(1989)ISΝοεμβρίου. 19S9 [ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ, Αιτητής. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ'ων η Αίτησί). (Υπόθεση Αρ.185/89) Φορολογία — Κεφαλαιοιγιχά κέρδη — Διαχωρισμός γης σε οικόπεδα — Δωρεά οικοπέδου στον νιό τον αιτονχπος και δωρεά οικοπέδου στη θυγατέρα του αιτούσας — Πώληση τον οικοπέδου από τον νιό και τον οικοπέδου από τη θυγατέρα α\Ίίστοι/α — Εικονικότητα δωρεών — Ο Περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμος τον 1978, Άρθρο 36
(1)— Ετ,νψει τον τεκμηρίου της νομιμότητας των διοικητι κών πράξεων το βάρος αποδείξεως λόγον ακνρ<ΰσεως πίπτει στονς ώμους τον αιτοΐηπος — Στις περιπτώσεις εικονικότητας το Δικαστι)ριο δεν επεμβαίνει, εάν η απόφαση ήταν εύλογα επιτρεπτή στον καθ7 ον η Αίτησί} Ακνριΰσεως. Στην παρούσα υπόθεση ο αιτών διαχώρισε γη σε νέα οικόπεδα. Στις 3/12/S5 δώρισε ένα απ' αυτά στη θυγατέρα του,η οποία αυθημε ρόν το πώλησε σε τρίτο πρόσωπο. Οι διαπραγματεύσεις με το τρίτο εν λόγω πρόσωπο είχαν προηγηθεί της δωρεάςκαι είχανγίλΈΐ απότον ίδιο τον αιτούντα. Αργότερα ο (ατώνδώρισε άλλο οικόπεδο στον υιό του,ο οποίος μετά από2 περίπου μήνες τοπώλησε σετρίτο πρόσωπο. Και πάλι οι σχετικές διαπραγματεύσεις έγιναν από τον αιτούνταδωρητή. 5 10 J5 20 Ο καθ'ου η Αίτηση έκρινε ότι οι δωρεές ήταν εικονικές και είχαν ως σ^οπόν την αποφυγήπληρωμής φόρου κεφαλαιουχικών κερδών, 2718 3Α.Α.Δ. Χαραλαμπίδηςν. Δημοκρατίαςκ.ά. λΌουμένουότι οαιτώνείχεήδη εξαντλήσειτοαφορολόγητοόριοτου, ενώταπαιδιάτουτοδιατηρούσανστοακέραιο. 5 Εφαρμόζοντας τηνομική αρχή, πουεμφαίνεται σαφώς στηνπιο πάνω περιληπτική σημείωση, το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψετην ΑίτησηΑκυρώσεως,αλλάχωρίςδιαταγήγιαέξοδα. Ηπροσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 10 Α\Χί(ρερόμΕ\ι;ςυποθέσεις: •KingsHcIdv. Republic
(1966)3C.LR. 45, 15 HxdjiErnclis v.CommisioncroflncomcTux (19S4) 3C.L.R. 6Θ4, T.Z. Cucmimtce Development Co.Lidv. Republic(19S6) 3C.LR. 381 Κουσονμίδης v. Δημοκρατίας
(1966)3Ά.Α.Δ.I. 20 Makridesv. Republic
(1967)3C.L.R.
- Geoighiatks v. Republic(19S0)3 C.LR.
- 25 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτου Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων να επιβάλει στον αιτητή φόρο κεφα λαιουχικών κερδών αναφορικάμε2 οικόπεδα που δώρησε στα 30 - παιδιά τουκαιταοποία πουλήθηκαν μετά σετρίτο πρόσωπο. Γ. Τριανταφν/Λίδης, γιατον Αιτητή. 35 40 Λ. Εναγγ&ου. Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ων ηαίτηση. ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ.:Ανάγνωσετην ακόλουθη απόφα ση.Οαιτητής στην παρούσαπροσφυγή διαχώρησε το 1985,ένα κτήμα του σε9οικόπεδα. Στις 3.12.1985δώρησε στην κόρητου Αννατοοικόπεδο υ π ' αριθμό εγγραφής5499τοοποίο την ίδια μέρα η κόρη του πώλησε σε τρίτο πρόσωπο. Στις 22.4.1986 ο αιτητής δώρησε στον γιότου Αδωνι έναάλλο απότα πιο π ά ν ω 2719 Χατζητσαγγάρης, Α. Χαραλαμπίδη;ν.Δημοκρατίας κ.ά.
(1989)οικόπεδα με αριθμό εγγραφής 5498,το οποίο ο Αδωνις στις 13.6.1986 πώλησε σετρίτοπρόσωπο. Ο Διευθυντής του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων βασι ζόμενοςστοάρθρο36
(1)τουΠερίΒεβαιώσεως καιΕισπράξεως ΦόρωνΝόμου 1978, αποφάσισεότι οι δυοπιοπάνωπωλήσεις ήσαν εικονικές και αποσκοπούσαν στην αποφυγή πληρωμής κεφαλαιουχικούφόρουαπότοναιτητήκαιεπέβαλεφόροκεφα λαιουχικών κερδών στον αιτητή£1,010.80 σ. αναφορικάμε το οικόπεδομεαριθμόεγγραφής549SκαιE930.S0σ.αναφορικάμε το οικόπεδομεαριθμόεγγραφή;5499. Μετάαπόένσταση του αιτητήστις πιοπάνωφορολογίες ο διευθυντής με επιστολή του ημερομηνίας 31.1.19S9,απέρριψε τηνπκ> πάνωένστασηκαιεπαναβεβαίωσετηναρχική τουαπόφάση. 5 10 15 Ο αιτητής στις 16.3.19S9"/αταχώρησετην παρούσααίτηση ζητώντας ακύρωση της απόφασης του Διευθυντή και των φορολογιών του. 20 Η κύρια βάση της προσφυγής του αιτητή είναι όπωςυπο στηρίζει οευπαίδευτοςσυνήγορος του,ότιοΔιευθυντήςκακώς εθεώρησε τις μεταβιβάσειςσταπαιδιάτουαιτητήσανεικονικές και ότι αυτές ήσαν καθ' όλαγνήσιες μεαποτέλεσμα οαιτητής 25 να μηνυπόκειται σε φορολογία κεφαλαιουχικούκέρδουςσχε τικά μετις πωλήσεις σετρίτους. Ο ευπαίδευτοςσυνήγορος τουαιτητήυποστήριξε συγκεκρι μένα,ότι ήταν φυσικό ο αιτητής ναδωρήσει ταδύο οικόπεδα 30 στα παιδιά τουκαιότι ο μεν Αδωνις πώλησε το οικόπεδογια ναχρηματοδοτήσειτιςσπουδέςτουστον Καναδά,ηδεΑννατο πώλησε γιανακτίσει σπίτι. Οκ. Τριανταφυλλίδης εισηγήθηκε ότι ο ενεργός ρόλος τουαιτητήστις διαπραγματεύσειςγιατην πώληση των οικοπέδων δεν ήτανένδειξη δικού του συμφέρο- 35 ντος αλλάπατρικούενδιαφέροντος και βοήθειας. Από τηνάλλη πλευράοκ.Ευαγγέλου,υποστηρίζονταςτην εικονικότητα των δωρεών, υπόδειξε ότι, ο αιτητής είχε ήδη εξαντλήσει το υπό του νόμου επιτρεπόμενο αφορολόγητο ποσό των£5,000.-ενώ ταπαιδιά τουδενείχαν πραγματοποι ήσεικαμιάπροηγούμενη πώλησηκαιέτσιθα δικαιούνταντην 2720 40 3 ΑΛΛ. Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Χατζητσαγγάρης, Δ. απαλλαγή £5,000.- ο κάθε ένας από φορολογημένα κεφαλαι ουχικάκέρδη. 5 10 Επιπλέον βασίστηκε και στο ότι η δωρεά στην Αννα και η πώληση από αυτήν έγιναν την ίδια μέρα, ενώ όλες οι προηγη θείσες διαπραγματεύσεις γιατηνπώληση έγιναν μετον ίδιο τον αιτητή. Επίσης όσον αφοράτοοικόπεδο του Αδωνικαιπάλιν όλεςοι διαπραγματεύσεις έγιναν ουσιαστικά απότοναιτητήτο δε οικόπεδο πωλήθηκε σε λιγότερο από δύο μήνες από την δωρεά. Στο στάδιο αυτό θα πρέπει να γίνει αναφορά στο άρθρο 36
(1)του Περί Βεβαιχόσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμου του 1978 που ποονοεί τα ε'ίής: 15 20 25 30 35 "36
(1)Οσάκις ο Διευθυντής κοίλη ότι αναφορικούς προς φορολογικόν τι έτος τοαντικείμενον φόρουοιουδήποτεπρο σώπου μειούται εκπράξεων αίτινες κατάτηνγνώμην αυτού, δεν είναι γνήοιαιήείναι ειχονικαί. δύναταινα αγνόησηοιανδήποτετοιαύτηνπράξινκαιναφορολόγηση τα ενδιαφερόμε να πρόσωπα επί του ορθού αλτικειμένου φόρου." Το πιο πάνωάρθρο ερμηνεύτηκε στις υποθέσεις Kingsfield v.Republic
(1966)3 C.LR. 45. και Gcorghios Hadjieraclis v. Commisioner of income Tax
(1984)3 C.L.R. 604 όπου το Δικαστήριο έκρινε ότι κάτω από τις συγκεκριμένες περιστά σεις ήτανεύλογα επιτρεπτό στον καθ'ουηαίτηση να χαρακτη ρίσει τιι μεταβιβασιι ενός ακινήτου ως εικονική πράξη. Στην υπόθεση αυτή, οικόπεδα αγοράστηκαν από την 80χρονη μητέρατων αιτητών,ηοποίατηλ'ίδιαμέραταμεταβίβασε μεδωρεά στους δύο αιτητές. οι οποίοι σε σύντομο χρονικό διάστημα το μεταπώλησαν με σημα\τικό κέρδος. Συγκεκριμένα, στην υπό θεση αυτήτο Δικαστήριο τόνισε και τα εξής: "'Artificial' and "ficticious'have nodefinition buthardly anyone isneeded. Itisfor therespondent todetermine from his findings of primary fact thefurther fact whether there was anact without any commercial or business, purposes apart from a tax advantage." 40 Επίσης σχετική είλ'αι και η υπόθεση Τ.Ζ. Guarrantee Development Co. Ltd v. The Republic
(1986)3 C.L.R. 381. 2721 Χατζητσαγγάρης,Δ. Χαρίΐλαμπίδιις ν.Αιτιοκρατίαςκ.ά.
(1989)Ο δικηγόρος των καθ' ών ηαίτηση υποστήριξε ότι η πιο πάνωπροσέγγιση είναισύμφωνημετηγενικήαρχή. Τοερώτη μαενώπιον τουΔικαστηρίου είναικατάπόσονη απόφασητου Διευθυντή ήταν εύλογα επιτρεπτή υπό τις περιστάσεις (REASONABLY OPEN), σύμφωναμετηναρχήότιδιοικητική πράξη τεκμαίρεται νόμιμη μέχρι αποδείξεως του αντιθέτου. Επακόλουθο αυτού είναι καιτοότι οαιτητής φέρει τοβάρος τηςαποδείξεωςεναντίοντηςνομιμότηταςτηςδιοικητικήςπρά ξης. Κουσουμίδης ν. Δημοκρατίας
(1966)3 Α.Α.Δ. 1,Rallis Makrides v.RepublicΠ967)3C.L.R. 147,Lilian Georghiades v.Republic(19S0)3C.L.R. 525. 5 10 Ειδικότερα,στις υποθέσεις επιβολής φορολογίας προνοεί ται απότησχετικήλ'ομοϋεσία ότι το βάροςτηςαπόδειξηςστο Δικαστήριο ότι η φορολογία είναι υπερβολική επιρρίπτεται στο πρόσωπο που προσβάλλει την απόφαση (βλέπε άρθρο 21
(2)του Περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμου 1978 και άρθρο 19
(2)του περί Φορολογίας ΚεφαλαιουχικώνΚεοδών Νόμουτου 19S0.) ' 15 20 Στην τελευταία προαναφερθείσα 'υπόθεση της Lilian Georghiades Υ. The Republic,στις σελίδες 668 και 669, η Ολομέλειατου Ανωτάτου Δικαστηρίου δέχτηκε ότι αν,ηαπό φαση του καθ'ου η αίτηση είναι εύλογα επιτρεπτή (REASONABLY OPEN)γι' αυτόν,τότε τοΔικαστήριο δενθα 25 επέμβει γιαναανατρέψει τηναπόφαση. Στηνπαρούσααίτησηβρίσ/.ωότι οιπαράγοντεςτουςοποί ους έλαβε υπ' όψητου ο διευθυντής σεσχέσημεόλα ταπερι στατικάτηςυπόθεσης ήταντέτοιαποϋνακαθιστούντηναπό- 30 φάσητουεύλογα επιτρεπτή. Δηλαδήμεταξύάλλωντο γεγονός ότιοαιτητήςείχεεξαντλήσειτοδικότουαφορολόγητοόριο,το γεγονός ότι ήταν ο ουσιαστικός διαπραγματευτής των δύο πωλήσεων καιηταυτόσημηδωρεάκαιπώληση τουοικοπέδου στην περίπτωση της κόρης και η πολύ σύντομη δωρεά και 35 πώληση στηνπερίπτωσητουγιου. Υπό τις περιστάσεις η προσφυγή απορρίπτεται άνευ εξό δων. 40 Ηπροσατυγή απορρίπτεται χωρίςέξοδα. 2722