3A»/VA. 5Αυγούστου,1989 [ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΘΕΟΧΑΡΗΣΗΡΑΚΛΕΙΔΗ, Αιτητής, ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΔΙΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, ΚαΘΌν η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 894/88) 5 1ο Εκτελεστή πράξη — Εισαγωγή αϊποχινήτον οχήματος από επαναπατριζόμενοι>ςΚνπρίονς — ΤελωνειακοίΑασμοί καιΦόροι Καταναλώσεως — Ο Περί Τελ(ϋ\·ειακώνΔασμών και Φόρων Καταναλώσεα)ςΝόμος, 1978 (Ν.18/78), άρθρο ΙΙ
(4)φ), όπ(ος έχει τροποποιηθεί από το άρθρο 2 τον Ν.309/87—Δε\' υπάρχει εκτελεστή πράξη προ τηςεισαγωγής τον οχή ματος. Ο Αιτώνυπέβαλεαίτησηγια απαλλαγήτου απότμήματου εισαγωγι κού όασμούβάσειτηςπιο πάνω νομικήςδιατάξεως. ΗαίτησηαπορρίψΟηκεεπίτωότιδενικανοποιούσετιςπροϋποθέσεις τηςενλόγωδιατά ξεως.ΟΑιτώνδενείχεεισάξειπράγματιτοαυτσκίνητοόχημα. ΜετηνΑίτησηΑκυρώσεωςοΑιτώνπροσέβαλετηναπορριπτικήτης αιτήσεωςτουπιοπάνω απόφαση. 15 Το Ανώτατο Δικαστήριοκατ'εφαρμογήν της νομικής αρχής στην υπόθεση Yiangou v. Republic
(1987)1C.LR.27 απέρριψετην Αίτηση Ακυρώσεως επίτωότιη επίδικηπράξηδενείναι εκτελεστή. 20 Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 1871 Ηρακλείδη ν. Δημοκρατίας
(1989)Αναφερόμενεςυποθέσεις: Γιάγκουν. Δημοκρατίας
(1987)3AAA. 27, 5 Ανδριανονν. ΥπουργούΟικονομικώνκαιΆλλου (19S9) 3ΑΛΛ. 1801, Κολοκασίδηςν.Δημοκρατίας
(1965)3ΑΛΛ. 542, Κυπριακά ΑλενροποιείαΑτό καιΆλλος ν. Δημοκρατίας
(1968)3 ΑΛΛ 12, 10 Κέλπηςν.Δημοκρατίας
(1970)3ΑΛΛ.196, Δημοκρατίαν. Χατζηπσντελή
(1989)3ΑΛΛ. 961, 15 Παπαξενοπούλονν. ΥπουργούΟικονομικώνκ.ά.
(1989)3ΑΛΛ.1407, Κάγκα·Ελευθερίονν. Δημοκρατίας
(1989)3ΑΛΛ. 262. Προσφυγή. 20 Προσφυγή εναντίον της απόφασης του Διευθυντή του ΤμήματοςΤελωνείωνμετηνοποίααπέρριψεαίτημα τουαιτητήγιατηνεισαγωγήαδασμολόγητουαυτοκινήτουσανΚύπριος πολίτηςπουεπαναπατρίσθηκε. 25 Λ. Κληρίόης, γιατον Αιτητή. Λ. Βασιλειάδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Β', για τον Καθ'ουη αίτηση. 30 ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ,Δ.:Ανάγνωσετηνακόλουθηαπόφα ση. Με τηνπροσφυγή αυτήζητείται ακύρωση της απόφασης τουΔιευθυντήτουΤμήματοςΤελωνείωνμετηνοποίααπέρρι ψε αίτηματουΘεοχαρη Ηρακλείδηγιατην εισαγωγή αδασμο- 35 λόγητου οχήματος. Ο αιτητής, ο οποίος είναι Κύπριος, εργάστηκε στις Αραβικές Χώρες από τις28.1.1976 μέχρι τις 305.1986όταν επανήλθεστην Κύπρογιαεγκατάσταση.Στις 18.4.1988 υπέβαλε αίτημα γιατηνεισαγωγή αδασμολόγητου οχήματος βάσει του Αρθρου 11
(4)(β) του Περί Τελωνειακών Δασμών και 1872 40 3 Α.ΑΛ. 5 Ηρακλείδην. Δημοκρατίας Χατζητσαγγάρης, Α. Φόρων Καταναλώσεως Νόμου 1978 (Αρ. 18/78)όπως τροπο ποιήθηκε με τοΑρθρο2 του Νόμου309/87σαν Κύπριος πολί της που εργάστηκε στο εξωτερικό για συνολική περίοδο δέκα τουλάχιστον χρόνων κατά τα τελευταία δώδεκα χρόνια πριν την επάνοδοτουγια εγκατάστασηστην Κύπρο. Τοάρθρο2 του Νόμου309/87προνοεί τα εξής: 10 15 20 25 "2.Τοάρθρο 11τουβασικούνόμου τροποποιείταιδιάτης εν τωτέλειαυτούπροσθήκης των ακολούθων νέωνεδαφίων: *
(4)Τηρουμένων των διατάξεων του παρόντος άρθρου ως και οιασδήποτε ετέρας διατάξεως οπουδήποτε δια λαμβανομένης και αφορώσης εις την ατελή εισαγωγή εμπορευμάτων, ωσαύτως απαλλάττονται του εισαγωγι κού δασμού ήκαι φόρου καταναλώσεως υπό τους ακο λούθους όρους καιπροϋποθέσεις (β)μηχανοκίνητα οδικάοχήματατων κλάσεων 87.02.11 και 87.02.19εισαγόμενα υπόήδιάλογαριασμόν πολίτου της Δημοκρατίαςο οποίος κατά τααμέσως προ της επα νόδου του εις τηνΔημοκρατίαδώδεκα έτη αποδεδειγμέ νως ειργάσθη εις το εξωτερικόν μετά την 20ήν Ιουλίου 1974 διά συνολικήν περίοδον τουλάχιστον 10 ετών, νοουμένου ότι η εισαγωγή γίνεται εντός ενός έτους από της ενάρξεως της ισχύος του παρόντος Νόμου ή εντός ενός έτους από της αφίξεως του δι'εγκατάστασιν εν τη Δημοκρατία- 30 35
(5)Η δυνάμει του ως προείρηται εδαφίου απαλλαγή εκ του καταβλητέουδασμούήκαι φόρουκαταναλώσεως εν ουδεμία περιπτώσει θαυπερβαίνει ταςΛΚ7,000εις εκάστην περίπτωσιν: 40 Νοείταιότιηαπαλλαγήκαθ' όσοναφοράειςταδικαι ούμενα δυνάμει των παραγράφων(β)και (γ)τουεδαφί ου
(3)πρόσωπα θαπεριορίζεται εις εν μόνον όχημα οι' εκάστην οικογένειαν'." Ο Διευθυντής του Τμήματος Τελωνείων με επιστολή του 1873 Χατζητσαγγάρης,Δ. Ηρακλείδην. Δημοκρατίας
(1989)ημερομηνίας3Σεπτεμβρίου 1988απέρριψετοαίτηματουαιτητήκρίνοντας ότι δενπληρούσε τις προϋποθέσεις για απαλλα γή. Τοκείμενο τηςεπιστολής είναιταακόλουθο: "Αναφέρομαι στο πιο πάνωθέμακαι λυπούμαι να σας πληροφορήσω ότι με βάσητα στοιχεία πουπαρουσιάσατε γιαυποστήριξη τηςαίτησης σαςδιαπιστούταιότι δε δικαι ούστε τέτοιαν απαλλαγήγιατί πριν από την επάνοδοσας στην Κύπρο στις 30.5.86για εγκατάσταση ηπερίοδος που εργασθήκατεστοεξωτερικό ανέρχεταισυνολικάσε9χρόνια και 315 μέρες δηλαδή δεν έχετε συμπληρώσει συνολική περίοδοτουλάχιστον δέκαχρόνωνόπωςπροβλέπειηκειμέ νηνομοθεσία". Ο αιτητής με επιστολήτου ημερομηνίας 21.10.1988ζήτησε την επανεξέταση τηςυπόθεσης τουπροβάλλοντας τον ισχυρι σμό, ότι σύμφωνα με τους δικούς του υπολογισμούς καιτα στοιχεία που επισυνάπτοντο στην επιστολήτου,είχεσυμπλη ρώσειτηνδεκαετίαπουαπαιτείταιαπότονόμο.Τοαίτηματου απορρίφθηκε και πάλι με επιστολή του Διευθυντή του ΤμήματοςΤελωνείωνημερομηνίας 1.11.1988. 5 10 15 20 Ο δικηγόρος των καθ'ων η αίτηση εγείρει προδικαστική ένστασηκαιισχυρίζεται ότιτοΔικαστήριο αυτόδενέχειαρμο διότηταναεπιληφθεί τηςυπόθεσηςγιατονλόγοότι η απόφα- 25 σηηοποίαπροσβάλλεται δεν είναι εκτελεστήστηρίζοντας το επιχείρημα του στην απόφασητηςΟλομέλειαςτου Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση Γιάγκον ν.Δημοκρατίας
(1987)3 Α.Α.Δ. 27. 30 Αντικρούοντας τηνανωτέρωεπιχειρηματολογία,οδικηγό ρος του αιτητή ισχυρίζεται ότι ηεπίδικηαπόφασηείναι εκτε λεστήδιοικητικήπράξηηοποίαμπορείναπροσβληθεί μεαίτη ση ακύρωσης διότι ο αιτητής εισήγαγε, όπως ισχυρίζεται, συγκεκριμένο αυτοκίνητο τύπου HONDA CIVIL 15 Y-D SALOON 1493 cc κατά τον Οκτώβριο 1988 και πλήρωσε το δασμόυπόένσταση. Σύμφωνα με το άρθρο 146 του Συντάγματος,το Ανώτατο Δικαστήριο έχειδικαιοδοσίαναελέγχειτηνομιμότηταδιοικητικής πράξης,απόφασης ή παράλειψης που είναι εκτελεστή. Εκτελεστή είναι η διοικητική πράξη που δημιουργεί έννομα 1874 35 40 3 A.AA Ηρακλείδην.Δημοκρατίας Χαΐζητσαγγάρης, Δ. δικαιώματα και έννομεςυποχρεώσεις, δηλαδή έννομααποτε λέσματα και συνίσταται στη δημιουργία, τροποποίηση,μετα βολή ήκατάργησηκάποιαςνομικήςκατάστασης. 5 10 Όπωςαναφέρθηκεστην υπόθεση Ανδριανού ν. Υπουργού ΟικονομικώνκαιΆλλον
(1989)3ΑΛΛ. 1801). "....αντικείμενοακυρωτικούελέγχου μπορείνααποτελέσουν μόνο πράξεις γενεσιουργοίδικαιωμάτωνκαι υποχρεώσεων στησφαίρατουΔημοσίουΔικαίου". Το συμβούλιο της Επικρατείας στα Πορίσματα της Νομολογίας 1929-1959 στησελίδα 237, χαρακτηρίζειτις εκτε λεστέςπράξειςσαν αυτές. 15 "δι'ωνδηλούταιβούλησις διοικητικούοργάνουαποσκοπού σα εις την παραγωγήν εννόμου αποτελέσματος έναντι των διοικούμενωνκαισυνεπαγόμενητηνάμεσονεκτέλεσιναυτής διάτηςδιοικητικήςοδού." 20 25 30 (Βλέπεεπίσης μεταξύάλλων Κολοκασίδης ν. Δημοκρατίας
(1965)3 Α.ΑΛ. 542,ΚυπριακάΑλενροποιείαΑτδ καιΆλλος ν, Δημοκρατίας
(1968)3Α.Α.Δ 12,Κέΐχηςν.Δημοκρατίας
(1970)3Α.Α.Δ.196,ΚυπριακήΔημοκρατία ν.Χατζηπαντελή
(1989)3 Α.Α.Δ.961). Πριν από τη θέσπιση του νόμου 309/87,η μόνιμη εγκατά στασηστο εξωτερικό γιασυνεχήπερίοδοδέκαετώνήταναπα ραίτητη προϋπόθεση του Διατάγματος στη Κ.Δ.Π. 188/82. ΤώραμετοΝ.309/87ημόλ-ιμηεγκατάστασηδενείναιαναγκαία καικάποιοςπουεργάζεταιστο εξωτερικό μπορείναδιεκδική σει την απαλλαγή πληρωμής δασμού για εισαγόμενο όχημα δυνάμει του άρθρου Π
(4)(β) όπως τροποποιήθηκε.Οι προϋ ποθέσεις πουτίθενταιείναιοι ακόλουθες: 35 (α)Συνολική δεκαετή περίοδο εργασίας μετά την 20ήν Ιουλίου 1974. 40 (β)Τα δέκα χρόνια να συμπεριλαμβάνονται στα δώδεκα χρόνια αμέσως πριν από την επάνοδο του στη Δημοκρατία. 1875 Χατζητσαγγάρης,Δ. Ηρακλείδην.Δημοκρατία;
(1989)(γ) Η εισαγωγήπρέπειναγίνεταιμέσασ'έναχρόνοαπότην έναρξητης ισχύος του Νόμου, δηλ.την μέραπου δημο σιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας πουείναιη 18ηΔεκεμβρίου 1987ή σ'ένα χρόνοαπότην άφιξη τουγιαεγκατάστασηστηΔημοκρατία. 5 ΟΔικαστήςκ.ΣτυλιανίδηςαναλύονταςτιςπρόνοιεςτουΝ. 309/87 στην υπόθεση Παπαξενοπούλου ν. Υπουργού Οικονομικώνκ.α.
(1989)3 ΑΛΛ. 1407) ανάφερε ταεξής: 10 "Ηπροϋπόθεσητης εργασίαςσυνολικής περιόδου 'τουλάχι στονδέκαετών'ικανοποιείταιανοαιτητήςεργαστείστο εξω τερικόδέκαχρόνιαστατελευταίαδώδεκαχρόνια. Οαιτητής πρέπει νααπασχολείται την εργάσιμη περίοδο τουχρόνου. Από ταδώδεκαχρόνια χαδέκα, καιόχι απαραιτήτως συνε- 15 χώςπρέπειναεργάζεταιστο εξωτερικό." Η απόφαση Πάγκου ανωτέρω αναφέρεται στις πρόνοιες του Διατάγματοςστην ΚΛΠ. 188/82αναφορικάμε εισαγωγή αδασμολόγητου οχήματος απόΚύπριο μόνιμαεγκατεστημένο στο εξωτερικό, ο οποίος επαναπατρίζεται.ΗΟλομέλεια απο φάνθηκεότι γιαναδημιουργηθεί εκτελεστή διοικητικήπράξη σχετικά με εισαγωγή αδασμολόγητων αυτοκινήτων πρέπεινα προηγηθεί η εισαγωγή του οχήματος στη χώρα. Το σχετικό απόσπασμααναφέρει(σελ. 29): "In our judgment thesub judicedecision was inthenature of aninformatory oradvisoryact,asunderthesaidOrder read inthelightof otherprovisionsof theCustoms Legislation was not an executory administrative act, the crucial words in the said order being 'the importation takes place within a reasonable time from their arrival'. That is the actual importation of the motor -vehicle in question and not the intendedfuture importation of same.TheOrder cannotbutbe read and interpreted subject to the definition of the word 'import' to be found in Section 2 of the Law, meaning the bringingofgoodsintotheRepublic from abroad byseaor air". 20 25 30 35 (Ηυπογράμμισηδικήμου) 40 Την απόφαση αυτήανάφερεκαιο Δικαστής κ. Πικήςστην υπόθεση Αίγλη Ε)>ευθερίον - Κάγκα ν.Δημοκρατίας
(1989)3 1876 3ΑΛΛ. Ηρακλείδην. Δημοκρατίας Χατζητσαγγάρης,Δ. Α.Α.Δ. 262 τονίζονταςταεξής: 5 ί0 15 20 25 30 35 40 "Ηαρχή πουαποτέλεσε τηνβάση γιατηνλύση τηςδιοικητι κής διαφοράς στη Γιάγκου είναι η εξής: Το λεκτικό της Κ.Δ.Π.188/82καιηεφαρμογήτηςδιατάξεωςαυτήςσταπλαί σιατηςνομοθεσίας ΠερίΤελωνειακών Δασμών καιΦόρων Καταλανώσεως (Ν.18/78) επιτρέπουντηνέκδοσηκαθοριστι κήςαποφάσεωςγιαταδικαιώματατου εισαγωγέα,και επο μένωςεκτελεστής,μόνοκατάτονχρόνοεισαγωγήςτουαυτο κινητού.Δεναποκλείει,πρέπειναπροσθέσωηνομοθεσίατην έκφρασηπροκαταρκτικήςαπόψεως αναφορικά μετηνυπο χρέωση γιατηνκαταβολήδασμού.Ούτε ηέκφρασηγνώμης ούτεη παροχήπληροφοριών γιατηνυποχρέωσηκαταβολής δασμώνμεταβάλλει τηνφύσητηςπράξεως.Ηγένεσηεκτελεστηςδιοικητικήςπράξεωςκρίνεταιαντικειμενικάμεβάσητις εξουσίεςτης Διοικήσεως νακαθορίσει ταδικαιώματαήτις υποχρεώσειςτουδιοικούμενου.Ηαπόφασηπρέπειαφεαυτής ναέχειάμεσεςνομικές επιπτώσεις." Το λεκτικό του Νόμου 309/87 όπως και το λεκτικό του ΔιατάγματοςστηνΚ.Δ.Π. 188/82πουεξετάστηκεστιςανωτέρω αποφάσεις, εξυπακούειτη λήψη συγκεκριμένης απόφασης από τηΔιοίκησηαναφορικάμεταδικαιώματατουεισαγωγέαοχή ματος. Δηλαδή η απόφασηπρέπει να είναι εκτελεστήκαινα δημιουργεί άμεσααποτελέσματα. Στηνπαρούσα περίπτωσηοαιτητήςστοαίτηματουημερο μηνίας 18.4.1988 γιαεισαγωγήαδασμολόγητουοχήματοςανά φερεσταστοιχείατουαυτοκινήτουότιείναι"καινούργιο".Δεν είχε εισαγάγει συγκεκριμένο όχημα,ούτε έδωσεοποιαδήποτε στοιχεία.Ούτεστηνεπιστολήτουημερομηνίας21.10.88,μετην οποίαζητάτηνεπανεξέτασητηςυπόθεσηςτου, συμπεριλαμβά νειότιέχειεισαγάγεισυγκεκριμένο όχημα, παράμόνοπαραθέ τει σαν λόγο για επανεξέταση το ότι έχει συμπληρώσει την δεκαετίαπουπροβλέπει η κειμένη νομοθεσία σύμφωναμεεπισυνημμένα στοιχεία.Επίσηςδενεμφαίνεταιαπότοφάκελοτης υπόθεσης ανοαιτητήςεισήγαγε συγκεκριμένο όχημα. Το Δικαστήριο εξετάζει τη νομιμότητα των διοικητικών πράξεων μεβάση ταστοιχείαπουέχειενώπιοντηςηδιοίκηση κατάτονχρόνοτηςλήψης τηςαπόφασης. 1877 Χατξητσαγγάρης, Δ. Ηρακλείδην.Δημοκρατίας
(1989)Οαιτητήςούτεστην αρχικήτουαίτησηούτεστην μεταγενέ στερη επιστολή τουγιαεπανεξέτασηδεναναφέρεισυγκεκριμέ νη εισαγωγή. Σύμφωναμετιςπροαναφερόμενες αρχέςκαιτηναπόφαση τηςΟλομέλειαςστηνυπόθεσηΓιάγκον,ηπροσβαλλόμενηαπό φασηδενέχειεκτελεστόχαρακτήρααλλάείναι απλώς πληρο φοριακήκαιδενπαράγει οποιαδήποτε αποτελέσματα για τον αιτητή. 5 10 Έτσι, δενμπορεί νααποτελέσει αντικείμενο αναθεώρησης βάσει τουάρθρου 146τουΣυντάγματος. Σαν αποτέλεσμα, ηπροσφυγήαπορρίπτεται.Δενεκδίδεται διαταγήγιαέξοδα. Ηπροσφυγήαπορρίπτεται χωρίςέξοδα. 1878 15