AMICRON INVESTMENTS INC ν. ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΓΓΥΗΣΗΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΘΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΙΔΡΥΜΑΤΩΝ, Αρ. Αγωγής: 1010/2020, 7/2/2023

(2), 3

(1)(α), (β), (γ) και (ζ), 3

(2), 5, 6, 7, 9, 14 - 17, 22, 25, 29 και 30 του περί Εξυγίανσης Πιστωτικών και Άλλων Ιδρυμάτων Νόμου 17(I)/2013, στον περί Εξυγίανσης Πιστωτικών Ιδρυμάτων και Επενδυτικών Εταιρειών Νόμο 22(Ι)/2016, στον περί Συστήματος Εγγύησης των Καταθέσεων και Εξυγίανσης Πιστωτικών και Άλλων Ιδρυμάτων Νόμο 5(Ι)/2016, στον περί Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου Νόμο 138(Ι)/2002, στον περί Πιστωτικών και Άλλων Ιδρυμάτων Νόμο 66(Ι)/97, στη σχετική Νομολογία αλλά και στις γενικές και συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου. Η αίτηση συνοδεύεται από την ένορκη δήλωση της Ελεάνας Γιάγκου, δικηγόρου στο δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί τους Εναγόμενους, η οποία δηλώνει ότι προβαίνει σε αυτήν, καθότι αφορά αμιγώς νομικά θέματα. Η ενόρκως δηλούσα αναφέρει ότι η Ενάγουσα αποτελεί εταιρεία με έδρα στις Βρετανικές Παρθένες Νήσους και δεν κατέχει οποιαδήποτε περιουσία και κυρίως ακίνητη στην Κύπρο. Επιπρόσθετα, η ομνύουσα ισχυρίζεται ότι η Ενάγουσα δεν έχει καλή υπόθεση εναντίον τους, εφόσον (α) δεν αποκαλύπτεται οποιαδήποτε βάση αγωγής εναντίον τους, (β) το Επαρχιακό Δικαστήριο στερείται δικαιοδοσίας να εκδικάσει την παρούσα αγωγή, αφού αφορά πράξεις και ενέργειες που υπόκεινται σε έλεγχο μόνο από το Διοικητικό Δικαστήριο και (γ) η απόφαση για μη καταβολή αποζημιώσεων ήταν καθόλα νόμιμη και ορθή και λήφθηκε σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία. Για τους λόγους αυτούς, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις της Δ.60 και το Δικαστήριο θα πρέπει να ασκήσει τη διακριτική του ευχέρεια υπέρ της έκδοσης των αιτούμενων διαταγμάτων, για παροχή ασφάλειας εξόδων ύψους €8.700, για τον υπολογισμό του οποίου έχουν παρουσιάσει ενδεικτικό κατάλογο εξόδων (Τεκμήριο 1). Η αίτηση προσέκρουσε στην ένσταση της Ενάγουσας με την οποία προβάλλει συνολικά 9 λόγους ένστασης, οι οποίοι αφορούν στο σύνολό τους το ύψος του επιδιωκόμενου ποσού για παροχή ασφάλειας εξόδων. Η ένσταση βασίζεται στη Δ.35 θ. 2, Δ.48 θ. 1 - 4 και 9 και Δ.60 θ 1 - 5 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, στο άρθρο 382 του περί Εταιρειών Νόμου Κεφ. 113, στο άρθρο 30 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας, στο άρθρο 6 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Κυρωτικό) Νόμο του 1962 Ν.39/1962, στη νομολογία, στο δίκαιο της επιείκειας και στη σύμφυτη εξουσία και πρακτική του Δικαστηρίου. Η ένσταση συνοδεύεται από την ένορκη δήλωση της Έλενας Καλιαμπάκου, ασκούμενης δικηγόρου σε συνεργαζόμενο δικηγορικό γραφείο των δικηγόρων της Ενάγουσας, η οποία προβαίνει σε αυτήν ενόψει του ότι ο αξιωματούχος της Ενάγουσας βρίσκεται στο εξωτερικό και δεν ήταν εφικτό να ταξιδέψει στην Κύπρο. Η ενόρκως δηλούσα αφού επαναλαμβάνει τους λόγους ένστασης, δηλώνει ότι η ένσταση αφορά μόνο το ύψος του επιδιωκόμενου ποσού για παροχή ασφάλειας εξόδων. Παραδέχεται δε, ότι η Ενάγουσα έχει έδρα τους τις Βρετανικές Παρθένες Νήσους και ότι δεν έχει ακίνητη περιουσία στην Κύπρο. Όσον αφορά τον ισχυρισμό περί μη ύπαρξης καλής υπόθεσης, η ενόρκως δηλούσα ισχυρίζεται ότι υπάρχουν πολύ καλές πιθανότητες επιτυχίας της αγωγής και παραπέμπει προς τούτο στις πρόνοιες του περί Συστήματος Εγγύησης των Καταθέσεων και Εξυγίανσης Πιστωτικών και Άλλων Ιδρυμάτων Νόμου, αλλά και των σχετικών κανονισμών, από τις οποίες κατ' ισχυρισμό προκύπτει ότι όταν συγκεκριμένο πιστωτικό ίδρυμα που είναι μέλος, αδυνατεί να αποπληρώσει τους καταθέτες του, ενεργοποιείται η καταβολή αποζημίωσης από τους Εναγόμενους. Περαιτέρω, η Ενάγουσα ισχυρίζεται ότι στην προαναφερόμενη νομοθεσία προβλέπεται ότι τα δικαιώματα αποζημίωσης, όπως η αξίωση στην παρούσα αγωγή, αποτελούν αντικείμενο αγωγής κατά των Εναγόμενων και κατά συνέπεια δικαιούται αποζημίωσης από τους Εναγόμενους υπό την ιδιότητά της ως καταθέτης της FBME Bank Ltd - Cyprus Branch, οι καταθέσεις της οποίας επηρεάστηκαν λόγω των μέτρων εξυγίανσης που λήφθηκαν στο εν λόγω πιστωτικό ίδρυμα. Καταληκτικά, η ομνύουσα αναφέρει ότι το ενδεικνυόμενο ποσό παροχής ασφάλειας εξόδων ανέρχεται σε €4.207,84, καθότι ο υπολογισμός των σχετικών εξόδων θα έπρεπε να γίνεται στη βάση των χρεώσεων της χαμηλής κλίμακας, και επισυνάπτει προς τούτο σχετικό κατάλογο (Τεκμήριο Α). Το δε ποσό που οι Εναγόμενοι επιδιώκουν να κατατεθεί, είναι υπερβολικό και αδικαιολόγητο και ο εξαναγκασμός της Ενάγουσας να καταβάλει το ποσό αυτό, ισοδυναμεί με παρεμπόδισή της να προσφύγει στη Δικαιοσύνη. Η ακρόαση της αίτησης διεξήχθη στη βάση των ενόρκων δηλώσεων που υποστηρίζουν την αίτηση και την ένσταση αντίστοιχα, χωρίς οι ενόρκως δηλούντες να τύχουν αντεξέτασης. Έχω λάβει υπόψη μου το πλήρες περιεχόμενο των ενόρκων δηλώσεων καθώς επίσης και των αγορεύσεων των ευπαίδευτων συνηγόρων. Συγκεκριμένες αναφορές στις αγορεύσεις των συνηγόρων θα γίνουν μόνον εκεί και όπου κρίνεται σκόπιμο. Η Δ.60 θ.1 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, στην οποία βασίζεται μεταξύ άλλων η αίτηση, προνοεί τα ακόλουθα: «Ο Ενάγοντας (.) ο οποίος διαμένει μόνιμα εκτός Κύπρου ή εκτός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης δύναται, σε οποιοδήποτε στάδιο της αγωγής, να διαταχθεί να δώσει ασφάλεια για έξοδα, έστω και αν διαμένει προσωρινά στην Κύπρο ή σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.» Στην υπόθεση Alahmari v. Alia Airline

(1990)1 Α.Α.Δ. 434, καθιερώθηκαν τα κριτήρια που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου κατά την εξέταση του θέματος παροχής ασφάλειας εξόδων, σχετικό απόσπασμα της οποίας παραθέτω κατωτέρω: «Το θέμα ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου όπως υποδηλώνει ο όρος «may» (δύναται) που απαντάται στο πλαίσιο της Δ.60 κ.1, που ασκείται δικαστικά. Το ίδιο υποστηρίζεται και από την Αγγλική Πρακτική όπως συνοψίζεται στους Halsbury's Laws of England (4th Ed., vol. 37, pp 384-385). Όταν τεθεί το θεμέλιο για την άσκηση της δικαιοδοσίας, με τη διαπίστωση ότι ο Ενάγων (εφεσείων) έχει τη συνήθη κατοικία του στο εξωτερικό, οι παράγοντες οι οποίοι λαμβάνονται υπόψη στην άσκηση της διακριτικής εξουσίας του πρωτόδικου δικαστηρίου είναι κατ' εξοχή δύο, η κατοχή εκ μέρους του Ενάγοντα περιουσίας και ιδίως ακίνητης (που δεν μετακινείται εύκολα) στην Κύπρο, και η ισχύς της υπόθεσης του.» Ως έχει λεχθεί επίσης στην Genemp Trading[1] στα ευρύτερα κριτήρια παροχής ασφάλειας εξόδων συγκαταλέγεται και η δύναμη της υπόθεσης του ενάγοντα διότι αν έχει καλή υπόθεση και η υπεράσπιση φαίνεται να μην ευσταθεί, θα ήταν αντίθετο με το πνεύμα της δικαιοσύνης να διαταχθεί η καταβολή ασφάλειας εξόδων επιβραβεύοντας με τον τρόπο αυτό τον εναγόμενο και προκαλώντας καθυστέρηση στην όλη διαδικασία. Έχει λεχθεί ακόμη ότι ο χρόνος υποβολής της αίτησης αποτελεί πρόσθετο στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη και δεν αποκλείεται η καθυστέρηση του διαδίκου να αποταθεί εγκαίρως για ασφάλεια εξόδων, σε συσχετισμό με άλλους ενισχυτικούς παράγοντες, να οδηγήσει το Δικαστήριο στην απόρριψη του αιτήματος. Το ποσό της ασφάλειας, όπως λέχθηκε στην υπόθεση Senior Service Ltd and Others v. Chrysanthi Shipping Co. Ltd andAnother

(1975)1 C.L.R. 316, είναι κατά κανόνα εκείνο το οποίο υπό κανονικές συνθήκες θα υποστεί ο διάδικος ο οποίος εξαιτείται την ασφάλεια. Το ύψος του ποσού ασφάλειας εξόδων βρίσκεται στην κρίση του Δικαστηρίου και όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Standard Ltd κ.ά. v. Gold Seal Ship. Co Ltd

(1993)1 Α.Α.Δ. 121, τα έξοδα δεν πρέπει να είναι ούτε φανταστικά ούτε καταπιεστικά, με την έννοια ότι απαγορεύουν ουσιαστικά την προσφυγή στο Δικαστήριο. Έχοντας υπόψη τις πιο πάνω νομολογιακές αρχές προχωρώ να εξετάσω εάν στην προκειμένη περίπτωση πληρούνται οι προϋποθέσεις έκδοσης του αιτούμενου διατάγματος. Όπως προκύπτει από τα ανωτέρω, αποτελεί κοινώς παραδεκτό γεγονός ότι η Ενάγουσα είναι αλλοδαπή εταιρεία με έδρα στις Βρετανικές Παρθένες Νήσους, και ότι δεν κατέχει οποιανδήποτε περιουσία στην Κύπρο, κινητή ή ακίνητη, που θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο εκτέλεσης σε περίπτωση απόρριψης της αγωγής. Περαιτέρω, η Ενάγουσα δεν προβάλλει οποιονδήποτε ισχυρισμό σε σχέση με την κατοχή περιουσίας στο εξωτερικό, αλλά ούτε και αναφέρει οτιδήποτε σε σχέση με την οικονομική της κατάσταση, και κατ' επέκταση για τη δυνατότητά της να ικανοποιήσει τυχόν απόφαση που θα εκδοθεί εναντίον της. Ενόψει των πιο πάνω διαπιστώσεων, προχωρώ να εξετάσω τις πιθανότητες επιτυχίας της αγωγής. Ως έχει ήδη αναφερθεί, η Ενάγουσα αξιώνει την επιδίκαση αποζημιώσεων εναντίον των Εναγόμενων, λόγω επηρεασμού των καταθέσεων που διατηρούσε στην FBME Bank Ltd - Cyprus Branch, εξαιτίας των μέτρων εξυγίανσης που είχαν ληφθεί. Αποτελεί θέση της Ενάγουσας, ότι η καταβολή αποζημίωσης ενεργοποιείται όταν διαπιστώνεται ότι συγκεκριμένο πιστωτικό ίδρυμα που είναι μέλος, αδυνατεί να αποπληρώσει τους καταθέτες του, είτε κατόπιν διαπίστωσης της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, είτε μέσω διατάγματος ειδικής εκκαθάρισης για το πιστωτικό ίδρυμα από Δικαστήριο της Δημοκρατίας, ή τη Δικαστική Αρχή της χώρας που αποτελεί την έδρα του. Η επιτροπή εξυγίανσης στις 21.07.2014 εξέδωσε διάταγμα, θέτοντας το υποκατάστημα της FBME Bank στην Κύπρο υπό καθεστώς εξυγίανσης. Η Κεντρική Τράπεζα αφού διαπίστωσε ότι η FBME Bank - Cyprus Branch δεν φαίνεται να είναι ικανή να επιστρέψει τις καταθέσεις στους πελάτες της, και ότι ούτε πρόκειται να καταστεί ικανή στο προσεχές μέλλον, ενημέρωσε σχετικά την επιτροπή των Εναγομένων. Η Ενάγουσα υπέβαλε εμπρόθεσμα προς τη διαχειριστική επιτροπή των Εναγόμενων, απαίτηση συνοδευόμενη από τα αναγκαία αποδεικτικά στοιχεία, από τα οποία προέκυπτε ότι η Ενάγουσα, κατά τον ουσιώδη χρόνο, διατηρούσε καταθέσεις στο εν λόγω πιστωτικό ίδρυμα ύψους €39.311,

1. Η σχετική απαίτηση απορρίφθηκε με την αιτιολογία ότι η Ενάγουσα είναι χρηματοδοτικός οργανισμός ή επιχείρηση επενδύσεων και συνεπώς εξαιρείται οποιασδήποτε αποζημίωσης. Στον αντίποδα, οι Εναγόμενοι με την υπεράσπισή τους ισχυρίζονται ότι δεν αποκαλύπτεται οποιοδήποτε αγώγιμο δικαίωμα, και ότι το παρόν Δικαστήριο στερείται δικαιοδοσίας ενόψει του ότι η απόφαση των Εναγομένων αποτελεί εκτελεστή διοικητική πράξη και υπόκειται μόνον σε έλεγχο νομιμότητας από το Διοικητικό Δικαστήριο. Σε σχέση με την απορριπτική απόφαση των Εναγόμενων για παροχή αποζημίωσης, προσθέτουν ότι από τα στοιχεία που η Ενάγουσα είχε υποβάλει προέκυπτε ότι η κύρια δραστηριότητά της είναι η κατοχή 100% του μετοχικού κεφαλαίου της θυγατρικής εταιρείας Longana Holdings Ltd και η παροχή χρηματοδότησης στην εν λόγω εταιρεία και στις συγγενικές της εταιρείες Makore Company Ltd και Unity Holdings Ltd και όλα τα έσοδά της για τα έτη 2015 και 2016 προέρχονταν από τόκους επί των εν λόγω δανείων. Εν όψει των στοιχείων αυτών αποφασίστηκε σε σχετική συνεδρία των Εναγομένων, ότι η Ενάγουσα εμπίπτει στον ορισμό «Χρηματοδοτικός Οργανισμός» και επομένως εξαιρείται αποζημίωσης από τους Εναγόμενους. Με βάση τους ισχυρισμούς των Εναγομένων, ως αυτοί έχουν εκτεθεί ανωτέρω, σε αξιολόγηση των οποίων δεν υπεισέρχομαι στο ενδιάμεσο αυτό στάδιο, κρίνω ότι οι Εναγόμενοι έχουν καταδείξει στο βαθμό που απαιτείται ότι έχουν καλή και ουσιαστική υπεράσπιση τόσο επί διαδικαστικών όσο και επί ουσιαστικών θεμάτων. Στο παρόν στάδιο δε, δεν θα μπορούσε να αποκλειστεί το ενδεχόμενο οποιασδήποτε πιθανότητας επιτυχίας των προβαλλόμενων ισχυρισμών, χωρίς το Δικαστήριο να υπεισέλθει στην ουσία της αγωγής, αφού αυτοί δεν μπορούν να χαρακτηριστούν από τα όσα τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου ως παντελώς ατεκμηρίωτοι. Όσον αφορά τον ισχυρισμό της Ενάγουσας, ότι τυχόν έγκριση της αίτησης θα αποκλείσει το δικαίωμά της για πρόσβαση στη Δικαιοσύνη αποτελεί απλή πιθανολόγηση που δεν δύναται να οδηγήσει σε απόρριψη της αίτησης και ως εκ τούτου έχει παραμείνει μετέωρος. Περαιτέρω, η Ενάγουσα δεν έχει παρουσιάσει οποιαδήποτε στοιχεία αναφορικά με την οικονομική της κατάσταση από τα οποία να προκύπτει ότι αυτή δεν είναι σε θέση να καταβάλει το ποσό που τυχόν θα διαταχθεί ως ασφάλεια εξόδων. Αποτέλεσμα τούτου είναι το Δικαστήριο να αδυνατεί να αξιολογήσει τον σχετικό ισχυρισμό. Αντιθέτως, η Ενάγουσα σιωπά πλήρως σε σχέση με την οικονομική της κατάσταση και αρκείται στην προβολή γενικόλογων διαζευκτικών ισχυρισμών ότι με βάση το ύψος του επιδιωκόμενου ποσού υπάρχει το ενδεχόμενο η Ενάγουσα να εμποδιστεί από την επιδίωξη νομικής δικαίωσης της. Σε κάθε περίπτωση όμως, η Ενάγουσα δεν επικαλείται αδυναμία καταβολής των εξόδων σε περίπτωση επιτυχίας της αγωγής, αντιθέτως δηλώνει ετοιμότητα να προχωρήσει σε κατάθεση ποσού ως ασφάλεια εξόδων αλλά διαφωνεί με το ύψος του ζητούμενου ποσού.[2] Τέλος, όσον αφορά το ζήτημα του ύψους του ποσού που επιδιώκεται να καταχωρηθεί ως ασφάλεια εξόδων, κρίνω ότι αυτό είναι όντως διογκωμένο και αδικαιολόγητο και πως οι ξεχωριστές χρεώσεις για σύνταξη αίτησης και της ένορκης δήλωσης που τη συνοδεύει, εξόδων για προσέλευση στον Πρωτοκολλητή για διάφορα διαβήματα και η χρέωση για ετοιμασία και αποστολή επιστολών είναι υπερβολικές, τόσο ως προς την ανάγκη ξεχωριστής χρέωσης, όσο και ως προς το ύψος τους. Στην προκειμένη περίπτωση, θεωρώ πως το ποσό των €5.500 είναι εύλογο και ικανοποιητικό υπό τις περιστάσεις, να διασφαλίσει τα τυχόν έξοδα της αγωγής. Κατά συνέπεια έχω ικανοποιηθεί ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις έκδοσης των αιτούμενων διαταγμάτων. Ως εκ τούτου, η παρούσα Αίτηση επιτυγχάνει. Εκδίδεται διάταγμα με το οποίο η Ενάγουσα διατάσσεται όπως παράσχει ασφάλεια εξόδων στους Εναγόμενους για το ποσό των €5.
2. Η ασφάλεια εξόδων να παρασχεθεί είτε με κατάθεση του εν λόγω ποσού σε μετρητά είτε με την παράδοση ανέκκλητης τραπεζικής εγγύησης για το ίδιο ποσό στον Πρωτοκολλητή του Δικαστηρίου, εντός 45 ημερών από σήμερα. Μέχρι τη συμμόρφωση και την καταβολή του εν λόγω ποσού σύμφωνα με τα πιο πάνω ή την εκπνοή του χρόνου που έχει καθοριστεί, η διαδικασία της παρούσας αγωγής αναστέλλεται. Αν η Ενάγουσα παραλείψει να παράσχει τη διαταχθείσα ασφάλεια εντός της καθορισμένης προθεσμίας, τότε η υπόθεση θα θεωρείται ως εγκαταλειφθείσα. Εάν υπάρξει συμμόρφωση με τη διαταγή ως προς την ασφάλεια εξόδων, το Πρωτοκολλητείο να θέσει την υπόθεση ενώπιον του Δικαστηρίου για ορισμό, το συντομότερο. Υπ. ........... Γ. Καραμαλλή, Προσ. Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Genemp Trading Ltd v. Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Δημόσια Εταιρεία Πρώην Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ

(2011)1(Β) Α.Α.Δ. 1314 [2] Studland Holdings Ltd κ.ά. v. Ευσταθίου κ.ά.

(2003)1(Γ) Α.Α.Δ. 1809 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο