1 Α.Α.Δ. (Ε) 11 Δεκεμβρισυ 1989 [ΣΑΒΒΙΔΗΣ, KOYPPJn:, ΠΟΠΑΤΖΗΣ, Δ.Δ.] ΙΈΩΡΓΙΑ ΚΩΣΙΆ ΜΑΝΤΙΔΗ - ΚΟΥΡΛΕΙΉ, Eφεσειoooα-E"Vάyoυσα, και ΚΩΝΣΊΆΝΓΙΝΟΥ, ΑΛΛΩΣ ΚΩΣΤΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΑΝΙΊΔΗ, Εφεσίβλητου-Εναγόμενου. (Αίτ1J071 στην Πολιτική Έφεση Αρ. 7759). Πολιτική Δικονομίας-Εφεση-Ασφάλεια για tξoδα-Oι περί Πολιτικής Δικονομίας θεσμοί, θεσμός θ. 35, Κ. 2-Κατά πόσο ο Κυρωτικός της Σύμβασης Νομικής ΣVVΕΡyασίας μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ελληvr.κής Δημοκρατίας σε θέματα Αστικού, Oικoyεvειακoύ, 5 Εμπορικού και Ποινικού Δικαίου, Νόμος του 1984 (Ν. 55/84) απο κλείει την δικαιοδοσία του Δικαστηρίου να διατάξει ασφάλεια για έξοδα. Η εφεσείουσα στην -υπόθεση αυτή καλύπτεται από το άρθρο 1 του πιο πάνω Κυρωτικού Νόμου. Το μόνο ερώτημα, που τέθηκε προς,εκδί 10 καση, είναι κατά πόσο ενόψει του άρθρου 16 του εν λόγω νόμου, το Δι καστήριο αυτό έχει στερηθεί της δικαιοδοσίας του να διατάξει την εφεσείουσα (καθ'ης η αίτηση) να καταβάλει ασφάλεια για έξοδα. Ο εν λόγω νόμος απαγορεύει την επιβολή εγγυοδοσίας για έξοδα στα πρό σωπα του Άρθρου 1
(1)
(2)της σύμβασης, "όταν εμφανίζονται σαν ενά- 15 γοντες ...... . Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την αίτηση του εφεσίβλητου με την αιτολοΥία ότι η συνθήκη εφαρμόζεται, όταν πρόσωπο της κατηγο ριας προσώπων, που καλ:ύπτονται από αυτήν, εμφανίζεται ως ενάγων, ενώ στην συγκεκριμένη περΙΠτωση η καθ' ης η αίτηση δεν είναι ενά 20 γουσα αλλά εφεσείσυσα. Το Ανώτατο Δικαστήριο άφησε ανοικτό το θέμα κατ~ πόσο η εν λόγω διάταξη, του απαγορεύει εΥΥυοδοσ(.α για έξοδα, προσκρούει στο Άρθρο 163 του :tνντάγματος, που παρέχα εξουσία στο Ανώτατο Δικα στήριο να εκδίδει Διαδικαστικό Κανονισμό. 25 Η αίτηση γίνεται δεκτή χωρίς aπoια~ήπoτε διαταyrί για έξοδα. 781 MuvcL6η • Κοvιlkη Υ. Μαvcl.6η
(1919)λ~ςa.πoφioεις: Στεφαvlδov v. Ιωαννίδη
(1985)1 ΑΑΔ.
- Αίτηση. Αίτηση από την εφεσίβλητο για διάταγμα το οποίο να διατάσσει την εφεσείουσα να παράσχει μέσα σε τακτή 5 προθεσμια ασφάλεια ύψους ;(1,800.= για τα έξοδα του αιτητή τόσο στην κατ' έφεση διαδικασία όσο και στην πρωτόδικη διαδικασία. Λ. Παπαχρvσoστ6μoυ, για τον αιτητή-εφεσίβλητο. Μ Movrάvιoς, για την καθ'ης η αίτηση εq.εσείoυσα. 10 ΣΑΒΒΙΔΗΣ. Δ.: Την απόφαση του Δικαστήριου θα απαγγείλει, ο Δικαστής Ι. Πογιατζής. ΠΟΓΙΑΤΖΗΣ Δ.: Το αίτημα του αιτητή στην παρούσα έφεση είναι η έκ&>ση από το Δικαστήριο διαταγής σύμφωνα με τη Διάταξη 35, Θεσμός 2* των Κανόνων Πολιτικής Δικο- 15 νομίας η οποία- (α) να διατάσσει την καθ' ης η αίτηση να παράσχει μέσα σε τακτική προθεσμια ασφαλεία ύψους 1:1,800.- για τα έξοδα του αιτητή τόσο στην κατ' έq.εση διαδικασία ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου όσο και στην πρωτόδικη διαδικασία που έχει ήδη συμπληρωθεί ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου 20 Λευκωσίας στην Αγωγή Αρ. 7475/85 και (β) να διατάσσει την αναστολή της διαδικασιας στην έφεση μέχρι την παροχή της αιτούμενης ασφάλειας και την απόρριψη της έφεσης σε περίπτωση που η καθ' ης η αίτηση παραλείψει να παράσχει την ασφάλεια μέσα στην καθορισθησόμενη προθεσμια. Η καθ'ης η αίτηση καταχώρισε ένσταση εναντίον της αίτησης με την οποία αμφισβητείται - (α) η δικαιοδοσία του Δικαστηρίου να εκδώσει την αίτουμενη διαταγή, και (β) η θέση του αιτητή ότι οι περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης δικαιολογούν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου υπέρ του αιτητή. * ('Όrder 35, r.2: ................ Such deposit or other secudty for the costs to be occasioned by any appeal shall be made or given as may be directed under speclal circumstances by the Court of Appeal"- 782 25 30 1 Α.Α.Δ. (Ε) Μαντί60\!· ΚΟ\!Qλέτη Υ. Μαντί60\! ΠΟΥιατζής Δ. Στη διάρκεια της ακροματικής διαδικασίας ο μεν αιτητής απόσυρε την απαίτησή του για ασφάλεια των εξόδων της πρωτόδικης διαδικασίας, η δε καθ' ης η αίτηση περιόρισε την Ένστασή της στην έλλειψη δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου την 5 οποία στερήθηκε, κατά τον ισχυρισμό του ευπαίδευτου δικηγόρου της, σαν αποτέλεσμα του Κυρωτικού της Σύμβασης Νομικής Συνεργασίας μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ελληνικής Δημοκρατίας σε Θέματα Αστικού, Οικογενειακού, Εμπορικού και Ποινικού Δικαίου, 10 Νόμου του 1984 (Νόμος Αρ. 55 του 1984) με τον οποίο κυρώθηκε η Σύμβαση Νομικής Συνεργασίας μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ελληνικής Δημοκρατίας σε θέματα Αστικού, Οικογενειακού, Εμπορικού και Ποινικού ΔικαΙΟυ, η οποία υπογράφηκε από μέρους της Κυπριακής 15 Δημοκρατίας στις 5 Μαρτίου,
- Το μόνο θέμα που έχουμε, επομένως, να εξετάσουμε είναι η εφαρμογή στην παρούσα έφεση των προνοιών της Συνθήκης. Οι διάδικοι συμφωνούν ότι το Δικαστήριο πρέπει να εκδώσει το αιτούμενο διάταγμα αναφορικά με τα έξοδα της έφεσης 20 εκτός αν αποφασίσει ότι έχουν εφαρμογή οι πρόνοιες της Συνθήκης και του κυρωτικού της Νόμου. Ο αιτητής δέχεται τον ισχυρισμό της καθ' ής η αίτηση ότι είναι Ελληνίδα στο γένος, ότι διατηρεί την Ελληνική υπηκοότητα και ότι είναι πρόσωπο που καλύπτεται από το 25 άρθρο 1.1* της Σύμβασης. Η καθ'ής η αίτηση ΕΠικαλείται το άρθρο 16 της Σύμβασης * ("Άρθρο 1.1.- Ο υπήκοοι του ενός Συμβαλλόμενου Μέρους και πρόσωπα που έχουν τη συνήθη διαμονή τους σ' αυτό, καθώς και οι Έλληνες στο γένος και οι Κύπριοι στην καταγωγή απολαμβάνουν στο έδαφος του άλλου Συμβαλλόμενου Μέρους την !.δια νομική προστασία με τους υπηκόους του όσον αφορά τα προσωπικά ή περιουσιακά τους δικαιώματα σε θέμάτα αστικού, οικογενειακού, εμπορικού και ποινικού δικαίου. Οπουδήποτε στη Σύμβαση αυτή αναφέρονται οι όροι 'εμπορικό δίκαιο' ή 'εμπορικές υποθέσεις', περιλαμβάνουν: αντίστo~χα· και το ναυτικό δίκαιο καΙ. τις ναυτικές υπόθεσεις". 783 "ΜβντΙ60" - 'Κο"ι1έτη Υ. ΜβντΙΙΟ"
(1989)και ισχυρίζεται ότι απολαμβάνει απαλλαγής από την εγγυοδοσω για έξοδα στην οποω άλλως πως θα υποχρεούτο δυνάμει της Διάταξης 35, θ.2 των Κανόνων Πολιτικής Δικονομίας που παραθέτουμε πιο πάνω. Το άρθρο 16 της Σύμβασης έχει τίτλο "Απαλλαγή από την ΕγΥοοδοσω για Έξοδα" και προνοεί τα εξής: 5 'Τα πρόσωπα που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 1 της Σύμlfασης, όταν εμφανίζονται σαν ενά γοντες στα δικαστήρια του άλλου Συμβαλλόμενου Μέρους, δεν υποβάλλονται στην υποχρέωση της εγγυοδοσως για 10 έξοδα", Επιβάλλεται στον παρόν στάδιο να αναφέρουμε ότι η καθ' ής η αίτηση-εφεσεtoooα ήταν η ενάγουσα στην αγωγή Αρ. 7475/ 85 και η αξίωσή της εναντίον του αιτητή-εφεσίβλητου για ιδιοκτησω στο ήμισυ της κινητής και ακίνητης του περιουσως 15 που το Επαρχιακο Δικαστήριο απόρριψε με την υπό έφεση απόφασή του ημερομηνως 28 Σεπτεμβρίου, 1988, αφορούσε θέματα Αστικού Δικαίου. Το επιχείρημα από τον ευπαίδευτο δικηγόρο της καθ' ής η αίτηση υπέρ της ισχυριζόμενης απαλλαγής είναι ότι στην 20 κατ' έφεση διαδικασία ενώπιόν μας η εφεσείουσα εξακολουθεί να εμφανίζεται σαν ενάγουσα εφόσο (α) σύμφωνα με την υπόθεση Σούζη ΣτεφανΙδου Υ. ΖαχαρΙας ΙωαΥΥΙδης
(1985)1 Α.Α.Δ. 718, η πρωτόδικη απόφαση απώλεσε τον τελεσίδικο χαρακτήρα της μετά την καταχώριση 25 της έφεσης, και (β) η έννοια του ταυτόσημου ορισμού του όρου "ενάγων" στο άρθρο 2* του Περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 (Νόμος Αρ. 14/60) και στη Διάταξη 1, θεσμός 2 * ('''plaintiff tncludes eveιy person asking any reJief (other than a defendant asking relίef by way οΙ rounter-cla1ιn) against any other person by ίmy Ιoπn οι proceeding, whether the proceeding ts by action, petition, motion, summons or otherwise" ("'ενά'γOΊV' ΠΦαμβάνεΙ. παν πρόσωπον t!ξισύν οιανδήποτε θεραπειαν (πλήν εκεΙV1)ς ην αξtoι ο εναΎόμενος δι.' ανταπαιτήσεως) χαθ' ,oι.ouδfιΠoτε άλλου προσώπου νφ' οωνδήποτε μ.ορφήν δl.αδl.xαmας, εΙτε η δι.αδι)tασi.α ειναι. δι.' αΥωΥης, αιτΤΙσεως, αναφοράς ~ηtηρf.ou τι άλλως") 784 ~ 1 Α.Α.Δ. (Ε) ΜαντΙΙΟ" .: KOVQ1έI.. v. MανrίΙO" Πoy,ατ~ής Δ. των Κανόνων Πολιτικής Δικονομίας, είναι αρκετά πλατεία ώστε να περιλαμβάνει και τον όρο "εφεσείοντα". Καταλήγοντας ο κ. Μοντάνιος εισηγήθηκε ότι το άρθρο 16 5 10 της Σύμβασης ορθά ερμηνευόμενο μέσ~ στο πλαίσιο ολόκληρης της Σύμβασης κ~ι του κυρωΤΙΚΟi'.,της Νόμου, καλύπτει την παρούσα "καθ' ής η αίτηση - εφεσείουσα, η οποία δικαιούται σε απαλλαγή από την εγγυοδοσία για έξοδα. του Ανωτάτου Δικαστηρίου στερουμένου της σχετικής δικαιοδοσίας επί του προκειμένου που είχε πριν την κύρωση της Σύμβασης. Ο ευπαίδεvτoς δικηγόρος του αιτητή αντέκρουσε τα επιχειρήματα του κ. Μοντάνιου και εισηγήθηκε ότι κανένας ορισμός του qρου "ενάγων" δεν περιλαμβάνει τον όρο "εφεσείων" ότι ο όρος "εφεσείων" είναι όρος γνωστός στη 15 νομική ορολογία στην Ελλάδα όπως είναι και στην Κύπρο ότι αν ο σκοπός των συντακτών της Σύμβασης και του Νομοθέτη που την έχει κυρίοοει με το Νόμο Αρ. 55 του 1984 ήταν να απαλλάξουν από την εγγυοδοσία για έξοδα όχι μόνο τους ενάγοντες στην πρωτόδικη διαδικασία αλλά και τους 20 εφεσείοντες στην κατ' έφεση δικαιοδοσία, θα μπορούσαν να προσθέσουν στο κείμενο του άρθρου 16 της Σύμβασης τη λέξη "εφεσείοντες" μετά τη λέξη "ενάγοντες" και ότι εκτός των εναγόντων σε δικαστική διαδικασία έφεση καταχωρούν και 25 εναγόμενοι και θα ήταν παράλογο ο εναγόμενος στην αγωγή να θεωρείται ότι είναι ενάγων από τη στιγμή που καταχωρίζει έφεση εναντίον της πρωτόδικης απόφασης που εκδόθηκε εναντίον του. Καταλήγοντας ο κ. Παπα χρυσοστόμου εισηγήθηκε ότι η καθ-'ης η αίτηση, εφόσο δεν 30 εμφανίζεται σαν ενάγουσα αλλά σαν εφεσείουσα, δεν καλύπτεται από τις πρόνοιες του άρθρου 16 της Σύμβασης και του κυρωτικού Νόμου Αρ. 55 του 1984 και επομένως η ένσταση εναντίον της δεκτής από κάθε άλλη άποψΤ) αίτησής του πρέπει να απορριφθέί και να εκδοθεί το . αιτούμενο διάταγμα για ποσό που το Δικαστήριο θα κρίνει λογικό. 35 Εξετάσαμε με προσοχή το κείμενο του άρθρου 16 της Σύμβασης και του κυρωτικού της Νόμου μέσα στο πλαίσιο του συνόλου του περιεχομένου της και υπό το φως των 785 ΠΟΥιατζής Δ. Μαντί.60" - Κο"οΙέτη Υ. Μαντί.60"
(1989)επιχειρημάτων των ευπαίδευτων δικηγόρων των δύο πλευρών και καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι η ορθή ερμηνεία του άρθρου αυτού είναι εκείνη που εισηγείται ο κ. Παπαχρυσοστόμου. Πιστεύουμε ότι στην έννοια της λέξης "ενάγοντες" που συναντάται στο άρθρο 16 δεν περιλαμβάνονται εφεσείοντες και ότι η εφεσείουσα - καθ' ής 5 η αίτηση δεν απολαμβάνει απαλλαγής από την εγγυοδοσία για έξοδα κάτω ωτό το πιο πάνω άρθρο. Παρά το γεγονός ότι η καθ' ής η αίτηση είναι πρόσωπο που καλύπτεται από τις πρόνοιες της παραγράφου 1 του άρθρου 1 της Σύμβασης, εν όψει του γεγονότος ότι δεν καλύπτεται από τις πρόνοιες του 10 άρθρου 16, το Δικαστήριο αυτό διατηρεί τη γενική εξουσία που του παρέχει η Διάταξη 3S, Θεσμός 2 των Κανόνων Πολιτικής Δικονομίας να τη διατάξει να παράσχει εγγύηση για τα έξοδα της έφεσης εφόσον ικανοποιηθεί ότι ενδείκνυται η έκδοση τέτοιας διαταγής. Προκύπτει απ' όσα 15 έχουμε αναφέρει ότι ο αιτητής - εφεσίβλητος δικαιούται στην έκδοση διαταγής παροχής από μέρους της καθ' ής η αίτηση εγγύησης που να ικανοποιεί τον Πρωτοκολλητή για ποσό f600.- για κάλυψη των εξόδων της έφεσης. Η εγγύηση να 20 παρασχεθεί μέσα σε δέκα εβδομάδες από σΤιμερα. Στο μεταξύ η παραπέρα διαδικασία στην παρούσα έφεση αναστέλλεται. Η έφεση θα θεωρείται ότι έχει απορριφθεί αν η εφεσείουσα καθ' ής η αίτηση παραλείψει να συμμορφωθεί με την παρούσα διαταγή. 25 Η αίτηση αυτή αποφασίστηκε χωρίς να εξετάσουμε το θέμα κατά πόσο η Εκτελεστική Εξουσία με τη σύναψη της Σύμβασης και η Νομοθετική Εξουσία με την ψήφιση του Νόμου SS του 1984, έχουν υπερβεί ή όχι τις συνταγματικές τους εξουσίες ή αν έχουν εισέλθει ή όχι στη σφαίρα των 30 αποκλειστικών αρμοδιοτήτων του Ανωτάτου Δικαστηρίου να εκδίδει διαδικαστικούς κανονισμούς δυνάμει του άρθρου 163 του Συντάγματός. Η πρόνοια του άρθρου 16 της Σύμβασης και του κυρωτικού της Νόμου δυνατό να θεωρηθεί ότι αφορά θέματα ρυθμιστικά της διαδικασίας ενώπιον του Δικαστηρίου και ότι αφαιρεί, με τη μέθοδο των διεθνών συμβάσεων ή της ψήφισης Νόμων από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, εξουσίες από τα Δικαστήρια αναφορικά με 786 35 1 Α.Α.Δ. (Ε) 5 10 ΜσντΙΙΟ" - )(0"11",, Υ. ΜσντΙΙΟ" DοΥιστt-k Δ. τη ρύθμιση της διαδικασίας ενώπιόν τους, τις οποίες διατηρούσαν δυνάμει διατάξεων διαδικαστικών κα νονισμών, κατά παράβαση του άρθρου 163 του Συντάγματος. Το θέμα δεν έχει εγερθεί ούτε έχει συζητηθεί ενώπιόν μας και ως εκ τούτου δεν προτιθέμεθα να το αποφαtJLσουμε στο παρόν στάδω. Η αίτηση επιτυγχάνει. Εκδίδεται διαταγή με τους όρους που καθορίσαμε πιο πάνω. Λόγω του ενδιαφέροντος του επίδικου νομικού θέματος δεν εκδίδουμε οποιαδήποτε διαταγή αναφορικά με τα έξοδα. ΑΙτrιmι επΙΤVίXάνει. 787