Αναφορικά με τον Ανδρέα Αυγουστή ν. -, Αρ. Αίτησης: 370/2016, 10/5/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2023:A120 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Μ. Αγιομαμίτη, Α.Ε.Δ. Αρ. Αίτησης: 370/2016 Αναφορικά με τον περί Διαχειρίσεως Κληρονομιών Αποθανόντων Νόμο Κεφ. 189 Και Αναφορικά με τον Ανδρέα Αυγουστή, τέως από τη Λεμεσό Αποβιώσας --------------------------------- Αίτηση ημερομηνίας 16.11.2020 Ημερομηνία: 10.05.2023 Για Αιτήτρια/συνδιαχειρίστρια: κ. Φλώρου Για Καθ' ου η αίτηση/συνδιαχειριστή: κ. Βασιλείου Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο Ανδρέας Αυγουστή απεβίωσε, χωρίς διαθήκη, στις 15.01.16 αφήνοντας ως νόμιμους κληρονόμους τη σύζυγό του και τα τρία ενήλικα τέκνα του. Στις 19.09.16 χορηγήθηκαν έγγραφα διαχείρισης της περιουσίας του αποβιώσαντα στην Αιτήτρια και τον Καθ' ου η αίτηση, οι οποίοι είναι τέκνα του. Με την υπό κρίση αίτηση ζητείται, μεταξύ άλλων, η παύση του Καθ' ου η αίτηση ως συνδιαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα και η παραμονή της Αιτήτριας ως μοναδικής, πλέον, διαχειρίστριας. Η αίτηση επιδόθηκε σε όλους του κληρονόμους. Στις 07.12.20, δηλώθηκε εκ μέρους των υπολοίπων κληρονόμων, πλην του Καθ' ου η αίτηση, ότι δεν φέρουν έσνταση στην επίδικη αίτηση. Η αίτηση υποστηρίζεται από την αρχική και τη συμπληρωματική ένορκη δήλωση της Αιτήτριας, καθώς και την ένορκη δήλωση ενός εκ των κληρονόμων και αδελφού της Αιτήτριας. Οι δύο τελευταίες ένορκες δηλώσεις καταχωρήθηκαν κατόπιν σχετικού διατάγματος του Δικαστηρίου ημερ. 06.10.
- Η Αιτήτρια υποστήριξε, μεταξύ άλλων, ότι ο Καθ' ου η αίτηση εσκεμμένα αρνείται να συνεργαστεί μαζί της προς τον σκοπό διανομής της περιουσίας του αποβιώσαντα και ολοκλήρωσης της διαχείρισης. Ο Καθ' ου η αίτηση επιδεικνύει την ανωτέρω συμπεριφορά, διότι συγκρούονται τα προσωπικά του συμφέροντα με αυτά της ιδιότητας του ως συνδιαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα. Συγκεκριμένα, ο Καθ' ου η αίτηση και ο αποβιώσας ίδρυσαν εταιρεία το εκδομένο μετοχικό κεφάλαιο της οποίας ανήκε κατά 60% στον αποβιώσαντα και κατά 40% στον Καθ' ου η αίτηση. Μετά τον θάνατο του αποβιώσαντα, το 60% του εκδομένου μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας ανήκει στη διαχείριση και θα πρέπει να διανεμηθεί στους κληρονόμους. Ωστόσο, ο Καθ' ου η αίτηση, με τις ενέργειες του, έχει αποκλείσει τους κληρονόμους από την εταιρεία. Πιο συγκεκριμένα, ασκεί από μόνος του την αποκλειστική διαχείριση της εταιρείας, χωρίς να δίδει οποιαδήποτε ενημέρωση στην Αιτήτρια και τους υπόλοιπους κληρονόμους. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, αντικατέστησε τον αποβιώσαντα, μετά τον θάνατο του, διορίζοντας, αρχικά, ως Διευθυντή της εταιρείας φιλικό του πρόσωπο και στη συνέχεια τον υιό του, ενώ χρέη Γραμματέα της εταιρείας ασκεί ο ίδιος ο Καθ' ου η αίτηση. Περαιτέρω, από τον θάνατο του αποβιώσαντα δεν έχει καταβάλει οποιοδήποτε μέρισμα ή κέρδος στην περιουσία της διαχείρισης. Παράλληλα, από τις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας για τα έτη 2015 - 2019, οι οποίες είναι αναρτημένες στην ηλεκτρονική σελίδα του Τμήματος Εφόρου Εταιρειών και Επίσημου Παραλήπτη, διαφαίνεται η κακοδιαχείριση των οικονομικών της εταιρείας από τον Καθ' ου η αίτηση. Ειδικότερα, προκύπτει αύξηση των μισθών των Διευθυντών και των υπαλλήλων της εταιρείας η οποία φθάνει σε ποσοστό το 363% (Τεκμήριο 6 αίτησης). Περαιτέρω, παρουσιάζεται αύξηση των αποθεμάτων της τάξης του 1304% χωρίς εμφανή αιτία. Επίσης, κατά τα έτη 2014 - 2019, τα χρεωστικά υπόλοιπα των Διευθυντών προς την εταιρεία δεν έφεραν τόκο και ως εκ τούτου θεωρούνται ως επιπλέον ωφελήματα των τελευταίων. Τα δε μετρητά στο ταμείο για την ίδια χρονική περίοδο παρουσιάζονται ως ιδιαίτερα υψηλά για τη φύση των εργασιών της εταιρείας. Πέραν των πιο πάνω, η εταιρεία στεγάζει την επιχείρηση της σε βιομηχανικό ακίνητο η μίσθωση του οποίου είναι εγγεγραμμένη επ' ονόματι του αποβιώσαντα. Παρά ταύτα, δεν καταβλήθηκε μέχρι σήμερα στη διαχείριση της περιουσίας του αποβιώσαντα οποιοδήποτε ποσό έναντι του ενοικίου. Ο Καθ' ου η αίτηση προβαίνει σε εσκεμμένες παραλείψεις και παραπτώματα σε σχέση και με άλλα περιουσιακά στοιχεία του αποβιώσαντα, τα οποία ανήκουν πλέον στην περιουσία της διαχείρισης. Πιο συγκεκριμένα, είναι συνιδιοκτήτης μαζί με τον αποβιώσαντα κατά ½ μερίδιο έκαστος ενός ακινήτου το οποίο ενοικιάζεται σε τρίτο πρόσωπο. Ο Καθ' ου η αίτηση δεν κατέβαλε μέχρι σήμερα οποιοδήποτε ποσό σε σχέση με τα ενοίκια που αναλογούν στη διαχείριση. Επιπροσθέτως, ο αποβιώσας διατηρούσε καταθέσεις σε τραπεζικούς λογαριασμούς οι οποίοι ανήκαν από κοινού στον ίδιο και στον Καθ' ου η αίτηση. Ο τελευταίος εσκεμμένα αρνείται να συνεργαστεί με την Αιτήτρια, έτσι ώστε να ληφθούν από τα τραπεζικά ιδρύματα όλα τα απαραίτητα στοιχεία και οι καταστάσεις κίνησης των εν λόγω λογαριασμών. Στη συμπληρωματική ένορκη δήλωσή της, η Αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι κατ' επανάληψη ζήτησε τη συνεργασία του Καθ' ου η αίτηση για την ολοκλήρωση της διαχείρισης. Μάλιστα, οι σχετικές συζητήσεις με τον Καθ' ου η αίτηση έγιναν, ορισμένες φορές, στην παρουσία και των υπολοίπων κληρονόμων. Η πρόθεση του αποβιώσαντα ήταν όπως οι μετοχές της εταιρείας μεταβιβαστούν σε όλα τα τέκνα του και ουδέποτε εκδήλωσε πρόθεση όπως το σύνολο του μετοχικού κεφαλαίου μεταβιβαστεί αποκλειστικά στον Καθ' ου η αίτηση. Η πρώτη φορά που παρευρέθηκε σε συνάντηση που αφορούσε την εταιρεία, υπό την ιδιότητα της ως συνδιαχειρίστρια, ήταν στις 08.07.
- Στην εν λόγω συνάντηση, ούτε ο Καθ' ου η αίτηση, αλλά ούτε και ο λογιστής της εταιρείας ήταν σε θέση να παραδώσουν τις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας ή οποιαδήποτε άλλα οικονομικά στοιχεία σε σχέση με τη λειτουργία της εταιρείας. Σε επικοινωνία που είχε με τον λογιστή της εταιρείας, μετά την προαναφερόμενη συνάντηση, ο τελευταίος αρνήθηκε να της παραδώσει οτιδήποτε υπό το πρόσχημα ότι αυτά αφορούν μόνο τους μετόχους της εταιρείας. Σε σχέση με τους μισθούς των αξιωματούχων της εταιρείας, δεν δικαιολογείται η αύξηση τους λόγω της αύξησης των εισφορών στο Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων και της νέας εισφοράς του ΓΕ.Σ.Υ. Σύμφωνα με συμβουλή που έλαβε από ελεγκτικό γραφείο, θα δικαιολογείτο, ενόψει των πιο πάνω, αύξηση της τάξεως του 2,4% για το έτος
- Ουδέποτε συγκατατέθηκε στην αποποίηση του κληρονομικού της μεριδίου σε σχέση με το ακίνητο. Αντιθέτως, επανειλημμένα ζήτησε όπως τα ενοίκια, τα οποία αναλογούν στη διαχείριση, να καταβάλλονται προς όφελος της διαχείρισης. Ούτε και οι υπόλοιποι κληρονόμοι συμφώνησαν όπως το ακίνητο περιέλθει αποκλειστικά στην ιδιοκτησία του Καθ' ου η αίτηση. Όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, ο αδελφός των διαδίκων και εκ των κληρονόμων του αποβιώσαντα καταχώρησε, κατόπιν αδείας του Δικαστηρίου, ένορκη δήλωση προς υποστήριξη της υπό κρίση αίτησης. Σε αυτή ισχυρίστηκε, ότι εργαζόταν στην εταιρεία κατά τη διάρκεια ζωής του αποβιώσαντα, αλλά και μεταγενέστερα μέχρι την εκδίωξη του από τον Καθ' ου η αίτηση. Ως εκ τούτου γνωρίζει, ότι πρόθεση του αποβιώσαντα ήταν να έχουν δικαιώματα επί της εταιρείας όλα τα παιδιά του και ουδέποτε εξέφρασε την επιθυμία να μεταβιβαστούν όλες οι μετοχές στον Καθ' ου η αίτηση. Ήταν παρών σε επανειλημμένες εκκλήσεις της Αιτήτριας προς τον Καθ' ου η αίτηση, προκειμένου ο τελευταίος να συνεργαστεί μαζί της προς ολοκλήρωση της διαχείρισης. Ο Καθ' ου η αίτηση, όμως, αρνούνταν και εξακολουθεί να αρνείται επικαλούμενος διάφορες δικαιολογίες. Δεν αποποιήθηκε τα κληρονομικά του δικαιώματα σε σχέση με το ακίνητο, ούτε και δήλωσε ότι αναγνωρίζει τον Καθ' ου η αίτηση ως τον πραγματικό ιδιοκτήτη ολοκλήρου του ακινήτου. Αυτό το οποίο γνωρίζει είναι, ότι το ½ μερίδιο του ακινήτου ανήκει στην περιουσία του αποβιώσαντα. Οι σχέσεις του με τον Καθ' ου η αίτηση δεν είναι καλές. Αυτό, διότι ο τελευταίος τον αποκάλεσε «κλέφτη» και τον εκδίωξε από την εταιρεία επικαλούμενος διάφορους ανυπόστατους ισχυρισμούς. Ο Καθ' ου η αίτηση καταχώρησε ειδοποίηση περί πρόθεσης ένστασης εγείροντας 8 λόγους ένστασης οι οποίοι συγκεφαλαιώνονται, αφενός στο ότι δεν διέπραξε οποιοδήποτε παράπτωμα που να δικαιολογεί την απομάκρυνση του από διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντος και αφετέρου στο ότι η αίτηση είναι καταχρηστική και ανυπόστατη. Η ένσταση υποστηρίζεται από την ένορκη δήλωσή του. Σε αυτήν, ο Καθ' ου η αίτηση ισχυρίστηκε, ανάμεσα σε άλλα, ότι δεν ευθύνεται για την μη ολοκλήρωση της διαχείρισης μέχρι σήμερα, καθώς έχει προβεί σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες χωρίς καθυστέρηση και οποιαδήποτε εσκεμμένη παράλειψή ή παράπτωμα. Δεν υπάρχει οποιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων, λόγω της ιδιότητας του ως μετόχου και αξιωματούχου της εταιρείας. Άλλωστε, τόσο η Αιτήτρια, όσο και οι υπόλοιποι κληρονόμοι γνώριζαν τις ιδιότητες του στην εταιρεία και συγκατατέθηκαν στο να διοριστεί ως συνδιαχειριστής. Περαιτέρω, ουδεμία κακοδιαχείριση υπάρχει εκ μέρους του σε σχέση με την εταιρεία. Οι ισχυρισμοί της Αιτήτριας περί κακοδιαχείρισης αποτελούν απλά εικασίες, γεγονός το οποίο παραδέχεται και η ίδια. Η διαχείριση της εταιρείας γίνεται με την ίδια μέθοδο και επιμέλεια, όπως γινόταν και όταν ο αποβιώσας ήταν εν ζωή. Άλλωστε, τα μόνα εμπλεκόμενα πρόσωπα στη διεύθυνση της εταιρείας ήταν ο αποβιώσας και ο ίδιος. Η εταιρεία ουδέποτε κατέβαλε οποιοδήποτε ποσό ενοικίου στον αποβιώσαντα για τη χρήση του ακινήτου. Ήταν ρητή συμφωνία του αποβιώσαντα με την εταιρεία, ότι η τελευταία δεν θα πληρώνει οποιοδήποτε ποσό ως ενοίκιο στον πρώτο. Εάν, παρά ταύτα, οι υπόλοιποι κληρονόμοι επιθυμούν, δεν έχει ένσταση όπως η εταιρεία καταβάλει στη διαχείριση ενοίκιο. Διαφωνεί, ωστόσο, ως προς την τιμή του πληρωτέου ενοικίου, όπως αυτή προκύπτει από την εκτίμηση που ετοιμάστηκε για λογαριασμό της Αιτήτριας. Αναφορικά με το ακίνητο που ενοικιάζεται σε τρίτο πρόσωπο, ήταν γνωστό σε όλους τους κληρονόμους ότι αυτό ανήκε στον ίδιο. Μάλιστα, ο αποβιώσας είχε δηλώσει προφορικά ότι το εν λόγω ακίνητο ανήκει στον Καθ' ου η αίτηση, αλλά λόγω του απρόσμενου θανάτου του δεν πρόλαβε να του το μεταβιβάσει. Η Αιτήτρια, καθώς και οι υπόλοιποι κληρονόμοι αναγνώριζαν το πιο πάνω γεγονός και ήταν έτοιμοι να υπογράψουν σχετική αποποίηση προς όφελος του. Οι τραπεζικοί λογαριασμοί ήταν κοινοί (joint account), με δικαιούχους τον ίδιο και τον αποβιώσαντα. Συνεπώς, δεν αποτελούν αντικείμενο της διαχείρισης, εφόσον με τον θάνατο του αποβιώσαντα το σύνολο του ποσού των καταθέσεων περιήλθε στον ίδιο, ως τον επιζώντα δικαιούχο. Δεν διατηρεί εχθρικές σχέσεις με τους υπόλοιπους κληρονόμους, οι οποίοι δεν συμμερίζονται τα όσα η Αιτήτρια του καταλογίζει. Ειδικότερα, με τον αδελφό του, παρόλο που δεν εργάζεται πλέον στην εταιρεία, διατηρούν καθημερινή επικοινωνία και οι σχέσεις τους είναι άριστες. Η Αιτήτρια, ωστόσο, καταχώρησε εκδικητικά την υπό κρίση αίτηση ως αντίδραση προς το πρόσωπο του, διότι το τελευταίο διάστημα αδυνατεί να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις της για παροχή οικονομικής στήριξης προς αυτή. Εν κατακλείδι, ισχυρίζεται ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για να διαταχθεί η παύση του από συνδιαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα. Η ακρόαση της αίτησης διεξάχθηκε στη βάση των ενόρκων δηλώσεων και οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων, μέσω των αγορεύσεων τους, επιχειρηματολόγησαν προς υποστήριξη των θέσεων τους. Οι αγορεύσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων έχουν μελετηθεί στο σύνολό τους και αναφορά σε αυτές θα γίνει όπου αυτό κριθεί σκόπιμο. Νομική πτυχή Η ουσιαστική διάταξη επί της οποίας εδράζεται η υπό κρίση αίτηση είναι το άρθρο 52 του Κεφ.189, το οποίο διαλαμβάνει τα ακόλουθα: «52.-
(1)Τo Δικαστήριo δύvαται αυτεπάγγελτα ή με αίτηση oπoιoυδήπoτε πρoσώπoυ πoυ έχει συμφέρov στηv κληρovoμιά- (α) vα παύσει oπoιoδήπoτε εκτελεστή ή διαχειριστή για εσκεμμέvη παράλειψη ή παράπτωμα σχετικά με τη διαχείριση της κληρovoμιάς (β) vα χoρηγήσει έγγραφo διαχείρισης σε κάπoιo πρόσωπo για vα διεξαγάγει τη δέoυσα διαχείριση της κληρovoμιάς στη θέση εκτελεστή ή διαχειριστή πoυ παύθηκε, απεβίωσε ή κατέστη αvίκαvoς vα εvεργεί.
(2)Όταv χoρηγείται τo εv λόγω έγγραφo διαχείρισης, όλα τα δικαιώματα, καθήκovτα και εξoυσίες εκτελεστή ή διαχειριστή επάγovται στo vέo διαχειριστή.» Στο Κεφ.189 δεν εντοπίζεται ερμηνεία της φράσης «εσκεμμένη παράλειψη ή παράπτωμα» , η οποία συναντάται στο άρθρο 52
(1)(α). Η εν λόγω φράση στο αρχικό Αγγλικό κείμενο, πριν την επίσημη μετάφραση του στα Ελληνικά, αναφέρεται ως «wilful neglect or misconduct». Στο σύγγραμμα "Words and Phrases Legally Defined", 2nd Ed., Vol. 5, σελ. 338-339, οι πιο πάνω φράσεις ερμηνεύονται ως εξής σε ελεύθερη μετάφραση: «(α) «εσκεμμένη παράλειψη» («wilful neglect»), σημαίνει την εκ προθέσεως πράξη ή παράλειψη από πρόσωπο το οποίο είναι επιφορτισμένο με κάποιο καθήκον και το οποίο γνωρίζει ή όφειλε αν δεν είναι απερίσκεπτα αδιάφορος να γνωρίζει, ότι η πράξη ή παράλειψη θα εξισώνεται με παράβαση αυτού του καθήκοντος, και (β) «εσκεμμένο παράπτωμα» («wilful misconduct»), σημαίνει την συνειδητή εκ προθέσεως και όχι τυχαία εσφαλμένη ή με απερίσκεπτη αδιαφορία πράξη ή παράλειψη από πρόσωπο χωρίς το πρόσωπο αυτό να νοιάζεται για τα αποτελέσματα της πράξης ή παράλειψης του.» Συμπεράσματα Πριν προχωρήσω στην καταγραφή των συμπερασμάτων του Δικαστηρίου, θεωρώ ότι θα ήταν χρήσιμο να παρατεθούν ορισμένα γεγονότα τα οποία αποτελούν κοινό έδαφος μεταξύ των διαδίκων: Η Αιτήτρια και ο Καθ' ου η αίτηση είναι τέκνα του αποβιώσαντος και στις 19.09.2016 χορηγήθηκαν σε αυτούς έγγραφα διαχείρισης της περιουσίας του αποβιώσαντα πατέρα τους. Τόσο η Αιτήτρια, όσο και ο Καθ' ου η αίτηση είναι εκ των κληρονόμων του αποβιώσαντα. Μέχρι και σήμερα δεν έχουν καταχωρηθεί απογραφή και λογαριασμοί της διαχείρισης. Ο αποβιώσας και ο Καθ' ου η αίτηση είναι οι μέτοχοι της εταιρείας. Συγκεκριμένα, ο αποβιώσας κατέχει το 60% των μετοχών και το υπόλοιπο 40% ο Καθ' ου η αίτηση. Από τον θάνατο του αποβιώσαντα δεν καταβλήθηκε στον λογαριασμό της διαχείρισης οποιοδήποτε ποσό ως μέρισμα. Ο αποβιώσας και ο Καθ' ου η αίτηση είναι από κοινού ιδιοκτήτες ενός ακινήτου το οποίο ενοικιάζεται σε τρίτο πρόσωπο. Από τον θάνατο του αποβιώσαντα δεν καταβλήθηκε στον λογαριασμό της διαχείρισης το ½ του εισπραττόμενου ενοικίου. Ο αποβιώσας και ο Καθ' ου η αίτηση διατηρούσαν κοινούς τραπεζικούς λογαριασμούς (joint account). Η εταιρεία στεγάζεται σε ακίνητο, η μίσθωση του οποίου είναι εγγεγραμμένη επ' ονόματι του αποβιώσαντα. Το παράπονο της Αιτήτριας σε σχέση με τη συμπεριφορά του Καθ' ου η αίτηση ως διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα διασυνδέεται με τα προαναφερόμενα περιουσιακά στοιχεία, ήτοι τις μετοχές της εταιρείας, την καταβολή ενοικίου από την εταιρεία, την καταβολή ενοικίου από την ενοικίαση του ακινήτου συνιδιοκτησίας του αποβιώσαντα και του Καθ' ου η αίτηση και τους κοινούς τραπεζικούς λογαριασμούς. Πιο συγκεκριμένα, η Αιτήτρια υποστηρίζει ότι ο Καθ' ου η αίτηση αρνείται να συνεργαστεί μαζί της για τον καθορισμό των περιουσιακών στοιχείων του αποβιώσαντα, τη διανομή τους και την ολοκλήρωση της διαχείρισης, καθώς τα προσωπικά συμφέροντα του τελευταίου σε σχέση με τα προαναφερόμενα περιουσιακά στοιχεία βρίσκονται σε σύγκρουση με τα καθήκοντα του ως συνδιαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα. Ανοίγω σε αυτό το σημείο μία παρένθεση για να επισημάνω τα εξής. Είναι εμφανές από το περιεχόμενο της αίτησης και της ένστασης, ότι οι σχέσεις των συνδιαχειριστών είναι τεταμένες. Οι διαφορές των συνδιαχειριστών σε προσωπικό επίπεδο, οι οποίες μάλιστα εκτείνονται σε χρόνο προγενέστερο της διαχείρισης και αφορούν ζητήματα άσχετα προς τη διαχείριση, δεν θα ληφθούν υπόψη στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας. Ομοίως, δεν αποτελούν αντικείμενο της παρούσας διαδικασίας οι ισχυρισμοί περί κακοδιαχείρισης της εταιρείας στην έκταση που αυτοί δεν μπορούν αντικειμενικά να συσχετισθούν με τα καθήκοντα του Καθ' ου η αίτηση ως συνδιαχειριστή. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο δεν μπορούν, επομένως, να εξεταστούν οι ισχυρισμοί περί διορισμών αξιωματούχων της εταιρείας, αύξησης της μισθοδοσίας ή αύξησης των αποθεμάτων της εταιρείας. Κλείνοντας την πιο πάνω παρένθεση υποδεικνύω, ότι αντικείμενο της παρούσας διαδικασίας είναι το κατά πόσο ο Καθ' ου η αίτηση επέδειξε εσκεμμένη παράλειψη ή παράπτωμα κατά την άσκηση των καθηκόντων του ως συνδιαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα. Όπως προκύπτει από τη διατύπωση του άρθρου 52
(1)(α) του Κεφ.189, η εσκεμμένη παράλειψη ή παράπτωμα πρέπει να σχετίζεται με τη διαχείριση της κληρονομιάς. Σε αυτό, επομένως, το ζήτημα θα περιοριστεί αποκλειστικά το Δικαστήριο. Επανέρχομαι στην ουσία της υπό κρίση αίτησης. Καταρχάς, σημειώνω ότι η Αιτήτρια, υπό την ιδιότητα της ως κληρονόμος, είναι πρόσωπο που έχει συμφέρον στην κληρονομιά και ως εκ τούτου νομιμοποιείται στην καταχώρηση της επίδικης αίτησης. Προχωρώ στην εξέταση των παραπόνων της Αιτήτριας, ξεκινώντας από τη θέση της αναφορικά με τα μερίσματα της εταιρείας τα οποία αναλογούν στον αποβιώσαντα ως κάτοχο του 60% του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας. Υπενθυμίζω, ότι ο Καθ' ου η αίτηση είναι αξιωματούχος της εταιρείας και κάτοχος, υπό την προσωπική του ιδιότητα, του υπολοίπου 40% του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας. Στην ένορκη δήλωση του ο Καθ' ου η αίτηση δεν έδωσε οποιαδήποτε εξήγηση για τις ενέργειες στις οποίες προέβη ως συνδιαχειριστής για την πληρωμή των εν λόγω μερισμάτων, εάν υπήρχαν, στον λογαριασμό της διαχείρισης. Ούτε, από την άλλη, υποστήριξε ότι από την ημερομηνία θανάτου του αποβιώσαντα δεν υπήρχαν μερίσματα για να διανεμηθούν στους μετόχους και κατ' επέκταση στον λογαριασμό της διαχείρισης. Αντιθέτως, στην παράγραφο 14 της ένορκης δήλωσής του (υποπαράγραφος 3 σελ.12) ισχυρίστηκε, ότι η εταιρεία είχε κέρδη και χαρακτήρισε, μάλιστα, το έτος 2017 ως μία από τις πιο επικερδής χρονιές της εταιρείας. Θα πρέπει, επίσης, να σημειωθεί, ότι στο Τεκμήριο 2 της ένστασης (επιστολή αποσταλείσα εκ μέρους του Καθ' ου η αίτηση) χαρακτηρίζεται ως «λογικό» το αίτημα της Αιτήτριας για απόδοση μερισμάτων. Ο Καθ' ου η αίτηση όφειλε, ως συνδιαχειριστής, να συνεργαστεί με την Αιτήτρια για να διαπιστωθεί κατά πόσο υπήρχαν μερίσματα που έπρεπε να αποδοθούν στη διαχείριση και σε αυτή την περίπτωση να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες για την απόδοσή τους. Δεν έδωσε οποιαδήποτε εξήγηση για την προαναφερόμενη παράλειψή του. Παραμένω στην εταιρεία και στο ζήτημα της πληρωμής ενοικίων προς τον αποβιώσαντα. Από την αίτηση και την ένσταση προκύπτει, ότι το ακίνητο εντός του οποίου στεγάζεται η εταιρεία ανήκει στη Δημοκρατία και ενοικιάσθηκε με μακροχρόνια μίσθωση στον αποβιώσαντα. Ο δε αποβιώσας, υπενοικίασε το ακίνητο στην εταιρεία η οποία, όμως, δεν καταβάλλει οποιοδήποτε ενοίκιο. Ο Καθ' ου η αίτηση στην παράγραφο 17 της ένορκης δήλωσής του αποφεύγει να τοποθετηθεί σε σχέση με όσα του καταλογίζει η Αιτήτρια περί της άρνησης του να συνεργαστεί μαζί της για την είσπραξη των οφειλόμενων ενοικίων. Από τη μία υποστήριξε, ότι υπάρχει ρητή συμφωνία του αποβιώσαντα με την εταιρεία για μη πληρωμή ενοικίων και από την άλλη, ότι η πρόθεση του είναι να καταβληθεί το ενοίκιο, όχι όμως στη βάση της σημερινής ενοικιαστικής του αξίας. Από τα πιο πάνω αναφερόμενα αναδεικνύεται, ως αντικειμενικό δεδομένο, η υποχρέωση της εταιρείας για πληρωμή ενοικίου στη διαχείριση. Αυτό το δεδομένο είναι, επί της ουσίας, παραδεκτό και από τον ίδιο τον Καθ' ου η αίτηση (βλ. Τεκμήριο 2 της ένστασης). Παρά ταύτα, ο Καθ' ου η αίτηση εξακολουθεί να μην συνεργάζεται με την Αιτήτρια και να μην λαμβάνει μέτρα για την είσπραξη των ενοικίων. Δεν παραβλέπω, ότι υπάρχει διαφωνία ως προς το ύψος του καταβλητέου ενοικίου. Υποδεικνύω, ωστόσο, ότι ο Καθ' ου η αίτηση δεν έλαβε οποιαδήποτε μέτρα για την πληρωμή, έστω, του ενοικίου που θεωρεί ότι οφείλει η εταιρεία. Η διαφωνία ως προς το ύψος του ενοικίου, αναδεικνύει τη σύγκρουση συμφερόντων του Καθ' ου η αίτηση. Αυτό, διότι, ο τελευταίος, υπό την ιδιότητα του αξιωματούχου, μετόχου και του προσώπου που ουσιαστικά διευθύνει την εταιρεία, επιχειρεί να περιορίσει το ενοίκιο προς όφελος της εταιρείας και εις βάρος των συμφερόντων της διαχείρισης. Τα ίδια ισχύουν και σε σχέση με το ακίνητο που ανήκει εξ ημισείας στον αποβιώσαντα και τον Καθ' ου η αίτηση. Ο Καθ' ου η αίτηση ισχυρίστηκε στην παράγραφο 21 της ένορκης δήλωσής του, ότι ο πραγματικός ιδιοκτήτης του εν λόγω ακινήτου είναι ο ίδιος, αφού του είχε παραχωρηθεί προφορικά από τον αποβιώσαντα. Ταυτόχρονα, στην ίδια παράγραφο, παραδέχεται, κατόπιν νομικής συμβουλής που έλαβε, ότι η Αιτήτρια δικαιούται να διεκδικεί μερίδιο επί του ακινήτου. Η αντικειμενική θεώρηση των πραγμάτων δεικνύει, ότι, επί του παρόντος, ο αποβιώσας και κατ' επέκταση η διαχείριση της περιουσίας του, δικαιούται να λαμβάνει το μερίδιο που της αναλογεί εκ των ενοικίων. Ο Καθ' ου η αίτηση παραλείπει, ωστόσο, να καταβάλει το αναλογούν ενοίκιο στη διαχείριση προκρίνοντας το προσωπικό του συμφέρον εις βάρος των κληρονόμων. Η Αιτήτρια αποδίδει στον Καθ' ου η αίτηση εσκεμμένη παράλειψη ή παράπτωμα και σε σχέση με τους κοινούς τραπεζικούς λογαριασμούς που διατηρούσε ο τελευταίος με τον αποβιώσαντα. Στην παράγραφο 22 της ένορκης δήλωσής του ο Καθ' ου η αίτηση υποστήριξε, ότι οι πιο πάνω λογαριασμοί δεν εμπίπτουν στη διαχείριση, καθώς με τον θάνατο του αποβιώσαντα κατέστη ο ίδιος αποκλειστικός ιδιοκτήτης τους. Και αυτό το ζήτημα φέρνει στην επιφάνεια τη σύγκρουση συμφερόντων του Καθ' ου η αίτηση. Σημειώνω, ότι δεν υπάρχει άκαμπτος κανόνας, ότι στην περίπτωση θανάτου ενός εκ των δικαιούχων κοινού τραπεζικού λογαριασμού ο επιζών δικαιούχος καθίσταται ιδιοκτήτης του εν λόγω λογαριασμού. Όπως υποδεικνύεται στην ΠΟΥΓΕΡΑΣΗΣ ν. ΠΑΠΑΦΙΛΙΠΠΟΥ ΥΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΩΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΑΠΟΘΑΝΟΥΣΗΣΗ ΜΑΡΙΑΣ ΠΛΟΥΤΗ ΚΟΥΜΕΝΗ
(1998)1Γ Α.Α.Δ 1283, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όλες οι περιστάσεις οι οποίες περιβάλλουν τη δημιουργία και λειτουργία λογαριασμών αυτού του είδους για να διαπιστωθεί κατά πόσο εφαρμόζεται η αρχή του επιζώντος δικαιούχου. Ο Καθ' ου η αίτηση παρέλειψε και σε σχέση με το εν λόγω περιουσιακό στοιχείο να συνεργαστεί με την Αιτήτρια. Όφειλε να φέρει σε γνώση της διαχείρισης όλα τα στοιχεία που αφορούν τους εν λόγω λογαριασμούς και όχι από μόνος του να αποφασίσει, ότι είναι ο αποκλειστικός δικαιούχος των προαναφερόμενων λογαριασμών. Τα γεγονότα, επομένως, της παρούσας διαφέρουν από αυτά της απόφασης μου στην Αίτ. Διαχείρισης αρ.123/05 Ε.Δ. Πάφου, ημερ.26.10.15, στην οποία με παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του Καθ' ου η αίτηση. Κατά την εξέταση μιας αίτησης για παύση διαχειριστή δυνάμει του άρθρου 52
(1)(α) του Κεφ. 189, το κύριο μέλημα του Δικαστηρίου είναι η δέουσα διαχείριση της περιουσίας, αλλά και το συμφέρον των κληρονόμων (In the Goods of Galbraith
(1951)2 All E.R. 470). Σημειώνω, ότι ένας διαχειριστής θεωρείται ως καταπιστευματοδόχος (trustee) στην περιουσία του αποβιώσαντος (Ioannou v. Demetriou and Others
(1983)1B C.L.R. 892). Εν προκειμένω, οι πράξεις του Καθ' ου η αίτηση, από τον χρόνο διορισμού του ως συνδιαχειριστή, δεν συμβαδίζουν με τα καθήκοντα του ως καταπιστευματοδόχου της περιουσίας του αποβιώσαντα. Αντιθέτως, στη βάση των όσων εκτέθηκαν ενώπιον μου και αναλύθηκαν πιο πάνω, είναι εμφανές ότι υπάρχει σύγκρουση ανάμεσα στις υποχρεώσεις του ως διαχειριστή και στα προσωπικά του συμφέροντα. Η δε απροθυμία και απραξία του Καθ' ου η αίτηση αποστερεί αδικαιολόγητα την απόλαυση της περιουσίας από τους υπόλοιπους κληρονόμους, επηρεάζοντας δυσμενώς τα συμφέροντα τους και παραβιάζοντας, ταυτόχρονα, το κύριο καθήκον του ως διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα. Στο σύγγραμμα «Κυπριακό Κληρονομικό Δίκαιο (3η έκδοση)» του Δρ. Α. Κ. Αιμιλιανίδη, σελ.235, καταγράφονται σχετικά τα ακόλουθα: «Το κύριο καθήκον του διαχειριστή ως καταπιστευματοδόχου της περιουσίας είναι να προστατεύσει το συμφέρον της περιουσίας και των δικαιούχων και αυτό συνιστά και το κατά πόσο ο προσωπικός αντιπρόσωπος έχει πράξει τα δέοντα......» Ο Καθ' ου η αίτηση υποστήριξε, ότι τα προσωπικά περιουσιακά δικαιώματα του επί περιουσιακών στοιχείων της διαχείρισης ήταν γνωστά στην Αιτήτρια και στους υπόλοιπους κληρονόμους κατά τον χρόνο που συγκατατέθηκαν στον διορισμό του. Επομένως, σύμφωνα με τον Καθ' ου η αίτηση, δεν μπορεί, τώρα, να διαμαρτύρεται η Αιτήτρια. Το πρόβλημα δεν εντοπίζεται, κατά την άποψή μου, στο ότι ο Καθ' ου η αίτηση διατηρεί και προσωπικά δικαιώματα επί περιουσιακών στοιχείων της διαχείρισης. Το πρόβλημα δημιουργήθηκε από τον τρόπο με τον οποίο ενήργησε ο Καθ' ου η αίτηση από τον διορισμό του ως διαχειριστής, χρησιμοποιώντας την εν λόγω ιδιότητά του εις βάρος της διαχείρισης και προς εξυπηρέτηση αποκλειστικά των προσωπικών του συμφερόντων, αντί της δέουσας διαχείρισης και προάσπισης των συμφερόντων των κληρονόμων. Προτού προχωρήσω στη διατύπωση της τελικής κατάληξης του Δικαστηρίου θα ήθελα να επισημάνω, ότι, κατά την κρίση μου, στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, η οποία εδράζεται στο άρθρο 52 του Κεφ.189, το Δικαστήριο δεν έχει δικαιοδοσία να εξετάσει το αιτούμενο με την παράγραφο Γ της αίτησης διάταγμα. Δεν αγνοώ, ότι στη νομική βάση της υπό κρίση αίτησης μνημονεύεται και το άρθρο 53 του Κεφ. 189. Ωστόσο, στο άρθρο 53
(2), ορίζεται συγκεκριμένο δικονομικό μέσο και διαδικασία για επίλυση ζητημάτων που ρυθμίζονται κάτω από το εν λόγω άρθρο. Κατάληξη Υπό το φως των πιο πάνω, κρίνω ότι η συνέχιση της θητείας του Καθ' ου η αίτηση θα αποβεί επιζήμια στη δέουσα διαχείριση της περιουσίας. Κατά συνέπεια, η αίτηση επιτυγχάνει και εκδίδεται διάταγμα ως η παράγραφος Α της αίτησης. Περαιτέρω, εκδίδεται διάταγμα ως η παράγραφος Β της αίτησης. Τα διατάγματα των παραγράφων Γ - Ε απορρίπτονται. Τα έξοδα της αίτησης επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον του Καθ' ου η αίτηση, ως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Η διαχείριση ορίζεται για έλεγχο στις 19.06.23 και ώρα 09:00. Απογραφή της περιουσίας να κατατεθεί το αργότερο μέχρι την 12.06.23. Η διαχειρίστρια να ενημερωθεί από τον συνήγορο της για να είναι παρούσα κατά την πιο πάνω ημερομηνία και ώρα. (Υπ.) ............................................. Μ. Αγιομαμίτης, Α.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Civil/Administration of Estates/Interim Αναφορά: Παύση διαχειριστή cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο