R. A. G. B. κ.α. κ.α. ν. ALPHA PANARETI PUBLIC LTD, Αρ. Αγωγής: 1857/2015, 28/3/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2023:A18 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον: Γ. Κ. Βλάμη, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1857/2015 Μεταξύ:
- R. A. G. B., εξ Ηνωμένου Βασιλείου
- S. M., εξ Ηνωμένου Βασιλείου Εναγόντων και
- ALPHA PANARETI PUBLIC LTD, Πάφος
- ALPHA BANK CYPRUS LTD, Λευκωσία Εναγομένων Ένσταση σε αίτημα κατάθεσης έκθεσης Πολιτικού Μηχανικού Ημερομηνία: 28.03.23 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες 1 & 2: κος Τζ. Κουζαλής για G. Kouzalis L.L.C. Για Εναγόμενη 1: κος Αλ. Χρ. Αλεξάνδρου ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Οι Ενάγοντες 1 και 2 καταχώρισαν την παρούσα αγωγή εναντίον των Εναγομένων 1 και
- Αμφότεροι Εναγόμενοι, εκτός από υπεράσπιση, προώθησαν ξεχωριστά ανταπαίτηση εναντίον των Εναγόντων. Παράλληλα η Εναγόμενη 2 προώθησε απαίτηση εναντίον της Εναγομένης 1 με την τελευταία να καταχωρεί ανταπαίτηση εις βάρος της πρώτης. Στην πορεία τόσο η απαίτηση της Εναγομένης 2 εναντίον της Εναγομένης 1 όσο και η ανταπαίτηση της δεύτερης εις βάρος της πρώτης αποσύρθηκαν στη βάση κοινής δήλωσης τους. Την ίδια στιγμή η απαίτηση των Εναγόντων 1 και 2 εναντίον της Εναγομένης 2 αποσύρθηκε ανεπιφύλακτα. Σε ότι αφορά την ανταπαίτηση της Εναγομένης 2 εναντίον των Εναγόντων, εκ συμφώνου εκδόθηκε απόφαση υπέρ της πρώτης εναντίον των Εναγόντων 1 και 2 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα σύμφωνα με κοινό πρακτικό τους ημερ. 27.01.23 που κατατέθηκε στο Δικαστήριο. Παρέμεινε προς εκδίκαση η απαίτηση των Εναγόντων εναντίον της Εναγομένης 1 και η ανταπαίτηση της Εναγομένης 1 εναντίον των Εναγόντων. Τα επίδικα θέματα τους οδηγήθηκαν για επίλυση σε ακρόαση. Για την απρόσκοπτη εκδίκαση της παρούσας αγωγής το Δικαστήριο επιλήφθηκε τους περί της Εκδίκασης Καθυστερημένων Υποθέσεων (Ειδικούς) Διαδικαστικούς Κανονισμούς του 2022 ημερ. 25.11.22, όπως αυτοί έχουν τροποποιηθεί με τον Τροποποιητικό Αρ.1 ημερ. 23.12.22 (στο εξής οι «Δ.Κ.») εκδίδοντας σχετικές οδηγίες. Μία από τις οδηγίες που δόθηκαν είναι η συνεκδίκαση της απαίτησης και ανταπαίτησης μέσα από την ίδια δικαστική διαδικασία. Οι διάδικοι περιόρισαν την προώθηση των επιδίκων ζητημάτων τους, όπως αυτά προσδιορίζονται μέσα από τα πολυσέλιδα δικόγραφα, ενημερώνοντας το Δικαστήριο γι' αυτά που τελικά παραμένουν προς εκδίκαση μέσα από τις εναρκτήριες αγορεύσεις των συνηγόρων τους. Η ακροαματική διαδικασία ξεκίνησε στις 27.01.
- Έχει ήδη ολοκληρωθεί η μαρτυρία του Ενάγοντα 1 ως πρώτου μάρτυρα της πλευράς των Εναγόντων. Ακολούθως προσήλθε για κατάθεση ο κύριος Σάββας Κωνσταντίνου, Πολιτικός Μηχανικός. Στα πλαίσια της κυρίως εξέτασης του επιχειρήθηκε η κατάθεση έκθεσης του, η οποία όμως προσέκρουσε στην ένσταση της Εναγομένης
- Ενόψει της εξέλιξης αυτής κλήθηκαν και αγόρευσαν αμφότεροι συνήγοροι. Στη νομική επιχειρηματολογία του ο ευπαίδευτος συνήγορος της Εναγομένης 1 παρέθεσε τους λόγους για τους οποίους η πελάτισσα του ενίσταται στην παρουσίαση του σκοπούμενου προς κατάθεση εγγράφου, τους οποίους και εξήγησε ενώπιον του Δικαστηρίου. Από την άλλη, ο ευπαίδευτος συνήγορος των Εναγόντων ανέπτυξε τα δικά του επιχειρήματα που κατά τη γνώμη του δικαιολογούν απόρριψη της ένστασης της Εναγομένης
- Πλήρης ανάλυση των αγορεύσεων των συνηγόρων σχετικά με την υπό εξέταση ένσταση είναι καταγραμμένη στα πρακτικά του Δικαστηρίου και δεν χρειάζεται να επαναδιατυπωθεί καθότι δεν θα εξυπηρετήσει οποιοδήποτε πρακτικό σκοπό. Εκεί και όπου κρίνεται ότι χρειάζεται θα γίνεται ειδική αναφορά σε νομικά επιχειρήματα των συνηγόρων. Προτού ασχοληθώ με την ουσία της ένστασης οφείλω να επισημάνω στο σημείο αυτό ότι η αγόρευση του συνηγόρου των Εναγόντων περιέχει θέματα μαρτυρίας, τα οποία παρουσίασε ως γεγονότα που κατ' ισχυρισμό διαδραματίστηκαν. Διευκρινίζω ότι δεν αποδίδω οποιαδήποτε σκοπιμότητα γι' αυτό. Ωστόσο είναι γνωστή η νομική αρχή ότι οι αγορεύσεις δεν είναι τρόπος προσαγωγής μαρτυρίας (Zachariades & Pantelides Enterprises Ltd v. Fiat Auto S.P.A.
(2000)1A Α.Α.Δ. 447). Η αγόρευση δεν αποτελεί όχημα για την παρουσίαση μαρτυρικού υλικού. Αναφορές στην αγόρευση του εν λόγω συνηγόρου για την πρόοδο των εργασιών του επίμαχου έργου καθώς επίσης τοποθετήσεις του για περιεχόμενο μαρτυριών από αναμενόμενους μάρτυρες εκφεύγουν του σκοπού της αγόρευσης αφού δεν πρόκειται για νομικά επιχειρήματα. Εφόσον δεν είναι νομικές θέσεις δεν λαμβάνονται υπόψη. Στρεφόμενος στην ένσταση του συνηγόρου της Εναγομένης παρατηρώ ότι αυτή εδράζεται σε τρεις λόγους. Πρώτος λόγος είναι η θέση του συνηγόρου της Εναγομένης 1 ότι η πλευρά των Εναγόντων επιχειρεί να παρουσιάσει μία κατασκευασμένη μαρτυρία σε πολύ προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας. Οι Ενάγοντες απορρίπτουν τη θέση αυτή λέγοντας πως επιθυμούν να παρουσιάσουν μαρτυρία που ανταποκρίνεται στην πραγματική κατάσταση που επικρατεί. Αυτό που πρέπει να λεχθεί είναι ότι στο στάδιο ακρόασης μιας υπόθεσης ο κάθε διάδικος παρουσιάζει μαρτυρικό υλικό που υποστηρίζει τις δικογραφημένες θέσεις τους στα πλαίσια απόδειξης της εκδοχής του. Ακολούθως το Δικαστήριο προσχωρεί στην αξιολόγηση του. Η παρούσα υπόθεση δεν αποτελεί εξαίρεση. Το εάν το περιεχόμενο του επίμαχου εγγράφου, του οποίου επιδιώκεται η κατάθεση του, είναι ή όχι κατασκευασμένη μαρτυρία, αποτελεί συμπέρασμα στο οποίο το Δικαστήριο θα καταλήξει στο στάδιο αξιολόγησης του μαρτυρικού υλικού της υπόθεσης. Εάν τέτοια έκθεση έπρεπε, κατά τη γνώμη της Εναγομένης 1, να είχε ετοιμαστεί σε προγενέστερο στάδιο και τι σημασία μπορεί αυτή να έχει πλέον σήμερα που παρουσιάζεται, είναι ζητήματα που αμιγώς άπτονται της όποιας τυχόν αποδεικτικής βαρύτητας πρέπει να αποδοθεί στο περιεχόμενο της. Το Δικαστήριο διεκπεραιώνει το έργο της αξιολόγησης του μαρτυρικού υλικού όταν αυτό παρουσιαστεί συνολικά ενώπιον του τόσο σε σχέση με την απαίτηση των Εναγόντων όσο και σε σχέση με την ανταπαίτηση της Εναγομένης
- Εάν ο ευπαίδευτος συνήγορος της Εναγομένης 1 θεωρεί ότι η συγκεκριμένη μαρτυρία είναι κατασκευασμένη μπορεί να αντεξετάσει επί τούτου τον μάρτυρα που επιθυμεί να την παρουσιάσει και ακολούθως η πελάτισσα του, μέσω των δικών της μαρτύρων, να παρουσιάσει τη δική της μαρτυρία που να τεκμηριώνει τον εν λόγω ισχυρισμό της. Σε κάθε περίπτωση ο εν λόγω συνήγορος δύναται, εάν κρίνει κάτι τέτοιο, να εγείρει το συγκεκριμένο ζήτημα ως νομική θέση στο στάδιο της τελικής αγόρευσης του. Η εμφάνιση του μάρτυρα στην ακρόαση της παρούσας αγωγής για να καταθέσει τη δική του μαρτυρία δεν μπορεί να εκληφθεί ότι κατέλαβε εξ' απήνης την πλευρά της Εναγομένης
- Στο στάδιο που καταρτιζόταν ο κατάλογος μαρτύρων των διαδίκων όταν το Δικαστήριο ασχολείτο με τους Δ.Κ. πριν από την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, η πλευρά των Εναγόντων είχε αναφέρει ότι ένας από τους μάρτυρες της θα ήταν ο συγκεκριμένος, τον οποίον μάλιστα είχε κατονομάσει. Σε ότι αφορά το παράπονο του συνηγόρου της Εναγομένης 1 ότι αν η έκθεση ήταν στην κατοχή του στο στάδιο που ο Ενάγοντας 1 κατέθετε ενόρκως την μαρτυρία του θα τον έθετε αντιμέτωπο με το περιεχόμενο της, με κάθε σεβασμό στερείται ερείσματος. Ο Ενάγοντας 1, ο οποίος ήταν ο πρώτος μάρτυρας που παρουσιάστηκε στη διαδικασία, δεν θα μπορούσε να δώσει μαρτυρία επί ζητημάτων τεχνικής φύσεως αφού το εξειδικευμένο αντικείμενο που πραγατεύεται δεν εμπίπτει στο πεδίο γνώσης του. Ο δεύτερος λόγος επί του οποίου προωθήθηκε η υπό κρίση ένσταση είναι η θέση της Εναγομένης 1 ότι δεν είχε χρόνο για να μελετήσει το περιεχόμενο του επίμαχου εγγράφου. Εξ όσον γίνεται αντιληπτό ο συνήγορος των Εναγόντων στη νομική επιχειρηματολογία του τοποθετείται θετικά στο ενδεχόμενο παροχής χρόνου στην Εναγόμενη 1 ώστε να μελετήσει το επίμαχο τεχνικής φύσεως πόρισμα προτού αντεξετάσει τον μάρτυρα. Θα πρέπει να λεχθεί ότι η επίμαχη έκθεση φέρει ημερομηνία 17.03.
- Η ύπαρξη της αποκαλύφθηκε τρεις ημέρες αργότερα με συμπληρωματική ένορκη δήλωση ημερ. 20.03.
- Αντίγραφο δε του περιεχομένου της επίμαχης έκθεσης διαβιβάστηκε στον συνήγορο της Εναγομένης 1 με ηλεκτρονικό μήνυμα ημερ. 23.03.
- Έχοντας υπόψη μου το πότε η μαρτυρία αυτή ετοιμάστηκε και το πότε αυτή αποκαλύφθηκε, δεν διαπιστώνω οποιαδήποτε καθυστέρηση ή ολιγωρία στην αποκάλυψη της. Την ίδια στιγμή δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι το περιεχόμενο της επίμαχης έκθεσης τέθηκε εις γνώση στην πλευρά της Εναγομένης 1 την ημέρα που ο μάρτυρας είχε κληθεί για να την παρουσιάσει. Στα πλαίσια δίκαιης αντιμετώπισης του θέματος, αν η Εναγόμενη 1 επιθυμεί να αντεξετάσει τον συγκεκριμένο μάρτυρα που την ετοίμασε την επόμενη δικάσιμο που είναι ήδη ορισμένη να διεξαχθεί στις 11.04.23, το Δικαστήριο θα εξετάσει τέτοιο αίτημα με κατανόηση. Ο τρίτος λόγος που στηρίζει την υπό κρίση ένσταση περιλαμβάνει τη θέση ότι η Εναγόμενη 1 στερείται του δικαιώματος της να ετοιμάσει αντικρουστική μαρτυρία τεχνικής φύσεως γι' αυτήν που επιχειρείται να κατατεθεί υπό την έννοια ότι δεν είχε τη δυνατότητα να ετοιμάσει το δικό της τεχνικό πόρισμα. Απορρίπτοντας τον ισχυρισμό αυτό, η πλευρά των Εναγόντων σημειώνει ότι ο επιβλέπον αρχιτέκτονας και ο πολιτικός μηχανικός του έργου πρόκειται να κληθούν από την Εναγόμενη 1 για να καταθέσουν ως μάρτυρες, τακτική που ακολουθήθηκε και σε άλλες πανομοιότυπες υπό εκδίκαση υποθέσεις που αφορούν το ίδιο έργο. Με κάθε σεβασμό στην Εναγόμενη 1, δεν συμμερίζομαι την πιο πάνω θέση της. Θα επαναλάβω, χωρίς να επιδιώκω να γίνω κουραστικός, ότι σε περίπτωση που η Εναγόμενη 1 επιθυμεί χρόνο για να αντεξετάσει τον συγκεκριμένο μάρτυρα των Εναγόντων, το Δικαστήριο θα εξετάσει τέτοιο αίτημα με κατανόηση. Παράλληλα η πλευρά της Εναγομένης 1 έχει χρόνο να ετοιμάσει αν επιθυμεί αντικρουστική μαρτυρία ή εν πάση περιπτώσει οποιαδήποτε μαρτυρία τεχνικής φύσεως και να την καταθέσει με τον αρμόδιο τεχνικό στο στάδιο που θα κληθεί να παρουσιάσει τους μάρτυρες της στα πλαίσια των οδηγιών που δόθηκαν από το Δικαστήριο με βάση τους Δ.Κ. και βεβαίως εφόσον αυτή πληροί τις αρχές που διέπουν το καθήκον της ένορκης αποκάλυψης. Αξίζει δε να σημειωθεί ότι όταν καταρτιζόταν ο κατάλογος μαρτύρων για την Εναγόμενη 1 στα πλαίσια ενασχόλησης του Δικαστηρίου με τους Δ.Κ. πριν από την έναρξη της εκδίκασης της αγωγής, είχε δηλωθεί από μέρους του συνηγόρου της Εναγομένης 1 ότι συγκεκριμένο πρόσωπο που μάλιστα έχει κατονομάσει και έχει λεχθεί ότι φέρει την ιδιότητα του επιβλέποντα μηχανικού του επίδικου έργου πρόκειται να καταθέσει ως μάρτυρας στο Δικαστήριο. Συνοψίζοντας μπορεί να λεχθεί ότι η αποκάλυψη της έκθεσης μόλις αυτή ετοιμάστηκε και περιήλθε στην κατοχή της πλευράς των Εναγόντων, η αμέσως διαβίβαση αντιγράφου του περιεχομένου της στην Εναγόμενη 1, το ότι το Δικαστήριο θα την αξιολογήσει σε μεταγενέστερο στάδιο, το ότι ο συγκεκριμένος μάρτυρας που ήταν γνωστό ότι θα προσέλθει για να καταθέσει θα τύχει αντεξέτασης από την πλευρά της Εναγομένης 1, το ότι η πλευρά της Εναγομένης 1 θα έχει την ευκαιρία να παρουσιάσει ως μάρτυρα δικό της εμπειρογνώμονα τον επιβλέποντα μηχανικό του έργου, είναι παράγοντες που καθιστούν τον ισχυρισμό της Εναγομένης 1 ότι παραβιάζονται δικαιώματα της περί δίκαιης δίκης έκθετο σε απόρριψη. Πέραν όμως και ανεξαρτήτως των πιο πάνω, θα εξετάσω κατά πόσο υπάρχει στοιχείο σχετικότητας του περιεχομένου του σκοπούμενου προς κατάθεση εγγράφου με επίδικα θέματα της αγωγής προκειμένου να διαπιστωθεί αν η πλευρά των Εναγόντων δικαιολογημένα επιδιώκει την παρουσίαση της στο Δικαστήριο. Είχα την ευκαιρία να διαβάσω την σκοπούμενη προς κατάθεση έκθεση. Αυτό που θα αναφερθεί για το περιεχόμενο της σε καμία περίπτωση συνιστά καθ' οιονδήποτε τρόπο αξιολόγηση του. Μελετώντας το περιεχόμενο της εναρκτήριας αγόρευσης του συνηγόρου των Εναγόντων σε συνδυασμό με το πλαίσιο της καταχωρημένης δικογραφίας, παρατηρώ ότι βασικός πυλώνας της απαίτησης αλλά και της υπεράσπισης των Εναγόντων στην ανταπαίτηση της Εναγομένης 1 είναι ο ισχυρισμός τους ότι η σύμβαση πώλησης έχει παραβιαστεί και/ή ότι κατέστη άκυρη εξ υπαιτιότητας της Εναγομένης 1 επειδή η τελευταία προέβηκε σε πράξεις και/ή παραλείψεις, μία εκ των οποίων ότι δεν υπάρχει εκδομένη άδεια οικοδομής. Επίσης παρατηρώ ότι μία άλλη βασική πτυχή της υπεράσπισης των Εναγόντων στην ανταπαίτηση της Εναγομένης 1 αποτελεί η θέση τους ότι η Εναγόμενη 1 δεν έχει εκτελέσει τις εργασίες βάση συμβολαίου με αποτέλεσμα να μην δικαιούται στην πληρωμή που ανταπαιτητικά επιδιώκει αφού, όπως ισχυρίζονται, η Εναγόμενη 1 αξιώνει πληρωμή για εργασίες που δεν εκτελέστηκαν στο επίδικο έργο. Αυτά έχουν λεχθεί στην εναρκτήρια αγόρευση του συνηγόρου των Εναγόντων καθώς επίσης περιλαμβάνονται στα δικόγραφα ως δικογραφημένοι ισχυρισμοί τους. Από την καταχωρημένη δικογραφία οι εν λόγω ισχυρισμοί εντοπίζονται να περιέχονται στην έκθεση απαίτησης και στην απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση. Ενδεικτικά παραπέμπω στις §§21, 22 (στο βαθμό και την έκταση που απευθύνεται στην Εναγόμενη 1), 26, 45, 46, 50, 56VII, IX και XXIX της έκθεσης απαίτησης καθώς και στις §§8 και 12 της απάντησης στην υπεράσπιση και §3 της υπεράσπισης στην ανταπαίτηση. Ακολούθως έστρεψα την προσοχή μου στο σκοπούμενο προς κατάθεση έγγραφο. Όπως σημειώνεται υπό το σημείο
(1)αυτής, ο συγκεκριμένος μάρτυρας, ο οποίος φαίνεται να είναι ο συντάκτης της έκθεσης, αναφέρει ότι έλαβε οδηγίες να προβεί στη συγγραφή της στην οποίαν να αποτυπώνονται οι εργασίες που εκτελέστηκαν σε σχέση με το επίμαχο έργο και επίσης να καταγράφονται οι εργασίες που προορίζονταν να κατασκευαστούν βάση των σχεδίων πολεοδομικής άδειας. Στο δε σημείο
(5)της έκθεσης καταγράφεται η θέση του μάρτυρα ότι δεν έχει χορηγηθεί άδεια οικοδομής για το έργο με αποτέλεσμα να καταλήγει ότι οι εργασίες που τελικά εκτελέστηκαν να έγιναν κατά παράβαση της υφιστάμενης νομοθεσίας. Με βάση το περιεχόμενο της εντοπίζω σχετικότητα σε σχέση με τους προαναφερόμενους δικογραφημένους ισχυρισμούς των Εναγόντων. Επομένως γίνεται αντιληπτό ότι η έκθεση επιχειρείται να κατατεθεί με σκοπό την προώθηση των εν λόγω δικογραφημένων θέσεων των Εναγόντων. Υπό το φως των πιο πάνω καταλήγω ότι το αίτημα για κατάθεση του εγγράφου δικαιολογείται αφού συντρέχουν οι προϋποθέσεις για να επιτραπεί η παρουσίαση του. Τυχόν απόρριψη του αιτήματος θα συνιστούσε στέρηση του θεμελιώδους δικαιώματος των Εναγόντων να παρουσιάσουν μαρτυρία που αφορά την προώθηση δικογραφημένων θέσεων τους κατά την εκδίκαση της αγωγής. Αντίθετα η ένσταση της Εναγομένης 1 απορρίπτεται ως αβάσιμη στην ολότητα της. Συνακόλουθα το επίμαχο έγγραφο δύναται να κατατεθεί ως τεκμήριο στη δικαστική διαδικασία. Σε ότι αφορά τα έξοδα, τα οποία ουσιαστικά αφορούν την προηγούμενη δικάσιμο ημερομηνίας 23.03.23, δεν βλέπω λόγο να παρεκκλίνω από τον γενικό κανόνα που διέπει την επιδίκαση τους. Κατά συνέπεια, τα έξοδα της εν λόγω δικασίμου στην οποίαν εγέρθηκε η υπό κρίση ένσταση, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο στο τέλος της διαδικασίας στην αγωγή, επιδικάζονται υπέρ των Εναγόντων 1 και 2 και εναντίον της Εναγομένης 1. (Υπ.) ................................. Γ. Κ. Βλάμης, Α.Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο