1 Α.Α.Δ. (Ε) 11 ΙουλΙΟυ, 1989 [Α. ΛΟΙΖΟΥ, Π., ΔΗΜΗΤΡIΑΔΗΣ, ΣΤΥ ΛlANIΔm:, ΠΙΚΗΣ, XATZHfΣAΠAPHΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ ΚΑΙ APTEMIΔm:, ΔΔ.} ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑθΑΝΆΣΙΟΥ ΓΕΡ ΑΣΑΚΗ, Εφεσείων - Αιτητής, ν. W AFT SHIPPING COMPANY LIMmD, Εφεσ(βλητων - Καθ' ων η α(τηση. ( Πολιτική EφεσrιAρ. 7819). Nαυτoδικε(o--Διατάγματα~O Περί Εμπορικής Ναυτιλίας Νόμος, 1963 (Ν. 45/63), άρθρο 30--Κατά πόσον η διαδικασία προς tκδoση διατάγ ματος μπορεί να αρχίσει αυθίιπαρκτα χωρίς έγερση αγωΥής Καταφατική η απάντηση στο ερωτημα-Η διαδικασία προς έκδοση 5 απαγορευτικού διατάγματος βάση του εν λόγω άρθρου μπορεί να αρ χίσει είτε με αίτηση διά κλησεως ή με εναρκτήρια κλήση. Αέξεις και φράσεις: - ''Ενδιαφερόμενο πρόσωπο" στο άρθρο 30 του Περί Εμπορικής Ναυτιλίας Νόμου, 1963 (Ν. 45/63)--Εξυπακούει πρόσωπο που tχει συμφέρον επ' αυτού του (δισυ του πλοίου-Δεν περιλαμβάνει 10 πρά!ωπο, που έχει χρηματικές διαφορές με τον ιδιοκτήτη του πλοίου. ΝαυτΟΟικεio--Δίατάγματα.-Οι Περί Εμπορικής Ναυτιλίας Νόμος, 1963 (Ν. 45/63), άρθρο 30-ΕισάΥει ειδική διαδικασία ανεξάρτητη από το άρθρο 32 του Περί Δικαστηρίων Νόμου, 1960 (Ν. 14/
(0)-Η διαδικα σία με βάση το άρθρο αυτό ανήκει στην δικαιοδοσία Ναυτοδικείου του 15 Ανωτάτου Δικαστηρίου-Η βάση της σχετικής δικαιοδοσίας είναι το γεγονός της εγγραφής του πλοίου στο Κυπριακό Nηoλόγιo~ Ο εφεσείων κατεχώρισε αίτηση με κληση, χωρίς να καταχωρίσει και αγωγή, ζητώντας έκδοση απαγορευτικο" διατάγματος, που να απαγορεύει την αποξένOXJη η επιβάρυνση του πλοίου 'Άθαν4σιος Σ" 20 για περΙΟΟΟ εν~ έτους. Ο ισχυρισμός του εφεσείοντα fιταν ότι οι μετοχές, στην εναγόμενη 393 Ι'ε@ασάχη v. Waft Shipping
(1989)εr:αιρεΙα που είναι ιδιοκτήτρια του πλοίου, αποκτήθηκαν με χρήματα δικά του και κατέχονται υπό καταπίστευμα για τον εφεσείοντα. Οι ιδιοκτήτριες των εν λόγω μετοχών είναι η πρώην θετή κόρη του εφε σείovτα και η μητέρα της. Ο ισχυρισμός των τελευταίων είναι ότι τα χρτιματα εδώρισε στην τότε θετή του κόρη ο εφεσειων χωρίς οποιουσ- 5 δήποτε όρους. Το πρωτόδικο Δικαστήριο δέχθηκε ότι η διαδικασtα του άρθρου 30 μπορεί να αρχίσει χωρίς προηγούμενη καταχώριση σχετικής αγωγής. Δέχθηκε ακόμα ότι ο εφεσείων είναι. "ενδιαφερόμενο πρόσωπο" εν τη εννοία του άρθρου 30 του Νόμου 4S/63. ΤΟ πρωτόδι.κο Δικαστήριο, όμως, απέρριψε εν τέλει την αίτηση με την δικαιολογία ότι το διάταγ- 1Ο μα, για το oπof.o μιλά το άρθρο 30, υπόκειται στ,,> ίδιες αρχές, που διέπουν την έκδοση διατάγματος Mareva δυνάμει του άρθρου 32 του Περί Δικαστηρίων Νόμου, 1960 (Ν. 14/60) και επομένως, αφού το πλοf.o βρίσκεται εκτός δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, η αίτηση πρέπει 15 να απορριφθεί. Το Ανώτατο Δικαστήριο απορρίπτοντας την έφεση, απεφάσισε: Α) Από τον Δικαστή Αρτεμίδη, συμφωνούντων του Προέδρου Α. ΛοΙ"ζου, και των Δικάστών Δημητριάδη, Χ" Τσαγγάρη, και Νικήτα:
(1)Το άρθρο 30 του Νόμου 4S/63 εισάγει εξειδικευμένη θεραπεία, που πα- 20 ραχωρείται στο Ανώτατο Δικαστήριο με τον Δικονομικό τρόπο, που προβλέπεταΙ.. στο ίδιο το άρθρο. Δεν είναι αναγκαίο να σχετίζεται η ζητούμενη αυτή ειδική θεραπεία με αγωγή σε διαφορά μεταξύ των διαδίκων. Το δι.άταγμα του άρθρου 30 μπορεί να εκδοθεί για να προ ληφθεί oπoιαδt'bτoτε δικαιοπραξία, που αφορά σε πλοf.o, εγγεγραμμέ- 25 νο στο Κυπριακό Νηολόγιο, έστω και αν η διαφορά δεν έχει αχθεί με αγωγή ενώπιον Δικαστηρίου ή δεν καταλήγει σε αντιδικία στο μέλλον και οποΟΟήποτί;. Η αίτηση μπορεί να γίνει είτε με κλήση είτε με εναρ κτήρια κληση. 2) Η δικαιοδοσία του ΔικαστηρΙου στηρίζε",αι στο γεγονός της εγ- 30 γραφής ",ου πλοf.oυ στο Κυπριακό Νηολόγιο και η Νηολογούσα αρχή οφείλεΙ.. να συμμορφώνεται με το διάταγμα κατά to χρονικό δι.άστημα, που τούτο εκδίδεται. 3) Εφ' όσον η θεραπεία του άρθρου 30 επηρεάζει Τ11ν ίδιoκτrισία πλοίου, 11 δικαιοδοσία εκδόσεώς Τ11ς ανήκει στο Ανώτατο Δικαστήρι<!, που ασκεί δικαιοδοσία Ναυτοδικεf.oυ δννάμει του Περί ΔικασΤ11ρίων Νόμου, 1960. Η σκέψ1j του πρωτόδικου Δικαστηρίου όtι στην εφαρμογή του άρθρου 30 ισχύουν τα ίδια κριτήρια, που εφαρμόζονται στην περίπτωση του άρθρου 32 του Νόμου 14/60, δεν είναι ορθή. 394 35 1 Α.Α.Δ. (Ε) Γεοασάκη v. Waft Shipping 4) "Ενδιαφερόμενο Πρόσωπο" στο άρθρο 30 του Νόμου 45/63 ση μαίνει άτομο. που έχει συμφέρον σε αυτό τούτο το πλοίο και όχι απλώς πιστωτές Τι πρόσωπα, που έχουν απαίτηση για αποζημιώσεις. Εν όψει των γf:'(ονότων της υπόθεσης αυτής είναι φανερό ότι η διαφο- 5 ρά του εφεσεί.οντα με τους εφεσiβλητoυς εΙ ναι χρτιματική διαφορά. Ο εφεσείων δεν είναι "ενδιαφερόμενο προσώπο'Ό Η έφεση απορρίπτεται για τον λόγο αυτό. Β) Από τον Πρόεδρο Α. Λο'ι"ζου, συμφωνούντων των Δικαστών Δη μητριάδη και Χ" Τσαγγάρη:
(1)Τα περιθώρια εφαρμογής του άρθρου 10 30 του Νόμου 45163 είναι περιορισμένα. Στην Κύπρο γίνεται συχνότε ρα επίκλησ'ή του διαζευκτικά με επίκληση του άρθρου 32 του Περί Δι καστηρίων Νόμου 14/
- Όμως, η επικλησ'ή του δεν πρέπει να γίνεται διαζευκτικά ή επιπρόσθετα προς το άρθρον
- 2) Η εξουσία του άρθρου 30 εμπίπτει στη δικαιοδοσία Ναυτοδι- 15 κείου. Η σχετική διαδικασία μπορεί να αρχίσει είτε με αγωγή είτε με αίτηση. Ο τρόπος έναρξης της διαδικασίας ήταν θέμα επιλογής του Νομοθέτη. Επομένως η Νομοθετική αυτή διάταξη του άρθρου 30 υπε ρισχύει οποιουδήποτε Διαδικαστικού θεσμού. Εν πάση περιπτώσει ο θεσμός 237 παραπέμπει στους Αγγλικούς θεσμούς, μόνον εκεί όπου 20 δεν υπάρχει πρόνοια στους δικούς μας. Σύμφωνα με τους Αγγλικούς θεσμούς μπορεί να γίνει χρήση αιτήσεως χωρίς να είναι απαραίτη'fΟ η σχετική αίτηση να είναι παρεμπίπτουσα σε αγωγή. Γ) Από τον Δικαστή Στυλιανίδη: 1) Η διαδικασία, με βάση το άρθρο 30 του Νόμου 45/63, δεν περι25 λαμβάνεται στις Ναυτικές υποθέσεις. Εν πάση, όμως, περιπτώσει η δι καιοδοσΙα αυτή ανήκει στο Ανώτατο Δικαστήριο. Η πρωτοβάθμια δι καιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου μπορεί να ασκείται από ένα Δικαστή του Δικαστηρίου [Βλ. τον Περί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλαι Διατάξεις) Nόιio του 1964) (Ν. 33/64), άρθρο 11
(2)]. Επομέ- 30 νως ο Δικαστής, που επιλήφθηκε της αίτησης πρωτόδικα, είχε δικαιο δoσiα. 2)Το Διάταγμα του άρθρου 30 είναι ειδική εξειδικευμενη θερα πεία. Δεν είναι μέτρο παρακoλoUΘΗΤικό. Για την έκδοσή του δεν είναι αναγκαΙα η καταχώριση αγωγής. Ο λόγος της δικαιοδοσίας είναι η f:'(- 35 γραφή του πλοίου στο Κυπριακό Νηολόγιο και το γεγονός ότι η εκτέ λεση του διατάγματος εντός της Δημοκρατίας απ.ό την Νηολογούσα Αρχή είναι αποτελεσματική. Η διαδικασία μπορεί να αρχίσει είτε με αίτηση με κλήση:είτε με αίτηση ΕΧ ΡΜΤΕ ή επίδοση σε οποιοδήποτε πρόσωπο θέλει διατάξει το Δικαστ~ριo. Η έκδοση του διατάγματος 395 rε~ασά)(η v. Waft Shipping
(1989)δεν βασίζεται στην παρουσία του πλοίου στα Κυπριακά χωρικά ύδατα. 3) "Ενδιαφερόμενο Πρόσωπο" εν τη εννοία του άρθρου 30 είναι πρόσωπο, που έχει συμφέρον στο πλοίο αυτό καθ' εαυτό. 4) Στην υπόθεση αυτ'ή ο λόγος της απορρίψεως της αιτ'ήσεως από τον πρωτόδικο Δικαστ'ή 'ήταν νομικά λανθασμένος. Ο αιτητ'ής (εφε 5 σείων) δεν ήταν "ενδιαφερόμενο πρόσωπο". Ο δικαστ'ής πικης, παρόλο πού συμφώνησε ότι η Έφεση πρέπει να απορριφθεί, υπεστi}ριξε, διαφωνώντας με τους υπόλοιπους Δικαστές, ότι, εν όψει των ειδικών διατάξεων, που περιέχουν οι θεσμοί (το Περί Κυπριακού NamoδLxtioυ Διάταγμα, 1893, Καν. 2,3, 5-14,165-167,203212 και =τύπος "Μ"), η διαδικασία του άρθρου 30 του Νόμου 45163 δεν 10 μπορεί να ασκηθεί εκτός πλαωίων υφωταμένης αγωγής Ναmοδικείου. Ο Καν. 237 των θεσμών, που παραπέμπει στους Αγγλικούς θεσμούς, δεν διαφοροποιεί την κατάσταση, γιατί. η παραπομπή γίνεται μόνο για περιπτώσεις, όπου δεν υπάρχει ειδικ'ή ρύθμιση στους δικούς μας θεσμούς. 15 Η Ιφεση απορρίπτεται με tξoδα σε βάρος του εφεσείοντα. Α ναφι:ρ6ΜΕVες αποφάσεις: PasteHa Marine Co. Ltd. v. Nationa1 Iranian Tanker Ltd.
(1987)1 C.L.R.583; Reederei Schulte and Bruns BaItic Υ. Ismini Shipping Co. Ltd.
(1975)1 C.L.R. 433; and on appea1
(1976)1 C.L.R. 132; 20 Ship "Georghios C" and Another Υ. Mitsui Sugar Ltd and Another
(1976)1 C.L.R. 105; Tokio Marine and Fire Insurance Co. Ltd. ν. Fame Shipping Co. Ltd.
(1976)1 C.L.R. 333; Algemeen Vrachtkαntoor B.V. and Others ν. Sea Spirit Navigation Co Ltd.
(1976)1 C.L.R. 368; 396 25 1 Α.Α.Δ. (Ε) Ι'εQ«σάχη Υ. Waft Shipping Girling Kozern Allgemeine Versichrungs Α. G. (Νο, 1) ν, The Ship "Demetrαkis" and Another
(1976)1 C.L.R. 385; Consolidαted Glα88 Works Ltd, ν, Friendly ΡαΙε Shipping Co. Ltd. and Another
(1977)1 C.L.R.44; 5 Cyprian Seaways Agencie,~ Ltd. ν. Chaldeo!i Shipping Co. Ltd. and Αποther
(1977)1 C.L.R. 165; London and Overseα8 (Sugαr) Co. αnd Another v. Tempest ΒαΥ Shipping Co. Ltd. αnd Other8
(1978)1 C.L.R. 367; Hαdjίevangelou (Νο. 2) ν. Dorami Marine Ltd.
(1978)Ι CL.R. 555; 10 Mαrio BoIteghi S,P.A ν. Bolt Heαd Nαvigαlion Co. Ltd.
(1985)1 C,L.R. 114; Camrex (Reαli8αtion8) Ltd ν, Freewind Shipping Co. Ltd.
(1986)Ι C.LR. 420; 15 Compania Portugues8a de Transportes Maritime ο[ Lisbon ν. SponsaIίa Shipping Co. Ltd.
(1987)1 C.L.R. 11; RU8siαn Commerciαl Bαnk ν. Brίtish Bαnk ο[ Foreign Trαde [1921] 2 A.C. 438; ΡίππεΥ ν. Hunt, 6 Ch. D. 98; Kαliakαtsos αnd Others ν. ναsco Shipping Co. Ltd. αnd Anorher
(1976)1 20 C.L.R.58; Nemίtsas Industries Ltd. ν. S. & S. Maritime Lines Ltd αΜ ()ther8
(1976)1 C.L.R. 302; Constantinide:i ν. Makriyiorghou αΟΟ Another
(1978)1 C.L.R. 585; &sex Over8eas·y. Legent Shipping
(1981)1 C.L.R. 263; 397 tεQ«οάκη Υ. Waft Shipping
(1989)Bαbαπαlι lnternationαl ΞΑ. Υ. Βα,5,5ειπε [1989] 2 W.L.R. 232; Republic ΟΙ Ηαίιί v. Duvalier [1989) 2 W.L.R. 261; Derby & Co. Ltd. v. Weldon (Νο. 1) [1989] 2 W.L.R. 276; Stylianou v. Stylianou
(1988)1 C.L.R. 520; Altrans Express Ltdv. CVA Holdings [1984] 1 ΑΙΙ E.R. 685. 5 Έφεση. Έφεση από τον αιτητή evavrLov της απόφασης Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου (Χρυσοστομής, Δ.) που δόθηκε στις 21 Φεβρουαρί-ου, 1989 (Αριθμός Αγωγής Ναυτοδικείου 15/89) με την οποία απορρίφθηκε η αίτησή του για διάταγμα που να απαγορεύει για περίοδο ενός χρόνου την πώληση, 10 υποθήκευση ή επιβάρυνση ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο αποξένωση του πλοίόυ "Αθανάσιος ΣΙ!. Α. Χαβιαράς για Α. Παπαφιλίππου, για τον εφεσείοvrα αιτητή. 15 Μ. Movτάνιoς και Δ. Δημητρίου, για την εφεσίβλητη καθ'ης η αίτηση. Α. ΛΟΙΖΟΥ Πρ.: Την πρώτη απόφαση του Δικαστηρίου θα τη δώσει ο Δικαστής κ. Χρ. Αρτεμίδης. ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ Δ.: Η παρούσα έφεση ασκήθηκε από τον εφεσείοντα-αι τητή εναντίον της πρωτόδικης απόφασης δικαστή του Δικαστηρίου αυτού, στην 20 άσκηση της δικαιοδοσίας του ως Ναυτοδικείου, αποτέλεσμα της οποίας ήταν να απορριφθεί αίτησή του με την οποία ζητούσε να. απαγορευθεί για περίοδο ενός χρόνου 11 πώληση, υποθήκευση ή επιβά.ρυνση ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο αποξένωση του πλοίου 'Άθανάσιος ΣΙ!, ή μεριδίου σ' αυτό. Η αίτηση βασίζεται στο άρθρο 30 του περί Εμπορικής Ναυτιλίας 398 25 1 Α.Α.Δ. (Ε) fεQ«σάχη v. Waft Shippinx ΑQ"Jεμί6η~ Δ. (Νηολόγηση, Πώληση και Υποθήκευση Πλοίων) Νόμου, 1963 (45/63), που προνοεί τα εξής: "Το Ανώτατον Δικαστήριον δύναται κατά το δοκούν (μη επηρεαζομένης της ενασκήσεως οιασδήποτε ετέρας 5 εξουσίας αυτού) κατόπιν αιτήσεως παντός ενδιαφερομέ 10 νου προσώπου, να εκδώση διάταγμα απαγορεύσν δια κα θωρισμένον τινά χρόνο πάσαν δικαιοπραξίαν αφορώσαν εις πλοίον ή μερίδιον πλοίου, δύναται δε να εκδώση το διάταγμα υπό όρους ους το Δικαστήριον ήθελε κρίνει δί καιον να επιβάλη, ή να αρνηθή την έκδοσιν του διατάγμα τος, ή να ακυρώση το διάταγμα εάν τούτο εξεδόθη, μετά ή άνευ εξόδων, και γενικώτερον να ενεργήση ως το δίκαιον της υποθέσεως ήθελεν απαιτήσει, η δε Νηολογούσα Αρχή καίτοι δεν είναι διάδικος, οφείλει να συμμορφούται προς 15 αυτό ευθύς ως επιδοθή αιrίή κεκυρωμένον αντίγραφον του διατάγματος τούτου." Ενώπιον του πρωτόδικου δικαστή εγέρθηκε αριθμός νομικών ζητημάτων τα οποία επίλυσε ως εξής: (α) Η έναρξη της διαδικασίας για την αξίωση της 20 θεραπείας που προβλέπεται στο άρθρο 30 ορθά έγινε με αίτηση και δεν χρειαζόταν να είχε καταχωριστεί αγωγή στην οποία η αίτηση να ήταν ενδιάμεσο δικονομικό διάβημα. (β) Η αίτηση ορθά ορίστηκε ενώπιον δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην άσκηση της δικαιοδοσίας του ως 25 Ναυτοδικείου. (γ) Από την εξέταση των ενώπιόν του γεγονότων και άλλων αποδεικτικών στοιχείων ο αιτητi!ς ήταν "ενδιαφερόμενο πρόσωπο" μέσα στην έννοια του άρθρου 30 του Νόμου 45/63; 30 (δ) Τα κριτήρια που εφαρμόζονται στην έκδοση διαταγμάτων i?άσει των προνοιών του άρθρου 30 είναι παρόμοια με αυτά που ισχύουν στην έκδοση προσωρινών 399 Τεqασάχη v. Waft Shippiug
(1989)διαταγμάτων βάσει του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου 14/60, και (ε) Χαρακτήρισε τη φύση του διατάγματος που προνοείται στο άρθρο 30 του Νόμου 45/63 παρόμοια με το γνωστό "ΜΑ REV Α" και αφού κατέληξε <1ΤΟ συμπέρασμα πως δεν 5 συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις για την έκδοση διατάγματος MAREVΑ, κατά κύριο λόγο επειδή το πλοίο δεν βρωκόταν στη δικαιοδοσία των Δικαστηρίων μας, απέρριψε την αίτηση. Ο δικηγόρος του εφεσείοντος - αιτητή προσβάλλει την απόφαση του πρωτόδικου δικαστή για ένα βασικό λόγο. Είναι η εΙ<1ήγησή του πως το άρθρο 30 του Νόμου 45/63 δημιουργεί ένα εξειδικευμένο δικαστικό διάβημα για συγκεκριμένη προσωρινή θεραπεία και επoμtνως δεν πρέπει να γίνεται σύγκριση των προνοιών του που κατ' ακολουθία να εφαρμόζονται με τα ίδια κριτήρια που έχουν νομολογιακά καθιερωθεί στην εφαρμογή του άρθρου 32 του 10 15 Νόμου 14/
- Το ίδιο το άρθρο, συνεχίζει η εισήγηση του δικηγόρου του εφεσείοντος-αιτητή, θέτει τις προϋποθέσεις που πρέπει να υπάρχουν για την έκδοσή του. Οι προϋποθέσεις δε αιπές υπάρχουν στην ενώπιόν μας υπόθεση και επομένως ο πρωτόδικος δικαστής έπρεπε να εκδώσει το 20 Διάταγμα. Η αιτήση βασιζόταν στις πρόνοιες του άρθρου 30 του Νόμου 45/63 μόνο και δεν γίνεται μνεία του άρθρου 32 του Νόμου 14/
- Ο δικηγόρος της εφεσίβλητης - καθ' ης η αίτηση εταιρείας, επανέλαβε ενώπιόν μας τις εισηγήσεις που έκαμε στο πρωτόδικο Δικαστήριο αναφορικά με το δικονομικό ζήτημα, 25 υποστηρίζοντας ότι η διαδικασία θα έπρεπε να αρχίσει με αγωγή στο ναιποδικεΙο και συνεχίζοντας είπε πως ο αιτητής δεν απέδειξε ότι ήταν "ενδιαφερόμενο πρό<1ωπο" όπως η φράση αιπή έχει νομολογιακά ερμηνευθεί, για να εκδοθεί τω αιτούμενο διάταγμα. Συμφωνούμε με τη θέση του δικηγόρου του εφεσείοντος πως το άρθρο 30 του Νόμου 45/63 κάμνει πρόνοια για μια 400 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) rεQ«οά)Cη Υ. Waft Shipping ΑQ-cεμίδης Δ. εξειδικευμένη θεραπεία η οποία παραχωρείται από το Ανώτατο Δικασι:ήριο με το δικονομικό τρόπο που προβλέπει το ίδιο το άρθρο. Στο άρθρο προβλέπεται πως "το Ανώτατο Δικαστήριο, μη επηρεαζoμΈVΗς της ενασκήσεως οιασδήποτε 5 ετέρας εξovσΙας αυτού, δύναται κατόπιν αιτ'ήσεως παvr:ός ενδιαφερομένου προσώπου να εκδώσει διάταγμά .......κ.λπ." Αν δε ληφθεί υπόψη η ειδική θεραπεία που προνοείται σ' αυτό, τότε ενισχύεται το συμπέρασμα πως δικονομικά η διαδικασία αρχίζει με αίτηση ενώπιον του Ανωτάτου 10 Δικαστηρίου. Η ειδική δηλαδή θεραπεία είναι η έκδοση διατάγματος απαγορεύοvr:ος για καθορισμένο χρόνο κάθε δικαιοπραξία που αφορά σε πλοίο ή μερίδιο πλοίου, και η Νηολογούσα Αρχή οφείλει να συμμορφωθεί μ' αυτό. Τόσο η φύση του διατάγματος, όσο και η ρητή πρόνοια για τον 15 καθορισμένο χρόνο που εκδίδεται, δείχνουν ότι η ειδική αυτή θεραπεία δεν είναι αναγκαίο να σχετίζεται με αγωγή σε διαφορά μεταξύ διαδίκων. Το διάταγμα, που προνοείται στο άρθρο 30, μπορεί κατά τη γνώμη μας να εκδοθεί για να προληφθεί οποιαδήποτε δικαιοπραξία που αφορά σε πλοίο, 20 εγγεγραμμένο στο Κυπριακό Νηολόγιο, έστω και αν η διαφορά ami} δεν έχει αχθεί με αγωγή ενώπιον Δικαστηρίου ή δεν καταλήγει σε αvr:ιδικία στο μέλλον και οπουδήποτε. Είναι ειδικό μέτρο που σκοπό έχει να εξυπηρετήσει; τις 25 ιδιαίτερες συνθήκες δικαιοπραξιών σι:η ναυτιλία, που ως εκ της φύσεώς τους λειτουργούν διεθνώς. Το είδος της αιτήσεως δεν καθορίζεται στο άρθρο και φρονούμε πως αυτή μπορεί να είναι είτε δια κλήσεως ή εναρκτήριας διαδικασίας, εφόσο το Ανώτατο Δικαστήριο δεν έχει κάμει Κανονισμό που να αφορά τη δικονομική διαδικασία κατα την επίκλησή του. 30 35 Η δικαιοδοσία επομένως του δικασι:ηρίου αρύεται από το γεγονός ότι το πλοίο είναι εγγεγραμμένο στο Κυπριακό Νηολόγιο και η Νηολογούσα Αρχή οφείλει να συμμορφωθεί μ' αυτό το διάταγμα για το χρονικό διάστημα που εκδ!.δεται. Επειδή δε η θεραπεία που προβλέπεται στο άρθρο 30 του Νόμου 24/63, επηρεάζει την ιδιοκτησία πλοίου, ami} δίδεται όπως προβλέπει το άρθρο, από το Ανώτατο Δικαστήριο που ασκεί τη δικαιοδοσία Ναυτοδικείου δυνάμει του περί 401 Αt'Jεμίδης Δ. rεQ"σά)tη Υ. W 8ft Shipping (19S9) Δικαστηρίων Νόμου (14/66). Η απόφαση επομένως του πρωτόδικου δικαστηρίου πως στην εφαρμογή του άρθρου 30 του Νόμου 45/63 ισχύουν τα ίδια κριτήρια, που έχουν καθιερωθεί νομολογιακά ότι εφαρμόζονται στο άρθρο 32 του Νόμου 14/60, δεν είναι ορθή. 5 Το ουσιώδες ζήτημα στην εξεταζόμενη υπόθεση εΙναι κατά πόσο ορθά το πρωτόδικο Δικαστήριο αποφάσισε πως ο εφεσείων αιτητής ήταν "ενδιαφερόμενο πρόσωπο", μέσα στην έννοια του άρθρου 30 του Νόμου 45/
- Ο δικαστής δεν αναφέρθηκε καθόλου στα γεγονότα της υπόθεσης προτού 10 καταλήξει στο εύρημά του αυτό, παρόλο που κάμνει αναφορά στην πρόσφατη απόφαση της Ολομέλειας στην υπόθεση Pαstellα Mαrine CO. Ltd. v. Nαtionαl Irαniαn Tαnker Co. Ltd.
(1987)1 Α.Α.Δ. 583 όπου έγινε αναφορά στην προηγούμενη νομολογία για να επαναληφθεί πως "ενδιαφερόμενο πρόσωπο" σημαίνει άτομο, που έχει 15 συμφέρον σ' αυτό τούτο το πλοίο και όχι απλώς πιστωτές ή πρόσωπα που έχουν απαίτηση για αποζημιώσεις. Η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου (Τριανταφυλλίδης, Π. όπως ήταν τότε, Δημητριάδης, Σαββίδης, Πικής και Κούρρης, Δ.) ήταν σύμφωνη με την ερμηνεία της φράσης 20 "ενδιαφερόμενο πρόσωπο", αντίστοιχης της "interested person" που απαντάται στο πανομοιότυπο άρθρο 30 της Merchαnt Shipping Act
- Το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε πως η φράση "ενδιαφερόμενο πρόσωπο" που 25 απαντάται στο άρθρο 30 του Νόμου 45/63, έχει την ίδια έννοια με Τ,? "interested person" στην ανάλογη πρόνοια της Αγγλικής νομοθεσίας. Αναλύοντας ο δικαστής Πικής, τη φράση αυτή στην υπόθεση Παστελλά, που αναφέρεται πιο πάνω, είπε τα εξής στη σελ. 598: "Wi th respect, Ι cannot agree ei ther wi th the proposition that the meaning and effect of s. 30 is because of its wording self-evident οτ that the expression 'interested person' neceSSaTily embraces every creditor. Ιη Lαdup Ltd v. Willίαms and Glyn's Bαnk, Wαrner, J., remarked that the word (interest) is a 402 30 35 1 Α.Α.Δ. (Ε) 5 10 15 rεQ6σάκη Υ. Waft Sbipping A01εμίδη~ Δ. word of a notoriously elastic meaning. The same is borne ουΙ by the definition of the word 'interest' ίη Black's Law Dictionary, denotίng a right οτ claim οτ legal share falling short of absolute ownership. The word 'interest' and vaήations of ίι encountered ίη a legal framework, are, ίι seerήs Ιο me, apt 10 derive their precise meaning from the context ίη ~hich they appear. The expression 'interested person' is to my comprehension ίη ηο way synonymous with a 'plaintiff', a 'petitioner' στ 'litigant' ίη a judicial cause οτ matter. Examined ίη the context of s. 30 and viewed ίη conjunction with the nature of the ordel' that can be made, one solely affecting the ship, the expression 'interested person' signifies a person having an interest ίη the ship herself. Had the legislature intended ιο extend the remedy cοnfeπed by s. 30 10 every credi10r of the owners of the ship, Ι would expect them Ιο adopt a word other than 'interested person'; for example a plaintiff, a petitioner οτ litigant." Στην υπό κρίση υπόθεση ο ίδιος ο εφεσείων-αιτητής ισχυρίζεται πως η διευθύντρια της καθ' ης η αίτηση εταιρείας 20 25 Λίλη Δεδούση ήταν θετή κόρη του και τον έπεισε να αγοράσει με χρήματά του το πλοίο, αντικείμενο της αίτησης. Μετά οι σχέσεις του με τη θετή του κόρη διασαλεύτηκαν και άρχισε μακροχρόνιος και πολύπλοκος δικαστικός αγώνας στην Ελλάδα μεταξύ τους αναφορικά με τις οικονομικές τους διαφορές. Ο ίδιος ισχυρίζεται πως τα χρήματα αυτά τα έδωσε για να αγοραστεί το πλοίο, που ανήκει σε εταιρεία στην οποία μέτοχοι είναι η θετή του κόρη με 70% μετοχές και η μητέρα της με 30% μετοχές, αλλά ο ίδιος θα ήταν στην ουσία ο πραγματικός ιδιοκτήτης. Γι' αυτό και θεωρεί την καθ' ης η αίτηση -εφεσίβλητη εταιρεία ως εμπιστευματοδόχο 30 του πλοίου το οποΙΟ ανήκει στον ίδιο. Η Δεδούση αρνείται τα γεγονότα αυτά και ισχυρίζεται ότι· ως θετή κόρη του εφεσείοντος-αιτητή, ο τελευταΙΟς, που είναι εκατομμυριούχος, της έκαμε δώρο τα χρΤIμ.ατα με τα οποία αγοράστηκε το πλοίο. 35 Έχουμε τη γνώμη πως για να εφαρμοστεί το άρθρο 30 του 403 Αο'tεμίδης Δ. rεοασάχη Υ. Waft Shipping (19Ι9) Νόμου 45/63 ο αιτητής πρέπει να αποδείξει σαν γεγονός ότι είναι ενδιαφερόμενο πρόσωπο στο ίδιο το πλοίο για το οποίο καλείται το Δικαστήριο να εκδώσει το εξειδικευμένο διάταγμα, η φύση του οποίου έχει αναλυθεί 3tΙO πάνω. Το στοιχείο δε, κατά πόσο ο αιτητής είναι ενδιαφερόμενο πρόσωπο, δεν μπορεί να αποτελεί αντικείμενο σοβαρής 5 αμφισβήτησης αλλά να αποδεικνύεται θεΤLκά ώστε να πληρούται κατά τη γνώμη μας η σοβαρή προϋπόθεση του άρθρου
- Στην υπό κρίση υπόθεση ο εφεσείων-αιτητής δεν απέδειξε 10 ότι είναι. ενδιαφερόμενο πρόσωπο στο ίδι.ο το πλοίο, αντικείμενο της αίτησης. Το πολύ-πολύ έχει δείξει ότι έχει μια χρηματική διαφορά με τη Δεδουση-διευθύντρια της εφεσίβλητης εταιρείας. Για τους λόγους που εκτίθενται πιο πάνω, και που είναι διαφορετικοί από αυτούς βάσει των οποίων ο πρωτόδικος 15 Δικαστής απέρριψε την αίτηση, η έφεση απορρίπτεται με έξοδα εις βάρος του εφεσείοντος. Α. ΛΟΙΖΟΥ Π.: Συμφωνώ με την απόφαση την οποία έδωσε ο Δικαστής κ. Αρτεμίδης. Θα ήθελα όμως να προσθέσω κΜοιες σκέψεις μου γενικά και να αναφερθώ σε ορισμένες 20 πτυχές της όλης υπόθεσης, όπως και στη Νομολογία του Δικαστηρίου πάνω στο θέμα αυτό. Η όλη υπόθεση στρέφεται γύρω από τη δικαστική ερμηνεία του άρθρου 30 του Περί Εμπορικής Ναυτιλίας Νόμου του 1963 (Νόμος Αρ. 45 του 1963) που προβλέπει τα 25 πιο κάτω: "Το Ανώτατον Δικαστήριον δύναται κατά το δοκούν (μη επηρεαζομένης της ενασκήσεως οιασδήποτε ετέρας εξουσίας αυτού) κατόπιν αιτήσεως 3tαντός ενδιαφερομέ νου προσώπου, να εκδώσει δι.άταγμα απαγορεύον δια κα θωρισμένον τινά χρόνον πάσαν δικαιοπραξίαν αφορώσαν εις πλοίον ή μερίδιον πλοίου, δύναται δε να εκδώση το 404 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) rειασάχη v. W 8ft Shipping Α. Λοίζο" Π. διάταγμα υπό όρους ους το Δικαστήριον ήθελε κρίνει δί καιον να επιβάλη ή να αρνηθή την έκδοσιν του διατάγμα τος, ή να ακυρώση το διάταγμα εάν τούτο εξεδόθη, μετά ή 5 άνευ εξόδων, και γενικώτερον να ενεργήση ως το δίκαιον της υποθέσεως ήθελεν απαιτήσει, η δε Νηολογούσα Αρχή καίτοι δεν είναι διάδικος, οφείλει να συμμορφούται προς αυτό ευθύς ως επιδοθή αυτή κεκυρωμένον αντίγραφον του διατάγματος τούτου", Το θέμα αυτό εγέρθηκε και έγινε αντικείμενο δικαστικής 10 15 20 25 30 35 εξέτασης σε σειρά αποφάσεων που ξεκινούν με την υπόθεση Reederei Schulte and Bruns Ba1tic v. Ismini Shipping CO" Ltd.,
(1975)1 C.L.R. 433. Την υπόθεση αυτή ακολούθησαν σε συνέχεια οι ακόλουθες. The Ship "Georghios C" and Another Υ. Mitsui Sugar Ltd., and Another,
(1976)1 C.L.R. 105, Reederei Schulte and Bruns Ba1tic v. Ismini Shipping Co., Ltd.,
(1976)1 C.L.R. 132, κατ' έφεση από την Ολομέλεια. The Το kio Marine and Fire Insurance Co., Ltd., Υ. Fa.me Shipping Co., Ltd.,
(1976)1 C;L.R. 333. A1gemeen Vrachkantoor Β. V. and Others Υ. Sea Spirit NaΎigation Co., Ltd.,
(1976)1 C.L.R. 368. Gerling Konzem Allgemeine Versichrungs A.G. (Νο. 1) v. The Ship "Dimitrakis", andAnother
(1976)1 C.L.R. 385. ConsoIidated Glass Works Ltd., v. FriendIy Pa1e Shipping Co., Ltd., αnd Another
(1977)1 C.L.R. 44. Cypriαn Seαwαys Agen. cies Ltd v. ChaJdeos Shipping Co., Ltd., and Another
(1977)1 C.L.R. 165. London and Overseas (Sugar) Co., andAnother Υ. Tempest Bay Shipping Co., Ltd, and Others
(1978)1 C.L.R. 367. Hadjievangelou (Νο.2) Υ. Dorami Marine Ltd. , 811d Others
(1978)1 C.L.R. 555. KuehIschiffahιts -'KommanditgeseJJscheft Orchides SchiflehrtsgeHschaft Μ.Β.Κ and Co. , Υ. Phokis Marine Co., Ltd., and Others
(1978)1 C.L.R. 576. Ματίο Botteghi S.P.A. v. ΒοlΙ Heαd Nαvigαtion Co., Ltd., αnd Another .
(1985)1 C.L.R. 114. Camrex (ReaJisations) Ltd., v. Freewind Shipping Co., Ltd.,
(1986)1 C.L.R. 420. Compania Portuguesa de Transportes Maritime οΙ Lisbon V.· Sponsa1ia Shipping Co., Ltd.,
(1987)1 C.L.R. 11. Και τελευταία στην υπόθεση PasteHa Marine Co., Ltd., v. Nationαllrαniαn Tαnker Co: , Ltd.,
(1987)1 C.L.R. 583. 405 Α. Λοίζου Π. rεQOοάκη Υ. Waft Shlpping
(1989)Είναι αξιοσημείωτο ότ~ ενώ το άρθρο αυτό βρίσκεται στην Αγγλική Νομοθεσία από πολλά χρόνια (Βλέπε άρθρο 30 του Merchant Shipping Act 1894) είναι ελάχιστη η νομολογία που το κάλυψε, οι πλείστες δε από αυτές αν όχι όλες εξετάσθηκαν και παρατίθεvι;αι μέσα στη δική μας νομολογία. Τούτο κατά τη γνώμη μου δείχνει τα συγκεκριμένα και περιορισμένα 5 περιθώρια που μπορεί να το επικαλεσθεί ένας διάδικος. Στην Κύπρο γίνεται χωρίς επιτυχία μια συχνότερη επίκληση του άρθρου αυτού σαν διαζευκτική νομοθετική διάταξη στο άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 (Νόμος Αρ. 14 του 1960). Πιστεύω ότι πρέπει να γίνεται επίκληση αυτού, 10 μόνο για τους σκοπούς για τους οποίους θεσπίστηκε όπως τους καθόρισε η νομολογία γενικά και όχι σαν ένα τέτοιο διαζευκτικό ή επιπρόσθετο άρθρο προς το άρθρο 32. Στην υπόθεση Pastel1a (supra) συνοψίστηκαν οι αρχές που βγαίνουν από την πιο πάνω νομολογία μας. Και είναι 15 φανερό ότι η βασική αρχή η οποία καθιερώθηκε είναι ότι για να επικαλεστεί ένας διάδικος με επιτυχία το πιο πάνω άρθρο 30 πρέπει να έχει συμφέρο στο επηρεαζόμενο πλοίο και όχι να είναι ένας απλός δανειστής ή πρόσωπο που έχει απαίτηση για αποζημιώσεις εναvι;ίoν του ιδιοκτήτη του πλοίου. 20 Ως προς το θέμα της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου αυτού συμφωνώ με όσα είπε ο Δικαστής Αρτεμίδης και θα ήθελα να προσθέσω ότι δεν θα μπορούσε το άρθρο αυτό με το οποίο μπορεί να εκδοθεί διάταγμα που απαγορεύει δικαιοπραξία 25 αφορώσαν εις πλοίο ή μερίδιο πλοίου να μην εμπίπτει στη δικαιοδοσία του Ναυτοδικείου, Μέσα στον περί Απονομής της Δικαιοσύνης Νόμο του 1956 της Αγγλίας που εισήχθηκε στην Κύπρο από τα άρθρα 19 και 29 του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 σαν το ουσιαστικό δίκαιο που εφαρμόζει το 30 Ναυτοδικείο στα θέματα αυτά βρίσκovι;αι διατάξεις όπως οι υποπαράγραφοι (α) (β) και (γ) της υποπαραγράφου 1 του άρθρου 1 που καλύπτουν απαιτήσεις που εμπίπτουν στη δικαιοδοσία του Ναυτοδικείου και κατά συνέπεια και προσωρινά διατάγματα που επεμβαίνουν στην άσκηση τέτοιων δικαιωμάτων. 406 35 1 Α.Α.Δ. (Ε) l'εQ«οάχη Υ. Waft Shipping Α. Λoi'ζO\) Π. Οι διατάξεις αυτές που αναφέροvtαι απλώς ενδεικτικά προβλέπουν τα πιο κάτω: 5 "1.
(1)The Admiralty juήsdictίοn of the High Court shall be as follows, that is to say, juήsdictίοn to hear and determίne any of the fol1owίng questίons or claίms- ' (
- a)any claim to the possession or ownership of a ship or to the ownership of any share therein: (
- b)any question arising between the co-owners of a ship as ιο possession, employment or earnings of that ship; 10 (
- c)any claim ίη respect of a mortgage of or charge ση a ship or any share therein;' (
- d)................................................................ " Ως προς το θέμα του πώς αρχίζει μια διαδικασία πάνω 15 στο άρθρο 30 είμαι της γνώμης ότι αυτή μπορεί να ξεκινήσει με αγωγή ή με αίτηση. Τούτο είναι φανερό από το λεκτικό του ίδιου του άρθρου που καθορίζει τον τρόπο και λέγει ρηΤ(ι "δύναται ...... κατόπιν αιτήσεως παντός ενδιαφερομένου 20 προσώπου, να εκδώσει διάταγμα". Το θέμα του τρόπου έναρξης της διαδικασίας αυτής για έκδοση διατάγματος με αίτηση ήταν θέμα επιλογής του Νομοθέτη και επομένως η νομοθετική αυτή διάταξη υπερισχύει οποιουδήποτε Διαδικαστικού Θεσμού. Εν πάση περιπτώσει και σύμφωνα με τους περί Ναυτοδικείου Θεσμούς, 'και εν πάση περιπτώσει τον θεσμό 237 που παραπέμπει στους Αγγλικούς Θεσμούς 25 όπου δεν υπάρχει πρόνοια στους δικούς μας, μπορεί να γίνει χρήση αιτήσεως χωρίς να είναι απαραίτητο να εΙναι αυτή. παρεμπίπτουσα σε αγωγή, μπορεί να είναι και αυτοτελής για τους σκοπούς διατήρησης απλώς του Status quo για συγκεκριμένη χρονική περίοδο ώστε να καταστεί ίσως δυνατή 30 εν τω μεταξύ η εγγραφή παραδείγματος χάρη μιας υποθήκης ή και για κάποιο άλλο παρόμοιο σκοπό. 407 Ι'εQασάκη v. Waft ShippiDg (1'19) ΔHMHTPlAΔHΣ, Δ.: Συμφωνώ με την αι-ειολογία και το απο-εέλεσμα της απόφασης που έδωσε ο Δικαστrις κ. Χρ. Αρτεμίδης και τους επιπρόσθετους λόγους που έδωσε ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου κ. Α. ΛοΊ:ζου και δεν έχω τίποτε άλλο να προσθέσω. 5 ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ.: Συμφωνώ με την αιτιολογία και το αποτέλεσμα της απόφασης που έδωσε ο Δικαστrις κ. Χρ. Αρτεμίδης και τους επιπρόσθετους λόγους που έδωσε ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου κ. Α. Λo'Lζoυ και δεν έχω τίποτε άλλο να προσθέσω. 10 ΣΤΥ ΛΙΑΝΙΔΗΣ Δ.: Σημαντικά ζητήματα αναφορικά με την ερμηνεία και εφαρμΟΥή του Άρθρου 30 του περί Εμπορικής Ναυτιλίας (Νηολόγησις, Πώλησις και Υποθήκευσις Πλοίων) Νόμου του 1963 (Αρ. "Νόμος"), εγείρονται στην υπόθεση αυτή. Ο εφεσείων 45/63), (ο 15 - αιτητής με αίτηση με κλήση ζήτησε, ως πρόσωπο που έχει συμφέρο και που διεκδικεί την ιδιοκτησία και/ή την ωφέλιμη ιδιοκτησία (beneflcial ownership) του πλοίου 'ΆΤΗΑΝΑSSΙΟS S" (για το οποίο έγινε αίτησ':} για μετονομασία σε "JULIA"), νηολογίου Λεμεσού, με επίσημο Αριθμό 374169, διάταγμα του Δικαστηρίου που να απαγορεύει για περίοδο ενός χρόνου την πώληση, υποθήκευση, επιβάρυνση, ή με άλλο τρόπο αποξένωση του 20 πλοίου, ή οποιουδήποτε μεριδίου τούτου. Η αίτηση βασίζεται στο Άρθρο 30 του Νόμου. 25 Η εφεσίβλητη - καθ' ης η αίτηση εταιρεία καταχώρισε ένσταση στη αίτηση. Τα μέρη καταχώρισαν ένορκες δηλώσεις και διάφορα τεκμήρια. Η Διευθύντρια της εφεσίβλητrις εταιρείας αντεξετάστηκε πάνω ΌΤο περιεχόμενο της ένoρκrις δiιλωσής της που κατάθεσε στο Δικαστήριο. Δικαστής του Δικαστηρίου τούτου, στην άσκηση πρωτοβάθμιας δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, επιλήφθηκε της αίτησης. Είπε ότι η άσκηση της εξουσίας του Δικαστηρίου 408 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) 5 ΤεQflσάκη Υ. Waft Shipping ΣιυΙιανί.δης; Δ. με βάση το Άρθρο 30 του Νόμου ασκείται μέσα στα πλαίσια που καθορίζονται από το Άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 (Αρ. 14/60). Έκρινε ότι το ζητούμενο διάταγμα εΙναι παρόμοιο με διάταγμα τύπου mareva injunction και, επειδή το πλοίο βρισκόταν εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, απόρριψε την αίτηση. Ο εφεσείων προσβάλλει την πρωτόδικη απόφαση, για το λόγο ότι ο παραλληλισμός διατάγματος, με βάση το Άρθρο 30, με το διάταγμα mareva και η επίκληση του Άρθρου 32 10 του Νόμου 14/60 είναι εσφαλμένα και ότι η παρουσία του πλοίου στην Κύπρο για την έκδοση του ζητούμενου διατάγματος δεν είναι αναγκαία. Οι εφεσίβλητοι με αντέφεση ζήτησαν να επικυρωθεί η πρ?>τόδικη απόφαση για τους πιο κάτω λόγους:- 1. Το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν είχε δικαιοδοσία να 15 εκδικάσει την αίτηση. 2. Η διαδικασία είναι αντίθετη και δεν συνάδει με τις πρόνοιες των περί Ανωτάτου Δικαστηρίου Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου θεσμών. 3. Ο εφεσείων δεν είναι ενδιαφερόμενο πρόσωπο μέσα 20 στο νόημα του Άρθρου 30 του Νόμου' και 4. Η διαδικασία αποτελεί κατάχρηση δικαστικής εξου σίας, λόγω του ότι υπήρξαν πάρα πολλές δικαστικές δια δικασίες στην Ελλάδα τα τελευταία έξι χρόνια για τα επί μαχα θέματα. 25 Οι δικηγόροι των μερών ανάπτυξαν σε έκταση τα επιχειρήματά τους στα ζητήματα που εγείρονται στην έφεση και την αντέφεση. Η αίτηση έχει τίτλο:"ΣΤΟ ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΉΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 30 Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου AΙτηoη~. 15/89/1 409 Σ-ι,,).ιανίδης Δ. Τεvασάχη Υ. Waft Sbipping (1"') ο κ. Μοντάνιος υποστήριξε ότι, παρόλον ότι όλες οι αυτοτελείς αιτήσεις πολιτικής δικαιοδοσίας καταχωρίζονται σε ένα βιβλίο στη γραμματεία του Δικαστηρίου, εντούτοις η αναφορά "Δικαιοδοσία του Ναυτοδικείου" περιορίζει τη δικαιοδοσία. Μόνον στην άσκηση της Δικαιοδοσίας Ναυτοδικείου μπορούσε το Δικαστήριο να εκδικάσει την 5 αίτηση αυτή. Επειδή το διάταγμα με βάση το Άρθρο 30 του Νόμου είναι εκτός της Δικαιοδοσίας του Ναυτοδικείου, το πρωτόδικο Δικαστήριο ενήργησε έξω από τα όρια της δικαιοδοσίας του, 10 Ο δικηγόρος του εφεσείοντα υποστήριξε ότι η αίτηση εμπίπτει στη Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου και, εν πάση περιπτώσει, και αν ακόμα δεν είναι στη Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου, το Δικαστήριο είχε δικαιοδοσία, ως το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου, να ασκήσει την εξουσΙα με βάση το Άρθρο 30. 15 Το Άρθρο 19 του Νόμου 14/60, όπως αντικαταστάθηκε με το Άρθρο 2 ΤΟυ περί Δικαστηρίων (Γροποποιητικού) Νόμου του 1986 (Αρ. 96/86) καθορίζει την πρωτοβάθμια δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηριαι" 20 "19. Το Ανώτατον Δικαστήριον, επιπροσθέτως προς τας εξουσίας και την δικαιοδοσίαν ήτις ανατίθεται εις αυτό υπό του Συντάγματος, θα έχη αποκλειστικήν πρωτόδι~oν δικαιοδοσίαν - (α) ως ναυτοδικείον περιβεβλημένον και ασκούν τας εξουσίας διά των οποίων περιεβάλλετο και τας οποίας 25 ήσκει το Ανώτατον Δικαστήριον της Δικαιοσύνης εν Αγ- γλία εν τη επί ναυτικών υποθέσων δικαιοδοσία αυτού ευθύς αμέσως προ της ημέρας της Ανεξαρτησίας. (β) να ακούη και αποφασίζη τοιαύτα άλλα θέματα οία το Δικαστήριον δυνατόν να λάβη εξουσίαν να ακούη και αποφασίζη κατά πρώτον βαθμόν δυνάμει του παρόντος ή οιουδήποτε άλλου κατά καιρόν ισχύοντος νόμου. ιι 410 30 1 Λ.Λ.Δ. (Ε) rεQtιοάκη Υ. Waft Shlpplng ΣτυΙιανΙδης Δ. Η διατύπωση 1ου πω πάνω Άρθρου είναι ταυτόσημη με τη διατύπωση του αρχικού Άρθρου 19 του Νόμου 14/60, με τ11 μόνη διαφορά ότι στο Νόμο 14/60 υπήρχε και τρίτη παράγραφος που αναφερόταν σε γαμικές διαφορές καί 5 άλλες εξουσίες. Το Δικαστήριο το οποίο έχει αρμοδιότητα να ασκεί την εξουσία με βάση το Άρθρο 30 είναι το Ανώτατο Δικαστήρω. Το Άρθρο 30 του Νόμου είναι σχεδόν ταυτόσημο με το Άρθρο 30 του Merchant Shipping Act 1894. 10 Με βάση τους Αγγλικούς Δικαστικούς θεσμούς του Ανωτάτου Δικαστηρίου (Εμπορική Ναυτιλία) 1894, όπως αναθεωρήθηκαν το 1904 και το 1948, ΟΙ οποίοι καταμερίζουν τη δικαιοδοσία στα τμήματα του Ανωτάτου Δικαστηρίου, κάτω από τον περί Εμπορικής Ναυτιλίας Νόμο του 1894, η 15 εξουσία και η αρμοδιότητα, με βάση τα Άρθρα 28, 30 και 504, δεν παραχωρήθηκε στο Τμήμα Ναυτιοδικείου. (Ha1sbury' s Statutes οΙ England, 2η Έκδοση, Τόμος 36, σελ. 8) Ο περί Απονομής της Δικαιοσύνης Νόμος του 1956, Άρθρο 1
(1)καθορίζει τη Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου του Ανωτάτου 20 Δικαστηρίου της Δικαωσυνης στην Αγγλία. Η δικαιοδοσία, με βάση το Άρθρο 30, δεν περιλαμβάνεται στις ναυτικές υποθέσεις. Δεν ασκείτο από το Ναυτοδικείο, με βάση την προηγούμενη νομοθεσία - περί Ανωτάτου Δικαστηρίου της Δικαιοσύνης (Ενοποίηση) Νόμου του
- 25 Η δικαιοδοσία στην Αγγλία ήταν στο Ανώτατο Δικαστήριο και Δικαστής οποιουδήποτε τμήματος είχε δικαιοδοσία να ακούσει οποιαδήποτε υπόθεση της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου - (ο περί Απονομής γενικά της Δικαιοσύνης Νόμος, 30 1928). Ο Δικαστής, ενώπιον του οποίου παρουσιαζόταν υπόθεση που δεν ήταν της αρμοδιότητας του τμήματός του, είχε τη διακριτική ευχέρεια, είτε να εκδικάσει την υπόθεση, είτε να την παραπέμψει στο αρμόδιο τμήμα - (βλ. Russian Commercial Bank ν. British Bank 411 Στ"λι.ανΙΙηι; Δ. rεtασά~η Υ. Waft Shippmg (1"') for Foreign Trade, [1921] 2 A.C.
- Pinney v. Hunt, 6 ch. D.
- The Annual Practice 1958, Τόμος 2, σελ. 3199). Το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου, με τον περί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλαι Διατάξεις) Νόμο του 1964 (Αρ. 33/64), έχει τη δικαιοδοσία, τις αρμοδιότητες και 5 τις εξovσίες τις οποίες είχαν και τις οποίες μπορούσαν να ασκήσουν το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο και το Ανώτατο Δικαστήριο. Το Άρθρο 11
(2)προβλέπει:. "11.
(2)Η πρωτοβάθμιος δικαιοδοσία δι' ης περιβέβλη· ται το Δικαστήριον δυνάμει του ισχύοντος δικαίου και 10 οιαδήποτε αναθεωρητική δικαιοδοσία, περιλαμβανομένης και της δικαιοδοσίας επί εκδικάσεως προσφυγής γενομένης κατά πράξεως ή παραλείψεως οιovδήποτε οργάνου, αρχής η προσώπου ασκούντος εκτελεστικήν η διοικητικήν λεΙΤOVρΥίαν επί τω λόγω ότι αmή αντίκειται προς τας δια· τάξεις του ισχύοντος δικαίov, ή ότι εγένετο καθ' vπέρβα. σιν ή κατάχρησιν εξovσίας, δύναται ν' ασκηθή, τηρουμέ νου παντός διαδικαστικού κανονισμού, 'υπό τινός Δικαστού ή Δικαστών ως ήθελε το Δικαστήριον αποφασίσει. 15 20 Νοείται ότι, τηΡOVμένoυ παντός διαδικαστικού κανονι σμού, χωρεί έφεσις ενώπιον του Δικαστηρίου.κατά των ούτω 'υπό Δικαστού ή Δικαστών εκδιδομένων απoφ~σεων." Στον τίτλο της αίτησης αναγράφεται "Δικαιοδοσία Nαvτoδικείoυ". Από όσα έχω πει πιο πάνω η αίτηση είναι 25 εκτός της Δικαιοδοσίας Ναυτοδικείου. Όλη όμως η πρωτοβάθμια δικαιοδοσία τov Δικαστηρίου ασκείται από Δικαστή του Δικαστηρίου. Ο Δικαστής πov επιλήφθηκε της αίτησης είχε δικαιoδoσf.α. Ο δικηγόρος των εφεσίβλητων vπόβαλε ότι το διάταγμα, με βάση το Άρθρο 30, εκδίδεται μόνον εάν 'υπάρχει καταχωρισμένη αγωγή ναvτoδικείoυ. Αναφέρθηκε στους 412 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) rεQ«σάχη Υ. W 8ft Shipping Δικαστικούς Θεσμούς Στ\!ΙιανΙδης Δ. 2, 3 και 5 των περί Ανωτάτου Δικαστηρίου Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου Δικαστικών θεσμών και εισηγήθηκε ότι χωρίς την προηγούμενη καταχώριση αγωγής και την έκδοση κλητηρίου εντάλματος δεν χωρεί 5 αίτηση για έκδοση διατάγματος με το Άρθρο 30 του Νόμου. Υπόβαλε ότι το Διάταγμα, με βάση το Άρθρο 30 του Νόμου 45/63 εί ναι προσωρινό μέτρο που μπορεί να εκδοθεί μόνον σε αγωγή. Έχει αναφερθεί πιο πάνω ότι η δικαιοδοσία, με βάση το 10 Άρθρο 30, δεν εμπίπτει στη Δικαιοδοσία του Ναυτοδικείου. Ο Νόμος 45/63 προβλέπει "κατόπιν αιτήσεως παντός ενδιαφερομένου προσώπου". Στην Αγγλία η αίτηση κάτω από το αντίστοιχο Άρθρο 30 15 μπορεί να γίνει με αίτηση με κλήση ή άλλωσπως και με χωρίς ειδοποίηση (ex parte), ή με επίδοση αίτηση ειδοποίησης σε οποιοδήποτε πρόσωπο που το Δικαστήριο ήθελε δώσει οδηγίες - (Δικαστικοί Θεσμοί του Ανωτάτου Δικαστηρίου (Εμπορική Ναυτιλία) αναθεωρήθηκαν το 1904 και 1948, Halsbury' s 20 1894,όπως Statutes of England, 2η Έκδοση, Τόμος 23, σελ. 426). Στην Κύπρο δεν έχουν εκδοθεί Δικαστικοί Θεσμοί που να διέπουν τη δικονομία αιτήσεων κάτω από το Άρθρο 30. Διάταγμα με το Άρθρο 25 30 είναι ειδική εξειδικευμένη θεραπεία και δεν είναι μέτρο παρακολουθητικό. Το διάταγμα, με βάση το Άρθρο 30, δεν είναι μέτρο παρακολουθητικού χαρακτήρα και δίδεται όχι μόνο σε συνάρτηση με αγωγή. Για την έκδοση του διατάγματος δεν είναι αναγκαία η καταχώριση αγωγής. Δεν είναι αναγκαίο τα Δικαστήρια της Δημοκρατίας να έχουν δικαιοδοσία 30 επίλυσης διαφοράς των μερών. Ο λόγος της δικαιοδοσίας έκδοσης αυτού του διατάγματος είναι ότι το πλοίο είναι εγγεγραμμένο στο Κυπριακό Νηολόγιο και η εκτέλεσή του μέσα στη Δημοκρατία από τη Νηολογούσα Αρχή είναι αποτελεσματική. Διαδικασία μπορεί να αρχίσει είτε με 413 Στ\lΙι.ανΙ6ηι; Δ. fεQασάχη Υ. Waft Shipping
(1989)αίτηση με κλήση, είτε με αίτηση ex parte, η με επίδοση σε οποωδήποτε πρόσωπο που ήθελε διατάξει το Δικαστήριο. Το Άρθρο 30 του Νόμου 45/63 έχει:- "30. Το Ανώτατον Δικαστήριον δύναται κατά το δοκούν (μη επηρεαζομένης της ενασκήσεως οιασδήποτε ετέρας 5 εξουσίας αυτού) κατόπιν αιτήσεως παντός ενδιαφερομέ- νου προσώπου, να εκδώση διάταγμα απαγορεύον διά κα θωρισμένον τινά χρόνον πάσαν δικαιοπραξίαν αφορώσαν εις πλοίον ή μερίδιον πλοίου, δύναται δε να εκδώση το διάταγμα υπό όρους ους το Δικαστήριον ήθελε κρίνει δίκαιον να επιβάλη, ή να αρνηθή την έκδοσι ν του διατάγματος, ή να ακυρώση το διάταγμα εάν τούτο εξεδόθη, μετά ή άνευ εξόδων, και γενικώτερον να ενεργήση ως το δίκαιον 10 της υποθέσεως ήθελεν απαιτήσει, η δε Νηολογούσα Αρχή καίτοι δεν είναι διάδικος, οφείλει να συμμορφούται προς 15 αυτό ευθύς ως επιδοθή αυτή κεκυρωμένον αντίγραφον του διατάγματος τούτου." Το Άρθρο αυτό έχει εξεταστεί δικαστικά σε αριθμό υποθέσεων - (βλ., μεταξύ άλλων, Christos KaJiakatsos and Others Υ. Vasco Shipping Co. Ltd. and Another
(1976)1 C.L.R. 58. The Ship "GEORGHIOS C" and Another Υ. Mitsui Sugar Ltd. and Another
(1976)1 C.L.R. 105. Reederei Schulte and Bruns Baltic SchJffahrts Κ. G. of Bremen v. Ismini Shipping Co. Ltd.
(1976)1 C.L.R. 132. Cyprian Seaways Agencies Ltd. v. Chaldeos Shipping Co. Ltd. and Another
(1977)1 C.L.R. 165, 168. London & Overseas Co. v. Tempest Bay Shipping
(1978)1 C.L.R. 367. KuehIschiffahrts v. PhoJds Maritime & Others
(1978)1 C.L.R. 576, 579. Botteghi Υ. BoJt Head Navi.gation
(1985)1 C.L.R. 114. Camrex Υ. Freewind Shipping Co.
(1986)1 C.L.R. 420. Compania Maritime v. SponsaJia Shipping
(1987)1 C.L.R. 11, 15. PasteHa Marine Co. Ltd. , Υ. NationaJ Iranian Tanker Co. Ltd.
(1987)1 C.L.R. 583. Διάταγμα με βάση το Άρθρο 30 δεν είναι παρακολουθητικό μέτρο, αλλά εξειδικευμένη θεραπεία. Η 414 20 25 30 rεQασά)tη Υ. Waft Shippinx 1 Α.Α.Δ. (Ε) Σ-ς"lιανίδης Δ. άσκηση της εξουσίας για έκδοση του διατάγματος οφείλεται στη νηολόγηση του πλοίου στη Δημοκρατία. Εξυπηρετεί τις ιδιοτυπίες της εμπορικής ναυτιλίας. Ο Νόμος περιορίζει τα 5 πρόσωπα τα οποία δικαιούνται να αποταθούν για έκδοση του διατάγματος σε "ενδιαφερόμενο πρόσωπο". Η χρονική διάρκεια του διατάγματος πρέπει να είναι καθορισμένη. Το Δικαστήριο έχει διακριτική ευχέρεια να καθορίσει το χρόνο, ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε αίτησης. Η έκδοση του διατάγματος βασίζεται στην εγγραφή του 10 πλοίου στο Κυπριακό Νηολόγιο και όχι στην παρουσία του πλοίου στα Κυπριακά χωρικά ύδατα. Το Άρθρο 30 του Νόμου έχει σημαντικές διαφορές από το Άρθρο 32 του Νόμου 14/60, το οποίο προβλέπει για την έκδοση παρεμπιπτόντων προσωρινών διαταγμάτων, 15 αναφορικά με το σκοπό, το αντικείμενο, το χρόνο και τη διαδικασία. Το διάταγμα νομολογία στο mareva έχει εισαχθεί με τη οπλοστάσιο της νομικής τάξης της Δημοκρατίας της Κύπρου από το 1976 - (Nemitsas Industries Ltd v. S. & S. Maιitime Unes Ltd and Others
(1976)1 C.L.R. 20 302). Η Κυπριακή νομολογία, βασισμένη στην παλαιότερη Αγγλική νομολογία και στο Άρθρο 32 του Νόμου 14/60, περιόρισε την έκδοση του διατάγματος mareva μόνο σε περιοοοιακά στοιχεία που βρίσκονται στη δικαιοδοσία των 25 Δικαστηρίων της Κύπρου - [Βλ., μεταξύ άλλων, Constantinides Υ. Makriyiorghou & Another
(1978)1 C.L.R. 585. Essex Overseas Υ. Legent Shipping
(1981)1 C.L.R.
- Αποφάσεις στην υπόθεση Pastella Marine Co. Ltd. (ανωτέρω)]. 30 Τα Αννλικά Δικαστήρια το καλοκαίρι του 1988, με τρείς διάταγμα mareva σε περιοοοιακά στοιχεία στο εξωτερικό. Στις Αποφάσεις Bαbα αποφάσεις τους επέκτειναν το nαlt lnternαtionαl Co. S.A. v. Bαssαtne [1989] 2 W.L.R. 232, Republic ΟΙ Ηaίιί v. Duvalier [1989] 2 W.L.R.
- Derby & Co. Ltd. v. Weldon (Νο. 1) [1989] 2 W.L.R. 276, εκδόθηκαν 35 διατάγματα που περιόριζαν τη διάθεση περιουσιακών 415 Σ'ftlλι.αvίbης Δ. rεQασά)Cη Υ. Waft Shippiog
(1989)στοιχείων στο εξωτερικό. Στην πρώτη το διάταγμα δόθηκε για υποβοήθηση της εκτέλεσης της απόφασης Αγγλικού Δικαστηρίου, στη δεύτερη το διάταγμα δόθηκε για βοήθεια διαδικασίας που εκκρεμούσε εναντίον των εναγομένων στη Γαλλία και στην τρίτη σε διαδικασία εναντίον των εναγομένων στην Αγγλία. (Βλ. το Άρθρο του Lawrence Collins "The Τerritοήal Reach ο! Mareva Injunctions" στο "The Law Quarterty Review", Τόμος 105, Απρίλιος 1989, σελ. 262- 5 299.) Το "ενδιαφερόμενο πρόσωπο" με το νόημα του Άρθρου 30 10 περιορίζεται σε πρόσωπα που έχουν συμφέρο στο πλοίο αmό καθ' αmό. Πρόσωπα που έχουν απαίτηση για αποζημιώσεις ή οποιαδήποτε άλλη απαίτηση εναντίον των ιδιοκτητών του πλοίου είναι έξω από τα όρια του "ενδιαφερομένου προσώπου". 15 Στην παρούσα έφεση ζητείται η επέμβαση της Ολομέλειας στην άσκηση της πρωτοβάθμιας διακριτικής εξουσίας από Δικαστή. Οι αρχές που διέπουν την τέτοια επέμβαση έχουν εκτεθεί σε αρκετές υποθέσεις και δεν διαφέρουν (L"tό την επέμβαση στην άσκηση διακριτικής εξουσίας άλλης πρωτοβάθμιας δικαιοδοσίας, όπως έχουν πρόσφατα εκτεθεί στην Elenj Chr. Stylianou v. Christakis Ν. Stylianou,
(1988)1 C.L.R. 520 σχην οποία το ακόλουθο απόπασμα από την Αγγλική υπόθεση Α1tr8I1S Express Ltd. v. αΑ Holdings Ltd., [1984] 1 All E.R. 685, στη σελ. 690 έχει υιοθετηθεί:- " We must be very careful ηοι 10 interfere with the judge's exercise of the discretion which has been entrusted 10 him. We can οηlΥ do so if he has erred ίη law or ίη ΡήncίΡΙe, or if he has taken ίηιο account some matter which he should not have taken into account or has left out of account some matter which he should have taken ίηιο account or, and this is an extension of the law which is now Ι think wel1 recognised, if the Court of Appeal is of ορίηίοη that his decision is plainly wrong and 416 20 25 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) rεοαοάχη Υ. Waft Shipping Στ\llιανί.6ης; Δ. therefore must have been reached by a faulty assessment of the weights of the different factors which he has had to take ίηto account." 5 ο λόγος για τον οποίο το πρωτόδικο Δικασn1ριo απόρριψε την αίτηση - το πλοίο ήταν εκτός της διαδικασίας - είναι νο μικά λανθασμένος. Αναφορικά με τη νομιμοποίηση του αιτητή να ζητήσει το διάταγμα, στην πρωτόδικη Απόφαση αναφέρεται μόνον:"Στην παρούσα υπόθεση ο αιτητής μπορεί να ειπωθεί 10 πως είναι 'ενδιαφερόμενο πρόσωπο'." Από ΤΟ υλικό ενώπιον του Δικαστηρίου οι αξιώσεις του εφεσείοντα μπορούν να σννοψισθούν:- περί τον Μάρτιο του 1985 το πλοίο αγοράστηκε από τον αιτητή με χρήματά του για 9,550,000. - δραχμές. Συστάθηκε 15 και εγγράφηκε η εφεσίβλητη εταιρεία, στο όνομα της οποίας νηολογήθηκε το πλοίο. Οι μετοχές της εταιρείας ανήκουν 70% στη Λιλή Δεδούση και 30% στη Μαρία Δεδούση. Οι σχέ σεις του αιτητή και των πιο πάνω μετοχών της πλοιοκτήτριας εταιρείας, για διάφορους λόγους, οξύνθηκαν και άρχισε μια 20 σειρά δικαστικών μέτρων στην Ελλάδα. Το πλοίο είναι αγκυ ροβολτlμένο από αρκετό χρόνο στο λιμάνι του Πειραιά. Ο αι τητής δαπάνησε σημαντικό ποσό για επισκευές του πλοίου. Ισχυρίζεται ότι η Δεδούση και η μητέρα της είναι καταπι στευματούχες των μετοχών. Η Δεδούση είναι θετή κόρη του 25 αιτητή, η υιοθεσία της όμως ανακλήθηκε. Ο ισχυρισμός της Λιλής Δεδούση είναι ότι ο θεtός πατέρας της της δώρισε τα πιο πάνω ποσά και δεν υπάρχει θέμα από κτησης του πλοίου ή μεριδίου του πλοίου στο όνομα, για λο 30 γαριασμό, ή προς όφελος του εφεσείοντα. Υπάρχουν φυσικά και άλλοι ισχυρισμοί, ότι η διαφορά ανέκυψε γιατί οι πλοιο κτήτες δεν δέχτηκαν τη χρησιμοποίηση του πλοίου για λα θραία μεταφορά όπλων με ψηλό ναύλο. 417 Σ"v1ιανί.6ηε Δ. ΤεQασάχη Υ. Waft Shlpping
(1989)Από όλα τα στοιχεία που υπάρχουν ενώπιον ταυ Δικαστη ρίου, ο αιτητής δεν είναι πρόσωπο που έχει ενδιαφέρον στο πλοίο αυτό καθ' αυτό. Έχει διάφορες απαιτήσεις, οι οποίες όμως δεν εμπίπτουν μέσα στα όρια του ενδιαφερομένου προ σώπου, όπως ο όρος αυτός έχει ερμηνευθεΙ στις Δικαστικές 5 Αποφάσεις που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Ο λόγος της έφεσης γίνεται δεκτός. Επειδή όμως ο αιτrιτής - εφεσείων δεν είναι ενδιαφερόμενο πρόσωπο, θα απόρριπτα την αίτησή του για το λόγο αυτό. Ως αποτέλεσμα το διαταχτικό της απόρρΙψTJς της αίτησης 10 επικυρώνεται για διαφορετικό λόγο. Ο εφεσείων να πληρώσει τα έξοδα των εφεσίβλητων. ΠΙΚΗΣ Δ. : Στην απόφαση του αδελφού Δικαστή κ. Αρτε μίδη εξηγούνται τα γεγονότα που συνθέτουν το υπόβαθρο και προσδιορίζουν το πλαίσιο της έφεσης και οι λόγοι για τους οποίους απορρίφθηκε η αίτηση (applicatίon 15 by summons) του εφεσείοντα για την έκδοση διατάγματος που να απαγορεύει δικαιοπραξίες που αφορούν το πλοίο "ΑΤΗ ANA5SIOS S" για καθορισμένο χρονικό διάστημα βάσει του άρθρου 30 του Περί Εμπορικής Ναυτιλίας (Νηολόγησις, Πώλησις και Υποθήκευσις Πλοίων) Ν. 45163, καθώς και οι λόγοι 20 για τους οποίους εφεσιβάλλεται η πρωτόδικη απόφαση και ζητείται η ανατροπή της. 'Οπως κατανοώ την κρινόμενη απόφαση που εκδόθηκε από ένα μέλος του Ανωτάτου Δικαστηρίου στα πλαίσια της άσκησης της δικαιοδοσίας ναυτοδικείου που παρέχει το άρθρο 19 25 (α) του Περί Δικαστηρίων Νόμου (Ν. 14/60) το αίτημα του εφεσείοντα απορρίφθηκε επειδή το πλοίο βρισκόταν (και ακόμα βρίσκεται) εκτός Κύπρου. Στο σκεπτικό της απόφασης επεξηγείται ότι οι εξουσίες που παρέχει το άρθρο 30 του Ν. 45/63 παρέχουν στην ουσία αρμοδιότητες για την έκδοση συ ντηρητικού διατάγματος είναι αλληλένδετες με τις ευρύτερες εξουσίες που παρέχει το άρθρο 32 ,του Ν. 14/60 που θεμελιώ- 418 30 1 Λ.ΛΑ. (Ε) rεQ«σάχη Υ. W.ft Shipping Π,xή~ Δ. νει τις προϋποθέσεις για την έκδοση συντηρητικών διαταγμά των. Εξομοιώνεται στην προκειμένη περίπτωση, σύμφωνα με την απόφαση του πρωτόδικου δικαστηρίου, το διάταγμα που διεκδικεί βάσει του άρθρου 30 ο εφεσεΙων με διατάγματα 5 10 που μπορεί να εκδοθούν βάσει του άρθρου 32 του Ν. 14/60, τύπου ' Mareva', η παροχή των οποίων περιορίζεται βάσει της απόφασης της ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση PasteHa Manne Co. Ltd. V. National Iranian Tank:er Co. Ltd
(1987)1 C.L.R. 583 σε αντικείμενα που βρί σκονται εντός της δικαιοδοσίας. Το αίτημα του εφεσείοντα απορρίφθηκε για τον λόγο ότι το απαγορευτικό διάταγμα το οποίο επιζητούσε αφορούσε πλοίο που βρισκόταν εκτός της δικαιοδοσίας και ήταν προσδεδεμένο σε ελληνικό λιμάνι. πριν καταλήξει στην απόφασή του το δικαστήριο διαπί 15 στωσε ότι ο εφεσείων ήταν ενδιαφερόμενο πρόσωπο κατά την έννοια του άρθρου 30 του Ν. 45/63 και συνεπώς ενομιμο ποιείτο να διεκδικήσει τις θεραπείες που προβλέπει η νομο- θετική διάταξη. 20 . Οι Καθ' ων η Αίτηση ζήτησαν την απόρριψη της έφεσης καθώς και την επικύρωση του αποτελέσματος και για τους λόγους που τέθηκαν ενώπιον του πρωτόδικου δικαστηρίου αλλά δεν έγιναν αποδεκτοί. Ένας από αυτούς ήταν ότι η αί τηση δεν είχε νομικό έρεισμα διότι δεν εγέρθηκε στο πλαίσιο 25 αγωγής ναυτοδοκείου όπως προβλέπουν οι κανόνες που διέ .πουν και ρυθμίζουν την άσκηση της δικαιοδοσίας ναυτοδι κείου. Συμφωνώ με την απόφαση του Δικαστή Αρτε",ίδη και για τους ίδιους λόγους καταλήγω στο συμπέρασμα ότι ο εφε 30 σείων δεν ήταν ενδιαφερόμενο πρόσωπο υπό τήν έννοια του όρου αυτού στα πλαίσια του άρθρου 30 του Νόμου 45/63. Η απόφαση της ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην' υπόθεση PasteHa (ανωτέρω) αποτελεί αυθεντική καθoδfryηση για τη φύση του συμφέροντος που απαιτείται βάσει του άρ 35 θρου 30 για την παροχη των θεραπειών που προβλέπει το άρθρο αυτό. Κρίνω όμως ότι η έλλειψη του συμφέροντος που 419 Πικ"" Δ.. fεQ«σ.ικη Υ. Waft Sbipping
(1989)προβλέπει ο Νόμος (Άρθρο 30) δεν είναι ο μόνος λόγος που δικαιολογεί την απόρριΨτι της έφεσης και την επικύρωση του αποτελέσματος της πρωτόδικης απόφασης. Για τους λόγους που επεξηγούνται πιό κάτω ο εφεσίβλη τος (ο αιτητής ενώπιον του πρωτόδικου δικαστηρίου) απέτυχε 5 να στοιχειοθετήσει τις πρoUπoθέσεις για την ανάληψη και άσκηση της δικαιοδοσίας ναυτοδικείου:(α) Το άρθρο 30 του Ν. 45/63 είναι δικαιοδοτικό, προσδιο ρίζει τις θεραπείες που μπορεί να επιδιωχθούν στα πλαίσια της άσκησης της διαδικασίας ναυτοδικείου και όχι την 10 διαδικασία για την παροχή τους. Βάσει του άρθρου 163 του Συντάγματος αποκλειστική αρμοδιότητα για την ρύθμιση της διαδικασίας έχει το Ανώτατο Δικαστήριο. (Βλ. Σωτήρης Γε ωργίου Αθηνής ν. Δημοκρατίας
(1989)2 C.L.R. 71). (β) Η δικαιοδοσία ναυτοδικείου του Ανωτάτου Δικαστη ρίου πηγάζει ωτό τις πρόνοιες του άρθρου 19 του Περί Δικα στηρίων Νόμου. 1960 (Ν. 14/60 όπως τροποποιήθηκε). Η φύση, μορφή και έκταση της δικαιοδοσίας αυτής αντιστοιχεί με την δικαιοδοσία ναυτοδικείου του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Αγγλίας κατά τον χρόνο της ανεξαρτησίας της Κύπρου. Το άρθρο 19 ωτοτελεΙ ουσιαστική νομοθετική πρόνοια, προσ διοριστική της αρμοδιότητας και της δικαιοδοσίας του Ανω τάτου Δικαστηρίου σε ναυτικές υποθέσεις. Η άσκηση της δι καιοδοσίας αυτής διέπεται και εξαρτάται από τους δικονομικούς κανόνες που εκδίδονται ωτό το Ανώτατο Δικα στήριο. (Βλ. άρθρα 30 και
- Ν. 14/60). (γ) Ο διαδικαστικός κανονισμός που ρυθμίζει την άσκηση της δικαιοδοσίας ναυτοδικείου είναι Cyprus Admiralty Jurisdiction Order
- Η ισχύς των θεσμών αυτών διασώθηκε από το άρθρο 188 του Συντάγματος και παρέμεινε σε ισχύ. Ο Κ. 3 των θεσμών Ναυτοδικείου καθορίζει εξαντλητικά Και επιτακτικά τις πρoUπoθέσεις για την ανάληψη και άσκηση της δικαιοδοσίας ναυτοδικεΙΟυ. Προβλέπει ότι: "All proceedings to be !aken in the Court shall be instituted by a 420 15 20 25 30 rεQCΣσάχη Υ. Waft Sblpplnl 1 Α.Α.Δ. (Ε) Πιχής Δ. proceeding to be called an action".OL κανόνες που ακολου θούν 5 - 14 ρυθμίζουν με τον ίδιο επιτακτικό τρόπο τον τύπο, το περιεχόμενο και την σφράγιση του κλητηρΙΟυ εντάλματος και συναφή θέματα. 5 Η θέση ότι η καταχώριση αγωγής ναυτοδικείου αποτελεί πρoUπόθεση για την ανάληψη και άσκηση οποιασδήποτε δι καιοδοσίας του νάυτοδικείου ενισχύεται και από τις πρό νοιες των κ. 165 - 10 167 που διέπουν την καταχώριση αίτησης για αναθεώρηση (review) διαταγμάτων που εκδίδονται στην άσκηση της πρωτόδικης δικαιοδοσίας ναυτοδικείου. Ο Κ. 166 προβλέπει: " Every such application shall be entitled ίn the action and shall be sίgned by the party makίng the E1pplication or his advocate and may be ίn the form Μ ίη Schedule Ι hereto". 15 Ο τύπος 'Μ' αναφέρεται στον τίτλο της αγωγής και την θε ραπεία η οποία επιδιώκεται. Οι κανόνες ναυτοδικείου κάνουν πρόβλεψη για την υπο βολή αιτήσεων (Κ. 203 - 212). Αιτήσεις μπρρεί να υποβλη θούν προφορικά ή γραπτά στα πλαίσια υφισταμένης αγωγής 20 ναυτοδικείου. Εκτός από τον Κ. 2 των θεσμών που θέτει ως ΠΡOUπόθεση την ύπαρξη αγωγής για την άσκηση οποιασδήποτε πτυχής της δικαιοδοσίας ναυτοδικείου και οι Πρόνοιες του Κ. 3 οδηγούν στο ίδιο συμπέρασμα. Ο ενάγων πρέπει να προσδιορίσει την 25 φύση της αγωγής κατά πόσο είναι αγωγή' ίn rem' or ' ίn personam" Ισχύουν διαφορετικοί δικονομικοί τύποι για την έγερση των δυο τύπων αγωγής ναυτοδικεΙΟυ. Στην προκείμενη περίπτωση υποβλήθηκε αίτηση δια κλή σεως για την έκδοση διατάγματος στα πλαίσια της δικαιοδο 30 σίας ναυτοδικεΙΟυ χωρίς να υπάρχει και έξω από τα πλαίσια υφισταμένης αγωγής ναυτοδικείου. Το πρωτόδικο δικαστήριο δεν είχε δικαιοδοσία να επιληφθεί του θέματος ούτε υπάρχει πεδΙΟ για την εφαρμογή του Κ. 237 των Θεσμών Ναυτοδι- 421 Dueής Δ. rεfασάιcη~ v. Waft Shipping
(1989)κείου διότι οι όροι και οι προυποθέσεις για την ανάληψη και άσκηση της δικαιοδοσίας ναυτοδικείου προβλέπονται εξαντ λητικά στους κυπριακούς θεσμούς. Πριν τελειώσω θέλω να υποδείξω ότι η αναφορά που γίνε- ται στην κρινόμενη απόφαση στους αγγλικούς και κυπρια- 5 κούς Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας για την έναρξη διαδικασίας με εναρκτήρια αίτηση (originating summons) δεν έχει καμιά εφαρμογή στο θέμα το οποίο συζητείται.
(1)Η αίτηση η οποία υποβλήθηκε στην υπόθεση αυτή έγινε με κλήση (application by summons) που προυποθέτει την 10 ύπαρξη αγωγής.
(2)Οι κυπριακοί διαδικαστικοί κανόνες ναυτοδικείου δεν παρέχουν την ευχέρεια για την έναρξη της διαδικασίας με εναρκτήρια αίτηση. Τέλος αφήνω ανοικτό και δεν αποφασίζω αν οι πρόνοιες του άρθρου 30 του Ν. 45/63 υπόκεινται στις διατάξεις του άρ θρου 32 του Ν. 14/60. Το θέμα αυτό δεν αποφασίστηκε στην υπόθεση Pastella όπως εσφαλμένα συμπέρανε το πρωτόδικο δικαστήριο. Η αναφορά στην υπόθεση εκείνη στο άρθρο 32 σε συσχετισμό με διάταγμα τύπου 'Mareva' έγινε διότι επιδιωκόταν η έκδοση διατάγματος και βάσει του άρθρου 32 του Ν. 14/60, πράγμα που δεν συμβαίνει στην κρινόμενη υπόθεση. 15 20 Για όλους του πιο πάνω λόγους η έφεση απορρίπτεται και επικυρώνεται το διάταγμα το οποίο έχει εκδοθεί. ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ.,: Είχα διαβάσει προηγουμένως την απόφα ση την οποία έδωσε ο Δικαστής κ. Πικής και συμφωνώ χωρίς να έχω ο,τιδήποτε χρήσιμο να προσθέσω στους σχετικούς λό 25 γους που ανάπτυξε. Α. ΛΟΙΖΟΥ, Πρ.: Υπό τας περιστάσεις η έφεση απορρί πτεται με έξοδα. }Ο Έφεση απορρΙΠτεται με έξοδα. 422