Ν. Γ. ν. TITAN OFFICE FURNITURE LIMITED, Αρ. Αγωγής: 8080/2013, 12/7/2023

(1991)1 ΑΑΔ 24). Το Δικαστήριο, συνεπώς, δεν θα επεκταθεί στην εξέταση θεμάτων πέραν από τα επίδικα θέματα όπως αυτά καθορίζονται από τα δικόγραφα (βλ. A.A. Pilottos Ltd v. Cyprus Petroleum Refinery Ltd, Πολιτική Έφεση αρ. 90/2013, απόφαση ημερομηνίας 19/10/2021, ECLI:CY:AD:2021:A468). Ο προσδιορισμός των επιδίκων θεμάτων, μέσω των δικογράφων, είναι απαραίτητος προκειμένου να γίνει αποδεκτή μαρτυρία προς απόδειξή τους και μαρτυρία η οποία έχει προσκομισθεί η οποία δεν καλύπτεται από τα δικόγραφα αγνοείται (βλ. Federal Bank of Lebanon (SAL) v. Σιακόλα

(2011)1(Β) ΑΑΔ 1422, Πούρικος ν. Σάββα κ.α.

(1991)1 ΑΑΔ 507). Τέλος, σύμφωνα με τη σχετική Νομολογία, ακόμη και μαρτυρία η οποία κατατίθεται χωρίς ένσταση, αγνοείται, εάν τελικά κριθεί ότι δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή (βλ. Μελάς ν. Κυριάκου

(2003)1 ΑΑΔ 826). Η Μαρτυρία Έχοντας λοιπόν παραθέσει το δικογραφικό υπόβαθρο της παρούσας υπόθεσης, προχωρώ να συνοψίσω την εκατέρωθεν προσκομισθείσα μαρτυρία σημειώνοντας ότι η μαρτυρία, στο σύνολό της, έχει καταγραφεί στα πρακτικά που τηρήθηκαν κατά την ακροαματική διαδικασία και δεν κρίνεται σκόπιμο η λεπτομερής επανάληψή της. Για σκοπούς απόδειξης της υπόθεσής της, μαρτυρία δόθηκε από την ίδια την Ενάγουσα, τον Δρ. Γ. Νικολένκο (στο εξής ο «ΜΕ1»), τη Μ. Χαραλάμπους - Δημητρίου (στο εξής η «ΜΕ2») και τον Λ. Κλεάνθους (στο εξής ο «ΜΕ3»). Μετά δε το πέρας της υπόθεσης της Ενάγουσας, η Υπεράσπιση παρουσίασε τρεις μάρτυρες. Τον Θ. Κολόμβο (στο εξής ο «ΜΥ1»), τον Ο. Ευαγγελίδη (στο εξής ο «ΜΥ2») και τον Δρ. Η. Γεωργίου (στο εξής ο «ΜΥ3»). Η Ενάγουσα, κατέθεσε ως μέρος της κυρίως εξέτασής της γραπτή δήλωσή της (Έγγραφο Α) καθώς και 12 τεκμήρια, ως ακολούθως: Δέσμη επτά φωτογραφιών του επίδικου χώρου ως Τεκμήριο 1, Πιστοποιητικό της Δρος Χρ. Παναγιωτίδου ημερομηνίας 22/7/2013 ως Τεκμήριο 2, Τιμολόγιο με αριθμό 04087 της Εταιρείας Radiological Health Care Services Ltd ημερομηνίας 22/7/2013 για το ποσό των €40,00 ως Τεκμήριο 3, Πιστοποιητικό Ασθενείας εκδοθέν υπό του Δρος Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 22/7/2013 ως Τεκμήριο 4, Δέσμη αποτελούμενη από πέντε Καταστάσεις των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων ως Τεκμήριο 5, Ιατρικό Πιστοποιητικό του Δρος Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 2/10/2013 ως Τεκμήριο 6, Τιμολόγιο με αριθμό 14174-INV-1 της εταιρείας Radiological Health Care Services Ltd ημερομηνίας 31/7/2013 για το ποσό των €30,00 ως Τεκμήριο 7, Απόδειξη είσπραξης με αριθμό 2013-1317 του Κέντρου Φυσικοθεραπείας & Αποκατάστασης Άγιος Μάμας ημερομηνίας 2/8/2013 για το ποσό των €60,00 ως Τεκμήριο 8, Αντίγραφο Τιμολογίου με αριθμό 39/2013 του Δρ. Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 2/10/2013 για το ποσό των €350,00 ως Τεκμήριο 9, Απόδειξη είσπραξης με αριθμό 0141 του Δρος Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 4/10/2013 για το ποσό των €350,00 ως Τεκμήριο 10, αντίγραφο επιστολής των δικηγόρων της προς την Εναγόμενη ημερομηνίας 27/8/2013 με επισυνημμένα αποδεικτικά αποστολής και παραλαβής ως Τεκμήριο 11 και αντίγραφο επιστολής των δικηγόρων της προς την Εναγόμενη ημερομηνίας 5/11/2013 με επισυνημμένα αποδεικτικά αποστολής και παραλαβής ως Τεκμήριο 12. Παρεμβάλλω επίσης, ότι κατά την αντεξέταση της Ενάγουσας υποδείχθηκε σε αυτήν μαυρόασπρη φωτογραφία η οποία κατατέθηκε (τότε) ως Τεκμήριο προς Αναγνώριση 13Α και ακολούθως, ως Τεκμήριο 13 από τον ΜΥ1. Σύμφωνα με την εκδοχή της Ενάγουσας, την 22/7/2013 επισκέφθηκε τον εκθεσιακό χώρο της Εναγόμενης στη Λεωφόρο Αθαλάσσας στη Λευκωσία συνοδευόμενη από τον τότε διευθυντή της τράπεζας στην οποία εργαζόταν U. Latsons για σκοπούς έρευνας και αγοράς επίπλων και άλλων ειδών γραφείου. Αφού στάθμευσε συνάντησε τον Latsons στην μπροστινή είσοδο του καταστήματος και εισήλθαν στο κατάστημα ανεβαίνοντας τα σκαλιά της κύριας εισόδου. Υπήρχε ακόμη μια σκάλα στην πλαϊνή πλευρά του καταστήματος. Αμφότερες δε οι σκάλες χρησιμοποιούνταν αποκλειστικά για σκοπούς εισόδου και εξόδου από το κατάστημα. Μετά από μια σύντομη έρευνα προχώρησαν προς την έξοδο. Στην προσπάθειά της να κατεβεί τα σκαλιά παρέπεσε και σύρθηκε από τα σκαλοπάτια με αποτέλεσμα να καταλήξει στο πεζοδρόμιο. Ως προς τις συνθήκες της πτώσης της, η Ενάγουσα ανέφερε, αυτολεξεί, τα ακόλουθα: «Η σκάλα αυτή ήταν κατασκευασμένη από ξύλο και αποτελείτο από πέντε

(5)σκαλοπάτια με κενά μεταξύ τους, όπως επίσης ξύλινο ήταν και το δάπεδο περιμετρικά της εξόδου και εισόδου του καταστήματος που καταλήγει σ' αυτήν, τα οποία λόγω προφανώς μη συντήρησης τους, είχαν διογκωθεί και αποκολληθεί σε ορισμένα σημεία, τα οποία μάλιστα ταλαντεύονταν, δεν ήταν σταθερά. Πέραν τούτου, η σκάλα ήταν πολύ απότομη και αποτελείτο από ιδιαίτερα στενά σκαλοπάτια με κενά μεταξύ τους, ενώ το δάπεδο, ειδικά στο σημείο που κατέληγε στο πρώτο σκαλοπάτι στο οποίο και γύρισε το πόδι μου, ήταν ανώμαλο, με τα ξύλα που αποτελούσαν αυτό να έχουν σε κάποια σημεία αποκολληθεί προκαλώντας αστάθεια και ταλαντεύσεις. [.] Η Εναγόμενη είχε κατά τον επίδικο χρόνο, την κατοχή και έλεγχο της επίδικης σκάλας. Τούτο προκύπτει και από τις φωτογραφίες, από τις οποίες φαίνεται η γυάλινη περίφραξη δίπλα από την σκάλα, με την αναγραφή «TITAN», αφού η αποκλειστική χρήση της, ήταν η είσοδος προς και έξοδος από το κατάστημα της Εναγομένης και τελούσε υπό τον αποκλειστικό έλεγχό και ευθύνη της. Ειδικότερα, στην προσπάθεια μου να κατέβω από την σκάλα, λόγω μεταξύ άλλων, της ακαταλληλότητας, της αστάθειας και των προεξοχών του δαπέδου που αποτελεί προέκταση αυτής, γύρισε το πόδι μου, με αποτέλεσμα κατά την επαφή του δεξιού μου ποδιού με το πρώτο της σκαλί να χάσω την ισορροπία μου. Άπλωσα αμέσως, αντανακλαστικά, το χέρι μου για να κρατηθώ από κάπου, αλλά το χέρι μου «έπιασε» αέρα αφού δεν υπήρχε κάποιο κιγκλίδωμα ή χειρολισθήρα/χειρολαβή σε οποιοδήποτε σημείο, είτε δεξιά είτε αριστερά είτε στην μέση της σκάλας, προκειμένου να πιαστώ από αυτό και να προσπαθήσω να αποφύγω την πτώση. Σημειώνω δε πως, ουδεμία προειδοποιητική πινακίδα ή σημάδι είχε η Εναγόμενη ως προς την επικινδυνότητα της σκάλας ούτε και είχε οποιαδήποτε σήμανση, ώστε να εφιστεί την προσοχή στα πρόσωπα που θα χρησιμοποιούσαν, η οποία ένεκα και της κατάστασης της, ήταν επικίνδυνη. Σε κάθε περίπτωση θεωρώ ότι η τοποθέτηση κιγκλιδώματος ή χειρολισθήρα/χειρολαβής, στην σκάλα όπως και του δαπέδου, για τους λόγους που προανέφερα ήταν απαραίτητη. Η μη τοποθέτηση δε τέτοιου χειρολισθήρα από μόνης της αλλά ιδιαίτερα σε συνάρτηση με την κακή κατάσταση και επικινδυνότητα της σκάλας όπως και την μη τοποθέτηση προειδοποιητικής πινακίδας ή λωρίδας, επιτείνουν την ευθύνη της Εναγόμενης έναντι των παριστάμενων στο κατάστημα. Επιπροσθέτως τούτων, ως λαμβάνω νομική συμβουλή, η τοποθέτηση κιγκλιδώματος ή χειρολισθήρα/χειρολαβής αποτελούσε και εκ του Νόμου απορρέουσα υποχρέωση της Εναγόμενης. Ξεκάθαρα λοιπόν η Εναγόμενη, παρέλειψε να πράξει τα δέοντα, όχι μόνο δια της παράλειψης τοποθέτησης στηθαίου ή κιγκλιδώματος ή χειρολισθήρα στην σκάλα ή σχετικής προειδοποιητικής πινακίδας αλλά και δια της παράλειψής της να διατηρεί την σκάλα σε καλή κατάσταση προς εξασφάλιση της ασφάλειας των πελατών της, παρά το γεγονός ότι δεδομένων των πιο πάνω, ο κίνδυνος πτώσης ή τραυματισμού ήταν ευλόγως πιθανός και σε κάθε περίπτωση έπρεπε να προβλεφθεί από την ίδια ως κάτοχος του χώρου όπου επεσυνέβη το ατύχημα. Χάνοντας λοιπόν την ισορροπία μου ως εξήγησα πιο πάνω και μη έχοντας τρόπο να στηριχτώ από κάπου, κατρακύλησα και από τα πέντε σκαλοπάτια της σκάλας καταλήγοντας στο έδαφος, με χτυπήματα σε όλο μου το σώμα και έντονο πόνο στο δεξί μου πόδι και ακόμα πιο έντονο στο δεξί μου χέρι. Ο συνοδός μου, αφού με βοήθησε να σηκωθώ, με μετέφερε υποβασταζόμενη στο αυτοκίνητό μου. Σημειώνω επίσης, ότι τη συγκεκριμένη ημέρα και ώρα, ως συνήθως άλλωστε, φορούσα κλειστά παπούτσια ύψους τριών - τεσσάρων πόντων, αφού ως συστήνεται από ειδικούς, τέτοιου τύπου και ύψους παπούτσια, προσφέρουν σταθερότητα κατά τη βάδιση και δεν επιβαρύνουν τα γόνατα και τη μέση, σε αντίθεση με τα εντελώς χαμηλά παπούτσια.» Αμέσως μετά το ατύχημα μετέβη σε ακτινολογικό κέντρο για ακτινογραφίες (Τεκμήρια 2 και 3) και στη συνέχεια στο ιατρείο του Δρ. Παπαγιάννη ο οποίος συνέστησε αποχή από την εργασία από 22/7/2013 μέχρι και την 6/9/2013 (Τεκμήριο 4). Η απώλεια εισοδήματός της ανήλθε στο ποσό των €2.182 αφού ο μισθός της για τον Αύγουστο ήταν €3.000 ενώ έλαβε μόνο €818 (Τεκμήριο 5). Αναφορικά δε με τις συνέπειες της πτώσης της, η Ενάγουσα ανέφερε ότι, κατόπιν διάγνωσης του Δρ. Παπαγιάννη (Τεκμήριο 6), διαπιστώθηκε ότι αυτή υπέστη (α) κάταγμα κεφαλής κερκίδος δεξιού αγκώνα άνευ παρεκτοπίσεως, (β) θλάση του δεξιού ώμου με έντονο άλγος και δυσκαμψία και (γ) διάστρεμμα δεξιάς ποδοκνημικής. Υπέστη περαιτέρω μώλωπες και γδαρσίματα σε όλο της το σώμα με αποτέλεσμα ούτε η καθιστή θέση να είναι αναπαυτική γι' αυτήν ενώ αναγκαζόταν να τοποθετεί μαξιλάρια για να μην πιέζεται οποιοδήποτε σημείο του σώματός της το οποίο έφερε μώλωπες και γδαρσίματα. Ο Δρ. Παπαγιάννης συνέστησε φαρμακευτική αγωγή και την ανάρτηση και ακινητοποίηση του δεξιού άνω άκρου της για ένα μήνα. Στις 29/7/2013 συνέστησε φυσιοθεραπεία ενώ το κάταγμα της κερκίδας εξακολουθούσε να είναι σε ακινητοποίηση. Η Ενάγουσα προέβη σε νέες ακτινογραφίες και σε φυσιοθεραπείες (Τεκμήρια 7 και 8). Την 19/8/2013 ο Δρ. Παπαγιάννης διαπίστωσε πώρωση του κατάγματος αλλά έντονη δυσκαμψία και προς τούτο συνέστησε κινησιοθεραπεία (Τεκμήρια 9 και 10). Ακολούθως, η Ενάγουσα αναφέρθηκε εκτενώς στην ταλαιπωρία και τον πόνο τον οποίο υπέστη και στον οποίο υπόκειται μέχρι σήμερα ως αποτέλεσμα του επίδικου ατυχήματος αλλά και στην μεταβολή του τρόπου ζωής της. Περαιτέρω στο πλαίσιο της κυρίως εξέτασης της η μάρτυρας ανέφερε ότι από τον επίδικο χρόνο του ατυχήματος και μέχρι σήμερα παρακολουθείται από τον ΜΕ1 κάνοντας φυσιοθεραπείες στο χέρι και στο πόδι της τουλάχιστον δύο με τρεις φορές τον μήνα. Όποτε δεν νιώθει καλά ουσιαστικά, αποτίνεται στην κλινική του ΜΕ1 ο οποίος της συνέστησε τις φυσιοθεραπείες διότι, όπως ανέφερε, πολύ συχνά έχει προβλήματα με τα χέρια και τα πόδια της. Κατά την αντεξέτασή της, η μάρτυρας ανέφερε ότι είχε επισκεφθεί ξανά το κατάστημα κάποιες μέρες προηγουμένως για να δει τα έπιπλα. Εξ όσων θυμόταν και την προηγούμενη φορά στάθμευσε το όχημα της στην κύρια είσοδο και πιθανότατα να είχε ανεβεί από τα ίδια σκαλιά. Δεν θυμόταν όμως κατά πόσο κατά την πρώτη της επίσκεψη, πριν δηλαδή την ημερομηνία του επίδικου ατυχήματος, η εξωτερική σκάλα ήταν η ίδια με αυτήν την ημέρα του ατυχήματος και ότι πιθανότατα να εργάζονταν δύο άτομα στο κατάστημα κατά την επίδικη ημερομηνία. Θυμόταν ότι ήταν μια κοπέλα που της έδειξε τα έπιπλα αλλά δεν θυμόταν τα όνομα των υπαλλήλων. Η ώρα της επίσκεψής της, όπως την προσδιόρισε η Ενάγουσα, ήταν μεταξύ 15:00 και 15:30 και στο κατάστημα παρέμεινε περί τα 20 με 30 λεπτά. Σε υποβολή ότι ήταν περί τις 10:00 με 11:00 π.μ. που επισκέφθηκε το κατάστημα, η Ενάγουσα ανέφερε ότι πιθανόν να ήταν την πρώτη φορά που το επισκέφθηκε το απόγευμα και όχι την επίδικη, δεν θυμόταν όμως να προσδιορίσει ακριβώς τις ώρες λόγω της παρόδου του χρόνου. Ανέφερε ότι ζήτησε προσφορά και αγοράστηκαν έπιπλα για το γραφείο της τράπεζας στην οποία εργαζόταν στη Λευκωσία. Υποδείχθηκε ακολούθως στη μάρτυρα το Τεκμήριο 1 και ζητήθηκε από αυτήν να σημειώσει επί της δεύτερης φωτογραφίας του Τεκμηρίου 1 το σημείο από το οποίο κατέβηκε, με τη μάρτυρα να σημειώνει με την ένδειξη Χ και ακολούθως σε νέο σημείο να προσδιορίζει και πάλι με την ένδειξη Χ, σε κύκλο όμως αυτήν τη φορά (στο εξής (Χ)), το σημείο από το οποίο ξεκίνησε να κατεβαίνει τα σκαλιά. Σε σχετική υποβολή ότι από το σημείο που ξεκίνησε να κατεβαίνει τα σκαλιά και χειρολαβή να υπήρχε θα ήταν αδύνατο για την Ενάγουσα να πιαστεί από αυτήν αφού κατέβαινε στη μέση των σκαλιών, η μάρτυρας ανέφερε ότι δεν θυμόταν εάν έφτανε ή όχι σε κάποια τη χειρολαβή, αλλά προσπάθησε να πιαστεί από κάπου, χωρίς όμως να το καταφέρει. Αποδέχθηκε η Ενάγουσα ότι οι φωτογραφίες, Τεκμήριο 1, αντικατοπτρίζουν την πραγματική εικόνα της σκάλας κατά τον χρόνο του ατυχήματος και υπολόγισε ότι το συνολικό ύψος της ήταν από ένα μέτρο. Ζητήθηκε από την Ενάγουσα να προσδιορίσει πού ακριβώς οφείλετο η πτώση της με την τελευταία να αναφέρει αυτολεξεί «επειδή ήταν ανώμαλο εκεί το ξύλο, γύρισε το πόδι μου όπως πήγα να κατέβω, έπεσα ξαφνικά, δεν μπορώ να σας πω τι έγινε εκείνην τη στιγμή». Συμφώνησε ότι ήταν από την ίδια σκάλα που ανέβηκε για να εισέλθει εντός του καταστήματος. Αναφορικά δε με τον ισχυρισμό της ότι η σκάλα ήταν σε επικίνδυνη κατάσταση η Ενάγουσα ανέφερε ότι, παρά την επικίνδυνη κατάστασή της, αυτή ανέβηκε τη σκάλα για να πάει στο κατάστημα, διότι το αυτοκίνητό της ήταν μπροστά από το κατάστημα και την κύρια είσοδό του και δεν είχε περάσει από το μυαλό της ότι θα έπεφτε. Δεν γνώριζε κατά πόσο υπήρχε και άλλη έξοδος από την οποία μπορούσε να κατέβει αλλά ούτε και έψαξε για μια τέτοια έξοδο. Δεν θυμόταν εάν υπήρχε ράμπα και δεν αναζήτησε άλλο τρόπο για να κατέβει και να πάει στο αυτοκίνητό της. Η θέση της ήταν ότι τα ξύλα ήταν ανώμαλα και ότι δεν ήταν καλά κολλημένα. Έπεσε δε από τη σκάλα διότι η σκάλα δεν ήταν καλά στηριγμένη, αρνούμενη την περί του αντιθέτου υποβολή της συνηγόρου ότι αυτή ήταν σε άριστη κατάσταση. Δεν είχε φανταστεί ότι θα έπεφτε για να αποφύγει να ξανακατέβει από εκεί, αφού όταν την ανέβηκε δεν την είχε ελέγξει εάν ήταν σε άριστη κατάσταση. Είδε μόνο τη σκάλα, ανέβηκε και όταν βγήκε κατέβηκε την ίδια σκάλα διότι δεν μπορούσε να γνωρίζει ότι ήταν επικίνδυνη. Αρνήθηκε ότι ενήργησε καθ' οιονδήποτε τρόπο απρόσεκτα ή αμελώς. Αναφορικά δε με τα παπούτσια της ανέφερε ότι αυτά ήταν κλειστά, με δύο ‑ τρεις πόντους. Θέση της δε ήταν ότι εάν υπήρχε χειρολαβή θα μπορούσε να πιαστεί από αυτήν και να μην πέσει. Δεν θυμόταν εάν την αποχαιρέτησαν οι υπάλληλοι του καταστήματος στην είσοδό του, πιθανότατα όμως να το έπραξαν. Αναφορικά με το κατάστημα, ανέφερε ότι από την πλευρά από την οποία κατέβηκε αυτό ήταν περιτριγυρισμένο από γυαλί και ότι από την πτώση της κατέληξε στο πεζοδρόμιο και γι' αυτό πιθανότατα οι υπάλληλοι του καταστήματος να μην την είδαν. Δεν γνώριζε εάν την αντιλήφθηκε οποιοσδήποτε εκτός από τον Latsons ο οποίος τη βοήθησε να σηκωθεί και ακολούθως η Ενάγουσα μετέβηκε για σκοπούς λήψης ακτινογραφίας μόνη της. Παρά το γεγονός ότι κτύπησε πολύ άσχημα, μπορούσε να οδηγήσει το αυτοκίνητό της γιατί αυτό ήταν αυτόματο. Αναφορικά δε με τα ιατρικά ζητήματα, κατά την αντεξέτασή της, η Ενάγουσα ανέφερε ότι ο θεράπων ιατρός της μετά τον τραυματισμό της ήταν ο Δρ. Παπαγιάννης στο Απολλώνειο νοσοκομείο τον οποίο επισκέφθηκε δύο φορές και υποβλήθηκε δύο φορές σε ακτινογραφίες. Η πρώτη μέρα που τον επισκέφθηκε ήταν η μέρα του ατυχήματος. Μετά το ατύχημα έκανε δύο φυσιοθεραπείες στον Άγιο Μάμα και ακολούθως υπεβλήθη σε περαιτέρω φυσιοθεραπείες από τον Οκτώβριο του ίδιου έτους. Ο ιατρός που την παρακολουθεί ΜΕ1, έχει κέντρο αποκατάστασης και επειδή το πρόβλημα της Ενάγουσας συνεχίστηκε με αποτέλεσμα να σταματήσει να γυμνάζεται και στη σχολή καράτε του συζύγου της, συνέχισε τις φυσιοθεραπείες, αναφέροντας ότι όποτε έχει πρόβλημα κάνει φυσιοθεραπείες. Αναφορικά με τα κατάλοιπα, ανάφερε ότι η κάκωση στον ώμο της δεν της έχει περάσει και το πόδι της συνεχίζει να φουσκώνει. Αναφορικά με την άδεια από την εργασία της, ανέφερε ότι από τις 23/07/2013 μέχρι και τις 6/9/2013 δεν πήγε δουλειά. Επόμενος μάρτυρας για την Ενάγουσα ήταν ο ΜΕ1 ο οποίος, στο πλαίσιο της κυρίως εξέτασής του, κατέθεσε αντίγραφο της ετήσιας άδειας του για την άσκηση του ιατρικού επαγγέλματος για το έτος 2021 με αριθμό 2314/2021 ως Τεκμήριο 14, αντίγραφο Πιστοποιητικού ISO 9001:2015 ημερομηνίας 3/9/2021 για το κέντρο αποκατάστασης που διατηρεί ως Τεκμήριο 15, αντίγραφο της ταυτότητας του στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο με αριθμό μητρώου 2314 ως Τεκμήριο 16, Ιατρικό Πιστοποιητικό του ΜΕ1 ημερομηνίας 10/3/2020 ως Τεκμήριο 17, έγγραφο με τίτλο «Cash Invoice» ημερομηνίας 5/10/2021 ως Τεκμήριο 18 και δέσμη τριών αποδείξεων ημερομηνίας 30/10/2014 αρ. 20152, 30/7/2014 αρ. 20147 και 7/7/2021 αρ. 20175, για τα ποσά των €330,00, €240,00 και €60,00 αντίστοιχα ως Τεκμήριο

1. Ο ΜΕ1 κατά την κυρίως εξέτασή του ανέφερε ότι είναι παθολόγος και ειδικός γιατρός αποκατάστασης, παρουσίασε δε στοιχεία του βιογραφικού του τα οποία αφορούσαν στην κατάρτιση του ως ιατρός. Ανέφερε ότι διατηρεί κέντρο αποκατάστασης στη Λευκωσία τα τελευταία 34 χρόνια και ότι η Ενάγουσα προσήλθε στο Κέντρο του στις 14/09/
2. Η Ενάγουσα, όπως ανέφερε, ήταν σε άσχημη κατάσταση, είχε μεγάλο κτύπημα στον δεξιό ώμο αφού είχε μεγάλη θλάση, είχε αυχενικό σύνδρομο, κάταγμα στον δεξί αγκώνα και δη στην άρθρωση του στην οποία είχε μπει αίμα, γεγονός το οποίο τους δυσκολεύει μέχρι και σήμερα διότι εάν μείνει αίμα δημιουργείται ασβέστιο και ακινητοποιείται έτσι η κλείδωση δυσκολεύοντας την κίνηση και αφήνοντας της μόνιμο πρόβλημα. Πολλές φορές μάλιστα, ακόμη και με χειρουργική επέμβαση, δεν υπάρχει κανένα αποτέλεσμα. Είχε διάστρεμμα δεξιάς ποδοκνημικής, γύρισε δηλαδή το πόδι της όταν κτύπησε. Επρόκειτο για πολύ βαρετά τραύματα στον ώμο και στο πόδι, δυστυχώς, όπως ανέφερε, ασχολείται με την Ενάγουσα μέχρι και σήμερα προσπαθώντας να περισώσει ό,τι γίνεται. Όταν δεν δουλεύει ο αγκώνας ή το πόδι της, της δίνει οδηγίες για φυσιοθεραπείες και φαρμακευτική αγωγή. Ως προς τους τρόπους αντιμετώπισης ανέφερε ότι γίνονται φυσιοθεραπείες και ενδοφλέβια αντιφλεγμονικά. Έγιναν προσπάθειες σε σχέση με το αίμα που δημιουργήθηκε στην κλείδωση αλλά αυτές απέτυχαν με αποτέλεσμα να δουλεύουν με φυσιοθεραπείες για να περισώσουν την κίνηση του χεριού. Οι φυσιοθεραπείες παρέχονται μέσω της κλινικής του στην οποία έχει διπλωματούχους φυσιοθεραπευτές. Από τη στιγμή δε που δεν υπάρχει βελτίωση, η φυσιοθεραπεία βοηθά στην κίνηση. Η θέση του ήταν ότι η ζημιά της Ενάγουσας είναι μόνιμη οπότε θα πρέπει να συνεχιστούν οι φυσιοθεραπείες. Το καλοκαίρι και την άνοιξη γίνονται λιγότερες φυσιοθεραπείες παρά τους κρύους μήνες και η εκτίμησή του ήταν ότι η Ενάγουσα θα χρειάζεται περίπου 30 με 40 φυσιοθεραπείες τον χρόνο. Σε σχέση με τις αποδείξεις, ανέφερε ότι αυτές εκδίδονται ανά επίσκεψη και ανά φυσιοθεραπεία. Η Ενάγουσα κατέβαλε στο κέντρο του το συνολικό ποσό των €15,750 και παρουσίασε προς τούτο την κατάσταση που αναφέρεται πιο πάνω με τίτλο Cash Invoice (Τεκμήριο 18). Η αντεξέταση του ΜΕ2 ήταν εκτεταμένη και επί όλων των πτυχών της μαρτυρίας του. Ανέφερε ότι το κέντρο του μπορεί να έχει περί τους 40 με 50 επισκέπτες την ημέρα για φυσιοθεραπείες. Ερωτηθείς για ποιον λόγο το Κέντρο του εξέδωσε μόνο 28 αποδείξεις από τις 30/07/2014 μέχρι τις 30/07/2021 ο μάρτυρας ανέφερε ότι όποτε ζητείται απόδειξη από τον πελάτη αυτή δίδεται, δεν δίδονται «μια ‑ μια». Χρησιμοποιούνται δε διάφορα block αποδείξεων και φαίνεται ότι από το ίδιο block ήταν που εκδόθηκαν οι αποδείξεις προς την Ενάγουσα. Υπάρχουν όμως φορές που κάποτε έκαναν ξανά τις αποδείξεις γιατί αυτές μπορεί να είχαν χαθεί. Αναφορικά με το Τεκμήριο 18, ανέφερε ότι είναι η γραμματέας που ετοίμασε την κατάσταση και ήταν το αποτέλεσμα που βγήκε από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Αναφορικά δε με το ποσό των €8,700 που ανέφερε ότι πληρώθηκε από την Ενάγουσα για θεραπείες, ο ΜΕ1 επιβεβαίωσε ότι αυτό ήταν το ποσό καταβλήθηκε από την Ενάγουσα. Σε υποβολή ότι το συνολικό ποσό της κατάστασης Τεκμήριο 18 ανέρχεται στο ποσό των €6,120 και όχι στις €8,700, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι μπορεί να λείπει κάποια σελίδα από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή και πως ό,τι πλήρωσε η Ενάγουσα είναι ό,τι γράφτηκε στην κατάσταση. Αναφορικά με τις ώρες λειτουργίας του Κέντρου ανέφερε ότι αυτό είναι ανοικτό έξι μέρες την εβδομάδα, δηλαδή από Δευτέρα έως και Σάββατο. Σε υποβολή όμως ότι ορισμένες από τις αποδείξεις φέρονται να εκδόθηκαν ημέρα Κυριακή ο μάρτυρας ανέφερε ότι θα έπρεπε να το κοιτάξει. Σχετικά με αποδείξεις που ανάφερε ότι αφορούν πληρωμές της Ενάγουσας και δεν περιλαμβάνονται στην κατάσταση που παρουσίασε, ανέφερε ότι κάποιες αποδείξεις ήταν πριν να δουλέψει καλά το σύστημά τους. Αναφορικά δε με χρεώσεις ίδιας ημερομηνίας ο μάρτυρας ανέφερε ότι μπορεί να αφορούσαν σε θεραπεία με άλλο μηχάνημα. Αρνήθηκε ότι το Τεκμήριο 18 είναι κατασκευασμένο έγγραφο λέγοντας ότι αυτό προέρχεται από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή και ότι δεν μπορούν είτε να προσθέσουν είτε να μειώσουν οτιδήποτε που σ' αυτόν καταγράφεται. Η μόνη εξήγηση είναι το ανθρώπινο λάθος. Ανέφερε δε ότι όποια διαφορά πρέπει να είναι πέριξ του ποσού €30 με €60 αφού και το σύστημα κάποτε μπορεί να κάνει λάθος. Σχετικά με την ειδικότητα του, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι είναι ειδικός παθολόγος ενώ η κόρη του έχει δοκτοράτο στην αποκατάσταση. Έχει και ο ίδιος σπουδές στην αποκατάσταση αλλά στην Κύπρο μόνο μια ειδικότητα δικαιούται να έχει και γι' αυτό δήλωσε ειδικός παθολόγος. Δεν είχε όμως μαζί του τα οποιαδήποτε έγγραφα σχετικά με τα ακαδημαϊκά του προσόντα για την ειδικότητα ως ειδικός ιατρός αποκατάστασης. Σε υποβολή ότι οι ειδικότητες που αναφέρει ότι κατέχει, δηλαδή του βελονιστή, του φυσιοθεραπευτή και του σπονδυλολόγου, δεν είναι ιατρικές ειδικότητες αναγνωρισμένες από τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο, ο μάρτυρας ανέφερε ότι για τον ιατρικό βελονισμό υπάρχει σύλλογος και στη Λευκωσία και Παγκύπρια του οποίου μάλιστα είναι αντιπρόεδρος. Αναφορικά με τη φυσιοθεραπεία ανέφερε ότι κάποια μηχανήματα μόνο γιατρός μπορεί να τα δουλέψει. Σε υποβολή ότι ο ίδιος δεν είναι γιατρός αποκατάστασης, ανέφερε ότι είναι η κόρη του η οποία δουλεύει μαζί του. Ακολούθως ο μάρτυρας αντεξετάστηκε σχετικά με το ιατρικό πιστοποιητικό του, Τεκμήριο 17 και τα όσα εκεί καταγράφονται, αναφέροντας ότι ορισμένα από τα πράγματα που κατέγραψε δεν τα είδε ο ίδιος αλλά τα εντόπισε στην έκθεση του θεράποντα ιατρού που του παρουσιάστηκε (Τεκμήριο 6). Ορισμένα όμως άλλα τα διέγνωσε ο ίδιος. Δεν θυμόταν εάν μίλησε με τον ορθοπεδικό γιατρό της Ενάγουσας διότι είχε εξάλλου την έκθεσή του. Συμφώνησε ότι ο ίδιος δεν ήταν ο θεράπων ορθοπεδικός γιατρός της Ενάγουσας. Σε υποβολή ότι δεν την είχε την ικανότητα να προβεί σε διάγνωση αναφορικά με τα ισχυριζόμενα τραύματα της Ενάγουσας ανέφερε αυτολεξεί ότι «οποιοσδήποτε γιατρός μπορεί να χειριστεί οτιδήποτε, έκτος τις κόκκινες γραμμές τύπου χειρουργείο ή κάτι άλλο, γι' αυτό συγγνώμη». Ερωτηθείς πώς διέγνωσε τα προβλήματα που αναφέρει ότι η Ενάγουσα υπέστη, ανέφερε ότι εάν η Ενάγουσα δεν μπορεί έως τώρα να ανοίξει ή να σφίξει το χέρι της, ή εάν δεν μπορεί να κινήσει το κεφάλι της αριστερά ‑ δεξιά, αυτά αποτελούν διαπιστώσεις. Το ίδιο και εάν το πόδι της κουτσαίνει. Είχε δει όμως και το report του ορθοπεδικού (Τεκμήριο 6) ο οποίος βασίστηκε στο report των ακτινολόγων. Βασίστηκε στην έκθεση του ορθοπεδικού (Τεκμήριο 6) και στην κλινική εξέταση που ο ίδιος έκανε για το ζήτημα του αιματώματος στην άρθρωση του αγκώνα και ανέφερε ότι ο ίδιος το διαπίστωσε λόγω μαυρίσματος στον τόπο του τραύματος. Ερωτηθείς γιατί το αίμα στην άρθρωση του αγκώνα δεν το έγραψε στο πιστοποιητικό του, ανέφερε ότι το αίμα στην άρθρωση του αγκώνα περνά σιγά ‑ σιγά, αλλά η αγκύλωση μένει και το χέρι δεν μπορεί να κάνει όλες τις κινήσεις. Ερωτηθείς για ποιον λόγο, εφόσον πρόκειται για έναν σοβαρό τραυματισμό όπως ο ίδιος αποδέχθηκε, δεν το έγραψε στο πιστοποιητικό, ανέφερε ότι μπορεί να είναι λόγω λάθους και μπορεί να θεώρησε ότι πρόκειται για το σπάσιμο στον αγκώνα το οποίο τα εννοεί όλα. Σε υποβολή ότι ουδέποτε υπήρξε τέτοιος τραυματισμός, ο μάρτυρας ανέφερε ότι είναι διαπίστωση που έκαναν οι ίδιοι. Εφόσον η κλείδωση ήταν σπασμένη, υπήρχε αίμα στην κλείδωση. Αναφορικά με το οξύ αυχενικό σύνδρομο που αναφέρει στο πιστοποιητικό του (Τεκμήριο 17), ο ΜΕ1 ανέφερε ότι το εντόπισε από την κλινική εξέταση και αρνήθηκε ότι τα συμπτώματά του είναι υποκειμενικά. Θέση του ήταν ότι η Ενάγουσα υποφέρει από χρόνιο αυχενικό σύνδρομο το οποίο μετατράπηκε ως τέτοιο αφού αρχικά ήταν οξύ. Σε υποβολή ότι με βάση το πιστοποιητικό του λέει αυτό το σύνδρομο καταπολεμήθηκε σύντομα, ο μάρτυρας ανέφερε ότι δεν έχει τα πρακτικά του ιατρικού φακέλου της Ενάγουσας μαζί του. Όταν του υποδείχθηκε το Τεκμήριο 6, δηλαδή το πιστοποιητικό του Δρος Παπαγιάννη, ανέφερε ότι αυτός μπορεί να μην συμπεριέλαβε αναφορά σε οξύ αυχενικό σύνδρομο επειδή έτρεξε να προλάβει όλα τα άλλα πράγματα, αφού η Ενάγουσα είχε πολύ σοβαρά ορθοπεδικά ζητήματα και επέμεινε στη θέση του ότι όντως διαπίστωσε αυχενικό σύνδρομο όταν την είδε ο ίδιος. Αναφορικά με τις ενδοφλέβιες θεραπείες, τη φαρμακοθεραπεία, τα παυσίπονα και τα αντιφλεγμονώδη, καθώς και τις θεραπείες που ανέφερε ότι συνέστησε στην Ενάγουσα, αρνήθηκε τη θέση της συνηγόρου ότι οι οδηγίες για τη διενέργεια των εν λόγω θεραπειών δεν υπάγονταν στην ειδικότητά του. Σχετικά με τις φυσιοθεραπείες ανέφερε ότι δεν ήταν ο ίδιος που τις διενεργούσε, αλλά ήταν παρών και ανέφερε ότι αυτές όντως έγιναν. Αρνήθηκε τη θέση ότι δεν ήταν ο αρμόδιος ορθοπεδικός ιατρός για να δώσει οδηγίες για φυσιοθεραπείες και ότι δεν έδωσε οδηγίες για οποιεσδήποτε ακτινοδιαγνωστικές εξετάσεις ο ΜΕ1 ανέφερε ότι αυτές θα ήταν άχρηστες. Αρνήθηκε την υποβολή της συνηγόρου ότι εδώ και χρόνια υποβάλλει την Ενάγουσα τυφλά σε άσκοπες θεραπείες. Αναφορικά με τη σημερινή κατάσταση της Ενάγουσας, ανέφερε ότι η κλείδωση της Ενάγουσας δεν δουλεύει ακόμα 100% σε αγκώνα, ώμο και πόδι, το αυχενικό την πιάνει κάποτε και όλα αυτά επιδεινώνονται με την αλλαγή του καιρού, με μια μικρή εργασία ή με μια απότομη κίνηση. Επέμεινε δε στη θέση του ότι εάν δεν γίνονταν οι φυσιοθεραπείες η ζημιά θα ήταν μόνιμη και ότι εάν σταματήσουν οι φυσιοθεραπείες το χέρι της Ενάγουσας «θα μαγκώσει». Τέλος, σε υποβολή ότι πριν να τον επισκεφθεί η Ενάγουσα είχε κάνει μόνο δύο φυσιοθεραπείες, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι είναι αρμόδιος μόνο από τη στιγμή που η Ενάγουσα ήρθε κοντά τους και όχι για ό,τι έλαβε χώρα προηγουμένως. Η ΜΕ2, στο πλαίσιο της κυρίως εξέτασής της, κατάθεσε τρία τεκμήρια ως ακολούθως: Αντίγραφο του τοπογραφικού σχεδίου στο οποίο περιλαμβάνεται και το ακίνητο εντός του οποίου βρίσκεται το κατάστημα ως Τεκμήριο 20, αντίγραφο της κάτοψης του καταστήματος ως Τεκμήριο 21 και δέσμη τριών φωτογραφιών της πολυκατοικίας εις την οποία βρίσκεται το επίδικο κατάστημα, οι οποίες λήφθηκαν περί τον Αύγουστο του 2021, ως Τεκμήριο
3. Η ΜΕ2 ανέφερε ότι εργάζεται ως ανώτερος τεχνικός στην Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου Στροβόλου. Σε σχέση με το Τεκμήριο 21 η μάρτυρας ανέφερε ότι αυτό αποτυπώνει την κάτοψη του καταστήματος το οποίο είναι γωνιακό και εφάπτεται της Λεωφόρου Αθαλάσσας και της οδού Αμφιπόλεως. Σύμφωνα δε με το εν λόγω τεκμήριο, υπάρχουν εξωτερικά σκαλιά στην οδό Αμφιπόλεως ενώ υπάρχει και υψομετρική διαφορά. Τα εν λόγω σκαλιά οδηγούν στην εξωτερική βεράντα που φαίνεται ότι περιβάλλει το κατάστημα. Αναφορικά δε με την κύρια είσοδο της πολυκατοικίας ολόκληρου του κτιρίου που βρίσκεται στο κατάστημα, η μάρτυρας σημείωσε το γράμμα «Α» σε σημείο στην αριστερή κάτω πλευρά του Τεκμηρίου
4. Ερωτηθείσα δε κατά πόσο οποιοσδήποτε ανέβει τα σκαλιά της Λεωφόρου Αθαλάσσας έχει πρόσβαση και προς την κύρια είσοδο, η μάρτυρας ανέφερε ότι όταν κάποιος ανέβει τα σκαλιά είναι προς το κατάστημα που θα κατευθυνθεί και δεν υπάρχει πρόσβαση μέσω των εν λόγω σκαλιών προς την κύρια είσοδο. Οποιοσδήποτε όμως μπορεί, από την περιμετρική βεράντα, να κατέβει τα σκαλιά και να πάει στην κύρια είσοδο από το πεζοδρόμιο. Σχετικά με τις τρεις φωτογραφίες (Τεκμήριο 22) οι οποίες σημειώθηκαν ξεχωριστά ως Α, Β και Γ, η μάρτυρας ανέφερε ότι τα σκαλιά που εντοπίζονται στη φωτογραφία δεν περιλαμβάνονται στο σχέδιο κάτοψης Τεκμήριο 21 το οποίο παρουσίασε. Ερωτηθείσα πού θα βρεθεί κάποιος ο οποίος θα ανέβει τα σκαλιά τα οποία εμφαίνονται στη Β' φωτογραφία Τεκμήριο 22, η μάρτυρας ανέφερε ότι θα βρίσκεται στην πρόσοψη του καταστήματος από την οποία με βάση τη σημερινή επιτόπια κατάσταση δεν υπάρχει πρόσβαση στην είσοδο της πολυκατοικίας, του κυρίως δηλαδή κτιρίου. Με βάση δηλαδή το σχέδιο θα μπορούσε κάποιος να κατέβει στην μπροστινή είσοδο, αλλά επειδή έγιναν αλλαγές δεν μπορεί κάποιος να μεταβεί στην κυρίως είσοδο της πολυκατοικίας από το κατάστημα, παρά μονό μέσω του πεζοδρομίου. Αναφορικά με τη Γ' φωτογραφία του Τεκμηρίου 22, ανέφερε ότι πρόκειται για την κύρια είσοδο της πολυκατοικίας η οποία βρίσκεται επί της οδού Αμφιπόλεως και δεν φαίνεται αυτή να συνδέεται με το κατάστημα το οποίο βρίσκεται μπροστά (στη Λεωφόρο Αμφιπόλεως). Υποδείχθηκαν ακολούθως στη ΜΕ2 οι φωτογραφίες 4 και 7 του Τεκμηρίου 1 τις οποίες η μάρτυρας αναγνώρισε και ανέφερε ότι απεικονίζουν το κτίριο. Διαφέρουν όμως χρονικά από τις φωτογραφίες Τεκμήριο
5. Σε σχέση δε με τη φωτογραφία 7 του Τεκμηρίου 1 η μάρτυρας ανέφερε ότι αυτή φαίνεται να αντιστοιχεί με την Α' φωτογραφία του Τεκμηρίου 22 που η μάρτυρας παρουσίασε. Αναφορικά δε με τις εν λόγω φωτογραφίες και το σχέδιο (Τεκμήριο 21) η μάρτυρας ανέφερε ότι το σχέδιο είχε εγκριθεί με την πρόνοια για σκαλιά τα οποία θα οδηγούσαν στην ανατολική είσοδο του καταστήματος και τα οποία φαίνεται ότι θα είχαν κάποια υψομετρική διαφορά εφτά περίπου σκαλιών. Κατά την αντεξέτασή της, η ΜΕ2 ανέφερε ότι το σχέδιο, βάσει του ιστορικού του φάκελου, καταχωρήθηκε στις 31/5/1990 και εγκρίθηκε στις 6/2/
6. Περαιτέρω, σύμφωνα με το ιστορικό, προκύπτει ότι έγινε μετατροπή από τότε χωρίς να εξασφαλιστεί άδεια. Η μάρτυρας όμως δεν ήταν σε θέση να αναφέρει πώς ήταν το κτίριο στις 22/07/2013 αφού δεν έγινε οποιαδήποτε επιθεώρησή του κατά τον εν λόγω χρόνο. Ούτε και γνώριζε από πότε μέχρι πότε ενοικίαζε το κατάστημα η Εναγόμενη αλλά ούτε και τι ακριβώς ενοικίασε από τον ιδιοκτήτη του κτιρίου. Αποδέχθηκε επίσης με βάση το σχέδιο (Τεκμήριο 21) που κατάθεσε, δεν φαίνεται να υπήρχαν οποιαδήποτε σκαλιά από τη Λεωφόρο Αθαλάσσας. Αναφορικά δε με την υψομετρική διαφορά, η μάρτυρας ανέφερε ότι θα πρέπει να γίνει υψομετρική αποτύπωση για να μπορεί αυτή να καθοριστεί. Τελευταίος μάρτυρας της Ενάγουσας ήταν ο ΜΕ3, ο οποίος κατάθεσε κατάσταση λογαριασμού ημερομηνίας 25/01/2022 ως Τεκμήριο
7. Ο ΜΕ3 ανέφερε ότι εργάζεται στο Κέντρο αποκατάστασης του ΜΕ1 ως υπεύθυνος προσωπικού εξυπηρέτησης πελατών και, μεταξύ άλλων καθηκόντων του, περιλαμβάνεται η έκδοση τιμολογίων και αποδείξεων και η εξυπηρέτηση γενικά των πελατών του Κέντρου. Η μαρτυρία του επικεντρώθηκε στην κατάσταση λογαριασμού Τεκμήριο 18 σχετικά με την οποία ο μάρτυρας ανάφερε ότι μελέτησε μια προς μια τις χρεώσεις και τις ημερομηνίες και σύμφωνα με την κατάσταση Τεκμήριο 18 φαίνεται ως πληρωθέν από την Ενάγουσα το ποσό των €8,700, το οποίο όντως πληρώθηκε από αυτήν. Το ποσό αυτό αφορά στο σύνολο των εξόδων φυσιοθεραπείας για τα έτη 2013 έως και τις 13/11/
8. Για το 2013 οι φυσιοθεραπείες ανήλθαν στο ποσό των €870, στις €2,190 για το 2014, στα €1,110 για το 2015, στα €1,200 για το 2016, στα €720 για το 2017, στα €900 για το 2018, στα €840 για το 2019 και στα €870 για το έτος 2020, ποσά τα οποία συμποσούνται στο συνολικό ποσό των €8,
9. Επί της κατάστασης Τεκμήριο 18 όμως, εντόπισε ότι δεν περιλαμβάνονται οι χρεώσεις για το διάστημα 2013 έως και 30/10/2014 οι οποίες όμως συμπεριλαμβάνονται στο ποσό των €8,
10. Σημείωσε δε περαιτέρω ότι οι χρεώσεις για το 2020 είναι ορθές πλην της χρέωσης 30/7/2020 η οποία αφορά φυσικοθεραπεία ημερομηνίας 31/7/2020 και δεν συμπεριλαμβάνεται η χρέωση για φυσικοθεραπεία ημερομηνίας 12/3/
11. Οι χρεώσεις για το 2019 και το 2018 είναι ορθές. Για το 2017 οι χρεώσεις είναι ορθές πλην της χρέωσης 18/05/2017 η οποία αφορά φυσικοθεραπεία ημερομηνίας 19/5/
12. Σε σχέση δε με το 2015 δεν παρουσιάζονται χρεώσεις για τέσσερις φυσικοθεραπείες με κόστος €30 εκάστη και στη θέση αυτών αναγράφονται τέσσερις λανθασμένες ημερομηνίες. Τέλος, σημείωσε ότι επί του ποσού των €3,700 συμπεριλαμβάνονται χρεώσεις για όλο το 2013 μέχρι και την 3/7/2014 συμπεριλαμβανομένης. Αναφορικά δε με το Τεκμήριο 23 που κατέθεσε, ανέφερε ότι, αν και σ' αυτό αναγράφεται ο τίτλος «Proforma Invoice», πρόκειται περί καταστάσεων που περιλαμβάνουν τις διάφορες θεραπείες της Ενάγουσας. Κατά την αντεξέτασή του, ο μάρτυρας ανέφερε ότι εργάζεται στο Κέντρο Αποκατάστασης από την 1/11/
13. Για την Ενάγουσα διατηρείται ένας λογαριασμός, η κατάσταση Τεκμήριο 23 την οποία ετοίμασε την εβδομάδα πριν να παρουσιαστεί στο Δικαστήριο ως μάρτυρας όταν του έφεραν τις Proforma που ήταν λανθασμένες και ο μάρτυρας τις εξέτασε μια ‑ μια για να δει πού έγιναν λάθη από την κοπέλα που ήταν προηγουμένως στη θέση του. Ως προς τα λάθη στα οποία αναφέρθηκε, εξήγησε ότι αυτά αφορούσαν σε κάποιες λανθασμένες ημερομηνίες για τιμολόγια που εκδόθηκαν με αποτέλεσμα να πρέπει να εξετάσει μια ‑ μια τις επισκέψεις της Ενάγουσας για να μπορεί να κάνει διορθώσεις. Του υποδείχθηκε στη συνέχεια το Τεκμήριο 18 με τον μάρτυρα να εξηγεί ότι υπήρχαν λάθος ημερομηνίες όπου, για παράδειγμα, αντί να γραφτεί η ημερομηνία 30/11 γράφτηκε η ημερομηνία 29/
14. Η θέση συνεπώς του μάρτυρα ήταν ότι οι χρεώσεις του Τεκμηρίου 18, ήταν ορθές και λανθασμένες ήταν μόνο οι ημερομηνίες. Ερωτηθείς ως προς τον λόγο που ενώ ανέφερε ότι το Τεκμήριο 18 αφορά στις περιόδους από το 2013 μέχρι και το 2020, σ' αυτό φαίνονται χρεώσεις του 2021, ο μάρτυρας ανέφερε ότι η Ενάγουσα συνεχίζει να τους επισκέπτεται. Σε υποβολή της συνηγόρου ότι το ποσό του Τεκμηρίου 18 δεν είναι συνολικά €8,700 αλλά €6,120, ο μάρτυρας ανέφερε ότι δεν γνωρίζει να τοποθετηθεί. Ως προς την εργασία που εκτέλεσε, ανέφερε ότι ανέτρεξε στο μητρώο των φυσιοθεραπευτών το οποίο δεν παρουσίασε στο Δικαστήριο. Για σκοπούς ετοιμασίας του Τεκμηρίου 23, είδε και την Ενάγουσα πέντε με έξι φορές. Χρειάστηκε επίσης περί τις πέντε με έξι εβδομάδες για να το ετοιμάσει. Ερωτηθείς γιατί δεν υπάρχουν χρεώσεις για το 2013 στο Τεκμήριο 18 ο μάρτυρας είπε ότι αυτές βρίσκονται στο κάτω μέρος του εν λόγω Τεκμηρίου και είναι σβησμένες, δεν γνώριζε όμως για ποιον λόγο αυτές δεν φαίνονταν. Συμφώνησε όμως ότι η πρώτη χρέωση βάσει του Τεκμηρίου 18, ξεκινά στις 5/11/
15. Όταν δε ρωτήθηκε πώς δικαιολογείται το Τεκμήριο 18 και το Τεκμήριο 23 να έχουν το ίδιο υπόλοιπο αφού υπήρχαν χρεώσεις στο ένα που δεν συμπεριλήφθηκαν στο άλλο ο μάρτυρας ανέφερε ότι δεν γνωρίζει και αρνήθηκε υποβολές ότι αμφότερα τα Τεκμήρια 18 και 23 ήτο κατασκευασμένα. Τέλος, ερωτηθείς για ποιον λόγο υπήρχε λάθος στο Τεκμήριο 18 εφόσον το υπόλοιπο υπολογίζεται αυτόματα, ο μάρτυρας ανέφερε ότι δεν ήταν σε θέση να γνωρίζει. Όπως δε αναφέρεται και ανωτέρω, μετά το πέρας της υπόθεσης της Ενάγουσας, η Εναγόμενη παρουσίασε τρεις συνολικά μάρτυρες. Ο ΜΥ1 ανέφερε ότι εργαζόταν στην Eναγόμενη από το 2008 μέχρι και το
16. Στις 22/7/2013 εργαζόταν στο κατάστημα της Εναγόμενης στη λεωφόρο Αθαλάσσας μαζί με τη συνάδελφο του, Χρ. Κωνσταντίνου. Γύρω στις 10:00 με 11:00 το πρωί ήρθε στο κατάστημα της Εναγόμενης η Ενάγουσα μαζί με κάποιον ξένο κύριο, το όνομα του οποίου δεν θυμόταν, για να δουν έπιπλα. Τους έδειξαν τα έπιπλα και όταν τελείωσαν η συνάδελφός του σημείωσε τους αριθμούς των επίπλων που ζητήθηκαν για σκοπούς ετοιμασίας της προσφοράς. Εκείνη την ώρα δεν είχαν άλλους πελάτες στο κατάστημα. Αφού τελείωσαν, η Ενάγουσα μαζί με τον συνοδό της κατευθύνθηκαν προς την πόρτα εξόδου ενώ ο ΜΥ1 και η συνάδελφός του περπατούσαν δίπλα τους για να τους συνοδεύσουν προς την έξοδο. Τους ξεπροβόδησαν, στάθηκαν στη γυάλινη πόρτα, συνέχισαν να τους βλέπουν να περπατούν και σε καμία περίπτωση δεν είδε οποιανδήποτε πτώση της Ενάγουσας από τη σκάλα, την οποία κατέβηκε, φεύγοντας από το κατάστημα. Ανέφερε ότι το κατάστημα περιμετρικά είναι φτιαγμένο από γυαλί και η είσοδος ‑ έξοδός του είναι περίπου ενάμιση μέτρο απόσταση από τα σκαλιά που η Ενάγουσα κατέβηκε με τον συνοδό της. Μέχρι και το 2016 που εργαζόταν στην Εναγόμενη ο ίδιος ανέβαινε και κατέβαινε τα εν λόγω σκαλιά και ουδέποτε διαπίστωσε οποιανδήποτε φθορά ή αποκόλλησή τους. Παρεμβάλλω επίσης, στο σημείο αυτό, ότι στο πλαίσιο της κυρίως εξέτασης του ο μάρτυρας αναγνώρισε την προηγουμένως κατατεθείσα ως Τεκμήριο προς αναγνώριση 13Α, φωτογραφία την οποία και κατέθεσε ως Τεκμήριο 13 στη διαδικασία. Σε σχέση με το εν λόγω τεκμήριο, ανέφερε πρόκειται για φωτογραφία την οποία έβγαλε με το κινητό του, την μετέφερε στον ηλεκτρονικό υπολογιστή του και την εκτύπωσε. Στο πλαίσιο της αντεξέτασής του, ανέφερε ότι κατά την εν λόγω περίοδο ήταν πωλητής επίπλων στο εν λόγω κατάστημα και εξυπηρετούσε το κοινό και ασχολείτο με την καθαριότητα του καταστήματος. Συνήθως έβλεπαν περί τους έξι με επτά πελάτες ημερησίως. Η Ενάγουσα, ενόψει του ότι, όπως ανέφερε, ήθελε αρκετά έπιπλα, κατηγοριοποιήθηκε ως VIP πελάτης και η πολιτική της Εναγόμενης για πελάτες αυτού του τύπου ήταν ότι οι πωλητές θα έπρεπε να τους συνοδεύουν κατά την έξοδό τους και να βρίσκονταν συνεχώς κοντά τους για σκοπούς εξυπηρέτησης. Κατά την επίδικη ημερομηνία δεν συνέβη τίποτα το διαφορετικό από τα όσα συμβαίνουν συνήθως. Δεν θυμόταν το όνομα και το επίθετο της Ενάγουσας αλλά θυμόταν το συμβάν και ότι συνοδευόταν από έναν κύριο. Το όνομά της και την ημερομηνία του ατυχήματος του τα θύμισαν οι δικηγόροι. Ο λόγος δε που θυμόταν το συμβάν ήταν διότι αυτό έγινε το καλοκαίρι και του είχε κάνει εντύπωση και ο ισχυρισμός της Ενάγουσας για την πτώση της. Εξήγησε δε ότι όταν αναφέρθηκε σε συμβάν εννοούσε τον, μετά από την πάροδο λίγων εβδομάδων, ισχυρισμό της Ενάγουσας για το ατύχημά της. Θυμόταν ότι ήταν δίπλα της κατά την έξοδό της. Δεν θυμόταν όμως ούτε τι ρούχα αλλά ούτε και τι παπούτσια φορούσε η Ενάγουσα. Την προσφορά για τα έπιπλα που παραγγέλθηκαν είχε αναλάβει να την διεκπεραιώσει η συνάδελφός του. Η επίσκεψη της Ενάγουσας πρέπει να διήρκησε για μισή ώρα περίπου και δεν θυμόταν προηγούμενη επίσκεψή της πριν τις 22/7/
17. Ο μάρτυρας ανέφερε, στο πλαίσιο της αντεξέτασής του, ότι γνωρίζει τον δικηγόρο της Ενάγουσας ο οποίος ήταν και δικηγόρος του ίδιου του μάρτυρα για μια μικρή περίοδο. Δεν θυμόταν όμως να είχε επικοινωνήσει μαζί του ο δικηγόρος αναφορικά με το επίδικο ατύχημα και να του είχε αναφέρει ότι η Ενάγουσα ήταν θεία του. Ούτε θυμόταν να είχε ρωτήσει ποτέ το δικηγόρο για το πώς ήταν η θεία του μετά από το ατύχημά της. Αναφορικά με τις επιστολές, Τεκμήρια 11 και 12, ανέφερε ότι δεν θυμόταν να παρέλαβε ο ίδιος τις εν λόγω επιστολές αλλά ούτε και να επιβεβαίωσε ποτέ την επικινδυνότητα των επίδικων σκαλιών ή να εκφράζει την συμπαράστασή του προς την Ενάγουσα. Αρνήθηκε επίσης ότι ήταν ο ίδιος που έδωσε τα στοιχεία της ασφαλιστικής εταιρείας που κάλυπτε την ευθύνη της Εναγόμενης. Του υποδείχθηκαν ακολούθως οι φωτογραφίες (Τεκμήριο 1) με τον μάρτυρα να αναγνωρίζει ότι αυτές αφορούν στο επίδικο κατάστημα. Ανέφερε ότι δεν είδε την Ενάγουσα να μπαίνει στο αυτοκίνητό της εάν όντως εκεί κατευθυνόταν ή προς τα πού αυτή πήγε, την είχε δει όμως να κατευθύνεται προς τον χώρο στάθμευσης που ήταν μπροστά από το κατάστημα. Αναφορικά με τη φωτογραφία 7 του Τεκμηρίου 1, ο μάρτυρας ανέφερε ότι υπήρχαν σκαλιά στην είσοδο της πολυκατοικίας. Σχετικά δε με τη ράμπα στη δεξιά πλευρά της φωτογραφίας 4, ανέφερε ότι αυτή οδηγεί στον χώρο πίσω από το κτίριο που ήταν χώρος στάθμευσης. Για τη δική του στάθμευση, αυτός στάθμευε όπου έβρισκε για να φτάσει στην εργασία του. Όποτε στάθμευε στον χώρο πίσω από το κτίριο, υπήρχε πόρτα εισόδου από την πίσω πλευρά του κτιρίου με την οποία μπορούσε να εισέλθει στο κατάστημα το οποίο άνοιγε όποιος υπάλληλος έφτανε πρώτος στην ώρα του. Ακολούθως ο μάρτυρας αντεξετάστηκε σε σχέση με την αναφορά του ότι το πάτωμα περιμετρικά του καταστήματος ήταν επενδυμένο με συνθετικό ξύλο. Προσδιόρισε ο μάρτυρας ότι πρόκειται για το γνωστό deck το οποίο, όπως ανέφερε, γνωρίζουν όλοι όσοι ασχολούνται με ξυλεία ή με εξωτερικούς χώρους. Πρόκειται για υλικό αδιάβροχο το οποίο δεν φθείρεται σχεδόν καθόλου, χρειάζεται πολύ λίγη συντήρηση και θεωρείται οικονομικό. Λόγω δε αυτών των προτερημάτων του θεωρείται ιδανικό για εξωτερικούς χώρους. Δεν θυμόταν να έγινε οποιαδήποτε συντήρηση του deck και αρνήθηκε ότι τα σκαλιά και η βεράντα αποτελούντο από ξύλινο δάπεδο. Αναγνώρισε στις φωτογραφίες Τεκμήριο 1 το πάτωμα ως το deck στο οποίο και αναφέρθηκε και δεν εντόπισε στις εν λόγω φωτογραφίες οποιαδήποτε αποκόλληση ξύλου. Το δε κενό που υπήρχε μεταξύ των κομματιών αυτών είναι όπως ανέφερε το design τους. Φθορά, στο δικό του μυαλό, θα ήταν να έχει αποκολληθεί ή σπάσει κάτι και να είναι επικίνδυνο, ενώ στη βάση των φωτογραφιών που του υποδείχθηκαν δεν εντόπιζε κάτι τέτοιο. Παρά δε το γεγονός ότι δεν είναι ειδικός, ανέβαινε και κατέβαινε τη σκάλα συχνά και καμία τέτοια φθορά δεν είδε. Δεν θυμόταν εάν υπήρχε οποιαδήποτε σήμανση ή προειδοποίηση για τα σκαλιά και προσδιόρισε την απόσταση της πόρτας του καταστήματος από τα σκαλιά στο ενάμιση περίπου μέτρο. Δεν γνώριζε το ύψος από το πρώτο σκαλί μέχρι και το τελευταίο. Εάν δε, υπήρχε οποιοδήποτε πρόβλημα με τα σκαλιά ο ίδιος, ο οποίος τα χρησιμοποιούσε καθημερινά, θα προέβαινε σε παραστάσεις προς την εταιρεία. Επέμεινε τέλος στη θέση του ότι συνόδευσε την Ενάγουσα κατά την έξοδό της από το κατάστημα. Ο ΜΥ2 ανέφερε ότι είναι διευθυντής στο τμήμα απαιτήσεων της ασφαλιστικής εταιρείας της Εναγόμενης. Ο μάρτυρας προέβη σε έρευνα, μέσω της μηχανής αναζήτησης Google αναφορικά με την τράπεζα στην οποία εργαζόταν η Ενάγουσα κατά τον επίδικο χρόνο και παρουσίασε ως Τεκμήριο 24 αποτέλεσμα της ιστοσελίδας Linkedin στην οποία αναφέρεται ότι ο CEO της εν λόγω Τράπεζας κατά τον επίδικο χρόνο του ατυχήματος ήταν κάποιος Γλ. Μαύρος. Κατά την αντεξέταση του ΜΥ2 αμφισβητήθηκε έντονα η ορθότητα του περιεχομένου του εγγράφου που παρουσίασε και ο ισχυρισμός ότι το εν λόγω πρόσωπο όντως ήταν ο CEO της τράπεζας κατά τον επίδικο χρόνο με τον μάρτυρα να αναφέρει ότι το εν λόγω έγγραφο είναι το αποτέλεσμα έρευνας την οποία διεξήγαγε χωρίς ο ίδιος να μπορεί να επιβεβαιώσει την αλήθεια του περιεχομένου του. Τελευταίος μάρτυρας για την Εναγόμενη ήταν ο ΜΥ3 ο οποίος στο πλαίσιο της κυρίως εξέτασής του κατέθεσε την Ιατρική Έκθεσή του ημερομηνίας 18/2/2015 ως Τεκμήριο
18. Στο πλαίσιο δε της αντεξέτασής του, κατέθεσε, ως Τεκμήριο 26, σημείωμά του, ίδιας ημερομηνίας, προς τους δικηγόρους της Εναγόμενης. Κατά την έναρξη της κυρίως εξέτασής του ΜΥ3, δηλώθηκε ότι δεν τίθεται υπό οποιαδήποτε αμφισβήτηση είτε η ιδιότητά του ως ιατρός και δη η ειδικότητά του ως ορθοπεδικός χειρούργος, είτε η εμπειρογνωμοσύνη του. Ο ΜΥ3 ανέφερε ότι εξέτασε την Ενάγουσα στις 19/1/2015 και συνέταξε την Ιατρική Έκθεση Τεκμήριο 25 στις 18/2/2015 το περιεχόμενο της οποίας υιοθέτησε. Ήταν η θέση του ότι η Ενάγουσα υπέστη κάταγμα του αυχένα της κεφαλής της κερκίδας, δηλαδή υπό της κεφαλής και όχι της κεφαλής της κερκίδας. Με το εν λόγω εύρημά του συμφωνεί και η ακτινολόγος η οποία συνέταξε το Τεκμήριο
19. Το κάταγμα αυτό ήταν ρωγμώδες, αμετατόπιστο και ατελές. Τέτοια ευρήματα, κατά τον μάρτυρα, εμπίπτουν στην ειδικότητα ορθοπεδικού τραυματολόγου χειρούργου. Ο μάρτυρας ερωτήθηκε ως προς το κατά πόσο ένας παθολόγος δύναται να διαγνώσει και να χορηγήσει θεραπεία για τα εν λόγω τραύματα με τον μάρτυρα να διαχωρίζει την ειδικότητα του παθολόγου, ο οποίος διαγιγνώσκει παθήσεις, με αυτή του τραυματολόγου ο οποίος διαγιγνώσκει τραύματα και τις θεραπείες τους. Αποτάθηκε στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο σχετικά και ενημερώθηκε ότι υπάρχει και η ειδικότητα του φυσίατρου, ο οποίος ασχολείται με την φυσική ιατρική αποκατάσταση. Παλαιότερα ήταν δυνατό για ένα ιατρό να κατέχει δύο ειδικότητες, πλέον όμως, μόνο μια ειδικότητα μπορεί να κατέχεται από οποιοδήποτε εγγεγραμμένο ιατρό. Ανέφερε ότι από το ιστορικό της Ενάγουσας δεν προκύπτει οποιαδήποτε αναφορά για τραυματισμό της στον αυχένα. Το δε γεγονός ότι του αναφέρθηκε από την Ενάγουσα κατά την εξέτασή της ότι μέχρι τότε είχε υποβληθεί σε δύο μόνο φυσιοθεραπείες, συνάδει με την μορφή του τραύματός της, την οποία προσδιόρισε ως την απλούστερη. Ο δε ορθότερος τρόπος παραπομπής σε φυσιοθεραπεία ήταν δια μέσω του θεράποντος ιατρού ο οποίος και εισηγείται τόσο τη μορφή της φυσιοθεραπείας, όσο και τον αριθμό των συνεδριών ο οποίος συνήθως ανέρχεται στις
20. Η κατάλληλη δε ειδικότητα προς τούτο, για σκοπούς παραπομπής δηλαδή ασθενούς σε φυσιοθεραπεία, είναι αυτή του ορθοπεδικού τραυματολόγου και κανένας φυσιοθεραπευτής δεν δύναται να υποβάλει ασθενή σε θεραπεία χωρίς παραπομπή από θεράποντα, ορθοπεδικό ιατρό. Αναφορικά με τη θέση του ΜΕ1 ότι εντοπίστηκε αίμα στην άρθρωση του αγκώνα της Ενάγουσας, ο ΜΥ3 ανέφερε ότι ο Δρ. Παπαγιάννης δεν προέβη σε οποιαδήποτε τέτοια διαπίστωση. Η δε ύπαρξη αίματος εντοπίζεται μόνο μέσω εξειδικευμένης μαγνητικής τομογραφίας. Τέλος, σε σχέση με το οξύ αυχενικό σύνδρομο στο οποίο αναφέρθηκε ο ΜΕ1, ο ΜΥ3 ανέφερε ότι αυτό, εάν οφείλεται σε ατύχημα, εντοπίζεται τις πρώτες 2 - 3 ημέρες μετά το ατύχημα και όχι μετά από μήνες. Ο ΜΥ3 αντεξετάστηκε σχετικά με την πρακτική του, δηλαδή να εξετάζει παραπομπές ασφαλιστικές εταιρείες, με τον μάρτυρα να αναφέρει ότι αποτείνονται σε αυτόν για σκοπούς εξέτασης όχι μόνο ασφαλιστικές εταιρείες αλλά και ενάγοντες σε αγωγές. Αναφορικά με τον τραυματισμό της Ενάγουσας, ανέφερε ότι αυτός ήταν το αποτέλεσμα εξάσκησης βίας επί του ανθρώπινου σώματος, προσθέτοντας ότι σε μια πτώση ένα πρόσωπο αντανακλαστικά βάζει το χέρι του μπροστά για να προστατέψει το σώμα του. Ανέφερε ότι συμφωνεί με το εύρημα περί κατάγματος και την απλή θεραπεία που της χορηγήθηκε στην Ενάγουσα με τη θέση του να διαφοροποιείται όμως ως προς μορφή του κατάγματος. Κατά την εξέταση της Ενάγουσας το μοναδικό πιστοποιητικό που είδε ήταν αυτό του Δρος Παπαγιάννη (Τεκμήριο 6) ενώ το πιστοποιητικό του ΜΕ2 (Τεκμήριο 17) το είδε πρώτη φορά το
21. Η διαφωνία του με τον Δρ. Παπαγιάννη άπτεται της μορφής του κατάγματος. Η θέση του δηλαδή είναι ότι επρόκειτο για κάταγμα του αυχένα της κεφαλής της κερκίδος σε αντίθεση με τον Δρ. Παπαγιάννη ο οποίος προέβη σε εύρημα για την ύπαρξη κατάγματος της κεφαλής της κερκίδας. Πρόσθεσε ότι κατά την εξέτασή της, η Ενάγουσα του περιέγραψε τις συνθήκες της πτώσης της και του ανέφερε ότι ένιωθε ενοχλήσεις στον δεξί της ώμο και τη δεξιά ποδοκνημική. Δεν του ανέφερε οτιδήποτε για οποιεσδήποτε προηγούμενες παθήσεις, δηλαδή αν έσπασε ποτέ προηγουμένως το πόδι ή το χέρι της. Σύγκρινε τις κινήσεις των δύο χεριών της Ενάγουσας και παρατήρησε ότι αποκαταστάθηκε η κινητικότητα και λειτουργικότητα του δεξιού αγκώνα στα προ του ατυχήματος επίπεδα. Αναφορικά με το εύρημά του για ρωγμώδες, αμετατόπιστο, ατελές κάταγμα ο ΜΥ3 ανέφερε ότι το εντόπισε στην ακτινογραφία που του προσκομίστηκε, αν και αυτό είναι συνήθως δύσκολα ορατό μέσω ακτινογραφίας. Αναφορικά με τη σοβαρότητα του κατάγματος την οποία καθόρισε ως ήπια, ο ΜΥ3 ανέφερε ότι την διαβάθμισε τοιουτοτρόπως στη βάση του γεγονότος ότι δεν χρειάστηκε η τοποθέτηση νάρθηκα και ότι μετά τη θεραπεία που της χορηγήθηκε η Ενάγουσα επέστρεψε στην εργασία της με το πέρας έξι εβδομάδων. Δεν θα ήταν σε θέση όμως ο ίδιος να προβεί σε οποιαδήποτε διάγνωση για τραυματισμό οποιωνδήποτε μαλακών μορίων ενάμιση χρόνο μετά το περιστατικό. Συμφώνησε δε ότι ο διαχωρισμός των ειδικοτήτων, ως αποτέλεσμα σχετικής απόφασης του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου, δεν αναιρεί το γνωστικό πεδίο ενός ιατρού σχετικά με ειδικότητα που ασκούσε. Αναιρείται όμως η ειδικότητα αφού μόνο μία δύναται να αναγνωριστεί. Αντεξεταζόμενος περαιτέρω, ανέφερε ότι η δουλειά του ορθοπεδικού τελειώνει όποτε συμπληρωθεί η θεραπεία του ασθενή. Αναφορικά δε με τις φυσιοθεραπείες διευκρίνισε ότι αυτές αποσκοπούν στην βελτίωση της φυσικής κατάστασης και στην ενδυνάμωση και όχι στην ύφεση του πόνου. Ο πόνος αντιμετωπίζεται μέσω φαρμακευτικής αγωγής και δεν υπάρχει περίπτωση ιατρός να συστήσει φυσιοθεραπείες εφ' όρου ζωής για απάμβλυνση του πόνου. Οποιεσδήποτε δε παθήσεις προκύψουν συνεπεία του τραυματισμού χαρακτηρίζονται ως επιπλοκές. Διαφώνησε με τη διάγνωση του ΜΕ1 περί οξέος αυχενικού συνδρόμου αλλά και με τη χορήγηση ενδοφλέβιων θεραπειών. Σε σχέση με τις ενδοφλέβιες ανέφερε ότι σε όλα τα χρόνια που εργάζεται δεν είχε ακούσει ποτέ του για την αναγκαιότητα χορήγησης ενδοφλέβιων ενέσεων για ένα κάταγμα το οποίο ήταν ήδη επουλωμένο (κατά τον χρόνο δηλαδή που η Ενάγουσα φέρεται να αποτάθηκε στον ΜΕ1). Η δε Ενάγουσα ουδέποτε ανέφερε στον ΜΥ3 ότι παρακολουθείτο από τον ΜΕ1 και αρνήθηκε ότι η Ενάγουσα μέχρι σήμερα αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα με την κάμψη και την έκταση του δεξιού της χεριού. Θέση του ήταν ότι η κινητικότητα του χεριού της ήταν φυσιολογική όταν την εξέτασε αλλά και η αναμενόμενη λόγω της μορφής του τραύματος. Επέμεινε συνεπώς στη θέση του ότι δεν απέμειναν οποιαδήποτε κατάλοιπα από τον τραυματισμό που η Ενάγουσα υπέστη. Ο μάρτυρας αντεξετάστηκε επίσης ως προς το κατά πόσο η ηλικία επηρεάζει την αποκατάσταση με τον ΜΥ3 να απαντά καταφατικά. Αποδέχθηκε ότι η οστεοπόρωση επηρεάζει σε περίπτωση προχωρημένης ηλικίας αλλά δεν έγινε οποιαδήποτε αναφορά περί οστεοπόρωσης από την Ενάγουσα. Δεν αποδέχθηκε τη θέση ότι η περίοδος των έξι εβδομάδων για την οποία δόθηκε αναρρωτική ήταν η απαραίτητη για την επούλωση. Τέλος, ανέφερε ότι εάν υπήρχε αίμα στην άρθρωση θα είχε πήξει και θα είχε διαγνωστεί από τον Δρ. Παπαγιάννη. Σε καμία περίπτωση όμως δεν θα μπορούσε να εντοπιστεί δύο μήνες μετά από τον ΜΕ2, χωρίς μαγνητική τομογραφία. Ο δε μη εντοπισμός αιμάρθρου από τον Δρ. Παπαγιάννη θα οφειλόταν είτε στην ανυπαρξία του, είτε στην αμελητέα ποσότητα αίματος. Ο ΜΥ3 δεν επανεξετάστηκε. Η ακρόαση της υπόθεσης ολοκληρώθηκε με την κατάθεση των εμπεριστατωμένων γραπτών αγορεύσεων των ευπαίδευτων συνηγόρων των διαδίκων, οι οποίες επιχειρηματολόγησαν προς υποστήριξη των εκατέρωθεν θέσεών τους, παραπέμποντας σε σχετική νομολογία. Ειδική αναφορά στις εισηγήσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων γίνεται κατωτέρω, όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης. Παραδεκτά Γεγονότα Παραδοχές γεγονότων μπορούν να εξαχθούν τόσο από τις παραδοχές των διαδίκων μέσω των δικογράφων (βλ. Παρλάτα ν Δημητρίου, Πολιτική Έφεση αρ. 387/2009, 21/5/2014), όσο και τον χειρισμό κατά την ακρόαση (βλ. Κυριακίδης ν Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Πολιτική Έφεση αρ. 185/2012, 19/4/2018, ECLI:CY:AD:2018:A179). Από τα δικόγραφα, προκύπτει ως παραδεκτό γεγονός ότι η Εναγόμενη είναι ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης, δεόντως εγγεγραμμένη στην Κύπρο και ασχολείται, μεταξύ άλλων, με την έκθεση, πώληση, προσφορά και εισαγωγή επίπλων και ειδών γραφείου. Περαιτέρω, κατά την ακρόαση διεφάνη ότι δεν αμφισβητείται καθ' οιονδήποτε τρόπο ότι, κατά τον ουσιώδη χρόνο, η Εναγόμενη διατηρούσε το επίδικο κατάστημα στη Λεωφ. Αθαλάσσας ως εκθεσιακό χώρο καθώς και το γεγονός της επίσκεψης της Ενάγουσας στο εν λόγω κατάστημα στις 22/7/
22. Για τα πιο πάνω κοινώς αποδεκτά και αδιαμφισβήτητα γεγονότα προβαίνω σε ανάλογα ευρήματα. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Προχωρώντας, σημειώνω ότι παρακολούθησα τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιόν μου με προσοχή, διατηρώντας κατά νου τις καθιερωμένες αρχές της νομολογίας που διέπουν την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Έχω επίσης διεξέλθει του περιεχομένου τόσο των πρακτικών της διαδικασίας όσο και του συνόλου των όσων τέθηκαν ενώπιόν μου από αμφότερες τις πλευρές. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας, για σκοπούς ελέγχου της αξιοπιστίας, γίνεται ούτως ώστε να μπορέσει το Δικαστήριο να προβεί σε διαπιστώσεις αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα και ακολούθως να εξετάσει κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος απόδειξης των ισχυρισμών του, το έχει αποσείσει, στον βαθμό που απαιτείται (βλ. Barry Wynne v. David Costaki Mavronicola

(2009)1 ΑΑΔ 1138). Η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται με βάση το περιεχόμενο, την ποιότητα και πειστικότητά της και σε σύγκριση με την υπόλοιπη μαρτυρία (βλ. Ομήρου ν. Δημοκρατίας

(2001)2 ΑΑΔ 506) και η μαρτυρία υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης εμπειρίας (βλ. Χρίστου ν. Ηροδότου κ.α.

(2008)1 ΑΑΔ 676, Χριστοφίνης ν. Φραντζή, Πολιτική Έφεση αρ. 328/2011, απόφαση ημερομηνίας 31 Μαΐου 2017, ECLI:CY:AD:2017:A202). Σημειώνω επίσης ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται σε συνάρτηση και με τα τεκμήρια και τις δικογραφημένες θέσεις (βλ. Ιωαννίδης v. Στυλιανός & Γεώργιος Εργοληπτική Εταιρεία Λτδ, Πολιτική Έφεση αρ. 369/14, απόφαση ημερομηνίας 25 Μαΐου 2022, ECLI:CY:AD:2022:A214 και Νεοφύτου v. Γερακιώτη

(2010)1 ΑΑΔ 25). Κατά την αξιολόγηση, το Δικαστήριο διατηρεί την ευχέρεια να αποδεχθεί μέρος της μαρτυρίας ενός, κατά τα άλλα, αξιόπιστου μάρτυρα και να απορρίψει το υπόλοιπο μέρος της μαρτυρίας του, εάν κρίνει ότι έρχεται σε αντίθεση ή ότι δεν συνάδει με άλλη αξιόπιστη μαρτυρία (βλ. Χριστοφίδου ν. Παπαχρυσοστόμου

(2009)1 ΑΑΔ 1360, Theomaria Estates Ltd v. Samuel Mason κ.α.

(2005)1 ΑΑΔ 256). Οι μάρτυρες συνεπώς, μπορούν να γίνουν πιστευτοί μερικώς ή ολικώς και η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα δεν είναι επιλήψιμη (βλ. Χρίστου ν. Khoreva

(2002)1 ΑΑΔ 454). Η αξιοπιστία εξετάζεται ανεξάρτητα από το επίπεδο απόδειξης, το οποίο, σε αστικές υποθέσεις, όπως η παρούσα, είναι στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων το οποίο επιτάσσει ότι ο διάδικος που φέρει το βάρος απόδειξης πρέπει να ικανοποιήσει το Δικαστήριο, με επαρκή στοιχεία, ότι η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (more probable than not) (βλ. Μπούλος Μαρσέλ κ.ά. ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ

(2001)1 ΑΑΔ 1858, Demil Imports Exports v. Κωνσταντινίδης

(2011)1(Α) ΑΑΔ 462). Αναφορικά δε με τη μαρτυρία εμπειρογνωμόνων, σημειώνω ότι σύμφωνα με τη Νομολογία, μάρτυρες οι οποίοι παρουσιάζονται ως εμπειρογνώμονες, έχουν το καθήκον να θέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου όλα τα αναγκαία επιστημονικά δεδομένα για να δύναται το Δικαστήριο να καταλήξει στα δικά του συμπεράσματα (βλ. Μελικίδης ν. Παπαγεωργίου κ.α.

(2013)1 ΑΑΔ 832). Το Δικαστήριο δεν πρέπει να ενεργεί το ίδιο ως εμπειρογνώμονας αλλά να εξετάζει την πραγματική και άλλη μαρτυρία που τίθεται ενώπιόν του και να καταλήγει σε ευρήματα στη βάση της κοινής λογικής (βλ. Philippou v. Odysseos

(1989)1 CLR 1). Η δε πραγματογνωμοσύνη ενός μάρτυρα μπορεί να βασίζεται είτε στα ακαδημαϊκά του προσόντα, είτε στην πραγματική εμπειρία που απέκτησε σε ένα θέμα (βλ. Θεοσκέπαγγη Φαρμ κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας

(1990)1 ΑΑΔ 984) και η παρουσίαση του αναγκαίου υποβάθρου εμπειρογνωμοσύνης ούτως ώστε να καταστεί αποδεκτή μαρτυρία γνώμης, είναι απαραίτητη. Τέλος, στην καθοδηγητική απόφαση Σπύρου v. Χατζηχαραλάμπους

(1989)1(E) ΑΑΔ 298 αναφέρθηκαν τα εξής: «Τα Δικαστήρια δέχονται τη μαρτυρία εμπειρογνωμόνων και χρησιμοποιούν την εξειδικευμένη γνώμη τους για να καταλήξουν σε ορθές αποφάσεις. Το καθήκον αυτών των μαρτύρων είναι να δώσουν στον Δικαστή τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για να μπορέσει να σχηματίσει γνώμη για την ανεξαρτησία της κρίσης του και να καταλήξει ορθά στα ευρήματα των γεγονότων από την ενώπιον του μαρτυρία. Κατά κανόνα, η ιατρική μαρτυρία, όπως και άλλη μαρτυρία εμπειρογνώμονα, θεωρείται ότι είναι μαρτυρία ανεξάρτητου μάρτυρα. Σχετικές είναι οι υποθέσεις Andreas Anastassiades v. The Republic

(1977)2 C.L.R. 97 και Kyriacos Nicola Kouppis v. The Republic

(1977)2 C.L.R. 361. Στην πρόσφατη υπόθεση Κωνσταντίνα Σιακόλα ν. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση αρ. 53/2011, ημερ. 24.1.2013, το Δικαστήριο είπε τα ακόλουθα αναφορικά με το θέμα της αξιολόγησης της μαρτυρίας εμπειρογνώμονα: «Σύμφωνα με τη νομολογία, το Δικαστήριο αποφασίζει κατά πόσο ένας μάρτυρας είναι ικανός να δώσει μαρτυρία ως εμπειρογνώμονας. Για την εξακρίβωση τούτου, πρέπει να απαντηθούν δύο ερωτήματα: Πρώτο, κατά πόσο το αντικείμενο της εμπειρογνωμοσύνης του εμπίπτει στην κατηγορία των θεμάτων εκείνων για τα οποία επιτρέπεται να δοθεί μαρτυρία πραγματογνώμονα και δεύτερο, κατά πόσο ο μάρτυρας έχει αποκτήσει είτε κατόπιν σπουδών είτε λόγω εμπειρίας επαρκή γνώση του αντικειμένου ώστε η γνώμη του να καθίσταται πολύτιμη (of value) στην επίλυση των επίδικων θεμάτων (βλ. μεταξύ άλλων, R. ν Bonython

(1984)38 S.A.S.R. 45 και R. ν Henderson [2010] EWCA 1269). Είναι δε σαφώς νομολογημένο από το Ανώτατο Δικαστήριο ότι η εμπειρογνωμοσύνη πάνω σε ένα θέμα δεν βασίζεται μόνο στα ακαδημαϊκά προσόντα αλλά και στην πραγματική εμπειρία που αποκτάται πάνω σ' αυτό. Βλ. Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας

(1990)1 Α.Α.Δ.984.» Αφού το Δικαστήριο ικανοποιηθεί ότι ένας μάρτυρας μπορεί να θεωρηθεί ως εμπειρογνώμονας και αυτός αξιολογείται ανάλογα, η όλη συμπεριφορά του στο εδώλιο του μάρτυρα δεν παραγνωρίζεται αλλά και αυτή λαμβάνεται υπόψη για τον σκοπό εκτίμησης της αξίας της μαρτυρίας του. Σχετικά παραπέμπω στην υπόθεση Jovcev. Yeomans

(1981)2 All Ε. R. 21.» Στο σημείο αυτό σημειώνω ότι, για σκοπούς καλύτερης δομής της παρούσας απόφασης αλλά και ευχερέστερης κατανόησης των θεμάτων που εγείρονται, η αξιολόγηση της μαρτυρίας θα διαχωριστεί μεταξύ της μαρτυρίας που αφορά στο ζήτημα της κατοχής, του ατυχήματος, της μαρτυρίας που άπτεται των σωματικών βλαβών και των ειδικών και γενικών αποζημιώσεων. Παρά ταύτα, τονίζω ότι η προσκομισθείσα μαρτυρία θα εξεταστεί συνολικά και όχι αποσπασματικά. Των πιο πάνω λεχθέντων, προχωρώ στην αξιολόγηση της ενώπιόν μου προσαχθείσας μαρτυρίας και παρατηρώ, εν προκειμένω, τα εξής: Σε υποθέσεις όπως η παρούσα, η πραγματική μαρτυρία αποκτά ιδιαίτερη σημασία εφόσον μπορεί να αποτελέσει ασφαλές μέσο για την άσκηση κρίσης επί της αξιοπιστίας της μαρτυρίας, αλλά και για την ακρίβειά της σε σχέση με τις συνθήκες του ατυχήματος (βλ. Κυριάκου ν. Δημητρίου

(1997)1 ΑΑΔ 1362 και Conway v. Νεοφύτου

(2003)1 ΑΑΔ 540). Φωτογραφίες, για παράδειγμα της σκηνής, μπορούν να κατατεθούν και να αποτελέσουν πραγματική μαρτυρία για την κατάδειξη των συνθηκών κάτω από τις οποίες επισυνέβη το ατύχημα. (βλ. Conway (ανωτέρω), Το Δίκαιο της Απόδειξης των Τ. Ηλιάδη και Ν. Γ. Σάντη, Β' Έκδοση, 2016, σελ. 337). Επανέρχομαι στην ενώπιόν μου προσκομισθείσα μαρτυρία και σημειώνω ότι, η πραγματική μαρτυρία που παρουσιάστηκε από την Ενάγουσα, την ΜΕ2 και τον ΜΥ1, και η οποία συνίστατο στις φωτογραφίες Τεκμήρια 1, 13 και 22 και στα σχέδια Τεκμήρια 20 και 21, δεν έτυχε οποιασδήποτε αμφισβήτησης, ως προς την αλήθεια των όσων αποτυπώνουν, από οποιαδήποτε από τις δύο πλευρές[1]. Συγκεκριμένα, δεν τέθηκε καθ' οιονδήποτε τρόπο εν αμφιβόλω, και κατά συνέπεια γίνεται αποδεκτό, ότι οι επτά φωτογραφίες που απαρτίζουν το Τεκμήριο 1 λήφθηκαν εντός ολίγων ημερών από την 22/7/2013 και ότι αυτές αποτυπώνουν την κατάσταση της επίδικης σκάλας, καθώς και της περιμέτρου του καταστήματος και του κτιρίου στο οποίο αυτή ευρίσκεται, τόσο από την πλευρά της οδού Αμφιπόλεως, όσο και από την πλευρά της Λεωφ. Αθαλάσσας[2], κατά τον επίδικο και ουσιώδη χρόνο. Περαιτέρω, οι φωτογραφίες Τεκμήριο 22 αποτυπώνουν την κατάσταση του καταστήματος και του κτιρίου, επίσης περιμετρικά και από τις δύο οδούς, ως αυτή είχε τον Αύγουστο του 2021. Το δε Τεκμήριο 20 αποτελεί το τοπογραφικό σχέδιο της ευρύτερης περιοχής στην οποία βρίσκεται το επίδικο κατάστημα και κτίριο, ενώ το Τεκμήριο 21 αποτελεί την κάτοψη του επίδικου καταστήματος και κτιρίου κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης για έγκρισή του από το Δήμο Στροβόλου στις 31/5/1990, το οποίο και τελικά εγκρίθηκε στις 6/2/1992. Η δε φωτογραφία Τεκμήριο 13 απεικονίζει την ράμπα αναπήρων η οποία παρείχε πρόσβαση στον χώρο περιμετρικά του καταστήματος. Από τις φωτογραφίες, Τεκμήριο 1 συνεπώς, εντοπίζονται τα εξής, τα οποία αφορούν στην κατάσταση του καταστήματος και του κτιρίου κατά τον επίδικο χρόνο, δηλαδή την 22/7/2013: Από τη Λεωφ. Αθαλάσσας, υπήρχε πρόσβαση στο κατάστημα μέσω της επίδικης σκάλας (αριστερά στη φωτογραφία Τεκμήριο 1

(4)), μέσω ράμπας αναπήρων (στα δεξιά της ίδιας φωτογραφίας, βλ. επίσης Τεκμήριο 13) και στον χώρο στάθμευσης στην πίσω πλευρά του κτιρίου μέσω ράμπας εισόδου οχημάτων (δεξιότερα της ράμπας αναπήρων βάσει της ίδιας φωτογραφίας Τεκμήριο 1

(4)). Από την οδό Αμφιπόλεως, η πρόσβαση στο κατάστημα ήταν εφικτή μέσω σκάλας η οποία εντοπίζεται στα δεξιά της φωτογραφίας Τεκμήριο 1

(7)ενώ, για την κύρια είσοδο του κτιρίου, από άλλη σκάλα η οποία εντοπίζεται στα αριστερά της ίδιας φωτογραφίας. Αντιπαραβολή δε του Σχεδίου Τεκμήριο 21 με τις φωτογραφίες Τεκμήριο 1 καταδεικνύει ότι υπήρξαν μετατροπές στον χώρο σε σχέση με το πως αυτός είχε προσδιοριστεί στη βάση του Τεκμηρίου 21 το οποίο υποβλήθηκε στο Δήμο Στροβόλου το 1990 για σκοπούς έγκρισής του. Από το Τεκμήριο 22(Α), προκύπτει ότι η σκάλα επί της οδού Αμφιπόλεως, η οποία παρείχε πρόσβαση στο κατάστημα, περί τον Αύγουστο του 2021 είχε καταργηθεί. Από τα όσα προκύπτουν από το Τεκμήριο 1, το οποίο επαναλαμβάνω ότι αποτέλεσε κοινό τόπο ότι απεικονίζει την κατάσταση πραγμάτων κατά τον ουσιώδη χρόνο, συνάγεται το συμπέρασμα ότι η πρόσβαση στο κατάστημα μπορούσε να επιτευχθεί με οποιονδήποτε από τους εξής τρεις τρόπους: (α) μέσω ανάβασης από τη σκάλα από την οδό Αμφιπόλεως, (β) μέσω ανάβασης από την επίδικη σκάλα από την Λεωφ. Αθαλάσσας ή (γ) μέσω της ράμπας αναπήρων, επίσης επί της Λεωφ. Αθαλάσσας. Για να εδύνατο δε κάποιος να εισέλθει εντός του κυρίως κτιρίου, θα έπρεπε, είτε να κατέβει από την ξεχωριστή σκάλα στην οδό Αμφιπόλεως, η οποία οδηγούσε στην κύρια είσοδό του, είτε να εισέλθει μέσω του χώρου στάθμευσης στην πίσω πλευρά του κτιρίου, δια μέσω της ράμπας εισόδου οχημάτων από την Λεωφ. Αθαλάσσας. Η δε πρόσβαση στο κυρίως κτίριο, από πρόσωπο το οποίο βρισκόταν στον χώρο περιμετρικά του καταστήματος έχοντας ανέβει οποιαδήποτε από τις σκάλες ή την ράμπα που οδηγούν προς αυτό, θα μπορούσε να επιτευχθεί μόνο μέσω του πεζοδρομίου, κατόπιν κατάβασής του από τις σκάλες ή τη ράμπα. Τέλος, σημειώνω ότι η είσοδος στο κατάστημα της Εναγόμενης κατά τον επίδικο χρόνο, βάσει των φωτογραφιών Τεκμήριο 1, βρισκόταν στην πλευρά της οδού Αμφιπόλεως. Οι πιο πάνω παρατηρήσεις μου στη βάση της αδιαμφισβήτητης πραγματικής μαρτυρίας που παρουσιάστηκε καθίστανται και περαιτέρω ευρήματά μου. Προτού προχωρήσω στην αξιολόγηση της μαρτυρίας στη βάση των ενοτήτων που πιο πάνω καθορίστηκαν, σημειώνω ότι η μαρτυρία η οποία άπτετο του ζητήματος της κατοχής του ακινήτου ήταν κυρίως αυτή της ΜΕ

1. Η μαρτυρία της δεν ετέθηκε υπό οποιαδήποτε ουσιαστική αμφισβήτηση. Η δε ουσία της, αφορούσε στην παρουσίαση εγγράφων τα οποία αποτελούν μέρος του φακέλου του Δήμου Στροβόλου αναφορικά με το επίδικο ακίνητο. Όπως εξάλλου αναφέρθηκε και ανωτέρω, τα εν λόγω έγγραφα και σχέδια που παρουσίασε όχι μόνο δεν αμφισβητήθηκαν αλλά προκύπτουν και ως παραδεκτά και βασιζόμενος σε αυτά έχω ήδη προβεί σε σχετικά ευρήματα. Η μαρτυρία της συνεπώς, η οποία στην ουσία ήταν τυπική, γίνεται αποδεκτή. Έχοντας αξιολογήσει την πραγματική μαρτυρία που παρουσιάστηκε ενώπιόν μου καθώς και την σχετική με την κατοχή, μαρτυρία της ΜΕ2, προχωρώ στις συνθήκες του κατ' ισχυρισμό ατυχήματος και των όσων έλαβαν χώρα κατά την 22/7/
2. Μαρτυρία επί του προκειμένου επίδικου θέματος παρουσιάστηκε από την Ενάγουσα, τον ΜΥ1 και τον ΜΥ
3. Σημειώνω ότι, η εντύπωση που αποκόμισα από την Ενάγουσα ήταν θετική. Βρίσκω ότι αυτή ήταν μάρτυρας της αλήθειας και προσπάθησε να διαφωτίσει, στο βαθμό που μπορούσε, το Δικαστήριο αναφορικά με τις συνθήκες κάτω από τις οποίες επήλθε η πτώση της από τη σκάλα. Δεν παραγνωρίζω ότι στο πλαίσιο της αντεξέτασής της, ανέφερε ότι δεν θυμόταν επακριβώς την ώρα της επίσκεψής της, τον αριθμό και τα ονόματα των προσώπων που την εξυπηρέτησαν καθώς και εάν υπήρχαν άλλοι τρόποι πρόσβασης στο κατάστημα της Εναγόμενης. Όμως, πέραν του ότι οι εν λόγω απαντήσεις της ήταν ενδεικτικές της ειλικρίνειάς της, βρίσκω ότι δικαιολογούνται λόγω της παρόδου μεγάλου χρονικού διαστήματος μέχρι και την κατάθεσή της ενώπιόν μου, αλλά και από το γεγονός ότι το ουσιώδες συμβάν κατά την επίδικη ημερομηνία ήταν η πτώση της και δεν θα ήταν ευλόγως αναμενόμενο να θυμόταν λεπτομέρειες ή παρεμφερή γεγονότα σχετικά με τα όσα έλαβαν χώρα πριν την επίδικη πτώση της. Σημειώνω μάλιστα ότι η Ενάγουσα δεν δίστασε να αποδεχθεί υποβολές της συνηγόρου της Εναγόμενης, όπως για παράδειγμα ότι είχε επισκεφθεί το κατάστημα της Εναγόμενης και προηγουμένως, ότι στις 22/7/2013 ανέβηκε από την επίδικη σκάλα και για να μπει στο κατάστημα, καθώς και ότι δεν έψαξε να δει αν υπήρχαν άλλοι τρόποι πρόσβασης και εξόδου από το κατάστημα και τον περιβάλλοντα αυτό χώρο. Επί του προκειμένου όμως σημειώνω ότι η θέση της, ότι δηλαδή ανέβηκε και κατέβηκε από την επίδικη σκάλα διότι ήταν πλησίον του χώρου που στάθμευσε το όχημά της ανταποκρίνεται στην κοινή λογική, είναι πιστευτή και την αποδέχομαι. Το κατά πόσο δε η σκάλα ήταν φτιαγμένη από ξύλο ή συνθετικό ξύλο τύπου deck, δεν θεωρώ ότι αποτελεί ζήτημα που δύναται να επηρεάσει καθ' οιονδήποτε τρόπο την αξιοπιστία της, δεδομένου ότι η ίδια δήλωσε ότι δεν ήταν σε θέση να τοποθετηθεί θετικά ως προς τούτο κάτι το οποίο ούτως ή άλλως θα ήταν αναμενόμενο στην απουσία οποιασδήποτε σχετικής κατάρτισής της. Αναφορικά δε με την πτώση της από το πρώτο σκαλοπάτι της επίδικης σκάλας, αυτή, ως γεγονός, επιβεβαιώνεται από τα λεγόμενά της, στα οποία παρέμεινε σταθερή και ακλόνητη καθ' όλη τη διάρκεια της μαρτυρίας της σε σχέση με το επί του προκειμένου ζήτημα. Τα όσα ανέφερε όμως υποστηρίζονται και από τα τεκμήρια που η ίδια κατέθεσε και τα οποία επιμαρτυρούν τις ενέργειές της αμέσως μετά το επίδικο συμβάν. Υπάρχει δηλαδή, έγγραφη μαρτυρία με τη μορφή των Τεκμηρίων 2, 3, 4 και 6, η οποία υποστηρίζει τον ισχυρισμό περί πτώσης της και ότι ως αποτέλεσμα της πτώσης αυτής αποτάθηκε αυθημερόν σε ειδικούς, τόσο για σκοπούς λήψης ακτινογραφιών, όσο και για σκοπούς ιατρικής εξέτασής της. Στρέφομαι στη μαρτυρία της η οποία αφορά στη γενεσιουργό αιτία της πτώσης της. Η επί του προκειμένου μαρτυρία της Ενάγουσας, ότι δηλαδή έπεσε από το σημείο το οποίο εν τέλει προσδιόρισε σημειώνοντας με την ένδειξη (Χ) επί της φωτογραφίας Τεκμήριο 1

(2)γίνεται αποδεκτή. Η όποια δε απόκλιση μεταξύ του αρχικού σημείου Χ με το τελικό σημείο (Χ) επί του εν λόγω τεκμηρίου δεν είναι τέτοια ώστε να εκληφθεί ότι αποτελεί πλήρη αναθεώρηση της αρχικής της τοποθέτησης αναφορικά με το σημείο από το οποίο έχασε την ισορροπία της. Προκύπτει εξάλλου και από τα δύο εν λόγω σημεία ότι ουσία της εκδοχής της παρέμεινε η ίδια, ότι δηλαδή επιχείρησε να ξεκινήσει την κατάβασή της από το μέσο της επίδικης σκάλας. Αναφορικά με τη θέση της σχετικά με την ακαταλληλότητα της επίδικης σκάλας και ειδικότερα του επίδικου πρώτου σκαλοπατιού, σημειώνω τα εξής. Είναι γεγονός ότι η Ενάγουσα προώθησε ταυτοχρόνως ότι η επιφάνεια ήταν αλλοιωμένη, ανώμαλη, είχε διογκωθεί αλλά και αποκολληθεί με αποτέλεσμα να ταλαντεύεται. Σημειώνω επί του προκειμένου ότι η θέση της, περί διόγκωσης και αποκόλλησης δηλαδή των ξύλων, δεν μπορεί να υποστηριχθεί από το Τεκμήριο 1 το οποίο παρουσίασε για σκοπούς απόδειξης των εν λόγω ισχυρισμών της. Τούτο διότι, οι εν λόγω φωτογραφίες δεν καταδεικνύουν οποιαδήποτε διόγκωση. Αποτυπώνουν δε την σκάλα ως αυτή είχε κατά την μεμονωμένη στιγμή της λήψης της κάθε φωτογραφίας με αποτέλεσμα να μην μπορεί να διαπιστωθεί η σταθερότητά της ή η οποιαδήποτε ταλάντευση των κομματιών που την απαρτίζουν. Παρά ταύτα, βάσει του Τεκμηρίου 1 που παρουσίασε, εντοπίζονται τα εξής. Το πάτωμα, περιμετρικά του καταστήματος αλλά και τα σκαλοπάτια της επίδικης σκάλας, αποτελούνται από ξεχωριστά, μακρόστενα κομμάτια από συνθετικό ξύλο, με συμμετρικά κενά μεταξύ τους. Το κενό, μεταξύ του οριζόντιου και του κάθετου ξύλου τα οποία συναποτελούν το πρώτο σκαλοπάτι, όπου η Ενάγουσα καθόρισε ότι πάτησε και έχασε την ισορροπία της, φαίνεται να είναι μικρότερο σε σχέση με το κενό που παρατηρείται δεξιά και αριστερά του. Τούτο προκύπτει από το σύνολο των φωτογραφιών που απαρτίζουν το Τεκμήριο 1 και οι οποίες απεικονίζουν την επίδικη σκάλα. Ειδικότερα, στις φωτογραφίες Τεκμήριο 1

(3)και 1

(5), εντοπίζεται ότι δεξιά και αριστερά του επίμαχου σημείου, στο πρώτο σκαλοπάτι, υπάρχει μεγαλύτερο κενό και μάλιστα στη φωτογραφία Τεκμήριο 1

(5)δημιουργούνται και σκιές συνεπεία του κενού αυτού, ενώ στο μέσο, δηλαδή στο σημείο από το οποίο η Ενάγουσα ανέφερε ότι επιχείρησε την κατάβασή της και έπεσε, δεν εντοπίζεται οποιαδήποτε τέτοια σκιά ή αντίστοιχο σε μέγεθος κενό. Περαιτέρω δε, το μειωμένο κενό στο μέσο του πρώτου σκαλοπατιού σε σχέση με το κενό δεξιά και αριστερά, καθίσταται ακόμη πιο εμφανές στην φωτογραφία Τεκμήριο 1

(6). Τούτο συνεπώς καταδεικνύει ότι το οριζόντιο συνθετικό ξύλο το οποίο αποτελεί το πρώτο σκαλοπάτι της σκάλας ήταν πιο χαμηλό στο μέσο του, σε συνάρτηση με το κάθετο ξύλο αλλά και σε σχέση με το υπόλοιπό του, δεξιά και αριστερά. Τα όσα συνεπώς, αντικειμενικά, προκύπτουν από το Τεκμήριο 1, δίδουν έρεισμα στη θέση και τον ισχυρισμό της Ενάγουσας περί ανώμαλης επιφάνειας και ελαττωματικότητας της σκάλας και δη του πρώτου σκαλιού αυτής, επί του οποίου ανέφερε ότι πάτησε και «γύρισε το πόδι της». Αποδέχομαι συνεπώς την επί του προκειμένου μαρτυρία της Ενάγουσας, ως αξιόπιστη και κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ σε αυτήν για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων. Πέραν της μαρτυρίας της Ενάγουσας, μαρτυρία αναφορικά με τα όσα έλαβαν χώρα κατά την 22/7/2013 προσκομίστηκε και από τον ΜΥ

1. Σε σχέση με τον εν λόγω μάρτυρα σημειώνω ότι αυτός παρέμεινε σταθερός στην εκδοχή που προώθησε καθ' όλη της διάρκεια της αντεξέτασής του και σε καμία αντίφαση υπέπεσε αναφορικά με τα γεγονότα για τα οποία μαρτύρησε. Απαντούσε με ευθύτητα και ειλικρίνεια στις ερωτήσεις που του ετίθεντο. Η δε αναφορά του ότι θυμόταν την επίσκεψη της Ενάγουσας λόγω του ότι μεταγενέστερα ειδοποιήθηκε για την πτώση της είναι λογικοφανής. Αποδέχομαι συνεπώς τα όσα ο μάρτυρας ανέφερε αναφορικά με την φύση υλικού του πατώματος και της επίδικης σκάλας και σχετικά με τα όσα έλαβαν χώρα κατά την επίσκεψη της Ενάγουσας στο κατάστημα, πλην της θέσης του ότι είδε την Ενάγουσα να κατεβαίνει τα σκαλιά κανονικά κατά την έξοδό της και να κινείται προς το αυτοκίνητό της. Εξηγώ. Στο πλαίσιο της αντεξέτασής του, όταν του υποδείχθηκαν οι φωτογραφίες Τεκμήριο 1, ο ΜΥ1 ανέφερε ότι δεν εντόπιζε την είσοδο/έξοδο του καταστήματος από την πλευρά της Λεωφ. Αθαλάσσας. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα: «E. Πείτε μου, αυτές οι φωτογραφίες αποτυπώνουν την πραγματική κατάσταση του καταστήματος το 2013; A. Λείπει η είσοδος κατ' αρχάς αν βλέπω καλά, που κοιτάει τη Λεωφόρο Αθαλάσσας. E. Να δούμε τη φωτογραφία νούμερο 7, η τελευταία είναι. Αυτά τα σκαλιά που είδατε την κυρία [Ν.] να κατεβαίνει όπως ισχυρίζεστε; A. Όχι, αυτά είναι τα σκαλιά επί της οδού Ανθουπόλεως. E. Δείτε τώρα και τη φωτογραφία
2. A. Μάλιστα. E. Τα σκαλιά που βλέπουμε εκεί, είναι αυτά τα οποία όπως ισχυρίζεστε είδετε την κυρία [Ν.] να κατεβαίνει; A. Μάλιστα.» Η θέση του συνεπώς, ότι αυτός και η συνάδελφός του στάθηκαν μπροστά από γυάλινη πόρτα, η οποία απείχε περί το ενάμιση μέτρο από τα σκαλιά από τα οποία είδαν την Ενάγουσα να κατεβαίνει και να μην πέφτει, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή, εφόσον, από το Τεκμήριο 1 προκύπτει ότι δεν υπήρχε τέτοια έξοδος από την πλευρά της Λεωφ. Αθαλάσσας, όπου βρισκόταν και η επίδικη σκάλα, κατά τον επίδικο χρόνο του ατυχήματος. Τα πιο πάνω πλήττουν την επί του προκειμένου μαρτυρία και εκδοχή του ΜΥ1 αφού αυτός ουσιαστικά ανέφερε ότι είδε την Ενάγουσα να κατεβαίνει μέσω γυάλινης πόρτας από κοντινή μάλιστα απόσταση, η οποία όμως πόρτα δεν υφίστατο κατά τον επίδικο χρόνο, βάσει του Τεκμηρίου
3. Συνεπώς η μαρτυρία του ΜΥ1 γίνεται μερικώς αποδεκτή σχετικά με το ότι αυτός εργαζόταν στο κατάστημα και εξυπηρέτησε, μαζί με τη συνάδελφό του, την Ενάγουσα κατά την 22/7/2013 και απορρίπτω το μέρος της μαρτυρίας του σύμφωνα με το οποίο δεν είδε την Ενάγουσα να πέφτει κατά την έξοδό της, για τους λόγους που πιο πάνω παρέθεσα. Τέλος, σημειώνω ότι η μαρτυρία του ΜΥ2, όπως αναφέρθηκε κατά τον χρόνο προσκόμισής της από την ευπαίδευτη συνήγορο της Εναγόμενης, αποσκοπούσε στο να καταδείξει ότι «. η επίσκεψη της Ενάγουσας στο κατάστημα της Εναγόμενης, την οποία θυμάται ο ΜΥ1, ήταν αυτή στις 22/07/13 και όχι η επίσκεψή της σε προγενέστερη της ημερομηνία». Δεν υπήρξε όμως καθόλου διαφωτιστικός για το Δικαστήριο ο εν λόγω ΜΥ
4. Όπως μάλιστα ο ίδιος ειλικρινά ανέφερε ενώπιόν μου, το έγγραφο που παρουσίασε αποτελεί το αποτέλεσμα έρευνάς του στο διαδίκτυο, χωρίς όμως ο ίδιος να είναι σε θέση να επιβεβαιώσει ή να υποστηρίξει την αλήθεια του περιεχομένου του κατά τρόπο ώστε να μπορώ να βασιστώ είτε στα λεγόμενά του, είτε στο ίδιο Τεκμήριο 24 για σκοπούς εξαγωγής οποιωνδήποτε ευρημάτων. Η μαρτυρία του συνεπώς δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή και απορρίπτεται. Στη βάση όλων των πιο πάνω, αποδέχομαι ως αξιόπιστη τη μαρτυρία της Ενάγουσας ως προς το πως επισυνέβη το επίδικο ατύχημα και προβαίνω στα ακόλουθα, περαιτέρω ευρήματα: Κατά την 22/7/2013, η Ενάγουσα, η οποία ήταν 60 ετών και έχαιρε άκρας υγείας, επισκέφθηκε, συνοδευόμενη από κάποιον U. Latsons, το κατάστημα της Εναγόμενης το οποίο βρίσκεται στη συμβολή της Λεωφ. Αθαλάσσας και της οδού Αμφιπόλεως στη Λευκωσία. Η Ενάγουσα στάθμευσε το όχημά της στο χώρο στάθμευσης μπροστά από το κατάστημα στην Λεωφ. Αθαλάσσας, ανέβηκε στην επίδικη σκάλα και εισήλθε στο κατάστημα. Εκεί εξυπηρετήθηκε από δύο υπαλλήλους της Εναγόμενης, μεταξύ των οποίων και ο ΜΥ
5. Ακολούθως, η Ενάγουσα εξήλθε του καταστήματος και επιχείρησε να κατέβει από την επίδικη σκάλα. Στην προσπάθειά της αυτή και αφού πάτησε το δεξί της πόδι στο μέσο του πρώτου σκαλοπατιού της επίδικης σκάλας, λόγω ανωμαλίας και αλλοίωσης του σκαλοπατιού, το πόδι της Ενάγουσας γύρισε, με αποτέλεσμα να χάσει την ισορροπία της και να πέσει, να συρθεί και να καταλήξει στο πεζοδρόμιο της Λεωφ. Αθαλάσσας, μπροστά από την επίδικη σκάλα. Αναφορικά δε με την υπόδησή της, η Ενάγουσα φορούσε κλειστά παπούτσια ύψους τριών - τεσσάρων πόντων, ενώ τα χέρια της δεν ήταν απασχολημένα. Η Ενάγουσα είχε επισκεφθεί το κατάστημα και την εβδομάδα πριν την επίσκεψή της στις 22/7/
6. Η Εναγόμενη ειδοποιήθηκε για απαίτηση της Ενάγουσας μέσω των επιστολών των δικηγόρων της τελευταίας, Τεκμήρια 11 και
7. Στρέφομαι τώρα στις κατ' ισχυρισμό σωματικές βλάβες της Ενάγουσας και επαναλαμβάνω ότι με την αγωγή της, η τελευταία αξιώνει αποζημιώσεις για κατ' ισχυρισμό τραυματισμούς και σωματικές βλάβες που υπέστη συνεπεία του επίδικου ατυχήματος. Σε αυτό το πλαίσιο, προσκομίστηκε ενώπιον μου μαρτυρία από την Ενάγουσα, τον ΜΕ1 και τον ΜΥ3 Σχετικά με το ζήτημα των σωματικών βλαβών που υπέστη, η Ενάγουσα παρουσίασε τα Τεκμήρια 2 και
8. Τα εν λόγω έγγραφα όμως, όπως σωστά εισηγήθηκε και η ευπαίδευτη συνήγορος της Εναγόμενης στην αγόρευσή της, συνιστούν εξ ακοής μαρτυρία, η οποία παρά το γεγονός ότι δύναται να επιτραπεί και να γίνει αποδεκτή, υπόκειται σε αξιολόγηση στη βάση των προνοιών του άρθρου 27 του περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 9 (βλ.επίσης Αγρότου ν Αγρότου

(2016)1 ΑΑΔ 1325). Μεταξύ άλλων παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη για την αξιολόγηση της βαρύτητας εξ ακοής μαρτυρίας είναι και το κατά πόσο ο διάδικος που παρουσιάζει την εξ ακοής μαρτυρία είχε τη δυνατότητα να κλητεύσει το πρόσωπο το οποίο προέβη στην αρχική δήλωση αλλά και το κατά πόσο μπορούσε να προσφέρει την καλύτερη δυνατή μαρτυρία. Στην προκειμένη περίπτωση, δεν έχει παρουσιαστεί οτιδήποτε το οποίο να δικαιολογεί τη μη παρουσίαση των δύο προσώπων τα οποία συνέταξαν τα δύο πιο πάνω αναφερόμενα τεκμήρια. Ούτε επεξηγήθηκε καθ' οιονδήποτε τρόπο η μη προσκόμιση της καλύτερης δυνατής μαρτυρίας. Ειδικότερα δε του Δρος Παπαγιάννη ο οποίος φέρεται να εξέτασε την Ενάγουσα κατά τον ουσιώδη χρόνο και να συνέταξε το Τεκμήριο 6 στη βάση του οποίου η Ενάγουσα στήριξε τους ισχυρισμούς της ως προς τις βλάβες που υπέστη. Συνακόλουθα, κρίνω ότι δεν μπορώ να αποδώσω οποιαδήποτε βαρύτητα στα εν λόγω τεκμήρια. Προχωρώντας, σημειώνω ότι η εντύπωση που αποκόμισα από τον ΜΕ1 ήταν αρνητική. Η μαρτυρία του ήταν συγκεχυμένη, αόριστη και χαρακτηριζόταν από γενικότητα και ασάφεια. Δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει και να υποστηρίξει επαρκώς τα ευρήματά του ως προς τις βλάβες της Ενάγουσας στη βάση επιστημονικών κριτηρίων αλλά ούτε και να μαρτυρήσει κατά τρόπο σαφή ως προς τις μεθόδους που χρησιμοποίησε για σκοπούς διάγνωσης και θεραπείας της Ενάγουσας. Δεν καθόρισε περαιτέρω σε ποια βάση έκρινε ότι οι θεραπείες που κατ' ισχυρισμό παρείχε στην Ενάγουσα ήταν οι ενδεικνυόμενες. Ούτε και έθεσε οποιοδήποτε επιστημονικό και ιατρικό υπόβαθρο για τις διάφορες διαπιστώσεις και ευρήματα στα οποία προέβη ούτως ώστε να βοηθήσει το Δικαστήριο στη διαμόρφωση κρίσης επί των επιδίκων θεμάτων τα οποία η μαρτυρία του αφορούσε. Κρίνω σκόπιμο επίσης να αναδείξω τα εξής. Για σκοπούς διάγνωσης της Ενάγουσας, ο ίδιος βασίστηκε στην Έκθεση Τεκμήριο 6 και στα όσα ο ίδιος αντιλήφθηκε κατόπιν κλινικής εξέτασης. Τα πιο πάνω όμως, χωρίς να είναι σε θέση να δικαιολογήσει μεταξύ άλλων, τα, εκ των υστέρων, ευρήματά του περί οξέος αυχενικού συνδρόμου και ύπαρξης αίματος στην άρθρωση του αγκώνα της Ενάγουσας. Για τα πιο πάνω μάλιστα, προέβη σε ευρήματα μετά την πάροδο μηνών από το επίδικο ατύχημα (αφού την εξέτασε για πρώτη φορά τον Σεπτέμβριο του 2013) και παρά το γεγονός ότι ουδεμία αναφορά σε οποιουσδήποτε τέτοιους τραυματισμούς έγινε από τον ιατρό που αρχικά εξέτασε την Ενάγουσα, την ημέρα του ατυχήματος αλλά και τις αμέσως επόμενες ημέρες που ακολούθησαν. Μάλιστα, καμία, πόσω δε μάλλον επαρκή, εξήγηση έδωσε για ποιον ακριβώς λόγο δεν κατέγραψε στο πιστοποιητικό του (Τεκμήριο 17) την πιο πάνω φερόμενη διαπίστωσή του περί ύπαρξης αίματος στην άρθρωση του αγκώνα της Ενάγουσας. Η δε αναφορά του ότι θεώρησε ότι αυτό νοείτο λόγω της αναφοράς του ότι η Ενάγουσα είχε υποστεί κάταγμα, είναι ενδεικτική της γενικότερης ασάφειας της μαρτυρίας του και δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Αποδέχθηκε περαιτέρω ευθαρσώς ότι ορισμένες από τις διαπιστώσεις στις οποίες ανέφερε ότι προέβη με την Έκθεσή του (Τεκμήριο 17), δεν αποτελούσαν ευρήματα του ίδιου αλλά του ιατρού που συνέταξε το Τεκμήριο

1. Προκύπτει περαιτέρω ότι βασίστηκε σε υποκειμενικά κριτήρια για να προβεί στις διαπιστώσεις του περί περιορισμού της κίνησης του χεριού και του κεφαλιού της Ενάγουσας. Το ίδιο και για την ύπαρξη αυχενικού συνδρόμου μετά την πάροδο μηνών από το ατύχημα. Ενώ δε στη βάση του πιστοποιητικού του (Τεκμήριο 17) αναφέρει ότι το αυχενικό σύνδρομο της Ενάγουσας καταπολεμήθηκε, κατά τη μαρτυρία του ισχυρίστηκε ότι αυτό εξελίχθηκε από οξύ σε χρόνιο. Ούτε και δικαιολόγησε τον τεράστιο αριθμό των φυσιοθεραπειών τις οποίες ανέφερε ότι συνέστησε και στις οποίες υπέβαλε την Ενάγουσα, τόσο λόγω της έλλειψης ειδικότητάς του προς τούτο, αφού δεν είναι ορθοπεδικός, αλλά και διότι αυτές φαίνεται να ήταν αχρείαστε και να μην είχαν οποιοδήποτε ουσιαστικό αποτέλεσμα. Αντίθετα, προκύπτει ότι ο ΜΕ1, επί σειρά ετών, υπέβαλλε την Ενάγουσα σε αχρείαστες φυσιοθεραπείες οι οποίες φαίνεται ότι ουδέποτε συνέτειναν στην οποιαδήποτε θεραπεία της Ενάγουσας. Παρά δε το γεγονός ότι ανέφερε ότι είναι και ειδικός ιατρός αποκατάστασης και ότι έδιδε οδηγίες για τις διάφορες φυσιοθεραπείες και άλλες θεραπείες της Ενάγουσας, όταν του ετέθηκε ότι δεν είχε την κατάλληλη ειδικότητα για να δώσει οποιεσδήποτε τέτοιες οδηγίες παρέπεμψε στην θυγατέρα του, η οποία όπως ανέφερε έχει δοκτοράτο στην αποκατάσταση. Τούτο παρά το γεγονός ότι ουδέποτε προηγουμένως ανέφερε ότι η θυγατέρα του είχε οποιαδήποτε εμπλοκή στις θεραπείες της Ενάγουσας. Ο ΜΕ1 μάλιστα, φάνηκε καθ' όλη τη διάρκεια της μαρτυρίας του να παραγνωρίζει την ουσία της ιατρικής εξειδίκευσης και τους σκοπούς που αυτή εξυπηρετεί, με τον μάρτυρα χαρακτηριστικά να αναφέρει ότι ο ίδιος μπορούσε να κάνει οτιδήποτε, εκτός από χειρουργεία. Γενικότερα βρίσκω ότι η προσπάθειά του να μεγεθύνει τις βλάβες της Ενάγουσας ήταν διάχυτη και εμφανέστατη. Τα πιο πάνω ουσιώδη κενά και αδυναμίες, συνεπώς, κλονίζουν καίρια την αξιοπιστία του ΜΕ1 και καθιστούν τη μαρτυρία του ακροσφαλή, σε τέτοιο βαθμό που να μην δύναται το Δικαστήριο να αποδώσει σε αυτήν οποιαδήποτε βαρύτητα ή βασιστεί σε αυτήν για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων. Ο ΜΕ1, κατά συνέπεια, κρίνεται αναξιόπιστος και η μαρτυρία του αναφορικά με το ζήτημα των σωματικών βλαβών της Ενάγουσας, απορρίπτεται στο σύνολό της. Σε αντίθεση δε με τον ΜΕ1, ο ΜΥ3 άφησε άριστες εντυπώσεις στο Δικαστήριο. Εξήγησε με σαφήνεια και επιστημονικότητα τα ευρήματά του ως προς την κατάσταση της Ενάγουσας κατά τον χρόνο που την εξέτασε και η μαρτυρία του, συνολικά ιδωμένη, ήταν σαφέστατη και παρείχε όλα τα αναγκαία επιστημονικά δεδομένα και εχέγγυα, ώστε το Δικαστήριο να δύναται να προβεί στα ευρήματά του ως προς τις σωματικές βλάβες που η Ενάγουσα όντως υπέστη. Ο ΜΥ3, καταθέτοντας ενώπιον μου επεξήγησε περαιτέρω κατά τρόπο σαφή και κατανοητό τα ευρήματά του ως προς την ιατρική εικόνα και κατάσταση της Ενάγουσας κατά τον χρόνο της εξέτασής της αλλά και για την αποθεραπεία της γενικότερα. Έδωσε όλες τις απαραίτητες εξηγήσεις στις διάφορες ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν, τόσο κατά την κυρίως εξέτασή του, όσο και κατά την αντεξέτασή του και ήταν πλήρως κατατοπιστικός αναφορικά με τις συνέπειες των τραυματισμών της Ενάγουσας, επεξηγώντας τη φύση και τη σοβαρότητά τους. Ούτε και κλονίστηκε καθ' οιονδήποτε τρόπο η αξιοπιστία του κατά την αντεξέτασή του από τον ευπαίδευτο συνήγορο, παρά το γεγονός ότι αυτή ήταν εκτεταμένη και εφ' όλης της ύλης. Αποδέχομαι συνεπώς το σύνολο των θέσεών του, τόσο σε σχέση με τις βλάβες της Ενάγουσας, όσο και σε σχέση με τις συνέπειές τους αλλά και την απουσία οποιουδήποτε μόνιμου κατάλοιπου. Οι δε εξηγήσεις που ο μάρτυρας έδωσε, σε σχέση με τους λόγους χορήγησης φυσιοθεραπειών και ότι σε καμία περίπτωση δεν θα συστήνετο από οποιοδήποτε ιατρό η υποβολή σε φυσιοθεραπείες εφ' όρου ζωής για απάμβλυνση πόνου, σκοπός στον οποίο εν πάση περιπτώσει αυτές δεν εξυπηρετούν βάσει της μαρτυρίας του, επίσης γίνονται αποδεκτές. Η μαρτυρία του ΜΥ3, συνεπώς, κρίνεται πλήρως αξιόπιστη και την αποδέχομαι το σύνολό της για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων. Προβαίνω συνεπώς στα ακόλουθα, περαιτέρω, ευρήματα. Συνεπεία του ατυχήματος, η Ενάγουσα υπέστη: τραυματισμούς (α) των μαλακών μορίων του δεξιού ώμου, (β) της δεξιάς ποδοκνημικής, χωρίς οποιοδήποτε κάταγμα και χωρίς βαθμό σοβαρότητας (βλ. σελ. 3, παρ. 4.1 του Τεκμηρίου 25) και (γ) κάταγμα του αυχένα της κεφαλής της δεξιάς κερκίδας (άνω μέρους του δεξιού αντιβραχίου) (βλ. σελ. 3, παρ. 4.2 του Τεκμηρίου 25) το οποίο ήταν ρωγμώδες, δύσκολα ορατό, αμετατόπιστο, ατελές και εξωαρθρικό κάταγμα. Η θεραπεία συνίστατο σε ακινητοποίηση για τρεις εβδομάδες και χορήγηση φυσιοθεραπείας σε δύο και μόνο συνεδρίες (βλ. σελ. 4, παρ. 4.3 του Τεκμηρίου 25). Η μορφή του οστικού τραυματισμού που η Ενάγουσα υπέστη αποτελεί την απλούστερη και αθωώτερη μορφή κατάγματος και ουδέποτε δικαιολογεί οποιοδήποτε λειτουργικό κατάλοιπο. Η κινητικότητα - λειτουργικότητα του δεξιού αγκώνα και γενικά του δεξιού άνω άκρου έχει αποκατασταθεί πλήρως στα προ του ατυχήματος επίπεδα (βλ. σελ. 4, παρ. 4.4 του Τεκμηρίου 25). Η περίοδος απουσίας από την εργασία διάρκειας έξι εβδομάδων ήταν σε δικαιολογημένη και λογική (βλ. σελ. 4, παρ. 4.5 του Τεκμηρίου 25). Τέλος, ουδεμία μορφή λειτουργικού κατάλοιπου υφίσταται (βλ. σελ. 4, παρ. 4.6 του Τεκμηρίου 25). Η Ενάγουσα έλαβε αναρρωτική άδεια μεταξύ 22/7/2013 μέχρι και την 6/9/2013 (βλ. Τεκμήριο 4) Προχωρώ στη μαρτυρία που αφορά στις ειδικές ζημιές της Ενάγουσας. Για σκοπούς απόδειξης των απωλειών της αυτών, μαρτύρησε η ίδια η Ενάγουσα, ο ΜΕ1 και ο ΜΕ
2. Η Ενάγουσα παρουσίασε τιμολόγιο με αριθμό 04087 της Εταιρείας Radiological Health Care Services Ltd ημερομηνίας 22/7/2013 για το ποσό των €40,00 ως Τεκμήριο 3, Δέσμη αποτελούμενη από πέντε Καταστάσεις των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων ως Τεκμήριο 5, Τιμολόγιο με αριθμό 14174-INV-1 της εταιρείας Radiological Health Care Services Ltd ημερομηνίας 31/7/2013 για το ποσό των €30,00 ως Τεκμήριο 7, Απόδειξη είσπραξης με αριθμό 2013-1317 του Κέντρου Φυσικοθεραπείας & Αποκατάστασης Άγιος Μάμας ημερομηνίας 2/8/2013 για το ποσό των €60,00 ως Τεκμήριο 8, Αντίγραφο Τιμολογίου με αριθμό 39/2013 του Δρ. Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 2/10/2013 για το ποσό των €350,00 ως Τεκμήριο 9, και απόδειξη είσπραξης με αριθμό 0141 του Δρος Γ. Παπαγιάννη ημερομηνίας 4/10/2013 για το ποσό των €350,00 ως Τεκμήριο
3. Τα πιο πάνω τεκμήρια, με εξαίρεση το Τεκμήριο 5, δεν αμφισβητήθηκαν ουσιωδώς από την πλευρά της Εναγόμενης. Η μαρτυρία της Ενάγουσας ως προς την καταβολή των εν λόγω ποσών παρέμεινε αναντίλεκτη και κατά συνέπεια γίνεται αποδεκτή. Η δε αντεξέτασή της, σχετικά με τις καταστάσεις των Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Τεκμήριο 5) συνίστατο ουσιαστικά στο γεγονός ότι οι αποδοχές της Ενάγουσας δεν ήταν καθ' οιονδήποτε τρόπο μειωμένες για τους μήνες Ιούλιο και Σεπτέμβριο του 2013, παρά μόνο για τον μήνα Αύγουστο του
4. Κατά συνέπεια, και δεδομένης της ακλόνητης θέσης της Ενάγουσας ότι δεν έλαβε τον πλήρη μισθό της για τον Αύγουστο του 2013, γεγονός το οποίο επιβεβαιώνεται και από το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 5 που παρουσίασε (βλ. 1η σελίδα Τεκμηρίου 5), καθιστά τη θέση της για τη λήψη του ποσού των €818 για τον εν λόγω μήνα αντί των κανονικών ακάθαρτων απολαβών της ύψους €3.000 αποδεκτή. Αποτέλεσμα δε των πιο πάνω, είναι ότι η Ενάγουσα απώλεσε ακάθαρτο μισθό για τον Αύγουστο του 2013 ύψους €2.
5. Σύμφωνα δε με την σχετική Νομολογία, για σκοπούς αποζημίωσης, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του το καθαρό εισόδημα, μετά την αφαίρεση των φορολογικών επιβαρύνσεων. Συγκεκριμένα στην απόφαση Χριστοδούλου ν Αγαθοκλέους

(1997)1 ΑΑΔ 396 λέχθηκαν τα εξής: «Στην αγγλική αυθεντία British Transport Commission v. Gourley [1955] 3 All E.R. 796, αποφασίσθηκε ότι η υποχρέωση καταβολής των φόρων δεν είναι τόσο απομακρυσμένη (remote), ούτως ώστε να παραγνωρισθεί κατά τον υπολογισμό των αποζημιώσεων για απώλεια εισοδήματος και ο υπολογισμός αυτός των φορολογικών υποχρεώσεων δεν απαιτείται να είναι ακριβής. Οι αποζημιώσεις, αναφέρεται στην αγγλική αυθεντία, τις οποίες δικαιούται ο ενάγων ήταν αυτές που θα τον αποζημίωναν για την απώλεια που είχε αφού αφαιρεθούν οι φορολογικές του υποχρεώσεις, οπότε θα προέκυπτε η πραγματική του απώλεια. Στην απόφαση αυτή γίνεται μνεία ότι η μέθοδος αυτή υπολογισμού της απώλειας εισοδήματος εφαρμόζεται όταν οι αποζημιώσεις για τέτοια απώλεια δεν είναι δυνατό να φορολογηθούν. Η αγγλική αυτή αυθεντία ακολουθήθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Άριστου Αριστοδήμου, διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα Ανδρέα Γεωργίου v. Ανδρέα Πέτρου, Πολιτική Έφεση Αρ. 9088, ημερομηνίας 28.11.1995. Στη σελίδα 10 της απόφασης αναφέρεται: "Εξετάζοντας τη μαρτυρία που προσκομίστηκε ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου, δεν βρίσκουμε ότι ο εφεσίβλητος δεν απέδειξε τα εισοδήματα του και έτσι δεν δικαιολογούμαστε να επέμβουμε. Το πρωτόδικο Δικαστήριο με βάση τη μαρτυρία που απεδέχθη, μπορούσε να καταλήξει ότι το εισόδημα του εφεσίβλητου ήταν £800.- το μήνα. Όμως ο υπολογισμός που έκαμε του καθαρού εισοδήματος είναι λανθασμένος. Ο εφεσίβλητος είχε καθήκο να αποδείξει την πραγματική ζημιά που υπέστη, αφαιρουμένων των φορολογικών του επιβαρύνσεων και δεν το έπραξε. Το Δικαστήριο, όμως, έπρεπε να προβεί το ίδιο σε ένα υπολογισμό, όχι κατ' ανάγκη ακριβή, με βάση τους σχετικούς νόμους που αφορούν την πληρωμή φόρου εισοδήματος, έκτακτης εισφοράς, έκτακτης εισφοράς για την άμυνα και κοινωνικών ασφαλίσεων και να καταλήξει στο καθαρό ποσό των εισοδημάτων του. Το ποσό των £100.- μηνιαίως που αφαίρεσε, σίγουρα είναι ανεπαρκές. Λαμβάνοντας υπόψη τις πρόνοιες των σχετικών νόμων και το γεγονός ότι ο εφεσίβλητος δεν ήταν νυμφευμένος, κρίνουμε ότι το ποσό των £300.- μηνιαίως είναι επαρκές ποσό για να καλύψει τις φορολογικές του υποχρεώσεις και έτσι καταλήγουμε ότι το καθαρό μηνιαίο εισόδημα του ήταν £500.- μηνιαίως. Το ποσό αυτό είναι η πραγματική μηνιαία απώλεια του εισοδήματός του. (Βλ. British Transport Commission v. Gourley [1955] 3 All E.R. 796, Kemp and Kemp, Vol. 1, para. 9-028, p. 149)." (Βλέπε επίσης: Αγωγή Ναυτοδικείου Lambros Lazarou v. S. Ch. Ieropoulos & Co Ltd and Another

(1982)1 C.L.R. 99). Στην παρούσα υπόθεση το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν έλαβε καθόλου υπόψη κατά τον υπολογισμό της μηνιαίας απώλειας εισοδήματος της εφεσίβλητης τις φορολογικές της υποχρεώσεις εάν κέρδιζε το ποσό των £500, καταλήγοντας έτσι σε λανθασμένο αποτέλεσμα.» Για σκοπούς καθορισμού συνεπώς του καθαρού εισοδήματος της Ενάγουσας λαμβάνω υπόψη μου ότι σύμφωνα το Τεκμήριο 5 ο ακάθαρτος μηνιαίος μισθός της Ενάγουσας, κατά τον χρόνο του ατυχήματος ανερχόταν στο ποσό των €3.

1. Παρά ταύτα, από την πρώτη σελίδα του εν λόγω τεκμηρίου, προκύπτει ότι για το 2013 ελάμβανε μισθό από τον Απρίλιο του 2013 και όχι από την αρχή του εν λόγω έτους, με τον ετήσιο ακάθαρτο μισθό της για το 2013 να είναι €24.
2. Στη βάση δε των προνοιών του Δεύτερου Παραρτήματος του περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμου του 2002 Ν. 118(Ι)/2002, για κάθε ευρώ πάνω από €19.500 μέχρι και €28.000 επιβάλλεται συντελεστής 20%. Ως εκ των ανωτέρω, το καθαρό μηνιαίο εισόδημα της Ενάγουσας αφαιρουμένου του φορολογητέου εισοδήματός της για τους 8 μήνες του 2013, υπολογίζεται στο ποσό των €2.867,
3. Δεδομένου δε ότι καταβλήθηκε σε αυτήν το ποσό των €818 για τον Αύγουστο, η Ενάγουσα δικαιούται στο υπόλοιπο ως το καθαρό μηνιαίο εισόδημά της για τον μήνα Αύγουστο του 2013, ποσό το οποίο καθορίζεται στις €2.049,
4. Επανέρχομαι στο σημείο αυτό στη μαρτυρία του ΜΕ1 σχετικά με τις ειδικές ζημιές και σημειώνω ότι αυτός δεν εξήγησε τις διάφορες ανακρίβειες του λογαριασμού Τεκμήριο 18 που παρουσίασε ο οποίος σημειώνω ότι φαίνεται να είναι ελλιπής βάσει της τελευταίας σελίδας του. Ειδικότερα, δεν εξήγησε για ποιον ακριβώς λόγο το συνολικό ποσό της κατάστασης αυτής δεν ανέρχεται στις €8,700 το οποίο είχε αναφέρει ότι ήταν το ορθό ποσό το οποίο η Ενάγουσα κατέβαλε στο Κέντρο του για τις φυσιοθεραπείες της. Επί τούτου δε ο ΜΕ1 περιορίστηκε να αναφέρει ότι μπορεί να έλειπε κάποια σελίδα από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή και πως ό,τι πλήρωσε η Ενάγουσα είναι ό,τι γράφτηκε στην κατάσταση. Δεν ήταν σε θέση ούτε να δώσει επαρκείς εξηγήσεις ως προς τον λόγο που αριθμός αποδείξεων είχαν εκδοθεί ημέρα Κυριακή, ημέρα κατά την οποία είχε προηγουμένως αναφέρει ότι το Κέντρο του παρέμενε κλειστό. Αναφορικά δε με τις τρεις αποδείξεις (Τεκμήριο 19) που ο ΜΕ1 παρουσίασε, σημειώνω ότι δεν έδωσε οποιεσδήποτε επαρκείς ή πειστικές εξηγήσεις, κατά την αντεξέτασή του, αναφορικά με τον λόγο που αυτές φέρονται όχι μόνο να εκδόθηκαν από το ίδιο μπλοκ αποδείξεων, παρά το γεγονός ότι μεταξύ τους έχουν διαφορά επτά ετών, αλλά και το γεγονός ότι, στο σύνολό τους φέρονται να αφορούν σε 21 συνολικά φυσιοθεραπείες για την περίοδο 30/7/2014 έως και 7/7/2021, δηλαδή να είναι λιγότερες σε αριθμό από φυσιοθεραπείες που περιλαμβάνονται στο Τεκμήριο 18 και αφορούσαν στην ίδια περίοδο. Σχετική επί του προκειμένου ήταν και η μαρτυρία του ΜΕ3 η οποία, στην ουσία της, αποσκοπούσε στο να «διορθώσει» τα διάφορα κενά που προέκυψαν από τη μαρτυρία του ΜΕ1 και την αντεξέτασή του. Τούτο δε ήταν εμφανές αφού ο μάρτυρας αναφέρθηκε ειδικά στις ημερομηνίες χρεώσεων που αμφισβητήθηκαν από την Υπεράσπιση τις οποίες και μετακίνησε ούτως ώστε να μην φέρονται να εκδόθηκαν ημέρα Κυριακή κατά τις οποίες είχε αναφερθεί ότι το Κέντρο παρέμενε κλειστό. Σημειώνω επίσης ότι, παρά το γεγονός ότι όπως ο ίδιος ανέφερε οι μόνες διαφοροποιήσεις ήταν σε σχέση με ημερομηνίες των χρεώσεων και αποδείξεων μόνο, δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει γιατί τα υπόλοιπα, μεταξύ των Τεκμηρίων 18 και 23, κατόπιν πρόσθεσης των ξεχωριστών καταγράφων τους, διέφεραν. Δεν ήταν ούτε σε θέση να εξηγήσει πως ήταν δυνατό τα Τεκμήρια 18 και 23 να έχουν το ίδιο υπόλοιπο αφού υπήρχαν χρεώσεις στο ένα που δεν συμπεριλήφθηκαν στο άλλο, δεδομένου ότι η πρώτη χρέωση του Τεκμηρίου 18 ήταν στις 5/11/2014 ενώ η πρώτη χρέωση του Τεκμηρίου 23 ήταν στις 2/10/
5. Κρίνω σκόπιμο, στο σημείο αυτό, να αναδείξω επίσης ότι ο ίδιος ο ΜΕ1, όχι μόνο επέμεινε στην ορθότητα της κατάστασης και των αποδείξεων που παρουσίασε αλλά έδωσε και εξηγήσεις αναφορικά με το γιατί κάποιες από αυτές τις αποδείξεις εκδόθηκαν ημέρα κατά την οποία το Κέντρο ήταν κλειστό και η πλευρά της Ενάγουσας έκρινε ότι κάποιος άλλος, υπάλληλος του ΜΕ1 (δηλαδή ο ΜΕ3), ήταν καλό να παρουσιαστεί και να αναφέρει ουσιαστικά ότι, τα όσα καταγράφονται στις εν λόγω αποδείξεις και τα οποία ο ΜΕ1 προσπάθησε να εξηγήσει, στην πραγματικότητα ήταν λανθασμένα. Τούτο λοιπόν δεν μπορεί παρά να είναι καταλυτικό για την μαρτυρία τόσο του ΜΕ1 όσο και του ΜΕ
6. Κατά συνέπεια, η μαρτυρία αμφοτέρων των ΜΕ1 και ΜΕ3 δεν γίνεται αποδεκτή και απορρίπτεται. Καθίσταται συνεπώς περαιτέρω εύρημά μου ότι η Ενάγουσα, συνεπεία του ατυχήματος, υπέστη ειδικές ζημιές της τάξης των €2.529,
7. Νομική Πτυχή Το επίπεδο απόδειξης, σε αστικές υποθέσεις όπως η παρούσα, είναι αυτό του ισοζυγίου των πιθανοτήτων το οποίο επιτάσσει ότι ο διάδικος που φέρει το βάρος απόδειξης πρέπει να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (βλ. Μπούλος Μαρσέλ κ.ά. ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ (ανωτέρω), Demil Imports Exports v. Κωνσταντινίδης (ανωτέρω)). Για σκοπούς επιτυχίας μιας αγωγής, απαιτείται από τον Ενάγοντα να προσκομίσει, επαρκή και αξιόπιστη μαρτυρία η οποία να έχει την αναγκαία αποδεικτική βαρύτητα ώστε να ικανοποιείται το εφαρμοζόμενο βάρος απόδειξης (βλ. Το Δίκαιο της Απόδειξης, Τ. Ηλιάδη και Ν. Γ. Σάντη, Β' Έκδοση, 2016, Λευκωσία, σελ. 196). Είναι η υποχρέωση κάθε ενάγοντα να αποδείξει με αξιόπιστη μαρτυρία τα βασικά γεγονότα πάνω στα οποία βασίζει την απαίτησή του, όπως αυτή καθορίστηκε στα δικόγραφά του (βλ. Πούρικος ν. Σάββα κ.α.

(1991)1 ΑΑΔ 507). Μόνο αξιόπιστη μαρτυρία μπορεί να βαρύνει την πλάστιγγα των πιθανοτήτων (βλ. Αθανασίου ν. Κουνούνη

(1997)1 ΑΑΔ 614). Αποτυχία του διάδικου να αποδείξει την υπόθεσή του στο επίπεδο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων, συνεπάγεται και αποτυχία απόσεισης του βάρους απόδειξης που ο διάδικος φέρει, έστω και αν η εκδοχή του είναι πιο πιθανή από αυτή της άλλης πλευράς (βλ. Μπούλος Μαρσέλ (ανωτέρω), Αθανασίου ν. Κουνούνη (ανωτέρω) και Χρυσάνθου κ.ά. ν. Φραντζή

(2010)1 ΑΑΔ 1295). Αναφορικά με το βάρος απόδειξης σε υποθέσεις αμέλειας παραπέμπω στην Σοφοκλέους ν. Καλογήρου

(1997)1 (Α) ΑΑΔ 369, στην οποία λέχθηκε ότι το βάρος απόδειξης το φέρει ο εκάστοτε Ενάγοντας ο οποίος, σημειώνω, έχει την υποχρέωση να καταδείξει την αιτιώδη συνάφεια μεταξύ της αμέλειας του Εναγόμενου και της ζημιάς που ο πρώτος υπέστη. Περαιτέρω, στην απόφαση Μακρίδης και Υιοί Λτδ ν. Λουκά

(2003)1(Α) ΑΑΔ 447, κρίθηκε ότι ο ενάγοντας θα πρέπει να αποδείξει, κατά τρόπο θετικό, ότι η ζημιά που υπέστη ήταν αποτέλεσμα της αμέλειας του Εναγόμενου και δεν εναπόκειται στον Εναγόμενο να αποδείξει ότι το ατύχημα είτε ήταν αναπόφευκτο, είτε ότι δεν ήταν αποτέλεσμα της δικής του αμέλειας. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να αποφασιστεί κατά πόσο, η Ενάγουσα, απέδειξε τα γεγονότα στα οποία βασίζει την απαίτηση και αξίωσή της εναντίον της Εναγόμενης, στο απαιτούμενο επίπεδο, ώστε η αγωγή της να επιτύχει. Σημειώνω ότι το ζήτημα της αμέλειας, αποφασίζεται υπό το φως του συνόλου της μαρτυρίας που έχει προσαχθεί ενώπιον του Δικαστηρίου, ασχέτως εάν η μαρτυρία δόθηκε από τον Ενάγοντα ή τον Εναγόμενο (βλ. Kardanos Transport Co. Limited v. Κωνσταντίνου

(2011)1 ΑΑΔ 267, Fabrey a.ο. v. Demetriou, as administratrix of the estate of the deceased Angelos Demetriou

(1976)1 C.L.R. 1). Παραπέμπω περαιτέρω στην Κοινοτικό Συμβούλιο Παλαιόμυλου ν. Κτωρίδη κ.α.

(2007)1 ΑΑΔ 204 στην οποία λέχθηκε ότι το Δικαστήριο καταλήγει στην απόφαση του λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο της ενώπιον του προσαχθείσας μαρτυρίας, ανεξαρτήτως προέλευσής της. Η βάση της αγωγής της Ενάγουσας εναντίον της Εναγόμενης στηρίζεται στο αστικό αδίκημα της αμέλειας και δη στην αμέλεια της Εναγόμενης ως κατόχου ακίνητης ιδιοκτησίας, κατά παράβαση του άρθρου 51

(2)(β) του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, το οποίο προνοεί τα εξής: «

(2)Υπoχρέωση, vα μηv επιδεικvύεται αμέλεια υφίσταται στις πιo κάτω περιπτώσεις, δηλαδή- [.] (β) o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας υπέχει τέτoια υπoχρέωση έvαvτι κάθε πρoσώπoυ πoυ τελεί vόμιμα, καθώς και έvαvτι τoυ κυρίoυ oπoιασδήπoτε ιδιoκτησίας πoυ απoκτήθηκε vόμιμα, εvτός, επί ή τόσov πλησίov της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας ώστε κατά τη συvήθη πoρεία τωv πραγμάτωv vα επηρεάζεται από τηv αμέλεια: Νoείται ότι o κύριoς και o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας υπέχoυv από κoιvoύ τέτoια υπoχρέωση σε σχέση με τη συvτήρηση και τηv επισκευή της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας, έvαvτι κάθε πρoσώπoυ πoυ δεv βρίσκεται, καθώς και έvαvτι τoυ κυρίoυ ιδιoκτησίας πoυ δεv βρίσκεται εvτός ή επί της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας ή εvτός ή επί oπoιασδήπoτε ακίvητης ιδιoκτησίας η oπoία συvέχεται και κατέχεται μαζί με τηv ακίvητη αυτή ιδιoκτησία από τov κύριo και τov κάτoχo της ή από τov καθέvα από αυτoύς: Νoείται περαιτέρω ότι o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας δεv υπέχει τέτoια υπoχρέωση σε σχέση με τηv κατάσταση ή τη συvτήρηση ή τηv επισκευή της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας έvαvτι απλoύ αδειoύχoυ (bare licensee) o oπoίoς βρίσκεται ή η ιδιoκτησία τoυ oπoίoυ βρίσκεται, εvτός ή επί της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας, παρά μόvo για πρoειδoπoίηση αυτoύ, για oπoιoδήπoτε κρυμμέvo ή απαρατήρητo κίvδυvo εvτός ή επί ακίvητης ιδιoκτησίας, τov oπoίo o κάτoχoς γvωρίζει ή πρέπει κατά τεκμήριo vα θεωρηθεί ότι γvωρίζει. Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ "απλός αδειoύχoς" σημαίvει oπoιoδήπoτε πρόσωπo τo oπoίo εισέρχεται vόμιμα σε ακίvητη ιδιoκτησία άλλως παρά- (i) σε σχέση με εργασία στηv oπoία έχει συμφέρov o κάτoχoς της ακίvητης ιδιoκτησίας͘ ή (ii) κατά τη vόμιμη εκτέλεση δημόσιoυ καθήκovτoς βάσει τωv διατάξεωv oπoιoυδήπoτε voμoθετήματoς ή άλλως πως, και περιλαμβάvει τoυς πρoσκαλεσμέvoυς, εκτός αυτoύς πoυ είvαι με αμoιβή, και τoυς υπηρέτες τoυ κατόχoυ της ακίvητης ιδιoκτησίας.» Στην Φραγκεσκίδης & Σία ν. Μάμα

(1989)1 ΑΑΔ 70, λέχθηκε ότι κάτοχος είναι το πρόσωπο το οποίο ασκεί τον έλεγχο και την άμεση επίβλεψη της ακίνητης ιδιοκτησίας με εξουσία να επιτρέπει ή να απαγορεύει την είσοδο σε αυτήν. Περαιτέρω, στην Αγγελίδης ν. Λούτσιου

(2010)1(Α) ΑΑΔ 200 λέχθηκε ότι κάτοχος ενός ακινήτου ή μέρους ακινήτου είναι το πρόσωπο που έχει επαρκή βαθμό ελέγχου επί του ακινήτου ώστε να του επιβάλλεται το καθήκον της επιμέλειας προς τα πρόσωπα που έρχονται ή βρίσκονται νόμιμα σ' αυτό. Ο δε βαθμός ελέγχου θεωρείται, εκ πρώτης όψεως, επαρκής αν είναι τέτοιος ώστε το άτομο που τον ασκεί να οφείλει να συνειδητοποιήσει ότι παράλειψη του να ασκήσει επιμέλεια μπορεί να καταλήξει σε βλάβη ή ζημιά προσώπου που έρχεται ή βρίσκεται στο ακίνητο. Κάτοχος επίσης μπορεί να είναι ο ιδιοκτήτης, ο ενοικιαστής ή γενικότερα οποιοδήποτε πρόσωπο που έχει εξουσία πρόσκλησης ή παροχής αδείας εισόδου σε άλλα πρόσωπα ή ακόμη και την εξουσία να επιτρέπει ή να απαγορεύει την είσοδο σε τρίτους. Το δε ζήτημα της κατοχής, καθορίζεται στη βάση των ιδιαίτερων γεγονότων και περιστατικών της κάθε υπόθεσης. Προχωρώντας, σημειώνω ότι πιο πρόσφατα, στην Σχολική Εφορεία Στροβόλου ν. Στεργίδου κ.α.

(2016)1 ΑΑΔ 691 λέχθηκαν τα εξής καθοδηγητικά, με παραπομπή στην Φραγκεσκίδης (ανωτέρω): «Όπως εξηγήθηκε στην προαναφερθείσα υπόθεση Α.Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ, ο κάτοχος έχει δύο καθήκοντα: για τη στατική κατάσταση των πραγμάτων (κατάσταση, συντήρηση και επιδιόρθωση του ακινήτου) και για τη λειτουργία της δραστηριότητας ή επιχείρησής του. Η διαφοροποίηση αυτή έχει σημασία για τη ρύθμιση του κοινοδικαίου η οποία κωδικοποιήθηκε στο Άρθρο 51

(2)(β), με βάση την οποία, η ευθύνη του κατόχου διαφοροποιείται αναλόγως του κατά πόσο το πρόσωπο που βρίσκεται στο υποστατικό είναι «προσκεκλημένος» («invitee») ή «απλός δικαιούχος» («bare licensee»). «Προσκεκλημένος» είναι το πρόσωπο που βρίσκεται στη ιδιοκτησία με πρόσκληση του κατόχου, ρητή ή εξυπακουόμενη, για τους σκοπούς της επιχείρησης ή της δραστηριότητας του κατόχου, υπό την έννοια ότι ο κάτοχος έχει κάποιο χρηματικό ή υλικό συμφέρον, όπως συμφέρον έχει και ο προσκεκλημένος. Με άλλα λόγια, ο προσκεκλημένος είναι το πρόσωπο που εισέρχεται στην ιδιοκτησία με τη συγκατάθεση του κατόχου για σκοπούς κάποιας εργασίας αναφορικά με την οποία ο κάτοχος και ο προσκεκλημένος έχουν κοινό συμφέρον (βλ. Λέσχη Ιπποδρομιών Λευκωσίας v. Νικήτα

(2000)1 Α.Α.Δ. 1712). «Απλός δικαιούχος» είναι το πρόσωπο που εισέρχεται στην ιδιοκτησία νόμιμα, όχι όμως σε σχέση με εργασία στην οποία έχει συμφέρον ο κάτοχος, ούτε κατά τη νόμιμη εκτέλεση δημοσίου καθήκοντος, όπως ρητώς εξηγείται στο Άρθρο 51

(2)(β). Σε ότι αφορά τις «δραστηριότητες» στα υποστατικά του κατόχου, το καθήκον έναντι «προσκεκλημένου» και «απλού δικαιούχου» είναι ταυτόσημο και έγκειται σε υποχρέωση λήψης λογικών μέτρων ώστε το υποστατικό να είναι ασφαλές από κινδύνους την ύπαρξη των οποίων ο κάτοχος γνωρίζει ή θα όφειλε, ως λογικός άνθρωπος, να γνωρίζει. Σε ότι όμως αφορά την στατική κατάσταση του ακινήτου, το καθήκον επιμέλειας του κατόχου έναντι «απλού δικαιούχου» περιορίζεται σε προειδοποίηση για κρυμμένο ή λανθάνοντα κίνδυνο τον οποίο γνωρίζει ή πρέπει να θεωρηθεί ότι γνωρίζει (βλ. Α. Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ, ανωτέρω, Κυριακίδης v. Tenekedzian

(1994)1 Α.Α.Δ. 504).» Στην προαναφερθείσα δε απόφαση στην Φραγκεσκίδης (ανωτέρω) αναφέρθηκε ότι, ακόμη και εάν η πιθανότητα εκδήλωσης κινδύνου είναι μικρή, ο κάτοχος ακίνητης ιδιοκτησίας, δεν απαλλάσσεται από το καθήκον λήψης προστατευτικών μέτρων, αν ο κίνδυνος είναι προβλεπτός. Όπου δε η λήψη προστατευτικών μέτρων δεν είναι πρακτικά δυνατή, πρέπει να δίδεται προειδοποίηση για τον κίνδυνο. Η Ενάγουσα, εν προκειμένω, πέραν της απόδειξης αμέλειας από πλευράς της Εναγόμενης, όφειλε να αποδείξει την ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της αμέλειας και της ζημιάς που υπέστη (βλ. μεταξύ άλλων, Κωνσταντίνου ν. The Cyprus Phassouri Plantations Co. Ltd

(1992)1 ΑΑΔ 720, Μακρίδης και Υιοί Λτδ (ανωτέρω)). Ουσιωδώς επίσης, η Ενάγουσα έφερε το βάρος να αποδείξει τον λόγο πρόκλησης του επίδικου ατυχήματος. Συγκεκριμένα, στην προαναφερθείσα Μακρίδης και Υιοί Λτδ (ανωτέρω) λέχθηκαν τα ακόλουθα επί του προκειμένου: «Ο ενάγων θα πρέπει να αποδείξει την αιτιώδη συνάφεια μεταξύ της αμέλειας του αντίδικού του και των ζημιών που έχει υποστεί (Metropolitan Railway Co v. Jackson 47 L.J.C.P. 303). Δεν εναπόκειται στον εναγόμενο να απαλλάξει τον εαυτό του αποδεικνύοντας ότι το δυστύχημα ήταν είτε αναπόφευκτο ή ότι δεν ήταν αποτέλεσμα της δικής του αμέλειας. Ο ζημιωθείς θα πρέπει θετικά να αποδείξει ότι η ζημιά ήταν αποτέλεσμα της αμέλειας του εναγόμενου (Wilsher v. Essex Area Health Authority [1988] 1 All E.R. 871 και Carslogie SS Co v. Royal Norwegian Government [1952] 1 All E.R. 20), άλλως η αγωγή του θα πρέπει να απορριφθεί. Από την άλλη, δεν είναι αναγκαίο για τον ενάγοντα να αποκλείσει κάθε πιθανή δυνατότητα ότι το δυστύχημα δυνατόν να προκλήθηκε χωρίς αμέλεια από την πλευρά του εναγόμενου (Horabin v. B.O.A.C. [1952] 2 All E.R. 1016). Ο κανόνας αυτός είναι ιδιαίτερα χρήσιμος σε περιπτώσεις όπως η παρούσα, όπου ο τραυματισθείς είτε έχει αποβιώσει στο δυστύχημα ή δεν μπορεί να θυμηθεί πως έγινε. Όμως, η μαρτυρία του ενάγοντα θα πρέπει να περάσει πέραν του πεδίου της απλής συγκυρίας στο πεδίο του νομικού συμπεράσματος. Έχει επίσης αποφασιστεί ότι δεν μπορεί να επιδικάζεται σε ενάγοντα ποσοστό της απώλειας του επί τη βάσει του συλλογισμού ότι η παράβαση του καθήκοντος της άλλης πλευράς δυνατόν να προκάλεσε τη ζημιά. Η αιτιώδης συνάφεια είναι θέμα πραγματικό που θα πρέπει να αποφασίζεται, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, κατά τη δίκη (Hotson v. East Berkshire Area Health Authority [1987] 2 All E.R. 909). Θέμα πραγματικό είναι επίσης και ο λόγος που προκάλεσε το δυστύχημα. Θα πρέπει, με άλλα λόγια, να αποδειχθεί ότι η αδικοπραξία του εναγόμενου προκάλεσε τη ζημιά του ενάγοντα. Ακόμα και στην περίπτωση παραδοχής αμέλειας από τον εναγόμενο, χωρίς άλλου τινός, ο ενάγων δεν δικαιούται αποζημίωσης, εκτός αν μπορεί να συνδέσει τη ζημιά του με την αμέλεια αυτή (Rankine v. Garton Sons & Co. Ltd. [1979] 2 All E.R. 1185).» Επανέρχομαι στα γεγονότα της υπό κρίση υπόθεσης και σημειώνω τα εξής: Σύμφωνα με τα ευρήματά μου, η Εναγόμενη κατείχε το κατάστημα εντός του οποίου διατηρούσε εκθεσιακό χώρο τον οποίο η Ενάγουσα επισκέφθηκε στις 22/7/2013. Σύμφωνα δε με τα περαιτέρω ευρήματά μου, η επίδικη σκάλα, οδηγούσε αποκλειστικά στο κατάστημα της Εναγόμενης αφού η πρόσβαση στο κυρίως κτίριο ήταν δυνατή μέσω του πεζοδρομίου και άλλων ξεχωριστών εισόδων. Δεν παραγνωρίζω την εισήγηση της ευπαίδευτης συνηγόρου της Εναγόμενης βάσει της απόφασης Αγγελίδης (ανωτέρω), πλην όμως, σημειώνω ότι η εν λόγω απόφαση αφορούσε σε αγωγή εναντίον του ιδιοκτήτη ακινήτου. Ούτε και μπορώ να αποδεχθώ την εισήγησή της ως προς τη μη προσκόμιση μαρτυρίας σχετικά με το καθεστώς κάτω από το οποίο η Εναγόμενη κατείχε το χώρο αφού η κατοχή, σύμφωνα με τη σχετική νομολογία (βλ. σχετική Νομολογία ανωτέρω), είναι ζήτημα το οποίο αποφασίζεται στη βάση των περιστάσεων της κάθε υπόθεσης και με γνώμονα τη μαρτυρία ως προς την άσκηση ελέγχου. Κατά συνέπεια, η Εναγόμενη, κρίνεται ότι ήταν κάτοχος, εν τη εννοία του Νόμου, της επίδικης σκάλας επί της οποίας επισυνέβη το επίδικο ατύχημα. Στη βάση δε του πιο πάνω ευρήματός μου, περί κατοχής της επίδικης σκάλας από την Εναγόμενη, προκύπτει ότι αυτή είχε υποχρέωση λήψης εύλογων και λογικών μέτρων, ώστε το ακίνητο να είναι ασφαλές από κινδύνους την ύπαρξη των οποίων η Εναγόμενη, ως κάτοχος γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει. Συνεπώς, η Ενάγουσα όφειλε να αποδείξει, στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων, ότι η Εναγόμενη απέτυχε να λάβει τα λογικά μέτρα ως κάτοχος, ώστε το ακίνητο να είναι ασφαλές από οποιουσδήποτε κινδύνους γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει. Δηλαδή, η Ενάγουσα βαρύνετο, εν προκειμένω να αποδείξει, στο απαιτούμενο επίπεδο, ότι η Εναγόμενη υπήρξε αμελής. Βάσει των πιο πάνω ευρημάτων μου και της αξιολόγησης της μαρτυρίας, κρίνω ότι η Ενάγουσα, απέδειξε στον απαιτούμενο βαθμό, αμέλεια από μέρους της Εναγόμενης. Εξηγώ. Η Ενάγουσα μετέβηκε στο επίδικο κατάστημα με σκοπό να δει και να παραγγείλει εκ μέρους της τράπεζας στην οποία εργαζόταν, έπιπλα. Μετέβη συνεπώς στο χώρο, κατόπιν εξυπακουόμενης πρόσκλησης και συγκατάθεσης της Εναγόμενης για τους σκοπούς της επιχείρησης της, αφού και οι δύο πλευρές είχαν συμφέρον από την επίσκεψη της Ενάγουσας. Η δε είσοδος της Ενάγουσας στο κατάστημα προϋπέθετε και την χρήση των εξωτερικών χώρων αυτού, συμπεριλαμβανομένης και της επίδικης σκάλας, για σκοπούς πρόσβασης σε αυτό αλλά και για σκοπούς εξόδου της από αυτό. Η Ενάγουσα συνεπώς εμπίπτει στην έννοια του προσκεκλημένου. Σε σχέση δε με την επίδικη σκάλα, στη βάση των πιο πάνω ευρημάτων μου αλλά και των συμπερασμάτων που συνάγονται από τα ευρήματά μου σε σχέση με αυτήν, την κατάσταση του πρώτου σκαλοπατιού της και την πτώση της Ενάγουσας, καταλήγω ότι η χρήση της σκάλας και δη του συγκεκριμένου σκαλοπατιού, εγκυμονούσε κινδύνους πιθανής πτώσης και τραυματισμού. Παρεμβάλλω επίσης ότι το συγκεκριμένο σκαλοπάτι βρισκόταν σε χώρο πρόσβασης και εξόδου του καταστήματος και του περιβάλλοντα αυτού χώρου. Τα πιο πάνω λοιπόν, σε συνάρτηση με το ότι η σκάλα και ο περιμετρικός του καταστήματος χώρος αποτελούντο από μεγάλο αριθμό ξεχωριστών κομματιών συνθετικών ξύλων ίδιας απόχρωσης, του πλάτους της επίδικης σκάλας και της υψομετρικής διαφοράς της σε σχέση με το έδαφος (η οποία προκύπτει από τις φωτογραφίες Τεκμήριο 1), καταδεικνύουν ότι υπήρχε κίνδυνος πτώσης και τραυματισμού. Κρίνω κατά συνέπεια, ότι ο κίνδυνος πτώσης και τραυματισμού ήταν ασυνήθης, εύλογα προβλεπτός και η Εναγόμενης όφειλε να τον γνωρίζει. Ως εκ των ανωτέρω, η Εναγόμενη ως κάτοχος του χώρου και ως το πρόσωπο το οποίο ασκούσε επαρκή βαθμό ελέγχου επί του εν λόγω χώρου, είχε έναντι της Ενάγουσας, η οποία ήταν προσκεκλημένη της, καθήκον να καταβάλει εύλογη φροντίδα ώστε να εδιασφάλιζε ότι η τελευταία θα ήταν ασφαλής κατά την χρήση της επίδικης σκάλας που η Ενάγουσα παρείχε για σκοπούς πρόσβασης στο κατάστημά της. Είχε περαιτέρω το καθήκον να αποτρέψει οποιαδήποτε ζημιά μπορούσε να προκληθεί στην Ενάγουσα επί τη βάσει του προβλεπτού αυτού κινδύνου και να λάβει τα απαραίτητα μέτρα για εξάλειψη ή περιορισμό του. Στο σημείο αυτό, σημειώνω ότι, ένα εύλογο και λογικό μέτρο για σκοπούς περιορισμού του κινδύνου πτώσης και τραυματισμού, όχι μόνο λόγω της κατάστασης του πρώτου σκαλοπατιού αλλά και διότι όπως ανέφερα ανωτέρω, η σκάλα αποτελείτο από αριθμό ξεχωριστών συνθετικών ξύλων, ήταν πλατιά και είχε υψομετρική διαφορά από το πεζοδρόμιο, θα ήταν, υπό τις περιστάσεις, η τοποθέτηση χειρολισθήρα ή κιγκλιδώματος, είτε στις άκρες της σκάλας είτε και στο μέσο της. Ως εκ των ανωτέρω, κρίνω ότι η Εναγόμενη απέτυχε να εκπληρώσει το καθήκον της προς την Ενάγουσα με αποτέλεσμα η τελευταία να πέσει από την επίδικη σκάλα, να συρθεί στο πεζοδρόμιο και να υποστεί τις ζημιές και βλάβες για τις οποίες έχω προβεί σε σχετικά ευρήματα ανωτέρω. Αναφορικά με την εισήγηση για ύπαρξη συντρέχουσας αμέλειας, σημειώνω τα κατωτέρω. Στην πρόσφατη απόφαση στην Κατσουνάρη ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Πολιτική Έφεση αρ. 57/2012, απόφαση 27/2/2018, ECLI:CY:AD:2018:A93, το Ανώτατο Δικαστήριο προέβη σε ανασκόπηση της επί του θέματος Νομολογίας την οποία και παραθέτω: «Στην πολύ πρόσφατη απόφαση Andreas Vrondis & Sons (Constructions) Ltd v. Σοφοκλή Παπαλεοντίου, Πολ. Εφ. 189/11, ημερ. 15/5/17, ECLI:CY:AD:2017:A177 επαναλήφθηκε η θέση της νομολογίας ως προς την απόδοση συντρέχουσας αμέλειας ως ακολούθως: «Η συντρέχουσα αμέλεια που έχει ως αποτέλεσμα τον επιμερισμό της ευθύνης αποτελεί ζήτημα πραγματικό και αποφασίζεται στη βάση της αξιολόγησης της μαρτυρίας και των δεδομένων της κάθε υπόθεσης. Η εναπόθεση συντρέχουσας αμέλειας αποτιμάται στο σύνολο των γεγονότων, ως θέμα νομικής και λογικής συνέπειας. Έχει σημασία η γενεσιουργός αιτία ενός ατυχήματος, η αιτιώδης συνάφεια της επιδεικνυόμενης αμέλειας και του συμβάντος και ο βαθμός φροντίδας και προσοχής που θα πρέπει να επιδειχθεί και από το άλλο εμπλεκόμενο μέρος. (Παναγή ν. Παναγιώτου

(2008)1 ΑΑΔ 1267 και Σαμαρά ν. Πιπονίδου

(2013)1 ΑΑΔ 629). Το Εφετείο δύναται να επέμβει στον καταμερισμό ευθύνης όπου διαφαίνεται ότι ο καταμερισμός ήταν εμφανώς λανθασμένος. Η συντρέχουσα αμέλεια δεν εδράζεται σε καθήκον επιμέλειας που φέρει ο ενάγων έναντι των εναγομένων, αλλά στο καθήκον περί αυτοπροστασίας, με βάρος απόδειξης που φέρει ο εναγόμενος, (Charlesworth & Perry on Negligence 7η έκδ. σελ. 146-147, παρ. 3-11 και Γεωργική Εταιρεία Πλατώνια Λτδ v. Sharif

(2012)1 ΑΑΔ 28).» Η πιο πάνω θέση υιοθετήθηκε στη συνέχεια στην υπόθεση Σταύρος Αντωνίου ν. A. Panayides Contracting Ltd., Πολ. Έφ. 259/11 ημερ. 4/10/17, ECLI:CY:AD:2017:A333.» Επανέρχομαι στα γεγονότα της παρούσας και σημειώνω ότι δεν εντοπίζω οποιαδήποτε στοιχεία τα οποία να συνθέτουν την ύπαρξη συντρέχουσας αμέλειας από πλευράς της Ενάγουσας. Το γεγονός ότι στις 22/7/2013 είχε ανεβεί από την ίδια επίδικη σκάλα για να εισέλθει στο κατάστημα της Εναγόμενης καθώς και το ότι, όπως ανέφερε, παρατήρησε εξογκώματα σε αυτήν δεν θεωρώ ότι την καθιστούν καθ' οιονδήποτε τρόπο συνυπεύθυνη για το ατύχημά της. Τούτο ειδικότερα, λαμβανομένου υπόψη ότι η Εναγόμενη, καμία προειδοποίηση ή σήμανση παρείχε προς τους επισκέπτες του καταστήματός της για την επικινδυνότητα της σκάλας αλλά και της ιδιάζουσας φύσης της ανωμαλίας του πρώτου σκαλοπατιού της όπως αυτή προκύπτει από τα ευρήματά μου ανωτέρω, βάσει του Τεκμηρίου 1. Σε κάθε περίπτωση όμως, σημειώνω ότι η απόρριψη της εκδοχής της Εναγόμενης και ειδικότερα η απουσία οποιασδήποτε μαρτυρίας γεγονότων προς θεμελίωση της θέσης της περί συντρέχουσας αμέλειας της Εναγόμενης, συμπαρασύρει και το οποιοδήποτε ενδεχόμενο ύπαρξης συντρέχουσας αμέλειας από πλευράς Ενάγουσας. Στην βάση των πιο πάνω ευρημάτων μου, δεν εντοπίζονται οποιαδήποτε στοιχεία συντρέχουσας αμέλειας της Ενάγουσας. Η Ενάγουσα, συνεπώς, δικαιούται σε απόφαση για ειδικές και γενικές αποζημιώσεις. Αναφορικά με τις ειδικές αποζημιώσεις συνολικού ύψους €2.529,05 όπως έχω ήδη καταγράψει ανωτέρω, αυτές αποδείχθηκαν με την προσκομισθείσα μαρτυρία η οποία έγινε αποδεκτή. Καταλήγω συνεπώς ότι, η Ενάγουσα δικαιούται στην προς όφελός της επιδίκαση του ως άνω ποσού. Γενικές Αποζημιώσεις Στρέφομαι τώρα στην αξίωση της Ενάγουσας για την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων. Σύμφωνα με τη νομολογία, οι προηγούμενες αποφάσεις δεν συνιστούν, κατ' ανάγκη, δεσμευτικό προηγούμενο ενόψει των διαφορετικών γεγονότων της κάθε υπόθεσης σε σχέση με τους τραυματισμούς. Στην απόφαση Ταμπούρας ν. Κολάνη

(2008)1(Α) ΑΑΔ 384 λέχθηκαν τα εξής καθοδηγητικά: «Όσον αφορά ευρύτερα την επάρκεια των γενικών αποζημιώσεων που δόθηκαν είναι δεδομένη και αποδεκτή από τη νομολογία η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις για τον ανθρώπινο πόνο και την ταλαιπωρία, έχοντας υπόψη και τη σημασία των αποζημιώσεων. (A. Panayides Contracting Ltd v. Χαραλάμπους

(2004)1 Α.Α.Δ. 416). Η απόδοση αποζημιώσεων πρέπει επίσης να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς. (Lankuttisv. Νικόλα

(2002)1 Α.Α.Δ. 1128). Βεβαίως, ορθή είναι και η άλλη διαπίστωση στη νομολογία ότι προηγούμενες αποφάσεις στα θέματα των αποζημιώσεων δεν αποτελούν κατ' ανάγκη δεσμευτικό προηγούμενο (G & L Calibers Ltd v. Λεμεσιανού

(2003)1 Α.Α.Δ. 948), ενώ η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί και οδικό χάρτη για αιτιολόγηση παροχής αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση (Σπύρος Μελάς και Ελένη Λτδ ν. Πολίτη

(2003)1 Α.Α.Δ. 590).» Υπενθυμίζω στο σημείο αυτό ότι, στη βάση των ευρημάτων μου, οι τραυματισμοί της Ενάγουσας, συνίσταντο σε: τραυματισμούς (α) των μαλακών μορίων του δεξιού ώμου, (β) της δεξιάς ποδοκνημικής, χωρίς οποιοδήποτε κάταγμα και (γ) κάταγμα του αυχένα της κεφαλ