(1989)28 ΜαρτΙου, 1989 [ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΠΙΚΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥ ΛΟΣ, ΔΔ.] ΚΥΡIΑΚΟΣ XATZHKYPIAΚOΣ, Eφεσείωv, ν. ΚΩΣΤΑ ΣΕΒΕΡΗ, Εφεσίβλητου. σιολιτική Έφεση Αρ. 7162). Μεσιτεία-Προμήθεια-Πότε δημιουργείται υποχρέωση πληρωμής Απαραίτητη προνπόθεση είναι η απόδειξη άμεσης αιτιώδους σχέσεως μεταξν μεσολάβησης και πώλησης-Η μεσολάβηση πρέπει να είναι ο αποφασιστικός παράγοντας (EFFlCJENT CAUSE) για την διενέργεια της πώλησης. 5 ΣΤ11ν υπόθεσ11 αιπή ο εφεσείων παραπονείται για απόφασ11 πρωτο δίκου Δικαστ11ρίου, με την οποίαν 11 αγωγή του για πλ11ρωμή προμή θειας σχετικά με πώλ1]Οη ακινήτου περιουσίας είχε απορριφθεί για δύο λόγους: Πρώτον, ότι ο εναγόμενος δεν ενεργούσε προσωπικά, αλλά ως αντιπρόσωπος Τ11ς συζiJγoυ του, πράγμα, που εγνώριζε ο εφε σείων, και δεντερον ότι 11 πώλ11σ11 του ακινήτου δεν ήταν αποτέλεσμα 10 μεσολαβητικής προσπάθειας του εφεσείοντα. Το Ανώτατο Δικαστήριο κατέληξε στο συμπέρασμα πως ο πρώτος λόγος απορρίψεως Τ11ς αγω γής δεν ευσταθούσε, για τον λόγο ότι ο εφεσίβλ11Τος, όπως προκύπτει από τα έγγραφα που είχε υπογράψει, ανέλαβε προσωπική υποχρέωσ11 πληρωμής προμήθειας. Η Έφεση, όμως, απορρίφθηκε, γιατί ο εφε 15 σείων δεν κατόρθωσε να πείσει το Ανώτατο Δικαστήριο ότι 11 πώλ1]Ο11 ήταν το αποτέλεσμα Τ11ς δικής του μεσολαβητικής προσπάθειας. Η έφεση απορρίπτεται, αλλά χωρίς διαταγή σχετικά με έξοδα. Α ναφερόμενες Υποθέσεις: Orphαnides v. Michαelid.e,~
(1967)1 C.L.R. 309; 92 20 1 Α.Α.Δ. (Ε) Xατζ.,,~ιάxoς v. ΣεΙSέ~η J.F. Aho Ει Fίls and Another v. Ph. Photiades and Co.
(1968)Ι C.L.R. 477; ΚaΙί.ψeras v. Papadopoulos
(1969)1 C.L.R. 480; Schiza ν. Pamboulos
(1979)1 C.L.R. 373; 5 Windle ν. Brierly [1952] 1 ΑΙΙ E.R. 398; Burchell ν. Gowrie and Blockhouse Collίeries Limited [1910] A.C.614; ChriSlie Owen and Davies Lld. ν. Rapacioli [1974] 2 ΑΗ E.R. 311. Έφεση. Έφεση από τον ενάγοντα εναντίον της απόφασης του 10 Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας (Αρτεμίδης Προ Ε.Δ.) η οποία εκδόθηκε στις 21 Απριλίου, 1986 με την οποία απορρί φθηκε η αγωγή του για πληρωμή προμήθειας για ισχυριζόμε νη μεσολάβηση στην πώληση ακίνητης ιδιοκτησίας στην Λι βυκή Πρεσβεία. 15 Εφεσείων παρουσιάσθηκε αvrοπροσώπως. Μ Κλεόπας, για τον εφεσίβλητο. ΜΑΛΑΧΤΟΣ Δ.: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα δώσει ο Δικαστής κ. Πικής. ΠΙΚΗΣ, Δ.: Ο Κυριάκος Χατζηκυριάκος εφεσιβάλλει την 20 απόφαση του Επαρχιακού Δικαστηρίου με την οποία απορρί φθηκε η αγωγή του εναντίον του εφεσΙβλητου για την πληρω μή προμήθειας για ισχυριζόμενη μεσολάβηση στην πώληση ακίνητης ιδιοκτησίας του στην Λιβυκή ΠρεσβεΙα. Η αγωγή απορρίφθηκε για δύο κυρίως λόγους: 25
(1)Την ιδιότητα του εφεσίβλητου ο οποίος στις συναλλα γές του με τον εφεσείοντα ενεργούσε ως αντιπρόσωπος της συζύγου του, γεγονός που γνώριζε ο εφεσείων. Για τον λόγο αυτό δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις που θέτει το Άρθ. 190
(2)(β) του Περί Συμβάσεων Νόμου, 30 Κεφ. 149 για προσωπική ευθύνη του αντιπροσώπου. 93 Πικής Λ.
(1989)Το εύρημα του πρωτόδικου δικασrηρίoυ διατυπώνεται ως εξής: "... From the evidence Ι conclude that, although the defendant had signed himself the contract, exh. 1, he was acting as a disclosed ΡήncίΡal for his wife and he could ηο! therefore be sued as a defendant personally. (S. 190
(2)(b) of the Contract Law, Cap. 149. Andreou ν. Cyprus Travel
(1979)1 C.L.R. 185," 5
(2)Αποτυχία του εφεσείοvtα να αποδείξει την απαιτούμενη αιτιώδη σχέση μεταξύ της μεσολάβησής του και της πώλησης της κατοικίας. Μετά την αξιολόγηση της 10 μαρτυρίας το δικαστήριο κατέληξε ότι ο εφεσείων δεν συνέβαλε στην πώληση του ακινήτου. Η πώληση έγινε τρεις μήνες μετά την αναχώρησή του στο εξωτερικό με την μεσολάβηση τρίτου προσώπου σro οποίο πληρώθη κε προμήθεια ;(8,
- Η γραπτή εvtολή που δόθηκε στον εφεσείοvtα ήταν περιορισμένη' περιείχε εξουσιο 15 δότηση για την πώληση του ακινήτου για ποσό τουλά χιστον ;(350,000 μέσα σε χρονικό διάστημα ενός μηνός από την 2/9/
- Η πώληση του ακινήτου συμφωνή- θηκε τρεις περίπου μήνες μετά την εκπνοή της περιόδου του ενός μηνός, στις 20 31/12/1980 για ποσό ;(290,
- Συζητώvtας την έφεσή του ενώπιόν μας ο εφεσείων ισχυ ρίστηκε: (α) Ότι δεν γνώριζε ότι το ακίνητο ανήκε στην σύζυγο του εφεσίβλητου ούτε είχε λόγους να πιστεύει ότι το ακί 25 νητο ανήκε σε πρόσωπο άλλο από το εφεσίβλητο. (β) Ήταν οι δικές του συστάσεις και μεσολάβηση σε αξιω ματούχο της Λιβυκής Πρεσβείας στην Λευκωσία που κέντρισαν το ενδιαφέρον των τελευταίων για την 30 αγορά του κτήματος, μεσολάβηση που τελικά οδήγησε στην πώληση του ακινήτου ενώ ο ίδιος βρισκόταν σro εξωτερικό. Η μεσολάβησή του δεν καρποφόρησε ενω ρίτερα επειδή αναμένοvtαν οδηγίες από τη Λιβύη και η αποστολή του τιμήματος της αγοράς. 94 35 1 Α.Α.Δ. (Ε) Χα~ζηΚ"Qιάκος Υ. ΣεllέQη Πικής Δ. ο κ. Κλεόπας υπέβαλε ότι παρόλο που δεν υπήρχε άμεση μαρτυρία ότι ο εφεσίβλητος γνωστοποίησε την αντιπροσω πευτική του ιδιότητα στον εφεσείοντα τούτο συνάγεται από περιστατική μαρτυρία όπως η παρουσία του τΙτλου ιδιοκτη 5 10 σίας στο γραφείο του εφεσίβλητου ενώ το θέμα συζητείτο με τον εφεσείοντα. Αφετέρου εισηγήθηκε ότι το εύρημα ότι η πώληση δεν έγινε με την μεσολάβηση του εφεσείοντα υποστη ρίζεται από πληθώρα μαρτυρίας. Εξέταση των γεγονότων που περιστοιχίζουν την πώληση οδηγεί στο αναπόφευκτο συ μπέρασμα ότι συντελέστηκε χωρίς την ανάμειξη του εφεσεΙο ντα. Αφού μελετήσαμε την απόφαση του δικαστηρίου σε συ νάρτηση και συσχετισμό με τις εισηγήσεις που έγιναν ενώ πών μας καταλήγουμε στα εξής συμπεράσματα: 15 (α) Ο Πρώτος λόγος για τον οποίο απορρίφθηκε η αγωγή δεν ευσταθεί. Το εύρημα του δικαστηρίου έρχεται σε αντίθεση με το κείμενο της γραπτής εξουσιοδότησης (Τεκμήριον 1) και τις ρητές δεσμεύσεις που ανέλαβε ο ίδιος ο εφεσίβλητος. Με την συμφωνία αυτή ο εφεσί 20 βλητος ανέλαβε να πληρώσει προσωπικά την προμή θεια στην περίπτωση που θα κατάληγαν σε συμφωνία με την εξής φρασεολογία: "} undertake οη the completion of the sale and the payment of the purchase money 10 pay to you by way of comrnission the amount of 25 ί1Ο,500.-" Σε άλλο σημείο της εντολής ο εφεσίβλητος επιφύ λαξε το δικαίωμά του να ακυρώσει την συμφωνία χρη σιμοποιώντας την εξής ορολογία: ''1t is understoαl that 30 } shall have the ήght at any time to cancel thisagreement if the purpose of any such cancellation wil1 be the demolision of the house, otherwise this agreement shall remain binding for a Ρeήod of one month". Από την μαρ τυρία δεν μπορεί να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι ο εφε σίβλητος γνωστοποίησε την πραγματική του ιδιότητα 35 στον εφεσείοντα ή ότι ο τελευταίος γνώριζε ότι η κα τοικία δεν ανήκε στον ίδιο. 95 Πικής Δ. Χατζηκ\lοιάκος Υ. Σεl,έοη
(1989)(β) Το δεύτερο εύρημα του δικαστηρίου, ότι η πώληση δεν έχει επιτευχθεί με την μεσολάβηση του εφεσείοντα, υποστηρίζεται από τη μαρτυρία. Δεν έχουμε διαπιστώ σει κανένα λόγο που να δικαιολογεί την επέμβαση του Εφετείου. Προκύπτει ότι η κρούση που έκαμε ο εφε σείων για να κεντρίσει το ενδιαφέρον της Λιβυκής 5 πρεσβείας για την αγορά του κτήματος δεν τελεσφό ρησε. Η εντολή του ήταν εν πάση περιπτώσει περιορι σμένη και είχε εκπνεύσει τρεις περίπου μήνες πριν την σύναψη της συμφωνίας. 10 fια να τεκμηριώσει απαίτηση για την πληρωμή μεσολαβη τικής προμήθειας πρέπει να αποδειχθεί άμεση αιτιώδης σχέση μεταξύ της μεσολάβησης και της πώλησης. Για να θε μελειωθεί η απαΙ τηση πρέπει η μεσολάβηση να είναι ο απο φασιστικός παράγοντας (efficient cause) για την διενέργεια 15 της πώλησης. Ο συνδετικός κρίκος μεταξύ της μεσολάβησης και της πώλησης πρέπει να είναι άμεσος και καθοριστικός*. Η επικύρωση των ευρημάτων του δικαστηρίου καθιστά αναπόφευκτη την απόρριψη της έφεσης. Για τον λόγο αmό δεν θα διερευνήσουμε περαιτέρω την φύση της μεσολάβησης που απαιτείται για την απόκτηση αγώγιμου δικαιώματος. 20 Η έφεση απορρίπτεται, δεν εκδίδεται διαταγή για τα έξοδα. Έφεση απορρίπτεται χωρίς έξοδα. * (Βλ. μετας'ύ άλλων Orphanides Υ. Michaelides
(1967)1 C.L.R. 309, J.F. Aho Ει Fils αΜ Another Υ. Ph. Photiades αΜ Co.
(1968)1 C.L.R. 477, Kalίsperas Υ. Papadopoulos
(1969)1 C.L.R. 480, Schiza Υ. Pαmboulos
(1979)1 C.L.R. 373, Jack Windle Υ. Brierly [1952) 1 Αll E.R. 398, Burchell Υ. Gowrie and Blocikhouse C ollieries Limited [191 Ο) A.C. 614 χαι C hristie Owen αΜ Davies Ltd v. Rapacioli [1974] 2 Αl1 E.R. 311). 96 25