clr/1979/1979_3_41.pdf

(1979)των εις Λεμεσδν. Κατά το έτος 1974 ύπέβαλεν αΕτησιν είς τδν " Ε π α ρ χ ο ν Λεμεσού προς έκδοσιν Κυπριακού διαβατηρίου, αλλά ή αίτησις αυτή απερρίφθη καθ' δτι ούτος δέν ήδύνατο νά θεωρηθή πολίτης τής Δημοκρατίας. " Ο τ α ν ό αΐτητής εκλήθη δπως έγγραφη εις τήν Έθνικήν Φρουράν ό δικηγόρος του έγραψε προς τόν 'Υπουργόν ' Ε σ ω τ ε ­ 5 ρικών δτι ό αΐτητής δέν «υπόκειται εϊς ύπηρεσίαν εις τήν 'Εθνι­ κήν φρουράν», καθ' οτι, μεταξύ άλλων, δέν ήτο πολίτης τής Δημοκρατίας. Το Ύπουργεΐον Ε σ ω τ ε ρ ι κ ώ ν άπήντησεν οτι «δια τους σκοπούς των περί Ε θ ν ι κ ή ς φρουράς Νόμων τοΰ 1964 έως J0 1978, οπού ό δρος 'Πολίτης τής Δημοκρατίας' έχει τήν έννοιαν ήτις αποδίδεται είς αυτόν δυνάμει τοϋ άρθρου 2(β)* τοΰ Περί 'Εθνικής Φρουράς Τροποποιητικού Νόμου "Αρ. 22 τοΰ 1978 ό κος Γεώργιος Ά ρ μ έ ν η ς (αΐτητής) θεωρείται στρατεύσιμος.» "Οθεν ή παρούσα προσφυγή: Ό αίτητής ισχυρίσθη δτι ή προαναφερθείσα νομοθετική διάταξις και είδικώτερον ή παράγραφος (β) τοϋ άρθρου 2 περιλαμ­ βάνει μόνον πρόσωπα Κυπριακής καταγωγής έξ άρρενογονίας και επομένως ή καταγο>γή δέν δύναται νά διαχωρισθή εκ τοΰ τόπου γεννήσεως ή τής συνήθους διαμονής των γονέων. Ό συνήγορος τής Δημοκρατίας άφοϋ συνεφώνησε** μέ τόν ώς άνω ίσχυρισμον έπαρουσίασε γνωμοδότησιν*** τοΰ Γενικοΰ Εισαγγελέως, δοθεΐσαν εις άλλην περίπτωσιν, εις τήν οποίαν ερμηνεύεται τό άρθρον 2(β) τοΰ Νόμου 22/78 και τήν οποίαν γ ν ω ­ μοδότησιν υιοθέτησε πλήρως ώς εχουσαν εφαρμογήν είς τα γεγονότα τής παρούσης υποθέσεως. 15 20 25 Τό Δικαστήριον έκρινεν οτι:

(1)Ή παράγραφος (β) τοΰ άρθρου 2(β) τοΰ Νόμου 22/78 δέον όπως αναγιγνώσκεται όμου μετά τοΰ δευτέρου μέρους τοΰ όρισμοΰ, ήτοι τής φράσεως "περιλαμβάνει πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής έξ άρρενογονίας, καθ' δτι ή φράσις αΰτη θά έμενε άνευ σημασίας εάν δεν αναγιγνώσκεται όμοΰ μετά τής παρα­ γράφου (β) μετά τής οποίας συνδέεται διά τής λέξεως " ή τ ο ι " . Ό ώς άνω ορισμός λοιπόν τοΰ πολίτου τής Δημοκρατίας, διά τους σκοπούς των Ιίερί 'Εθνικής Φρουράς Νόμοιν, σημαίνει αφ' ενός μέν "πολίτην τής Δημοκρατίας" ώς ό δρος αυτός καθορίζε­ ται είς τους σχετικούς Περί 'Ιθαγενείας Νόμους και περιπλέον Ί5ε σελ. 45 κατωτέρω. Καίτοι υπήρχε σύμπτωση απόψεων έν τούτοι? έναπόκειτο ε!$ τό δικα­ στήριον νά κρίνη τήν νομιμότητα ή μή τ η ; ύττό έΕέτασιν διοικητική^ πρσίεω? (ϊδε σελ. 48 κατωτέρω). "Ιδε σελίδα? 45-47 κατωτέρω. 42 30 35 3 C.L.R. 5 10 15 20 25 Άρμένης ν. Δημοκρατίας περιλαμβάνει και πάν άλλον πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής έξ άρρενογονίας όμως, τό όποιον περιπλέον έγεννήθη εν Κύπρω κατά ή μετά τήν 5ην Νοεμβρίου, 1914, και καθ' δν χρόνον οι γονείς αύτου διέμενον συνήθως έν Κύπρω. Είς τήν προκειμένην περίπτωσιν δέν υπάρχει ισχυρισμός δτι ό αίτητής εΐναι πολίτης τής Δημοκρατίας συμφώνως τών Περί "Ιθαγενείας Νόμων ή τοΰ παραρτήματος (Δ) τής Συνθήκης 'Εγκαθιδρύσεως και δέν δύναται νά θεωρηθή, ώς ή επίδικος άπόφασις, οτι εμπίπτει είς τόν ώς άνω όρισμόν τοΰ άρθρου 2(β) τοΰ Περί 'Εθνικής Φρουράς Τροποποιητικοΰ Νόμου,τοΰ 1978, αριθμός 22/78και είδικώτερον εις τό δεύτερον σκέλος τοΰ όρισμοΰ τούτου καθ' δτι ελλείπει είς τήν προκειμένην περίπτωσιν τό απαραίτητο στοιχείο τής άρρενογονίας. {Τό δικαστήριον συνεφώνησε πλήρως μέ τό συμπέρασμα καί τό σκεπτικόν τής γνωμοδοτήσεως τοΰ Γενικοΰ Εισαγγελέως, ή όποια παρατίθεται είς τάς σελίδας 45-47 κα­ τωτέρω).

(2)Ή έρμ,ηνεία αύτη συνάδει καί προς τό γράμμα τής έν λόγω νομοθετικής διατάξεως, αλλά καί προς τήν νομικήν αρχήν οτι διατάξεις περιοριστικαί της ελευθερίας του άτομου καί είς ας περιπτώσεις εΐναι έπιτρεπταί υπό τοΰ Συντάγματος ή τών Νόμων, δέον δπως ερμηνεύονται αυστηρώς.

(3)"Οθεν διά τους λόγους ους εξέθεσα ή επίδικος πράξις άκυροϋται καί 6 αίτητής δέν δύναται νά θεωρήται ώς εμπίπτων είς τόν όρισμόν τοΰ "πολίτου τής Δημοκρατίας" ώς ορίζεται εις τό άρθρον 2 τών Περί Εθνικής Φρουράς Νόμων, καί δέν δύναται νά θεωρήται κατά νόμον στρατεύσιμος. Επίδικος πράξις ύκνρονται. Προσφυγή. 30 Προσφυγή κατά της αποφάσεως τοΰ καθ* ου ή αίτησις διά της όποιας ό αίτητής έΟεωρήθη ώς πολίτης τής Δημοκρατίας καϊ/ή στρατεύσιμος. Ρ. Μιχαηλίδης, διά τόν αιτητήν. Ρ. Γαβριηλίδης, Δικηγόρος τής Δημοκρατίας διά ιόν καθ* ου ή αίτησις. 35 Α. ΛΟΙΖΟΥ Δ. Διά τής παρούσης προσφυγής ό αΐτητής ζητεί δήλωσιυ τοΰ Δικαστηρίου δτι ή άπόφασις τού καθ' ού ή αίτησις ώς έκοινοποιήθη εις αυτόν δΓ επιστολής ημερομηνίας 25ης Αυγού­ στου, 1978, (Τεκμήριον 3), ήτοι, ότι ό αΐτητής θεωρείται πολίτης τής Δημοκρατίας καϊ/ή στρατεύσιμος είναι εσφαλμένη καί άκυρος 43 Α. Λο'ί'ζου Δ. Άρμίνης ν. Δημοκρατίας

(1979)καί ελήφθη καθ* ύπέρβασιν ΙΕουσίας καί κατόπιν κακής ερμηνείας καϊ/ή εκτιμήσεως τοϋ Νόμου καί των γεγονότων. Τά γεγονότα της υποθέσεως δια τά όποϊα και δέν υπάρχει άμφισβήτησις έχουν ώς ακολούθως: Ό π α τ ή ρ τοΰ αίτητοϋ είναι "Ελλην υπήκοος κάτοχος τοΰ ϋπ* 5 αριθμόν Σ.Ο. 77938 Ελληνικού διαβατηρίου, γεννηθείς είς Ραχτάδες, Κερκύρας, τήν 17ην 'Οκτωβρίου, 1933, εκ γονέων 'Ελλήνων υπηκόων και κατοίκων Ραχτάδων. Ό πατήρ τοΰ αίτητοϋ ένυμφέφθη τήν 8ην 'Οκτωβρίου, 1960, είς Λεμεσόν τήν Κυπρίαν Ίάνθην Κώστα Παφίτη, άπό δέ της 13ης Μαΐου, 1961, διαμένει 10 συνεχώς μετά της οίκογενείας του είς Κύπρον, κατόπιν αδείας π α ­ ραμονής ήτις άνανεώνετο τακτικώς μέχρι τής 22ας 'Ιουνίου, 1967, δτε έχορηγήθη είς αυτόν άδεια μονίμου διαμονής. Ό αΐτητής έγεννήθη είς Λεμεσόν τήν 13ην 'Οκτωβρίου, 1961, καθ* 6ν χρόνον οί γονείς του, ώς αναφέρεται είς τό Τεκμήριον 3, 15 "εϊχον συνεχώς τήν συνήθη διαμονήν των είς Λεμεσόν (Κύπρον)". Συμπληρωματικώς προς τά ώς άνω γεγονότα δέον δπως άναφερθή ότι κατά τ ό έτος 1974 ό αίτητής ύπέβαλεν αίτησιν είς τόν Έπαρχον Λεμεσού πράς εκδοσιν Κυπριακού διαβατηρίου, άλλα ή αίτησις αύτη απερρίφθη καθ' ότι ούτος δέν ήδύνατο νά θεωρηθη 20 πολίτης τής Δημοκρατίας. Ή προσβαλλομένη άπόφασις ώς διατυπούται εϊς τήν τελευταίαν παράγραφον τοϋ Τεκμηρίου 3 εχεί ώς ακολούθως: " Έν όψει τών ώς άνω διά τους σκοπούς τών περί 'Εθνικής Φρουράς Νόμων τοΰ 1964 εως 1978, όπου ό όρος 'Πολίτης 25 τή$ Δημοκρατίας' έχει τήν εννοιαν ήτις αποδίδεται εϊς αυτόν δυνάμει τοΰ άρθρου 2(β) τοϋ Περί 'Εθνικής Φρουράς Τροπο­ ποιητικού Νόμου Ά ρ . 22 τοϋ 1978 ό κος Γεώργιος Άρμένης θεωρείται στρατεύσιμος." " Πολίτης της Δημοκρατίας" ορίζεται εϊς τό άρθρον 2, τών Περί 30 'Εθνικής Φρουράς Νόμων τοϋ 1964 έως 1978, ώς έτροποποιήθησαν διά τοϋ άρθρου 2 τοϋ Περί 'Εθνικής Φρουράς (Τροποποιητικού) Νόμου τοΰ 1978, (αριθμ. 22/78), ώς ακολούθως: " 'πολίτης τής Δημοκρατίας* σημαίνει πολίτην τής Δημο­ κρατίας και περιλαμβάνει πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής έ£ άρρενογονίας, ήτοι(α) πρόσωπον, τό όποιον κατέστη Βρεττανός υπήκοος 44 35 3C.L.R. Άρμένης ν. Δημοκρατίας Α. ΛοΊ'ζου Δ. δυνάμει τών περί Προσαρτήσεως τής Κύπρου Δια­ ταγμάτων έν Συμβουλίω τοΰ 1914 έως 1943* ή 5 (β) πρόσωπον, τό οποίον έγεννήθη έν Κύπρω κατά ή μετά τήν 5ην Νοεμβρίου, 1914, καθ* δν χρόνον οί γονείς αυτού διέμενον συνήθως έν Κύπρω· ή (γ) έΕώγαμον ή νόθον τέκνον τοΰ οποίου ή μήτηρ κα­ τείχε κατά τόν χρόνον τής γεννήσεως αύτοΰ τά προσόντα τά αναφερόμενα*έν τη άνω παραγράφω (α) ή (β) τοΰ παρόντος όρισμοΰ- ή 10 15 20 25 30 35 (δ) πρόσωπον καταγόμενον έΕ άρρενογονίας έκ προσώ­ που οίον αναφέρεται έν τη άνω παραγράφω (α) ή (β) ή (γ) τοΰ παρόντος όρισμοΰ." 'Αποτελεί βάσιν τής υποθέσεως τοΰ αίτητοϋ δτι ήπροαναφερ­ θείσα νομοθετική διάταΕις καί είδικώτερον ή παράγραφος (β) τοϋ άρθρου 2 περιλαμβάνει μόνον πρόσωπα Κυπριακής καταγωγής tl άρρενογονίας καί επομένως ή'καταγωγή δέν δύναται νά διαχωρισθή έκ τού τόπου γεννήσεως ή της συνήθους διαμονής τών γονέων. ΈπΙ τοϋ προκειμένου ό συνήγορος της Δημοκρατίας έπαρουσίασε γνωμοδότησιν τοϋ Γενικού ΕΙσαγγελέως (Τεκμήριον 4), δοθεΐσαν είς άλλην περίπτωσιν, είς τήν οποίαν ερμηνεύεται τά άρθρον 2(β) τοϋ Νόμου 22/78 καί τήν οποίαν γνωμοδότησιν υίοθέτησε πλήρως ώς εχουσαν εφαρμογήν εϊς τά γεγονότα τής πα­ ρούσης υποθέσεως. Τό τεθέν ζήτημα ώς καί είς τήν προκειμένην περίπτωσιν "έάν πρόσωπον τό όποιον δέν εΐναι πολίτης τής Δημοκρατίας δυνάμει τών διατάϋεων τοϋ Παραρτήματος Δ τής Συνθήκης Εγκαθιδρύσεως καί τό όποιον έγεννήθη έν Κύπρω κατά τό 1961 έκ πατρός αλλοδαπού καί μητρός Κυπρίαςυπέχει στρατιωτικήν υποχρέωση» δυνάμει τών περί τηςΈθνικής'Φρουρας Νόμων τού 1964 έως 1978 ώς πρόσωπον 'Κυπριακής κατα­ γωγής έΕάρρενογονίας ήτοι πρόσωπον τό όποιον έγεννήθη έν Κύπρω κατά ή μετά τήν 5ην Νοεμβρίου τοϋ 1914, καθ'δν χρόνον οί γονείς αύτοΰ διέμενον συνήθως έν Κύπρω* (δυνάμει τοΰ όρισμοΰ 'πολίτης τής Δημοκρατίας' ώς ούτος εκτίθεται είς τό άρθρον 2(β) τού Νόμου 27 τοΰ 1978). Ή άπάντησις εΐναι αρνητική. 2. Ύποχρέωσιν προς ύπηρεσίαν έν τη Δυνάμει δυνάμει 45 Α. Λο-(·ζου Δ. Άρμίνης τ. Δημοκρατίας

(1979)τών περί 'Εθνικής Φρουράς Νόμων 1964 εως 1977, (ήτοι προ τής τροποποιήσεως αυτών διά τοΰ Νόμου 22 τού 1978) ϋπεϊχον μόνον οί πολϊται τής Δημοκρατίας (άρθρον 4

(1)). Δέν ύφίστατο ορισμός τού δρου "πολίτης τής Δημοκρατίας' καθ' δτι ό δρος ούτος ήτο αρκετά σαφής. 5 Διά τού άρθρον 2(β) τού Νόμου 22 τοΰ 1978 προσετέθη ορισμός του δρου 'πολίτης της Δημοκρατίας' διά τού οποίου ό δρος ούτος διευρύνθη ώστε νά περιλαμβάνη καί *πδν πρό­ σωπον Κυπριακής καταγωγής έΕ άρρενογονίας'. 'Αλλά δέν ορίζεται σαφώς ποίον πρόσωπον θεωρείται ώς 'πρόσωπον 10 Κυπριακής καταγωγής* ώς γίνεται είς τό άρθρον 4.2 τούΠα­ ραρτήματος Δ της Συνθήκης 'Εγκαθιδρύσεως ένθα ορίζεται δτι 'πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής σημαίνει πρόσωπον τό όποιον ήτο κατά τήν 5ην Νοεμβρίου, 1914, 'Οθωμανός υπήκοος συνήθως διαμένων έν τη Νήσω της Κύπρου ή τό 15 όποιονκατάγεταιέΕάρρενογονίας παράτοιούτου προσώπου." Κατόπιν αναφοράς είς τήν σχετικήν Νομοθετικήν ΔιάταΕιν ό γενικός Είσαγγελεύς συνεχίζει: "

1. Ή διάταΕις αύτη δέν είναι διόλου σαφής. Προφανώς ελήφθη έκ τής παραγράφου 2 τοΰ "Αρθρου 2 τού Παραρτή- 20 ματος Δ άλλ' έκεΐ είσήχθη διά τελείως διαφορετικών σκοπόν. Τ Ητο διά νά καθορίση ποία πρόσωπα εθεωρούντο δτι απέ­ κτησαν τήν Κυπριακήν Ιθαγένειαν δυνάμει τοΰ Παραρτήματος Δ ένφ είςτήν προκειμένην περίπτωσιν έσκοπεϊτο νά καθορισθή ποίον πρόσωπον εθεωρείτο ώς Κυπριακής καταγωγής διά 25 τους σκοπούς τών περί 'Εθνικής Φρουράς Νόμων. 'Ερωτάται συνεπώς είς ποίον πρόσωπον αφορούν οί πα­ ράγραφοι (α) έως (δ) τοΰ περί οΰ πρόκειται όρισμοΰ* είς τό περί οΰ πρόκειται πρόσωπον ή είς τόν γονέα αύτοΰ και δή τόν πατέρα, καθ* δσον είναι ή έΕ άρρενογονίας καταγωγή 30 ή οποία λαμβάνεται ύπ' όψιν. "Οπως έτόνισα καί προηγου­ μένως είς τήν σύγχυσιν ή οποία επικρατεί είς τήν άνωδιάταΕιν δέν δύναται νά δοθή σαφής καί αναμφίβολος άπάντησις. 'Εάν ή διάταΕις άφορα είς τό περί ού πρόκειται πρόσωπον τότε ή διάταΕις τής παραγράφου (γ) αντικρούεται προς τήν 35 διάταΕιν τής έΕ άρρενογονίας καταγωγής τοϋ προσώπου καθ' δσον λαμβάνεται ύπ' όψιν ή έκ της μητρός καταγωγή. *ΕΕ άλλου ή διάταΕις της παραγράφου (α) ή άφορώσα είς πρόσωπον τό όποϊον κατέστη Βρεττανός υπήκοος δυνάμει 46 3 C.L.R. Άρμένης ν. Δημοκρατίας Α. Λο'ί'ζου Δ. τών περί Προσαρτήσεως τής Κύπρου Διαταγμάτων έν Συμβουλίω τοΰ 1914 έως 1943 έκ τών πραγμάτων καθίσταται ΰπερβαλλόντως δύσκολον άν μή αδύνατον νά έφαρμοσθή εϊς στρατευσίμους μέ βάσιν τ ά σημερινά (τοϋ 1978) κριτήρια. 5 10 15 Τό αυτό εφαρμόζεται κα'ι διά τήν παράγραφον (β) ή οποία άφορα εϊς "πρόσωπον τό όποιον έγεννήθη έν Κύπρω μετά τήν 5ην Νοεμβρίου τοϋ 1914 καθ' δν χρόνον οί γονείς του διέμενον συνήθως έν Κύπρω'. "Η παράγραφος αύτη δέν δύναται νά ληφθή αυτή καθ' έαυτήν και άνεΕαρτήτως τής διατάΕεως 'περί τής Κυπριακής καταγωγής έΕ άρρενογονίας' καθ' όσον έν τοιαύτη περιπτώσει θά περιελάμβανε και όλους τους αλ­ λοδαπούς οί όποιοι έγεννήθησαν έν Κύπρω καθ' δν χρόνον οί γονείς των συνήθως διέμενον έν αύτη, πράγμα τό όποιον δεν ήτο ό σκοπός τοΰ νομοθέτου. Τό πρόσωπον τούτο έάν έγεννήθη έν Κύπρω μετά τήν 5 Νοεμβρίου 1914 θά άπέκτα τήν Κυπριακήν ϊθαγένειαν εφ' δσον οί γονείς του εΐχον τήν συνήθη αυτών διαμονήν καθ' οιονδήποτε χρόνον πρό της ημερομηνίας ένάρΕεως ίσχΰος τοΰ Παραρτήματος Δ τής Συν­ θήκης 'Εγκαθιδρύσεως, έν Κύπρω. 20 Συνεπώς δέον νά θεωρηθη δτι τουλάχιστον αϊ παράγραφοι (α) καί (β) τοΰ όρισμοΰ άπεσκόπουν νά καθορίσουν τάς πε­ ριπτώσεις τής 'Κυπριακής καταγωγής έΕ άρρενογονίας* τού στρατευσίμου και δέον νά θεωρηθώσι δτι αφορούν αύται είς τόν πατέρα αυτού. 25
2. Τό περί ού πρόκειται πρόσωπον συνεπώς δέν υπέχει στρατιωτικήν ύποχρέωσιν." Συμφωνώ πλήρως μέ τό συμπέρασμα και τό σκεπτικόν της ώς άνω γνωματεύσεως ή οποία έχει εφαρμογήν καί είς τήν ύ π ό έΕέτασιν περίπτωσιν. 30 35 40 *Η παράγραφος (β) τοϋ άρθρου 2(β) τοϋ Νόμου 22/78, ώς άνω­ θεν έΕετέθη, δέον δπως αναγιγνώσκεται ομού μετά τού δευτέρου μέρους τοΰ όρισμοΰ, ήτοι τής φράσεως "περιλαμβάνει πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής έΕ άρρενογονίας", καθ' δτι ή φράσις αΰτη θά έμενε άνευ σημασίας έάν δέν αναγιγνώσκεται όμοΰ μετά τής παραγράφου (β) μετά τής οποίας συνδέεται διά τής λέΕεως " ή τ ο ι " . Ό ώς άνω ορισμός λοιπόν τού πολίτου τής Δημοκρατίας, διά τους σκοπούς τών Περί 'Εθνικής Φρουράς Νόμων, σημαίνει άφ* ενός μέν "πολίτην της Δημοκρατίας" ώς ό δρος αυτός καθορίζεται είς τους σχετικούς Περί 'Ιθαγενείας Νόμους και περιπλέον περιλαμβάνει και τ ά ν άλλον πρόσωπον Κυπριακής καταγωγής έΕ άρρενογονίας 47 Α. ΛοΊ'ζου Δ. Άρμένης τ. Δημοκρατίας

(1979)όμως, τό οποίον περιπλέον έγεννήθη έν Κύπρω κατά ή μετά τήν 5ην Νοεμβρίου, 1974, καί καθ' δν χρόνον οί γονείς αύτοΰ διέμενον συνήθως έν Κύπρω. ΕΙςτήν προκειμένην περίπτωσιν δέν υπάρχει Ισχυρισμός ότι 6 αίτητήςείναι πολίτης της Δημοκρατίας συμφώνως τών Περί 'Ιθαγενείας Νόμων ή τοΰ παραρτήματος (Δ) τής Συνθή- 5 κης Εγκαθιδρύσεως καί δέν δύναται νά θεωρηθη, ώς ή επίδικος άπόφασις δτι εμπίπτει είς τόν ώς άνω όρισμόν τοϋ άρθρου 2(β) τοϋ Περί 'Εθνικής Φρουράς Τροποποιητικού Νόμου, τοΰ 1978, αριθμός 22/78 καί είδικώτερον είς τό δεύτερον σκέλος τού όρισμοΰ τούτου καθ* δτι ελλείπει είς τήν προκειμένην περίπτωσιν τό άπα- 10 ραίτητο στοιχείο της άρρενογονίας. Ή ερμηνεία αύτη συνάδει καί προς τό γράμμα της έν λόγω νομοθετικής διατάΕεως, άλλα καί προς τήν νομικήν αρχήν ότι διατάΕεις περιοριστικά! της ελευθερίας τοϋ άτομου καί είς άς περιπτώσεις είναι επιτρεπτοί ύπό τοΰ Συντάγματοςή των Νόμων, δέον όπως έρμηνευωνται αυστηρώς. 15 Καίτοι ύπήρΕεν είς τήν προκειμένην περίπτωσιν σύμπτωσις απόψεων, έν τούτοις εναπόκειται ε(ς τό Δικαστήριον νά κρίνη τήν νομιμότητα ή μή τής ύπό έΕέτασιν διοικητικής πράΕεως, καθ' ότι μία διοικητική πραΕις Ισχύει μέχρις οϋ άνακληθή, καταργηθή 20 ρητώς, ή 6Γ εκδόσεως αντιθέτου πράΕεως, ή άκυρωθή, ή, είς έΕαιρετικάς περιπτώσεις, άποδυναμωθή, ή καταστή ή εφαρμογή αυτής παράλογος, ή περιττή λόγω έΕωτερικής αντικειμενικής μεταβολής τών συνθηκών. Έφ' Οσον λοιπόν ουδέν τοιούτον τι συνέβη, ή αίτουμένη άκύρωσις τής ύπό έΕέτασιν διοικητικής πρά- 25 Εεως είναι έργον τού Δικαστηρίου αύτοΰ ένασκοϋντος τάς έΕουσίας τάς οποίας περιβέβληται διά τοΰ άρθρου 146 τοΰ Συντάγματος. "Οθεν διά τους λόγους οΰς έΕέθεσα ή επίδικος πραΕιςάκυροΰται καί ό αΐτητής δέν δύναται νά θεωρήται ώς εμπίπτων είς τόν όρι­ σμόν τοϋ "πολίτου τής Δημοκρατίας" ώς ορίζεται είς τό άρθρον 2 τών Περί 'Εθνικής Φρουράς Νόμων, καί δέν δύναται νάθεωρήται κατά νόμον στρατεύσιμος. 30 Ουδέν διάταγμα δίδεται ώς προς τά ΙΈοδα. 'Επίδικος πράξις άκυροΰται. This is an English translation of the judgment in Greek appearing at pp. 41-48 ante. National Guard—NationalGuard {Amendment) Law, 1978 {Law 22/78)—"Citizen of the Republic"as defined by section2(

1. b)of the Law—Personborn in Cyprusin 1961—His father analien 48 35 3 C.L.R. Armenia τ.Republic andhis mothera Cypriot—Does notfall within the above defini­ tion and he cannotbe considered as a conscript. 5 10 15 20 25 c Statutes—Construction—Statutes affecting the liberty of the subject— Should be strictlyconstrued—Construction of section2{b)of the National Guard (Amendment) Law, 1978 (Law 22/78). The applicant's father is a Greek citizen and holder of a Greek passport; he was born at Rahtades Corfu on the 17th October, 1933 and his parents were Greek citizens and residents of Rahtades. On the 8th October, 1960 he got married to a Cypriot and since the 13th May, 1961 he continuously resided with his family in Cyprus, on being granted a residence permit, renewed regularly until the 22nd June, 1967 when a permanent residence permit was granted to him. The applicant was born at Limassol on the 13th October, 1961,at a timewhen his parents had continuously their ordinary residence at Limassol. In 1974 he applied to the District Officer Limassol for the issue of a Cyprus passport to him, but his application was turned down as he could not be consi­ dered as a citizen of the Republic. When applicant was called to enlist in the National Guard his counsel wrote to the Minister of Interior that the applicant had no obligation to serve in the National Guard because, interalia,he was not a citizen of the Republic. In reply the Minister informed applicant's counsel that for the purposes of the National Guard Laws, 1964 to 1978, where trie term 'citizen of the Republic' has the meaning ascribed to it by virtue of section 2(b)* of the National Guard (Amendment) Law No. 22 of 1978 the applicant is considered to be a conscript. Hence the present recourse: 30 35 Counsel for the applicant contended that section 2(
2. b)of the National Guard (Amendment) Law, 1978 (Law 22/78) and particularly paragraph (
3. b)thereof includes only persons of Cypriot origin descended in the male line,and therefore the origin cannotbedivorced from theplace of birth or the ordinary place of residence of the parents. Quoted at p. 52 post. 49 Amteols v. Republic

(1979)Counsel of the Republic agreed* with the above contention; and produced an opinion** of the Attorney-General given in another case, where section 2(b) of Law 22/78 was interpreted, which he fully adopted as applicable to the facts of this case. Held,

(1)that paragraph (

1. b)of section 2(
2. b)of Law 22/78 5 should be read together with the second part of the definition, that is the phrase "includes every person of Cypriot origin descended in the male line", because this phrase would have been rendered meaningless if not read together with paragraph (
3. b)with which it is joined by the words "that is"; that, thus, 10 the above definition of citizen of the Republic, for the purposes of the National Guard Laws, means, on the one hand "citizen of the Republic" as this term is defined in the relevant Citizenship Laws and in addition it includes every other person of Cypriot origin but descended in the male line which, moreover, 15 was born in Cyprus on or after the 5th November, 1914 at a time when lus parents were ordinarily resident in Cyprus; that in the instant case there is no allegation that the applicant is a citizen of the Republic under the Citizenship Laws or Annex D to the Treaty of Establishment and he cannot be treated, as 20 was done by the subjudice decision, that he falls within the above definition of section 2(
4. b)of the National Guard (Amendment) Law, 1978(Law 22/78) and particularly within the second leg thereof because there is lacking the necessary element of descent in the male line. (Opinion of the Attorney-General 25 quoted at pp. 52-54post adopted).

(2)That the above construction is not only consonant with the letter of the said legislative provision but also with the principle that provisions affecting the liberty of the subject, even in casespermitted bythe Constitution or the Laws, should 30 be strictly construed; that, therefore, the sub judice decision is annulled and the applicant cannot be considered as falling within the definition of "citizen of the Republic" as defined by section 2 of the National Guard Laws, and he cannot be considered as a conscript according to Law. 35 Subjudicedecision annulled. In spite of the above consensus the Court proceeded to consider the legality or not of the subJudiceadministrative act (see p. 55 post). Quoted in full at pp. 52-54 post. 50 ^ (• 3 C.L.R. 5 Armenia v. Republic Recourse. Recourse against the decision of the respondent to the effect that the applicant is considered a citizen of the Republic and/or a conscript. R. Michaelides, for the applicant. R. Gavrielides, Counsel of the Republic, for the respondent. Cur. adv. vult. A. Loizou J. read the following judgment: By this recourse the applicant seeks a declaration of the Court that the decision 10 of the respondent as communicated to him by letter dated 25th August, 1978 (exhibit 3), to the effect that the applicant is considered a citizen of the Republic and/or a conscript is erroneous and null and voidand was taken in excess of powers and upon a wrong construction and/or consideration of the Law and the 15 facts. The facts of the case which are undisputed are as follows: The applicant's father is a Greek citizen and holder of Greek passport S.0.77938 having been born at Rahtades Corfu, on the 17th October, 1933,from Greek citizen parents and residents 20 of Rahtades. On the 8th October, 1960 applicant's father married a Cypriot, lanthi Costa Paphitis, and since the 13th May, 1961, he continuously stayed with his family in Cyprus, on being granted a residence permit renewed regularly until the 22nd June, 1967, when a permanent residence permit was 25 granted to him. The applicant was born at Limassol on the 13th October, 1961, at a time when his parents, as stated in exhibit 3, "had continuously their ordinary residence at Limassol (Cyprus)". In addition to the above facts it should be mentioned that in 30 • 1974 applicant submitted an application to the District Officer Limassol for the issue of a Cyprus passport to him, but this application was turned down as he could not be considered citizen of the Republic. The subjudice decision as formulated^in the last paragraph 35 of exhibit 3 reads as follows:jrt "In view of the above for the purposes of the National Guard Laws 1964 to 1978, where the term 'citizen of the Republic' has the meaning ascribed to it by virtue of section 51 A. Loizoa J. Armenls τ. Republic

(1979)2(

1. b)of the National Guard (Amendment) Law No. 22 of 1978 Mr. Georghios Armenis is considered to be a con­ script". "Citizen of the Republic" is defined by section 2 of theNa­ tional Guard Laws 1964 to 1978, as amended by section 2 of 5 the National Guard (Amendment) Law, 1978 (Law No.22/78), as follows: " 'Citizen of the Republic' means citizen of the Republic and includes a person of Cypriot origin descended in the male line, that is:"(a)a person who has become a British subject under the provisions of the Cyprus (Annexation) Orders in Council 1914-1943; or (
2. b)a person born in Cyprus on or after the 5thNo­ vember, 1914 at a time when his parents were 15 ordinarily residing in Cyprus; or (
3. c)an illegitimate child whose mother, at the time of his birth, possessed the qualifications referred to in paragraphs (
4. a)or (
5. b)of this definition; or (
6. d)a person descended in themale line from a person 20 referred to in paragraphs (
7. a)or (
8. b)or (
9. c)of this definition". It is the case for the applicant that the aforementioned le­ gislative provision and particularly paragraph (
10. b)of section 2 includes only persons of Cypriot origin descended in the male 25 line and therefore the origin cannot be divorced from the place of birth or the ordinary residence of theparents. In this connection Counsel of the Republic produced an opinion of the Attorney-General (exhibit4), given in another case, in which section 2(
11. b)of Law 22/78 is interpreted, which 30 he fully adopted as applicable to the facts of this case. The question for consideration inthatcase aswellas inthiscase was: "Whether a person who is not a citizen of the Republic by virtue of the provisions of Annex D to the Treaty of Establishment and who was born in Cyprus in 1961 from an 35 alien father and a Cypriot mother has an obligation to serve in the National Guard under the National Guard 52 10 3 C.L.R. 5 Armenis v. Republic A. Loizoa J. Laws 1964to 1978as a person of Cypriot origin descended inthemale linethat isaperson whowasborn inCypruson orabourt the 5thNovember 1914 atatimewhenhisparents were ordinarily residing in Cyprus (under the definition 'citizen of the Republic' as same is set out in section 2(
12. b)of Law 27 of 1978). The answer is a negative one. 10 15 20 25 30 35 2. Only the citizens of the Republic had an obligation for service in the National Guard under the National Guard Laws 1964to 1977,(that isprior totheir amendment byLaw22of 1978)(section4

(1)). Therewasno definition of the term 'citizen of the Republic' because this term was quite clear. By means of section 2(

1. b)of Law 22 of 1978 there was added the definition of the term 'citizen of the Republic' by means of which this term was widened so as to include also 'every person of Cypriot origin descended in the male line'. But it is not clearly defined as to which person is considered as 'a person of Cypriot origin' as it isdone by section4.2ofAnnexDtotheTreatyofEstablishment where it is stated that 'a person of Cypriot origin means a person who was, on the 5th November, 1914, an ottoman subject ordinarily resident in the Island of Cyprus or who is descended in the male limefrom such a person' ". After referring to the relevant legislative provision the Attorney-General continues: "3. This provision is not at all clear. It was apparently taken from paragraph 2 of section 2 of Annex D but there it was introduced for a completely different purpose. It was aimed at determining which persons acquired Cypriot citizenship under Annex Dwhilst in thecasein hand itwas aimed at determining which person was considered of Cypriot origin for the purpose of the National Guard Laws. The question is therefore posed to which person paras. (
2. a)to (
3. d)of the said definition refer; to the said person or to his parent and specifically his father, because it is the male line descent that is taken into consideration. As I also stated above there cannot be given a clear and un53 A. Lolzou J. Anneals v. Republic

(1979)disputed reply to the confusion prevailing in the above provision. If the provision refers to the said person then the provisions ofpara, (c)runcontrarytotheprovisionofdescent in the male lineof the person because the descent in the 5 female line is taken into consideration. On the other hand theprovision ofpara, (a),referring to a person who became a british subject by virtue of the Cyprus (Annexation) Orders inCouncil 1914 to 1943,is from the natureof things exceedingly difficult, if not impossible,to be applied 10 to conscripts on the basis of present day

(1978)criteria. The same applies to para, (

1. b)which refers to a 'person born in Cyprusafter the5thNovember 1914ata timewhen his parents ordinarily resided in Cyprus'. This paragraph cannot betaken byitselfand notwithstanding theprovision 15 'for Cypriot origin descended in the male line' because in such a caseit would havealsoincluded all alienswhowere born in Cyprusat a timewhen theirparents wereordinarily residingin Cyprus, something that wasnot intended bythe legislature. This person if born in Cyprus after the 5th 20 November 1914 would have acquired Cypriot citizenship since his parents were ordinarily residing in Cyprus at any timeprior to the coming into operation of Annex D to the treaty of Establishment. Therefore it should be taken that at least paras, (
2. a)25 and (
3. b)of the definition aimed at determining theinstances of 'Cypriot origin descended in the male line' of the conscript and should be taken as referring to his father. 4. The said person, therefore, has no obligation to serve in the National Guard." I fully agree with the conclusion and reasoning of the above opinion which is also applicable to the case in hand. Paragraph (
4. b)of section 2(
5. b)of Law 22/78 as set out above, should be read together with the second part of the definition, that is the phrase "includes every person of Cypriot origin 35 descended in the male line", because this phrase would have been rendered meaningless if not read together with paragraph (
6. b)with which it isjoined by the words "that is". Thus the 54 30 3 CX.R. Armenis Υ. Republic A. Loizou J. above definition of citizen of the Republic, for the purposes of the National Guard Laws, means, on the one hand "citizen of the Republic" as this term is defined in the relevant Citizen­ ship Laws and in addition it includes every other person of 5 Cypriot origin but descended in the male line which, moreover, was born in Cyprus on or after the 5th November, 1914 at a time when his parents were ordinarily resident in Cyprus. In the instant case there is no allegation that the applicant is a citizen of the Republic under the Citizenship Laws or Annex D 10 to the Treaty of Establishment and he cannot be treated, as was done by the sub judice decision, that he falls within the above definition of section 2(
7. b)of the National Guard (Amend­ ment) Law, 1978 (Law 22/78) and particularly within the second leg thereof because there is lacking the necessary element of 15 descent in the male line. 20 25 30 This construction is not only consonant with the letter of the said legislative provision but also with the principle that pro­ visions affecting the liberty of the subject, even in cases per.mitted by the Constitution or the Laws, should be strictly construed. Though in the case in hand there was consensus of opinion, it is upto the Court to consider the legality or not of the sub judice administrative act, because an administrative act is valid until revoked, expressly repealed, or by the issuing of an act to the contrary, or cancelled, or, in exceptional cases, loses its force or its implementation is rendered unreasonable or super­ fluous due to the external objective change of circumstances. Since therefore nothing of the sort happened the annulment of the subjudice administrative act is the task of this Court in the exercise of its powers under Article 146 of the Constitution. Therefore, for the reasons stated above the subjudice decision is annulled and the applicant cannot be considered as falling within the definition of "citizen of the Republic" as defined by section 2 of the National Guard Laws, and he cannot be 35 considered as a conscript according to Law. No order as to costs. Subjudice decision annulled. No order as to costs. 55 '