(1989)19 Μαΐου, 1989 (ΣΑΒΒΙΔΗΣ,ΚΟΥΡΡΗΣ, ΠΟΠΑΤΖΙΗΣ, Δ.Δ.) ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Εψεσείων, ν. KOURRIS DAM JOINT VENTURE, CONSTRUCTIONS, Εφεσίβλητων. (Ποινική Εφεση Αρ. 5098). Ποινή — Παράλειψη άμεσης γνωστοποίησης εργατικού ατυχή ματος κατά παράβαση του Περί Ατυχημάτων και Επαγγελμα τικών Νόμων (Γνωστοποίησις) Νόμου, Κεφ. 176 — Πρόστιμον £4 — Η απουσία του υπευθύνου υπαλλήλου της εφεσείβλητης στο εξωτερικό προβλήθηκε ως ελαφρυντική περίσταση — Η ποινή είναι έκδηλα ανεπαρκής — Γι' αυτό αυξάνεται σε πρόστιμο £50.- 5 Ποινή — Αρχές, που διέπουν επέμβαση του Εφετείου — Εκτενής αναφορά στην νομολογία. Στην υπόθεση α υ τ ή δεν είναι ανάγκη να αναφερθεί στο 10 σημείο α υ τ ό οτιδήποτε επιπρόσθετο των όσων αναφέρονται στις πιο πάνω περιληπτικές σημειώσεις, εκτός από τ ο ότι τ ο χρονικό διάστημα της καθυστέρησης στην υποβολή της σχε τικής γνωστοποίησης διάρκεσε 53περίπου ημέρες. Η έφεση γίνεται δεκτή. Αναφερόμενες 15 αποφάσεις: Iroas v. The Republic
(1966)2 C.L.R. 116; Pullen and Another v. The Republic
(1970)2C.L.R. 13; Attorney-General v. Kouppis and others, 1961C.L.R. 188; Attorney-General v. Vasiliotis
(1967)2 C.L.R.20; ' Attorney-General v. Yialtouris
(1983)2 C.L.R.345. 86 20 2Α.Α.Δ. Γενικός Εισαγγζλέας v.Kourris Dam 'Εφεσηγια ανεπάρκειαποινής. 5 10 Έφεση από τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας για ανεπάρκεια τηςποινής προστίμου £4.-,που επεβλήθη στην υπόθεση 26727/88 τ ο υ Επαρχιακού ΔΙκαοτηρίου Λεμεσού από τον Επ. Δικ. Παπά, για παράλειψη άμεσης γνωστο ποίησης εργατικού ατυχήματος κατά παράβαση των άρθρων 3
(1)(β),3
(4)και8
(1)τ ο υ ΠερίΑτυχημάτων και Επαγ γελματικών Νόσων (Γνωστοποίησις) Νόμου, Κεφ. 176. Λ. Κουρσουμπά (Κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας για τον εφεσείοντα. Β, Κ.Αψιλιανίδης, γ ι ατους εφεσίβλητους. ΣΑΒΒΙΔΗΣ, Δ. ανέγνωσε την ακόλουθη απόφαση του Δικαστηρίου. Η παρούσα έφεσηπου καταχωρίστηκε από το Γενικό Εισαγγελέατης Δημοκρατίας κάτω από τιςεξου15 οίεςπου τ ο υ παρέχονται σύμφωνα με τ ο Ά ρ θ ρ ο 137
(1)(β) τ ο υ Περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ.155, στρέφεται εναντίον της ποινής προστίμου £4.-που επιβλήθηκε στην εφεσίβλητη εταιρείαμετά από παραδοχή εκ μέρουςτης σε κατηγορία για παράλειψη άμεσης γνωστοποίησης εργατι20 κού ατυχήματος κατά παράβαση τ ο υ Περί Ατυχημάτων και Επαγγελματικών Νόσων (Γνωστοποίησις) Νόμου, Κεφ. 176. Ο λόγοςτης καταχώρησης τηςαίτησηςείναισύμφωνα με τον ισχυρισμό τ ο υ εφεσείοντα ό τ ι :25 «Η ποινή μόνο τ ο υ προστίμου των £4.-είναι παντε. λώς ανεπαρκής γιατί δεν είναι επαρκής ούτεγια την τ ι μωρία της εφεσίβλητης, ούτεγια την αναμόρφωση της ως εργοδότη, ούτε καιγια την αποτροπή παρομοίων α δικημάτων από άλλους.» 30 Τα γεγονότα που αναφέρονται στο Κατηγορητήριο και που δεν διαμφισβητήθηκαν από τ ο δικηγόρο της εφεσίβλη της εταιρείας κατά την πρωτόδικη διαδικασία είναιτ α ακό λουθα:- 35 «Η κατηγορούμενη μεταξύ2ας Μ α ΐ ο υ ,1988, και 24ης Ιουνίου, 1988,στην 'Αλασσα της Επαρχίας Λεμεσού ενώ ήτο εργοδότης,παρέλειψε να αποστείλη στον Επιθεω ρητή γραπτή γνωστοποίηση πάνω στο καθορισμένο έντυπο, σχετικά με ατύχημα που συνέβηκε στον εργο87 Σαββίδης Λ. Γενικός Εισαγγελέαςv. Kourris Dam
(1989)δοτούμενο της Θ ω μ ά Θωμά από τον Κάτω Αμίαντο κατά τ η διάρκειατης εργασίαςτ ο υ καιπου είχεως απο τέλεσμα να τον καταστήσει ανίκανο για εργασία για περισσότερες από τρεις ημέρες.» Η κατηρορία στηρίχθηκε στα Ά ρ θ ρ α 3
(1)(β),3
(4)και 8
(1)5 τ ο υ Περί Ατυχημάτων και Επαγγελματικών Νόσων (Γνωστοποίησις) Νόμου, Κεφ. 176,σύμφωνα μετ ο οποίο οεργο δότης οφείλει σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος να ειδοποιήσει «πάραυτα» (forthwith) τον Επιθεωρητή με τη συμπλήρωση και αποστολή του σχετικού εντύπου ( Ά ρ θ ρ ο 10 3[1]) και πως παράλειψη να το κάμει ισοδυναμεί με ποινικό αδίκημα ( Ά ρ θ ρ ο 3[4]) που συνεπάγεται (σύμφωνα με την αρχική πρόνοια) ποινή φυλάκισης μέχρι έξι μηνών ή προσ τίμου £25.-ή και τ α δυο (Άρθρο 8[1]). Η προνοούμενη ποινή των £25.-για τ ο π α ρ ά π τ ω μ α α υ τ ό καθώς και για όλα τ α 15 π α ρ α π τ ώ μ α τ α για τ α οποία προνοείται ποινή £25.- και/ή φυλάκιση έξι μηνών, έ;;ει αυξηθεί σε £300.- με τον Περί Αυξήσεων των Χρηματικών Ποινών (Ωρισμέναι Νομοθετι κοί Διατάξεις) Νόμο τ ο υ 1974(Νόμος 4τ ο υ 1974) καιμεταγε νέστερα σε £450.- με τον Περί αυξήσεως των Χρηματικών 20 Ποινών Νόμο τ ο υ 1987 (Νόμος 166τ ο υ 1987). Στο σχετικό Κατηγορητήριο της παρούσας υπόθεσης γίνεται α ν α φ ο ρ ά σχετικά με την ποινή στο Ά ρ θ ρ ο 8
(1)χωρίς πρόσθετη α ν α φ ο ρ ά στο Νόμο 166 τ ο υ 1987 που αύξησε τη σχετική χρηματική ποινή. Στο στάδιο α υ τ ό κρί- 25 νουμε σκόπιμο να τονίσουμε στις Εισαγγελικές Αρχές πως, για άρση κάθε παρεξήγησης, όπου οι χρηματικές ποινές τ ο υ αρχικού Νόμου έχουν αυξηθεί μετ ο Νόμο 166τ ο υ 1987 θ ά τ α ν σκόπιμο να αναφέρεται στο Κατηγορητήριο και ο Νόμος 166τ ο υ 1987. 30 Το μόνο που αναφέρθηκε στο Πρωτόδικο Δικαστήριο για μετριασμό της ποινής ήταν πως η καθυστέρηση οφειλόταν στο γεγονός ό τ ι ο υπεύθυνος απουσίαζε στη Σαουδική Αραβία. Η ευπαίδευτη δικηγόρος που παρουσιάσθηκε στην 35 έφεση εκ μέρους τ ο υ Γενικού Εισαγγελέα τόνισε τ η σοβαρό τ η τ α του αδικήματος,τ ο επιτακτικό της σχετικής πρόνοιας γ ι α άμεση κοινοποίηση τ ο υ ατυχήματος, τ η σημασία μιας τέτοιας παράλειψης, τ η μακρά χρονική περίοδο από την ημέρα που επισυνέβηκε τ ο ατύχημα μέχρ» την ημέρα που 40 88 2Α.Α.Δ. ΓενικόςΕισαγγελέαςv. KourrisDam ΣαββίδηςΔ. τελικά κοινοποιήθηκε, και ισχυρίστηκε πως η ποινή προσ τίμου £4.-που επιβλήθηκε δεν είναι ενδεικτική της σοβαρό τητας του αδικήματος, είναι έκδηλα ανεπαρκής και δεν μπορεί να θεωρηθεί σαν αποτρεπτική για τέτοιαςφύσεως 5 παραλείψεις. Ο ευπαίδευτος δικηγόρος της εφεσίβλητης εταιρείας ισχυρίστηκε πως ηπαράλειψη δεν οφειλότανσε εσκεμμένη αμέλεια αλλά σε καθυστέρηση υποβολής των σχετικών εντύπων λόγω απουσίας τ ο υ υπευθύνου, στα ζητήματα 10 α υ τ ά , υπαλλήλου της εφεσίβλητηςεταιρείαςστο εξωτερι κό. Ένα γεγονόςτο οποίο, κατά τ ο δικηγόρο της εφεσίβλη της εταιρείας, αναφέρθηκε στο Πρωτόδικο Δικαστήριο και τονίσθηκε απ' αυτόν στην έφεση και που έχει σημασία για το μετριασμό τηςποινής είναι,πως όταν οεργοδοτούμενος 15 υπόβαλε αίτηση για επίδομα λόγω ατυχήματος στις 7.5.1988, τ ο γεγονός ότι πράγματι ήταν θύμα εργατικού ατυχήματος πιστοποιήθηκε από τους εργοδότες τ ο υ , πράγμα που επιβεβαιώνει πως ηπρόθεση τους δενήταν να αποκρύψουν τ ο ατύχημα. Μόλις ο υπεύθυνος υπάλληλος, 20 πρόσθεσε ο ευπαίδευτος δικηγόρος, επέστρεψε από τη Σαουδική Αραβία και πληροφορήθηκε για την παράλειψη, συμπλήρωσε τ α σχετικά έντυπα κοινοποίησης τ ο υ ατυχή ματος και τ α απόστειλε στον Επιθεωρητή. Οι αρχέςπου διέπουν την επέμβαση τ ο υ Ανωτάτου Δικα25 στηρίου,ως Εφετείου από Ποινικά Δικαστήρια σε θέματα ποινής έχουν αποκρυσταλλωθεί σεσειρά αποφάσεων τ ο υ . Οι αρχές αυτές έχουν τονισθεί με σαφήνεια στην υπόθεση Michael Antoni Afxenti *Iroas» v. The Republic
(1966)2 C.L.R. 116, όπου στη σελίδα 118αναφέρονται τ α πιο κάτω:30 35 40 *«This Court has had occasion to state more than once in earlier cases, that the responsibility of imposing the appro priatesentencein acase,tieswith the trialCourt. The Court of appeal will only interfere with a sentence so imposed, if it is made to appear from the record that the trial Court misdirected itself either on the facts or the law; or, that the Court, in consideringsentence, allowed itself to be influenced by mat ter whichshould not affect the sentence; or, it is made to ap pear that the sentence imposed is manifestly excessive in the circumstances of the particular case.» Σχετική είναι και η απόφαση στην υπόθεση PuIIen&Anotherv. TheRepublic
(1970)2C.L.R.13στην οποία γίνεται ανα89 ΣαββίδηςΔ. ΓενικόςΕισαγγελέαςv. KourrisDam
(1989)φ ο ρ ά στην πιο πάνω υπόθεση και τονίσθηκε στις σελίδες 16-17,πως: «It has been said that sentencing is a verydifficult and very delicatefunction of the criminalcourt; and thatthe responsibi lity for measuring the sentence rests primarily with the trial 5 Court.... This Court willonly interfere with asentence where sufficient reasons are shown in a case, making intervention necessary. ...» Ό π ο υ η ποινή που επιβάλλεται από Ποινικό Δικαστήριο για ένα αδίκημα είναι έκδηλα ανεπαρκής είναι καθήκον και 10 υποχρέωση τ ο υ Γενικού Εισαγγελέα να τη διαμφισβητήσει καταχωρώντας έφεση κατά της ποινής. Ό π ω ς λέχθηκε στην υπόθεση Attorney-General v. Kouppis and Others, 1961 C.L.R. 188,198:«ln the circumstances, it seems to me that the Attorney- 15 General is fully justified infeeling the anxietywhich he appa rently feels about thiscase;and in takingthe coursewhich he has taken in the public interest.» Στην υπόθεση Attorney-General of the Republic v. Vasiliotis alias Kaizer and Another
(1967)2 C.L.R. 20, που αφορούσε 20 έφεση τ ο υ Γενικού Εισαγγελέα κατά της ποινής που επι βλήθηκε στον κατηγορούμενο πρωτόδικα τονίσθηκαν, στη σελίδα 25,τ α πιο κάτω:«Moreover,a sentencemusthave the effect of indicatingin the most practical way the seriousness of the offences which 25 we are here concerned with; and of acting as deterrent to other potential offenders.» Εκτός των πιο πάνω υποθέσεων υπάρχει σωρεία απο φάσεων τ ο υ Ανωτάτου Δικαστηρίου, στις οποίες ύστερα α π ό έφεση τ ο υ Γενικού Εισαγγελέατ η ς Δημοκρατίας κ α τ ά 30 της ποινής που επιβλήθηκε από Ποινικό Δικαστήριο, τ ο Ανώτατο Δικαστήριο α φ ο ύ κατάληξε στο συμπέρασμα πως οι ποινές που επιβλήθηκαν ήταν καταφανώς ανεπαρ κείς και μη ενδεικτικές τ η ς σοβαρότητας τ ο υ αδικήματος, επενέβηκε και τις αύξησε (βλέπε σχετικά την υπόθεση The 35 Attorney-General v. Yiallouris
(1983)2 C.L.R.345 (στην οποία γίνεται α ν α φ ο ρ ά σε αριθμό τέτοιων αποφάσεων). Ο ι πρόνοιες τ ο υ Ά ρ θ ρ ο υ 3
(1)τ ο υ Νόμου, Κεφ. 176,είναι ρητές και επιβάλλουν στον εργοδότη την υποχρέωση σε 90 2 Α.Α.Δ. Γενικός Εισαγγελέαςv. Kourris Dam Σαββίδης Δ. περίπτωση ατυχήματος να ειδοποιεί «πάραυτα» τον Επι θεωρητή συμπληρώνοντας και αποστέλλοντας στον τελευ τ α ί ο τ ο σχετικό έντυπο που αναφέρεται στο Δεύτερο Πίνακα τ ο υ Νόμου. Σύμφωνα μετ ο έντυπο α υ τ ό εκτός από 5 τις γενικές λεπτομέρειες πρέπει να αναφέρονται λεπτομέ• ρειες τ ο υ τόπου και της φύσεως τ ο υ ατυχήματος, αν το ατύχημα επισυνέβηκε λόγω λειτουργίας ήχειρισμού μηχα νημάτων, τ η φύση και την έκταση της σωματικής βλάβης όπως επίσης και αν το ατύχημα έχει καταχωρισθεί στο 10 Γενικό Βιβλίο Εγγραφών, που η τήρηση τ ο υ επιβάλλεται από τον Περί Εργοστασίων Νόμο, Κεφ. 134. Η άμεση γνωστοποίηση τ ο υ ατυχήματος παρέχει την ευκαιρία στην αρμόδια Αρχή να επιθεωρήσει έγκαιρα τ α υποστατικά για να εξακριβώσει τις συνθήκες τ ο υ ατυχήμα15 τος και κατά πόσο τ α μέτρα ασφάλειας έναντι εργατικών ατυχημάτωνν που προνοούνται από τον Περί Εργοστα σίων Νόμο, Κεφ. 134, όπως τροποποιήθηκε με τους Νόμους 43/64,32/72,22/87και 25/89 τηρούνται. Η αδικαιολόγητη καθυστέρηση της εφεσίβλητης εται20 ρείας να αποστείλει στον Επιθεωρητή γραπτή γνωστο ποίηση για τ ο ατύχημα που σύμφωνα με τ ο κατηγορητή ριο αντί να υποβληθεί στις 2 Μ α ΐ ο υ ,1988,υποβλήθηκε στις 24 Ιουνίου, 1988, και η παράλειψη της να συμμορφωθεί έγκαιρα με τ η ρητή πρόνοια τ ο υ Νόμου για άμεση κοινο.25 ποίηση, προσδίδουν στο αδίκημα μεγαλύτερη σοβαρότη τ α . Η δικαιολογίαπως ο υπεύθυνος υπάλληλος απουσίαζε στο εξωτερικό ή ότι στη σχετική αίτηση που υπόβαλε ο εργοδότουμενός για επίδομα λόγω ατυχήματος η εφεσί βλητη πιστοποίησε τ ο γεγονόςα υ τ ό ,δεν αποτελούν ικανο30 ποιητική δικαιολογία για τ η μη συμμόρφωση της με τ ο Νόμο. Κάτω από τ α περιστατικά της παρούσας υπόθεσης καταλήξαμε στο συμπέρασμα πως η ποινή προστίμου £4.που επιβλήθηκε στην εφεσίβλητη είναιπρόδηλα ανεπαρκής 35 και δεν ανταποκρίνεται προς τ η σοβαρότητατ ο υ αδικήμα τος. Για τ ο λόγο αυτό η έφεση επιτυγχάνει και η ποινή αυξάνεται σεπρόστιμο £50.-. Έφεση επιτυγχάνει. Ποινή αυξάνεται σε£50.- πρόστιμο. 91