← Κύπρος

clr/1989/1989_2_117.pdf

28 Ιουνίου, 1989 (ΜΑΛΑΧΤΟΣ,ΠΙΚΗΣ,ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, Δ.Δ ) SALEHA U AL-HAMAD AND ANOTHER, Εφεσειόντων, ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινικές Εφέσεις Αρ. 4974-4975). Συνταγματικό Δίκαιο — Μαρτυρία ληφθείσα κατά παράβαση αν­ θρωπίνου δικαιώματος κατοχυρωμένου από το Σύνταγμα — Δεν είναι αποδεκτή. 5 10 Δικαιοδοσία — Κακουργιοοικείο — Είναι κατώτερο δικαστήριο — Δεν έχει εξουσίες, άλλες από εκείνες που του παρέχει ο νόμος — Επομένως δενμπορεί να κρίνει την εγκυρότητα απο­ φάσεων ή διαταγών, π.χ. εντάλματος συλλήψεως, άλλων πρωτοδικών Δικαστηρίων. Ένταλμα συλλήψεως — Το Κακουργιοδικείο κρίνει την ισχΰν του. Απόδειξη — Ψεύδη κατηγορουμένου νάλυση της σημασίας των. δεν έχει εξουσία να προς την αστυνομίαν — Α­ Συνέργια — Προϋποθέσεις καταδίκης προσώπου ως συνεργού— Ποινικός Κώδικας, Κεφ. 154, άρθρο 20. 15 20 Στην υπόθεση α υ τ ή οι δύο εφεσείοντες κατεδικάσθησαν για απόπειρα φόνου και για τ α άλλα εγκλήματα που φαίνονται κατωτέρω. Ο δεύτερος εφεσείωνκαταδικάστηκε ως αυτουρ­ γός. Ο πρώτος ως συνεργός. Σε μεγάλη συντομία τ α γεγονότα έχουν ως εξής: Σε κάποιο σημείο της οδού Λευκωσίας-Λεμεσού ο λοχίας τ ο υ Αγγλικού Στρατού Μπέϊλυ και η επιβάτις τ ο υ αυτοκινήτου, π ο υ οδη­ γούσε, δέχθηκαν δολοφονικά πυρά από όχημα, που ήταν σταθμευμένο στον βραχίονα τ ο υ αυτοκινητόδρομου. Ο Μπέϊλυ προσπάθησε να διαφύγει. Έτσι άρχισε μια καταδίωξη 117 Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας

(1989)μεσυνεχιζόμενα πυρά εναντίον τ ο υ Μπέϊλυ και της συνεπιβάτιδάς τ ο υ . Η καταδίωξη κράτησε για 7 χιλιόμετρα μέχρι την διασταύρωση τ ο υ Αγίου Τύχωνα. Εκεί οι δράστες εγκατέλει­ ψαν την καταδίωξη και διέφυγαν, εξελθόντες από τον αυτοκινητόδρομο. Οι λόγοι,πάνω στους οποίους βασίζεται η έφεση τ ο υ δευ­ τέρου εφεσείοντα, είναι: α) Το Κακουργιοδικείο έπρεπε να κρίνει τ ο ένταλμα συλλήψεως τ ο υ εφεσείοντος ως άκυρο, ε­ πειδή εκδόθηκεσυνεπεία ψευδούςενόρκουδηλώσεως. Κατ'ε­ πέκταση όλη η μαρτυρία,που προέκυψε, ως αποτέλεσματ ο υ 10 εντάλματος, λήφθηκεν κατά παράβαση τ ο υ Συντάγματος (άρθρο 11) και ως εκ τ ο ύ τ ο υ δεν έπρεπε να είχε γίνει αποδε­ κτή β) Λανθασμένα η αστυνομία ερεύνησε τ ο αυτοκίνητο όχη­ μα, π ο υ είχε στην κατοχή τ ο υ ο εφεσείωνκαι επομένως τ ο α- 15 ποδεικτικό υλικό που προέκυψε από την έρευνα δεν έπρεπε να είχεγίνει δεκτό. γ)Λανθασμένα η αστυνομία ζήτησε από τον εφεσείοντα να της παραδώσει προσωπικά τ ο υ αντικείμενα, και γ ι ' α υ τ ό , τ ο αποδεικτικό υλικό, που προέκυψε κατ' ακολουθίανδεν έπρεπε να είχεν γίνει δεκτόν. 20 Το υπόβαθρο των 2 τελευταίων λόγων έχει ως εξής: Μετά την σύλληψη τ ο υ εφεσείοντος 2 ο υπεύθυνος των ανακρίσεων έχοντας υ π ό ψ η τ ο υ υπόνοιες για κατοχή όπλων και πυρομα­ χικών, πληροφορίεςότι η μάρκα τ ο υ οχήματος των δραστών 25 της απόπειρας ήταν η ίδια μετην μάρκα τ ο υ οχήματος στην κατοχή τ ο υ εφεσείοντα και την παράνομο είσοδο τ ο υ εφε­ σείοντα στην Κύπρο διέταξε έρευνατ ο υ ενλόγω αυτοκινήτου, που έφερε σε φως 2 κάλυκες από τ ο ίδιο όπλο από τ ο οποίο είχαν προέλθει 35 κάλυκες,που ήσαν στην σκηνή τ ο υ εγκλή- 3 0 ματος, κατάλοιπα πυρίτιδος, γδαρσίματα που συνταυτίζον­ τ α ι με χρήση όπλου από την θέσητ ο υ οδηγού, και αντικατά­ σταση της πραγματικής πινακίδος τ ο υ οχήματος σε κάποιο προηγούμενο χρόνο προσωρινά. Μετά απ' α υ τ ά εκδόθηκε νέο ένταλμα συλλήψεως σχετικά με τ α εγκλήματα για τ α ο- 3 5 ποία στο τέλος ο εφεσείωνκαταδικάσθηκε. Μετά την νέα σύλληψη, η αστυνομία ζήτησε και παρέλαβε από τον εφεσείοντα ένα μπουφάν και μίαν φανέλλα. Σε α υ τ ά βρέθηκαν ίχνη πυρίτιδας όμοια μεεκείναστουςπιο πάνω κά­ λυκες. 118 40 2Α.Α.Δ. 5 10 15 20 Αλ-Χάματ κα>άλλωνν.Δημοκρατίας Καθ'όσον α φ ο ρ ά τ ώ ρ α την έφεσητ ο υ π ρ ώ τ ο υ εφεσείοντα: Το αποδεικτικό υλικό εναντίον τ ο υ ήταν: Ανέφερε ψευδώς στην αστυνομία ό τ ι ούτε γνώριζε και ούτε συναντήθηκε στην Κύπρο με τον δεύτερο εφεσείοντα. Ανέφερε ψευδώς στην αστυνομία ότι την ώρα τ ο υ εγκλήματος τ ο αυτοκίνητο τ ο υ ή­ ταν σταθμευμένο στην Λευκωσία. Αποδείχθηκε ό τ ι γνώριζε τον πρώτο εφεσείοντα, ότι είχε επαφέςμαζί τ ο υ στην Κύπρο, ότι τ ο αυτοκίνητο τ ο υ θεάθηκεσταθμευμένο στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού πίσω από τ ο αυτοκίνητο τ ο υ δευτέρου εφεσείοντα λίγο πρίν την διάπραξη τ ο υ εγκλήματος. Κοντά στο μεσημέρι τ η ς ημέρας τ ο υ εγκλήματος κάποιο πρόσωπο,που «έμοιαζε» μετ ο ν εφεσείοντα ζήτησενα πληροφ ο ο η θ ή ώστε να σημειώσει πάνω σεχ ά ρ τ η ,την διασταύρωση τ ο υ Αγίου Τύχωνα. Επρόκειτο γ ι ατον οδηγότ ο υ πρώτου από τ α δύο Ιαπωνικά αυτοκίνητα. Το δεύτερο είχε διπλωματικούς - αριθμούς (όπως είχετην ημέρα τ ο υ εγκλήματοςτ ο αυτοκίνη­ τ ο των δραστών). Ο μάρτυρας όμως που κατέθεσετ α πιο πάνω δήλωσε ότι δεν μπορεί να αναγνωρίσει άν αυτό τ ο πρό­ σωπο ήταν ο πρώτος εφεσείων. Ό μ ω ς τ ο κακουργιοδικείο συνεπέρανε ό τ ι ήταν. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας δευτέρου εφεσείοντα, αλλά αποδεχόμενο πρώτου εφεσείοντα, αποφάνθηκε: 25 30 35 40 την έφεση του την έφεση του Α)
(1)Μ α ρ τ υ ρ ί α που λαμβάνεται ή προκύπτει ως αποτέλεσμα τ η ς παραβίασης θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθε­ ριών τ ο υ ανθρώπου, τ α οποία κατοχυρώνονται στο δεύτερο μέρος τ ο υ Συντάγματος αποκλείεταιως μαρτυρία,άσχετα με την αποδεικτική της αξία_ και τον σκοπό, γ ι α τον οποίο λή­ φθηκε. Πράγματι, η διαφύλαξη της ανθρώπινης αξιοπρέπειας δεν συμβιβάζεται και ούτε μπορεί να υποταχθεί στην ε­ πιδίωξη οποιουδήποτε άλλου κοινωνικού σκοπού ή στόχου.
(2)Το Κακουργιοδικείο είναι κατώτερο Δικαστήριο. Στερεί­ τ α ι δικαιοδοσίας αναθεωρήσεως αποφάσεων ήδιαταγών άλ­ λων πρωτοδικών Δικαστηρίων. Το τελευταίο μπορεί να επιτευχθή μόνο μεέφεση ήπρονομιακό διάταγμα.Επομένωςορ­ θά τ ο Κακουργιοδικείο έκρινε ό τ ι δεν είχε δικαιοδοσία να εξε­ τάσει τ ο κύρος τ ο υ εντάλματοςσυλλήψεως. Το μόνο ζήτημα, που θ α μπορούσε να εξετάσει είναι αν η εξουσιοδότηση, που παρέχει τ ο ένταλμα,είχε απωλέσει την ισχύν της. Μεβάση τ α ανωτέρω και ε φ ' όσον τ ο κύροςτ ο υεντάλματος δεν αμφισβητήθηκεδεόντως, δεν υπήρξε παραβίαση τ ο υ Ά ρ ­ θρου 11.2(γ)τ ο υ Συντάγματος. 119 Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)
(3)Έρεισμαγιατην έρευνατου αυτοκινήτουοχήματος πα­ ρείχαν: Ο περί Ποινικής Δικονομίας Νόμος Κεφ.155,άρθρα 10
(1),25
(1)και26
(1), ο ΠερίΑστυνομίας Νόμος,Κεφ.285,άρ­ θρα 21και24 καιοπερί Πυροβόλων Όπλων Νόμος38/74, άρ­ θρα 24. Οι όροι reasonablesuspicion και reasonable belief στα 5 άρθρα 25και26τουΚεφ.155έχουνταυτόσημηέννοια.Ταδύο ερωτήματα,πουεγείρονται, καιταοποίατοΚακουργιοδικείο απάντησε καταφατικά είναι α) Αν πίστευε ειλικρινά αυτός που διέταξετην έρευνα, ότι ηέρευνα ήταναναγκαίαγιατην διαλεύκανση των εγκλημάτων, που διερευνούσε καιβ) Άν οι 10 πληροφορίες, που είχε, δικαιολογούσαν αντικειμενικά την πίστη ήτην υποψίατου. Η απάντηση, πουέδωσετο Κακουργιοδικείο,δενμπορείνα διαταραχθή, γιατί βασίζεται σε εύρημα αξιοπιστίας μάρτυ­ ρος καιδεν υπάρχουνοιπροϋποθέσεις επεμβάσεωςτου εφε- 15 τείου. 4) Ηγνώση των γεγονότων, που είχεν η αστυνομία, όταν ζήτησεπαράδοσητων αντικειμένωντουεφεσείοντα2,πουο­ νομάσθηκαν ττιόπάνω, καθιστούσε την κατάσχεση τους έκ­ δηλαδικαιολογημένη. Β)
(1)Τασυστατικά στοιχείατης συνεργίας είναι: (α) Επαφή μεταξύ παροτρύνοντα και αυτουργού κατά την οποίαν ο δεύτερος εξωθείται ναδιαπράξειτοέγκλημα,
(8)Αιτιώδης συ­ νάφεια μεταξύπροτροπής καιδιαπράξεως, και(γ)Διάπραξη μέσα στα πλαίσιατης παρότρυνσης, και όχι ανεξάρτητααπ' 25 αυτήν.
(2)Η προσφυγή στο ψεύδος λογικά, ως θέμαανθρωπίνης πείραςκαιλογικής,οδηγείσεσυμπέρασμαενοχής.'Ομωςδεν στοιχειοθετεί θετικά τα συστατικά στοιχεία του εγκλήματος. Αποτελείμαρτυρία,πουεπεξηγεί καιρίχνει φωςστησυμπερι- 30 φορά του κατηγορουμένου καιπροσδίνει εγκληματικό χαρα­ κτήρα σεπράξεις, γιατις οποίεςχωρεί καιαθώα εξήγηση.
(3)Ηπαρουσία του αυτοκινήτου του στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσούσε συνδυασμό μετα ψεύδη οδηγούν σε συμπέ­ ρασμα γιατηνπαρουσίατου στο δρόμοΛευκωσίας-Λεμεσού 35 καιγια το ότι γνώριζε την παρουσίατου δευτέρου εφεσείον­ τοςεκεί.Ό μ ω ςδενοδηγούνσεσυμπέρασμαγνώσεως τωνεγ­ κληματικώνπροθέσεων τουδευτέρουεφεσείοντος ούτεκαια­ ποδεικνύουνπαροχή βοηθείας ήπαρότρυνσης.
(4)Ημαρτυρίατου μάρτυρασχετικά μετο πρόσωπο,που 40 ήθελεναεντοπίσει σεχάρτητηδιασταύρωση μετον ΆγιοΤύ120 20 2Α.Α.Δ. 5 Αλ-Χάματ και άλλων ν. Δημοκρατίας χωνα,δεν έθεσεθεμέλιοότι επρόκειτογιατον εφεσείοντα, γι' αυτό καιδενείναι επιδεκτική επιβεβαιώσεως από άλλεςπηγές προς άρσηαμφιβολιών.Το ψευδέςάλλοθι δενείναι μαρτυρία για την θετικήν παρουσία του εκεί. Ούτε η διακίνηση στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού πληροί το κενόν. Η καταδίκητου εφεσείοντα χωρίς το εύρημα αναγνωρίσεως του,ως του αν­ θρώπου που έψαχνε γιατην διασταύρωση, καταρρέει. Η έφεση του πρώτου εφεσείοντα γίνεται δεκτή. Η έφεση του δευτέρου εφεσείοντα απορρίπτεται. 10 Αναφερόμενεςαποφάσεις: Police v.Georghiades
(1983)2C.L.R.33; Enotiadesv. ThePolice
(1986)2 C.L.R.64; Psarasv. TheRepublic
(1987)2C.L.R. 132; 15 Merthodja v. ThePolice
(1987)2C.L.R. 227; Pa?pasv. TheRepublic
(1988)2C.L.R.5; InreYiannakisBlinas
(1988)1 C.L.R. 644; Eilinasv. TheRepublic
(1989)1 C.L.R. 17; ft v.Calhaem [1985]2AllE.R. 266; 20 MawzKhanandAnotherv. Reginam [1967]1 All E.R. 80; Philotasv.TheRepublic
(1967)2C.L.R. 13; Foumidesv. TheRepublic
(1986)2C.L.R. 73; ft v.TumbullandAnoi/jer [1976] 3All E.R.549; Katsiamalisv. TheRepublic
(1980)2C.L.R. 107. 25 Εφέσεις εναντίον καταδίκης. Εφέσεις εναντίον της καταδίκης των από τους Σαλέμ Αλή Αλ-Χάματ και Ρασιέτ Αμπτουλλάχ Σαλέμ, οι οποίοι καταδι­ κάστηκαν στις 28.1.1988 από τ ο Κακουργιοδικείο Λεμεσού (Ποινική Υπόθεση Αρ. 10952/87)σε μια κατηγορίαγια συνω30 μοσία για διάπραξη φόνου κατά παράβαση τ ο υ άρθρου 217τ ο υ Ποινικού Κώδικα, σε δύο κατηγορίεςγια απόπειρα φόνου κ α τ άπαράβαση των άρθρων 214(a)και20τ ο υ Ποινι121 Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)κού Κώδικα, σε μια κατηγορία γ ι α κατοχή πυροβόλου ό­ πλου, τ ο υ οποίου η εισαγωγή απαγορεύεται κ α τ ά παρά­ βαση τ ο υ ά ρ θ ρ ο υ 3
(1)(β)
(2)(α) τ ο υ Περί Πυροβόλων Ό ­ πλων Νόρου τ ο υ 1978(Νόμος 38774),σε μια κατηγορία γ ι α χρήση πυροβόλου όπλου κατά παράβαση των άρθρων 5 3
(1)(β)
(2){α) και 28 τ ο υ Νόμου 38/74,σε μια κατηγορία για μ ε τ α φ ο ρ ά εκρηκτικών υλών κ α τ ά παράβαση τ ο υ άρθρου 4
(4)(β)
(5)(α) τ ο υ Περί Εκρηκτικών Υλών Νόμου, Κεφ. 54(ό­ πως τροποποιήθηκε) και σε μια κατηγορία ό τ ι δολίως έθε­ σαν σε κυκλοφορίαπλαοτόν έγγραφο κ α τ άπαράβαση των 10 άρθρων 339 και 335τ ο υ Ποινικού κώδικα και καταδικάστη­ καν από τον Πρόεδ. Επ. Δικ. Πογιατζή,τον Αν. Επ. Δικ. Ανα­ στασίου, και τον Επ. Δικ. Ν. Νικολάου, σε συντρέχουσες ποινές φυλακίσεως 7 ετών και 9 ετών αντιστοίχως στις κα­ τηγορίες 2 και 3 (απόπειρα φόνου) χωρίς να επιβληθεί ποι- 15 νή για τις άλλεςκατηγορίες. Χρ. Πουργουρίδης, για τους εφεσείοντες. Ρ. Γαβριηλίδης, Ανώτερος Δικηγόρος της για τους εφεσίβλητους. Δημοκρατίας, ΜΑΛΑΧΤΟΣ Δ.: Την απόφαση τ ο υ Δικαστηρίου θ αδώσει ο Δικαστής Γ. Μ. Πικής. 20 ΠΙΚΗΣ, Δ.: Οι εφεσείοντες, ο Rashed Abdullah Salem (ο δεύτερος εφεσείων) και ο Saleh Ali ΑΙ-Hamad (οπρώτος εφε­ σείων), καταδικάστηκαν από τ ο Κακουργιοδικείο Λεμεσού για απόπειρα φ ό ν ο υ και μεταφοράτων όπλων και πύρο- 25 μαχικών που χρησιμοποιήθηκαν για τ η διάπραξη τ ο υ εγ­ κλήματος. Ο Salem καταδικάστηκε ως αυτουργός και ο Α1Hamadως συνεργός στη διάπραξη των εγκλημάτων. Επίσης καταδικάστηκαν και οι δυο γιασυνωμοσία γιατ η διάπραξη τ ο υ εγκλήματος στο οποίο απέβλεπε η απόπειρα. Τρίτος 30 κατηγορούμενος που, σύμφωνα μετην εκδοχή της Κατήγο­ ρο ύσαςΑρχής ήταν συνεπιβάτης τ ο υ Salemστο αυτοκίνητο που χρησιμοποιήθηκε για την απόπειρα και συνεργός στη διάπραξη των εγκλημάτων, είχε απαλλαγεί και αθωωθεί. Και οιδυο καταδικασθέντεςεφεσίβαλαντην καταδίκητους. 35 Πριν εξετάσουμε τους λόγους της έφεσης, θα αναφερ­ θούμε σ τ α ε υ ρ ή μ α τ α τ ο υ Δικαστηρίου ως προς τις συνθή­ κες διάπραξης τ ο υ εγκλήματοςκαι την ενοχή των εφεσειόντων. 122 2Α.Α.Λ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. Στις 20 Απριλίου, 1987, ο δεκανέας του αγγλικού στρατού John Harold Bailey, και ηνεαρή συνοδός του Linda Wilkinson, ταξίδευαν με στρατιωτικό αυτοκίνητο α π ό την επισταθμία Αγίου Νικολάου μεπροορισμότη Βάση Ακρωτηρίου. Είκοσι 5 περίπου χιλιόμετρα έξω α π ό τη Λεμεσό ο Bailey, ενώ οδη­ γούσε, πρόσεξε δυο π ρ ό σ ω π α ναστέκονται έξω α π ό αυτο­ κίνητο π ο υ ήταν σταθμευμένο στο βραχίονα του αυτοκινη­ τόδρομου Λευκωσίας-Λεμεσού. Μόλις προσπέρασαν το σταθμευμένο αυτοκίνητο, ο Bailey και η συνεπιβάτις του 10 δέχτηκαν τα π υ ρ ά αυτόματου όπλου τα οποία κατηύθυνε εναντίον τους ο ένας α π ότα δύοπ ρ ό σ ω π α π ο υ βρίσκονταν έξω α π ό το σταθμευμένο αυτοκίνητο. Οι δράστες μπήκαν στο αυτοκίνητο και συνέχισαν την επίθεση τους εναντίον των δυο Άγγλων, ακολουθώντας τους και πυροβολώντας - , . 1 5 - α δ ι ά κ ο π α εναντίον-τους. Οι πυροβολισμοί προέρχονταν^ α π ό τον οδηγό α π ό τη θέση του ανοικτού π α ρ α θ ύ ρ ο υ του αυτοκινήτου στο οποίο ήταν τοποθετημένο το αυτόματο όπλο με την κάννη να εξέχει έξω α π ό το αυτοκίνητο. Πς αποτέλεσμα της επίθεσης τραυματίστηκε ηWilkinson. 20 Η συνέχιση της καταδίωξης δεν επέτρεψε στον Bailey να σταματήσει και να της προσφέρει οποιαδήποτε βοήθεια. Συνέχισε το δρόμο του και μετά το δικό του τραυματισμό, ακολουθώντας ελικοειδή πορεία στον προσπάθεια του να αποφύγει τα δολοφονικά π υ ρ ά εκείνων π ο υ τους ακολου25 θούσαν. Η καταδίωξη συνεχίστηκε μέχρι τη διασταύρωση του ΑγίουΤύχωνα για επτάπερίπου χιλιόμετρα. Στο σημείο εκείνο, οι δράστες εγκατέλειψαν τη δολοφονική τους δρά­ ση, άφησαν την υπεραστική οδό, μπήκαν στο παλιό δρόμο Λεμεσόύ-Λευκωσία, και απομακρύνθηκανπροςτηναντίθε30 τη κατεύθυνση α π ό εκείνη π ο υ ακολουθούσε ο Bailey. Ο Bailey συνέχισε την πορεία του μέχρι τη διασταύρωση Γερμασόγειας, ό π ο υ κατάγγειλε την υπόθεση στη στρατιωτική αστυνομία των Ηνωμένων Εθνών και αργότερα στις αστυ­ νομικές Αρχές της Δημοκρατίας π ο υ ανέλαβαν σύντονες έ35 ρευνες για την ανακάλυψη των δραστών. Ευτυχώς ο τραυματισμός των θυμάτων του εγκλήματος δεν ήταν σοβαρός και σύντομα αποκαταστάθηκε η υγεία τους. Χωρίς αμφιβολία η ψυχραιμία, η αποφασιστικότητα και η δεξιοτεχνία του Bailey, απέτρεψαν την εκπλήρωση· 40 του απώτερου στόχου των δραστών π ο υ ήταν η δολοφονία τους. Επρόκειτο για εγκληματική ενέργεια π ο υ τελικά απέ123 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματ και άλλωνν.Δημοκρατίας
(1989)τυχε στο στόχο της, που ήταν ηδολοφονία των επιβατών του αυτοκινήτου. Στις10.30 μ.μ. της επόμενης μέρας (21.4.87),ηαστυνομία μεδικαστικό ένταλμα προέβη σεέρευνατου διαμερίσματος του Salemγιατην ανεύρεση όπλων, πυρομαχικών καιπλα- 5 στων διαβατηρίων,καισυνέλαβετοδεύτεροεφεσείοντα για παράνομη είσοδο στην Κύπρο και κατοχήπλαστού διαβα­ τηρίου. Ησύλληψη έγινε στο διαμέρισμα του εφεσείοντα οτηΛάρνακα.Καιταδυοεντάλματαεκδόθηκανβάσειτων ι­ δίων πληροφοριών που τέθηκαν ενώπιον του Επαρχιακού 10 Δικαστή που ταείχεεκδόσει. Οιπληροφορίες ανέφερανότι ο Salemεισήλθεπαράνομα οτη Δημοκρατία, χρησιμοποίη­ σεπλαστό διαβατήριο,καιότιεφύλαττε όπλα καιπυρομα­ χικάστο διαμέρισματου. Ηέρευνα στο διαμέρισμα δενέφε­ ρεσε φως τίποτε το ενοχοποιητικό. 15 Μετάτην έρευνα ο αξιωματικόςτης αστυνομίας Κουλέντης,που κατηύθυνεστο στάδιοεκείνο τιςανακρίσεις, συνέ­ λαβετοSalemβάσει του δικαστικούεντάλματοςπουείχεεκ­ δοθεί. Στην κατοχή του Salem βρέθηκε το κλειδί αυτοκινή­ του Toyota Corolla το οποίο, όπως ο Salem πληροφόρησε 20 την αστυνομία, είχε στην κατοχή του και βρισκόταν σταθ­ μευμένο σε μικρή απόσταση από το διαμέρισμα του. Η α­ πόφαση του κ. Κουλέντη ναπροχωρήσει σεέρευνατουαυ­ τοκινήτου, το οποίο μεταφέρθηκεγιατο σκοπό αυτό στον αστυνομικό σταθμό Λάρνακας, κρίθηκε εύλογη λαμβάνον- 25 τας υπόψη(α)τις υπόνοιες που είχεη αστυνομία για κατοχή όπλων και πυρομαχικών, (β)τηνπαράνομηείσοδοτουSalemστοέδαφοςτηςΔημο­ κρατίας καιτους πιθανούςσκοπούς της, και 30 (γ)τις πληροφορίες που είχανπεριέλθει σε γνώση του κ. Κουλέντη ότι το αυτοκίνητο που χρησιμοποιήθηκε την προηγούμενη μέραγιατηδολοφονική απόπειραήτανμάρ­ κας Toyota. Τογεγονός ότι οSalemήτανΆραβας επέτεινετις υποψίες 35 του. Στο αυτοκίνητο υπήρχανανεξίτηλα τα ίχνη της δολο­ φονικής απόπειρας. Βρέθηκαν δυο κάλυκες αυτόματουό­ πλου όμοιοι με τους 35 κάλυκες που βρέθηκαν στη σκηνή 124 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. τ ο υ εγκλήματος. Μετά από επιστημονική έρευνα διαπι­ στώθηκε ότι είχαν ριφθεί από τ ο ίδιο όπλο -αυτόματο ΚΑΛΑΣΧΝΙΚΟΦ -που είχε χρησιμοποιηθεί κ α τ ά τ ηδολοφονι­ κή απόπειρα. Στο μπροστινό δεξιό μέροςτ ο υ αυτοκινήτου 5 και σε γάντια που φυλάττοντοστο αυτοκίνητο, βρέθηκαν κατάλοιπα πυρίτιδας' στο παράθυρο τ ο υ οδηγού εντοπί­ στηκαν γδαρσίματα που συνταυτίζοντο με τη χρήση εκεί­ νου τ ο υ μέρους τ ο υ αυτοκινήτου για την υποστήριξη τ ο υ όπλουπουχρησιμοποιήθηκε γιατ η δολοφονική απόπειρα. 10 Επίσηςβρέθηκανσημάδια που καταμαρτυρούσαν ότι οι πι­ νακίδες τ ο υ αυτοκινήτου ZSM913τ ο οποίο είχεενοικιάσει ο Salem και ήταν στην κατοχή τ ο υ ,είχαν αντικατασταθεί. Το αυτοκίνητο Toyota Corollaπου χρησιμοποιήθηκε για τ η δο­ λοφονική απόπειρα έφερε, πριν και κατά τ η διάπραξη τ ο υ 15 εγκλήματος,πινακίδες που είχαν τ α χαρακτηριστικά στοι­ χεία διπλωματικού οχήματος. Την επαύριο, μετά την ανα­ κάλυψη των ενοχοποιητικών στοιχείων στο αυτοκίνητο, η αστυνομία έθεσε τον Salem εκ νέου υπο κράτηση βάσει δι­ καστικού εντάλματος σύλληψης, που είχε εκδοθεί για τ η 20 διαλεύκανση των εγκλημάτων, για τ α οποία καταδικάστη­ κε. Μετά τ η νέα κράτηση ο αστυνόμος Αρτυματάς που διε­ νήργησε τ η σύλληψη, παρέλαβε από τον εφεσείοντα τ ο μπουφάν και τ η φανέλα που φορούσε. Σ' α υ τ ά βρέθηκαν ί25 χνη πυρίτιδας όμοια με εκείνα που βρέθηκαν σε κάλυκες που εντοπίστηκαν στη σκηνή τ ο υ εγκλήματος, ευρήματα που διέλυαν οποιαδήποτε αμφιβολία που μπορούσε να διατυπωθεί ως προς την εγκληματική δράση τ ο υ Salem. Πστόσο τ α ευρήματα στο αυτοκίνητο, ήταν δύσκολο να α30 φήσουν οποιαδήποτε αμφιβολία ωςπρος την ενοχή τ ο υSa­ lem λαμβάνοντας υπόψη ότι τ ο αυτοκίνητο ήταν στην α­ ποκλειστική κατοχή τ ο υ τ η μέρα τ ο υ εγκλήματος και για πολλές μέρεςενωρίτερα, καιτην απουσία οποιασδήποτε α­ ξιόπιστης μαρτυρίας,που να αποσυνδέει τον κάτοχο από 35 τ α ενοχοποιητικά στοιχεία. Το αυτοκίνητο ZSM 913 τ ο είχε ενοικιάσει την επαύριο της άφιξης τ ο υ στην Κύπρο, στις 15.4.87. Ο κ τ ώ μέρεςαργότερα, ηαστυνομία συνέλαβετον πρώτο εφεσείοντα (Al-Hamad) ο οποίος διέμενε σε ξενοδοχείο της 40 Λευκωσίας. Ο Al-Hamad, όπως και ο Salem, είχε αφιχθεί στην Κύπρο λίγες μέρεςπριν τ η διάπραξη τ ο υ εγκλήματος 125 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)και είχε ενοικιάσει αυτοκίνητο «Ζ» για τη διακίνηση του. Συγκεκριμένα, έφθασε στην Κύπρο στις 11.4.87 και στις 17.4.87 ενοικίασε το αυτοκίνητο ZPL016 το οποίο είχε στην κατοχή του την ημέρα της διάπραξης του εγκλήματος. Στην κατάθεση του στην αστυνομία ισχυρίστηκε ότι δε 5 γνώριζε τον Salem και δεν είχε καμιά ε π α φ ή μαζί του στην Κύπρο. Την ημέρα του εγκλήματος ισχυρίστηκε ότι βρισκό­ ταν σε ξενοδοχείο της Λευκωσίας και ότι το αυτοκίνητο του ήταν σταθμευμένο στο χώρο στάθμευσης του ξενοδοχείου. Μαρτυρία π ο υ είχε προσαχθεί στο Κακουργιοδικείο κατέ- 10 δείξε ότι οι ισχυρισμοί του ήταν ψευδείς. Αποδείχτηκε ότι γνώριζε τον Salem, είχε επαφές μαζί του στην Κύπρο, και ότι αντίθετα με τους ισχυρισμούς του το αυτοκίνητο π ο υ είχε στην κατοχή του θεάθηκε λίγο πριντη διάπραξητου εγ­ κλήματος να διακινείται στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού" 15 μάλιστα, σε κάποια στιγμή είχε σταθμεύσει στο βραχίονα του αυτοκινητοδρόμου, πίσω α π ό το αυτοκίνητο του Sa­ lem. Δεν υπήρχε όμως μαρτυρία ω ς π ρ ο ς την ταυτότητα του οδηγού του αυτοκινήτου ZPL 016. Η μόνη άλλη μαρτυρία π ο υ έτεινε να συνδέσει τον Al-Ha- 20 mad με το έγκλημα ήταν η μαρτυρία του Νίκου Ηλιάδη ο ο­ ποίος διατηρεί εστιατόριο στην Παρεκκλήσια, κοντά στον αυτοκινητόδρομο Λευκωσίας-Λεμεσού. Ο κ. Ηλιάδης κα­ τάθεσε ότι κοντά στο μεσημέρι της 20.4.87στάθμευσαν στο χώρο στάθμευσης του εστιατορίου του δυο αυτοκίνητα Ια- 25 πωνικής κατασκευής, ένα α π ότα οποία έφερε τ αχαρακτη­ ριστικά διπλωματικού αυτοκινήτου. Το αυτοκίνητο με τις διπλωματικές πινακίδες είχε, εκτός α π ό τον οδηγό, και ένα επιβάτη, ενώ το δεύτερο είχε ω ς μόνο επιβάτητον οδηγό. Ο οδηγός του δεύτερου αυτοκινήτου αναγνωρίστηκε α π ό το 30 μάρτυρα, αρχικάα π ό φ ω τ ο γ ρ α φ ί α στον τ ύ π ο , και αργότε­ ρα στο Δικαστήριο, ω ς π ρ ό σ ω π ο το οποίο έμοιαζε με τον Αλ-Ηαμαδ. Ως π ρ ο ς το αυτοκίνητο του, δεν ήτανσε θέση να δώσει κανένα αναγνωριστικό στοιχείο άλλο α π ότο γεγονός ότι ήταν Ιαπωνικής κατασκευής ό π ω ς και εκείνο με τις δι- 35 πλωματικές πινακίδες. Το πρόσωπο' το οποίο έμοιαζε με τον Al-Hamad ζήτησε να πληροφορηθεί, ώστε να προσδιο­ ρίσει σε χάρτη π ο υ είχε στην κατοχή του, τη διασταύρωση του ΑγίουΤύχωνα. Ηέρευνα αυτή σε συσχετισμό μετηνπ α ­ ρουσία του Salem, του δράστη του εγκλήματος π ο υ δια- 40 126 2Α-Α.Λ. Αλ-Χάματκαι άλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. πραχθηκε λίγοαργότερα, και τ ο υγεγονότοςότιο ιδράστες εγκατέλειψαν τ η σκηνή στο σημείο της διασταύρωσης Α­ γίου Τύχωνα, μπορούσε αβίαστα να οδηγήσει στο συμπέ­ ρασμα ότι απέβλεπε στο να προλειάνει τ ο έδαφος για τ η 5 διάπραξη τ ο υ εγκλήματοςπροσδιορίζοντας το σημείο δια­ φυγής των δραστών. Επομένως, τ ο Κακουργιοδικείο εύλο­ γα μπορούσε να κατάληξαστο.συμπέρασμα ότιο Al-Hamad ήταν συνεργός στο έγκλημα τ ο υ οποίου αυτουργοί ήταν ο Salem και ο συνεπιβάτης τ ο υ . Παράτην αβεβαιότητατ ο υ κ. 10 Ηλιάδη ως προς την αναγνώριση τ ο υ Al-Hamad,τ ο πρωτό­ δικο Δικαστήριο δέχθηκεότιτ ο πρόσωπο που είχεστην κα­ τοχή τ ο υ τ ο δεύτερο αυτοκίνητο που στάθμευσεστοεστια­ τόριο τ ο υ και έκαμετιςέρευνες στις οποίες έχουμε αναφερ­ θεί, ήταν ο πρώτος εφεσείων. 15 Η ΕΦΕΣΗ ΤΟΥ ΔΕΥΤΕΡΟΥΕΦΕΣΕΙΟΝΤΑ(RashedAbdullah Sa­ lem): Ο εφεσείων δεν έχει αμφισβητήσει ότι τ α ευρήματα τ ο υ Δικαστηρίου είχαν τεκμηριώσει την καταδικαστική ετυμη­ γορία τ ο υ Δικαστηρίου. Χωρίς ταλάντευση ο κ. Πουργου20 ρίδης αναγνώρισε ότιτ α ευρήματα στο αυτοκίνητο και στα προσωπικά αντικείμενα τ ο υ Salem στοιχειοθετούσαν την ε­ νοχή τ ο υ . Ακόμα καιχωρίς τ α ευρήματα στο ρουχισμό τ ο υ , θα μπορούσε να θεμελιωθεί η καταδίκη τ ο υ μεβάση τ αευ­ ρήματα στο αυτοκίνητο. Συμφωνούμε μετ η θέση α υ τ ή . Τα 25 ευρήματαστο αυτοκίνητο συνέδεσαν άμεσατόσοτ ο όχημα όσο και τον κάτοχο τ ο υ με τ η δολοφονική απόπειρα. Στην απουσία οποιασδήποτε αξιόπιστης εξήγησης- και δεδόθη­ κε κ α μ ι ά - τ α ευρήματα α υ τ ά οδηγούσαν σεένα και μοναδι.κό συμπέρασμα: Ό τ ι ο Salem ήταν ο δράστης της απόπει30 ρας·. Οι κύριοι λόγοιτηςέφεσης μπορεί να συνοψιστούν στους ακόλουθους τρεις:
(1)Η σύλληψη τ ο υ εφεσείοντα έγινεκ α τ ά παράβαση των συνταγματικά κατοχυρωμένων θεμελιωδών ελευθεριών 35 τ ο υ ανθρώπου. Συνεπώς, η μαρτυρία η οποία προέκυψε από την παραβίαση των δικαιωμάτων τ ο υ , δηλαδή τ ο αυ­ τοκίνητο και τ α αντικείμενα που βρέθηκαν σ' α υ τ ό , δεν έ­ πρεπε να είχαν γίνει δεκτάως αποδεικτικά στοιχεία από τ ο Κακουργιοδικείο. Η απόφαση τ ο υ Ανωτάτου Δικαστηρίου 127 Πικής Δ. Αλ-Χάματ και άλλων ν. Δημοκρατίας
(1989)στην υπόθεση Αστυνομία ν. Γεωργιάδη*, που αποτελεί ο­ ρόσημο στη νομική ιστορία της Κύπρου, και σειρά μεταγε­ νέστερων αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου** στις οποίες υιοθετήθηκαν οι αρχές της υπόθεσης Γεωργιάδη, καθορίζουν ότι μαρτυρία ηοποία λαμβάνεται ή προκύπτει 5 ως αποτέλεσμα της παραβίασης των θεμελιωδών δικαιω­ μάτων και ελευθεριώντ ο υ ανθρώπου τ α οποία κατοχυρώ­ νονται στο Δεύτερο Μέρος τ ο υ Συντάγματος αποκλείεται ως μαρτυρία, άσχετα με την αποδεικτική της αξία και τ ο σκοπό για τον οποίο λήφθηκε.Τα ανθρώπινα δικαιώματα 10 αποτελούν, όπως έχειλεχθείσε μια από τιςαποφάσεις που δόθηκαν στην υπόθεση Γεωργιάδη, την υπέρτατη αξία η διασφάλιση της οποία επιβάλλει τον αυστηρό κανόνα απο­ κλεισμού κάθε μαρτυρίας που έρχεται σε φως ως αποτέλε­ σμα παραβίασης των δικαιωμάτων αυτών. Η διαφύλαξη 15 της ανθρώπινης αξιοπρέπειας δε συμβιβάζεται και ούτε μπορεί να υποταχθεί στην επιδίωξη οποιουδήποτε άλλου κοινωνικού στόχου ή σκοπού. Με βάση τις αρχές αυτές, και σε συσχετισμό με τις συν­ θήκες κ ά τ ω από τις οποίες εκδόθηκετ ο ένταλμα σύλληψης, 20 ο κ. Πουργουρίδης εισηγήθηκε ό τ ι η σύλληψη αποτελούσε παραβίαση της ελευθερίαςτ ο υ Salem, γεγονός που καθι­ στούσε τη μαρτυρία που προέκυψε ως αποτέλεσμα της πα­ ράνομης σύλληψης, απαράδεκτη.
(2)Ανεξάρτητα από την έλλειψηερείσματοςγ ι ατ η διενέρ- 25 γεια της σύλληψης, η έρευνα τ ο υ αυτοκινήτου που ακο­ λούθησε αποτελούσε αυθαίρετηαστυνομική πράξη ενόψει της έλλειψης των προϋποθέσεων που προβλέπει ο νόμος για τη διεξαγωγή έρευναςχωρίς συγκεκριμένη δικαστική ε­ ξουσιοδότηση. 30
(3)Εξίσου αβάσιμη ήταν ηαπαίτηση τ ο υ Ανώτερου Αστυ­ νόμου Α. Α ρ τ υ μ α τ ά γ ατην παράδοση των προσωπικών αν­ τικειμένων τ ο υ εφεσείοντα. Παρόλο που ο κ. Αρτυματάς δεν εξειδίκευσεστη μαρτυρία τ ο υ τ ο υ ς λόγους για τους ο­ ποίους αξίωσε την παράδοση των προσωπικών αντικειμέ- 35 ν ω ν τ ο υ Salem μετά τη δεύτερησύλληψη τ ο υ , και δεν καθό*
(1983)2C.L.R. 33. *· (Βλέπε, μεταξύ άλλων, ENOT1ADESv. THEPOLICE (1986}2 C.LR. 64, PSARAS v. REPUBLIC
(1987)2C.L.R. 132;MERTHOLVAv. THEPOUCE11987}2C.LR.227;PARPASv. REPUBLIC
(1988)2C.L.R.5. 128 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας Πικής Δ. • ρισε τα ενοχοποιητικά στοιχεία, που είχε υπόψη του, γνώριζε, όπως είναι πρόδηλο,για ταστοιχεία, που βρέθη­ καν στο αυτοκίνητο του Salem που δεν μπορούσαν παρά να διεγείρουν εύλογες υποψίες ή,ακόμαακριβέστερα, την 5 πεποίθηση ότι ο εφεσείων ενείχετο οτη διάπραξη του εγ­ κλήματος. Η γνώση αυτών των γεγονότων καθιστούσε εύ­ λογη την κατάσχεση των προσωπικών του αντικειμένων για να καταδειχθεί αν και στο ρουχισμό του υπήρχαν ενο­ χοποιητικά στοιχεία. Η κατάσχεση των αντικειμένων αυ10 των ήταν έκδηλα δικαιολογημένη λαμβάνοντας υπόψη τα όσα γνώριζε ο κ.Αρτυματάς, καιτιςλογικές προεκτάσειςε­ κείνων των γεγονότων. Η αποδοχήτων προσωπικών αντι­ κειμένων του εφεσείοντα ως τεκμηρίων στην υπόθεση από το Δικαστήριο ήταν δικαιολογημένη και ουσιαστικά ανα15 πόφευκτη. Ολόγος αυτόςτηςέφεσης δεθαμαςαπασχολήσει περαι­ τέρω.Δεν ευσταθεί καιαπορρίπτεταιωςανεδαφικός. Ο κ. Γαβριηλίδης εισηγήθηκε ότι οι αστυνομικές Αρχέςε­ νήργησαν μέσα στο πλαίσιο των εξουσιών που τουςπαρέ20 χει ονόμος, όπως σωστά διαπίστωσε το πρωτόδικο Δικα­ στήριο. ΗΣΥΛΛΗΨΗ ΤΟΥΕΦΕΣΕΙΟΝΤΑ: Ηεγκυρότητα του εντάλματος σύλληψης δεν έχει αμφι­ σβητηθεί. Παρά το γεγονός αυτό ζητήθηκε από το Δικα25 στήριο να κηρύξει τη σύλληψηάκυρηλόγω των συνθηκών που οδήγησαν στην έκδοση του εντάλματος. Εισήγηση του εφεσείοντα που έγινε στο Κακουργιοδικείο, και επαναλή­ φθηκεενώπιον μας,είναιότιτοένταλμασύλληψης εκδόθη­ κεωςαποτέλεσματηςψευδούς ένορκης δήλωσης πουέγινε 30 ενώπιοντουΔικαστή,πουσυνιστούσε ψευδορκία και,επο­ μένως, αποστερούσε το ένταλμα απότη νομική του ισχύ. ΟιαστυνομικέςΑρχέςχρησιμοποίησαν,σύμφωναμετηνει­ σήγηση του κ.Πουργουρίδη,δόλιαμέσα καιψευδορκίαγια να εξασφαλίσουν το ένταλμα που οδήγησε στη σύλληψη 35 του Salem. Ο κ. Κουλέντης, αξιωματικός της αστυνομίας, που έδωσε οδηγίες γιατην έκδοση του εντάλματος δενείχε στοχεία πουναδημιουργούν υποψίες ότι οSalem είχεστην κατοχή του όπλα καιπυρομαχικά.Ημαρτυρίατου αστυ­ φύλακα Κωνσταντίνου, που δόθηκε ενώπιον του Δικαστή 40 που είχε εκδόσει το ένταλμα, ότι στο διαμέρισμα του εφε­ σείοντα αποκρύπτοντο όπλα και πυρομαχικά, ήτανανυ129 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματ καιάλλωνν.Δημοκρατίας
(1989)πόστατη και απέβλεπε οτη δημιουργία πρόσθετων ερει­ σμάτωνγιατηνέκδοση τωνενταλμάτων έρευναςτουδιαμε­ ρίσματος καισύλληψηςτου εφεσείοντα. Ήταν επιτρεπτό και μέσα στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του Κακουργιοδικείου, εισηγήθηκε ο κ. Πουργουρίδης, να 5 ερευνήσει το υπόβαθρο και την ορθότητα των πληροφο­ ριών βάσει των οποίων εκδόθηκετο ένταλμα. Τηθέσηαυτή υποστήριξε με αναφορά σε αριθμό αποφάσεων δικαστη­ ρίωνάλλων χωρών καισεσυνάρτηση μετηνανάγκηγιαουσιαστική προστασία των θεμελιωδών ελευθεριών που κα- 10 τοχυρώνει το Σύνταγμα. Το Κακουργιοδικείο απέρριψε τις θέσεις του εφεσείοντα για δυο ανεξάρτητους λόγους:(Α) Επειδήτο Κακουργιοδικείο στερείται δικαιοδοσίαςκαι είναι αναρμόδιονααναθεωρήσει άμεσα ήέμμεσα την εγκυ- 15 ρότητατουδικαστικούεντάλματος σύλληψης. Υποδεικνύε­ ται επίσης ότι ούτε οι αποφάσεις δικαστηρίων άλλων χω­ ρώναποφασίζουνήυποστηρίζουν τοαντίθετο,δηλαδήότι είναι εφικτό για πρωτόδικο δικαστήριο να αναθεωρήσει παρεμπιπτόντως την εγκυρότητα αποφάσεως άλλου ομο- 20 βάθμιου δικαστηρίου. (Β)Ο δεύτερος λόγοςγιατον οποίο απορρίφθηκανοι θέ­ σειςτου εφεσείοντα ήτανη κατάληξητουΔικαστηρίου, με­ τά από συνεκτίμηση της μαρτυρίας, ότι οι πληροφορίες που τέθηκαν ενώπιον του Δικαστή που είχεεκδοσει το εν- 25 ταλμα ήταν ακριβείς και αντανακλούσαν τις πληροφορίες που είχεηαστυνομία καιτις υπόνοιες που είχε σχηματίσει ως προς τον εφεσείοντα. Το Κακουργιοδικείο εγκαθιδρύθηκε βάσει των διατάξεων του Περί Δικαστηρίων Νόμου, 1960-Ν14/60,νομοθέτημα 30 που θεσπίστηκε προς εκπλήρωση της συνταγματικής επι­ ταγήςπου θέτει το.άθρο 152.1 του Συντάγματοςγια τηδη­ μιουργία κατώτερων δικαστηρίων. Το Κακουργιοδικείο εί­ ναιένααπότα κατώτεραδικαστήριαπουσυστάθηκε Οάσει των προνοιών του Συντάγματος. Οι εξουσίες και αρμόδιο- 35 τητές του καθορίζονται από το νόμο. Ηδικαιοδοσία του Κακουργιοδικείουείναιαποκλειστικάπρωτόδικη καιπεριο­ ρίζεται σε υποθέσεις πουτου παρέχεται αρμοδιότητα από 130 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. το νόμο. Ηθέση και υπόσταση του Κακουργιοδικείου στο πλαίσιοτηςδιάρθρωσηςτηςΔικαστικής Εξουσίας στηνΚύ­ προ, εξετάστηκε στην υπόθεση InRe Yiannakis P. Ellinas*. Αντίθετα μετηνΑγγλίατο Κακουργιοδικείο είναι κατώτερο 5 δικαστήριο και η δικαιοδοσία και το πλαίσιο της λειτουρ­ γίας του καθορίζονται οτη νομοθεσία που κάμνει πρόβλε­ ψη γιατη σύσταση του. Στην απόφαση της Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστη­ ρίου Yiannakis P. Ellinas v. Republic** αποφασίστηκε ότι το 10 Κακουργιοδικείο στερείται δικαιοδοσίας να αναθεωρήσει διαταγή ήαπόφασηάλλου πρωτόδικου δικαστηρίου. Επι­ σημαίνεται ότι δικαστική απόφασηήδιαταγή μπορεί ναα­ ναθεωρηθεί μεένααπότους πιο κάτωδυοτρόπους:.(α)Μεέφεση, όπουπαρέχεται δικαίωμαέφεσης, ή 15 (β)μεπρονομιακό ένταλμα Certiorari. Το Σύνταγμα αποδίδει καιτις δυο δικαιοδοσίες αποκλει­ στικά στο Ανώτατο Δικαστήριο βάσει των παραγράφων 1 και 4 του άρθρου 155 του Συντάγματος,αντίστοιχα. Προ­ κύπτει από την απόφαση Ellinas ότι το Κακουργιοδικείο 20 στερείται δικαιοδοσίας άμεσα ή έμμεσα να αναθεωρήσει τηνεγκυρότηταδικαστικώναποφάσωνήδιαταγώνπουεκ­ δίδονται από άλλα πρωτοβάθμια δικαστήρια ή απόδικα­ στέςτου ΕπαρχιακούΔικαστηρίου. Ο κ.Πουργουρίδηςδεν αμφισβήτησε - μάλιστα εξέφρασε τη συμφωνία του, μετην 25 αρχή η οποία υιοθετήθηκε στην Ellinas. Πστόσο, αποδοχή της εισήγησης του για διερεύνηση του υπόβαθρουτου δι­ καστικού εντάλματος, θαοδηγούσε αναπόφευκτα σε θεώ­ ρησητης εγκυρότητας του. Μόνο στην περίπτωση που το ένταλμα θα έχανε τη νομική του ισχύ θα έπαυενα παρέχει 30 βάσιμη εξουσιοδότηση για τον περιορισμό της ελευθερίας τουSalem. Τομόνο ερώτημα πουείχενααποφασίσει το Κακουργιο­ δικείοήτανκατάπόσο η εξουσιοδότηση πουπαρείχετοέν­ ταλμασύλληψηςείχεαπωλέσει το νομικότου έρεισμα. Η ύ35 παρξητωνπροϋποθέσεων γιατην έκδοση του εντάλματος - συμπεριλαμβανομένης και της ποιότητας της μαρτυρίας •
(1988)1C.L.R.644. ··
(1989)1 C.L.R. 17. 131 I ΠικήςΔ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)που τίθεται ενώπιον τ ο υ Δικαστή -μπορεί να ελεγχθεί μόνο στα πλαίσια διαδικασίας για τον έλεγχο της εγκυρότητας τ ο υ δικαστικού εντάλματος. Καταλήγουμε ότι ορθά το Κακουργιοδικείο αποφάσισε ότι δεν είχε δικαιοδοσία να διερευνήσει κατά πόσο συνέτρε- 5 χαν οι προϋποθέσεις για την έκδοση τ ο υ εντάλματος. Το ένταλμα σύλληψης παρείχε νόμιμη εξουσιοδότηση για τ η σύλληψη τ ο υ RashedAbdullahSalem' συνεπώς, οπεριορισμός της ελευθερίας τ ο υ έγινεβάσει τ ο υ νόμου και σύμφω­ να μετις διατάξειςτ ο υ άρθρου 11.2(γ) τ ο υ Συντάγματος. ΐυ Το Κακουργιοδικείο, ως πρωτόδικο δικαστήριο, δικαιο­ λογημένα προχώρησε και εξέτασε και την ποιότητα της μαρτυρίας που τέθηκε ενόρκως ενώπιον τ ο υ Δικαστή που είχε εκδόσει τ ο ένταλμα ώστε να υπάρχει η αξιολόγηση της σχετικής μαρτυρίας στην περίπτωσηπου τ ο Εφετείο θα κα- 15 τέληγε σε διαφορετικά συμπεράσματα ως προς τ η δικαιοδοσία τ ο υ Κακουργιοδικείου να ελέγξει την εγκυρότη­ τ α τ ο υ εντάλματος. Σημειώνουμε ό τ ι σύμφωνα μετ α ευρή­ ματα τ ο υ Κακουργιοδικείου οι πληροφορίες που κατείχε η αστυνομία δικαιολογούσαν την αίτηση, και η μαρτυρία 20 που τέθηκε ενώπιον τ ο υ Δικαστηρίου, την έκδοση τ ο υ εν­ τάλματος. Η απόφαση μας ότιτ ο Κακουργιοδικείο δεν είχε δικαιοδο­ σία να ελέγξει τ α γεγονόταπου προηγήθηκαν της έκδοσης τ ο υ εντάλματος, καθιστά περιττή την εξέταση της μαρτυ- 25 ρίας που δόθηκε και της γνησιότητας των πληροφοριών της αστυνομίας. Περιοριζόμαστε στο να επισημάνουμε ότι α φ ο ύ εξετάσαμεμεμεγάληπροσοχή τιςεισηγήσειςπου έγι­ ναν σε συσχετισμό μετην ενδιάμεση απόφαση τ ο υ Κακουρ­ γιοδικείου καιτ η μ α ρ τ υ ρ ί α π ο υ τ έ θ η κ ε ε ν ώ π ι σ ν τ ο υ , μένου- 30 με ικανοποιημένοι ότι η αστυνομία δεχρησιμοποίησε τιςε-' ξουοίες της για αλλότριους σκοπούς*, αλλά προς εκπλή­ ρωση τηςαποστολής της, δηλαδή τ η διερεύνηση πληροφο­ ριών,τις οποίες κατείχεγια τ η διάπραξη αριθμού εγκλημά­ των. 35 Η ΕΡΕΥΝΑ ΤΟΥ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ: Το άρθρο10
(1)τ ο υ Περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου εττι* (ΒΛέπτΥπόθεση PARPAS.avwrtpo}). 132 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. τρέπει μετάτηνόμιμη σύλληψη υπόπτουτην κατάσχεσηο­ ποιουδήποτε αντικειμένου δεδομένου ότι το αστυνομικό όργανο που διενεργεί τη σύλληψη έχει επαρκείςλόγους να πιστεύει ότι το αντικείμενο μπορεί νααποτελέσει ουσιαστι5 κή μαρτυρίαεναντίον του προσώπου το οποίο συλλαμβά­ νεται. Εκτός απότο άρθρο 10, και τα άρθρα25
(1)και 26
(1)παρείχαν, σύμφωνα μετην απόφασητου Κακουργιοδικεί­ ου,πρόσθετο έρεισμα για την έρευνα του αυτοκινήτου,ό­ πως καιοιπρόνοιεςτωνάρθρων21και24του ΠερίΑστυνο10 μίας Νόμου -Κεφ.285, καιτου άρθρου24 του Περί Πυροβό­ λων 'Οπλων Νόμου, 1974 - Ν 38/74.Οι πληροφορίες του κ. Κουλέντη καθιστούσαν εύλογη τόσο την ύπαρξη υποψίας όσο καιπίστης, ότι ηέρευνα του αυτοκινήτου ήταναναγ­ καίαγιατηνεξακρίβωση τωνπληροφοριών ότιοSalem είχε 15 στην κατοχή του όπλα και πυρομαχικά.Το Κακουργιοδι­ κείο εξέφρασε την άποψη ότι εύλογη υποψία (reasonable suspicion) και εύλογη πίστη (reasonable belief) -όροι που απαντούνται στα άρθρα25 και26του Κεφ.155 - έχουν ταυ­ τόσημη έννοια «... and require the samefactual basistoarise.» 20 Παρόλο που οι έννοιες των λέξεων «πίστη» και «υποψία» (υπόνοια) δεν είναι ταυτόσημες, καταλήγουν να έχουν την ίδιασημασίασταπλαίσιατωνάρθρων10,25 και26του Κεφ. 155, και άλλων διατάξεων της νομοθεσίας που προσδιορί­ ζουντιςπροϋποθέσειςγιατηδιενέργεια έρευνας καιτηνκα25 τάσχεση αντικειμένων που θεωρούνται αναγκαία και ου­ σιαστικά τεκμήρια γιατην υπόθεση που διερευνάται. ΤοΚακουργιοδικείοαπάντησεκαταφατικάκαισταδυοε­ ρωτήματαπουεγείρονται σε κάθεπερίπτωσηπου κρίνεται το εύλογο της υποψίας ήτης πίστης των αστυνομικών ορ30 γάνων γιατην ανάγκηδιεξαγωγής έρευνας υποστατικώνή αντικειμένων. Αποφάσισε ότι ο κ. Κουλέντης ειλικρινά πί­ στευε ότι ηέρευνα ήταναναγκαία γιατη διαλεύκανση των αδικημάτων που διερευνούσε και ότι οι πληροφορίες που είχε δικαιολογούσαν αντικειμενικά τηνπίστη ήτην υποψία 35 του. Ο κ. Πουργουρίδης εισηγήθηκε ότι ο κ. Κουλέντης δενέ­ πρεπε να γίνει πιστευτός αναφορικάμετον ισχυρισμό του ότι γνώριζε κατάτοχρόνο της σύλληψης τουSalem ότι είχε χρησιμοποιηθεί αυτοκίνητο τύπου TOYOTA για τη δολο40 φονική απόπειρατης προηγούμενης ημέρας που,όπως ι- 133 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)σχυρίστηκε, ήτανέναςαπότους λόγους πούτον οδήγησαν στην απόφαση ναερευνήσει το αυτοκίνητο. Ημαρτυρίαενώπιον του Κακουργιοδικείου κατέδειξε ότι το τηλέτυπο μετο οποίοτο Αρχηγείοτης Αστυνομίας γνω­ στοποίησε τοντύποτουαυτοκινήτουπουχρησιμοποιήθηκε για τη δολοφονική απόπειρα έφθασε στην αστυνομική Διεύθυνση Λάρνακας λίγα λεπτάπριν ήκατάτοχρόνο που ο κ. Κουλέντης αναχώρησε απότοναστυνομικό σταθμόγια ναερευνήσειτο διαμέρισματουSalemκαιναεκτελέσειτοέν­ ταλμα σύλληψης. 5 Το Κακουργιοδικείο, μετά από ανάλυση της μαρτυρίας, δέχτηκετον κ.Κουλέντηωςαξιόπιστομάρτυρα.Ό π ω ςέχει επανειλημμένα τονιστεί, το εκδικάζον δικαστήριο είναι σε μοναδική θέση να εξετάσει την αξιοπιστία των μαρτύρων. Μόνο σε περιπτώσεις όπουταευρήματα αξιοπιστίας είναι 15 αναντίλεκτα εσφαλμένα, ήέρχονται καταφανώςσε αντίθε­ ση με άλληαποδεκτή μαρτυρία, μπορεί βάσιμα το Εφετείο να ανατρέψει ευρήματα γεγονότων. Κριτήριο δεν είναι τα ευρήματα στα οποία εμείς θα προβαίναμε αν ήμαστε στη θέσητου Κακουργιοδικείου, αλλά ανδικαιολογείται η επέμ- 20 βασή μαςστο σημείοαυτό. . Αφού εξετάσαμε με μεγάλη προσοχή την ενδιάμεση από­ φασητου Κακουργιοδικείου, όπως καιτηντελική του από­ φαση,φθάσαμεστοσυμπέρασμα ότιδενυπάρχειπεδίογια παρέμβαση μετα ευρήματα του Κακουργιοδικείου. Επομέ- 25 νως απορρίπτεται καιαυτός ολόγος έφεσης. Καταλήγουμε ότι κανένας από τους λόγους που έχουν προταθεί δε δικαιολογεί επέμβαση στην απόφαση του Κα­ κουργιοδικείου. θ α ήτανάδικονα μησημειώσουμε ότι τό­ σο ηενδιάμεση όσο καιητελικήαπόφασητου Κακουργιοδι- 30 κείου καλύπτει διεξοδικά και μεπολλήεπιμέλεια κάθε νομι­ κή και πραγματική πτυχή της υπόθεσης, και είναι διατυ­ πωμένη προσεκτικά με καθαρότητα και σαφήνεια. Η ΕΦΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΥΕΦΕΣΕΙΟΝΤΑ, SALEHAU AL-HA­ MAD: 35 Ο Al-Hamadκαταδικάστηκεως αυτουργός βάσειτων δια­ τάξεων του άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα που επιτρέ­ πει την καταδίκηκαιτωνσυνεργών ωςπρωτογενώς υπαι134 2Α.Λ.Δ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας Πικής Λ. τίων για τη διάπραξητου εγκλήματος. Τοάρθρο 20(γ) και (δ)ορίζει ότι οποιοσδήποτε συνεργεί, παροτρύνει ήβοηθά στη διάπραξη του εγκλήματος, μπορεί να κατηγορηθείκαι να καταδικαστεί ως πρωταίτιος για το έγκλημα. Ο AI-Ha5 mad δεν έλαβε μέρος στην απόπειρα και η καταδίκη του στοιχειοθετείται βάσει τωνευρημάτωντουδικαστηρίουότι είχε συνεργήσει βοηθώντας ή παροτρύνοντας τον Salem στη διάπραξητων εγκλημάτων γιαταοποίαείχεκαταδικα­ στεί. 10 Γιατην εξέταση της έφεσης του Al-Hamad στο ορθό της νομικό πλαίσιο,είναι ανάγκηναγίνει αναφοράστη συμπε­ ριφορά, η οποία συνιστά συνέργια στη διάπραξητου εγ­ κλήματος. Τασυστατικά στοιχεία της συνέργιας προσδιο­ ρίζονται στην απόφασηR.v.Calhaem*. Παροδικήσχέση με 15 τον αυτουργό ήτους αυτουργούςτου εγκλήματος δε συνι­ στά παρότρυνση (counselling). Τα συστατικά στοιχεία της παρότρυνσης είναι(ι)Επαφήμεταξύτουπαροτρύνοντακαιτου αυτουργού κατάτηνοποία εξωθείται οτελευταίος ναδιαπράξειτο έγ20 κλήμα. (ιι)Αιτιώδης σχέσημεταξύτηςπροτροπήςγιατηδιάπρα­ ξητου εγκλήματος καιτης διάπραξηςτου,και (ιιι)διάπραξη του εγκλήματος μέσα στα πλαίσια τηςπα­ ρότρυνσης καιόχι ανεξάρτητααπό αυτή. 25 Εφόσο συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές η Κατηγο­ ρούσαΑρχήδεβαρύνεταινααποδείξειότιηπαρότρυνσηα­ ποτέλεσε ουσιώδη λόγο γιατη διάπραξητου εγκλήματος. Ο θεμέλιος λίθος της καταδίκηςτου εφεσείοντα ήταν το εύρημα για την άφιξητου στο εστιατόριο JULIANA μαζίμε 30 τον Salem, και η έρευνα την οποία έκαμε ως προς τη δια­ σταύρωση του Αγίου Τύχωνα, που δε μπορούσε να ερμη­ νευθεί ότι είχεάλλο σκοπό απότου να συνδράμει στη διά­ πραξητου εγκλήματος. Το κύριο ερώτημα που πρέπει να απαντηθείείναι αν το 35 εύρηματουδικαστηρίου ότι οAl-Hamad ήταντο πρόσωπο το οποίο έκαμε έρευνες αναφορικάμετη διαφυγήτουαυ­ τουργού ήτωναυτουργών απότησκηνήτου εγκλήματος, • [198512A11ER 266 135 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματκαι άλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)είναι βάσιμο. Ο κ. Πουργουρίδηςεισηγήθηκεότιτοεύρημα του δικαστηρίου ως προς την παρουσία του εφεσείοντα στοJULIANA είναι ανυπόστατο, γεγονόςπου καθιστάτην ακύρωση της καταδίκηςτου αναπόφευκτη. Η μόνη άλλημαρτυρίαπου έτεινενα ενοχοποιήσει τον εφεσείοντα ήταν- 5 (α) Ηπαρουσία τουαυτοκινήτουτο οποίο είχεστην κα­ τοχή του-ZPL016-στον κύριοδρόμοΛευκωσίας -Λεμεσού πριντη διάπραξη τουεγκλήματος. (β)Ηστάθμευσητουαυτοκινήτουτουπίσωαπότο αυτό- 10 κίνητο το οποίο οδηγούσεο Salem, σε κάποιο σημείο του δρόμουπριντη διάπραξη του εγκλήματος. (γ)Το ψευδές άλλοθι του ωςπρος τις κινήσεις τουτην η­ μέραδιάπραξης τουεγκλήματος,και (δ)οι ψευδείς ισχυρισμοί του ότιοSalemτου ήταν άγνω- 15 στος,ενώη μαρτυρίακατέδειξεότι όχι μόνογνωριζόταν αλ­ λά καιότιείχαν συναντήσεις στην Κύπρο. Ο κ. Γαβριηλίδηςεισηγήθηκεότι τα ψεύδησταοποία κα­ τέφυγε οAl-Hamadαποτελούσαν ισχυρή απόδειξητης ενο­ χήςτουκαιείχανάρειτιςαμφιβολίεςπου άφηνεημαρτυρία 20 του κ. Ηλιάδηγιατην αναγνώριση του εφεσείοντα. Στην υπόθεσηMawzKhan andAnotherv. Reginam*το Ανακτοσυμβούλιο (P.C.)επανέλαβεότιπροσφυγή στοψεύδος λογικάοδηγείστοσυμπέρασμα ενοχής,αρχή ηοποία απο­ τελεί απόρροιατηςανθρώπινης πείρας καιτηςλογικής. Η 25 αρχή αυτήέγινε επανειλημμένα δεκτήαπό το Ανώτατο Δι­ καστήριο (βλέπε,George Ο. Phihtasv. Republic.** Όπως υ­ ποδεικνύεται στην υπόθεση Foumidesv. Republic*** ενοχο­ ποιητικά συμπεράσματα, τα οποία μπορεί να συναχθούν από δηλώσεις του κατηγορουμένου, εξαρτώνται άμεσα 30 από τιςσυνθήκες κάτω από τιςοποίεςλέγονται,ιδιαίτερα από τα συμπεράσματα που μπορούν να προκύψουν ως προς τα κίνητρα,που οδήγησαν στην καταφυγή στοψεύ- * 11967]1AMΕΛ 80. ~
(1967)2CXJ
  1. — (l9eQ2C.UL
  2. 136 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ καιάλλων ν.Δημοκρατίας ΠικήςΔ. δος. Η προσφυγήστο ψεύδος δεστοιχειοθετεί (θετικά) τα συστατικά στοιχείατου εγκλήματος.Αποτελεί μαρτυρία,η οποία επεξηγεί καιρίπτειφωςοτησυμπεριφοράτου κατη­ γορουμένου και δίδει εγκληματικόχαρακτήρα σε πράξεις 5 γιατις οποίεςχωρεί και αθώα εξήγηση.Τοθέμαεξηγείται με πολλή σαφήνεια στο Σύγγραμμα WILLS ON CIR­ CUMSTANTIALEVIDENCE,7thed.,p. 112: 10 15 20 25 «Allsuchfalse,incredible,orcontradictorystatements,ifdis­ proved, or disbelieved, are not simply neutralized, but become of a substantive inculpatory effect. Even in such cir­ cumstances, however, guiltcannotbe safely infeπed, unless such a substratum of evidence, direct or circumstantial, has been laidascreatesanindependent'primafacie' case against theprisoner (PerMr. Justice Littledale inRex. v.Clan\, WarwickSumm.Ass. 1831). IndianNotes.-Incriminalcases,asarule,itisfor thepro­ secutiontoprovetheircaseandanaccusedpersonshouldnot -beconvictedmerelybecause hehastoldliesinhisdefence.In cases of circumstantial evidence, however, where facts are putforward onbehalf oftheprosecutionwhichunless explai­ ned justify an inference of guiltbeing drawn against theac­ cused itisbothlawfulandproperfortheCourttoconsiderthe explanation of these facts which theaccused putsforward in hisdefence (AbdulAzizv. Emp.t 321.C. 151;Emp.v. BisveswarDe, 24Cr.L.J. 145).* Ηπαρουσία του αυτοκινήτου του Al-Hamad στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού σεσυνδυασμόμετα ψεύδηωςπροςτις κινήσειςτουτην ημέραεκείνη, δικαιολογούσετοσυμπέρα­ σμα του Κακουργιοδικείου ότι ο οδηγόςτουαυτοκινήτου 30 ZPL016 την ημέρα εκείνη στο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού δεν ήτανάλλοςαπό τονAl-Hamad.Ταψεύδησταοποία κα­ τέφυγε απέβλεπαν στονααποκρύψουν τηνπαρουσία του στον κύριοδρόμοΛευκωσίας-Λεμεσού την οποία σηματο­ δοτούσε η παρουσία τουαυτοκινήτουτου. 35 Η στάθμευσητουαυτοκινήτουτουκαιεκείνουτουSalem σε σημείο του δρόμου,καταμαρτυρούν ότι οπρώτοςεφε­ σείων γνώριζεγιατην παρουσία του δεύτερουεφεσείοντα στο δρόμο Λευκωσίασ-Λεμεσού. Δεν τεκμηριώνουν όμως γνώσηεκμέρουςτουAl-Hamadγιατιςσυγκεκριμένεςεγκλη137 ΠικήςΔ. Αλ-Χάματκαι άλλωνν.Δημοκρατίας
(1989)ματικέςπροθέσειςτουRashedή,ενπάσηπεριπτώσει,δενα­ ποδεικνύουν παροχή βοήθειας ήπαρότρυνση γιατη διά­ πραξητουεγκλήματος. Στην υπόθεση Katsiamalisv. Republic* υιοθετήθηκε η από­ φασηR.v.TumbullandAnother, ** στην οποίααποφασίστη- 5 κεότι ψευδές άλλοθι δεβεβαιώνει αφ' εαυτούτηνπαρουσία του κατηγορουμένου στο μέρος που ο μάρτυραςλέγειότι τον είχε αναγνωρίσει. Ο μάρτυρας που κατέθεσε για την παρουσία του στο εστιατόριο JULIANA, ο εστιάτοραςΝί­ κος Ηλιάδης,σε κανέναστάδιοτηςμαρτυρίαςτου δενείπε 10 ότιοAl-Hamadήταντοπρόσωπο,πουαφίχθηκεστο εστια­ τόριοτου. Η μαρτυρίατου ήτανότιέμοιαζεμετο πρόσωπο εκείνο. Η αβεβαιότητα του ως προς την ταυτότητα του προσώπου εκείνου φαίνεταικαθαράαπότημαρτυρίατου. Ερωτήθηκε στην κυρίως εξέταση απότο δικηγόροτηςΔη- 15 μοκρατίαςτην πιο κάτω ερώτηση: «Ε. Τούτο το πρόσωπο βλέπεις το σήμερα στοΔικαστή­ ριο; (αναφερόμενοςστοπρόσωποτοοποίοείδεστοε­ στιατόριοτου). Α. Ό χ ι . j 20 Ε. Κύταξε καλάναδούμε. Α. Τούτος, αλλά δενείχεγένι (δείχνονταςτονSalem).» Στην αντεξέταση είπε: Ε. Κύριε μάρτυς,τοπρόσωπο που είδες και ήλθεστο μα­ γαζίσου ήτανέναςπου μοιάζειτουτρίτου κατήγορου- 25 μένου,έτσι; (oSalem). Α. Δενείχεμούσι, ήτανμετο μουστάκι καιταγιαλιά,ήταν με κουστούμι γκρίζο καιάσπροπουκάμισο. Ε. Δηλαδή,δεμπορείς μεάλλαλόγιαναπειςαντοπρόσω­ π ο που είδες την ημέρα εκείνη στο μαγαζί σου είναι 30 τούτος που βλέπεις σήμερα στο Δικαστήριο καιονομά­ ζεται τρίτος κατηγορούμενος; •
(1980)2C.L.R.W
  1. " 11976]3AllE.R.
  2. 138 2Α.Α.Δ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας Πικής Λ. Α. Για να είμαι ειλικρινής, επειδή έχει καιρό δε μπορώ να τον αναγνωρίσω.» Καταρχή η ομοιότητα μεταξύ δυο προσώπων μπορεί να είναι απατηλή και δε στοιχειοθετείτην παρουσία τ ο υ υπό5 πτου στο μέρος όπου τοποθετείται' και το στοιχείο της ο. μοιότητας έχασε, στο πλαίσιο της μαρτυρίας του κ. Ηλιά­ δη, την αποδεικτική τ ο υ αξία εν όψειτης αδυναμίας τ ο υ να συνδέσει τ ο πρόσωπο που είδεμε τον Al-Hamad και τελικά της αβεβαιότηταςτ ο υ ως προς την τ α υ τ ό τ η τ ατ ο υ προσώ10 που που είχε επισκεφθείτ ο κέντρο του στις 20.4.
  3. Η μαρ­ τυρία τ ο υ κ. Ηλιάδη δενάφησεκανένα περιθώριο για την α­ πόδοση οποιασδήποτε αποδεικτικής αξίαςσεα υ τ όαναφο­ ρικά μετην παρουσία του Al-Hamad στο εστιατόριοJULIA­ NA. Συνεπώς,δεντέθηκετ ο θεμέλιογιατην παρουσία τ ο υε15 φεσείοντα1στο εστιατόριοJULIANA ώστε η μαρτυρία τ ο υ κ. Ηλιάδη να είναι επιδεκτική επιβεβαίωσης από άλλες πη­ γές προς άρση αμφιβολιών -R. v. Tumbull andAnother. Οι ε­ πιφυλάξεις και αμφιβολίεςτου κ. Ηλιάδη ως προς την τ α υ ­ τ ό τ η τ α του προσώπου που επισκέφθηκε τ ο εστιατόριο 20 τ ο υ , και τελικά η ομολογία του «Για να είμαι ειλικρινής επει­ δή έχει καιρό δε μπορώ να τον αναγνωρίσω», εξουδετέρω­ σαν την αποδεικτική αξία της μαρτυρίας του για την πα­ ρουσία (αναγνώριση) τ ο υ Al-Hamad στο κέντρο τ ο . Στην ουσία η μαρτυρία του κ. Ηλιάδη ήταν ουδέτερη ως 25 προς την τ α υ τ ό τ η τ α τ ο υ οδηγού τ ο υ δεύτερου αυτοκινή­ τ ο υ . Δεν άφηνεπεριθώριο για βεβαίωση της από άλλη μαρ­ τυρία. Ενπάσηπεριπτώσει, τ ο ψευδέςάλλοθι τ ο υ εφεσείον­ τ α 2ως προς τιςκινήσεις τ ο υ στις20.4.87δεθα μπορούσε να αποτελέσει βεβαιωτική μαρτυρία γιατην παρουσία τ ο υ στο 30 κέντρο JULIANA ακόμα και στην περίπτωση που θα κρινό­ ταν -που δεν είναι η περίπτωση -ότι η μαρτυρία τ ο υ κ. Η­ λιάδη παρείχε κάποια βάση για την παρουσία τ ο υ εφε­ σείοντα (βλέπε, Tumbull, πιο πάνω, και Katsiamalis v. Re­ public)* 35 Ούτετ ο γεγονός ότι οAl-Hamad διεκινείτοστο δρόμο Λευκωσίας-Λεμεσού την ημέρατ ο υ εγκλήματος μπορεί να πλη­ ρώσει τ ο κενό ως προς την αναγνώριση τ ο υ στο κέντρο JULIANA.Το αναπόφευκτο συμπέρασμα είναι ότιδεν υπήρ- •
(1980)2C.LR.W7. 139 Πικής Δ. Αλ-Χάματ και άλλων ν.Δημοκρατίας
(1989)χε μαρτυρία που να αποδεικνύει ότιοAl-Hamad είχε επισκε­ φθεί μαζί μετον Salem και τ ο συνεπιβάτη τ ο υ τ οεστιατόριο JULIANA και ότιείχεπροβεί σεέρευνεςπου συνδέονταν άμε­ σα μ ε τ η διάπραξη τ ο υεγκλήματος.Το εύρηματ ο υ Κακουρ­ γιοδικείου ότι οAl-Hamad είχεεπισκεφθεί κάτω από τιςσυν- 5 θήκες που περιγράφηκαν τ ο εστιατόριοJULIANA, ήταν έ­ νας από τους βασικούς κρίκους της περιστατικής μαρτυ­ ρίας που οδήγησε στην καταδίκη τ ο υ εφεσείοντα. Χωρίς τη μαρτυρία αυτή η καταδίκητ ο υ εφεσείοντα καταρρέει' επει­ δή ήταν η μοναδική μαρτυρίαπου παρείχε θετική απόδειξη 10 για τ η γνώση και συνδρομή τουΑΙ-Hamad στη διάπραξη τ ο υ εγκλήματος από την οποία επίσης μπορούσε να προκύψει τ ο συμπέρασμα για τη συνωμοσία που προηγήθηκε. Η συμπεριφορά του Al-Hamad και ειδικότεραοι κινήσεις τ ο υ στις 20.4.87, σε συνδυασμό με τους ψευδείς ισχυρι- 15 σμούς που είχε προβάλει στις αστυνομικές Αρχές, εγείρουν πολλές υποψίες που καθίστανται ακόμα εντονότερες λόγω της έλλειψης οποιασδήποτε αξιόπιστης εξήγησης.Δεμετα­ φέρουν όμως την υπόθεση πέραν τ ο υ πεδίου των υπο­ νοιών και οριστικά δεν τεκμηριώνουν τ η συνεργασία τ ο υ 20 στα εγκλήματαπου διαπράχθηκαν πέραν από κάθε λογική αμφιβολία. Καταλήγουμε ότι η καταδίκη τ ο υ πρέπει να α­ κυρωθεί. Η έφεση του πρώτου εφεσείοντα ε­ πιτρέπεται και η καταδίκη του ακυ- 25 ρώνεται. Η έφεση του δεύτερου εφε· σείοντα απορρίπτεται. 140

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.