Γεωργία Κυριακίδου ν. Έλενα Αθανασίου κ.α., Αρ. Αγωγής: 323/17, 26/7/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2023:A153 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Γ. Ιωαννίδου - Παπά, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 323/17 Μεταξύ: Γεωργία Κυριακίδου Ενάγουσα και
- Αγγέλα Αθανασίου
- Trust International Insurance Company (Cyprus) Limited Εναγομένων Και ως τροποποιήθηκε δυνάμει της Διαταγής 25 Μεταξύ: Γεωργία Κυριακίδου Ενάγουσα και 1.Έλενα Αθανασίου 2.Trust International Insurance Company (Cyprus) Limited Εναγομένων ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 26 Ιουλίου 2023 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Ενάγουσα: κα Έ. Ιωάννου Για τους Εναγομένους: κα Μ.Χ¨Λευτέρη για Γεώργιος Λ.Σαββίδης & Σία ΔΕΠΕ ΑΠΟΦΑΣΗ Η ενάγουσα αναφέρει στην αγωγή της τα πιο κάτω: ότι αξιώνει εναντίον των εναγομένων 1 και 2 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα ειδικές και γενικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο από την ημερομηνία του δυστυχήματος, για σωματικές βλάβες που υπέστη στις 13.2.16 καθ'ον χρόνο οδηγούσε το αυτοκίνητο υπ' αρ. εγγραφής [ ], επί της οδού Τζελάλ Μπαγιάρ στην Λεμεσό, με δυτική κατεύθυνση, ιδιοκτησίας της Α.Κυριακίδου. Η ενάγουσα ευρίσκετο εις την αριστερή λωρίδα και ήταν σταματημένη στο κόκκινο φως τροχαίας.
- Η Εναγόμενη 1 καθ' όλο τον ουσιώδη χρόνο προς την παρούσα αγωγή ήτο η ιδιοκτήτρια και η οδηγός του υπ' αριθμό εγγρ.[ ] αυτοκινήτου, το οποίο κατά πάντα ουσιώδη χρόνο ήτο ασφαλισμένο στους Εναγόμενους 2 με βάση ασφαλιστικό συμβόλαιο που εβρίσκετο σε πλήρη ισχύ και κάλυπτε τις ζημιές και απώλειες της Ενάγουσας από το κατωτέρω περιγραφόμενο δυστύχημα.
- Οι Εναγόμενοι 2 κατά πάντα ουσιώδη χρόνο προς την παρούσα αγωγή ήσαν και/ή είναι Εταιρεία Περιορισμένης ευθύνης δεόντως εγγεγραμμένη στα μητρώα του Εφόρου Εταιρειών στην Κύπρο με έδρα την Λεμεσό και διεξήγαγαν και/ή διεξάγουν πάσης φύσεως ασφαλιστικές εργασίες και/ή ασφαλίσεις μηχανοκινήτων οχημάτων σε ολόκληρη την Κύπρο.
- Η Εναγόμενη 1 κατά τον ίδιο χρόνο οδηγούσε το πιο πάνω όχημα στην αριστερή λωρίδα και στην ίδια κατεύθυνση και μπροστά της προπορεύετο το αυτοκίνητο με αρ.εγγρ. [ ] το οποίο οδηγείτο από τον Α. Γεωργίου που ήταν σταματημένο στα φώτα τροχαίας με κόκκινο φως πορείας.
- Η Εναγόμενη 1 οδήγησε το εν λόγω όχημα της τόσο αμελώς και/ή κατά παράβαση των εκ του Νόμου και Κανονισμών νομίμων καθηκόντων της κατά τέτοιο τρόπον ώστε προκάλεσε και/ή επέτρεψε να προκληθεί σύγκρουση του οχήματος της με το προπορευόμενο της όχημα με αρ. εγγραφής [ ] του Α. Γεωργίου με αποτέλεσμα τούτο να κινηθεί προς τα εμπρός και να συγκρουσθεί με το πίσω μέρος του αυτοκινήτου που οδηγούσε η Ενάγουσα, με αποτέλεσμα η Ενάγουσα να τραυματισθεί, να υποστεί ζημίας, απώλειες και έξοδα και το αυτοκίνητο το οποίο οδηγούσε να υποστεί εκτεταμένες ζημίες. Ειδικότερα συνεπεία του δυστυχήματος η ενάγουσα υπέστη: α. Διάστρεμμα αυχενικής μοίρας σπονδυλικής στήλης. β. Θλάση οσφυϊκής μοίρας σπονδυλικής στήλης. γ. Πόνο στον αυχένα και στη μέση. δ. Δυσκολία στη βάδιση. ε. Κεφαλαλγία. ζ. Πόνο στη πλάτη και δυσκολία στις κινήσεις του κορμού και στην ορθοστασία. η. Επώδυνος δυσκαμψία του αυχένα κυρίως στη κάμψη και στροφή της κεφαλής. Μυικός σπασμός παρασπονδυλικά και αμφοτερόπλευρα. θ. Επέκταση του πόνου στις ωμοπλάτες και βραχίονα. Αιμωδίες στα άνω άκρα στα πλαίσια ενός ωμοβραχιονίου συνδρόμου. ι. Επώδυνος δυσκαμψία της οσφυικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Περιορισμός των κινήσεων κάμψεως και εκτάσεως με δυσκολία στην ορθοστασία και ανασήκωση από τη καρέκλα. κ. Ψηλάφητη ευαισθησία στους ανώτερους οσφυικούς σπονδύλους. λ. Ευθυασμός αυχενικής μοίρας και οπισθολίσθηση του 04 σπονδύλου, άνευ σημείων κατάγματος των σπονδύλων. μ. Η Ενάγουσα υπέστη σημαντικές κακώσεις του σώματος της. ν. Λόγω πρόσκρουσης της κεφαλής και βίαιης κίνησης του αυχένα στο πρόσθιο-οπίσθιο επίπεδο υπέστη βλάβη στους συνδέσμους των αυχενικών σπονδύλων. ξ. Κακώσεις του τύπου αυτού (Whiplush injuries) προκαλούν πολλές φορές μακρόχρονες και επίμονες ενοχλήσεις διάρκειας αρκετών μηνών. ο. Μετά από βίαιη σύγκρουση σε καθιστική θέση υπέστη βλάβη στις οπίσθιες αρθρώσεις και συνδεσμικά στοιχεία των κατώτερων οσφυϊκών σπονδύλων με οπίσθια αστάθεια του Ο4 σπονδύλου που είχε σαν αποτέλεσμα να παρουσιάζει πόνους στη πλάτη, συμπτώματα αστάθειας της σπονδυλικής στήλης για μακρό χρονικό διάστημα. Η Ενάγουσα προσήλθε στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού στις 14.02.2016, υπεβλήθη σε ακτινολογικό έλεγχο αυχενικής και οσφυικής μοίρας,δεξιού ώμου και γονάτων. Αυτή υπεβλήθη σε ακτινολογικό έλεγχο αυχενικής μοίρας F/P με Flexion-Extension. Της παρασχέθηκε συντηρητική θεραπεία με αντιφλεγμονώδη και φυσιοθεραπεία. Χορήγηση φαρμάκων. Χρήση αυχενικού κολάρου. Δόθηκαν οδηγίες για επανέλεγχο από ορθοπεδικό. Η Ενάγουσα την 21.03.2016 επισκέφθηκε χειρούργο ορθοπεδικό τραυματιολόγο παραπονούμενη για συνεχιζόμενους πόνους στον αυχένα και στη μέση με δυσκολία στη βάδιση, κεφαλαλγία και δυσκολία στις κινήσεις του κορμού και στην ορθοστασία. Συνεστήθη πλήρη ανάπαυση. Αποφυγή ορθοστασίας και οδήγησης. Ακινητοποίηση της οσφυικής μοίρας με ζώνη οσφύος. Χορηγήθηκε αναλγητική και αντιφλεγμονώδης φαρμακευτική αγωγή. Συνεστήθη φυσιοθεραπευτική αγωγή σε τακτικά διαστήματα για ένα χρόνο. Στις 27.05.2016 η ενάγουσα παρουσίασε βελτίωση της κινητικότητας της σπονδυλικής στήλης. Ακολούθησε ειδικό πρόγραμμα φυσιοθεραπείας για 3 μήνες. Συνεχίζει μέχρι σήμερα πρόγραμμα φυσιοθεραπευτικών ασκήσεων. Ο συνολικός χρόνος ανικανότητας για εργασία ήταν 3 μήνες. Εξακολουθεί να λαμβάνει αναλγητικά δισκία για ενοχλήσεις κυρίως από την οσφυϊκή και αυχενική μοίρα. Τα κατ΄ισχυρισμό δικογραφημένα επακόλουθα τραύματα της ενάγουσας από το δυστύχημα είναι τα εξής: α. Η Ενάγουσα την 27.05.2016 παρουσίαζε ακόμη πόνο στο αριστερό άνω άκρο της κερκιδικής κατανομής. Παρατηρήθηκε ήπια δυσκαμψία στις στροφές της κεφαλής. β. Λόγω πρόσκρουσης της κεφαλής και βίαιης κίνησης του αυχένα στο πρόσθιο-οπίσθιο επίπεδο υπέστη βλάβη στους συνδέσμους των αυχενικών σπονδύλων. γ. Κακώσεις του τύπου αυτού (Whiplush injuries) προκαλούν πολλές φορές μακρόχρονες και επίμονες ενοχλήσεις διάρκειας αρκετών μηνών. δ. Μετά από βίαιη σύγκρουση σε καθιστική θέση υπέστη βλάβη στις οπίσθιες αρθρώσεις και συνδεσμικά στοιχεία των κατώτερων οσφυϊκών σπονδύλων με οπίσθια αστάθεια του Ο4 σπονδύλου που είχε σαν αποτέλεσμα να παρουσιάζει πόνους στη πλάτη, συμπτώματα αστάθειας της σπονδυλικής στήλης για μακρό χρονικό διάστημα. ε. Αναμένεται σταδιακή ανάπτυξη σπονδυλαρθριτικών αλλοιώσεων με στενώσεις και οστεόφυτα κυρίως στο επίπεδο 04-5 της οσφυικής με αποτέλεσμα χρόνια συμπτωματολογία με πόνο και δυσκαμψία στη μέση. ζ. Τα ενοχλήματα από την αυχενική και οσφυική μοίρα συνεχίζουν να είναι πολύ έντονα αν και έχουν αρχίσει να υποχωρούν με την φαρμακευτική αγωγή και φυσιοθεραπεία. η. Η Ενάγουσα εξακολουθεί να παραπονείται για πόνους σε απότομες στροφές της κεφαλής. θ. Η Ενάγουσα συνεχίζει να έχει ακόμα ενοχλήματα και εξακολουθεί να λαμβάνει αναλγητικά δισκία και να φορεί κατά περιόδους αυχενικό κολάρο. ι. Η Ενάγουσα δια περίοδο τριών μηνών ήτοι από τις 13.02.2016 μέχρι 13.05.2016 μετά από το ατύχημα ήτο ανίκανη για εργασία και απώλεσε το ποσό των €2.100.- διότι δεν ηδυνήθη να εργασθεί. Περαιτέρω ισχυρίζεται ότι συνεπεία των εν λόγω τραυμάτων της και/ή των συνεπειών τούτων υπέφερε, υποφέρει και θα υποφέρει μονίμως πόνους, δυσκολίας, ζημίας και απωλείας ως και των απολαύσεων της και εστερήθη εισοδήματα από την εργασία της. Ακόμη από το δυστύχημα υπέστη και τις ακόλουθες ειδικές ζημιές: α. Φαρμακευτική αγωγή - €24,00 β. Φυσιοθεραπείες €700,00 γ. Ακτινολογικές εξετάσεις Δρ. Α. Κοτζιαμάνη € 70,00 δ. Έξοδα Δρ. Μ. Μάρκαρη €400,00 ε. Έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού δια τις ακτινογραφίες €22,00 ζ. Έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού για ετοιμασία της ιατρικής έκθεσης €62,00 η. Απώλεια ημερομισθίων €2100 Ήτοι το συνολικό ποσό των €3378,00 Στην έκθεση υπεράσπισης τους οι εναγόμενοι 1 και 2 αρνούνται ότι η αναφερόμενη σύγκρουση στην Έκθεση Απαίτησης προκλήθηκε εκ της αποκλειστικής αμέλειας ή παραβάσεως των νομίμων υποχρεώσεων της Εναγόμενης 1 της οδηγού οχήματος με αρ. εγγραφής [ ] και καλούν την Ενάγουσα στην αυστηρή απόδειξη αυτών. Επίσης οι Εναγόμενοι 1 και 2 αρνούνται ότι η Ενάγουσα υπέστη τις ως άνω περιγραφόμενες σωματικές βλάβες και περαιτέρω λέγουν ότι οι σωματικές βλάβες που αναφέρονται είναι υπερβολικές και δεν συνάδουν με το βαθμό του κτυπήματος. Ήταν η θέση τους κατά την ακροαματική διαδικασία ότι οι υλικές ζημιές του οχήματος που οδηγούσε η Ενάγουσα ανέρχονται στις €
- Η Ενάγουσα είχε εμπλακεί σε άλλο δυστύχημα λίγες μέρες πριν το επίδικο. Επίσης και οι ειδικές ζημιές τις οποίες εν πάση περιπτώσει αυτοί αρνούνται και οι οποίες αναφέρονται στη παράγραφο και 8 (Α),(Β), (Γ) και 9 είναι διογκωμένες και/ή υπερβολικές και/ή μη ανταποκρινόμενες στην πραγματικότητα και καλούν την Ενάγουσα σε αυστηρή απόδειξη αυτών. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Για την απόδειξη της υπόθεσης της, κατέθεσε η ενάγουσα Γ.Γ.Κυριακίδου ΜΕ1 και άλλοι 2 μάρτυρες ήτοι ο φυσιοθεραπευτής Η.Παρούτης ΜΕ2 και ο Δρ.Μ.Μάρκαρης ΜΕ
- Προς υπεράσπιση των εναγομένων κατέθεσε μόνο ένας μάρτυρας ήτοι ο ΜΥ1 Δρ.Η.Γεωργίου. Επίσης κατά την ακροαματική διαδικασία κατατέθηκαν συνολικά 16 τεκμήρια και δηλώθηκε από τις 2 πλευρές ως παραδεκτό γεγονός η πλήρης ευθύνη των εναγομένων για την πρόκληση του δυστυχήματος. Ήδη καταβλήθηκε το χρηματικό ποσό των €333 (ζημιές του οχήματος που οδηγούσε η ενάγουσα) ως επίσης οι ειδικές αποζημιώσεις της παραγράφου Β(α) και Β(ε) και (ζ) του τροποποιημένου κλητηρίου εντάλματος ήτοι η φαρμακευτική αγωγή ύψους €24, τα έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού για τις ακτινογραφίες ύψους €22 και για την ετοιμασία της ιατρικής έκθεσης ύψους €
- Μετά από το πιο πάνω παρέμεινε προς εκδίκαση το θέμα των γενικών και των ειδικών αποζημιώσεων. Το περιεχόμενο της μαρτυρίας των μαρτύρων βρίσκεται καταγραμμένο στα πρακτικά του Δικαστηρίου και μαζί με το περιεχόμενο των τεκμηρίων έχουν μελετηθεί και λαμβάνονται υπόψη στο σύνολο τους. Δεν θα παραθέσω στο σημείο αυτό περίληψη της μαρτυρίας, αλλά θα το κάνω εκεί όπου και στο βαθμό που είναι αναγκαίο για σκοπούς αξιολόγησης. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Σκοπός της αξιολόγησης της μαρτυρίας είναι να μπορέσει το Δικαστήριο να προβεί σε διαπιστώσεις αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα και, στη βάση των δικών του ευρημάτων ως προς τα γεγονότα, να εξετάσει στη συνέχεια κατά πόσον ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης, το έχει αποσείσει στον βαθμό που απαιτείται. Ωστόσο, η αξιοπιστία εκτιμάται αυτοτελώς και ανεξαρτήτως επιπέδου απόδειξης (Barry Wynne v. David Costakis Mavronicola κ.α.
(2009)1(β) Α.Α.Δ. 1138, Αθανασίου κ.α. ν Κουνούνη
(1997)1 Α.Α.Δ. 614).). Η μαρτυρία εξετάζεται από τo Δικαστήριο συνολικά και όχι αποσπασματικά (Βλ. μεταξύ άλλων απόφαση της Μιχαηλίδου, Δ., ημερ. 8.4.2014, στην Πολιτική ΄Εφεση Αρ. 273/2010, Βαρβάρα (Ρίτσα) Mason ν. Αντώνη Αντωνίου κ.α). Η ενάγουσα ΜΕ1 υϊοθέτησε στο δικαστήριο την γραπτή της δήλωση τεκμήριο Α και προς υποστήριξη των θέσεων της κατέθεσε τα τεκμήρια 1-
- Αυτή μου έκανε πολύ καλή εντύπωση περιγράφοντας με σαφήνεια τις συνθήκες του δυστυχήματος το οποίο συνέβηκε στις 13.2.16 και τις ενέργειες στις οποίες προέβηκε μετά το δυστύχημα, δηλαδή την επίσκεψη της στο Νοσοκομείο την ίδια ημέρα. Αντεξεταζόμενη γιατί έφυγε από το Νοσοκομείο την ημέρα του δυστυχήματος είπε δικαιολογημένα ότι λόγω της πολλής κίνησης εκεί, έφυγε και ξαναπήγε την επόμενη. Αλλά και εάν ακόμη ληφθεί ως δεδομένο ότι αυτή δεν επισκέφθηκε το Νοσοκομείο την ίδια ημέρα του δυστυχήματος αυτό δεν αλλάζει ότι αυτή όντως πήγε εκεί την αμέσως επόμενη ημέρα, δηλαδή στις 14.2.16 και εξετάστηκε από τον Δρ.Ι.Ιωάννου στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, της χορηγήθηκε φαρμακευτική αγωγή και χρήση αυχενικού κολλάρου. Επίσης αποδέχομαι ότι την επόμενη εξετάστηκε από τον επί καθήκοντι Ιατρό Ι.Ιωάννου, ως επίσης πήγε σε Ιδιώτη Ιατρό (τον ΜΕ3) αλλά και στον ακτινολόγο Α. Κοτζιαμάνη. Αποδέχομαι την θέση της ότι κατά τον χρόνο του δυστυχήματος ήταν 44 ετών περίπου, καθόλα υγιής και αρτιμελής. Αποδέχομαι ακόμη ότι ήταν σταματημένη στο κόκκινο φανάρι, πίσω της ήταν κάποιο άλλο αυτοκίνητο το οποίο της χτύπησε, αφού είχε χτυπήσει προηγουμένως σε αυτό η εναγόμενη
- Στη θέση της υπεράσπισης ότι η σύγκρουση ήταν ανεπαίσθητη επειδή η ζημιά που προκλήθηκε στο αυτοκίνητο της ήταν €333 ποσό το οποίο πληρώθηκε στα πλαίσια άλλης αγωγής, αυτή δεν συμφώνησε λέγοντας ότι αυτή ήταν έντονη. Αποδέχομαι ότι από τότε προκλήθηκαν προβλήματα στον αυχένα και στην μέση της. Στο γόνατο της παλαιότερα είχε κάνει μία επέμβαση. Αποδέχομαι ότι αυτή μετά το δυστύχημα ακολούθησε φαρμακευτική αγωγή (τεκμ.2α, 2β, 3) και φορούσε αυχενικό κολάρο. Αφού οι ενοχλήσεις συνέχισαν επισκέφθηκε τον Ιατρό ΜΕ3 (21.3.16 και 27.5.16) μετά που ίδια είχε ξεκινήσει φυσιοθεραπείες. Αποδέχομαι την θέση της ότι αυτή πήγε μετά από ημέρες στον Ιατρό Μάρκαρη (21.3.2016) γιατί η ίδια αιτιολόγησε ότι ήδη έπαιρνε την φαρμακευτική της αγωγή, είχε αρχίσει τις φυσιοθεραπείες και ανέμενε να καλυτερεύσει χωρίς όμως αποτέλεσμα Επίσης ότι αυτή στο Νοσοκομείο υποβλήθηκε σε ακτινολογικό έλεγχο στον αυχένα, γόνατα και μέση, κάτι το οποίο αναγράφεται στο τεκμ.
- Στο τεκμ.1 αναφέρεται η παραπομπή για ακτινολογικό έλεγχο σε 3 σημεία ενώ στο τεκμ.3 μόνο στην αυχενική μοίρα. Θεωρώ ότι ενδεχομένως να έχει παραλειφθεί η καταγραφή των άλλων 2 σημείων στο τεκμ.3 όπως έγιναν και οι πιο κάτω αναφερόμενες παραλείψεις. Ακόμη αποδέχομαι ότι αυτή επισκέφθηκε τον ΜΕ2 φυσιοθεραπευτή αλλά και για περαιτέρω ακτινογραφίες τον Ακτινολόγο Α.Κοτζιαμάνη (27.5.16) αλλά και πρόφατα (27.10.22) το ΜEDITERRANEAN HOSPITAL για μαγνητική τομογραφία (τεκμ.6) που την παρέπεμψε ο Δρ.Κορδαλής αλλά και κάποιος άλλος γιατρός για πρόβλημα στον λάρυγγα. Το ποιός Ιατρός την παρέπεμψε πρόσφατα για την μαγνητική θεωρώ ότι δεν αλλάζει το τί αποτυπώνεται στο αποτέλεσμα της μαγνητικής τομογραφίας. Επίσης αποδέχομαι ότι η ίδια επισκέφθηκε τον Ιατρό Η.Γεωργίου για να την εξετάσει εκ μέρους της εναγομένης
- Αυτή είπε ότι ο Δρ.Γεωργίου προσπαθούσε να την πείσει ότι τα προβλήματα της ήταν προγενέστερα του ατυχήματος και όχι εξαιτίας του. Απλά της είπε να σκύψει το κεφάλι της. Στη θέση της υπεράσπισης ότι αυτή αποκαταστάθηκε σε 6 εβδομάδες και όχι σε 3 μήνες αυτή ανέφερε ότι παρέμεινε στο σπίτι για 3 μήνες, θέση την οποία αποδέχομαι. Η θέση της ότι ο ΜΥ1 δεν την εξέτασε λεπτομερώς απλά της είπε να σκύψει και προσπαθούσε να την πείσει ότι δεν είχε οτιδήποτε από το δυστύχημα, παρέμεινε αναντίλεκτη. Παρά την αναφορά της ενάγουσας στο τεκμ.Α΄ ότι κατά διαστήματα επισκέπτεται ορθοπεδικό και έχει επισκεφθεί τον Χ.Πατσαλίδη και τον Ν.Κορδαλή λόγω των τραυματισμών της, εντούτοις δεν παρουσίασε οποιοδήποτε στοιχείο ή πιστοποιητικό από αυτούς για να καταλήξω σε εύρημα. Όμως αποδέχομαι το περιεχόμενο του τεκμ.6 που καταδεικνύει επιδείνωση στα σημεία για τα οποία κατέθεσε ο ΜΕ3 και ότι μετά τον Μάϊο του 2016 την ξανάδε ο ΜΕ2 και ο ΜΕ3, θέση που παρέμεινε αναντίλεκτη. Αναντίλεκτη επίσης ήταν η θέση της ότι υποβλήθηκε σε μαγνητική τομογραφία το 2022 με τα πιο πάνω αποτελέσματα. Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι η ενάγουσα κατέθεσε στο δικαστήριο την αλήθεια αναφορικά τόσο με τις συνθήκες του δυστυχήματος, τις ενέργειες της και τα προβλήματα τα οποία της δημιουργήθηκαν μετά το δυστύχημα, δηλαδή συγκεκριμένα στον αυχένα και στην μέση. Συνεπώς αποδέχομαι την μαρτυρία της στο σύνολό της. Ο ΜΕ2 ήταν ο Η.Παρούτης εγγεγραμμένος φυσιοθεραπευτής από το 2005 με σχετική άδεια και αριθμό μητρώου. Αποδέχομαι ότι αυτός διατηρεί το φυσιοθεραπευτήριο με την ονομασία E.P.G.P. DREAM T. ORAMA LTD από το
- Η ενάγουσα είναι πελάτισσα του από το 2016 όταν τον επισκέφθηκε για πρώτη φορά το Φεβρουάριο του 2016 αμέσως μετά το δυστύχημα, χρειαζόταν άμεσα φυσιοθεραπείες και μέχρι αρχές του χρόνου υποβαλλόταν σε φυσιοθεραπείες κοντά του, αναντίλεκτη θέση που αποδέχομαι. Αποδέχομαι το τεκμήριο 9, δηλαδή τις δύο αποδείξεις που δόθηκαν στην ενάγουσα για τις φυσικοθεραπείες που έκανε στο φυσιοθεραπευτήριο του. Την μία την εξέδωσε αυτός και την άλλη ο υπάλληλος του για το ποσό των €
- Αντεξεταζόμενος δεν αμφισβητήθηκε η ιδιότητα του ή ότι είναι εγγεγραμμένος ως φυσικοθεραπευτής ούτε και ότι εκδόθηκαν από το φυσιοθεραπευτήριο του ιδίου οι αποδείξεις (τεκμήριο 9). Αποδέχομαι την διαδικασία την οποία τήρησε για τις φυσιοθεραπείες της ενάγουσας. Ανέφερε ότι η ενάγουσα είχε χαρτί του νοσοκομείου με προβλήματα αυχενικής και οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Η υπεράσπιση του υπέβαλε ότι το τεκμήριο 3, ιατρικό πιστοποιητικό του νοσοκομείου δεν αναφέρει για φυσιοθεραπεία. Αποδέχομαι ότι επειδή η ενάγουσα εξακολουθούσε να πονάει αυτός της συνέστησε να πάει σε ιδιώτη γιατρό εξ' ου και η επίσκεψη της στον ΜΕ
- Την υπέβαλε σε φυσιοθεραπείες βάση της πείρας του, τις πρώτες ημέρες δεν μπορούσαν να την ακουμπήσουν για θεραπεία λόγω της ευαισθησίας και του πόνου, θέση που αποδέχομαι, ως επίσης ότι το τεκμήριο 3 δεν το είχε ξαναδεί. Αποδέχομαι ότι χρέωναν €25 την θεραπεία και χρειάστηκε γύρω στις 30 θεραπείες και ότι της έκαναν και δωρεάν θεραπείες. Θέση της υπεράσπισης ήταν ότι η ενάγουσα πήγε εκεί για φυσιοθεραπεία για προβλήματα όμως που δεν σχετίζονταν με το ατύχημα. Το δικαστήριο δεν έχει ενώπιον του οποιαδήποτε θέση ή ισχυρισμό που να καταδεικνύει κάτι τέτοιο. Ενόψει των πιο πάνω αυτός κρίνεται από το δικαστήριο ως αξιόπιστος μάρτυρας. Οι ιατροί Μ.Ε.3 και Μ.Υ.1 κατέθεσαν ως εμπειρογνώμονες. Όσον αφορά την προσέγγιση και εξέταση μαρτυρίας εμπειρογνώμονα υπάρχει πληθώρα νομολογίας (βλ. Φιλίππου ν. Οδυσσέως
(1989)1 C.L.R. 1, Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας
(1990)2 Α.Α.Δ. 984, Ευαγγέλου ν. Αμπίζας
(1982)1 C.L.R. 41 και Νικολάου ν. Σταύρου
(1992)1Β Α.Α.Δ. 746), Χαραλάμπους ν. Αβραάμ κ.α.
(1999)1 Α.Α.Δ. 1441). Σύμφωνα με αυτή το Δικαστήριο θα πρέπει πρώτα να πεισθεί ότι ο μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας στον τομέα που καταθέτει και στην συνέχεια να εξετάσει αν με την μαρτυρία του έχει δώσει τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια ώστε να καταστήσει ικανό το Δικαστήριο να ελέγξει την ακρίβεια των συμπερασμάτων του, προκειμένου να σχηματίσει την δική του ανεξάρτητη κρίση, με εφαρμογή των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που θα αποδειχθούν με μαρτυρία. Στην προκειμένη, αμφισβητήθηκε η εμπειρογνωμοσύνη του ΜΥ
- Διαπίστωσα όμως ότι το περιεχόμενο του βιογραφικού σημειώματος του τεκμ.11 δεν αμφισβητήθηκε. Ειδικότερα ότι αυτός αποφοίτησε από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και ειδικεύτηκε και εργάστηκε στην Αγγλία στον κλάδο του για την περίοδο 1969 -
- Εργάστηκε στο Νοσοκομείο Λεμεσού για 1 ½ χρόνο και μετά στον ιδιωτικό τομέα στην κλινική του στην Λεμεσό. Συνεπώς είναι αναντίλεκτη η μαρτυρία του ότι αυτός είναι ειδικός ορθοπεδικός χειρούργος και αποδέχομαι την εμπειρογνωμοσύνη του, βάση της εμπειρίας του από το έτος 1969 παρά το ότι δεν παρουσίασε τα πτυχία ή διπλώματα του στο δικαστήριο. Ως εκ τούτου η μαρτυρία τόσο του ΜΕ2 όσο και του ΜΥ1 θα προσεγγιστεί και θα αξιολογηθεί με βάση τις αρχές που διέπουν την αξιολόγηση και προσέγγιση εμπειρογνωμόνων μαρτύρων. Οι εν λόγω μάρτυρες εξέτασαν την ενάγουσα και έκαστος εξέδωσε σχετικό ιατρικό πιστοποιητικό (τεκμήρια 7 και 10). Ως ΜΕ3 κατέθεσε ο Δρ Μ.Μάρκαρης Ιδιώτης Χειρούργος ορθοπαιδικός -Τραυματιολόγος από το
- Η Υπεράσπιση δεν αμφισβήτησε τα προσόντα του μάρτυρα. Ο ίδιος αναγνώρισε την Ιατρική Έκθεση του για την ενάγουσα τεκμήριο 7, ως επίσης και την απόδειξη τεκμήριο
- Αποδέχομαι ότι αυτή τον επισκέφθηκε ένα μήνα μετά το δυστύχημα. Εξήγησε επαρκώς την κάκωση την οποία παρατήρησε στην ενάγουσα δηλαδή της αυχενικής μοίρας η οποία συμβαίνει κυρίως, ως είπε, από τροχαίο ατύχημα δηλαδή είναι η βίαιη πρόσθια και οπίσθια κίνηση του κεφαλιού και δημιουργείται βλάβη στους συνδέσμους δηλαδή μία συνδεσμική αστάθεια (whiplush injury). Από την κάκωση αυτή επέρχεται έντονος πόνος στον αυχένα που επεκτείνεται στην ωμοπλάτη, μούδιασμα κάτω άκρων, πονοκέφαλος, ζάλη, μία μακρoχρόνια βλάβη για περίπου 6 μήνες με πόνο και μυϊκό σπασμό στον αυχένα που επιδεινώνεται από την εργασία ή το στρες και μπορεί να εξελιχθεί σε μια χρόνια κατάσταση. Είδε το πιστοποιητικό του ακτινολόγου Κοτζιαμάνη τεκμήριο 4 το οποίο αναγνώρισε όταν ο ίδιος είχε ζητήσει από την ενάγουσα να κάνει ακτινογραφίες το
- Αυτός διέγνωσε συνδεσμική αστάθεια στον Α4 (αυχενικό) σπόνδυλο της ενάγουσας και είπε ότι η κάκωση συνδέσμων ανιχνεύεται μόνο με λειτουργικές ακτινογραφίες, δηλαδή βάζουν τον ασθενή να κάνει κάποιες κινήσεις πχ. πρόσθια κίνηση κεφαλιού, μετά άλλη λήψη ή στροφικές κινήσεις για να δουν εάν κατά την κίνηση υπάρχει μετατόπιση. Η μαγνητική τομογραφία δεν μπορεί να απεικονίσει τα πιο πάνω, μετακινήσεις ούτε και συνδεσμική αστάθεια. Επίσης είδε το πιστοποιητικό που αφορά την μαγνητική τομογραφία αυχενικής μοίρας (τεκμήριο 6), η οποία έγινε πρόσφατα, ήτοι την 27.10.22 στην οποία δεικνύεται μία αύξηση σπονδυλοαρθριτικών αλλοιώσεων σε τρία επίπεδα ήτοι Α4-5, Α5-6 και Α6-
- Δηλαδή είπε παρατηρείται μία σαφής επιδείνωση της αυχενικής μοίρας σε σχέση με την ακτινογραφία του 2016 τεκμ.4 στην οποία αναφερόταν μικρή στένωση στον Α5 - Α
- Αυτό συνάδει, ως είπε με τις αναφερόμενες προβλέψεις στην έκθεση του (του 2016) τεκμ.7, δηλαδή ότι «αναμένεται σταδιακή ανάπτυξη σπονδυλοαρθριτικών αλλοιώσεων με στενώσεις και οστεόφυτα κυρίως στο επίπεδο Ο4-5 της οσφυικής με αποτέλεσμα χρόνια συμπτωματολογία με πόνο και δυσκαμψία στην μέση. Δεν συμφώνησε με αυτά που ανέφερε ο Δρ.Η. Γεωργίου ότι είναι εκ γενετής ανωμαλία, τα οποία ισχύουν μόνο στην παιδική ηλικία και ως επίσης ότι οι μαγνητικές τεκμ.6 δεν μπορούν να διαγνώσουν συνδεσμική αστάθεια. Ακόμη σε περίπτωση κατάγματος θα υπάρξει επούλωση σε 2 - 3 μήνες σε αντίθεση με τις συνδεσμικές βλάβες. Για την συνδεσμική αστάθεια δεν υπάρχει καθορισμένος ενδεικνυόμενος αριθμός φυσιοθεραπειών αλλά συνίσταται ο ασθενής να ακολουθεί πρόγραμμα 2 -3 φορές ετησίως. Αντεξεταζόμενος είπε ότι η ενάγουσα είχε φέρει κάποιες ακτινογραφίες από το Νοσοκομείο και επειδή παρουσιάστηκε ευθειασμός στον αυχένα, της ζήτησε όπως προβεί σε λειτουργικές ακτινογραφίες της αυχενικής μοίρας σε κάμψη και σε έκταση, τις οποίες και έκανε (σχ.τεκμ.4), θέση που αποδέχομαι. Αυτό δεν αμφισβητήθηκε από την υπεράσπιση. Επίσης εξήγησε τί σημαίνει ευθειασμός του αυχένα και στη θέση της υπεράσπισης ότι είναι μετά από πάροδο χρόνου που δημιουργείται, είπε ότι με την πρόκληση δυστυχήματος και την βίαιη κίνηση τραυματίζονται οι σύνδεσμοι στα διάφορα επίπεδα της σπονδυλικής στήλης και προκαλείται αστάθεια που δημιουργεί μυϊκό σπασμό και αυτός φαίνεται στην ακτινογραφία. Μάλιστα είπε ότι η ενάγουσα είχε διάστρεμμα αυχενικής μοίρας σοβαρού βαθμού με βλάβη των συνδέσμων, με μουδιάσματα στα άνω άκρα και πόνο η οποία εξελίχθηκε σε χρόνια. Επανέλαβε ότι υπάρχει μία σύνδεση του τραυματισμού της ενάγουσας από το 2016 όταν προκλήθηκε το τροχαίο ατύχημα μέχρι και σήμερα που η κατάσταση της περιγράφηκε πιο πάνω. Στη θέση της υπεράσπισης ότι ο τραυματισμός της ενάγουσας ήταν ελαφριάς μορφής και εκ γενετής η πάθηση της, αυτός δεν συμφώνησε λέγοντας ότι δεν είχαν καμία ένδειξη περί τούτου και ότι εδώ παρατηρείται συνδεσμική αστάθεια - δηλαδή κακώσεις μαλακών μορίων που δεν αποθεραπεύονται στις 6 - 8 εβδομάδες, σε αντίθεση με τις οστικές κακώσεις που αποθεραπεύοναι ενωρίτερα. Μάλιστα είπε ότι συγκρίνοντας την μαγνητική του 2022 τεκμ.6 με την ακτινογραφία πριν 6 χρόνια τεκμ.4 φαίνεται η σαφής επιδείνωση των σπονδυλοαρθριτικών αλλοιώσεων, μεταξύ αυτών και η δισκοπάθεια, τα οστεόφυτα. Ακόμη ότι η σπονδυλολίσθηση μπορεί να είναι μετατραυματική ή εκφυλιστική. Δηλαδή κοντολογίς η θέση της υπεράσπισης μεταξύ άλλων ήταν ότι τα αναφερόμενα προβλήματα της ενάγουσας τα είχε από παλιά, ήταν χωρίς βαθμό σοβαρότητας, (στο τεκμ.6 και 7), είναι αρθριτικά, την οποία δεν αποδέχομαι. Ο ΜΕ3 απάντησε ότι τα αρθριτικά με σπονδυλολίσθηση θα τα ανέμενε κάποιος σε ηλικία των 70 ετών και όχι των
- Επίσης στη θέση ότι αυτή δεν υποβλήθηκε σε ακτινολογικό έλεγχο αυχένα στο Νοσοκομείο αλλά μόνο στην οσφύ και στο γόνατο, αυτός είπε για να το γράψει στο τεκμ.7 σημαίνει είδε τις ακτινογραφίες και πάνω σε αυτό στηρίκτηκε και όλη η θεραπεία της. Επίσης στην ερώτηση γιατί ο Ιατρός του Νοσοκομείου καταγράφει στο τεκμ.3 ότι η αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης είναι «χωρίς οστική κάκωση» είπε ότι αυτός όταν την είδε, την παρέπεμψε να κάνει λειτουργικές ακτινογραφίες και βλέποντας τις διαπίστωσε τα πιο πάνω, θέσεις τις οποίες αποδέχομαι. Το τεκμ.1 παρά το ότι δεν αναφέρει παραπομπή της για ακτινογραφία αυχένα εντούτοις αποδέχομαι ότι την προηγούμενη ημέρα 14.2.16 αυτή παραπονέθηκε στον Δρ.Ιωάννου για πόνο στον αυχένα, εξετάστηκε στον αυχένα από αυτόν και της δόθηκαν οδηγίες για κολλάρο αυχένα και χορήγηση φαρμάκων. Ακόμη γίνεται αναφορά σε ακτινολογικό έλεγχο αυχένα και σε κλινική εξέταση της (τεκμ.3). Συνεπώς η υποβολή της υπεράσπισης στον ΜΕ3 ήταν σε αντίθεση με τα πιο πάνω τεκμήρια αλλά και με άλλη υποβολή της προς αυτόν ότι δεν υποβλήθηκε σε ακτινολογικό έλεγχο αυχένα. Δηλαδή την ενάγουσα την εξέτασαν 3 γιατροί ο Ι.Ιωάννου του Τμήματος Επειγόντων Περιστατικών του Γεν.Νοσοκομείου Λεμεσού, ο ΜΕ3 και ο ΜΥ
- Αυτό βεβαίως δεν αμφισβητήθηκε από την υπεράσπιση. Ούτε και αμφισβητήθηκε ότι ο Δρ.Ιωάννου την εξέτασε και παρά το ότι αυτός αναφέρει πλήρη κινητικότητα αυχένα και χωρίς οστική κάκωση εντούτοις για κάποιο ανεξήγητο λόγο της παρέχει ως θεραπεία παυσίπονα, αυχενικό κολλάρο και σύσταση για επανέλεγχο από ορθοπεδικό. Αυτό υποστηρίζει και την θέση της ενάγουσας για τις μετέπειτα επισκέψεις της στον ΜΕ
- Αποδέχομαι τις πιο πάνω αιτιολογημένες επιστημονικές θέσεις του ΜΕ3 οι οποίες πηγάζουν από την εμπειρία, ακαδημαϊκή του γνώση αλλά και τις κλινικές εξετάσεις τις οποίες υπέβαλε την ενάγουσα στις 21.3.2016 (α΄εξέταση) και στις 27.5.16 (β΄ εξέταση) και τότε της ζήτησε ακτινογραφίες όταν είδε ότι η αποθεραπεία της δεν ήταν ικανοποιητική όπως την ανέμενε. Η ενάγουσα υποβλήθηκε στις ακτινογραφίες (σχ.τεκμ.4). Επίσης ότι την ενάγουσα την ξανάδε ορθοπεδικός γιατί αυτά θέλουν παρακολούθηση με την πάροδο του χρόνου, αλλά και ο ίδιος στις 15.11.22 για να δει την μαγνητική τομογραφία την οποία της έγραψε άλλος γιατρός. Παρά το γεγονός ότι ο ΜΕ3 είπε ότι η ενάγουσα συνίσταται όπως ακολουθεί πρόγραμμα φυσιοθεραπείας 2 - 3 φορές ετησίως, εντούτοις ο ΜΕ2 δεν καθόρισε επακριβώς ποιά θα είναι η ενδεικνυόμενη θεραπεία που θα την υποβάλλει και ποιό το σημερινό κόστος αυτών. Συνεπώς το δικαστήριο δεν δύναται να προβεί σε οποιοδήποτε συγκεκριμένο υπολογισμό περί τούτου. Ως εκ των άνω ο ΜΕ3 κρίνεται ως αξιόπιστος μάρτυρας. Ως ΜΥ1 κατέθεσε ο Ιατρός Η. Γεωργίου ο οποίος κατέθεσε και υιοθέτησε την Ιατρική Έκθεση του τεκμήριο 10, την οποία ετοίμασε για την ενάγουσα, ημερομηνίας 19.4.18 την οποία είδε 25 μήνες μετά το δυστύχημα και το βιογραφικό του σημείωμα τεκμήριο 11, ως επίσης και τα τεκμήρια 12 -
- Το τεκμήριο 16 φωτογραφία δεικνύει σύμφωνα με τον ίδιο τις 3 διαβαθμίσεις σοβαρότητας ευθειασμού του αυχένα. Ο ΜΥ1 ανέφερε στο δικαστήριο ότι τα αρχικά ΟΜΣΣ τα οποία αναγράφονται στο τεκμ.1 - παραπεμπτικό του Νοσοκομείου στο όνομα της ενάγουσας σημαίνουν «οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης». Αυτός σχολίασε το τεκμήριο 3 Ιατρική Έκθεση του Ιατρού του Νοσοκομείου, στην οποία αναφέρεται πλήρης κινητικότητα του αυχένα, και στον ακτινολογικό έλεγχο αναφέρεται ότι δεν υπάρχει οστική κάκωση, ούτε και αναφορά για εύρημα ευθειασμού του αυχένα, ούτε για εισήγηση φυσιοθεραπείας. Υποστήριξε ότι μόνο με μαγνητική τομογραφία εμφαίνεται η βλάβη στην αυχενική περιοχή π.χ.συνδέσμων, ή μαλακών μορίων, ενώ με λειτουργικές ακτινογραφίες (πλάκες) μόνο τα οστά. Είπε ότι όταν υπάρχει οπίσθιολίσθηση, δηλαδή αστάθεια, στην απουσία κατάγματος αυτή οφείλεται σε εκ γενετής ανωμαλία του μηχανισμού συγκράτησης μεταξύ δύο σπονδύλων, σταδιακά οδηγεί στην σπονδυλολίσθηση. Αναφέρθηκε στο τεκμήριο 4 (ευρήματα του Ιατρού Ακτινολόγου Κοτζιαμάνη, ημερ.27.5.16) για τον αυχένα. Ακόμη σύγκρινε το περιεχόμενο του τεκμηρίου 4 με το τεκμήριο 6 πιστοποιητικό του Νοσοκομείου Mediterranean (του 2022) και είπε ότι έχουν χρονολογική διαφορά 6 ετών και μέσα σε αυτή την περίοδο μπορεί να υπάρξει μία διαφοροποίηση προς το χειρότερο των αρθριτικών. Δηλαδή ο ίδιος αποδέχεται την ύπαρξη βλάβης στο συγκεκριμένο σημείο στο οποίο αναφέρθηκε και ο ΜΕ3 αλλά η διαφορά τους έγκειται στο τί επακριβώς είναι η βλάβη αυτή. Αναφερόμενος στο τεκμ.7 (έκθεση του ΜΕ3) είπε ότι το διάστρεμμα αυχενικής μοίρας ή μία θλάση είναι συνηθέστατη μορφή τραυματισμού σε τροχαία ατυχήματα ή σε αθλητές και θα τα χαρακτήριζε τραυματισμό μαλακών μορίων που δεν υπάγονται στις σημαντικές κακώσεις. Σε αντίθεση με τον ΜΕ3, είπε ότι τα αρθριτικά μπορεί να παρατηρηθούν και σε άτομα κάτω των 70 ετών. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι πληρώθηκε €400 για την εργασία που του ανατέθηκε από το δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί τους εναγόμενους. Στην υποβολή ότι δεν εξέτασε καθόλου την ενάγουσα αλλά αυτή μόνο έσκυψε το κεφάλι της, ότι προσπαθούσε να την πείσει ότι δεν έπαθε τίποτα από το ατύχημα, την είδε μόνο για 10 με 15΄ αυτός διαφώνησε. Είναι η θέση του ότι δεν είδε ακτινογραφίες. Αλλά ούτε και της είπε να υποβληθεί σε νέες. Στην υποβολή ότι ο Δρ.Μάρκαρης ήταν σε καλύτερη θέση για να διαπιστώσει την κατάσταση της και όχι αυτός μετά από 25 μήνες μετά το δυστύχημα δεν απάντησε άμεσα αλλά όμως είπε ότι ο πρώτος Νοσοκομειακός στην παρούσα Ιατρός που εξετάζει τον ασθενή είναι σε καλύτερη θέση να διαπιστώσει τα τραύματα του ασθενή γιατί αυτά με το χρόνο υποχωρούν. Ακόμη στη θέση ότι τα αναφερόμενα ευρήματα στο τεκμ.4 του ακτινολόγου Κοτζιαμάνη (πιο πάνω) υφίστανται λόγω του ατυχήματος μέχρι σήμερα και δεν είναι αρθριτικά, αυτός είπε ότι μία στένωση θέλει χρόνο να παρουσιαστεί, χωρίς όμως να αναφερθεί στον ήδη διαρρεύσαντα χρόνο από το 2016 μέχρι σήμερα. Η υπεράσπιση παρά την κατάθεση των τεκμηρίων 12 -16 διά του ΜΥ1 τα οποία σχετίζονται μεταξύ άλλων με την απεικόνιση συνδέσμων στον αυχένα, την ρήξη σπονδυλικών συνδέσμων, την σπονδυλόλυση, την κίνηση του κεφαλιού σε περίπτωση ατυχήματος και τις διαβαθμίσεις σοβαρότητας κτυπήματος στον αυχένα, εντούτοις αυτά σε καμία περίπτωση δεν υποδείχθηκαν συγκεκριμένα στον ΜΕ3 ούτως ώστε να θέσει την επιστημονική του θέση. Σχετική επί του θέματος η Γεωργίου ν. Γεωργίου
(2010)1 Α.Α.Δ.138 στην οποία μεταξύ άλλων αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Θέματα τα οποία δεν τίθενται κατά την αντεξέταση του διαδίκου και των μαρτύρων του και τα οποία εμφανίζονται για πρώτη φορά στην κύρια εξέταση αντιδίκου ή μάρτυρα του, είναι έκθετα σε απόρριψη διότι δεν δίνεται η ευκαιρία στους μάρτυρες της αντίθετης πλευράς να σχολιάσουν και να εξηγήσουν τα εκ των υστέρων εγερθέντα θέματα. Τέτοια απόρριψη δεν επέρχεται αυτομάτως ως συνέπεια της παράλειψης αυτής, αλλά ως αποτέλεσμα άσκησης δικαστικής κρίσης επί του θέματος (και Adidas v. Jonidexo Ltd
(1987)1 C.L.R. 383, σελ. 388-9, Μοσχάτου v Μοσχάτου, 1999, 1, ΑΑΔ 785, Criminal Procedure in Cyprus, Γ.Μ.Πική σελ.107 ). Συνακόλουθα στις αναφορές του ΜΥ1 για τα πιο πάνω τεκμήρια δεν δίνω οποιαδήποτε βαρύτητα και το δικαστήριο δεν δύναται να συγκρίνει και να αξιολογήσει αυτές του τις θέσεις. Στο πιστοποιητικό, τεκμήριο 6, το οποίο αποδέχομαι αναφέρεται ότι αναγνωρίζονται στοιχεία αυχενική σπονδύλωσης - δισκοπάθειας με πίεση του μηνιγγικού σάκου στα Α4 με Α5, Α5 με Α6 και Α6 - Α7 διαστήματα. Ο ΜΥ1 είπε ότι σε καμία περίπτωση αυτά δεν προέρχονται από ατύχημα, αλλά από την φυσική φθορά του χρόνου. Επίσης αυτός αναφέρθηκε στις κακώσεις στον αυχένα (Whiplush injuries) και διαφώνησε ότι κάποιος μπορεί να συνταξιοδοτηθεί αν έχει τέτοια κάκωση χωρίς να υπάρχει νευρολογική συμπτωματολογία σε αντίθεση με τον ΜΕ
- Και δεν είδε κατάλοιπα από το Whiplush injuries. Αυτές του τις θέσεις δεν τις αιτιολόγησε ούτε τις τεκμηρίωσε, απλά τις ανέλυε μόνο σε θεωρητικό επίπεδο και συνεπώς δεν θα τις λάβω υπόψη μου. Ακόμη ο ΜΥ1 είπε ότι η ενάγουσα του ανέφερε (29.3.18) ότι αισθανόταν πολύ καλά εκτός από μία παροδική ενόχληση στο κρύο. Δηλαδή από το ατύχημα αυτή δεν αντιμετώπιζε μία χρόνια κατάσταση τραυματικών συμπτωμάτων. Επίσης υποστήριξε ότι οι κακώσεις της δεν ήταν σημαντικές, οι κινήσεις του αυχένα ήταν φυσιολογικές και τα τραύματα μαλακών μορίων σπονδυλικής στήλης είναι συνηθέστατα και αποκαθίστανται πλήρως σε 6 - 8 εβδομάδες. Σε αυτό το σημείο αποδέχομαι την αξιόπιστη θέση της ενάγουσας ότι δεν εξετάστηκε λεπτομερώς από αυτόν, την είδε μετά από καιρό και μάλιστα ούτε καν είδε τις ακτινογραφίες στις οποίες αυτή υποβλήθηκε. Ακόμη ο ίδιος δεν είχε εξετάσει στο παρελθόν την ενάγουσα για να γνωρίζει ποιά ήταν η υγεία της ούτως ώστε να συγκρίνει το πριν και το μετά. Αλλά διαπιστώνεται ότι οι βλάβες επιδεινώθηκαν στην οσφύ και στον αυχένα της και ακόμη ταλαιπωρείται από το δυστύχημα. Ηταν η θέση του ότι η ενάγουσα του ανέφερε ότι μετά το δυστύχημα πήγε σπίτι της και αυτός είπε ότι εάν πονούσε θα παρέμενε στο Νοσοκομείο και να αναμένει να εξεταστεί. Σε κάθε περίπτωση το δικαστήριο αποδέχεται την θέση της ΜΕ1 ότι την ημέρα του δυστυχήματος πήγε στο Νοσοκομείο και λόγω της κίνησης έφυγε και πήγε εκεί αμέσως την επόμενη ημέρα εξ΄ ου και το τεκμ.
- Θεωρώ ότι αυτή εάν δεν είχε τους εν λόγω τραυματισμούς δεν θα πήγαινε καν για περίθαλψη και μάλιστα στο Νοσοκομείο. Στην έκθεση του τεκμ.10 αναφέρει ότι σύμφωνα με το ιστορικό της η ενάγουσα στην περιγραφή δεν θυμόταν αν η ενόχληση αφορούσε το δεξί ή το αριστερό γόνατο, διαπιστώνω όμως ότι στο τεκμ.1 (παραπεμπτικό του Νοσοκομείου για ακτινογραφίες) γίνεται αναφορά σε αιτούμενη εξέταση μεταξύ άλλων και των γονάτων. Συνεπώς συνάγεται η αναφορά της περί πόνου σ΄εκείνο το σημείο. Από τις δύο αλληλοσυγκρουόμενες εκδοχές όσον αφορά τον τραυματισμό της ενάγουσας και τα κατάλοιπα της και συνεκτιμώντας την μαρτυρία των ΜΕ2 και ΜΥ1 και τα τεκμήρια που τους αφορούν, θα προτιμήσω τη μαρτυρία του ΜΕ2 αντί του ΜΥ1 γιατί θεωρώ ότι ήσαν πολύ επεξηγηματικός, συγκεκριμένος και βοηθητικός για το Δικαστήριο βασίζοντας τις θέσεις του σε ειδικά επιστημονικά και αντικειμενικά κριτήρια και εξηγήσεις σε αντίθεση με τον ΜΥ1 που ήταν περισσότερο θεωρητικός και ήταν εμφανής η προσπάθεια του να ενισχύσει την εικόνα ότι στην ενάγουσα δεν προκλήθηκαν από το δυστύχημα τα εν λόγω προβλήματα στον αυχένα και στην οσφύ, κατάλοιπα μέχρι και σήμερα. Η αποδεκτή θέση της ενάγουσας της μη ύπαρξης οποιουδήποτε ιστορικού στην υγεία της είναι ενισχυτικό της άποψης του ΜΕ3 και, συγχρόνως, ως καταρρίπτον την αντίθετη άποψη του ΜΥ1 ότι δεν πρόκειται ούτε για αρθριτικά, ούτε ότι αυτά προκλήθηκαν από άλλη αιτία, ήτοι ότι η ενάγουσα ενεπλάκηκε σε άλλο δυστύχημα λίγες ημέρες πριν το επίδικο, θέσεις που παρέμειναν μετέωρες και συνεπώς μη αποδεκτές από το δικαστήριο. Θεωρώ ότι η μαρτυρία του ΜΥ1 δεν ήταν ικανοποιητική και επαρκής λαμβάνοντας υπόψη μου ότι αυτός δεν εξέτασε την ενάγουσα ευθύς αμέσως ή τουλάχιστον μέσα στο 2016 αλλά 2 χρόνια μετά. Αυτός δεν είδε ούτε τις αρχικές ακτινογραφίες της - του Γεν.Νοσοκομείου Λεμεσού (βάση των τεκμ.1 και 3) για την αυχενική και την οσφυϊκή μοίρα, ούτε αυτές του Α.Κοτζιαμάνη (σχ.τεκμ.4) ούτε και την μαγνητική τομογραφία (σχ.τεκμ.6) για να μπορεί να έχει ολοκληρωμένη άποψη σε σύγκριση με τον ΜΕ3 ο οποίος την εξέτασε τον Μάρτιο 2016 και είδε όλα τα πιο πάνω και αναφέρει στο τεκμ.7, σελ.1 «ο ακτινολογικός έλεγχος κατέδειξε ευθειασμό αυχενικής μοίρας και οπισθολίσθηση του Ο4 σπονδύλου, άνευ σημείων κατάγματος των σπονδύλων». Επίσης λαμβάνω υπόψη μου και αποδέχομαι την θέση του ΜΥ1 ότι είναι σημαντικός ο πρώτος Ιατρός που εξετάζει τον ασθενή και θα έλεγα ότι ο χρόνος των 36 ημερών που ο ΜΕ3 εξέτασε την ενάγουσα δεν ήταν μακρύς αλλά σίγουρα είναι σε καλύτερη θέση απ΄αυτόν που την είδε 2 χρόνια και ένα μήνα μετά. Αποδέχομαι τα ευρήματα της ακτινογραφίας αυχενικής μοίρας (τεκ.4 - 27.5.2016) όπου διαπιστώνονται αλλοιώσεις σπονδυλώσεως και μικρά στένωση του Α5 - Α6 μεσοσπονδυλίου διαστήματος και σε έκταση παρατηρείται πρώτου βαθμού οπίσθια σπονδυλολίσθηση του Α4 σπονδύλου και απώλεια της φυσιολογικής αυχενικής λορδώσεως. Αυτά ενισχύονται από το περιεχόμενο της μαγνητικής τομογραφίας τεκμ.6 (ημερ.27.10.22) στο οποίο αναγνωρίζονται στοιχεία αυχενικής σπονδύλωσης - δισκοπάθειας με πίεση του μηνιγγικού σάκου στα Α4-5, 5-6, 6-7 του αυχένα. Αποδέχομαι την θέση ότι η ενάγουσα ακολούθησε τις οδηγίες του Ιατρού του Νοσοκομείου, ότι υποβαλλόταν σε φυσιοθεραπείες και επειδή εξακολουθούσε να πονάει επισκέφθηκε τον ΜΕ
- Εφόσον η ενάγουσα μετά το δυστύχημα συνέχιζε να έχει πόνο στον αυχένα και στην οσφυϊκή χώρα δεν θεωρώ παράλογο να υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπεία για να απαλύνει τον πόνο της, έστω και εάν δεν το ανέφερε ο Νοσοκομειακός Ιατρός στο τεκμ.
- Μάλιστα όταν επισκέφθηκε τον ΜΕ3 αυτός της συνέστησε φυσιοθεραπεία σε τακτικά χρονικά διαστήματα για ένα χρόνο. Αυτή ήταν και η θέση του ενόρκως. Επίσης αποδέχομαι την θέση του ΜΕ2 για τον τρόπο με τον οποίο προχώρησε στην φυσιοθεραπεία της ενάγουσας. Το πώς επέλεξε να προχωρήσει ο ΜΕ2 σε αυτές λόγω της εμπειρίας του εφόσον υπάρχει ενώπιον μου η αποδεκτή θέση της ενάγουσας ότι αυτή εξακολουθούσε να πονάει είναι ξεχωριστό θέμα εάν ο νοσοκομειακός Ιατρός εισηγήθηκε την φυσιοθεραπεία ή όχι. Επειδή τέθηκε από την υπεράσπιση ότι η ενάγουσα δεν υποβλήθηκε σε ακτινογραφίες αυχένα στο Νοσοκομείο, θέση που δεν αποδέχθηκε ο ΜΕ3, αποδέχομαι ότι αυτή υποβλήθηκε σε ακτινογραφίες τόσο στο Νοσοκομείο στις 14.2.16 τις οποίες και είδε και αναφέρει ο ΜΕ3 στο τεκμ.7, όσο και στις 27.5.16 μετά την 2η επίσκεψη της στον ΜΕ
- Επίσης από το τεκμ.4 έντυπο του Ιατρού ακτινολόγου Α.Κοτζιαμάνη επιβεβαιώνονται οι θέσεις του ΜΕ3 μεταξύ άλλων «η οπίσθια σπονδυλολίσθηση του Α4 σπονδύλου και παρατηρείται απώλεια της φυσιολογικής αυχενικής λορδώσεως». Αλλά και από το τεκμ.10 στο οποίο γίνεται αναφορά στο ιστορικό της ότι υποβλήθηκε σε ακτινογραφίες στο Νοσοκομείο. Η θέση της υπεράσπισης ότι η σύγκρουση ήταν ανεπαίσθητη λόγω των ζημιών στο όχημα ύψους μόνο €333 και συνεπώς δεν ήταν σοβαρές οι βλάβες της ενάγουσας δεν υποστηρίχθηκε με οποιαδήποτε επαρκή μαρτυρία για να ληφθεί υπόψη από το δικαστήριο. Ακόμη αποδέχομαι την θέση του ΜΕ3 ότι υπάρχει μία αιτιώδης συνάφεια του τραυματισμού της ενάγουσας συνεπεία του δυστυχήματος του 2016 και του προκληθέντος αυχενικού συνδρόμου με επιδείνωση της κατάστασης της. Η ενάγουσα εξετάστηκε στις 14.2.16 από Ιατρό του Νοσοκομείου στον οποίο παραπονέθηκε για πόνο στον αυχένα. Στις 27.10.22 αποδέχομαι ότι υποβλήθηκε σε μαγνητική τομογραφία αυχένα και άλλων σημείων στο κεφάλι, θέση η οποία είναι αναντίλεκτη, την οποία δεν είδε ο ΜΥ
- Με βάση λοιπόν την πιο πάνω αξιολόγηση της μαρτυρίας προκύπτουν τα ακόλουθα: ΕΥΡΗΜΑΤΑ Η ενάγουσα στις 13.2.16 οδηγούσε το αυτοκίνητο με αρ.εγγραφής KHP140, επί της οδού Τζελάλ Μπαγιάρ στην Λεμεσό, με δυτική κατεύθυνση, ιδιοκτησίας της Α. Κυριακίδου. Αυτή ευρίσκετο εις την αριστερή λωρίδα και ήταν σταματημένη στο κόκκινο φως τροχαίας. Η Εναγόμενη 1 καθ' όλο τον ουσιώδη χρόνο προς την παρούσα αγωγή ήταν η ιδιοκτήτρια και οδηγός του οχήματος με αρ.εγγρ.[ ], στην αριστερή λωρίδα και στην ίδια κατεύθυνση με την ενάγουσα και μπροστά της προπορεύετο το αυτοκίνητο του Α.Γεωργίου με αρ.εγγρ.[ ] που ήταν σταματημένο στα φώτα τροχαίας. Οι Εναγόμενοι 2 κατά πάντα ουσιώδη χρόνο προς την παρούσα αγωγή ήσαν και/ή είναι Εταιρεία Περιορισμένης ευθύνης δεόντως εγγεγραμμένη στα μητρώα του Εφόρου Εταιρειών στην Κύπρο με έδρα την Λεμεσό και διεξήγαγαν και/ή διεξάγουν πάσης φύσεως ασφαλιστικές εργασίες και/ή ασφαλίσεις μηχανοκινήτων οχημάτων σε ολόκληρη την Κύπρο. Το όχημα της εναγομένης 1 κατά τον χρόνο του δυστυχήματος ήταν ασφαλισμένο στους Εναγόμενους 2 με βάση ασφαλιστικό συμβόλαιο, το οποίο ευρίσκετο σε πλήρη ισχύ. Η Εναγόμενη 1 οδήγησε το εν λόγω όχημα της αμελώς και κατά τέτοιο τρόπον ώστε προκάλεσε σύγκρουση του οχήματος της με το προπορευόμενο της όχημα με αρ. εγγραφής [ ] του Α.Γεωργίου με αποτέλεσμα τούτο να κινηθεί προς τα εμπρός και να συγκρουσθεί με το πίσω μέρος του αυτοκινήτου που οδηγούσε η Ενάγουσα, με αποτέλεσμα η Ενάγουσα να τραυματισθεί και να υποστεί ζημιές του οχήματος της ύψους €333 και έξοδα. Κατά τον χρόνο του δυστυχήματος ήταν 44 ετών περίπου, καθόλα υγιής και αρτιμελής και εργαζόταν στο Προξενικό Λιμεναρχείο Αμμοχώστου. Αυτή επισκέφθηκε το Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού την ίδια ημέρα του δυστυχήματος και λόγω της πολλής κίνησης εκεί, έφυγε και ξαναπήγε την επόμενη. Στις 14.2.16 εξετάστηκε από τον Δρ.Ι.Ιωάννου στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, του παραπονέθηκε για πόνο στον αυχένα, της χορηγήθηκε και ακολούθησε φαρμακευτική αγωγή (τεκμ.2 α, 2β, 3) και χρήση αυχενικού κολλάρου. Επίσης αυτή στο Νοσοκομείο υποβλήθηκε σε ακτινολογικό έλεγχο στον αυχένα, γόνατα και μέση (τεκμ.1). Αυτή δεν είχε οστική κάκωση, ήτοι κάταγμα. Το έντυπο του Νοσοκομείου τεκμ.1 στο όνομα της ενάγουσας με ημερ.εγγραφής της την 15.2.16 φέρει την σφραγίδα Ιατρού - Ειδικού Χειρούργου Ορθοπαιδικού και την παραπέμπει για ακτινογραφίες της οσφυϊκής μοίρας σπονδυλικής στήλης, δεξιού ώμου και γονάτων (ΟΜΣΣ). Δεν μου διαφεύγει ότι η ημερομηνία εγγραφής της στο τεκμ.1 είναι 15.2.16, ενώ ήδη την προηγούμενη ημέρα εξετάστηκε από τον Ιατρό βάση του τεκμ.
- Ακόμη διαπιστώνω ότι στο τεκμ.3 δεν αναφέρει οτιδήποτε για την οσφυϊκή μοίρα σε αντίθεση με την παραπομπή για ακτινολογικό έλεγχο σε αυτήν ως αναφέρει το τεκμ.
- Αυτό που συμπεραίνω είναι ότι για να παραπέμπεται η ενάγουσα με το τεκμ.1 σε ακτινολογικό έλεγχο ΟΜΣΣ συνάγεται ότι αυτή είχε αναφέρει στον Ιατρό την προηγούμενη ημέρα για την ενόχληση της στο συγκεκριμένο σημείο και αυτός παρέλειψε να το καταγράψει στο τεκμ.
- Η ενάγουσα κατέβαλε έξοδα ύψους €24 για την φαρμακευτική της αγωγή, για τις ακτινογραφίες του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού ύψους €22 και για την ετοιμασία της ιατρικής έκθεσης ύψους €62 συνολικού ποσού €
- Αυτή επισκέφθηκε για πρώτη φορά μετά το δυστύχημα τον ΜΕ2 εγγεγραμμένο φυσιοθεραπευτή (από το 2005), ο οποίος διατηρεί το φυσιοθεραπευτήριο με την ονομασία E.P.G.PHYSIO D.TEAM ORAMA LTD. Αυτή χρειαζόταν άμεσα φυσιοθεραπείες και μέχρι αρχές του 2022 υποβαλλόταν σε φυσιοθεραπείες κοντά του. Δόθηκαν στην ενάγουσα από το φυσιοθεραπευτήριο του δύο αποδείξεις, για τις φυσικοθεραπείες που έκανε (τεκμήριο 9). Την μία την εξέδωσε αυτός και την άλλη ο υπάλληλος του για το ποσό των €
- Την υπέβαλε σε φυσιοθεραπείες βάση της πείρας του. Τις πρώτες ημέρες λόγω της ευαισθησίας και του πόνου δεν μπορούσαν να την ακουμπήσουν για θεραπεία. Αυτοί χρέωναν €25 έκαστη θεραπεία, η ενάγουσα χρειάστηκε γύρω στις 30 θεραπείες και της έκαναν και δωρεάν θεραπείες. Η ενάγουσα εξακολουθούσε να πονάει και αυτός της συνέστησε να πάει σε ιδιώτη Ιατρό εξ' ου και η επίσκεψη της στις 21.3.16 και 27.5.16 στον ΜΕ3 Ιδιώτη Χειρούργο Ορθοπαιδικό - Τραυματιολόγο (από το 1991). Αυτός συνέταξε και υπέγραψε για την ενάγουσα την Ιατρική Έκθεση του (τεκμ.7), ως επίσης και την απόδειξη (τεκμ.8). Τον επισκέφθηκε ένα μήνα μετά το δυστύχημα. Αυτός παρατήρησε στην ενάγουσα ευθειασμό στον αυχένα της, κάκωση της αυχενικής μοίρας η οποία συμβαίνει κυρίως από τροχαίο ατύχημα, δηλαδή με την βίαιη πρόσθια και οπίσθια κίνηση του κεφαλιού, δημιουργείται βλάβη στους συνδέσμους, μία συνδεσμική αστάθεια (whiplush injury). Από την κάκωση αυτή επέρχεται έντονος πόνος στον αυχένα που επεκτείνεται στην ωμοπλάτη, μούδιασμα κάτω άκρων, πονοκέφαλος, ζάλη, μία μακρoχρόνια βλάβη για περίπου 6 μήνες με πόνο και μυϊκό σπασμό στον αυχένα που επιδεινώνεται από την εργασία ή το στρες και μπορεί να εξελιχθεί σε μια χρόνια κατάσταση. Της ζήτησε όπως προβεί σε λειτουργικές ακτινογραφίες της αυχενικής μοίρας σε κάμψη και σε έκταση, λόγω της εξακολούθησης του πόνου στον αυχένα και στην μέση, τις οποίες και έκανε (σχ.τεκμ.4 αποτέλεσμα ακτινογραφιών) και διαπίστωσε συνδεσμική αστάθεια στον Α4 (αυχενικό) σπόνδυλο της ενάγουσας. Το τεκμ.4 υπογράφεται από τον Ιατρό Ακτινολόγο Α.Κοτζιαμάνη, φέρει ημερ.27.5.16 (3 μήνες μετά το δυστύχημα) και σε αυτό αναφέρεται ότι παρατηρούνται αλλοιώσεις σπονδυλώσεως και μικρά στένωση του Α5 - Α6 μεσοσπονδύλιου διαστήματος. Οι αυχένες των σπονδυλικών τόξων είναι φυσιολογικοί. Παρατηρείται 1ου βαθμού οπίσθια σπονδυλολίσθηση του Α4 σπονδύλου η οποία ανατάσσεται στις υπόλοιπες θέσεις. Παρατηρείται απώλεια της φυσιολογικής αυχενικής λορδώσεως. Με το τεκμ.4 συνδέεται και η απόδειξη τεκμ.5 (27.5.16) του ιδίου Ακτινολόγου για το ποσό των €
- Στη συνέχεια η ενάγουσα υποβλήθηκε σε μαγνητική τομογραφία στο ΜEDITERRANEAN HOSPITAL την οποία είδε στις 15.11.22 ο ΜΕ3 (σχ.τεκμ.6) αφού την παρέπεμψε ο Δρ.Κορδαλής αλλά και κάποιος άλλος γιατρός για πρόβλημα στον λάρυγγα. Σε αυτήν παρατηρείται μία σαφής επιδείνωση της αυχενικής μοίρας σε σχέση με την ακτινογραφία του 2016 (τεκμ.4) στην οποία αναφερόταν μικρή στένωση στον Α5 - Α
- Αυτό συνάδει με τις αναφερόμενες προβλέψεις στην έκθεση του ΜΕ3 (του 2016) τεκμ.7, δηλαδή ότι «αναμένεται σταδιακή ανάπτυξη σπονδυλοαρθριτικών αλλοιώσεων με στενώσεις και οστεόφυτα κυρίως στο επίπεδο Ο4-5 της οσφυικής με αποτέλεσμα χρόνια συμπτωματολογία με πόνο και δυσκαμψία στην μέση. Αυτά δεν αποτελούν εκ γενετής ανωμαλία ή αρθριτικά αλλά μία συνδεσμική αστάθεια - δηλαδή κακώσεις μαλακών μορίων που δεν αποθεραπεύονται στις 6 - 8 εβδομάδες. Παλαιότερα είχε υποβληθεί σε μηνισκεκτομή στο γόνατο της. Η ενάγουσα υπέστη διάστρεμμα αυχενικής μοίρας, σοβαρού βαθμού με βλάβη των συνδέσμων, με μουδιάσματα στα άνω άκρα και πόνο η οποία εξελίχθηκε σε χρόνια κατάσταση. Δηλαδή υπάρχει μία σύνδεση του τραυματισμού της ενάγουσας στον αυχένα και στην οσφύ από το 2016 όταν προκλήθηκε το τροχαίο ατύχημα μέχρι και σήμερα, ως η κατάσταση της που περιγράφηκε πιο πάνω. Αυτή λόγω του δυστυχήματος παρέμεινε στο σπίτι για 3 μήνες. Ο ΜΕ3 εξέδωσε την απόδειξη είσπραξης του ποσού των €400 από την ενάγουσα τεκμ.8, για παρακολούθηση, θεραπεία και έκδοση του τεκμ.
- Ο ΜΥ1 είδε την ενάγουσα στις 29.3.18 εκ μέρους των εναγομένων 1 και 2 και δεν προέβηκε σε λεπτομερή εξέταση της αναφορικά με τα πιο άνω αναφερθέντα προβλήματα της στον αυχένα και στην οσφύ. Αυτός δεν την παρακολούθησε ευθύς μετά το δυστύχημα αλλά 2 χρόνια και ένα μήνα μετά. Ούτε είδε τις ακτινογραφίες του Νοσοκομείου, ούτε το τεκμ. 4 και
- Συνέταξε ιατρική έκθεση τεκμ.10 για την ενάγουσα. Συνακόλουθα το δικαστήριο συνεκτιμώντας όλη την σχετική μαρτυρία αποδέχεται ότι πράγματι η ενάγουσα έχει υποστεί τους προκληθέντες από το δυστύχημα τραυματισμούς, που επικαλείται στην έκθεση απαίτησης της παράγραφος 8(Α(α-ο)). ΤΟ ΒΑΡΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΔΕΙΞΗΣ Σύμφωνα με πάγια νομολογία, ο ενάγων σε μία αγωγή έχει το γενικό βάρος να αποδείξει στο μέτρο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων ότι η δική του εκδοχή γεγονότων είναι πιο πιθανή παρά να μην είναι. Η αρχή αυτή έχει επαναληφθεί στην απόφαση Χρυσάνθη Χρύσανθου και Σταύρος Φραντζή ν Αντρέα Φραντζή
(2010)1Β Α.Α.Δ.1295. Όπως διευκρινίσθηκε στην υπόθεση Μαρσέλ κ.α. ν. Λαϊκή Τράπεζα Λτδ
(2001)1(B) Α.Α.Δ 1858: «Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not).». ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Είναι καθιερωμένη αρχή ότι οι ειδικές αποζημιώσεις πρέπει να καταγράφονται στις έγγραφες προτάσεις με λεπτομέρειες και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα. (Ανδρέας Σπύρου v. Άριστου Χ"Χαραλάμπους
(1989)1Ε Α.Α.Δ. 298, Demetrios Emmanuel and Another v. Andronicos Nicolaou and Another
(1977)1 C.L.R. 15, Zachariou v. Lioness
(1983)1 C.L.R. 415 και McGregor on Damages, 15η Έκδοση, παράγραφος 23, σελίδα 15). Στην τροποποιημένη έκθεση απαίτησής της η ενάγουσα προσδιόρισε ειδικά τις Ειδικές Ζημιές στην παρ.Β. ήτοι α.Φαρμακευτική αγωγή €24,00, β.Φυσιοθεραπείες € 700,00, γ.Ακτινολογικές εξετάσεις Δρ.Α.Κοτζιαμάνη €70,00, δ.Έξοδα Δρ.Μ.Μάρκαρη €400,00, ε.Έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού για τις ακτινογραφίες €22,00, ζ. Έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού για ετοιμασία της ιατρικής έκθεσης €62,00 και η.Απώλεια ημερομισθίων €2100, συνολικό ποσό €3378,
- Δηλώθηκαν ως παραδεκτό γεγονός από τις δύο πλευρές οι ειδικές αποζημιώσεις της παραγράφου Β(α) και Β(ε) και (ζ) του τροποποιημένου κλητηρίου εντάλματος ήτοι η φαρμακευτική αγωγή ύψους €24, τα έξοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και/ή του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού για τις ακτινογραφίες ύψους €22 και για την ετοιμασία της ιατρικής έκθεσης ύψους €
- Συνεπώς αποδεικνύονται τα εν λόγω ποσά ύψους €
- Όσον αφορά τις φυσιοθεραπείες (στοιχ. Β(β)) η απαίτηση της Ενάγουσας εδράζεται στο τεκμήριο 9 και στην σχετική μαρτυρία του Μ.Ε.2, η οποία έγινε αποδεκτή. Το ποσό της πρώτης απόδεξης ήτοι €100 δεν είναι δικογραφημένο συνεπώς δεν λαμβάνεται υπόψη. Έχει λοιπόν αποδείξει το ποσό των €700 και ότι αυτό αποτελούσε αναγκαίο έξοδο. Όσον αφορά τις ακτινολογικές εξετάσεις του Α.Κοτζιαμάνη Β(γ)) η απαίτηση της Ενάγουσας εδράζεται στο τεκμήριο 5 και στην σχετική μαρτυρία της ενάγουσας και του ΜΕ3, η οποία έγινε δεκτή. Έχει λοιπόν αποδείξει το ποσό των €70 και ότι αυτό αποτελούσε αναγκαίο έξοδο. Όσον αφορά τα ιατρικά έξοδα του Δρ.Μ.Μάρκαρη Β(δ)) η απαίτηση της Ενάγουσας εδράζεται στο τεκμήριο 7 και 8 και στην σχετική μαρτυρία του Μ.Ε.3, η οποία έγινε δεκτή. Έχει λοιπόν αποδείξει το ποσό των €400 και ότι αυτό αποτελούσε αναγκαίο ιατρικό έξοδο. Η ενάγουσα ανέφερε ότι εργάζεται στο Προξενικό Λιμεναρχείο Αμμοχώστου για 19 έτη και ότι πληρώνεται βάσει επιστολής που αποστέλεται από τον εκάστοτε πρόξενο. Η θέση της ενάγουσας στην Ε/Α ήταν ότι για περίοδο τριών μηνών ήτοι από τις 13.02.2016 μέχρι 13.05.2016 μετά από το ατύχημα ήταν ανίκανη για εργασία και απώλεσε το ποσό των €2.100 διότι δεν ηδυνήθη να εργασθεί. Στο τεκμ.Α αναφέρει ότι ο μηνιαίος μισθός της ήταν €
- Στην ένορκη μαρτυρία της υποστήριξε ότι το πιο πάνω διάστημα δεν εργάστηκε λόγω της κατάστασης της υγείας της συνεπεία του δυστυχήματος. Αυτή είχε το βάρος απόδειξης για τις απώλειες ημερομισθίων της, αλλά δεν προσέφερε καμία απολύτως μαρτυρία και συνακόλουθα απέτυχε να αποδείξει τον ισχυρισμό της ως διατυπώνεται στην παράγραφο Γ(ι) και Β(η) της Έκθεσης Απαίτησης αναφορικά με την απώλεια ημερομισθίων της παρά το γεγονός ότι οι εναγόμενοι καμιά μαρτυρία δεν παρουσίασαν για να αντικρούσουν την μαρτυρία της ενάγουσας αλλά ούτε και αμφισβητήθηκε ότι γενικότερα εργαζόταν εκεί. Αυτή δεν παρουσίασε οποιοδήποτε πιστοποιητικό ή έγγραφο που να αποδεικνύει την εργασία της στον συγκεκριμένο χώρο και ότι την πιο πάνω χρονική περίοδο απουσίαζε λόγω του δυστυχήματος. Συνεπώς δεν μπορεί να επιδικασθεί στην ενάγουσα αυτό το έξοδο. ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Ερχόμενη τώρα στην εξέταση των γενικών αποζημιώσεων στην παράγραφο Γ - 9 της Ε/Α αναφέρεται ότι «αυτή συνεπεία των εν λόγω τραυμάτων της και/ή των συνεπειών τούτων υπέφερε, υποφέρει και θα υποφέρει μονίμως πόνους, δυσκολίας, ζημίας και απωλείας ως και των απολαύσεων της και εστερήθη εισοδήματα από την εργασία της». Οι αρχές που διέπουν την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων έχουν νομολογηθεί και θα πρέπει ιδιαίτερα να τονισθεί πώς, από τη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου διαπιστώνεται μία τάση για αύξηση των αποζημιώσεων σε σύγκριση με το ύψος των αποζημιώσεων που επιδικαζόταν στο παρελθόν ώστε να αντανακλάται η μεγαλύτερη δυνατή ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την ταλαιπωρία και την αγωνία που επέρχεται από ένα ατύχημα (Μαυροπετρής ν. Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ. 66 και Jamal v. Αντωνίου
(2014)1 Α.Α.Δ. 347). Ο σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση κατά το δυνατόν του θύματος ως αυτό ήταν πριν το ατύχημα, (Σωτηρίουν. Chapo (Investments) Ltd κ.α.
(2007)1 Α.Α.Δ. 491 και Ανδρέου ν. Iacovou Brothers (Constructions) Ltd
(2014)1 Α.Α.Δ. 2851), Paraskevaides (Overseas) Ltd. v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789 και Θεμιστοκλέους v. Παρασκευάς
(1992)1(Α) Α.Α.Δ. 498), ενώ πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η πάροδος του χρόνου από την επιδίκαση αποζημιώσεων σε ανάλογα ατυχήματα σε παλαιότερα χρόνια. Είναι γνωστή η τοποθέτηση της νομολογίας ότι προηγούμενες αποφάσεις επί του θέματος των αποζημιώσεων δεν αποτελούν κατ΄ ανάγκη δεσμευτικό προηγούμενο ενόψει της εγγενούς διαφοράς των διαφόρων υποθέσεων σε σχέση με τους τραυματισμούς (Polycarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R. 727, G & L Calibers Ltd v. Λεμεσιανού
(2003)1 Α.Α.Δ. 948 και Ταμπούρας ν. Κολάνη
(2008)1 Α.Α.Δ. 384). Στην Πολιτική Έφεση 326/11, 12.4.17 Καλογήρου v Προδρόμου και άλλης αναφέρθηκε ότι έχει διαπιστωθεί από τη νομολογία ότι ενώ αναγνωρίζεται η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις σε μια προσπάθεια ικανοποίησης σε χρήμα του ανθρωπίνου πόνου και της ταλαιπωρίας (A. Panayides Contracting Ltd v. Χαραλάμπους
(2004)1 Α.Α.Δ. 416), από την άλλη η αυξητική αυτή τάση δεν αποτελεί και οδικό χάρτη για παροχή αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση (Σπύρος Μελάς και Ελένη Λτδ ν Πολίτη
(2003)1 Α.Α.Δ. 590). Το δικαστήριο κατά τον υπολογισμό των γενικών αποζημιώσεων θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη του την φύση των τραυμάτων του ενάγοντος, την διάρκεια της θεραπείας, τον πόνο και την ταλαιπωρία, την ενόχληση και την απώλεια των προσωπικών ανέσεων, την απώλεια και τα προβλήματα στην υγεία του που δυνατό να παρουσιαστούν στο μέλλον καθώς και την πιθανότητα μελλοντικής απώλειας εισοδημάτων ή κερδών. Από την μελέτη λοιπόν της νομολογίας έχω εντοπίσει αποφάσεις με τα ίδια περίπου χαρακτηριστικά και σωματικές βλάβες όπως της επίδικης και είναι οι ακόλουθες: Στην Κεζαρίδης ν. Κωνσταντίνου
(2007)1 (Β) ΑΑΔ 1373, το Εφετείο άνκαι έκρινε ότι οι επιδικασθείσες πρωτόδικα γενικές αποζημιώσεις εκ Λ.Κ.6.000 (€10.320) για σοβαρό διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, κακώσεις στην κεφαλή και εγκεφαλική διάσειση πλησιάζουν στο ανώτατο όριο, επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση εφόσον θεώρησε ότι οι αποζημιώσεις δεν ήταν σε εκείνο το βαθμό που καθιστούσε την περίπτωση κατάλληλη για μείωση τους. Στην Α.Χριστοφίνης και Στ. Φραντζή, Πολιτική Έφεση 328/11, ημερ.31.1.17 κρίθηκε ότι το ποσό των €7.000 είναι δίκαιο και εύλογο για το πόνο και ταλαιπωρία που η εφεσίβλητη υπέστη και εξακολουθεί να υφίσταται εξαιτίας του δυστυχήματος ενώ το Πρωτόδικο είχε επιδικάσει αποζημίωση €10.000. Το Εφετείο ανέφερε ότι οι τραυματισμοί στην Κεζαρίδης ήσαν πολύ πιο σοβαροί από αυτήν, εφόσον υπήρχαν και κακώσεις κεφαλής, λαμβανομένων υπόψη των σωματικών βλαβών τις οποίες υπέστη η εφεσίβλητη και καταγράφησαν ανωτέρω και ότι για 15 μέρες φορούσε αυχενικό κολλάρο ενώ τα κατάλοιπα σήμερα είναι άλγος, δυσκαμψία του αυχένα και αιμωδίες άνω άκρων και μόνο κατά την αλλαγή του καιρού και μετά από κόπωση, κρίθηκε ότι το ποσό των €10.000 ως γενικές αποζημιώσεις που υπολόγισε το Πρω2τόδικο Δικαστήριο είναι υπερβολικό γι' αυτό και χρειάστηκε η επέμβαση του Εφετείου. Στην Κ.Κωνσταντινίδης εναντίον Παπαμιλιτιάδους και άλλοι, 2007, 1 ΑΑΔ, 733 την οποία επικαλείται η υπεράσπιση, για την εφεσίβλητη/ενάγουσα στην αγωγή 6109/99 που της επιδικάστηκε ποσό ΛΚ5.000 ως γενικές αποζημιώσεις το Δικαστήριο ανέφερε τα εξής: «Η Μαρούλλα Μαυρή 55 χρονών σήμερα, ήταν επιβάτης και καθόταν στη θέση του συνοδηγού στις 13.10.97 που έγινε το δυστύχημα. Έπαθε
(1)κάταγμα της 5ης πλευράς δεξιά
(2)διάτρεμμα της αυχενικής μοίρας και
(3)εγκεφαλική διάσειση. Κρατήθηκε στο νοσοκομείο μέχρι τις 15.10.1997, ήταν κλινήρης, με συνεχή ιατρική παρακολούθηση και φροντίδα και έφερε αυχενικό κολλάρο για τρεις μήνες συνεχώς. Παρέμεινε εκτός εργασίας για δύο περίπου μήνες. Ακτινολογικά έχει τελείως επανέλθει. Η κάκωση στον αυχένα έχει επανέλθει πλήρως είναι όμως αποδεκτό ότι κάποια ευαισθησία παρέμεινε που εκδηλώνεται στις αλλαγές του καιρού, όταν υπάρχει κρύο ή ακινησία, σ' αυτές τις περιπτώσεις έχει πονοκέφαλο.» Τέλος για την εφεσίβλητη/ενάγουσα στην αγωγή 6110/99 Δήμητρα Ζαχαρίου (αδελφή των άλλων δυο εναγουσών) το Δικαστήριο αφού απέρριψε αίτημά της για αποζημίωση που σχετίζετο με τα δόντια της, επιδίκασε το ποσό των ΛΚ1.000 ουσιαστικά για πόνο στον αυχένα, κεφαλαλγία και ζάλη για τα οποία έπαιρνε για αρκετό καιρό φάρμακα (stemetils). Δεν έχουμε ικανοποιηθεί ότι το ποσό των ΛΚ1.000 είναι υπερβολικό όπως ισχυρίζεται ο εφεσείων. Με βάση όλα τα πιο πάνω η έφεση απορρίπτεται με ΛΚ1.200.- έξοδα (περιλαμβανομένου του Φ.Π.Α.) πλέον ΛΚ70.- πραγματικά έξοδα, εναντίον του εφεσείοντα. Θεωρώ ότι η πιο πάνω διαφοροποιείται από την παρούσα καθότι η μία ενάγουσα Μ.Μαυρή είχε τελείως επανέλθει και η άλλη Δ.Ζαχαρίου απλά είχε πόνο στον αυχένα, κεφαλαλγία και ζάλη ήτοι βλάβες οι οποίες διαφέρουν από την παρούσα όπου υπάρχουν κατάλοιπα ως αναφέρονται στα τεκμ.4, 6 και 7. Στην υπόθεση Νεοκλέους v. Worley
(2001)1 A.A.Δ 652, αναφέρθηκε ότι ο ενάγων - εφεσείων υπέστη βαρύ διάστρεμμα του αυχένα. Σύμφωνα με την ιατρική μαρτυρία ο όρος περικλείει κακώσεις μαλακών μορίων περιλαμβανομένων συνδέσμων του αυχένα, ακόμα δεν μπορεί να αποκλεισθεί και κάκωση δίσκων. Ο θεράπων ιατρός του εφεσείοντα, η μαρτυρία του οποίου έγινε δεκτή από το Δικαστήριο, παρατήρησε τρία χρόνια μετά το δυστύχημα μεγάλη αύξηση των οστεοαρθριτικών αλλοιώσεων από αυτές που προϋπήρχαν του τραυματισμού, αύξηση που δεν κρίθηκε φυσιολογική. Αποδίδεται δε μερικώς και στον τραυματισμό του εφεσείοντα, ο οποίος επιδείνωσε προϋπάρχουσα κατάσταση και επιτάχυνε τη δυσάρεστη ταχεία εξέλιξη. Στην εν λόγω υπόθεση επιδικάστηκε κατ΄έφεση ως ποσό αποζημιώσεων ύψους ΛΚ3.500 (€6020) επί πλήρους ευθύνης. Η εν λόγω υπόθεση διαφοροποιείται στην φύση του διαστρέμματος στον αυχένα, προϋπήρχαν οστεοαρθριτικές αλλοιώσεις και ήταν υπόθεση 22 χρόνια προηγουμένως. Στην Π.Ιωακείμ v Τερεζοπούλου, 1997, 1, ΑΑΔ, 235 επεσυνέβηκε τροχαίο ατύχημα, υπήρξε απώλεια απολαβών, η ενάγουσα ήταν ράπτρια με απασχόληση κατ' οίκον, ηλικίας 40 χρόνων, υπέστη αυχενικό σύνδρομο και χειροτέρευσε η κατάσταση της με την πάροδο του χρόνου με ενδεχόμενο για περαιτέρω επιδείνωση. Η μαγνητική τομογραφία κατέδειξε κεντρική ρήξη μεσοσπονδυλικού δίσκου η οποία επέφερε μείωση της κάμψης και έκτασης του αυχένα κατά 35% περίπου, πόνο στην αυχενική μοίρα και αδυναμία στο δεξί χέρι. Υπήρξε εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η επιδείνωση της κατάστασης της εφεσίβλητης η οποία υπέστη αυχενικό σύνδρομο, οφειλόταν στο ατύχημα και όχι σε ιδιοσυστατικές εκφυλιστικές αλλοιώσεις του σπονδύλου οι οποίες έτυχε να συμπέσουν χρονικά με αυτό Επί τη βάσει του ευρήματος αυτού καθορίστηκαν οι αποζημιώσεις. Επιδικάσθηκαν υπέρ της ενάγουσας (α) £650 ως αποζημιώσεις για ειδικές ζημιές (β) £5.440 για απώλεια εισοδήματος και (γ) £8.000 (€13.760) ως γενικές αποζημιώσεις καθώς και τόκος. Απορρίφθηκε η έφεση του εναγόμενου. Στην Πολιτική Έφεση 316/13 Alpha Concrete Public Company Limited v Γλυκύ, ημερ.21.7.20 η οποία απορρίφθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο . Ο εφεσίβλητος από το ατύχημα υπέστη εγκεφαλική διάσειση, διάστρεμμα αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, έντονο πονοκέφαλο, ζαλάδες και ίλιγγο, βαθύ θλαστικό τραύμα στο τριχωτό της κεφαλής, αλλά και διαταραχή μνήμης και αδυναμία συγκέντρωσης ως εκ των οποίων του έγινε συρραφή του τραύματος, του χορηγήθηκε προστατευτικό κολλάρο για τον αυχένα, εμβόλιο τετάνου, αντιβίωση και παυσίπονα, είχε μυϊκό σπασμό στην αυχενική περιοχή και την ωμοπλάτη, ενώ υπήρχε και τοπική ευαισθησία και περιορισμός κινητικότητας. Αξίωσε μεταξύ άλλων γενικές αποζημιώσεις και απώλεια εισοδημάτων από 4.9.2006 μέχρι 22.9.
- Το Επαρχιακό Δικαστήριο ορθώς κατέληξε να αποδώσει υπέρ του εφεσίβλητου-ενάγοντα και εναντίον των εφεσειόντων-εναγομένων ως αποζημιώσεις το ποσό των €6.688,57 πλέον τόκους προς 5½% ετησίως από 4.9.2009 μέχρι εξόφλησης, πλέον έξοδα. Στον ενάγοντα δεν παρέμειναν κατάλοιπα από το δυστύχημα. Προσομοιάζει σε κάποιες σωματικές βλάβες της ενάγουσας χωρίς όμως κατάλοιπα. Είναι εμφανές ότι οι πιο πάνω αναφερόμενες περιπτώσεις δεν αντιστοιχούν πλήρως, ως προς τα τραύματα και τις συνέπειες αυτών, με την παρούσα, ενώ λαμβάνεται υπόψη και ο χρόνος έκδοσης αυτών. Στα πλαίσια υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων στην παρούσα λαμβάνω υπόψη το είδος και την έκταση των βλαβών που έχει υποστεί η ενάγουσα καθώς και τον πόνο και την διάρκεια αυτών. Λαμβάνω δε ιδιαίτερα υπόψη μου ότι αυτή κατά τον χρόνο του δυστυχήματος ήταν 44 ετών, καθόλα υγιής και αρτιμελής. Επισκέφθηκε Ιατρό στο Νοσοκομείο και φυσιοθεραπευτή ο οποίος την υπέβαλε σε φυσιοθεραπείες χωρίς να θεραπεύεται. Στη συνέχεια επισκέφθηκε τον ΜΕ3 ο οποίος διαπίστωσε ότι αυτή βάδιζε με δυσκολία, παραπονείτο για κεφαλαλγία και δυσκολευόταν στις κινήσεις του κορμού και στην ορθοστασία. Είχε επώδυνο δυσκαμψία στον αυχένα στην κάμψη και στην στροφή του κεφαλιού, μυϊκό σπασμό παρασπονδυλικά και αμφοτερόπλευρα, επέκταση του πόνου στις ωμοπλάτες και στον βραχίονα, αιμωδίες στα άνω άκρα, επώδυνο δυσκαμψία στην οσφυϊκή μοίρα της ΣΣ. Ο ακτινολογικός έλεγχος της αυχενικής μοίρας κατέδειξε ευθειασμό αυτής και οπισθολίσθηση του Ο4 σπονδύλου. Ο ΜΕ3 διέγνωσε διάστρεμμα αυχενικής μοίρας ΣΣ και θλάση οσφυϊκής μοίρας ΣΣ. Με βάση το πιστοποιητικό που αφορά την μαγνητική τομογραφία αυχενικής μοίρας (τεκμ.6) στην οποία υποβλήθηκε η ενάγουσα στο ΜEDITERRANEAN HOSPITAL (27.10.22) παρατηρείται μία σαφής επιδείνωση της αυχενικής μοίρας σε σχέση με την ακτινογραφία του 2016 τεκμ.4 στην οποία αναφερόταν μικρή στένωση στον Α5 - Α
- Αυτή την επιδείνωση την είχε προβλέψει ο ΜΕ3 στην έκθεση του (του 2016) τεκμ.7, δηλαδή ότι «αναμένεται σταδιακή ανάπτυξη σπονδυλοαρθριτικών αλλοιώσεων με στενώσεις και οστεόφυτα κυρίως στο επίπεδο Ο4-5 της οσφυικής με αποτέλεσμα χρόνια συμπτωματολογία με πόνο και δυσκαμψία στην μέση». Ενόψει όλων των πιο πάνω κρίνω πως ένα ποσό της τάξης των €7.000 επί πλήρους ευθύνης, είναι δίκαιη και εύλογη αποζημίωση στην Ενάγουσα για τις σωματικές βλάβες, τον πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη αλλά και για την χρόνια συμπτωματολογία με πόνο και δυσκαμψία που θα υφίσταται στην μέση και στον αυχένα. ΤΟΚΟΣ Όσον αφορά το θέμα του τόκου το άρθρο 58(Α) του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, προβλέπει την επιδίκαση συγκεκριμένου τόκου αναφορικά µε ολόκληρο ή µέρος του ποσού των αποζηµιώσεων που έχουν επιδικαστεί, για ολόκληρη ή για µέρος της περιόδου µεταξύ της ηµεροµηνίας κατά την οποία γεννήθηκε το αγώγιµο δικαίωµα και της ηµεροµηνίας καταχώρησης της αγωγής, εκτός εάν το Δικαστήριο ικανοποιηθεί ότι συντρέχουν ειδικοί λόγοι περί του αντιθέτου. Σύμφωνα με την αυθεντία Φοινικαρίδης και Άλλη ν. Γεωργίου και Άλλων
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, Miller v. Petek
(1999)1 Α.Α.Δ. 2091, Θεοδούλου ν. A. Panayides Contracting Ltd
(1999)1 Α.Α.Δ. 2134) η επιδίκαση τόκου με βάση το άρθρο 58Α του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 και Ν. 156/85, διέπεται από τις αρχές της αγγλικής νομολογίας όπου γίνεται διαχωρισμός μεταξύ διαφόρων κατηγοριών αποζημίωσης. Επιδικάζεται δε τόκος επί μεν των ειδικών αποζημιώσεων από την έγερση του αγώγιμου δικαιώματος μέχρι την απόφαση αλλά μειωμένος κατά το μισό για να αντισταθμισθεί το ότι δεν προκύπτει όλη η ζημιά από την αρχή, επί δε των γενικών αποζημιώσεων από την επίδοση της αγωγής στον εναγόμενο μέχρι την απόφαση. Για την απώλεια μελλοντικών απολαβών δεν επιδικάζεται τόκος. Τονίζεται δε στην πιο πάνω απόφαση ότι οι αρχές αυτές δεν αποτελούν κανόνα δικαίου ή έστω πρακτικής και μπορούν να διαφοροποιηθούν αν το απαιτούν οι ιδιαίτερες περιστάσεις της υπόθεσης. Στην παρούσα, αναφορικά με τις ειδικές αποζημιώσεις (ιατρικά έξοδα) θα πρέπει να λεχθεί ότι αυτές αποκρυσταλλώθηκαν περί τον Ιούλιο του 2016 (βλ. Τεκμ.5,8,9). Με γνώμονα λοιπόν όλα τα δεδομένα της υπόθεσης και τις κατευθυντήριες γραμμές της νομολογίας επιδικάζω νόµιµο τόκο από τις 29.7.16 επί του συνολικού ποσού των ειδικών αποζημιώσεων. Επισημαίνεται ότι σε όλες τις περιπτώσεις είναι δυνατό να διαδραματίσει ρόλο ο τρόπος με τον οποίο προωθήθηκε μία αγωγή προς εκδίκαση και ότι στις περιπτώσεις που παρατηρείται αδικαιόλογητη καθυστέρηση στην προώθηση της θα ήταν λανθασμένο να επιδικάζεται τόκος χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η καθυστέρηση αυτή (βλ. Birkett v Hayes and another
(1982)2 All E. R. 710 (C.A)). Να υπενθυμίσω ότι το παρόν δυστύχημα επεσυνέβη στις 13.2.16 και η παρούσα αγωγή καταχωρίστηκε ένα χρόνο μετά το δυστύχημα. Παρά ταύτα με δεδομένο ότι τα θέματα που αφορούν τις σωματικές βλάβες της ενάγουσας φαίνεται ότι ξεκαθάρισαν περί τον Ιούλιο του 2016 (βλ.μαρτυρία ΜΕ3), κρίνω ότι δεν υπήρξε ιδιαίτερη καθυστέρηση στην καταχώρηση της. Ως εκ τούτου θεωρώ ορθό και δίκαιο όπως επιδικάσω νόμιμο τόκο επί του συνολικού ποσού των γενικών αποζημιώσεων από την ημερομηνία του δυστυχήματος. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Συνακόλουθα η αγωγή επιτυγχάνει και εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον των εναγομένων επί πλήρους ευθύνης, αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα για τα ποσά των: €1.278,00 ως ειδικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο από τις 29.7.16 μέχρι εξοφλήσεως. €7.000,00, ως γενικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο από τις 13.2.16 μέχρι εξοφλήσεως. Τέλος τα έξοδα της αγωγής, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην κλίμακα του ποσού της απόφασης και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ της ενάγουσας και εναντίον των Εναγομένων 1 και 2. (Υπ.) ......... Γ. Ιωαννίδου - Παπά, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο