← Κύπρος

ΒΑΣΟΣ ΠΑΝΑΓΗ ν. CYFIELD CONSTRUCTION LTD, Αρ. Αγωγής: 304/2023, 2/12/2024

ΒΑΣΟΣ ΠΑΝΑΓΗ ν. CYFIELD CONSTRUCTION LTD, Αρ. Αγωγής: 304/2023, 2/12/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Πασιαρδή, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 304/2023 (i-Justice) Μεταξύ: ΒΑΣΟΣ ΠΑΝΑΓΗ Ενάγοντας -και- CYFIELD CONSTRUCTION LTD Εναγόμενης Ημερομηνία: 02 Δεκεμβρίου 2024 Εμφανίσεις: Για τον Ενάγοντα: κ. Ν. Ανδρέου για Χ.Π Ιωάννου Δ.Ε.Π.Ε Για την Εναγόμενη: κα Σ. Χριστοδούλου για Απόστολος Ντορζής & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε ΑΠΟΦΑΣΗ Εισαγωγή - Δικόγραφα

  1. Στις 10/02/2023 ο Ενάγοντας καταχώρησε την παρούσα αγωγή με κλητήριο ένταλμα γενικώς οπισθογραφημένο και σύμφωνα με την Έκθεση Απαίτησης ημερομηνίας 12/04/2023 αξιώνει εναντίον της Εναγόμενης το ποσό €2.206,26 ως ειδικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο.
  2. Όπως ο Ενάγοντας ισχυρίζεται στις 12/11/2022 ενώ οδηγούσε μοτοσυκλέτα ιδιοκτησίας του στην λεωφόρο Γιάννου Κρανιδιώτη, συνεπεία της αμέλειας και/ή της πρόκλησης δημόσιας οχληρίας και/ή παραβάσεως των νόμιμων καθηκόντων της Εναγομένης, η οποία ήταν υπεύθυνη για την ανακατασκευή και ανάπλαση της εν λόγω λεωφόρου, διήλθε «λακκούβας» στην οποία υπήρχε μέσα πέτρα προκαλώντας σε αυτή ζημιές. Στην Έκθεση Απαίτησης παρατίθενται και δικογραφούνται λεπτομέρειες αμέλειας και/ή πρόκλησης δημόσιας οχληρίας της Εναγόμενης, τις οποίες και συνοψίζω: · Παρέλειψε να λάβει τα ενδεδειγμένα μέτρα και να συντηρήσει και να κατασκευάσει επαρκώς τον δρόμο. · Επέτρεψε την δημιουργία της λακκούβας καθιστώντας τον δρόμο επικίνδυνο και ακατάλληλο. · Παρέλειψε να λάβει τα δέοντα μέτρα και προφυλάξεις ώστε να το οδόστρωμα να βρίσκεται σε καλή κατάσταση. · Παρέλειψε να τοποθετήσει εμφανή και/ή κατάλληλη προειδοποιητική πινακίδα και/ή σήμα και/ή φώτα σήμανσης. · Παρέλειψε να προβεί στους αναγκαίους ελέγχους ώστε να διαπιστώσει την ασφάλεια και καταλληλότητα του οδοστρώματος. · Απέτυχε να καλύψει με κατάλληλο υλικό την λακκούβα ώστε να μην προκύπτει οποιοσδήποτε κρυμμένος κίνδυνος κατά την χρήση του δρόμου.
  3. Επίσης δικογραφείται ότι η Εναγόμενη τις επόμενες μέρες προέβη σε επιδιόρθωση της λακκούβας όπως και ότι ο Ενάγοντας στις 15/11/2022 προέβη σε καταγγελία του επίδικου ατυχήματος στον Αστυνομικό Σταθμό Πολεμιδιών, και μέλος της Αστυνομίας επισκέφθηκε τον δρόμο και διαπίστωσε ότι λήφθηκαν μέτρα επιδιόρθωσης από την Εναγόμενη τα οποία και περιγράφει. Παρά τις προσπάθειες του για συμβιβασμό της υπόθεσης αναφέρει ότι αυτό δεν κατέστη εφικτό.
  4. Η Εναγόμενη καταχώρισε Υπεράσπιση στις 12/05/2023 με την οποία αποδέχεται ότι η ίδια εκτελούσε οδικά έργα στον δρόμο, ότι όφειλε καθήκον επιμέλειας στους διερχόμενους οδηγούς για συντήρηση του οδοστρώματος του επίδικου δρόμου, ως οι σχετικοί ισχυρισμοί του Ενάγοντα. Με την Υπεράσπιση της η Εναγόμενη ισχυρίζεται ότι μηχανικός της βρέθηκε στις 14/11/2022 στον χώρο παρατήρησε την λακκούβα και έπειτα η Εναγόμενη προέβη σε επιδιόρθωση της. Επεξηγεί ότι η άσφαλτος είχε υποχωρήσει και μόλις περιήλθε στην αντίληψη της προέβη στην επιδιόρθωση της αλλά αναφέρει ότι δεν βρέθηκε καμία πέτρα στο χώρο εκείνο. Προωθεί δικογραφικά την θέση ότι στο συγκεκριμένο σημείο υπήρχε φρεάτιο και είχε τοποθετηθεί λαμαρίνα με άσφαλτο που υποχώρησε δημιουργώντας μικρό βαθούλωμα. Η Εναγόμενη αρνείται ότι υπήρξε αμελής και ισχυρίζεται ότι το κατ' ισχυρισμό συμβάν οφείλεται στην συντρέχουσα αμέλεια του Ενάγοντα καθότι υπήρχε αριθμός προειδοποιητικών πινακίδων για εκτέλεση οδικών έργων και πινακίδες ώστε τα διερχόμενα οχήματα ελαττώσουν την ταχύτητα τους στα 30 χλμ/ώρα. Δικογραφεί ότι ο Ενάγοντας οδηγούσε απερίσκεπτα και χωρίς την δέουσα φροντίδα χωρίς να προσέχει τις προειδοποιητικές πινακίδες και φανούς που είχαν τοποθετηθεί.
  5. Με την Απάντηση στην Υπεράσπιση που καταχωρήθηκε στις 17/05/2023 ο Ενάγοντας απέρριψε τους ισχυρισμούς της Εναγόμενης και επανέλαβε τους ισχυρισμούς της Έκθεσης Απαίτησης του. Διαδικασία
  6. Η παρούσα αγωγή καταχωρήθηκε το έτος 2023 και συνεπώς ισχύουν οι πρόνοιες της Διαταγής 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, όπως τροποποιήθηκε. Δεδομένου ότι με την αγωγή αξιώνεται το ποσό των €2,206.26 η παρούσα εντάσσεται στην κατηγορία «ταχείας εκδίκασης» δυνάμει της Δ.30, θ.
  7. Το σύνολο της μαρτυρίας προσκομίστηκε υπό μορφή ενόρκων δηλώσεων και ουδείς αντεξετάστηκε.
  8. Ειδικότερα, προς υποστήριξη της απαίτησης του Εναγόντα καταχωρήθηκε γραπτή μαρτυρία από τον ίδιο μέσω ένορκης δήλωσης ημερομηνίας 19/12/2023 (η «Ε/Δ Παναγή»). Προς υποστήριξη της Υπεράσπισης, καταχωρήθηκε ένορκη δήλωση από τον κ. Κυριάκο Ανδρέου ημερομηνίας 15/02/2024 (η «Ε/Δ Νικολάου»).
  9. Ακολούθως, η υπόθεση ορίστηκε για ακρόαση και οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων παρέδωσαν τις γραπτές αγορεύσεις τους προωθώντας τις εκατέρωθεν θέσεις τους. Επισημαίνω, ότι τα επιχειρήματα και όλη η μαρτυρία που προσκομίσθηκε, αμφότερων των πλευρών, εξετάστηκαν σε όλη τους την εμβέλεια από το Δικαστήριο χωρίς να υπάρχει ανάγκη ειδικής επίκλησής τους καθότι δεν αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αιτιολόγησης δικαστικής απόφασης ειδική αναφορά ή πραγμάτευση κάθε επιχειρήματος που προβάλλεται (BITONIC LTD v. BΑNK OF MOSCOW-BANK JOINT STOCK COMPANY ΠΡΩΗΝ JOINT STOCK COMMERCIAL BANK "BANK OF MOSCOW" (OPEN JOINT-STOCK COMPANY), Πολιτική ΄Εφεση Αρ. 117/2018, 16/3/2022, ECLI:CY:AD:2022:A113, Νίκος Οδυσσέα ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 490). Μαρτυρία Σύνοψη Μαρτυρίας Ε/Δ Παναγή
  1. Μέσω της Ε/Δ Παναγή, το περιεχόμενο της οποίας θα συνοψίσω, κατ' ουσίαν, επαναλαμβάνονται οι θέσεις του Ενάγοντα, ως αυτές καταγράφονται στην Έκθεση Απαίτησης και προσκομίζοντας αριθμό εγγράφων προς υποστήριξη των θέσεων του. Ειδικότερα, ο Ενάγοντας παρείχε αποδεικτικά ιδιοκτησίας της μοτοσυκλέτας και δήλωσε ότι στις 12/11/2022 γύρω στις 01:45π.μ κατευθυνόταν επί της λεωφόρου Γιάννου Κρανιδιώτη, την οποία περιγράφει ως πολυσύχναστη, με κατεύθυνση προς το Τρόοδος, με ταχύτητα γύρω στα 30 χλμ/ώρα. Περιγράφει ότι ενώ διατηρούσε σταθερή πορεία ξαφνικά άκουσε δυνατό θόρυβο στο κάτω μέρος της μοτοσυκλέτας του και ένοιωσε να πέφτει στο κενό χωρίς να αντιληφθεί τι είχε συμβεί, χωρίς όμως να χάσει τον έλεγχο της μοτοσυκλέτας του. Αφού προχώρησε λίγο σταμάτησε και αντιλήφθηκε την διαρροή λαδιών από την μοτοσυκλέτα του και ότι αυτή υπέστη ζημιά στο μπροστινό «ρίμς» και κάτω μέρος «κοιλιά». Περπάτησε την πορεία που ακολουθήσε με την μοτοσυκλέτα και εντόπισε την λακκούβα στο οδόστρωμα και δίπλα από αυτή υπήρχε σπασμένη πέτρα ενώ το υπόλοιπο της πέτρας ήταν εντός της λακκούβας.
  2. Επισύναψε σχετικές φωτογραφίες που έλαβε από το κινητό του τηλέφωνο που καταδεικνύουν την λακκούβα, την σπασμένη πέτρα όπως και φωτογραφία από την λακκούβα χωρίς την πετρά, την οποία αφαίρεσε όπως ανέφερε, με σκοπό να εντοπίσουν άλλοι οδηγοί την λακκούβα με περισσότερη ευκολία (Τεκμήρια 2-
  3. Αυτό που καταλαβαίνει είναι ότι η πέτρα ήταν εντός της λακκούβας και ότι ο Ενάγοντας πέρασε από πάνω της με αποτέλεσμα μέρος της να σπάσει και να εκτιναχθεί προκαλώντας την ζημιά στην μοτοσυκλέτα του. Υπό τις περιστάσεις θεωρεί ότι δεν μπορούσε να κάνει οτιδήποτε ούτε να προβλέψει ότι θα υπήρχε λακκούβα στον δρόμο ικανή να προκαλέσει τέτοια ζημιά. Αναφέρει ότι δεν μπορούσε να προσέξει την λακκούβα νωρίτερα, την οποία περιγράφει ως μια καλή παγίδα για διερχόμενη μοτοσυκλέτα κατά την διάρκεια της νύχτας παρά τον φωτισμό στον δρόμο. Επίσης δηλώνει ότι καθότι η λακκούβα ήταν σε κεντρικό σημείο του δρόμου δεν θα μπορούσε ένα αυτοκίνητο να πέσει μέσα.
  4. Γνώριζε ότι γίνονταν οδικά έργα αλλά επειδή η πέτρα ήταν μέσα στην λακκούβα αυτό την έκανε πιο δύσκολα διακριτή, και δεν υπήρχε οποιαδήποτε προειδοποιητική πινακίδα για την ύπαρξη της λακκούβας. Ανέμενε ότι οι υπεύθυνοι θα κάλυπταν τις λακκούβες στο δρόμο ή θα προειδοποιούσαν για την ύπαρξη τους. Ακόμη, δηλώνει ότι γνώριζε για την ύπαρξη οδικών έργων και για αυτό οδηγούσε προσεκτικά με χαμηλή ταχύτητα και για αυτό δεν έχασε τον έλεγχο ενώ εικάζει ότι αν οδηγούσε με υπερβολική ταχύτητα θα είχε ανατραπεί η μοτοσυκλέτα του.
  5. Στη συνεχεία περιγράφει ότι το βράδυ στις 14/11/2022 πέρασε εκ νέου από το σημείο και πρόσεξε ότι η λακκούβα είχε επιδιορθωθεί και καλυφθεί με τσιμέντο και επισυνάπτει σχετικές φωτογραφίες (Τεκμήριο 5). Κατόπιν νομικής συμβουλής στις 15/11/2022 προέβη σε καταγγελία του συμβάντος στον Αστυνομικό Σταθμό Πολεμιδιών και επισυνάπτει σχετική βεβαίωση της καταγγελίας από την Αστυνομία. Δηλώνει ότι μέλος της αστυνομίας μετέβηκε και διαπίστωσε ότι επιδιορθώθηκε η λακκούβα και ότι υπήρχε σιδερένιο καπάκι επί αυτής. Στις 15/11/2022 και ο Ενάγοντας έλαβε νέες φωτογραφίες από τον δρόμο στο σημείο που τοποθετήθηκε το καπάκι.
  6. Στο υπόλοιπο μέρος της Ε/Δ Παναγή ο Ενάγοντας περιγράφει τις ζημιές που υπέστη η μοτοσυκλέτα του συνεπεία του ατυχήματος, τις προσπάθειες επικοινωνίας των ασφαλειών των διαδίκων, την εκτίμηση της ζημιάς και την συμφωνία της ασφάλειας της Εναγόμενης μαζί με την σχετική εκτίμηση του μηχανικού του Ενάγοντα ως προς το ύψος των ζημιών και τα εργατικά του. Έπειτα αναφέρεται στην χαμηλότερη πρόταση στην οποία προέβηκαν οι ασφαλιστές της Εναγόμενης η οποία και απορρίφθηκε από τον ίδιο. Διαφωνεί με όλο το περιεχόμενο της υπεράσπισης της Εναγόμενης το οποίο απορρίπτει και θεωρεί ότι η Εναγόμενη οφείλει να αποδεχτεί την ευθύνη της και να αντιληφθεί ότι «ήταν τυχερή», καθότι η λακούβα μόνο υλικές ζημιές προκάλεσε.
  7. Καταληκτικά, αναφέρει ότι έχει παρακολουθήσει σχετικό βίντεο που έχει προσκομίσει η Εναγόμενη το οποίο λήφθηκε κατά την διάρκεια της ημέρας, χωρίς να υποδειχθεί ο χώρος του ατυχήματος και χωρίς να υπάρχει λακκούβα. Δεν αντιλαμβάνεται γιατί έχει προσκομισθεί στην διαδικασία το εν λόγω βίντεο που δείχνει τον δρόμο και αναφέρει ότι ο οδηγός σε αυτό φαίνεται να κινείται με τουλάχιστο διπλάσια ταχύτητα παρά την ύπαρξη ταμπέλλας για οδήγηση με όριο τα 30χλμ. Σύνοψη Μαρτυρίας Ε/Δ Ανδρέου
  8. Ο κ. Κυριάκος Ανδρέου δήλωσε ότι είναι ο Group HR Manager του ομίλου Cyfield στον οποίο ανήκει η Εναγόμενη και είναι δεόντως εξουσιοδοτημένος να ορκιστεί σε ένορκη δήλωση προς υποστήριξη της Υπεράσπισης. Επιβεβαιώνει ότι η Εναγόμενη εκτελούσε οδικά έργα στον δρόμο και ότι πρόσφατα ασφαλάστρωσε το συγκεκριμένο μέρος και ότι υπήρχε πληθώρα προειδοποιητικών πινακίδων για εκτέλεση των έργων και ελάττωση της ταχύτητας όπως και προειδοποιητικοί φανοί και επισυνάπτει σχετικό βιντεογραφικό υλικό.
  9. Στις 14/11/2022, ισχυρίζεται ότι μηχανικός της Εναγόμενης βρέθηκε στο σημείο όπου υπήρχε φρεάτιο και για αυτό τοποθετήθηκε λαμαρίνα όμως παρατήρησε την υποχώρηση της ασφάλτου περίπου 6 εκατοστών δημιουργώντας βαθούλωμα, έλαβε φωτογραφικό υλικό και ενημέρωσε την Εναγόμενη, κάτι που είναι άλλωστε και συνήθης διαδικασία. Επαναλαμβάνει την δικογραφημένη θέση, ότι μόλις ενημερώθηκε η Εναγόμενη για την ύπαρξη του βαθουλώματος την επιδιόρθωσε και ότι η πέτρα δεν εντοπίστηκε στον χώρο. Στη συνέχεια αναφέρει ότι η Εναγόμενη ουδέποτε ενημερώθηκε για το ισχυριζόμενο συμβάν στο οποίο μόνο ο Ενάγοντας ήταν παρών και σημειώνει ότι η θέση της Εναγόμενης για το συμβάν ζητήθηκε με επιστολή του δικηγόρου του ημερομηνίας 16/11/
  10. Επίσης, αναφέρει ότι στην αστυνομική καταγγελία στην οποία προέβη ο Ενάγοντας, τρεις ημέρες μετά το συμβάν αναφέρονται μόνο όσα ο ίδιος ισχυρίζεται.
  11. Έπειτα αναφέρεται στον τρόπο που η Εναγόμενη διεξάγει τις εργασίες της ευρύτερα και την πολύχρονη εμπειρία της και γνώση για την ασφαλέστερη διεκπεραίωση κάθε έργου επιδεικνύοντας πάντα την δέουσα επιμέλεια Συνεπώς, δηλώνει ότι «δεν υπήρχε ουδεμία πιθανότητα» κάποιος υπάλληλος της να μην αντιλήφθηκε οτιδήποτε που θα καθιστούσε τον δρόμο επικίνδυνο. Θεωρεί προσβλητικές, τις αναφορές του Ενάγοντα περί ύπαρξης παγίδας για διερχόμενες μοτοσυκλέτες ως προς το κύρος της Εναγόμενης υπαινίσσοντας ότι αυτό έγινε ηθελημένα, δηλαδή ότι κρύφτηκε μια πέτρα στην λακκούβα και τον καλεί να τις ανακαλέσει. Σημειώνει ότι η Εναγόμενη μέχρι τις 14/11/2022 δεν γνώριζε για την ύπαρξη οποιασδήποτε λακκούβας ούτε για το ισχυριζόμενο ατύχημα εξου και ο ίδιος δηλώνει ότι οι προειδοποιητικές πινακίδες αφορούσαν για την τέλεση εργασιών και όχι ότι υπήρχε κίνδυνος για λακκούβα.
  12. Το υπόλοιπο μέρος της Ε/Δ Ανδρέου αναλώνεται στην περιγραφή της πρότασης διευθέτησης που έγινε στον Ενάγοντα χωρίς ανάληψη ευθύνης και εγείρει ερωτήματα πώς γίνεται ο Ενάγοντας να κινείτο αργά και όμως να έσπασε η πέτρα προκαλώντας δυνατό θόρυβο και πώς γίνεται να μην πρόσεξε την λακκούβα ο Ενάγοντας παρά τον επαρκή φωτισμό και σήμανση που υπήρχε στον δρόμο. Συνεπώς, κατά τον ίδιο ο μέσος λογικός άνθρωπος που σέβεται τον κώδικα οδικής κυκλοφορίας δεν θα προκαλούσε το ατύχημα και άρα είναι η συμπεριφορά του που προκάλεσε αυτό το συμβάν, δεν έδωσε την δέουσα σημασία στην σήμανση και στις πινακίδες και δεν είχε πλήρη έλεγχο και προσοχή στον δρόμο ώστε να αντιληφθεί εγκαίρως την ύπαρξη της «ισχυριζόμενης λακκούβας». Ευρήματα επί παραδεκτών ή μη αμφισβητουμένων γεγονότων
  13. Από το σύνολο των δικογραφημένων θέσεων και του μαρτυρικού υλικού που προσκομίσθηκε προκύπτουν τα πιο κάτω ως παραδεκτά ή μη αμφισβητούμενα γεγονότα: · Ο Ενάγοντας είναι ο ιδιοκτήτης της μοτοσυκλέτας με αριθμό εγγραφής [ ]. Η Εναγόμενη είχε την ευθύνη εκτέλεσης οδικών έργων επί του δρόμου Λεμεσού - Πλατρών, προέκταση της λεωφόρου Γιάννη Κρανιδιώτη κατά την επίδικη περίοδο. · Στον δρόμο υπήρχαν προειδοποιητικοί φανοί, σημάνσεις για τέλεση οδικών εργασιών, και σημάνσεις για διατήρηση ταχύτητας μέχρι 30χλμ. · Στις 14/11/2022 υπήρχε λακκούβα στον δρόμο η οποία και επιδιορθώθηκε από την Εναγόμενη. Η Εναγόμενη δεν γνώριζε για την ύπαρξη της λακκούβας μέχρι και την 14/11/
  14. · Ο Ενάγοντας προέβη στις 15/11/2022 σε καταγγελία του συμβάντος στον Αστυνομικό Σταθμό Πολεμιδιών. · Το κόστος επιδιόρθωσης της μοτοσυκλέτας του Ενάγοντα ανέρχεται στο ποσό των €2,206.26 και το εν λόγω ποσό συμφωνήθηκε μεταξύ των ασφαλιστών των μερών.
  15. Για όλα τα πιο πάνω το Δικαστήριο προβαίνει σε ανάλογα ευρήματα. Προδικαστικές Ενστάσεις
  16. Η Εναγόμενη με την Υπεράσπιση της ήγειρε δύο προδικαστικές ενστάσεις ότι i) με την Έκθεση Απαίτησης δεν αποκαλύπτεται αγώγιμο δικαίωμα ή εύλογη βάση αγωγής και ii) ότι η αγωγή είναι ενοχλητική και επιπόλαιη.
  17. Στην πρόσφατη απόφαση του Εφετείου MERIDIAN GAMING LTD κ.α. v. ΔΗΜΟΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ κ.α., Πολ. Έφεση Αρ.: Ε88/2018, 29/1/2024 επαναλήφθηκε η πάγια νομολογιακή προσέγγιση αναφορικά με τον τρόπο ερμηνείας και εφαρμογής της Δ.27, επί της οποίας η συνήγορος στηρίχθηκε η συνήγορος της Εναγόμενης για την προώθηση των προδικαστικών ενστάσεων της: «O σκοπός της Δ.27 είναι η εξοικονόμηση χρόνου και δαπάνης. Σύμφωνα με τη νομολογία, εξουσία για διαγραφή ασκείται με εξαιρετική φειδώ. Όπως τονίστηκε στην Κ. Δημητρίου ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντος Κ. Δημητρίου v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας (Αρ. 2)
(2014)1 Α.Α.Δ. 1125: «Όπως παρατήρησε στην απόφαση του ο ευπαίδευτος πρωτόδικος Δικαστής η Δ.27 θ.3 θεσμοθετεί μια συνοπτική διαδικασία η οποία παρέχει στο δικαστήριο την εξουσία, χωρίς τη διεξαγωγή δίκης, να απορρίψει οιονδήποτε δικόγραφο. Παρέχεται δηλαδή εξουσία στο δικαστήριο να απορρίψει μια αγωγή, χωρίς να προβεί στην εκδίκαση της, όταν η αγωγή δεν αποκαλύπτει καλή βάση ή είναι επιπόλαιη ή ενοχλητική. Η εξουσία αυτή ασκείται με εξαιρετική φειδώ και αποτελεί εξαιρετικής μορφής μέτρο (Δέστε: Σιακόλας v. Federal Bank of Lebanon (SAL)
(1998)1 ΑΑΔ 1338, 1344).» Στην Χατζήκυριακος ν. Κυθρεώτη
(1992)1 A.A.Δ. 1119, αναφέρθηκε ότι: «Η απόφανση για ανυπαρξία εύλογης αιτίας αγωγής οδηγεί αναπόδραστα στον οριστικό τερματισμό της διαδικασίας. Δικαιολογείται αυτός ο τερματισμός μόνο όταν το δικόγραφο, στην περίπτωση αυτή, το ειδικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα, είναι αναντίλεκτα ανυπόστατο. (Βλ. In Re Pelmaco Development Ltd,
(1991)1 Α.Α.Δ. 246. Εντοπισμός κάποιας αιτίας αγωγής ή έστω κάποιου ζητήματος κατάλληλου για εκδίκαση από το Δικαστήριο, επιβάλλει τη διατήρηση της διαδικασίας στη ζωή όσο και αν η προοπτική επιτυχίας εμφανίζεται απομακρυσμένη. Βλ. Costas Mavromoustaki v. Iacovos N. Yeroudes as executor of the will of the deceased Spyros Michaelides
(1965)1 CLR 176, Michael Papamichael v. Clitos Chaholiades
(1970)1 CLR 305.» Στην πρόσφατη απόφαση Κ. Π. Ερωτοκρίτου & Σία κ.ά. v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, Πολ. Έφεση Αρ. Ε94/2017, ημερ. 11.12.2023, λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Κατά τα άλλα, το πρωτόδικο Δικαστήριο γνώριζε πολύ καλά πως η διαγραφή δικογράφου δυνάμει της Δ.27, θ.3 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, συνιστά εξαιρετικό μέτρο το οποίο δικαιολογείται μόνο όταν αναμφίβολα το δικόγραφο κρίνεται ανυπόστατο ή στερείται νομικού ή πραγματικού ερείσματος, κάτι που κατέγραψε στην απόφασή του».
  1. Σ΄ ότι αφορά την επιπόλαια και ενοχλητική αγωγή, σχετικό είναι το πιο κάτω απόσπασμα από το σύγγραμμα Bullen and Leake and Jacob' s, Precedents of Pleadings, 12η έκδοση, σελ. 144: «A pleading or an action is frivolous when it is without substance or groundless or fanciful and it is vexations when it lacks bona fides and is hopeless or oppressive and tends to cause the opposite party unnecessary anxiety, trouble and expense.»
  2. Όπως αβίαστα προκύπτει από τα πιο πάνω ο κύριος σκοπός της δικονομικής πρόνοιας της Διαταγής 27 είναι η εξοικονόμηση χρόνου και εξόδων, καθιστώντας την ακρόαση, ή ουσιαστικού μέρους αυτής, αχρείαστη. Συνεπώς, εάν κάποιος από τους διάδικους ενίσταται σε κάποιο μέρος ή σε ολόκληρο το δικόγραφο του αντιδίκου του, ή κατά την άποψη του δεν αποκαλύπτεται εύλογη βάση αγωγής ή η αγωγή είναι τότε το ορθό δικονομικό μέτρο είναι να υποβάλει το αίτημα του για διαγραφή, είτε δυνάμει της Δ.19 θ.26 είτε δυνάμει της Δ.27 θ.3 ανάλογα με την περίπτωση, εντός των καθορισμένων χρονικών ορίων που παρέχει η δικονομία, έγκαιρα και πριν την διεξαγωγή της δίκης και όχι να προωθείται τέτοια επιχειρηματολογία κατά το τελικό στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας (βλ. Williams and Glyns Bank v. Ship "Maria"
(1984)1 C.L.R. 821 και Μούρτζινος Μιχαήλ ν. Πλοίου "Galaxias" κ.α.
(1997)1 ΑΑΔ 80).
  1. Στην προκειμένη, η Εναγόμενη όχι μόνο δεν προώθησε οποιαδήποτε αίτηση για διαγραφή της Έκθεσης Απαίτησης του Ενάγοντα πριν την ακροαματική διαδικασία, ενόψει της κατ' ισχυρισμό μη συμμόρφωσης του με τους κανόνες δικογράφησης ή της κατ' ισχυρισμό ανυπαρξίας αγώγιμου δικαιώματος αλλά τουναντίον προχώρησε στην εκδίκαση της αγωγής στην βάση των δικογράφων ως είχαν, προωθώντας τις εν λόγω προδικαστικές ενστάσεις με τις αγορεύσεις της συνηγόρου της. Η ως άνω δικονομική συμπεριφορά τελεί ξεκάθαρα σε αντίθεση με τα όσα επιτάσσει η σχετική επί του θέματος νομολογία, κάτι που κατά την κρίση μου, δικαιολογεί δίχως άλλο την απόρριψη των προδικαστικών ενστάσεων.
  2. Σε κάθε περίπτωση από μελέτη της Έκθεσης Απαίτησης παρατηρώ ότι από τους δικογραφημένους ισχυρισμούς αποκαλύπτεται μια εύλογη βάση αγωγής καθότι δικογραφούνται εναντίον της Εναγόμενης οι λεπτομέρειες και τα συστατικά στοιχεία του αστικού αδικήματος της αμέλειας, ανεξαρτήτως της όποιας πιθανότητας επιτυχίας. Το μόνο που αναφέρεται στις αγορεύσεις της συνηγόρου της Εναγόμενης προς υποστήριξη των θέσεων της σε σχέση με τις προδικαστικές ενστάσεις είναι ότι κατά την άποψη της, με τον τρόπο που ο Ενάγοντας προώθησε την αγωγή του, ήτοι ότι αφήνονται υπόνοιες για εσκεμμένη δημιουργία της λακκούβας και ότι υπάρχει προσπάθεια υποβάθμισης του κύρους της Εναγόμενης για ένα ισχυριζόμενο περιστατικό χωρίς την ύπαρξη μαρτύρων, τότε η παρούσα απαίτηση είναι έκθετη σε απόρριψη. Τα ως άνω ζητήματα είναι παντελώς αδιάφορα για σκοπούς της Δ.27 και ως εκ τούτου αποφαίνομαι ότι δεν έχει καταδειχθεί ούτε κατ' ελάχιστο για ποιο λόγο η απαίτηση είναι ανεδαφική ή ενοχλητική και/ή επιπόλαιη στον απαιτούμενο βαθμό ώστε να δικαιολογείται η απόρριψη της. Ομοίως ούτε και η παράθεση νομολογίας και αποσπασμάτων από συγγράμματα στις αγορεύσεις της συνηγόρου της Εναγομένης, που ερμηνεύει την Δ.19, τον ορθό τρόπο δικογράφησης και το πότε ένα δικόγραφο δύναται να προκαλέσει αμηχανία διαφοροποιεί τα δεδομένα καθότι i) η νομολογία στην οποία παραπέμφθηκα αφορά περιπτώσεις όπου το Δικαστήριο εξετάζει αιτήσεις διαγραφής στην βάση της Δ.19 θ.26 και ii) δεν υπάρχει καμία διασύνδεση και εφαρμογή των εν λόγω αρχών επί των δικογραφημένων ισχυρισμών της Έκθεσης Απαίτησης με σκοπό να καταστεί αντιληπτό από το Δικαστήριο με ποιο τρόπο η εν λόγω επιχειρηματολογία προωθεί τις προδικαστικές ενστάσεις. Στη βάση των ανωτέρω οι προδικαστικές ενστάσεις απορρίπτονται στο σύνολο τους. Αξιολόγηση Μαρτυρίας
  3. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται προκειμένου να προβεί το Δικαστήριο σε ευρήματα αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα και στη συνέχεια στηριζόμενο σε αυτά να εξετάσει αν αυτός που έχει το βάρος της απόδειξης το έχει αποσείσει στο βαθμό που απαιτείται. Ως επί το πλείστον, ζητήματα αξιοπιστίας εγείρονται όταν υπάρχουν δύο διιστάμενες εκδοχές και το δικαστήριο θα πρέπει να επιλέξει μια από τις δύο (Wynne Barry ν. David Costaki Mavronicola, ως διαχειριστή της περιουσίας του Kωστάκη Δαυίδ Mαυρονικόλα (ανίκανου προσώπου)
(2009)1 ΑΑΔ 1138). 28. Επισημαίνεται ότι, η αξιολόγηση της μαρτυρίας περιορίζεται στην έκταση των αμφισβητούμενων γεγονότων που προκύπτουν και δεν επεκτείνεται σε θέματα που δεν δικογραφούνται ή σε θέματα που έχουν εγερθεί πρώτη φορά είτε μέσω της μαρτυρίας είτε μέσω των αγορεύσεων των συνηγόρων των διαδίκων και άρα οποιοδήποτε μέρος της μαρτυρίας που δεν καλύπτεται από τις έγγραφες προτάσεις ή δεν είναι σχετικό με τα επίδικα θέματα δεν λαμβάνεται υπόψη (Παπαγεωργίου ν Κλάππας Invstment Services Ltd
(1991)1 Α.Α.Δ. 24) και ΑΝΤΩΝΙΑ ΠΗΛΙΝΑ v. PASCAL EDUCATION LTD, Πολιτική Έφεση Αρ. 222/2015, 22/11/2023). Επιπλέον, έχει λεχθεί σε πληθώρα αποφάσεων ότι μαρτυρία που κατατίθεται έστω και χωρίς ένσταση και που τελικά φαίνεται ότι δεν είναι αποδεκτή μαρτυρία πρέπει να αγνοείται κατά την τελική κρίση του Δικαστηρίου (Μελάς v. Κυριάκου
(2003)1 Α.Α.Δ. 826, DEMARI KRONOS LIMITED v. MICHAEL LESLIE GRAY κ.α., Πολιτική Έφεση Αρ. 264/2014, 22/2/2023, ECLI:CY:AD:2023:A
  2. Η ακρόαση της παρούσης αγωγής, ως αναφέρθηκε, έγινε συμφώνα με τις πρόνοιες της Δ.30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Η μαρτυρία μπορεί να έχει κατατεθεί γραπτώς και να μη δόθηκε εξ ολοκλήρου προφορική μαρτυρία, ώστε το δικαστήριο να μπορεί να αξιολογήσει τον κάθε μάρτυρα ενόσω καταθέτει εντούτοις το καθήκον του Δικαστηρίου να αξιολογήσει την ενώπιον του μαρτυρία δεν αλλοιώνεται ούτε ατονεί είτε ως θέμα αρχής είτε ως θέμα πρακτικής. Στις υποθέσεις ταχείας εκδίκασης ενόψει του γεγονότος ότι το Δικαστήριο δεν έχει κατά κύριο λόγο ενώπιον του ζώσα μαρτυρία οι καλά καθιερωμένες νομολογιακές αρχές προσαρμόζονται ανάλογα χωρίς αναφορά σε εξωτερικές εντυπώσεις ή στην συμπεριφορά και στις αντιδράσεις του μάρτυρα στο εδώλιο.
  3. Ειδικότερα, το Δικαστήριο επικεντρώνεται εξ αντικειμένου σε άλλους νομολογιακά αναγνωρισμένους παράγοντες όπως την πληρότητα και σαφήνεια και αμεσότητα στον τρόπο περιγραφής των γεγονότων την ύπαρξη γενικών και αορίστων αναφορών, υπεκφυγών ή ουσιωδών αντιφάσεων ή υπερβολών στη σχετική μαρτυρία, αλλά και την γενικότερη λογικοφάνεια της εκδοχής που προβάλλεται καθώς και την ύπαρξη ή την απουσία οποιουδήποτε προσωπικού συμφέροντος του προσώπου που προσκομίζει την μαρτυρία (Ζερβού ν. Ζερβού
(2011)1 ΑΑΔ 2192, Ομήρου ν. Δημοκρατίας
(2001)2 ΑΑΔ 506 Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Πολιτική Έφεση 185/2012, 19/04/2018), ECLI:CY:AD:2018:A
  2. Το Δικαστήριο προχωρεί με προσοχή στην αξιολόγηση της μαρτυρίας με αντιπαραβολή των θέσεων των διαδίκων αλλά και των τεκμηρίων που κατατέθηκαν στη διαδικασία και το περιεχόμενο, η πειστικότητα και η ποιότητα της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων ενώ υπόκειται και στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας (Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ 1056, Χριστοφίνης ν. Φραντζή, Π.Έ. 328/2011, ημερ. 31/05/2017, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΝΕΟΚΛΕΟΥΣ v. ΚΩΣΤΑ ΘΕΟΔΟΤΟΥ, Πολιτική Έφεση Αρ. 40/2014, 8/6/2022), ECLI:CY:AD:2022:D243. Επισημαίνω ότι το Δικαστήριο έχει τη δυνατότητα να αποδεχτεί ή να απορρίψει είτε όλη είτε μέρος της προσκομισθείσας μαρτυρίας (Φάρμα Ρένος Χ"Ιωάννου Δημοσια Εταιρεία Λτδ ν. Χίννη
(2012)1(Β) ΑΑΔ 1331, ΧΡΙΣΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ v. ΑΝΤΩΝΗ ΑΝΔΡΕΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Πολιτική Έφεση Αρ. 158/2013, 26/10/2022), ECLI:CY:AD:2022:A
  2. Έχοντας υπόψη όλους τους προαναφερόμενους παράγοντες και παραμέτρους που συνιστούν μέτρο κρίσης για την αξιολόγηση ενός μάρτυρα έχω διεξέλθει το σύνολο της μαρτυρίας και τα Τεκμήρια που προσκομίστηκαν στο Δικαστήριο από έκαστο μάρτυρα. Αξιολόγηση Ε/Δ Παναγή
  3. Εξετάζοντας τις θέσεις που εξέφρασε ο Ενάγοντας παρατηρώ ότι αυτές παρουσίαζαν ειρμό και συνοχή και υποστηρίζονται από τα έγγραφα τα οποία κατέθεσε. Δεν εντοπίζω οποιαδήποτε προσπάθεια αλλοίωσης της μαρτυρίας κάτι που καταδεικνύεται και από την αποδοχή της θέσης της Εναγόμενης ότι υπήρχε φωτισμός στον συγκεκριμένο δρόμο και σχετικές σημάνσεις. Η μαρτυρία τoυ έχει λογική συνοχή και είναι αληθοφανής και υποστηρίζεται πλήρως από τα ενώπιον του Δικαστηρίου κατατεθειμένα τεκμήρια.
  4. Στην υπόθεση Α/φοι Παπαλαζάρου Λτδ v. Σοφοκλή Μιχαήλ
(1997)1 Α.Α.Δ. 1388, λέχθηκε ότι η πραγματική μαρτυρία είναι ο γνώμονας με βάση τον οποίο δοκιμάζεται η αξιοπιστία της προφορικής μαρτυρίας. Κατ' αναλογία, τα όσα αναφέρθηκαν στην εν λόγω υπόθεση εφαρμόζονται και στα γεγονότα της παρούσας δεδομένου και του περιεχόμενου των Τεκμηρίων 2 - 4 που αποτελούν τις φωτογραφίες που έλαβε με το κινητό του τηλέφωνο ο Ενάγοντας, υποδεικνύοντας την λακκούβα, την σπασμένη πέτρα αλλά και της μοτοσυκλέτας του μετά το συμβάν, χωρίς τα εν λόγω τεκμήρια να έχουν αμφισβητηθεί με οποιονδήποτε τρόπο.
  1. Περαιτέρω, ο Ενάγοντας περιγράφει με ικανοποιητικά όλα όσα επισυνέβησαν τόσο πριν όσο και μετά το συμβάν όπου διήλθε της λακκούβας, γεγονότα τα οποία παρέμειναν εξ ολοκλήρου αναντίλεκτα ούτε και καταδείχθηκε η ύπαρξη οποιονδήποτε εγγενών δυσκολίων που να πλήττουν την αξιοπιστία της μαρτυρίας του. Σημειώνω, ότι η πλευρά της Εναγόμενης δεν παρέθεσε οποιαδήποτε θετική μαρτυρία προς αντίκρουση της μαρτυρίας του ούτε και προέβη σε οποιαδήποτε αντεξέταση των όσων ανέφερε, κάτι το οποίο θα αναμένετο λαμβάνοντας υπόψη ότι σε αρκετό μέρος της Ε/Δ Ανδρέου η Εναγόμενη αμφισβητεί ότι όντως συνέβη το συμβάν. Εντούτοις, η Εναγόμενη μέσω της Ε/Δ Ανδρέου αρκέστηκε στο να παραθέσει σειρά ερωτημάτων και προσωπικών εικασιών του ως προς την ταχύτητα, την οδηγική συμπεριφορά του Ενάγοντα, και περιορίστηκε σε μια αναφορά περί μη ύπαρξης πέτρας στη λακκούβα στις 14/11/
  3. Επιπλέον η προσπάθεια αμφισβήτησης της αληθοφάνειας της εκδοχής του Ενάγοντα, μέσω των γραπτών αγορεύσεων της συνηγόρου της Εναγόμενης, λόγω της μη ύπαρξης άλλων μαρτύρων ή της μη πραγματοποίησης της καταγγελίας στην αστυνομία ενωρίτερα δεν αποτελούν παράγοντες που δίχως άλλο πλήττουν την αξιοπιστία ενός μάρτυρα ούτε και φυσικά αποτελούν προαπαιτούμενο για την αποδοχή μιας εκδοχής γεγονότων. Πόσο μάλλον όταν συνολικά εξεταζόμενο κανένα σκέλος της μαρτυρίας που προσκόμισε ο Ενάγοντας δεν έτυχε ουσιαστικής αμφισβήτησης. Παρά τα πιο πάνω, τα όσα αναφέρει ο Ενάγοντας αναφορικά με το κατά πόσο η εκτίναξη της πέτρας προκάλεσε την ζημιά, αντί για παράδειγμα το πέσιμο στην λακκούβα αποτελούν δικές του εικασίες και υποθέσεις κάτι που επιμαρτυρείται και από το σχετικό λεκτικό που χρησιμοποιεί «Αυτό που καταλαβαίνω ότι έγινε είναι ότι η πέτρα βρισκόταν εντός της λακκούβας.». Ούτε και η ύπαρξη πέτρας μέσα και δίπλα από την λακκούβα, μετά το συμβάν ως οι σχετικές φωτογραφίες που προσκόμισε επιτρέπουν στο Δικαστήριο να πιθανολογεί σε επίπεδο εικασιών, ως προς τα γεγονότα και τον ακριβή μηχανισμό επέλευσης της ζημιάς (Κύπρος Ξενοφώντος ν. Κ.Ν Zoo Bar Restaurant Ltd Π.Ε 477/2011 ημερομηνίας 15/12/2016). Με εξαίρεση, επομένως, το προαναφερόμενο μέρος της μαρτυρίας του το οποίο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό, αποδέχομαι τη μαρτυρία του ως αξιόπιστη για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων και αποδέχομαι ότι οι ζημιές στην μοτοσυκλέτα του προκλήθηκαν σε αυτή μετά που διήλθε της λακκούβας. Αξιολόγηση Ε/Δ Ανδρέου
  4. Το περιεχόμενο της Ε/Δ Ανδρέου δεν άφησε στο Δικαστήριο τις ίδιες θετικές εντυπώσεις με την Ε/Δ Παναγή, καθότι ο ίδιος με την μαρτυρία του δεν βοήθησε το Δικαστήριο ώστε αυτό να καταλήξει σε ασφαλή ευρήματα ως προς τα ουσιώδη επίδικα ζητήματα. Γενικότερα η μαρτυρία του διαπνέεται από μια προσπάθεια του να προστατέψει την φήμη της Εναγόμενης, παρά την διαφώτιση του Δικαστηρίου ως προς τα γεγονότα της παρούσας. Ειδικότερα αναφέρω ότι η μαρτυρία του, σχεδόν στο σύνολο της, βασίζεται εξ ολοκλήρου σε δικές του εικασίες, γνώμες και συμπεράσματα, ως προς τον τρόπο που επεσυνέβη το συμβάν, αν και σε αρκετό μέρος της μαρτυρίας του αμφισβητεί ότι αυτό συνέβη κάτι το οποίο είναι εξ ορισμού αντιφατικό. Δηλαδή, είναι άξιο απορίας πώς ο ίδιος προβάλλει 2 αντιφατικές εκδοχές ήτοι i) το συμβάν δεν συνέβη (βάσει των αναφορών του περί ανυπαρξίας μαρτύρων, καθυστέρηση στην αναφορά του συμβάντος στην αστυνομία από τον Ενάγοντα) και δικές του απόψεις ως προς το κατά πόσο μπορούσε ή δεν μπορούσε να συμβεί το συμβάν ένεκα του μεγέθους της ζημιάς που προκλήθηκε σε συνάρτηση με την μικρή, κατά τον ίδιο, ανωμαλία στον δρόμο και ii) ότι το συμβάν συνέβη πλην όμως ο Ενάγοντας ήταν αμελής, καθότι δεν πρόσεξε την λακκούβα με δεδομένο τα μέτρα προφύλαξης που έλαβε η Εναγόμενη, χωρίς φυσικά να έχει προσκομίσει ίχνος μαρτυρίας από την Εναγόμενη για οτιδήποτε που αφορά τις συνθήκες υπό τις οποίες επεσυνέβη το περιστατικό. Η προώθηση μέσω της της μαρτυρίας του μιας εκ διαμέτρου αντιφατικής εκδοχής και ενός διαζευκτικού ισχυρισμού σε σχέση με ένα πραγματικό γεγονός ήτοι την τέλεση ή μη του συμβάντος επικαλούμενος ταυτόχρονα αμέλεια του Ενάγοντα αναμφίβολα πλήττει την αξιοπιστία του καθότι όφειλε να προωθήσει μια εκδοχή κατά την ακρόαση, λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν επιτρέπεται η προβολή διαζεύξεων ως προς τι ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα (El Fath Co ν. EDT Shipping και άλλος
(1992)1 ΑΑΔ 1255 , Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ ν. Μιχαήλ
(2012)1 Α.Α.Δ. 41 και ΑLPHA CONCRETE LTD v. ΖΑΒΟΥ, Πολιτική ΄Εφεση Αρ. 277/2013, 1/7/2020, ECLI:CY:AD:2020:A207). 41. Πέραν των πιο πάνω, επισημαίνω ότι το κατά πόσο η μικρή ανωμαλία του δρόμου, όπως ο ίδιος χαρακτήρισε την λακκούβα, δεν μπορούσε να προκαλέσει οποιαδήποτε ζημιά στο όχημα του ενάγοντα, αποτελεί απλά την γνώμη του. Με δεδομένο ότι ο ίδιος είναι μάρτυρας γεγονότων και δεν υπάρχει οποιαδήποτε αναφορά ότι ο ίδιος έχει οποιεσδήποτε εξειδικευμένες γνώσεις επί κάποιου επιστημονικού κλάδου που σχετίζεται με τα επίδικα ζητήματα στην παρούσα, ώστε να δύναται να εκφέρει γνώμη, (Kayat Trading Limited v. Genzyme Corporation
(2013)1 Α.Α.Δ. 438), το Δικαστήριο ασφαλώς δεν μπορεί να δώσει οποιαδήποτε βαρύτητα στις θέσεις του. Προσθέτω ότι το κατά πόσο η Εναγόμενη έχει εμπλακεί σε αριθμό έργων και λαμβάνει τις αναγκαίες προφυλάξεις κατά την εκτέλεση εργασιών χωρίς αυτές να έχουν επεξηγηθεί στο Δικαστήριο ειδικά για την κατασκευή οδοστρωμάτων, ως η παρούσα υπόθεση, ή αν το προσωπικό της είναι έμπειρο δεν αποτελούν αυταπόδεικτες εξηγήσεις που είτε επιτρέπουν την εξαγωγή ευρημάτων στα πλαίσια της παρούσας ή οδηγούν δίχως άλλο στην υιοθέτηση της εκδοχής της Εναγόμενης. Απεναντίας τυχόν αποδοχή τους θα αποτελούσε ξεκάθαρα μια αυθαίρετη δικαστική διεργασία πιθανολόγησης σε επίπεδο εικασιών. Για τους πιο πάνω λόγους το Δικαστήριο δεν μπορεί να προσδώσει οποιαδήποτε βαρύτητα στην μαρτυρία του, η οποία και κρίνεται ως αναξιόπιστη. Περαιτέρω ευρήματα
  1. Πέραν των ευρημάτων του Δικαστηρίου τα οποία ήδη παρατέθηκαν πιο πάνω ως παραδεκτά και μη αμφισβητούμενα γεγονότα, αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι στις 12/11/2024 γύρω στις 1:45π.μ κινείτο με 30χλμ στην προέκταση του δρόμου Γιάννου Κρανιδιώτη και αφού ο ίδιος παρατήρησε προηγουμένως τις σχετικές σημάνσεις που υπήρχαν στον δρόμο για την εκτέλεση οδικών έργων διήλθε λακκούβας, που βρισκόταν σε κεντρικό σημείο του δρόμου και στην οποία βρισκόταν μέσα πέτρα, που καθιστούσε την λακκούβα μη ορατή. Η μοτοσυκλέτα του μετά που διήλθε της λακκούβας υπέστη ζημιές στο μπροστινό «ριμς» και στο κάτω μέρος της «κοιλιάς». Νομική Πτυχή και Συμπεράσματα
  2. Στις αστικές υποθέσεις όπως έχει επανειλημμένως νομολογηθεί η απόδειξη της υπόθεσης κρίνεται με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων, ενώ το βάρος απόδειξης βρίσκεται στους ώμους του εκάστοτε ενάγοντα, να αποδείξει τους ισχυρισμούς του που θεμελιώνουν την αξίωση του. Η απόσειση του βάρους αυτού, συναρτάται αποκλειστικά με την μαρτυρία η οποία κρίνεται αποδεκτή και αξιόπιστη (Demil Imports Exports Ltd ν. Zήνων η Kωνσταντινίδης Λτδ
(2011)1 ΑΑΔ 462). Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not) (Μαρσέλ κ.α ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ
(2001)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1858, ΠΑΠΑΚΩΣΤΑ ν. ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΧΛΩΡΑΚΑΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 214/2013, 24/6/2019), ECLI:CY:AD:2019:A
  2. Η αξίωση του Ενάγοντα εδράζεται στις βάσεις αγωγής της παραβίασης νόμιμων καθηκόντων, αμέλειας αλλά και στο αστικό αδίκημα της δημόσιας οχληρίας Σημειώνω ότι δεν προωθήθηκε στις αγορεύσεις του συνηγόρου του Ενάγοντα οτιδήποτε σε σχέση με την κατ΄ ισχυρισμό παραβίαση εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων της Εναγόμενη για τα οποία ούτως η άλλως δεν παρατέθηκαν δικογραφικά συγκεκριμένες λεπτομέρειες παραβίασης θέσμιου καθήκοντος, ούτε υπήρχε παραπομπή στην αντίστοιχη νομοθετική ή κανονιστική πρόνοια που κατ΄ ισχυρισμό έχει παραβιαστεί. Συνεπώς, όπως καθίσταται αντιληπτό τέτοια βάση αγωγής δεν μπορεί να έχει επιτυχή κατάληξη. Αμέλεια
  3. Για να στοιχειοθετηθεί το αστικό αδίκημα της αμέλειας σύμφωνα με το άρθρο 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου Κεφ. 148 απαιτείται να αποδειχθoύν όλα τα πιο κάτω συστατικά στοιχεία (ΧΑΡΗΣ ΠΑΥΛΙΔΗΣ v. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΥΔΑΤΟΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ, Πολιτική Έφεση Αρ. 33/2015, 1/11/2023): (α) η ύπαρξη καθήκοντος επιμέλειας από τον Εναγόμενο (duty), (β) η απόδειξη παράβασης του εν λόγω καθήκοντος από τον Εναγόμενο (breach), (γ) η πρόκληση ζημιάς και/ή βλάβης στον Ενάγοντα (damage), (δ) αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμελούς πράξης ή παράλειψης από τον Εναγόμενο και της ζημιάς και/ή βλάβης που υπέστη ο Ενάγων ως αποτέλεσμα της αμέλειας (causation). Δημόσια Οχληρία
  4. Το άρθρο 45 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου Κεφ. 148 προνοεί ότι: «Δημόσια oχληρία συvίσταται σε παράvoμη πράξη, ή σε παράλειψη εκτέλεσης voμικής υπoχρέωσης αv η πράξη αυτή ή η παράλειψη θέτει σε κίvδυvo τη ζωή, ασφάλεια, υγεία, ιδιoκτησία ή άvεση τoυ κoιvoύ ή παρακωλύει τo κoιvό στηv άσκηση κoιvoύ δικαιώματoς.»
  5. Η πλευρά του Ενάγοντα προώθησε την παρούσα υπόθεση παραπέμποντας το Δικαστήριο σε νομολογία στην οποία εξετάστηκε το νομικό καθεστώς που διέπει την ευθύνη της Δημοκρατίας σε υποθέσεις δημόσιας οχληρίας, σε σχέση με υπεραστικούς δρόμους, αλλά και σε Αγγλική νομολογία όπου τέθηκαν οι αρχές που εφαρμόζονται για τον καταλογισμό ευθύνης σε Δημοτικά Συμβούλια για να καταδείξει την παραβίαση αντίστοιχων υποχρεώσεων με αυτές που ήταν επιφορτισμένη η Εναγόμενη. Συγκεκριμένα, αναφέρομαι στις αποφάσεις Γενικός Εισαγγελέας ν. Ζιπιτή κ.α.
(2003)1(Β) ΑΑΔ 749 και Χριστόφορος Χαγκούδης και Γεώργιος Γεωργίου, ως διαχειριστές της περιουσίας της αποβιώσασα Πολυμνίας Γεωργίου Χαγκούδη ν. Γενικού Εισαγγελέα
(2009)1(Β) ΑΑΔ
  1. Παρενθετικά σημειώνω ότι στην απόφαση Ζιπίτη ανωτέρω, λέχθηκε ότι είναι ουσιαστικά αδιάφορο αν η ευθύνη του εναγόμενου βασίζεται σε δημόσια οχληρία ή αμέλεια, γιατί τα δύο αυτά αστικά αδικήματα αλληλοκαλύπτονται και επεξηγήθηκε ότι σε αντίθεση με το τι ισχύει στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου το όλο ζήτημα της ευθύνης των αρμόδιων αρχών ρυθμίζεται νομοθετικά «Παρά την έρευνά μας δεν έχουμε καταφέρει να εντοπίσουμε παρόμοια θέσμια υποχρέωση της Δημοκρατίας ως προς τους υπεραστικούς δρόμους. Έτσι, θα πρέπει να ισχύσουν στην παρούσα περίπτωση οι γενικές αρχές των αστικών αδικημάτων και συγκεκριμένα της δημόσιας οχληρίας (Dymond v. Pearce and others [1972] 1 All E.R. 1142, 1149 και Morton v. Wheeler 1956, The Times, 1st February) και της αμέλειας». Η πλευρά της Εναγόμενης αποδέχεται δικογραφικά αλλά και μέσω της μαρτυρίας της ότι όφειλε καθήκον επιμέλειας σε πρόσωπα που διέρχονταν του υπό κατασκευή δρόμου και ότι αυτή η υποχρέωση συνίσταται στην κατασκευή, συντήρηση και διατήρηση του οδοστρώματος του δρόμου. Έχω μελετήσει τις εν λόγω αποφάσεις και κρίνω ότι δύναμαι να αντλήσω καθοδήγηση και να στηριχθώ σε αυτές και να εφαρμόσω κατ' αναλογία τις εκεί αναφέρομενες νομολογιακές προϋποθέσεις σε σχέση με τον καταλογισμό ή μη ευθύνης στην Εναγόμενη, καθότι οι δικογραφημένες λεπτομέρειες αμέλειας/δημόσιας οχληρίας στην παρούσα υπόθεση είναι ανάλογης φύσεως με αυτές που επικαλέστηκαν οι διάδικοι στις εν λόγω υποθέσεις.
  2. Στην Γεωργίου Χαγκούδη (ανωτέρω), λέχθηκαν τα ακόλουθα σημαντικά: «Πολύ χρήσιμη αυθεντία ως προς το υπό εξέταση θέμα παρέχεται και από την απόφαση του Αγγλικού Εφετείου στην υπόθεση Burnside and another v. Emerson and Others [1968] 3All E.R.
  3. Σε εκείνη την υπόθεση, ο οδηγός αυτοκινήτου υπό συνθήκες έντονης και παρατεταμένης βροχής, εισήλθε εντός λίμνης νερού που βρισκόταν στο μέσο του δρόμου και, αφού απώλεσε τον έλεγχο, κινήθηκε δεξιά και συγκρούστηκε με εξ' αντιθέτου κατευθύνσεως ερχόμενο όχημα. Το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε επιρρίψει ακέραιη την ευθύνη για το δυστύχημα στο αρμόδιο δημοτικό συμβούλιο της περιοχής, που ήταν ένας από τους εναγομένους λόγω ανεπάρκειας ή αστοχίας του υπάρχοντος συστήματος διαφυγής ομβρίων υδάτων. Στην έφεση που ακολούθησε, οι ξεκάθαρες αρχές και οι τρεις προϋποθέσεις για καταλογισμό ευθύνης σε δημοτικά συμβούλια, τις οποίες έθεσε ο Lord Denning M.R., αξίζουν ιδιαίτερης προσοχής. Οι προϋποθέσεις είναι:
  4. Ο ενάγων θα πρέπει να αποδείξει ότι ο δρόμος ήταν σε τέτοια κατάσταση ώστε να ήταν επικίνδυνος για την τροχαία κίνηση.
  5. Ο ενάγων θα πρέπει να αποδείξει ότι η επικινδυνότητα οφειλόταν σε παράλειψη συντήρησης ή επιδιόρθωσης. Εδώ γίνεται διάκριση μεταξύ ενός μόνιμου κινδύνου που οφείλεται σε έλλειψη επιδιόρθωσης και ενός παροδικού κινδύνου που οφείλεται στα στοιχεία της φύσης. Στο δεύτερο περιλαμβάνεται ο κίνδυνος από χιόνι, παγετό ή έντονη βροχόπτωση και σ' αυτή την περίπτωση ο παροδικός κίνδυνος που προκαλείται για σύντομο χρονικό διάστημα, δεν συνιστά μαρτυρία περί παράλειψης επιδιόρθωσης ή συντήρησης. Ειδικότερα ως προς τη βροχόπτωση, η πρόκληση πλημμύρας στο δρόμο λόγω έντονης βροχής δεν είναι αρκετή μαρτυρία.
  6. Εάν πράγματι διαπιστώνεται παράλειψη συντήρησης/ επιδιόρθωσης, η αρμόδια αρχή είναι εκ πρώτης όψεως υπεύθυνη για οποιαδήποτε ζημιά προκαλείται λόγω αυτής και μπορεί τότε μόνο να αποφύγει ευθύνη, εάν αποδείξει ότι άσκησε τέτοια επιμέλεια και φροντίδα, όση ήταν εύλογη.»
  7. Σε σχέση με την πρώτη προϋπόθεση που έχω παραθέσει πιο πάνω επισημαίνω ότι στην απόφαση Ζιπιτή (ανωτέρω) λέχθηκαν τα εξής σχετικά: «Όπως έχει λεχθεί στην υπόθεση Goldman v. Hargrave [1966] 2 All E.R. 989, το αστικό αδίκημα της οχληρίας, με αβέβαια τα όριά του, μπορεί να συνίσταται σε μια μεγάλη ποικιλία περιπτώσεων, σε μερικές των οποίων η αμέλεια είναι αποφασιστικής σημασίας, ενώ σε άλλες δεν παίζει κανένα απολύτως ρόλο. Σε περιπτώσεις όπου η ευθύνη του εναγόμενου προκύπτει όχι γιατί δημιούργησε την οχληρία, αλλά επειδή επέτρεψε να συνεχίζεται, απόδειξη της αμέλειάς του είναι τουλάχιστον ουσιώδης. Όπως έχει λεχθεί στην υπόθεση Sedleigh-Denfield v. O' Callaghan [1940] 3 All E.R. 349, αν ο εναγόμενος δεν δημιούργησε την οχληρία, για να θεωρηθεί υπεύθυνος θα πρέπει να την είχε συνεχίσει, δηλαδή θα πρέπει να αποδειχθεί ότι αμέλησε να την άρει όταν πληροφορήθηκε την ύπαρξή της ή όταν θα έπρεπε να είχε πληροφορηθεί την ύπαρξή της. Μικρές διαφορές στο οδόστρωμα δεν θεωρήθηκαν ως απόδειξη έλλειψης φροντίδας στην συντήρηση (Clerk & Lindsell on Torts, 16η Έκδοση, παραγρ. 24-
  8. Βλέπε επίσης Littler v. Liverpool Corporation [1968] 2 All E.R. 343n., 345). Πώς όμως θα αποφασίσουμε κατά πόσο η συγκεκριμένη κατάσταση πραγμάτων επί του αυτοκινητόδρομου συνιστούσε κίνδυνο; Εξαρτάται από το κατά πόσο η ζημιά ήταν εύλογα προβλεπτή. Αν η δημιουργηθείσα κατάσταση είναι τέτοια που είναι εύλογο να αναμένεται από τα πρόσωπα που χρησιμοποιούν τον αυτοκινητόδρομο, ζημιά, τότε έχουμε δημόσια οχληρία. Αν ένας λογικός άνθρωπος λαμβάνοντας υπ' όψιν όλες τις περιστάσεις μπορεί να θεωρήσει ότι υπάρχει πράγματι η πιθανότητα τραυματισμού κάποιου που ταξιδεύει κατά μήκος του δρόμου, τότε η κατάσταση αυτή συνιστά κίνδυνο. Όπου όμως η πιθανότητα ζημιάς είναι τόσο απομακρυσμένη που θα την απέρριπτε αμέσως, γιατί ήταν βεβαίως δυνατή, αλλά καθόλου πιθανή, τότε η κατάσταση δεν συνιστά κίνδυνο (Dymond v. Pearce and others [1972] 1 All E.R. 1142, 1149). Στην Αγγλία όπου όπως είδαμε η ευθύνη της αρμόδιας αρχής είναι θέσμια, έχει αποφασιστεί ότι δεν θα πρέπει η αρμόδια αρχή να προβλέπει για τον πρότυπο οδηγό, αλλά για το συνηθισμένο τύπο οδηγού που χρησιμοποιεί τους δρόμους κι αυτός περιλαμβάνει και τους οδηγούς που υποπίπτουν σε λάθη. Κατά πόσο μια συγκεκριμένη περίπτωση μη επιδιόρθωσης υποκρύπτει κίνδυνο στη συνήθη τροχαία κίνηση του αυτοκινητόδρομου είναι θέμα πραγματικό και βαθμού που εξετάζεται σε κάθε περίπτωση. Το κριτήριο είναι αντικειμενικό (Rider v. Rider and another [1973] 1 All E.R. 294, 299, 300). H εκτίμηση της σχετικής μαρτυρίας θα πρέπει να γίνει με βάση την κοινή λογική. Το κριτήριο είναι βέβαια πάντα η προβλεψιμότητα του κινδύνου». (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου)
  9. Στην απόφαση του Αγγλικού Εφετείου Mills v Barnsley Metropolitan Borough Council [1992] PIQR μετά από ανασκόπηση της τότε υπάρχουσας Αγγλικής νομολογίας ο τρόπος εξέτασης της επικινδυνότητας ή μη μιας υπάρχουσας κατάστασης πραγμάτων σε ένα δρόμο διατυπώθηκε με τον ακόλουθο τρόπο, διατύπωση η οποία συνάδει και με τα όσα αναφέρθηκαν στην Ζιπιτή ανωτέρω: "All that one can say is that the test of dangerousness is one of reasonable foresight of harm to users of the highway, and that each case will turn on its own facts. Here the photographs are particularly helpful. In my judgment the photographs reveal a wholly unremarkable scene. Indeed, it could be said that the layout of the slabs and the paving bricks appears to be excellent, and that the missing corner of the brick is less significant than the irregularities and depressions which are a feature of streets in towns and cities up and down the country. In the same way as the public must expect minor obstructions on roads, such as cobblestones, cats eyes and pedestrian crossing studs, and so forth, the public must expect minor depressions. [.] Finally, I add that, in drawing the inference of dangerousness in this case, the judge impliedly set a standard which, if generally used in the thousands of tripping cases which come before the courts every year, would impose an unreasonable burden upon highway authorities in respect of minor depressions and holes in streets which in a less than perfect world the public must simply regard as a fact of life. It is important that our tort law should not impose unreasonably high standards, otherwise scarce resources would be diverted from situations where maintenance and repair of the highways is more urgently needed. (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου)
  10. Στην πρόσφατη απόφαση Rochester Cathedral v Debell [2016] EWCA Civ 1094 του Αγγλικού Εφετείου, διευκρινίστηκαν περαιτέρω τα όσα λέχθηκαν στην απόφαση Mills ανωτέρω: [12] It is important to emphasise, therefore, that although the test is put by Steyn LJ in terms of reasonable foreseeability of harm, this does not mean that any foreseeable risk is sufficient. The state of affairs may pose a risk which is more than fanciful and yet does not attract liability if the danger is not eliminated. The observations of Lloyd LJ in James v Preseli Pembrokeshire District Council [1993] P.I.Q.R. P114 , a case which applied the test in Mills , are pertinent: "In one sense, it is reasonably foreseeable that any defect in the highway, however slight, may cause an injury. But that is not the test of what is meant by dangerous' in this context. It must be the sort of danger which an authority may reasonably be expected to guard against." [.] The liability is not to ensure a bowling green which is entirely free from all irregularities or changes in level at all. The question is whether a reasonable person would regard it as presenting a real source of danger. Obviously, in theory any irregularity, any hollow or any protrusion may cause danger, but that is not the standard that is required." (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου)
  11. Στην απόφαση Rider v. Rider and another [1973] 1 All E.R. 294, η οποία υιοθετήθηκε στην απόφαση Ζιπιτή ανωτέρω αναφέρθηκε ότι «It is perhaps as well, however, to emphasise my agreement with the manifestly correct view that mere unevenness, undulations and minor potholes do not normally constitute a danger, and also to say that the normal run of drivers does not include the drunk or the reckless».
  12. Συγκεφαλαιώνοντας, το απόφθεγμα των πιο πάνω αυθεντιών, όπως προκύπτει από τα πιο πάνω αποσπάσματα, είναι ότι για να καταλήξει το Δικαστήριο στο κατά πόσο η συγκεκριμένη κατάσταση του δρόμου είναι επικίνδυνη - θέμα το οποίο είναι πραγματικό και εξαρτάται από τα γεγονότα της κάθε υπόθεσης - εξετάζει, μεταξύ άλλων, κατά πόσο η δημιουργηθείσα κατάσταση είναι τέτοια που να είναι εύλογο να αναμένεται ότι τα πρόσωπα που χρησιμοποιούν τον δρόμο ενδεχομένως να υποστούν ζημιά προσεγγίζοντας την σχετική μαρτυρία με γνώμονα την κοινή λογική. Το κριτήριο είναι αντικειμενικό και συναρτάται με της έννοια της εύλογης προβλεψιμότητας, αναγνωρίζοντας όμως την ιδιαίτερη σημασία που έχει αυτή η έννοια σε αυτό το είδος των υποθέσεων. Ο κίνδυνος είναι εύλογα προβλέψιμος μόνο όταν υπάρχει πραγματική πηγή κινδύνου, κατά τρόπο ώστε ένας λογικός άνθρωπος θα θεωρούσε ότι υπάρχει υποχρέωση του προσώπου που ελέγχει τον χώρο να λάβει διορθωτικά μέτρα. Δηλαδή, ένας χρήστης δύναται να είναι εύλογα ασφαλής, παρά το γεγονός ότι μπορεί να υπάρχουν μικρές ατέλειες στο δρόμο που φέρουν έναν προβλέψιμο κίνδυνο πρόκλησης ατυχήματος και τραυματισμού. Το Δικαστήριο προχωρά να εξετάσει κατά πόσο η επικινδυνότητα οφειλόταν σε παράλειψη συντήρησης ή επιδιόρθωσης μόνο αφού ικανοποιηθεί για την ύπαρξη μιας επικίνδυνης κατάστασης.
  13. Στην παρούσα υπόθεση παρατηρώ ότι δεν έχουν προσκομισθεί οποιεσδήποτε λεπτομέρειες σε σχέση με την υφή, τα φυσικά χαρακτηριστικά της λακκούβας ή τις διαστάσεις αυτής και συνεπώς εγείρονται σοβαρές αμφιβολίες αν όντως το Δικαστήριο δύναται να ασκήσει ουσιαστική αξιολογική κρίση επί της επικινδυνότητας της λακκούβας, η ύπαρξη της οποίας δεν μπορεί δίχως άλλως να οδηγήσει σε συμπέρασμα ότι υφίσταται ένας πραγματικός και υπαρκτός κίνδυνος, όπως η έννοια αυτή έχει ερμηνευθεί ανωτέρω, λαμβάνοντας υπόψη ότι η ύπαρξη μικρών λακκούβων/κοιλωμάτων ή άλλων ατελειών επί οδοστρωμάτων συνήθως δεν δημιουργούν κίνδυνο και απλά αποτελούν μια πραγματικότητα της ζωής (Mills ανωτέρω, και Rider ανωτέρω) και προσθέτω εδώ, ότι η ύπαρξη τέτοιων ατελειών είναι κάτι το αναμενόμενο, πόσο μάλλον σε ένα δρόμο όπου εκτελούνται οδικά έργα.
  14. Περαιτέρω, σημειώνω ότι στην παρούσα υπόθεση δεν προσκομίσθηκε οποιαδήποτε τεχνικής φύσεως μαρτυρία αναφορικά με ένα καθολικά αποδεκτό πρότυπο φυσικής κατάστασης οδοστρωμάτων σε σχέση με την κατηγοριοποίηση και αξιολόγηση της επικινδυνότητας ατελειών, εμποδίων, λακκούβων από αρμόδιες αρχές, ούτε προσκομίσθηκε άλλη εξειδικευμένη μαρτυρία από κατάλληλα προσοντούχο πρόσωπο προς αυτή την κατεύθυνση, κάτι που αναμφίβολα θα βοηθούσε το Δικαστήριο στην εξέταση της παρούσας υπόθεσης. Η μόνη προσκομισθείσα μαρτυρία σε σχέση με την λακκούβα προκύπτει από τις φωτογραφίες που έχει προσκομίσει ο Ενάγοντας και σημειώνω ότι η εξέταση και αξιολόγηση φωτογραφιών αναμφίβολα επηρεάζεται από την γωνία της κάμερας από τις οποίες λήφθηκαν αλλά και την ποιότητα αυτών, που όπως ο ίδιος ο Ενάγοντας αναγνωρίζει δεν είναι και η καλύτερή. Για αυτό ακριβώς τον λόγο επιβάλλεται να επιδεικνύεται ιδιαίτερη προσοχή στην εξέταση τέτοιας μαρτυρίας, πόσο μάλλον στην απουσία ακριβών μετρήσεων, πλην όμως οι φωτογραφίες είναι η μόνη μαρτυρία που έχει προσκομιστεί στην παρούσα διαδικασία. Δεν παραβλέπω ότι υπάρχει αναφορά στην μαρτυρία της Εναγόμενης όπου η λακκούβα περιγράφεται ως έξι εκατοστών, πλην όμως δεν διευκρινίζεται αν αυτό αφορά το βάθος, πλάτος ή μήκος ούτε και δύναται το Δικαστήριο να πιθανολογήσει επί των διαστάσεων. Με δεδομένη την ασάφεια της εν λόγω αναφοράς, η πηγή της οποίας ουδόλως προσδιορίστηκε στην Ε/Δ Ανδρέου το Δικαστήριο δεν μπορούσε να προσδώσει βαρύτητα σε αυτή την αναφορά εξου και δεν υπήρξε και οποιοδήποτε εύρημα του Δικαστηρίου επί αυτού του ζητήματος.
  15. Πέραν των πιο πάνω, κρίνω σκόπιμο να αναφέρω ότι υπήρξε μια προσπάθεια συγκριτικής προσέγγισης από τον Ενάγοντα στην προσπάθεια του να καταδείξει ότι υφίστατο μια επικίνδυνη κατάσταση στον δρόμο ή μια «παγίδα», όπως το έθεσε, λόγω του ότι ο Ενάγοντας χρησιμοποιούσε μοτοσυκλέτα αντί αυτοκίνητο σε συνάρτηση με το ότι η λακκούβα βρίσκεται στην μέση του δρόμου και άρα ένα αυτοκίνητο δεν θα διερχόταν της λακκούβας. Ουσιαστικά ο Ενάγοντας υποστηρίζει ότι η λακκούβα δεν μπορούσε να αποτελέσει κίνδυνο για ένα αυτοκίνητο. Πέραν του ότι αυτό αποτελεί απλά την γνώμη του, το Δικαστήριο κατά την εξέταση της επικινδυνότητας του δρόμου δεν προβαίνει σε σύγκριση μεταξύ των διαφορετικών κατηγοριών αναμενόμενων χρηστών του δρόμου, αναλόγως του οχήματος που οδηγείται. Αντιθέτως όπως έχω ήδη εξηγήσει, η επικινδυνότητα εξετάζεται αντικειμενικά για έκαστο χρήστη που δύναται να χρησιμοποιήσει και να κινηθεί σε ένα δρόμο, κατά τρόπο που υπό κανονικές συνθήκες θα αναμένετο από αυτόν να τον χρησιμοποιήσει (Rider ανωτέρω δέστε και Curtis v Hertfordshire County Council [2014] EWHC 1672) που στην παρούσα, λαμβάνοντας υπόψη τον δρόμο αναμφίβολα συμπεριλαμβάνει τους μοτοσικλετιστές. Τυχόν υιοθέτηση της προσέγγισης του Ενάγοντα, στην πλήρη προέκταση της, απολήγει στην εισαγωγή συγκριτικών και υποκειμενικών κριτηρίων στα πλαίσια εξέτασης της επικινδυνότητας του εκάστοτε δρόμου και αναφέρομαι ενδεικτικά i) στον τρόπο που ο συγκεκριμένος χρήστης χρησιμοποίησε τον δρόμο πιθανολογώντας του αν θα οδηγούσε στο κέντρο ή σε άλλο σημείο ii) στην εξέταση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικά του εκάστοτε οχήματος (όπως για παράδειγμα το ακριβές μέγεθος του ή τις συγκεκριμένες διαστάσεις των λάστιχων). Κάτι τέτοιο όμως τελεί σε πλήρη αντίθεση με το αντικειμενικό κριτήριο που πρέπει να εφαρμόζεται για την διερεύνηση της επικινδυνότητας, κατά την εξέταση τυχόν παραβίασης καθήκοντος επιμέλειας ή ευθύνης του εκάστοτε εναγόμενου, ενώ έχει νομολογιακά αναγνωρισθεί ότι «δεν θα πρέπει η αρμόδια αρχή να προβλέπει για τον πρότυπο οδηγό, αλλά για το συνηθισμένο τύπο οδηγού που χρησιμοποιεί τους δρόμους κι αυτός περιλαμβάνει και τους οδηγούς που υποπίπτουν σε λάθη» (Ζιπιτή ανωτέρω).
  16. Έχω μελετήσει με ιδιαίτερη προσοχή τις προσκομισθείσες φωτογραφίες που απεικονίζουν μια λακκούβα, ομολογουμένως περιορισμένης έκτασης, στον βαθμό που αυτό καθίσταται ορατό από τις φωτογραφίες, που είναι και το μόνο που μπορεί να λεχθεί με ασφάλεια για αυτήν την λακκούβα, στην απουσία οποιονδήποτε άλλων λεπτομερειών. Αποφαίνομαι ότι η ύπαρξη της λακκούβας στον συγκεκριμένο δρόμο, για τον οποίο δεν διαφαίνεται από τις φωτογραφίες κάτι το ασύνηθες, δεν δημιουργούσε ένα εύλογα προβλεπτό κίνδυνο, ανεξαρτήτως της ορατότητας αυτής και για τον οποίο θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται από την Εναγόμενη να λάβει μέτρα προστασίας, καθότι η πιθανότητα ζημιάς από πτώση σε αυτή, ήταν τόσο απομακρυσμένη, πόσο μάλλον όταν σύμφωνα με τα ευρήματα του Δικαστηρίου υπήρχε και πέτρα μέσα σε αυτή, ώστε ως ζήτημα κοινής λογικής να περιορίζεται ακόμη περισσότερο η έκταση της. Σημειώνω ότι είναι βάσει της προ του συμβάντος κατάστασης του οδοστρώματος που κρίνεται η επικινδυνότητα και η εύλογη πιθανότητα ζημιάς, η οποία ναι μεν ήταν βεβαίως δυνατή, αλλά καθόλου πιθανή (κατ' εφαρμογή των όσων λέχθηκαν στις αποφάσεις Mills ανωτέρω και Rider ανωτέρω).
  17. Έχοντας υπόψη το σύνολο των περιστάσεων, αποφαίνομαι ότι αντικειμενικά δεν υφίστατο μια πραγματική και εύλογα προβλεπτή επικινδυνότητα, με αποτέλεσμα να μην ενεργοποιείται και η ανάλογη υποχρέωση επιμέλειας της Εναγόμενης, προκειμένου να αποφευχθεί η πρόκληση εύλογα προβλέψιμης ζημιάς για πρόσωπα τα οποία θα χρησιμοποιούσαν, υπό κανονικές συνθήκες, τον δρόμο. Τυχόν αντίθετη κατάληξη στην παρούσα υπόθεση με βάση τα ιδιαίτερα περιστατικά της, θα οδηγούσε στο συμπέρασμα ότι η απλή και μόνο ύπαρξη οποιασδήποτε λακκούβας ή ατέλειας επί του οδοστρώματος ισοδυναμεί με αυτόματη αναγνώριση ότι υφίσταται μια επικίνδυνη κατάσταση θέτοντας τον πήχη της ευθύνης και του καθήκοντος επιμέλειας αδικαιολόγητα ψηλά κάτι το οποίο έχει νομολογιακά αποδοκιμαστεί. Προσθέτω ότι το γεγονός ότι η λακκούβα επιδιορθώθηκε από την Εναγόμενη μετά το συμβάν, στην κατάσταση που αυτή πλέον βρισκόταν, δεν προσθέτει οτιδήποτε στην ως άνω συζήτηση και παραπέμπω σχετικά στα όσα λέχθηκαν στην απόφαση Mills ανωτέρω: "if there had been a subsequent attempt to repair, it would in the circumstances of this case have told us nothing about the issue of dangerousness". Η ως άνω κατάληξη μου προδιαγράφει και την έκβαση της παρούσας απαίτησης που δεν μπορεί να είναι άλλη από την απόρριψη.
  18. Πέραν των όσων έχω αναφέρει πιο πάνω, στην παρούσα υπόθεση δεν έχει προσκομιστεί οποιαδήποτε μαρτυρία ότι η ύπαρξη λακκούβας στο δρόμο προκλήθηκε από κάποια παράλειψη κατά την κατασκευή, επιδιόρθωση ή συντήρηση του δρόμου, δηλαδή εξ υπαιτιότητας της Εναγόμενης, κάτι που επαφίεται να αποδειχθεί από τον Ενάγοντα. Δηλαδή, η ύπαρξη τέτοιας λακκούβας και δη κρυμμένης κατά τον Ενάγοντα, δεν αποτελεί αυταπόδεικτη απόδειξη ότι υπήρξε κάποια παράλειψη κατά την κατασκευή, επιδιόρθωσή ή συντήρηση του δρόμου από την Εναγόμενη. Με δεδομένο ότι η παρούσα απαίτηση προωθήθηκε επί των αγώγιμων δικαιωμάτων της αμέλειας και δημόσιας οχληρίας για τα οποία δικογραφεί λεπτομέρειες, όφειλε ο Ενάγοντας να προσκομίσει μαρτυρία τόσο σε σχέση με τον τρόπο που παραβιάστηκε το καθήκον επιμέλειας όσο και για την αιτιώδη συνάφεια μεταξύ της προκληθείσας ζημιάς και της παράλειψης. Στην απόφαση ΔΗΜΟΣ ΠΑΦΟΥ ν. C & N KYRIAKOY LTD, Πολιτική Έφεση Αρ. 228/2009, 23/3/2017, ECLI:CY:AD:2017:A100 λέχθηκαν τα εξής: «Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Ελευθερίας Ζαπίτη κ.ά.
(2003)1Β ΑΑΔ 749 στη σελ. 760 η «αιτιώδης συνάφεια είναι θέμα πραγματικό και θα πρέπει να αποφασίζεται, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, κατά τη δίκη (Hotson v. East Berkshire Area Health Authority [1987] 2 All E.R. 909). Θέμα πραγματικό είναι και ο λόγος που προκάλεσε το δυστύχημα. Ακόμα και στην περίπτωση που εναγόμενος παραδέχεται αμέλεια, ο ενάγων δεν δικαιούται, άνευ άλλου τινός, αποζημίωσης, εκτός αν μπορεί να συνδέσει τη ζημιά του με την αμέλεια αυτή (Rankine v. Garton Sons & Co. Ltd [1979] 2 All E.R. 1185).» 60. Επισημαίνω ότι δεν προσκομίστηκε για παράδειγμα καμία μαρτυρία ότι είτε η Εναγόμενη δεν λειτουργούσε βάση ενός επαρκούς συστήματος για την κατασκευή, επιδιόρθωση ή συντήρηση του δρόμου όπου συνέβη το συμβάν, είτε ότι αν αυτό υπήρχε, η κατασκευή, επιδιόρθωση ή συντήρηση δεν πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με αυτό το σύστημα. Παρεμβάλλω εδώ ότι δεν προωθήθηκε ούτε και οποιαδήποτε επιχειρηματολογία περί εφαρμογής της αρχής res ipsa loquitur, χωρίς κάτι τέτοιο φυσικά να προδιέγραφε δίχως άλλο και επιτυχία της παρούσας απαίτησης. Επιπλέον, προσθέτω, ότι απουσιάζει και οποιαδήποτε μαρτυρία για παράδειγμα ότι υπήρχε γνώση από πλευράς της Εναγόμενης για την ύπαρξη της λακκούβας ή κάποια μαρτυρία σχετικά με το χρονικό σημείο από το οποίο αυτή υφίστατο ώστε να δύνατο ενδεχομένως να λεχθεί ότι όφειλε η Εναγόμενη να γνωρίζει για την ύπαρξη της και συνεπώς παρά το ότι δεν ευθύνεται για την δημιουργία της, να θεωρηθεί ότι αμέλησε να την επιδιορθώσει. To μόνο που αναφέρθηκε από άποψη μαρτυρίας ήταν ότι η Εναγόμενη παρέλειψε να τοποθετήσει σχετική πινακίδα προειδοποιώντας για την ύπαρξη της λακκούβας. Εντούτοις, όπως έχει ήδη αναφερθεί δεν προσκομίσθηκε οποιαδήποτε μαρτυρία ότι η Εναγόμενη γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει προηγουμένως για την ύπαρξη της συγκεκριμένης λακκούβας, ώστε να μην προκύπτει ανάλογη υποχρέωση λήψης ανάλογου μέτρου προφύλαξης (Φοινικαρίδης κ.ά. ν. Γεωργίου κ.ά.
(1991)1 ΑΑΔ 484).Τα ως άνω αναπόφευκτα οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ο Ενάγοντας απέτυχε στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων να εξειδικεύσει με την αναγκαία μαρτυρία τους ισχυρισμούς του περί αμέλειας της Εναγόμενης και να παραθέσει συγκεκριμένα στοιχεία και επαρκείς λεπτομέρειες που να εξειδικεύουν τι ακριβώς ήταν εκείνο που έπραξε ή παρέλειψε να πράξει (ΔΗΜΟΣ ΠΑΦΟΥ ανωτέρω και Αριστοδήμου ν. Κοινοτικού Συμβουλίου Παλιομετόχου, ΠΕ αρ. 46/2013, ημερ. 24/10/2019, ECLI:CY:AD:2019:A441).
  1. Υπό το φως των ανωτέρω, κρίνω ότι ο Ενάγοντας έχει αποτύχει να προσκομίσει τέτοια μαρτυρία, ώστε να μπορεί να λεχθεί στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων ότι η ύπαρξη της εν λόγω λακκούβας στο δρόμο δημιουργούσε μια ιδιαίτερα επικίνδυνη κατάσταση για τους οδηγούς ούτε και απέσεισε το βάρος που είχε στο να καταδείξει ότι η εν λόγω κατάσταση προκλήθηκε από παράλειψη επιδιόρθωσης ή συντήρησης του δρόμου από την Εναγόμενη, τόσο για σκοπούς του αστικού αδικήματος της δημόσιας οχληρίας όσο και για σκοπούς του αστικού αδίκημα της αμέλειας. Ενόψει της πιο πάνω κατάληξης μου παρέλκει η εξέταση του κατά πόσο η Εναγόμενη όντως είχε λάβει εύλογα μέτρα προφύλαξης των χρηστών του δρόμου μέσω των σχετικών σημάνσεων, πινακίδων ή του φωτισμού ή κατά πόσο υφίσταται συντρέχουσα αμέλεια από τον Ενάγοντα στην επέλευση του συμβάντος. Ειδικές Αποζημιώσεις
  2. Παρά την πιο πάνω κατάληξη μου, θα προχωρήσω να εξετάσω το ζήτημα των ειδικών αποζημιώσεων. Είναι νομολογημένο ότι όποιος διεκδικεί αποζημίωση για ειδικές ζημιές έχει υποχρέωση αυστηρής απόδειξης της ζημιάς του η οποία πρέπει να δικογραφείται με ακρίβεια, αλλά και να αποδεικνύονται με σαφήνεια και με την αναγκαία μαρτυρία (Κούνουνα κ.ά ν. Κώστας Κυριάκου & Υιός Λτδ
(2001)1 Α.Α.Δ. 2126, Σωκράτης Ζαβρού κ.ά. ν. Ιωάννη Καριτζή κ.ά. , HAKAM QASEM HUSSEIN BADAR v. ΙΑΚΩΒΟΥ ΗΛΙΑ, Πολιτική Έφεση Αρ. 17/2014, 25/10/2022, ECLI:CY:AD:2022:A
  1. Έχει ήδη αναφερθεί ότι το ύψος επιδιόρθωσης της μοτοσυκλέτας ανέρχεται στο ποσό των €2,206.26 βάσει των σχετικών αποδεικτικών που έχουν προσκομισθεί από τον Ενάγοντα (Τεκμήριο 10). Λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά αποδεικτικά καθώς και ότι με την εκτίμηση ζημιάς συμφωνεί και ο ασφαλιστής της Εναγόμενης, θέση η οποία δεν αμφισβητήθηκε, κρίνω ότι ο Ενάγοντας απέδειξε την ειδική ζημιά του. Κατάληξη
  2. Στη βάση όλων των πιο πάνω, η απαίτηση του Ενάγοντα απορρίπτεται. Όσον αφορά τα έξοδα της διαδικασίας, θεωρώ ότι συντρέχει λόγος απόκλισης από τον κανόνα ότι τα έξοδα θα πρέπει να ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της διαδικασίας, με δεδομένο ότι η απόρριψη της απαίτησης δεν ήταν το αποτέλεσμα της αποδοχής της μαρτυρίας και εκδοχής της Εναγόμενης, την μαρτυρία της οποίας έχω κρίνει ως αναξιόπιστη. Ως εκ τούτου, κρίνω ότι είναι ορθότερο και πιο δίκαιο να επωμιστεί η κάθε πλευρά τα δικά της έξοδα. (Υπ.) ............. Κ. Πασιαρδής, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.