αφού το αυτοκίνητο ήταν τύπου van. Κάτω από το χαλί υπήρχαν πλακάζ βιδωμένα τα οποία αφαίρεσε μετά από τις οδηγίες του αλλά και πάλι δεν κατέστη δυνατή η αφαίρεση της βενζίνης. Στη συνέχεια του είπε να φέρει τον ανυψωτικό κρίκο και ανύψωσαν το αυτοκίνητο από την πλευρά του συνοδηγού. Μπήκε κάτω από το αυτοκίνητο και διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε κάποιο πώμα για να αφαιρέσει τη βενζίνη. Εκείνην τη στιγμή κατέφτασε στο συνεργείο ο άνθρωπος που είχε το αυτοκίνητο και αφού βγήκε κάτω από το αυτοκίνητο του είπε: ''εδώ και αρκετή ώρα προσπαθούμε εγώ τζιαί ο μιτσής τζιαί δεν ήβρα τρόπο να την φκάλω''. Ακολούθως μπήκε και πάλι στο κάτω μέρος του αυτοκινήτου και του είπε να φέρει εργαλεία και την πλαστική κούπα και ο ίδιος αφαίρεσε τον λαιμό γέμισης του ταγκιού. Στη συνέχεια έφερε ο ίδιος ηλεκτρική αντλία 12 volts και του είπε να φέρει τη μπαταρία. Ο ίδιος αφού μπήκε στο κάτω μέρος του αυτοκινήτου, τοποθέτησε το λάστιχο που υπήρχε στην ηλεκτρική αντλία μέσα στο τάγκι και ένωσε τα γυμνά άκρα των καλωδίων στους πόλους της μπαταρίας. Το λάστιχο επιστροφής της αντλίας τοποθετήθηκε μέσα στο πλαστικό δοχείο. Κατά τη διάρκεια αφαίρεσης των καυσίμων, ο άνθρωπος που είχε το αυτοκίνητο, είπε στον Εναγόμενο 2 να πάει ο ίδιος να φέρει πετρέλαιο και ρώτησε τον Στέλιο αν υπάρχει κάποιο δοχείο για να του δώσει. Στη συνέχεια αφού ο Εναγόμενος 2 του βρήκε δοχείο, ο άνθρωπος του είπε ότι το αυτοκίνητο με το οποίο μετέβηκε στο συνεργείο δεν ήταν δικό του και δεν ήθελε να το λερώσει με πετρέλαιο έτσι ο Εναγόμενος 2 του είπε να τον πάρει με το δικό του αυτοκίνητο. Πριν φύγει από το γκαράζ ο Στέλιος Στυλιανού του είπε: ''έμπα, κράτα τα σύρματα να φκάλεις την πεζίνα τζιαί εννά πάμε να φέρουμε πετρέλαιο τζιαί εννά έρτουμε''. Ακολουθώντας την οδηγία του, μπήκε στο κάτω μέρος του αυτοκινήτου και κρατούσε με τα δύο του χέρια τα δύο σύρματα της αντλίας τα οποία ήταν τυλιγμένα πάνω στους πόλους της μπαταρίας. Μετά από περίπου ένα λεπτό και ενώ βρισκόταν στο κάτω μέρος του αυτοκινήτου, η ηλεκτρική αντλία μετακινήθηκε από μόνη της και έπεσε κάτω με αποτέλεσμα να τεντωθούν τα σύρματα και να δημιουργηθεί σπινθήρας μεταξύ του πόλου της μπαταρίας και του σύρματος. Από τον σπινθήρα έγινε αυτανάφλεξη. Στην προσπάθεια του να βγει κάτω από το αυτοκίνητο, ακολούθησε έκρηξη και εκτινάχθηκε η βενζίνη που βρισκόταν στο δοχείο γύρω από το αυτοκίνητο με αποτέλεσμα ο ίδιος να τυλιχτεί μέσα στις φλόγες. Βγήκε έξω από το συνεργείο τρέχοντας και προσπάθησε να βγάλει το παντελόνι του το οποίο καιγόταν όπως και τα παπούτσια του. Όταν έβγαλε τα ρούχα και τα παπούτσια του, διαπίστωσε ότι είχε πάθει σοβαρά εγκαύματα στα χέρια και στα πόδια. Ακολούθησαν απανωτές εκρήξεις μέσα στο συνεργείο. Προσπάθησε να τηλεφωνήσει στο κινητό, αλλά το είχε αφήσει μέσα στο συνεργείο. Φώναζε βοήθεια χωρίς καμία ανταπόκριση. Προσπάθησε να κατασβήσει τη φωτιά με λάστιχο νερού, αλλά δεν έφτανε, ήταν κοντό και έτσι έκανε ό,τι μπορούσε έξω από το συνεργείο αλλά ήταν πλέον αργά, οι υπόλοιπες πόρτες του συνεργείου ήταν κλειστές και δεν μπορούσε να κάνει οτιδήποτε. Στη συνέχεια μετακίνησε το αυτοκίνητο του που βρισκόταν έξω στο χωράφι και ακολούθως κατέφτασε ο Εναγόμενος
- Του φώναζε πανικόβλητος να τρέξει και όταν κατέβηκε από το αυτοκίνητο τον ρώτησε τι έγινε και του είπε ότι έκανε short το σύρμα στη μπαταρία και προκλήθηκε η φωτιά. Ακολούθως ρώτησε αν έρχεται ασθενοφόρο και του είπαν οι άλλοι που είχαν μαζευτεί ότι έρχεται και πυροσβεστική και ασθενοφόρο. Αφού ο Εναγόμενος 2 αντιλήφθηκε τη σοβαρότητα του τραυματισμού του είπε: ''να χαρείς μεν πεις ότι εδούλεφκες δαμέ τζιαί πε ότι ήσουν επισκέπτης, πε ότι ήρτες να σάσεις το αυτοκίνητο σου''. Του ανέφερε πως δεν μπορεί να του πει οτιδήποτε. Στη συνέχεια ο αστυφύλακας τον ρώτησε τον λόγο τον οποίον βρισκόταν μέσα στο συνεργείο και του απάντησε αυτό που του είχε υποδείξει ο Εναγόμενος
- Ακολούθως διακομίστηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας με ασθενοφόρο. Ως προς τα τραύματα του και τη μελλοντική πορεία της υγείας του, σχετικό είναι το πιστοποιητικό που εξέδωσε ο θεράποντας του ιατρός Τεκμήριο 5 ως πιο κάτω: «Όσον αφορά το σημείο 2, προβλέπεται ότι οι ουλές και τα συμπτώματα που προκαλούν οι ουλές θα είναι μόνιμες με τελική εκτίμηση να γίνεται σε περίπου 1 χρόνο από το έγκαυμα. Όσον αφορά το σημείο 3, γίνεται τοπική θεραπεία με ενδεχόμενο να υπάρξει σημαντική καθυστέρηση της επούλωσης, λόγω της ποιότητας των ιστών, ακόμη και πιθανότητα να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση. Ο ασθενής βρίσκεται υπό συνεχή παρακολούθηση και θεραπευτική αγωγή. Τέλος στα σημεία των ουλών στα κάτω άκρα, ενδέχεται στο μέλλον να αναπτυχθούν ξανά άτονα έλκη ακόμα και καρκίνος του δέρματος». Ως προς τις ειδικές ζημιές του Ενάγοντα, σχετικές είναι οι αποδείξεις Τεκμήρια 6, 10Α-10Ε μέχρι 13Α-13Δ,
- Πριν από το δυστύχημα του εργαζόταν, στη Νέα ΣΕΒΕΓΕΠ και πληρωνόταν με την εβδομάδα. Συνολικά είχε λάβει ως μισθό το ποσό των €4.563,88 για 14 εβδομάδες εργασίας, ποσό που ανέρχεται στα €325,99 την εβδομάδα. Παραθέτει ως Τεκμήριο 20 δέσμη με τις καταστάσεις μισθοδοσίας του στην εταιρεία ΣΕΒΕΓΕΠ η οποία δέσμη αποτελείται από 14 έντυπα μισθοδοσίας με τις πιο κάτω λεπτομέρειες:
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 23/08/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 16/08/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 09/08/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 02/08/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 26/07/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 19/07/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 12/07/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 05/07/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 28/06/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 21/06/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 14/06/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 07/06/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 31/05/2013
- Μισθοδοσία ημερομηνίας 24/05/2013» Λόγω του δυστυχήματος και της κατάστασης της υγείας του, αναγκάστηκε να πάρει μεγάλη άδεια ασθενείας και δεν μπορούσε να εργαστεί. Παραθέτει ως Τεκμήριο 21 δέσμη με τις άδειες απουσίας του που του δόθηκαν από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας ως ακολούθως: Α. άδεια απουσίας από την εργασία του από 09/09/2013-09/11/2013 Β. άδεια απουσίας από την εργασία του από 10/11/2013-10/12/2013 Γ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 10/12/2013-14/01/2014 Δ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 14/01/2014-18/02/2014 Ε. άδεια απουσίας από την εργασία του από 19/02/2014-18/03/2014 Ζ. άδεια απουσίας από την εργασία του από 18/03/2014-24/04/2014 Η. άδεια απουσίας από την εργασία μτυ από 24/04/2014-05/05/2014». Στην ουσία δεν μπορούσε να εργαστεί από τις 09/09/2013 μέχρι και τις 05/05/2014, δηλαδή για περίοδο περίπου 8 μηνών. Γενικά το δυστύχημα του προκάλεσε μεγάλη ταλαιπωρία η οποία, ως έναν βαθμό υφίσταται μέχρι και σήμερα. Έχει μόνιμο πρόβλημα στα πόδια του με έντονες ουλές και τραύματα από εγκαύματα όπως επίσης και στα χέρια και δάκτυλα του. Τον πρώτο χρόνο μετά το δυστύχημα, δεν μπορούσε να περπατήσει εύκολα και δεν μπορούσε να στέκεται για πολλήν ώρα. Μέχρι και σήμερα έχει έντονους εσωτερικούς πόνους και ειδικότερα τα πόδια του είναι ευαίσθητα στον έντονο ήλιο, γεγονός που του δημιουργεί μεγάλη αναστάτωση και ταλαιπωρία τους καλοκαιρινούς μήνες. Ήταν και μάρτυρας σε υπόθεση που καταχωρήθηκε εναντίον της Εναγόμενης 1 από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας. Εξ' όσων γνωρίζω η Εναγόμενη 1 καταδικάστηκε για αδικήματα που αφορούν μη λήψη ασφαλών μέτρων για αποτροπή κινδύνων στην υγεία. Είχε καταχωρηθεί και Έφεση από την Εναγόμενη 1 αλλά απορρίφθηκε η Έφεση από το Ανώτατο Δικαστήριο. Σχέση εργοδότησης Αναφορικά με τον ισχυρισμό του Εναγόμενου 2 ότι πραγματικός εργοδότης του Ενάγοντα ήταν η Εναγόμενη 1, κάτι τέτοιο δεν στοιχειοθετείται από την υπάρχουσα μαρτυρία. Παραδέχτηκε ο Εναγόμενος 2 ότι ουδέποτε είχε αναφέρει στον Ενάγοντα την ύπαρξη τέτοιας εταιρείας, αφού θέση του ήταν ότι ήταν επισκέπτης στο συνεργείο, θέση η οποία έχει ήδη απορριφθεί για τους λόγους που αναφέρονται πιο πάνω. Με βάση την αξιόπιστη μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου, το πρόσωπο που εργοδότησε τον Ενάγοντα και τον πλήρωνε σε μετρητά ήταν ο Εναγόμενος
- Είχε μεταβεί στο συνεργείο να εργαστεί και να εκτελέσει συγκεκριμένες εργασίες κατόπιν υποδείξεων του Εναγόμενου
- Εκεί όπου η σχέση εργοδότη-εργοδοτούμενου δεν γίνεται παραδεκτή, υπάρχουν αποδεικτικά γνωρίσματα που είναι χαρακτηριστικά τα οποία μαρτυρούν την ύπαρξη αυτής της σχέσης ώστε να αποδοθεί ευθύνη στο πρόσωπο που αρνείται τη σχέση. Το Εφετείο ανέλυσε αυτά τα γνωρίσματα στην υπόθεση Συκοπετρίτης Λτδ. Ν. Αθηνάκη 1 ΑΑΔ 844
(2005)ως ακολούθως: Κατά συνέπεια θεωρώ, ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο ο Ενάγοντας βρισκόταν στην υπηρεσία των Εναγομένων και επομένως η ευθύνη των Εναγομένων θα κριθεί με βάση τις αρχές που διέπουν τη σχέση εργοδότη και εργοδοτούμενου. Την κατάληξη αυτήν, είναι που προσβάλλουν ως αδικαιολόγητη οι Εφεσείοντες με τον πρώτο λόγο Έφεσης. Η αιτιολογία την οποίαν παρέθεσαν προς υποστήριξή του, είναι ότι η μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου ήταν γενική, αόριστη και ασαφής, σε βαθμό που δεν δικαιολογείτο το Δικαστήριο να καταλήξει ότι συνέτρεχαν τα κριτήρια και/ή οι προϋποθέσεις που απαιτούνται για την ύπαρξη σχέσης εργοδότη-εργοδοτούμενου. Ο εφεσίβλητος με τη γενική αναφορά στο όνομα Συκοπετρίτης, δεν συνέδεσε τους Εφεσείοντες με το συγκεκριμένο ατύχημα. Όπως αναφέρθηκε στη Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας κ.ά. ν. Στυλιανού κ.ά.
(2002)1 Α.Α.Δ. 1718:- «Το κλασικό κριτήριο για διαφοροποίηση ενός εργοδοτούμενου από τον ανεξάρτητο εργολάβο, είναι το κριτήριο του ελέγχου, δηλαδή το δικαίωμα του εργοδότη να ελέγχει τη μέθοδο εργασίας. Αν σύμφωνα με τη σύμβαση εργοδότησης ένα πρόσωπο πράγματι αποκτά το δικαίωμα ελέγχου της μεθόδου εργασίας του άλλου, τότε η σύμβαση είναι σύμβαση εργασίας και το πρόσωπο που εργοδοτείται, εργοδοτούμενος (Market Investigations Ltd. v. Minister of Social Security [1968] 3 All E.R. 732). Το θέμα του ελέγχου επεκτείνεται όχι μόνο στο κατά πόσο ο εργοδότης ελέγχει τη μέθοδο εργασίας, αλλά κατά πόσο ελέγχει και τις ώρες εργασίας (βλέπε W.H.P.T. Housing Association Ltd. v. Secretary of State for Social Services [1981] 1 I.C.R. 737). Είναι όμως ασφαλέστερο να εξετάζονται περισσότεροι παράγοντες. Όλες οι παράμετροι της σχέσης θα πρέπει να αξιολογούνται. Η νομολογία υπογραμμίζει την ανάγκη για αναγνώριση σε μία δεδομένη εργατική σχέση της οικονομικής πραγματικότητας. Ο έλεγχος, η ιδιοκτησία των εργαλείων και εξοπλισμού, η δυνατότητα προσπορισμού κέρδους και ο κίνδυνος απώλειας, κρίθηκαν ως σημαντικοί παράγοντες κατά την αξιολόγηση της οικονομικής πραγματικότητας (Montreal v. Montreal Locomotive Works Ltd [1947] D.L.R. 161, 169).» Δεν συμμεριζόμαστε την άποψη των Εφεσειόντων. Τα όσα πρότειναν δεν αποδυναμώνουν, καθ' οιονδήποτε τρόπο, το εύρημα ότι υπήρχε σχέση εργοδότησης μεταξύ Εφεσειόντων και Εφεσίβλητου. Ένα από τα σημεία των Εφεσειόντων, ήταν ότι ο Εφεσίβλητος στη μαρτυρία του αναφέρθηκε γενικά σε κάποιο κ. Συκοπετρίτη, χωρίς να τον συνδέσει, καθ' οιονδήποτε τρόπο, με τους Εφεσείοντες. Τα ευρήματα του Πρωτόδικου Δικαστηρίου, με σαφήνεια και λεπτομέρεια, κατέγραψαν τα σημεία της αξιόπιστης μαρτυρίας και των παραδοχών στην Υπεράσπιση των Εφεσειόντων, από τα οποία συνάγεται η σύνδεση Εφεσειόντων και Εφεσίβλητου και συνακόλουθα, η σχέση εργοδότησης. Οι Εφεσείοντες είχαν τον έλεγχο της μεθόδου εργασίας, καθόριζαν το ωράριο, παρείχαν τα αναγκαία εργαλεία, κατέβαλλαν αμοιβή και είχαν δικαίωμα να διακόψουν την εργοδότηση. Συνέτρεχαν όλες οι προϋποθέσεις και δεν διακρίνουμε οτιδήποτε, που να δικαιολογεί παρέμβασή μας. Κρίνουμε ότι ο πρώτος λόγος Έφεσης δεν ευσταθεί και τον απορρίπτουμε. Ο Ενάγοντας εκτελούσε καθήκοντα κατόπιν υποδείξεως του Εναγόμενου
- Με βάση την αξιόπιστη μαρτυρία του Ενάγοντα, προκύπτει ότι υπήρχε μικροδιαχείριση όλων των κινήσεων του μέσα στο συνεργείο. Το πρόσωπο που τον προσέλαβε και τον πλήρωνε σε μετρητά για τις υπηρεσίες του ήταν ο Εναγόμενος
- Ο Εναγόμενος 2 είχε τον έλεγχο του ωραρίου του Ενάγοντα και ο Εναγόμενος 2 είχε τον πλήρη έλεγχο του συνεργείου και του εξοπλισμού εντός του συνεργείου. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι εκείνον που ο Ενάγοντας αναγνώριζε ως εργοδότη του ήταν ο Εναγόμενος 2 και όχι μία εταιρεία που ο Ενάγοντας αγνοούσε την ύπαρξή της. Ο Εναγόμενος 2 δεν φαίνεται να ήθελε μόνιμο προσωπικό για το συνεργείο και αυτός είναι ο λόγος που απέφυγε να συνάψει γραπτή συμφωνία εργοδότησης μεταξύ της Εναγόμενης 1 και του Ενάγοντα, ώστε να επισημοποιήσει αυτήν τη σχέση. Η παράλειψη του Εναγόμενου 2 να επισημοποιήσει αυτήν τη σχέση διότι κάτι τέτοιο τον εξυπηρετούσε τη δεδομένη στιγμή, δεν σημαίνει ότι στην πραγματικότητα και στην ουσία δεν υπήρχε σχέση εργοδότη-εργοδοτούμενου μεταξύ του Ενάγοντα και του Εναγόμενου
- Διαπιστώνεται η σχέση εργοδότη και εργοδοτούμενου μεταξύ του Ενάγοντα και του Εναγόμενου 2 υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες και τη δεδομένη στιγμή. Η ευθύνη του εργοδότη Εφόσον ο Εναγόμενος 2 ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο εργοδότης του Ενάγοντα και ο Ενάγοντας εκτελούσε τα συγκεκριμένα καθήκοντα συμμορφούμενος με τις οδηγίες του εργοδότη του, θα πρέπει να εξεταστεί η ευθύνη του Εναγόμενου 2 για την πρόκληση του ατυχήματος. Αναγνωρίζεται στο Κοινοδίκαιο, ότι ο εργοδότης έχει το καθήκον να ασκεί εύλογη επιμέλεια και προσοχή για να προφυλάξει τον εργοδοτούμενο του από οποιονδήποτε κίνδυνο που ο λογικός άνθρωπος θα θεωρούσε προβλεπτό κίνδυνο κατά την εργοδότηση του εργοδοτούμενου (βλ. Clerk & Lindsell on Torts, Sweet & Maxwell, Eleventh Edition, Section 12 Master and Servant, Employers Duty par.
- Στην ίδια παράγραφο στο σύγγραμμα Clerk & Lindsell, επεξηγείται ποια είναι τα όρια αυτού του καθήκοντος: 1.Employ competent servants. Να εργοδοτεί ικανούς υπαλλήλους.
- Provide and maintain adequate plant and appliances for the work carried. Να παρέχει τον σωστό χώρο εργασίας και εργαλεία για τη σωστή εκτέλεση της εργασίας, ως και επίσης να συντηρεί τον χώρο εργασίας και τα εργαλεία.
- Provide and enforce a safe system of work. Να παρέχει και να εφαρμόσει ασφαλές σύστημα εργασίας. Τα Κυπριακά Δικαστήρια έχουν εφαρμόσει αυτό το κριτήριο κατά την εξέταση εργατικών ατυχημάτων. Η Βουλή έχει θεσπίσει τον νόμο που προνοεί για την Ασφάλεια και Υγεία στην Εργασία, Ν. 89
(1)/
- Αυτός ο νόμος έχει θεσμοθετήσει και ενσωματώσει τις αρχές του Κοινοδικαίου που αφορούν το καθήκον του εργοδότη προς τον εργοδοτούμενο για την ασφάλεια του κατά την εργοδότηση του. Προβλέπεται στις ερμηνευτικές διατάξεις του ιδίου νόμου δίπλα από τις λέξεις «εργοδότης» και «εργοδοτούμενος» τι περιλαμβάνει αυτή η σχέση. ''εργοδότης περιλαμβάνει και πρόσωπο, που δεν έχει άλλα εργοδοτούμενα πρόσωπα, αλλά διεξάγει οικονομική δραστηριότητα ή διευθύνει την επιχείρηση του με σκοπό κερδοσκοπικό ή μη''. ''εργοδοτούμενος σημαίνει, πρόσωπο που εργάζεται με σύμβαση απασχόλησης ή ασκούμενο ή μαθητευόμενο πρόσωπο και περιλαμβάνει πρόσωπα τα οποία, ως τρόφιμοι, ιδρυμάτων, εκτελούν εργασία που τους έχουν ανατεθεί και ο όρος "εργοδότηση" θα ερμηνεύεται, ανάλογα''. Ως εξήγησα πιο πάνω, ο Ενάγοντας διεξήγαγε στον χώρο του συνεργείο και αλλού κατά την 09/09/2013 απασχόληση κατόπιν οδηγιών του Εναγόμενου 2, ώστε να θεωρηθεί εργοδοτούμενους του Εναγόμενου
- Οι γενικές υποχρεώσεις του εργοδότη να προφυλάξουν τους εργοδοτούμενους, κωδικοποιούνται στο άρθρο 13 του Νόμου 89
(1)/96 ως ακολούθως: «13.
(1)Κάθε εργοδότης πρέπει να διασφαλίζει, καθ' όσον είναι, ευλόγως εφικτό, την ασφάλεια, υγεία και ευημερία στην εργασία όλων των εργοδοτουμένων του.
(2)Χωρίς επηρεασμό της γενικότητας των υποχρεώσεων του, που αναφέρονται, στο εδάφιο
(1)/ OL υποχρεώσεις κάθε εργοδότη επεκτείνονται, ώστε να περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: (α) την παροχή και διατήρηση εγκαταστάσεων, συστημάτων K OL μεθόδων εργασίας τα οποία να είναι, καθόσον είναι ευλόγως εφικτό, ασφαλή και χωρίς κινδύνους για την υγεία, (β) τις διευθετήσεις που διασφαλίζουν, καθ' όσον είναι ευλόγως εφικτό, την ασφάλεια και την απουσία κίνδυνων για την υγεία σε σχέση με τη χρήση, χειρισμό, αποθήκευση και μεταφορά αντικειμένων και ουσιών, (γ) την παροχή τέτοιων πληροφοριών, οδηγιών, εκπαίδευσης και επιτήρησης για τη διασφάλιση, καθ' όσον είναι ευλόγως εφικτό, της ασφάλειας και υγείας των εργοδοτουμένων του, (δ) τη διατήρηση οποιωνδήποτε χώρων εργασίας που είναι κάτω από τον έλεγχο του, συμπεριλαμβανομένων και των μέσων προσπέλασης και εξόδου, σε κατάσταση που να είναι, καθ' όσον είναι, ευλόγως εφικτό, ασφαλείς και χωρίς κινδύνους για την υγεία, (ε) την παροχή και. διατήρηση περιβάλλοντος εργασίας για τους εργοδοτούμενους του, το οποίο καθ' όσον είναι ευλόγως εφικτό, είναι ασφαλές, χωρίς κινδύνους για την υγεία και επαρκές όσον αφορά τις διευκολύνσεις και διευθετήσεις για την ευημερία τους στην εργασία (στ) (
- i)τη λήψη των αναγκαίων μέτρων για την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργοδοτουμένων του, συμπεριλαμβανομένων των δραστηριοτήτων πρόληψης των επαγγελματικών κινδύνων, ενημέρωσης, εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς και της δημιουργίας της απαραίτητης οργάνωσης και της παροχής των αναγκαίων μέσων (
- ii)την επίβλεψη της ορθής εφαρμογής των μέτρων ασφάλειας, υγείας και ευημερίας των εργοδοτουμένων του ή και άλλων προσώπων που μπορεί να επηρεάζονται από τις δραστηριότητές του ή από τον τρόπο που διευθύνει την επιχείρησή του (iii) την προσαρμογή των μέτρων αυτών ανάλογα με τις μεταβολές των περιστάσεων και την επιδίωξη της βελτίωσης των υφιστάμενων καταστάσεων (ζ) την παροχή στους αντιπροσώπους ασφάλειας επαρκούς απαλλαγής από την εργασία χωρίς μισθολογική απώλεια, καθώς και των αναγκαίων μέσων προκειμένου να μπορούν να εκπληρώσουν τα καθήκοντα και τις υποχρεώσεις τους, που απορρέουν από τον παρόντα νόμο.
(3)Ο εργοδότης εφαρμόζει τα μέτρα πoυ προβλέπονται στον παρόντα νόμο και τους κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει αυτού ακολουθώντας τις πιο κάτω γενικές αρχές πρόληψης: (α) αποφυγή των κινδύνων (β) εκτίμηση των κινδύνων που δεν μπορούν να αποφευχθούν (γ) καταπολέμηση των κινδύνων στην πηγή τους (δ) προσαρμογή της εργασίας στον άνθρωπο, ειδικότερα όσov αφoρά τη διαμόρφωση τωv θέσεων εργασίας καθώς και την επιλογή των εξοπλισμών εργασίας και των μεθόδωv εργασίας και παραγωγής, προκειμένου ιδίως να μετριαστεί η μονότονη και ρυθμικά επαναλαμβανόμενη εργασία και να μειωθούν οι επιπτώσεις της στην υγεία (ε) παρακολούθηση της εξέλιξης της τεχνολογίας (στ) αντικατάσταση του επικίνδυνου από το μη επικίνδυνο ή το λιγότερο επικίνδυνο (ζ) ανάπτυξη μίας ενιαίας και συνολικής πολιτικής πρόληψης, η οποία να καλύπτει την τεχνολογία, την οργάνωση της εργασίας, τις συνθήκες εργασίας, τις σχέσεις μεταξύ των κοινωνικών εταίρων και την επίδραση των παραγόντων που συνδέονται με το εργασιακό περιβάλλον (η) προτεραιότητα στη λήψη μέτρων ομαδικής προστασίας σε σχέση με τα μέτρα ατoμικής πρoστασίας (θ) παρoχή τωv κατάλληλωv οδηγιών στα πρόσωπα στην εργασία.
(4)κάθε εργoδότης πρέπει vα λαμβάvει τα αvαγκαία μέτρα, ώστε o εξoπλισμός εργασίας, oι μηχαvές, τα μηχαvήματα, oι συσκευές και τα εργαλεία πoυ τίθεvται στη διάθεση τωv πρoσώπωv στηv εργασία, vα είvαι κατάλληλα για τηv πρoς εκτέλεση εργασία ή κατάλληλα πρoσαρμoσμέvα πρoς τoν σκoπό αυτόν, έτσι να διασφαλίζεται η ασφάλεια και υγεία τωv πρoσώπωv στηv εργασία, κατά τη χρησιμoπoίηση τoυς.
(5)κάθε εργοδότης πρέπει να διευθύνει την επιχείρηση του ή διεξάγει τις δραστηριότητες του με τέτοιον τρόπο και πρέπει να παρέχει τέτοιες πληροφορίες ώστε vα διασφαλίζει, καθ' όσον είναι ευλόγως εφικτό ότι, πρόσωπα που δεv εργoδoτoύvται από αυτόν, αλλά πoυ μπορεί vα επηρεαστούν από τις δραστηριότητες της επιχείρησης τoυ δεv θα εκτίθενται σε κίvδυvo.
(6)[Διαγράφηκε]
(7)καvέvας εργoδότης δεv πρέπει vα επιβάλλει ή vα εισπράττει ή vα επιτρέπει vα επιβάλλovται ή vα εισπράττovται από τoυς εργoδoτoυμέvoυς τoυ, oπoιαδήπoτε τέλη σε σχέση με oτιδήπoτε γίvεται ή παρέχεται για συμμόρφωση πρoς τoν νόμo αυτόν.
(8)στo άρθρo αυτό, η υπoχρέωση κάθε εργoδότη vα διασφαλίζει τηv υγεία στηv εργασία όλωv τωv εργoδoτoυμέvωv τoυ, περιλαμβάvει και τηv υπoχρέωση vα πρoστατεύει τη λειτoυργία αvαπαραγωγής τωv εργoδoτoυμέvωv πρoσώπωv και τηv υπoχρέωση vα πρoστατεύει τις εργoδoτoύμεvες γυvαίκες κατά τη διάρκεια της εγκυμoσύvης τoυς από κιvδύvoυς για τo έμβρυo και για επαρκή χρόvo μετά τov τoκετό από κιvδύvoυς για τις ίδιες ή τo vεoγέvvητo κατά τηv περίoδo τoυ θηλασμoύ.
(9)[Διαγράφηκε]
(10)κάθε εργoδότης πρέπει vα διαβoυλεύεται με τoυς εργoδoτoυμέvoυς τoυ ή τoυς αντιπροσώπους ασφάλειας για τη δημιουργία και διατήρηση διευθετήσεων για απoτελεσματική συvεργασία στηv πρoαγωγή και εφαρμoγή μέτρωv, ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια, υγεία και ευημερία τωv εργoδoτoυμέvωv.
(11)κάθε εργoδότης πρέπει vα διαβoυλεύεται με τoυς εργoδoτoυμέvoυς τoυ ή με τoυς αντιπροσώπους ασφάλειας πάνω σε θέματα πoυ άπτονται της ασφάλειας και της υγείας στην εργασία.
(12)οι υποχρεώσεις των εργοδοτουμένων στον τομέα της ασφάλειας και της υγείας στην εργασία, δεν θίγουν την αρχή της ευθύνης του εργοδότη.
(13)ο εργοδότης, όταν αναθέτει καθήκοντα σε έναν εργοδοτούμενο του, να λαμβάνει υπόψη τις ικανότητες του εν λόγω εργοδοτούμενου σε θέματα ασφάλειας και υγείας.
(14)ο εργοδότης να μεριμνά ώστε ο προγραμματισμός και η εισαγωγή νέων τεχνολογιών, να αποτελούν αντικείμενο διαβούλευσης με τους εργοδοτούμενους ή/και τους αντιπροσώπους ασφάλειας, όσον αφορά τις συνέπειες για την ασφάλεια και την υγεία των εργοδοτουμένων που συνδέονται με την επιλογή των εξοπλισμών και τη ρύθμιση των συνθηκών εργασίας, καθώς και την επίδραση των παραγόντων του περιβάλλοντος στην εργασία.
(15)ο εργοδότης όταν πρόκειται να αναθέσει εργασία σε έναν εργοδοτούμενο του, πρέπει να βεβαιώνεται, ότι το πρόσωπο αυτό έχει επαρκείς γνώσεις και πείρα σε σχέση με την εργασία που πρόκειται να εκτελέσει, ώστε να δύναται να εκτελέσει την εργασία αυτήν χωρίς κίνδυνο για τον ίδιο ή για τα άλλα πρόσωπα.
(16)στην περίπτωση που εργοδότης (α) επιτρέπει σε άλλον εργοδότη ή σε άλλον αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο να διεξάγει εργασίες στο υποστατικό, στην επιχείρηση ή στην εγκατάστασή του ή (β) αναθέτει τη διεξαγωγή μέρους των εργασιών του σε άλλον εργοδότη ή σε άλλο αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο, τότε ο εργοδότης αυτός πρέπει, καθ' όσον είναι εύλογα εφικτό, πριν τη διεξαγωγή ή την ανάθεση τέτοιας εργασίας να׃ (
- i)βεβαιώνεται ότι ο άλλος εργοδότης ή το άλλο αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο, ανάλογα με την περίπτωση, θα είναι σε θέση να εφαρμόσει ή να διατηρήσει τουλάχιστον τα ίδια επίπεδα ασφάλειας και υγείας στην εργασία που ισχύουν στο υποστατικό, στην επιχείρηση ή στην εγκατάστασή του. (
- ii)διασφαλίζει ότι ο άλλος εργοδότης ή το άλλο αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο διαθέτει, ανάλογα με την περίπτωση, κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή διαχείρισης των κινδύνων, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις κινδύνου (iii) βεβαιώνεται ότι ο άλλος εργοδότης ή το άλλο αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο, ανάλογα με την περίπτωση, διαθέτει τις επαρκείς γνώσεις και την πείρα, καθώς και τα αναγκαία έγγραφα, άδειες ή πιστοποιητικά για τη διεξαγωγή της εργασίας.
(17)κάθε εργοδότης έχει υποχρέωση να διαβιβάζει, όταν του ζητηθεί, στον επιθεωρητή ή σε οποιανδήποτε αρμόδια αρχή, που εκδίδει άδεια λειτουργίας υποστατικού, επιχείρησης ή εγκατάστασης, πολεοδομική άδεια ή άδεια οικοδομής, κατάλληλα συμπληρωμένο εγκεκριμένο έντυπο στο οποίο να βεβαιώνει υπεύθυνα ότι διαθέτει τα πιστοποιητικά ή άλλα έγγραφα που προβλέπονται στον παρόντα νόμο.
(18)κάθε εργοδότης πρέπει κατάλληλα, επαρκώς και συστηματικά να οργανώνει, διευθύνει και ελέγχει την επιχείρηση ή τις δραστηριότητές του με τέτοιον τρόπο ή και μέσα ώστε να διασφαλίζει την προστασία από τους κινδύνους οποιωνδήποτε προσώπων στην εργασία και άλλων προσώπων που μπορεί να επηρεαστούν από τις δραστηριότητές του. Ως προκύπτει από το λεκτικό του πιο πάνω άρθρου, μέσα στο γενικό καθήκον του εργοδότη να προφυλάξει τον εργοδοτούμενο από προβλεπτούς κινδύνους, περιλαμβάνεται και ρητό καθήκον στο εδάφιο
(2)(στ)(i) να προλάβει ο εργοδότης επαγγελματικό κίνδυνο της εργασίας με ενημέρωση, εκπαίδευση, κατάρτιση, οργάνωση και την παροχή επαρκών μέσων για αντιμετώπιση των κινδύνων. Μέσα σε αυτό το καθήκον, ενσωματώνεται και το καθήκον του εργοδότη να κάνει ανάλυση ρίσκου για να διαγνώσει τους επαγγελματικούς κινδύνους ώστε να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να προφυλάξει τον εργοδοτούμενο από τους κινδύνους ως προνοείται από το εδάφιο
(3)
(16)(iii) του νόμου. Περαιτέρω, μέσα στο γενικό καθήκον του εργοδότη, αναγνωρίζεται και προβλέπεται ρητώς στον νόμο, η υποχρέωση του εργοδότη να εφαρμόσει ασφαλή μέθοδο εργασίας (βλ. εδάφιο (α) του νόμου). Τέλος, προβλέπεται ρητώς ότι το γενικό καθήκον προφύλαξης από προβλεπτούς κινδύνους, περιλαμβάνει και την εκτίμηση του εργοδότη για την ικανότητα, πείρα και γνώσεις του εργοδοτούμενου να εκτελέσει το συγκεκριμένο καθήκον που του έχει αναθέσει. (βλ. εδάφια
(13)και
(15). Στην απόφαση St. Marina Sporting Promotions Ltd. v. Dimitrov, 1 ΑΑΔ 1663
(2004)εμφαίνεται καθαρά ότι τα Κυπριακά Δικαστήρια ταυτίζονται με τα κριτήρια του Κοινοδικαίου σε σχέση με τα όρια του καθήκοντος του εργοδότη προς τον εργοδοτούμενο να τον προφυλάξει από τον κίνδυνο ατυχημάτων. Τα όρια του καθήκοντος, είναι ο εργοδότης να προφυλάξει τον εργοδοτούμενο από προβλεπτό κίνδυνο ή από πιθανό κίνδυνο ο οποίος θα μπορούσε σε λογικό άνθρωπο να είναι προβλεπτός. Το καθήκον του εργοδότη και κατά πόσο έχει παραβεί το καθήκον του προς τον εργοδοτούμενο του σε κάθε περίπτωση πρόκλησης εργατικού ατυχήματος, εξαρτάται από τα γεγονότα της υπόθεσης. Στην υπόθεση Αναγνού ν Alco Filters (Cyprus) Ltd 1 ΑΑΔ 918
(2002), το Εφετείο τόνισε ότι το καθήκον επιμέλειας του εργοδότη, δεν εντοπίζεται μόνο στον εντοπισμό πιθανού κινδύνου, αλλά στο προβλεπτό του κινδύνου και τη δυνατότητα αποτροπής του κινδύνου με λογικά μέσα. Ο εργοδότης δεν οφείλει μόνο να λάβει υπόψη του την πιθανότητα ένας συγκεκριμένος κίνδυνος να εκδηλωθεί. Οφείλει και να λάβει υπόψη του πόσο σοβαρές θα είναι και οι συνέπειες στον εργοδοτούμενο εάν ο συγκεκριμένος κίνδυνος εκδηλωθεί. Σε σχέση με τη σημασία εφαρμογής συστηματικής εργασίας ώστε να προληφθεί προβλεπτός κίνδυνος, στο σύγγραμμα Clerk & Lindsell on Torts πιο πάνω επεξηγείται ότι κάθε περίπτωση θα πρέπει να κριθεί από τα γεγονότα της. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να κριθεί κατά πόσο ο εργοδότης όφειλε να εφαρμόσει ασφαλές σύστημα εργασίας για το συγκεκριμένο κίνδυνο αφού ληφθεί υπόψη η φύση της συγκεκριμένης εργασίας και κατά πόσο αυτή η εργασία θέλει κάποιαν οργάνωση και επίβλεψη για να είναι ασφαλής. Το άρθρο 13
(5)προνοεί ότι ο εργοδότης πρέπει να διεξάγει τις δραστηριότητες της επιχείρησης του με τέτοιον τρόπο, ώστε να διασφαλίζει την ασφάλεια προσώπων που επηρεάζονται. Δηλαδή ο νομοθέτης, έχει εναποθέσει το καθήκον για την ασφαλή διεξαγωγή της επιχείρησης στους ώμους του εργοδότη. Το μέτρο γι' αυτό το καθήκον, είναι να πράξει ο εργοδότης αυτό που είναι εύλογα εφικτό για να διασφαλίσει την ασφάλεια των υπαλλήλων του. Το καθήκον του εργοδότη προς τους υπαλλήλους του, έχει περιγραφεί στην υπόθεση Mass Pack Trading Ltd. v Επ. Λειτουργός Εργασίας Πάφου 2 ΑΑΔ
(1996), ως καθήκον που είναι απόλυτο και διαρκές. Ακόμη ο εργοδότης, οφείλει να αποτρέψει την έκθεση σε κίνδυνο του ιδίου του εργοδοτούμενου, λόγω απειθαρχίας του εργοδοτούμενου προς τις οδηγίες του εργοδότη. Το καθήκον αυτό, περιορίζεται μόνο σε σχέση με κινδύνους, για τους οποίους δεν ήξερε ο εργοδότης ή για τους κινδύνους που δεν θα μπορούσε να ξέρει και για τους οποίους δεν μπορούσε να πάρει λογικά μέτρα για να τα αποτρέψει. Όπως επεξηγείται στο Σύγγραμμα Clerk and Lindsell on Torts Sweet and Maxwell 20η έκδοση Safe system of Work 13-14, όσο πιο περίπλοκη είναι η δραστηριότητα κατά την εκτέλεση της εργασίας, τόσο χρειάζεται να αποδειχθεί ότι υπήρχε σε ισχύ ασφαλές σύστημα εργασίας, ώστε να αποφευχθούν προβλεπτοί κίνδυνοι. Εκεί που διαπιστώνεται ότι χρειάζεται να τεθεί σε ισχύ ασφαλές σύστημα εργασίας, τότε αυτό πρέπει να προορίζεται λογικά ώστε να αποφευχθούν κίνδυνοι που χαρακτηρίζουν τη συγκεκριμένη δραστηριότητα και που δεν μπορεί να εκμηδενιστούν τελείως, εξαιτίας της φύσης της δραστηριότητας. Στην αγγλική υπόθεση King v. NHS Trust [2002] EWCA Civ 953, προσδιορίστηκαν τα όρια του καθήκοντος του εργοδότη να παρέχει ασφαλές σύστημα εργασίας ως ακολούθως: «.Such public servants accept the risks which are inherent in their work, but not the risks which the exercise of reasonable care on the party of those who owe them a duty could avoid. An employer has a duty to take reasonable care to provide safe equipment and a safe system of work which includes assessing the risks to be undertaken , training in how to perform those tasks as safely as possible , and supervision in performing them». Στην παρούσα περίπτωση, ο Εναγόμενος 2 εξέθεσε τον Ενάγοντα στον ορατό κίνδυνο ανάφλεξης της βενζίνης χωρίς εκπαίδευση, επίβλεψη, χωρίς τον αναγκαίο εξοπλισμό και στην απουσία ασφαλούς συστήματος εργασίας. Υπέδειξε στον Ενάγοντα να πλαγιάσει κάτω από το όχημα πελάτη δίπλα από ανοικτή δεξαμενή βενζίνης, χωρίς να του δώσει οποιεσδήποτε οδηγίες για να προφυλάξει τον εαυτό του από τον προβλεπτό κίνδυνο να γίνει ατύχημα εξαιτίας της εγγύτητας του Ενάγοντα με εύφλεκτη ύλη και αποχώρησε από το συνεργείο, αφήνοντας τον μόνο του και αβοήθητο στην περίπτωση που ήθελε προκληθεί ανάφλεξη, πυρκαγιά και έκρηξη ως πιθανή συνέπεια διεξαγωγής της επικίνδυνης δραστηριότητας. Το ότι η συγκεκριμένη δραστηριότητα ήταν προβλεπτά επικίνδυνη, επεξηγήθηκε με λεπτομέρεια από τον επιθεωρητή που εξέτασε την περίπτωση, ΜΕ
- Εξήγησε ότι ένας σπινθήρας ήταν αρκετός για να πυροδοτήσει την ανάφλεξη και την επέκταση της πυρκαγιάς γρήγορα και παντού εξαιτίας της ικανότητας της βενζίνης με την έκθεση της σε οξυγόνο να εξατμίζεται στην ατμόσφαιρα. Εξήγησε πως ήταν εύκολο να γίνει το ατύχημα, επειδή τα χέρια του Ενάγοντα δεν ήταν ελεύθερα επειδή κρατούσε τους πόλους, έμεινε μισός κάτω που το αυτοκίνητο, τα πόδια του ήταν κάτω από το αυτοκίνητο με τον έναν πόλο να είναι γυρισμένος πάνω στον έναν πόλο. Με το άλλο του χέρι κρατούσε το σύρμα που τροφοδοτούσε σε ηλεκτρισμό την αντλία. Η δεξαμενή καυσίμων έχασε το βάρος της και έπεσε κάτω από το λάστιχο που ήταν πάνω η αντλία. Βάρεσε, έφυγε και οδήγησε στο να τραβηχτούν τα σύρματα που ήταν πάνω η μπαταρία και όταν ένα σύρμα τροφοδοτείται από μίαν πηγή, το ρεύμα τείνει να συνεχίζει την πορεία του και να δημιουργεί μικρό σπινθήρα. Δημιουργήθηκε σπινθήρας με τρομερή ενέργεια και ικανή πηγή ανάφλεξης για εύφλεκτη ατμόσφαιρα που είχε δημιουργηθεί κάτω από το αυτοκίνητο. Δηλαδή ενώ ο Ενάγοντας, ήταν στη θέση που τον έβαλε ο Εναγόμενος 2 κάνοντας αυτό που τον είδε να κάνει ο Εναγόμενος 2 έγινε το δυστύχημα. Δηλαδή τον έβαλε να κάνει κάτι πολύ επικίνδυνο χωρίς να του δώσει τον αναγκαίο εξοπλισμό για να το κάνει με ασφάλεια και χωρίς ο Ενάγοντας να έχει τη δεξιότητα να αποφύγει το συγκεκριμένο σενάριο που ήταν επίπτωση πιστής συμμόρφωσης στις οδηγίες του Εναγόμενου
- Η εν λόγω δραστηριότητα της αφαίρεσης καυσίμων με τη συγκεκριμένο μέθοδο, είναι ανεπίτρεπτη και λανθασμένη μέθοδος εργασίας, επειδή είχε ως αποτέλεσμα να δημιουργηθεί εύφλεκτη ατμόσφαιρα κοντά από πηγή ανάφλεξης και αυτό μπορεί να είναι είτε από μπαταρία, είτε ακόμα και από στατικό ηλεκτρισμό. Ήταν υπό τις περιστάσεις αρκετή η διενέργεια της εκτίναξης να ανάψει την εύφλεκτη ατμόσφαιρα. Η σωστή διαδικασία θα ήταν να περιορίσουν την έκθεση στην εκτίναξη της εύφλεκτης ατμόσφαιρας και καλή πρακτική για άντληση καυσίμων από τις δεξαμενές αυτοκινήτων, είναι μία συσκευή ανατίναξης καυσίμων και κλειστό δοχείο στο οποίο η κίνηση είναι με πνευματική ενέργεια. Δηλαδή με πεπιεσμένο αέρα που γίνεται στο κενό η απορρόφηση. Βάζουν λάστιχο μέσα στη δεξαμενή καυσίμων πριν αρχίσουν οποιανδήποτε διαδικασία και υπάρχει ιμάντας στατικής αποφόρτισης. Δηλαδή τίθεται το αυτοκίνητο και η συσκευή ανάκτησης στο ίδιο δυναμικό για να αποφύγουν τη στατική αποφόρτιση από στατικό ηλεκτρισμό και ενεργοποιούν την αντλία με πνευματικό, δηλαδή πιάνει αέρα από κομπρεσόρο και δεν υπάρχει πηγή ενέργειας για να δημιουργηθεί ανάφλεξη. Έτσι δεν υπάρχει έκρηξη σμίξης ατμόσφαιρας γιατί το δοχείο μαζεύει το καύσιμο και είναι περίκλειστο προς αποφυγή την πηγή ανάφλεξης. Στην υπόθεση S. Stylianou & Sons Auto-care Services Ltd v. Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας Ποινική Έφεση 222/19 ημερομηνίας 24/03/2021 που αφορούσε την παρούσα υπόθεση, το Εφετείο επεσήμανε ότι ευθύνη για το ατύχημα την είχε ο εργοδότης του Ενάγοντα. Δεν παρείχε ασφαλές σύστημα εργασίας επειδή τα καύσιμα περισυλλέγονται σε μίαν ανοικτή λεκάνη με αποτέλεσμα να εξαεριώνεται μεγάλη ποσότητα του καυσίμου, να παράγεται εύφλεκτος ατμός και να δημιουργείται μία εύφλεκτη εκρήξιμη ατμόσφαιρα. Δεύτερον, η τοποθέτηση της μπαταρίας για τροφοδότηση με ηλεκτρισμό της συσκευής που χρησιμοποιήθηκε για την άντληση κοντά στη λεκάνη, αποτελούσε πηγή ανάφλεξης η οποία μπορούσε να αναφλέξει τους ατμούς της εξαεριωμένης βενζίνης και να προκαλέσει έκρηξη και η ορθή μέθοδος, θα ήταν η χρήση ειδικής συσκευής που ονομάζεται συσκευή ανάκτησης καυσίμων η οποία λειτουργεί κατά τρόπο που να μην αφήνει τους ατμούς της να διαχέονται στον χώρο εργασίας και να μην υπάρχει ο κίνδυνος στατικής αποφόρτισης, δηλαδή δημιουργίας σπινθήρα από ηλεκτροστατικό ηλεκτρισμό στον χώρο που αποτελεί πηγή ανάφλεξης. Αποδεικνύεται η ευθύνη για το δυστύχημα, επειδή ο Εναγόμενος 2 του υπέδειξε να κάνει κάτι το άκρως επικίνδυνο μη ενδεδειγμένο στο επάγγελμα του μηχανικού, χωρίς να έχει ο Ενάγοντας τις πληροφορίες και τις δεξιότητες να προλάβει την κατάσταση και αφήνοντας τον μόνο και αβοήθητο στο συνεργείο. Είναι εξ' ολοκλήρου υπεύθυνος για το ατύχημα και όλα τα τραύματα του Ενάγοντα. Αποζημιώσεις Ως αποτέλεσμα του ατυχήματος, ο Ενάγοντας είχε υποστεί εγκαύματα στο 24% της επιφάνειας του σώματος του, ήτοι στα πάνω και κάτω του άκρου επί το πλείστον 1 και 2 βαθμού. Στα άνω άκρα το τραύμα που σημειώθηκε, επουλώθηκε σε περίπου 3 εβδομάδες ενώ στα κάτω άκρα το έγκαυμα ήταν ολικού πάχους από το άνω τριμόριο του αριστερού μηρού και το κάτω τριμόριο του δεξιού μηρού μέχρι τις ποδοκνήμες. Κατά την εισαγωγή του έγιναν εσχαροκτομές στις δύο κνήμες και χειρουργήθηκε δύο φορές όπου έγινε εσαχαρεκτομή και μεταμόσχευση δέρματος. Παρέμεινε στο νοσοκομείο στο Τμήμα Εντατικής Θεραπείας 40 ημέρες και κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν 25 ετών. Ήταν καθηλωμένος σε ένα κρεβάτι το διάστημα αυτό. Μετά το εξιτήριο του συνέχισε να επισκέπτεται τους ιατρούς του στο Γενικό Νοσοκομείο. Κατέθεσε ως Τεκμήριο δέσμη αποδείξεων είσπραξης από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας για τις επισκέψεις του με τα ακόλουθα στοιχεία και για το συνολικό ποσό των €
- Α) απόδειξη με αριθμό 140083ΧΧΧΧ ημερομηνίας 26/11/2013 Β) απόδειξη με αριθμό 140082ΧΧΧΧ ημερομηνίας 12/11/2013 Γ) απόδειξη με αριθμό 140080ΧΧΧΧ ημερομηνίας 29/10/2013 Δ) απόδειξη με αριθμό 140087ΧΧΧΧ ημερομηνίας 14/01/2014 Ε) απόδειξη με αριθμό 140108ΧΧΧΧ ημερομηνίας 11/08/2014 Ζ) απόδειξη με αριθμό 140087ΧΧΧΧ ημερομηνίας 04/12/2014 Η) απόδειξη με αριθμό 140110ΧΧΧΧ ημερομηνίας 15/09/2014 Θ) απόδειξη με αριθμό 140083ΧΧΧΧ ημερομηνίας 29/11/2013 Ι) απόδειξη με αριθμό 140084ΧΧΧΧ ημερομηνίας 10/12/2013 Κ) απόδειξη ημερομηνίας 24/11/2014 Λ) απόδειξη ημερομηνίας 18/03/2014 Μ) απόδειξη ημερομηνίας 18/02/2014». Μετά το εξιτήριο συνέχισε τη φαρμακευτική αγωγή η οποία συμπεριλάμβανε παυσίπονα και διάφορες κρέμες για τα εγκαύματα, όπως επίσης και ειδικές πιεστικές κάλτσες για να αποφευχθεί ενδεχόμενη θρόμβωση από τα τραύματα που είχε. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 8 τιμολόγιο με αριθμό ICA806XX ημερομηνίας 30/10/2013 της εταιρείας Perick Pharmacal co Ltd και ως Τεκμήριο 9 τιμολόγιο με αριθμό ICA812XX ημερομηνίας 18/02/2014 της εταιρείας Perick Pharmacal Ltd Co Ltd για το συνολικό ποσό των €140 που αφορούσε τις πιο πάνω αναφερόμενες πιεστικές κάλτσες. Λόγω της μακρόχρονης ακινησίας του κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του, έπρεπε να ακολουθήσει συγκεκριμένη δίαιτα για να ανακτήσει τη φυσική του κατάσταση. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 10, δέσμη αποδείξεων από τη διαιτολόγο-διατροφολόγο για το συνολικό ποσό των €200 και οι αποδείξεις έχουν ως ακολούθως: Α) απόδειξη με αριθμό 10ΧΧ ημερομηνίας 24/10/2013 Β) απόδειξη με αριθμό 11ΧΧ ημερομηνίας 25/11/2013 Γ) απόδειξη με αριθμό 11ΧΧ ημερομηνίας 27/12/2013 Δ) απόδειξη με αριθμό 11ΧΧ ημερομηνίας 30/01/2014 Ε) απόδειξη με αριθμό 12ΧΧ ημερομηνίας 18/03/2014». Κατά τις επισκέψεις του στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας οι ιατροί συνέχισαν να του συνταγογραφούν φάρμακα και ειδικές κρέμες και κατέθεσε ως Τεκμήριο
- Δέσμη από πιστοποιητικά φαρμακευτικής αγωγής γενικού τα οποία αποτελούνται από 14 συνταγές και έχουν τα ακόλουθα στοιχεία: Α) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 22/10/2013 Β) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 29/10/2013 Γ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 12/11/2013 Δ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 26/11/2013 Ε) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 29/11/2013 Ζ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 03/12/2013 Η) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 10/12/2013 Θ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 14/01/2014 Ι) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 18/03/2014 Κ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 18/02/2014 Λ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 24/04/2014 Μ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 19/06/2014 Ν) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 11/08/2014 Ξ) συνταγή φαρμάκων ημερομηνίας 04/12/2014». Η όλη εμπειρία με το δυστύχημα και με τη μετέπειτα νοσηλεία, του δημιούργησε έντονο άγχος και διαταραχή στον ύπνο. Πολλές φορές ξυπνούσε στη μέση της νύχτας με εφιάλτες και ένιωθε πως αναβίωνε το τρομακτικό συμβάν στο συνεργείο. Ως αποτέλεσμα ένιωθε την ανάγκη να μιλήσει με κάποιον ειδικό και έτσι έλαβε συμβουλή από ειδικό ψυχοθεραπευτή ο οποίος τον βοήθησε να διαχειριστεί την ψυχολογική του κατάσταση. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 14 απόδειξη είσπραξης ημερομηνίας 23/12/2013 για την ψυχοθεραπεία που παρακολούθησε για το ποσό των €
- Δεν μπορούσε να εργαστεί για περίοδο 8 μηνών μέχρι τις 05/05/
- Είχε έντονες ουλές με ερυθρότητα σκληρία και κνησμό, άλγος και αισθητικές διαταραχές στα γόνατα και ποδοκνήμες. Το ατύχημα του άφησε κατάλοιπο άτονο έλκος στο αριστερό έσσω σφυρό και ουλές από τις περιοχές λήψης μοσχευμάτων. Δεν αποκλείεται στα σημεία των ουλών στα κάτω άκρα να αναπτυχθούν άτονα έλκη ή και καρκίνος δέρματος. Ο Ενάγοντας θα πρέπει να αποζημιωθεί για τον πόνο, οδύνη και ταλαιπωρία που υπέστη ως συνέπεια των τραυματισμών, δηλαδή σοβαρά εγκαύματα στα πάνω και κάτω άκρα που κάλυπταν το 24% της επιφάνειας του σώματος του και ήταν αιτία να παραμείνει κλινήρης στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας για 1.5 μήνα και να υποβληθεί σε τρεις χειρουργικές επεμβάσεις. Κατά την παραμονή του στο νοσοκομείο, έπαιρνε τα πιο δυνατά παυσίπονα, όπως μορφίνη ώστε να αντέξει τον πόνο. Από ανάγνωση του ιατρικού του φακέλου, προκύπτει ότι υπήρχε ολικό πάχος εγκαυμάτων και ελέγχθηκε για την αισθητικότητα και κινητικότητα των άκρων. Ήταν νεαρός άντρας και παρέμεινε σε γύψους και κλινήρης για μεγάλο χρονικό διάστημα. Κατά την περίθαλψη του σημειώθηκε πτώση των παλμών και ταχυκαρδία και του έγιναν συχνές μεταγγίσεις αίματος. Ταλαιπωρήθηκε αφάνταστα με αφόρητους πόνους, ανέπτυξε ψυχικά τραύματα, ταλαιπωρημένο ύπνο, φόβο και άγχος και η ανάρρωση του ήταν επίπονη και μακρά. Όταν εξήλθε της εντατικής, συνέχιζε να επισκέπτεται τους ιατρούς και να του χορηγούνται πολλά φάρμακα για τους έντονους πόνους μέχρι τον Δεκέμβριο του
- Δεν μπορούσε να εργαστεί για 8 μήνες και είχε κινησιακά προβλήματα που επηρέαζαν την καθημερινότητα του. Η Κύπρος είναι χώρα με δυνατό ήλιο ολόχρονα. Ο Ενάγοντας δεν μπορούσε να εκτεθεί στον ήλιο χωρίς να παρουσιάζει έντονο πόνο στην έκθεση. Πέραν από τον πόνο και την ταλαιπωρία, είχε υποστεί οικονομική ζημιά, συχνές επισκέψεις στους ιατρούς, διαγνωστικές εξετάσεις και φαρμακευτική αγωγή. Έχει μόνιμο πρόβλημα στα πόδια με έντονες ουλές που είναι ορατά σε τρίτους και το ίδιο στα δάκτυλα και τα χέρια του. Δεν άντεχε την ορθοστασία και μέχρι σήμερα έχει έντονους εσωτερικούς πόνους στο σημείο των εγκαυμάτων και ο ήλιος το καλοκαίρι του δημιουργεί επιπρόσθετη ευαισθησία στον πόνο με αποτέλεσμα να υποφέρει περισσότερο το καλοκαίρι. Με αναφορά το πιο πάνω πραγματικό υπόβαθρο, θα επιχειρήσω με τη βοήθεια δικαστικών αποφάσεων με παρόμοια γεγονότα, να καταλήξω σε ένα ποσό χρημάτων που θα αποκαταστήσει γενικά τον Ενάγοντα στο μέτρο που αυτό είναι εφικτό για τον πόνο, την ταλαιπωρία και την απώλεια που έχει υποστεί ως συνέπεια του ατυχήματος. Στην απόφαση Polycarpou v. Adamou 1 CLR
(1988)727, το Εφετείο επεξήγησε ότι ο σκοπός των γενικών αποζημιώσεων, είναι η αποκατάσταση του Ενάγοντα σε σχέση με απώλειες που θα υποστεί σε σχέση με μελλοντικά του εισοδήματα, απώλειες σε σχέση με την απόλαυση της ζωής και απώλειες που προκύπτουν από τον πόνο και την ταλαιπωρία που έχει υποστεί συνεπεία του δυστυχήματος. Το Δικαστήριο θα πρέπει να λάβει υπόψη του όλα τα σχετικά γεγονότα και δεδομένα για να επιδικάσει δίκαιη αποζημίωση στην Ενάγουσα. Στην υπόθεση Ιακώβου ν. Παπαδάκη 1 ΑΑΔ 2079
(2000), το Πρωτόδικο Δικαστήριο είχε επιδικάσει το ποσό των ΛΚ60.000 σε γενικές αποζημιώσεις για άντρα νεαρό στην Εθνική Φρουρά που είχε υποστεί από ατύχημα εγκαύματα στο 40% στην επιφάνεια του σώματος του. Όπως τον Ενάγοντα, οι πόνοι των εγκαυμάτων ήταν αβάστακτοι και υποβλήθηκε σε σειρά από πλαστικές χειρουργικές επεμβάσεις και μεταμόσχευση δέρματος. Η παραμόρφωση από τα εγκαύματα σε ορισμένα σημεία του σώματος (περιοχή προσώπου και τριχωτό της κεφαλής, άκρα, αντιβραχίονες) ήταν μόνιμη. Η ξηρότητα και ο συνεχής ερεθισμός του δέρματος προκαλούσε ασταθείς ουλές που θα είχαν συνεχή κίνδυνο κακοήθους εξαλλαγής των ούλων σε ακανθοκυτταρικά καρκινώματα δέρματος. Κατ' Έφεση το ποσό των γενικών αποζημιώσεων αυξήθηκε στο ποσό των ΛΚ100.000. Στην υπόθεση Swipe ν. Σταυρίνου1 ΑΑΔ 2375
(1998)χειρίστρια μηχανής παγίδευσε το χέρι της σε περιστρεφόμενους κοπτήρες είχε υποστεί σοβαρά εγκαύματα στο δεξί χέρι τα οποία προκάλεσαν νέκρωση του δέρματος της ραχιαίας και παλαμιαίας χώρα και τραύματα στους υποκείμενους και οστά οι γενικές αποζημιώσεις ΛΚ8000 που επιδίκασε το πρωτόδικο Δικαστήριο επί πλήρους ευθύνης επικυρώθηκαν. Στην υπόθεση Αρχή Ηλεκτρισμού ν. Χριστοφόρου Πολιτική έφεση 82Α/2010 ημερομηνίας 05/02/2015 εγκαταλείφθηκε ο λόγος Έφεσης που αφορούσε τις γενικές αποζημιώσεις. Όμως το Πρωτόδικο Δικαστήριο είχε επιδικάσει €80.000 γενικές αποζημιώσεις σε εργάτη της ΑΗΚ που είχε υποστεί εγκαύματα σε διάφορα μέρη του σώματος όταν ανέβηκε σε πάσσαλο και ήρθε σε επαφή με ηλεκτροφόρα καλώδια. Στην υπόθεση Μαυροπετρή ν. Λουκά 1 ΑΑΔ 66
(1995), το Εφετείο επιβεβαίωσε τη διαχρονική αρχή βάση της οποίας το Δικαστήριο εκτιμά το μέτρο των αποζημιώσεων ως ακολούθως: «Η νομολογία αποκαλύπτει σταθερή άνοδο του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων, τάση που αντανακλά μεγαλύτερη ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και τη ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου [βλ. μεταξύ άλλων, Paraskevaides (Overseas) Ltd, v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789, Polycarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R. 727, Φοινικαρίδης και Άλλη v. Γεωργίου και Άλλων
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, Παναγή ν. Θεοδώρου
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 1303, Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου
(1993)1 Α.Α.Δ. 669]. Σταθερή είναι όμως η αρχή του δικαίου ότι οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι κοινωνικά παραδεκτές. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων.» Στην υπόθεση Φοινικαρίδης κ.α. ν. Λάμπρου Γεωργίου 1 ΑΑΔ, τονίστηκε η ανοδική τάση επιδίκασης αποζημιώσεων για να αντανακλά την αξία του χρήματος σε πραγματικό χρόνο, καθώς και της ανάγκης να επιδικάζεται πραγματική αποκατάσταση για ανθρώπινο πόνο ως αποτέλεσμα δυστυχήματος που είχε προκληθεί από αμέλεια: «Πρέπει όμως να επαναλάβουμε πως, στον τομέα αυτόν, όσο κι αν προηγούμενες αποφάσεις, ιδιαίτερα αποφάσεις των Κυπριακών Δικαστηρίων που αντικατοπτρίζουν τις δικές μας πραγματικότητες, προσφέρουν καθοδήγηση στον βαθμό που είναι συγκριτικές ως αποκαλυπτικές της επικρατούσας τάσης, δεν είναι δεσμευτικές. Σε κάθε υπόθεση είναι ανάγκη να γίνονται οι αναγκαίες προσαρμογές έχοντας υπόψη τα ιδιαίτερα περιστατικά της και βέβαια, να συνυπολογίζεται η μείωση, με την πάροδο του χρόνου, της αξίας του χρήματος*. Σημειώνουμε εδώ, την τάση που παρατηρείται μέσα από τη νομολογία για πρόσδοση μεγαλύτερης σημασίας στον ανθρώπινο πόνο και της αγωνίας που προκαλεί η ανικανότητα που εκδηλώνεται με την επιδίκαση, με την πάροδο του χρόνου, πιο γενναιόδωρων αποζημιώσεων**.» Στη δική μας την περίπτωση, έλαβα υπόψη μου τους ακόλουθους παράγοντες: 1. Τη σοβαρότητα του δυστυχήματος και το γεγονός ότι ο Ενάγοντας τυλίχθηκε στις φλόγες και κατέβαλε αγωνιώδεις προσπάθειες να σώσει το