clr/1989/1989_3_2263.pdf

(1989)άλλων,ότιυπήρξεπαράβασητουΑρθρου25τουΣυντάγματοςκαιτης αρχήςτης ισότηταςσε σύγκριση μετην μεταχείριση,πουέτυχε ηάλλη βιομηχανίατσιμέντου (Τσιμεντοποιείο Βασιλικού). Το Ανώτατο Δικαστήριο, αφού αναφέρθηκε στους λόγους καθυστερήσεως της εκδικάσεως τηςυποθέσεως και επιβεβαίωσε τηνευθύνηνκαιτου ιδίουτουΔικαστηρίουγιαταχείααπονομή της δικαιοσύ­ νης,απέρριψετηνεισήγηση γιαδυσμενήμεταχείρισητηςΑιτούσηςεπί τω ότι δεν εθεμελιώθη, δεν εδέχθη την εισήγηση για παράβασητου Αρθρου 25 τουΣυντάγματοςκαιτέλος,αφούδιεπίστωσε ότιηδιοίκησηδιεξήγαγε δέουσαν έρευνα, απέρριψετηνΑίτηση Ακυρώσεως. 5 10 Η Αίτηση Ακυρώσεως απορρί­ πτεται. Ουδεμία διαταγή για έξοδα. 15 Αναφερόμενεςυποθέσεις: ImpalexAgenciesLtdv. Republic

(1970)3C.L.R. 361, 20 Meridian Trading Co.Ledv. MinisterofCommerceandIndustry

(1987)3 C.L.R. 1930, EleourgiaPettemeride Ltdv. Republic

(1988)3CLR.

1. 25 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασης του Υπουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας με την οποίακαθόρισε ανώτατη τιμήπώλησης τσιμέντου καιπεριόρισε τοδικαίωμαεξαγωγής και την αναλογία συμμετοχής των δύο επιτόπιων βιομηχα­ νιών στην ικανοποίησητης Κυπριακής αγοράς. 30 Γ. Κακογιάννηςκαι Μ.Μαλαχτού (κα), γιατους Αιτητές. Κλ. Αντωνιάδης, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ων η αίτηση. ' 35 ΠΙΚΗΣ, Δ.: Ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Θεωρώ καθήκον μου πριν επιληφθώ των επιδίκων θεμάτων να επε- 40 ξηγήσω τους λόγους που οδήγησαν στην καθυστέρηση στην εκδίκασητης προσφυγής αυτής. Η προσφυγή καταχωρήθηκε 2264 3ΑΑΛ. ΚυπριακήΕτ.ΤσιμέντωνΛτδ ν.Δημοκρατίας Πικης,Δ. στις2/12/78 καιορίστηκε γιαεκδίκασηενώπιον τουΈντιμου κ. Τριανταφυλλίδη, τέως Προέδρου του Ανωτάτου Δικαστηρίου. 5 10 Στο πρώτο στάδιο της διαδικασίας εξετάστηκαν με τη συγκατάθεση των διαδίκων ορισμένα νομικά σημεία που αφορούσαντονομικό υπόβαθρο τηςεπίδικης απόφασης,ιδι­ αίτερα την ισχύ και εγκυρότητα των Κανονισμών Αμυνας βάσει των οποίων ο Υπουργός Εμπορίου έθεσε υπό έλεγχο τηνεμπορίατσιμέντων καικαθόρισετηνανώτατητιμήπώλη­ σης. Μεενδιάμεση απόφασητουΔικαστηρίου που εκδόθηκε στις 19/6/82 κρίθηκε ότι οι κανονισμοί δεν ατόνησαν ούτε καταργήθηκαν συνεπώς παρείχαν νομικό έρεισμα στον Υπουργό ναπροβεί στον έλεγχοτηςδιάθεσης τσιμέντου. 15 20 25 30 35 40 Μετά την απόφαση δόθηκαν οδηγίες από τον κ. Τριανταφυλλίδη για την υποβολή γραπτών αγορεύσεων για τον προσδιορισμό των εκατέρωθεν θέσεων καιτην επιχειρη­ ματολογία γιατηνυποστήριξη τους. Οι διάδικοιδε συμμορφώθηκανμε τις οδηγίες του Δικαστηρίου. Τελικά ηγραπτή αγόρευση των αιτητώνκαταχωρήθηκεστις 7/11/86 και εκείνη των Καθ'ωνη Αίτησηστις 11/2/
2. Ηαπαντητικήαγόρευση των αιτητώνδόθηκεκαιπάλικαθυστερημένα,στις6/6/
3. Ηακρόασητηςυπόθεσης ορίστηκε στις 15/9/87 αλλάανα­ βλήθηκε έπειτα από αίτηση του δικηγόρου των αιτητών και επανορίστηκεγιαακρόασηστις8/1/
4. Σεμεταγενέστερο στά­ διο οι οδηγίες του Δικαστηρίου τροποποιήθηκανκαι η υπό­ θεσηαφέθηκεγια μνεία την ίδιαημερομηνία. Τημέρα εκείνη η υπόθεσηαναβλήθηκεγιατις 3/2/88 γιατην έκδοση οδηγιών καιστησυνέχεια στις20/2/
5. Όπωςφαίνεταιαπόταπρακτικάτουδικαστηρίου,οι διά­ δικοιήγειρανθέμαπροσαγωγής μαρτυρίαςγιατηδιασαφήνισηορισμένων πτυχώντηςυπόθεσης οπότανδόθηκανοδηγίες γιατηνκαταχώρισηενόρκωνδηλώσεων.Οκ.Τριανταφυλλίδης όρισε την υπόθεση για την έκδοση περαιτέρω οδηγιών στις 27/6/
6. Στο μεταξύ ο κ. Τριανταφυλλίδης παραιτήθηκε από τη δικαστική του θέσηγια να αναλάβει απότην 1/4/88 καθήκο­ ντα Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας. Η εκδίκαση της 2265 Πικής, Δ. ΚυπριακήΕτ.ΤσιμέντωνΛτδ ν.Δημοκρατίας

(1989)υπόθεσης ανατέθηκε σε μένα βάσει του προγράμματος που καταρτίστηκεαπότοΑνώτατο Δικαστήριογιατην κατανομή των υποθέσεων που εκκρεμούσαν ενώπιον του κ. Τριανταφυλλίδη. 5 Η υπόθεση άχθηκε ενώπιον μου για πρώτη φορά στις 27/6/

1. ΗπαράλειψηεμφάνισηςδικηγόρουγιατηΔημοκρατία οδήγησε στην αναβολήτηςυπόθεσης για τις 2/7/88.Τημέρα εκείνη διαπιστώθηκεότι οι καθ' ων ηαίτηση είχανπαραλεί­ ψει νακαταχωρήσουνένορκηομολογία γιαταθέματαγιατα 10 οποία είχαν δοθεί νωρίτερα οδηγίες από τον κ. Τριανταφυλλίδη. Τους δόθηκε παράτασηχρόνου μέχρι τις 14/9/
2. Επειδή οι διάδικοι ζήτησαν να αντεξετάσουν τους μάρτυρες, η υπόθεση ορίστηκε για την ακρόασητης μαρτυ­ ρίας στις 19/10/
3. Τοαίτημαγια αντεξέτασητων μαρτύρων 15 αποσύρθηκε την ημέρα εκείνη και η υπόθεση ορίστηκε για διευκρινίσεις στις 30/11/88,ημερομηνία που μετατοπίστηκε με οδηγίες του δικαστηρίουγιατις 21/12/88.Οι αι,τητέςδια­ πίστωσαν ότι ηένορκη ομολογία πουδόθηκεεκ μέρους τους περιείχε ορισμένα ανακριβή στοιχεία και ζήτησαν να τους 20 παρασχεθεί ηευκαιρίαναταδιορθώσουν ώστενα στοιχειο­ θετηθεί το σωστό υπόβαθρογεγονότων. Η ακρόαση τηςυπό­ θεσης συμπληρώθηκε την 1/3/89και13/4/
4. Θεώρησα υποχρέωση μου να κάμω εκτεταμένηαναφορά στους λόγους πουοδήγησανστηνκαθυστέρησητηςυπόθεσης επειδήηεκδίκασηυποθέσεων μέσασεεύλογο χρόνοαποτελεί σύμφωνα με το άρθρο 30.2 του Συντάγματος πρωταρχική ευθύνητουΔικαστηρίου,τόσο ατομική τουΔικαστήπουεπι­ λαμβάνεται της υπόθεσης όσο καισυλλογικήτηςδικαστικής εξουσίας στο σύνολοτης. Το γεγονός ότι οιδιάδικοιευθύνο­ νται στην υπόθεση αυτή κυρίως για την καθυστέρηση δεν απαλλάσσει τοδικαστήριοαπότηδική τουευθύνητηνοποία συμμερίζομαι καιγιατηνοποίαεκφράζωβαθειά λύπη. 25 30 35 Τώραθαασχοληθώ μεταγεγονότατηςυπόθεσηςκαιτους λόγουςγιατουςοποίουςεπιδιώκεταιη ακύρωσητηςεπίδικης απόφασης:Οι αιτητές, η Κυπριακή Εταιρεία Τσιμέντων Λτδ, είναι βιομηχανία τσιμέντου η οποία λειτουργεί βάσει άδειαςπου έχει εκδοθεί δυνάμει των διατάξεων του Περί Βιομηχανίας 2266 40 3ΑΛΛ. 5 10 15 ΚυπριακήEx.Τσιμέντων Λτδν. Δημοκρατίας Μίκης,Δ. Τσιμέντου (ΕνθάρρυνσιςκαιΈλεγχος) Νόμου-Κεφ.
5. Η μόνη άλλη βιομηχανία τσιμέντου που λειτουργούσε στην Κύπροκατάτονκρίσιμοχρόνο, το 1978 καιτηνπερίοδοπου είχεπροηγηθεί, ήτανη ΒιομηχανίαΤσιμέντου Βασιλικού.Τα τραγικάγεγονότατου 1974 δημιούργησαντεράστιοστεγαστι­ κό πρόβλημα στον τόπο για την αντιμετώπιση του οποίου χρειάστηκε να οικοδομηθούν χιλιάδες οικιστικές μονάδες. Ως αποτέλεσμα ηζήτηση γιατσιμέντο, βασικό οικοδομικό υλικό, αυξήθηκε κατακόρυφα. Ηαύξηση αυτήσυνέπεσεκαι μεαύξησηζήτησηςτουπροϊόντος στηδιεθνήαγορά,γεγονός που επέτεινε τις δυσχέρειες στην αντιμετώπιση των επιτό­ πιων αναγκών. Ηδιαπίστωση αυτήοδήγησε τον Υπουργό ΕμπορίουκαιΒιομηχανίαςστηναπόφασηνακηρύξειτοτσι­ μέντο ως ελεγχόμενο είδος βάσει των Κανονισμών Αμυνας του 1946 προςτοσκοπόεξασφάλισηςτωνπροϋποθέσεωνγια την ευχερέστερη ικανοποίησητων αναγκώντης Κύπρου.Το διάταγμα γιατονέλεγχο τουεμπορεύματος εκδόθηκε στις 15/7/
6. Στις 9/3/78 εγκρίθηκε αίτημα των βιομηχάνωνγια αύξησητηςτιμήςπώλησης τουπροϊόντος. 20 25 30 35 40 Όπως προκύπτει από το σημείωμα του Υπουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας,ημερομηνίας 1/12/78στο οποίο συνοψίζονταιταουσιώδηγεγονότατηςυπόθεσης,οιανάγκες τηςκυπριακήςαγοράςεπιτάθηκαντο 1978,γεγονός που οδήγησε στην έκδοση του διατάγματοςτης 4/11/78μετοοπού) καθορίστηκε η ανώτατη τιμή πώλησης τουεμπορεύματος. Στη συνέχεια μεαπόφασητης7/11/78 πουλήφθηκεβάσειτου Περί Αμυνας (Εξαγωγή Εμπορευμάτων) Κανονισμών του 1956 τέθηκεέλεγχοςστην εξαγωγήτσιμέντου. Γιατηνεξαγωγήτου προϊόντος απαιτείτο άδεια, ηχορήγηση της οποίας συναρτάτο μετην ικανοποίησητων επιτόπιωναναγκών που καθορίστηκαν σε50.000 μ.τ.γιακάθε ένα από τους μήνες Νοέμβριο καιΔεκέμβριο του 1978.Μετην ίδια απόφαση καθορίστηκε η αναλογία συμμετοχής της κάθε μιας από τις δυο επιτόπιες βιομηχανίες τσιμέντου στην ικανοποίησητων κυπριακών αναγκών. Η υποχρέωση της τσιμεντοποιείας Βασιλικούκαθορίστηκεσεποσοστό 70%καιεκείνητωναιτη­ τώνσε30%.Στονπροσδιορισμό τηςαναλογίας αυτής λήφθη­ κανυπόψη,όπως φαίνεταιστο σημείωμα της 1/12/78 όλατα σχετικά μετη λειτουργικότητα, την παραγωγικότητακαι το περιθώριοκέρδουςδεδομένατηςκάθε εταιρείας. 2267 Πικής,Δ. ΚυπριακήΕτ.Τσιμέντων Λτδ ν.Δημοκρατίας

(1989)Δεν έχει αμφισβητηθείη εξουσία του Υπουργού ναθέσει υπόέλεγχοτηνεξαγωγήτσιμέντουήηανάγκηπουεπέβαλετη λήψη τουμέτρουαυτού. Οι ενστάσεις τωναιτητών αφορούν την ανώτατητιμή πώλησης του προϊόντος πουκαθορίστηκε μετην απόφασητης4/11/78 καιτον περιορισμό του δικαιώματοςεξαγωγήςκαθώςκαιτηναναλογίασυμμετοχής τωνδυο επιτόπιων βιομηχανιών στην ικανοποίηση της κυπριακής αγοράς.Αναλυτικότερα οι λόγοιγιατους οποίουςεπιδιώκε­ ταιηακύρωσητωνσχετικών αποφάσεωνσυνίστανταιστην: 5 10

(1)Παραβίαση του δικαιώματος που κατοχυρώνει το άρθρο25 γιατην ελεύθερηεμπορία.

(2)Παραβίασητουδικαιώματοςτηςισότηταςπουκατοχυ­ ρώνεται από τοάρθρο28,και 15

(3)Ανεπαρκήή πλημμελή έρευνατωνδεδομένωνπουσχε­ τίζονταιμετουςδείκτεςπαραγωγικότηταςκαικέρδους των δυοεταιρειών. 20 Οι καθ' ων ηΑίτησηυποστήριξαν ότιηεπίδικη απόφαση λήφθηκε στα πλαίσια των εξουσιών που παρέχει ο Νόμος στην αρμόδιααρχήκαι μετάαπόενδελεχήέρευνα όλων των γεγονότων που σχετίζονται με τις δυο βιομηχανίες και τις ανάγκεςτηςκυπριακήςαγοράς. • 25 Η ίση μεταχείριση των πολιτών απότηΔιοίκησηκατοχυ­ ρώνεται ως θεμελειωδες δικαίωμα από το άρθρο 28.1 του Συντάγματος.Ηέννοια της ισότηταςκάτωαπότο άρθρο28, όπως έχει επανειλημμένα διακηρυχθεί, δεν αποβλέπει στην 30 αριθμητική εξίσωση φαινομενικά ομοίων υποκειμένων του δικαίου αλλά στην ουσιαστική ισότητα που επιβάλλει τόσο τηνεξίσωση ομοιογενών πραγμάτωνόσοκαιτον αποκλεισμό της εξομοίωσης ανομοιογενών στοιχείων. Το θέμα είχατην ευκαιρίαναπραγματευθώστηνπρόσφατηαπόφασητηςολο- 35 μέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναφορά 2/89

(1989)3Α.Α.Δ.1931). Ο ισχυρισμός τωναιτητώνότιέτυχανάνισης μεταχείρισης σε σχέση με τη βιομηχανίαΒασιλικού δεν έχει τεκμηριωθεί. Τα στοιχεία ενώπιον του δικαστηρίου αποκαλύπτουνότι η αρμόδιααρχήέλαβευπόψηόλατασχετικά μετηλειτουργία, 2268 40 3 Α.Α.Δ. 5 10 15 20 ΚνπριακηΕτ.Τσιμέντων Λτδ ν.Δημοκρατίας Πικής,Δ. την παραγωγή,τηδυναμικότητακαιτις ιδιομορφίες τωνδυο βιομηχανιών.Τογεγονός ότιη βιομηχανίαΒασιλικού διέθετε πλέον σύγχρονα μηχανήματα και συνεπώς είχε μεγαλύτερη ευχέρεια για την παραγωγήτου προϊόντος λήφθηκεσοβαρά υπόψη και οδήγησε στη μείωση του ποσοστού συμμετοχής των αιτητώνσε μόνον 30%. Τοδικαίωματου"ελευθέρως εμπορευεσθαι" δε συνεπάγε­ ται την ανεξέλεγκτη εξαγωγή εμπορευμάτων. Ό,τι ισχύειγια την εισαγωγή εμπορευμάτων σε συσχετισμό με την άσκηση των δικαιωμάτωνπουκατοχυρώνει τοάρθρο25 (Βλ. μεταξύ άλλων ImpalexAgencies Ltd v. Republic

(1970)3 C.L.R. 361, MeridianTrading Co. Ltd v. Minister of Commerce and Industry

(1987)3 C.L.R. 1930, Eleourgia Pettemeride Ltd v. Republic(\9$$) 3C.L.R. 1SS0) εφαρμόζεταικατ'ανα­ λογία και για τους ίδιους λόγους καιγια την εξαγωγή εμπο­ ρευμάτων. Ήταν ελεύθεροι οι αιτητές να συναλλαγούν με οποιοδήποτε υπό την αίρεση και σύμφωνα με τους περιορι­ σμούς που είχαν νόμιμα επιβληθεί. Ακόμα και αν αποφασίζετοτο αντίθετο,οι περιορισμοί πουτέθηκανγιατην εξαγω­ γή τσιμέντου βάσει των σχετικών νομικών διατάξεων ήταν απόλυτα αναγκαίοι,αν όχι επιτακτικοί για την εξασφάλιση μεταξύ άλλων της δημόσιας υγείας τηστέγαση των χιλιάδων εκτοπισθέντων. 25 Η προστασία της δημόσιας υγείας είναι ένας από τους λόγους γιατους οποίους μπορεί ναπεριοριστούν τα δικαιώ­ ματαταοποίαεξασφαλίζει το άρθρο25.1 τουΣυντάγματος. 30 · Τέλος ηέρευνα που είχε διεξαχθεί δεν παρουσιάζεικενά. Επεκτάθηκε σε όλα τα συναφή στοιχεία συμπεριλαμβανομέ­ νων και των λογαριασμών που έτειναν να.ρίξουν φως σε θέματα σχετικά με το κόστος παραγωγής και τα περιθώρια κέρδους. 35 40 Καταλήγουμε ότι η έρευνα της Διοίκησης όχι μόνο δεν ήτανανεπαρκήςαλλάμπορούσε βάσιμαναχαρακτηριστεί ως ενδελεχής. OLεπίδικεςαποφάοειςλήφθηκανμετάαπόδέουσα έρευνα και στα πλαίσια των εξουσιών που παρέχονται στη Διοίκηση. Δεν υπάρχει πεδίο για παρέμβαση και κατ' ακο­ λουθία η προσφυγή απορρίπτεται. Οι επίδικες αποφάσεις επικυρώνονται στο σύνολο τους βάσει των διατάξεων του 2269 Πικής,Δ. Κυπριακή Ετ.Τσιμέντων Ατό ν.Δημοκρατίας

(1989)άρθρου 146.4(a) τουΣυντάγματος. Δεν εκδίδεται διαταγήγια τα έξοδα. Η προσφυγή απορρίπτε­ ταιχωρίςέξοδα. 2270 5