Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Άντρη Δημοσθένους, Αρ. Αγωγής: 6557/15, 25/10/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ε. Γεωργίου - Αντωνίου, Π.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 6557/15 Μεταξύ: Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας Ενάγοντας -και- Άντρη Δημοσθένους Εναγόμενη -------------------------- Αίτηση ημερ. 22/04/2024 για αντεξέταση Ημερομηνία: 25 Οκτωβρίου, 2024 Για Ενάγοντα-Καθ΄ου η αίτηση: κα M. Κωνσταντίνου Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α Για Ενδιαφερόμενα Μέρη D.A.D. Trading Company και Δήμο Δημοσθένους: κα Σ. Χριστοδούλου - Γεωργίου Α Π Ο Φ Α Σ Η Η εταιρεία DAD Trading Company Ltd και ο Δήμος Δημοσθένους, ενδιαφερόμενα μέρη στη διαδικασία, με αίτηση ζητούν την αντεξέταση του Ιωάννη Γρηγορίου αναφορικά με το περιεχόμενο της ένορκης δήλωσης του ημερομ. 03/08/2023, καθώς και της συμπληρωματικής ένορκης του δήλωσης η οποία δεν φέρει ημερομηνία. Νομική βάση για την αίτηση αποτέλεσαν η Δ.48 θ.θ.1 - 11, Δ.30 θ.θ.6, 7(β), (δ), (ε) και η Δ.64 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, οι συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου και η συνήθης πρακτική του Δικαστηρίου. Τα γεγονότα προς υποστήριξη της αίτησης παρατέθηκαν από τον Δήμο Δημοσθένους, Διευθυντή της εταιρείας DAD Trading Company Ltd, ο οποίος εξουσιοδοτήθηκε στην κατάρτισή της. Είναι η θέση του ότι στις 17/05/2023 είχε εκδοθεί δικαστική απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγομένης χωρίς να επιτραπεί στην αντιπρόσωπο ή/και εντολοδόχο της να λάβει μέρος στη διαδικασία ή να ακουστεί. Μετά την αποχώρηση των δικηγόρων της Εναγόμενης, οι Ενάγοντες καθώς και το Δικαστήριο αρνήθηκαν να της δώσουν τη δυνατότητα να ακουστεί, εμποδίζοντας με αυτό τον τρόπο την παρουσίαση της υπόθεσης της, παρά το γεγονός ότι είχαν μαζί της συνεχή επικοινωνία. Το Δικαστήριο, μετά την απόσυρση των δικηγόρων που εκπροσωπούσαν την Εναγόμενη, κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας δεν αποδέχθηκε αίτημα όπως εμφανιστεί ή/και εκπροσωπήσει τα συμφέροντα του ενδιαφερομένου προσώπου συνήγορος της επιλογής του. Οι Ενάγοντες γνώριζαν ότι τη διαχείριση της καντίνας του Γενικού Νοσοκομείου την είχε η Αιτήτρια και ότι ο ίδιος ήταν διευθυντής της. Το γεγονός αυτό απεκρύβη από το Δικαστήριο και εξασφαλίστηκε απόφαση με διάταγμα έξωσης. Ισχυρίζεται ότι ο Ενάγοντας επέδωσε την αίτηση για ανάκτηση κατοχής μετά την πάροδο της προθεσμίας έφεσης και ενώ γνώριζε ότι η Αιτήτρια στην υπό κρίση αίτηση διαχειριζόταν και την καφετέρια του Γενικού Νοσοκομείου. Παρά το γεγονός ότι όλες οι ενέργειες των Εναγόντων αποσκοπούν στην ανάκτηση κατοχής, μέχρι και σήμερα αποστέλλονται σχετικά χρεωστικά τιμολόγια για τα ενοίκια στο όνομα της Εναγομένης, ενώ αξιώνεται και η καταβολή των ενοικίων. Κατά τη δική του άποψη ο συγκεκριμένος ενόρκως δηλών, ο οποίος δηλώνει ότι έχει προσωπική γνώση, θα πρέπει να εξηγήσει για ποιο λόγο αρνήθηκε το αίτημα συμμετοχής της Ενδιαφερόμενης Εταιρείας στην εκδίκαση της αγωγής, αλλά και για ποιο λόγο εκδίδονται τιμολόγια για την πληρωμή των ενοικίων αφού δεν αναγνωρίζουν τα Ενδιαφερόμενα Μέρη ως να έχουν συμφέρον στην υπό κρίση αγωγή. Στην συμπληρωματική ένορκη δήλωση που καταχωρίστηκε προς υποστήριξη της αίτησης καταγράφεται ότι ζητείται η αντεξέταση του κ. Ιωάννου, ο οποίος είναι ανύπαρκτο πρόσωπο. Όμως επειδή στην παράγραφο 3 της συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης γίνεται αναφορά στην αίτηση ημερ. 26/10/2023, το Δικαστήριο μπορεί να διακρίνει ότι οι Αιτητές αναφέρονται στην ένορκη δήλωση του κ. Γρηγορίου. Καθορίζεται, στην συμπληρωματική ένορκη δήλωση, ότι ζητείται η αντεξέτασή του επί των παραγράφων 4, 5 και 11 της ένορκης δήλωσης που υποστηρίζει την αίτηση για ανάκτηση κατοχής. Ο Ενάγοντας καταχώρισε ένσταση στην οποία κατέγραψε επτά
(7)λόγους ενστάσεως, οι οποίοι μπορούν να συνοψιστούν ως ακολούθως: Ότι η αίτηση πάσχει και είναι νομικά ή και ουσιαστικά αβάσιμη. Ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις έγκρισης της αίτησης ή/και ότι είναι αδικαιολόγητη ή/και αστήριχτη ή/και γενικόλογη ή/και δεν έχει τεκμηριωθεί. Ότι η μαρτυρία σε σχέση με τα ζητήματα για τα οποία ζητείται η αντεξέταση αφορά θέματα που έχουν κριθεί από το Δικαστήριο κατά το στάδιο της έκδοσης της απόφασης. Ότι ο Ομνύοντας στην ένορκη δήλωσή του ημερομ. 03/08/2023 έχει παραχωρήσει όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες ή/και έχει τοποθετηθεί σε σχέση με τα ζητήματα για τα οποία ζητείται η αντεξέταση του. Ότι δεν προκύπτει καμιά ανάγκη αντεξέτασης του Ομνύοντα. Ότι η αίτηση είναι καταχρηστική και αποσκοπεί στην πρόκληση καθυστέρησης και ότι καταχωρίστηκε με υπέρμετρη καθυστέρηση, ήτοι 8 μήνες μετά την καταχώριση της ένορκης δήλωσης. Νομική βάση για την ένσταση αποτέλεσε το άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου, η Δ.30 θ.7, Δ.38, Δ.36 θ.1, Δ.43(Α) θ.1, Δ.48 θ.θ. 1 - 9 και Δ.64 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, το άρθρο 9 του Κεφ. 6, το άρθρο 26 του Κεφ. 9, το Άρθρο 30 του Συντάγματος, η νομολογία, η γενική πρακτική και η σύμφυτη εξουσία του Δικαστηρίου. Τα γεγονότα προς υποστήριξη της ένστασης παρατέθηκαν από την Αναστασία Πηλαβά, Γραμματειακή Λειτουργό στο αρχείο αγωγών της Νομικής Υπηρεσίας, η οποία γνωρίζει την υπόθεση από τα έγγραφα που περιέχονται στον φάκελο, καθώς και από πληροφορίες που έλαβε από τους αρμόδιους λειτουργούς. Εξηγεί ότι η συγκεκριμένη αγωγή αφορά την άδεια χρήσης των αιθουσών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας που χρησιμοποιούνταν ως καφετέρια, ιδιοκτήτης των οποίων είναι το Υπουργείο Υγείας. Το Υπουργείο Υγείας, ως ιδιοκτήτης, παραχώρησε στην Εναγόμενη τις συγκεκριμένες αίθουσες δυνάμει της σύμβασης του δημοσίου με αρ. 172/2013. Στις 03/08/2023 καταχωρίστηκε αίτηση για ανάκτηση κατοχής των υποστατικών η οποία συνοδεύετο από ένορκη δήλωση του Ιωάννη Γρηγορίου, Λειτουργού Υπηρεσιών Υγείας στον Τομέα Διεύθυνσης Αγορών και Προμηθειών του συγκεκριμένου Υπουργείου. Στις 21/11/2023 καταχωρίστηκε συμπληρωματική ένορκη δήλωση του Ιωάννη Γρηγορίου στην οποία καταγράφηκε ότι η Αιτήτρια έχει την κατοχή της καντίνας, διευθυντής της οποίας είναι ο σύζυγος της Εναγόμενης. Είναι η θέση της Ομνύουσας ότι ο λόγος που ζητείται η αντεξέταση του ενόρκως δηλούντα είναι για να ερωτηθεί για την γνώση του ως προς το ποιος διαχειρίζεται την καφετέρια του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, αλλά και για τον λόγο που δεν δόθηκε το δικαίωμα στα Ενδιαφερόμενα Μέρη να ακουστούν στη διαδικασία της παρούσας αγωγής αφού αναγνωρίζονται ως διαχειριστές της καντίνας. Υποστηρίζει ότι δεν δόθηκε οποιαδήποτε εξήγηση ή οποιοσδήποτε λόγος στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση για την καθυστέρηση που παρατηρήθηκε στην καταχώριση της, αφού γνώριζε για την ύπαρξη της αίτησης ανάκτησης κατοχής εδώ και 8 μήνες. Η υπό κρίση αίτηση καταχωρίστηκε δύο
(2)μόλις μέρες πριν την ημερομηνία ακρόασης της αίτησης ανάκτησης κατοχής με αποτέλεσμα να αναβληθεί η ακρόαση. Ισχυρίζεται ότι το Δικαστήριο δεν επέτρεψε την προσκόμιση διατάγματος που εκδόθηκε στην Αγ. 348/20 στηριζόμενο στο γεγονός ότι είναι άσχετο με τα επίδικα θέματα και γιατί ο πρώην σύζυγος της Εναγόμενης δεν είναι διάδικος στην υπό κρίση διαδικασία. Λόγω της συγκεκριμένης απόφασης οι τότε δικηγόροι της Εναγόμενης αποσύρθηκαν και δεν λήφθηκε οποιαδήποτε περαιτέρω ενέργεια σε σχέση με τη διαδικασία από την Εναγόμενη. Επιπρόσθετα, είναι η θέση του, ότι η απόφαση του Δικαστηρίου δεν αμφισβητήθηκε αφού δεν έχει ασκηθεί έφεση, αλλά ούτε και καταχωρίστηκε αίτηση για παραμερισμό της. Η γενικότητα με την οποία περιβάλλεται η αίτηση καταδεικνύει ότι σκοπός των Αιτητών είναι να καθυστερήσουν την εκδίκαση της ενδιάμεσης αίτησης για ανάκτηση κατοχής. Ως εκ τούτου, είναι η θέση του Ομνύοντα, ότι έχουν παρασχεθεί όλες οι απαιτούμενες πληροφορίες από τον ενόρκως δηλούντα και κατ' επέκταση, η μαρτυρία σε σχέση με τα θέματα για τα οποία ζητείται η αντεξέταση δεν χρήζει διευκρίνισης. Και οι δυο πλευρές υποστήριξαν τις εκατέρωθεν θέσεις με γραπτές αγορεύσεις, το περιεχόμενο των οποίων το Δικαστήριο έχει κατά νου και θα αναφερθεί σ' αυτό όπου το κρίνει απαραίτητο. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Σύμφωνα με τη Δ.48 θ.4
(2)των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, όπως τροποποιήθηκε το 1999: « Η ακρόαση αίτησης διεξάγεται στη βάση των γεγονότων που αναφέρονται στην αίτηση ή στις ένορκες δηλώσεις τηρουμένης της δυνατότητας αντεξέτασης που προνοείται από τη Διαταγή 39.» Η Διαταγή 39, θ. 1 προβλέπει: « Κατόπιν αιτήσεως μαρτυρία μπορεί να δοθεί με ένορκο κατάθεση (δήλωση) αλλά το Δικαστήριο ή Δικαστής μπορεί, κατόπιν παρακλήσεως οιουδήποτε των διαδίκων, να διατάξει την παρουσία του καταθέτη για αντεξέταση». Στην αντίστοιχη Αγγλική πρόνοια Order 38, σύμφωνα με το Annual Practice 1958, στη σελ. 865, επεξηγείται η άσκηση της δικαστικής εξουσίας με έμφαση στο γεγονός ότι δεν υπάρχει υποχρέωση για έκδοση τέτοιου διατάγματος. Ανάλογη θέση καταγράφεται στο σύγγραμμα Halsbury's Laws of England, 3η έκδοση, τομ. 21, παρ. 878, σελ. 418-419 όπου αναγράφονται τα εξής: «The Court has discretionary power of acting upon such evidence as may be before it at the time, and will not allow a motion to stand over in order to enable a party to examine a witness viva voce, if it considers that the application is made in order to create delay or that there is sufficient evidence before it to enable it to deal with the motion. » Στην απόφαση Λ. Μήλου κ.α. Αίτ. 18/08,
(2008)1 Α.Α.Δ. 280, όπου εξετάστηκε η ορθότητα ή μη της απόρριψης του αιτήματος για αντεξέταση, το Εφετείο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση τονίζοντας πως η αίτηση που στηριζόταν στη Δ.39 θ.1, παρείχε τη διακριτική ευχέρεια στο Δικαστήριο να την εγκρίνει ή να την απορρίψει, ανάλογα με τα ιδιαίτερα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Για τούτο σημαντικό στοιχείο αποτελεί το είδος της αίτησης και τα στοιχεία που πρέπει να αποδεικνύονται και να λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο. Σημειώνεται ότι με την υπό κρίση Αίτηση ζητείται η αντεξέταση του κ. Γρηγορίου, ενόρκως δηλούντα στην Αίτηση του Ενάγοντα για ανάκτηση κατοχής του χώρου της καντίνας του Γενικού Νοσοκομείου της Λευκωσίας. Προκύπτει ότι το Δικαστήριο, κατά την εκδίκαση της ουσίας της υπόθεσης, δεν είχε επιτρέψει στον σύζυγο της Εναγόμενης, Αιτητή στην παρούσα, να παρουσιάσει διάταγμα σε άλλη αγωγή, Αρ. Αγ. 348/20, το οποίο σύμφωνα με τον ισχυρισμό του σχετιζόταν. Ζητείται διάταγμα για να αντεξεταστεί ο κ. Γρηγορίου και να εξηγήσει το λόγο που δεν αναγνωρίστηκε η ιδιότητα των Αιτητών στην παρούσα αίτηση στην απόφαση του Δικαστηρίου. Όμως η συγκεκριμένη απόφαση δεν αμφισβητήθηκε με οποιονδήποτε τρόπο και το Δικαστήριο δεν μπορεί σ' αυτή τη διαδικασία να καταστεί εφετείο της απόφασης που είχε εκδοθεί στις 17/05/2023 στην οποία ως ισχυρίζονται οι Αιτητές δεν τους επιτράπηκε να εμφανιστούν. Η εξουσία του Δικαστηρίου, δυνάμει της Δ.39 θ.1, θα πρέπει να ασκείται με φειδώ και να εξυπηρετεί τους σκοπούς της σχετικής δικονομικής πρόνοιας. Για να δοθεί άδεια αντεξέτασης θα πρέπει το Δικαστήριο να ικανοποιηθεί ότι το αμφισβητούμενο γεγονός είναι σχετικό με την αίτηση και ουσιώδες. Παρατίθεται το ακόλουθο απόσπασμα από το σκεπτικό της απόφασης Αναφορικά με την Αίτηση του Rana Washed Ali (Αρ. 1)
(2004)1 Α.Α.Δ. 1660: « Tο ζήτημα της αντεξέτασης ομνύσαντος διέπεται από τον θ.1 της Δ.39 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών σύμφωνα με το οποίο σε αίτηση μπορεί να δοθεί μαρτυρία με ένορκη δήλωση πλην όμως το Δικαστήριο ή ο Δικαστής δύναται με παράκληση οποιουδήποτε των διαδίκων να διατάξει όπως ο ομνύσας την ένορκη δήλωση παρουσιαστεί για αντεξέταση. Επομένως το θέμα εμπίπτει εντός της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Για τα κριτήρια άσκησης της διακριτικής αυτής ευχέρειας μπορούμε να αντλήσουμε χρήσιμη καθοδήγηση από τα κρατούντα στην Αγγλία. Σύμφωνα με την υποσημείωση (α) της παραγράφου 74 των Halsbury's Laws of England, 3rd Ed., Vol. 11, οι ενόρκες δηλώσεις που υποστηρίζουν την ένσταση στην αίτηση Habeas Corpus πρέπει να καταχωρούνται πριν από την ημερομηνία της ακρόασης. Πρόσθετες ένορκες δηλώσεις μπορεί να καταχωρούνται αν δοθεί άδεια κατά την ακρόαση και μπορεί να δοθεί άδεια σε οποιοδήποτε από τους διαδίκους να καταχωρήσουν πρόσθετες ένορκες δηλώσεις σε σχέση με ένα νέο ζήτημα το οποίο εγείρεται από τις ένορκες δηλώσεις του αντιδίκου. Αντεξέταση επί των ενόρκων δηλώσεων δεν επιτρέπεται (Βλ. R. v. Kent Justices ex parte Smith [1928] W.N. 137 και την σημείωση της Δ.59, θ.44 των Παλαιών Αγγλικών Διαδικαστικών Κανονισμών). Σύμφωνα με αυτή τη σημείωση αντεξέταση επί των ενόρκων δηλώσεων πολύ σπάνια επιτρέπεται. Η σημείωση παραπέμπει στην R. v. Kent Justices (πιο πάνω) και στην R. v. Stokesley Justices [1956] 1 W.L.R. 254. Στην τελευταία αυτή υπόθεση αναφέρεται ότι «πιθανόν αυτή θα είναι η πρώτη υπόθεση στην πρόσφατη ιστορία στην οποία έγινε αίτηση σε διαδικασία προνομιακών ενταλμάτων για άδεια αντεξέτασης επί των ενόρκων δηλώσεων. Άδεια δεν έχει ποτέ δοθεί ή τουλάχιστο δεν έχει δοθεί για μεγάλο αριθμό ετών». Στην Stokesley (πιο πάνω) γίνεται αναφορά στην Kent Justices (πιο πάνω) στην οποία λέχθηκαν τα εξής (σε δική μου μετάφραση): «Για περίπου 50 ή 60 χρόνια δεν έχει εκδοθεί διάταγμα για την αντεξέταση ομνύσαντος. Ήταν αρκετό να προστεθεί ότι δεν υπήρχε πιθανότητα να εκδοθεί τέτοιο διάταγμα εκτός σε πολύ εξαιρετικές περιπτώσεις και ότι δεν έχουν αποδειχθεί τέτοιες εξαιρετικές περιστάσεις στην παρούσα υπόθεση.» Στην απόφαση Χαράλαμπος Ανδρέα Κουππά ν. Πουλλάς Τσαδιώτη ΛΤΔ κ.α.
(2014)1 Α.Α.Δ. 1665 κατεγράφησαν, σε σχέση με το υπό εξέταση θέμα, τα ακόλουθα σχετικά: « Εξάλλου στις υπό συζήτηση διαδικασίες, άδεια για αντεξέταση σπάνια δίδεται (βλ. Αναφορικά με την αίτηση του Rana Wahed Ali (Αρ. 1)
(2004)1 Α.Α.Δ. 1660 και σύγγραμμα Injunctions του David Bean, 8η έκδοση, σελ. 70-71) εφόσον στις διαδικασίες αυτές το Δικαστήριο δεν υπεισέρχεται στην ουσία της υπόθεσης ούτε προβαίνει σε εξέταση των αμφισβητουμένων γεγονότων.» Με την υπό κρίση Αίτηση ζητείται η αντεξέταση του κ. Γρηγορίου για να δώσει εξηγήσεις σε θέμα που κατά κύριο λόγο αφορά το Δικαστήριο το οποίο εξέδωσε την απόφαση. Η συγκεκριμένη αιτιολογία δεν συνιστά «καλό λόγο» για τον οποίο να επιτρέπεται η αντεξέταση του Ομνύοντα, ως καθιερώνεται νομολογιακά και καθιστά, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, την Αίτηση απορριπτέα. Το Δικαστήριο θεωρεί ότι η έκδοση του αιτούμενου διατάγματος αντεξέτασης όχι μόνο δεν θα εξυπηρετήσει το συμφέρον και την ορθή απονομή της δικαιοσύνης, ως η νομολογία επιβάλλει, αλλά αντίθετα θα οδηγήσει στην άσκοπη ανάλωση πολύτιμου δικαστικού χρόνου αφού το Δικαστήριο δεν μπορεί να καταστεί εφετείο προηγούμενης δικαστικής απόφασης που εκδόθηκε από ομόβαθμο Δικαστήριο. Συνακόλουθα, η Αίτηση απορρίπτεται, με έξοδα υπέρ του Καθ΄ου η Αίτηση - Ενάγοντα, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Θα καταβληθούν όμως στο τέλος της δίκης. (Υπ.) ............... Ε. Γεωργίου-Αντωνίου, Π.Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο