clr/1989/1989_3_281.pdf

(6)και 38και ο Περί Καθορισμού του ποσού και Ανακτήσεως ΦόρωνΝόμος 1963(Ν. 53/63) όπως τροποποιήθηκε από το Νόμο 61/69, Άρθρο 14

(1)και 14

(2)— Ο Νόμος 53/63 δεν επιβάλλει φόρους, αλλά καθορίζει μηχανισμό είσπραξης φόρων, που επιβά/Λονταιαπό ά/,λουςνόμους — ΤοΆρθρο 14του Νόμου 53/63 επιβά)Μι φόρο — Η πρό\Όΐά του είναι αντίθετη με το Άρθρο 38

(1)τον πιο πάνω Νόμουπερί Φορολογίας τον Εισοδήματος,και γι'αυτό δενείναι εφαρμόσιμη. Συνταγματικό Δίκαιο — Φορολογία — Άρθρο 24.3του Συντάγματος — Παρατηρήσειςobiterσχετικάμε τηνσυνταγματικότητα τον Άρ­ θρον 14

(2)του περί Καθορισμού τον ποσού και Ανακτήσεως Φόρου53/63, όπως τροποποιήθηκεαπό τοΝόμο 61/69. ^ Ηαιτούσα στην παρούσαυπόθεσηείχεεισαγάγει εμπορεύματα από την Γερμανία,γιαταοποία καιεξέδωσεσχετικές συναλλαγ­ ματικές. Η αιτούσατίμησετηνυποχρέωσητηςκαι πλήρωσετοκε­ φάλαιο των συναλλαγματικώνμαζί με οφειλόμενους τόκους.Ο Έφορος Φόρου Εισοδήματος επέβαλεστηναιτούσα Φόρο Εισοδή­ ματοςενσχέσει μετους τόκους,πουηίδια επλήρωσεστην Γερμα­ νική Εταιρεία. Ηαπόφασηείχεως νομικόυπόβαθρο τοΑρθρο 14

(2)τουΝόμου53/63,όπως τροποποιήθηκεαπό τοΝόμο 61/69και συγκεκριμένατηνφράση"η έτεροπρόσωπο" σ'αυτό. 281 Λόρδος Πλάστικς Λτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά.

(1989)Η Νομική Αρχή, που εφάρμοσε το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυ­ ρώνοντας την επίδικη ατιόφαση φαίνεται στο πρώτο από τα πιο πάνω περιληπτικάσημειώματα. Η επίδικη απόφαση ακυρώνεται με £50.έξοδαυπέρ τηςαιτούσας. 5 Αναφερόμενεςυποθέσεις: Christou v.Republic

(1965)3 C.L.R.

1. \Q Προσφυγές. Προσφυγές εναντίον της απόφασης των καθ' ων ηαί­ τηση με την οποία επεβλήθη φόρος ύψους £311.05 πάνωσε 15 συναλλαγματικές που πλήρωσε ηαιτήτρια εταιρεία σε δύο Γερμανικές Εταιρείες για την αγοράμηχανημάτων. Κ. Ιντιάνος,για την Αιτήτρια. Α. Εναγ/έλον, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση. Cur. adv.vult. 25 ΛΡΤΕΜΙΔΗΣ, Δ: Ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Και πρώτα οφείλονται εξηγήσεις για την αργοπορία της έκδοσης της απόφασηςστις δύοαυτές προσφυγές. Ηαπό­ φασησ' αυτές επεφυλάχθηστις 6.11.1976απότον τέως δι­ καστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Σταυρινίδη, που 30 αφυπηρέτησε όμως προτού την εκδώσει. Στηνσυνέχεια, οι υποθέσεις ορίστηκαν ενώπιον του τέως Προέδρου του Ανωτάτου Δικαστηρίου και οι δικηγόροι συμφώνησαν να εκδοθεί απόφαση με βάση το υλικό που είχε ήδη προσκο­ μιστεί. Ο κ. Τριανταφυλλίδης στο μεταξύ ανέλαβε καθή- 35 κοντά ως Γενικός Εισαγγελέας και η απόφαση πάλι δεν εκδόθηκε. Έγινε νέα κατανομή των εκκρεμουσών υποθέ­ σεων στους Δικαστές του Ανωτάτου Δικαστηρίου και οι δικηγόροι μου ζήτησαν να εκδώσω την απόφασηβασιζό­ μενος στο υλικό πουβρίσκεται ήδηστους φακέλους. 40 Τα γεγονότα είναι παραδεκτά τα δε νομικά σημεία ταυ­ τόσημα και στις δύο προσφυγές, που γι' αυτόκαι συνεκδι282 3 Α.ΑΛ. Λόρδος Πλάστικς Ατό ν. Δημοκρατίας κ.ά. Αρτεμίόης, Α. κάστηκαν. Η αιτήτριαπαρήγγειλε μηχανήματασεδύοΓερ­ μανικές εταιρείες τις BATTENFEELD και ANKERWERK NURENBERG GMBH, καιανέλαβε νακαταβάλειτοτίμη­ μαμε πίστωση,υπογράφοντας συναλλαγματικές πληρωτέ5 ες μετόκο στηλήξητους. Η αιτήτριατίμησε τις συναλλαγ­ ματικές πληρώνοντας επίσης £2,385 τόκο στην πρώτη εταιρεία, που αναφέρεται πιο πάνω (Προσφυγή 48/74), και£437στηδεύτερη(Προσφυγή47/74). Οι πληρωμές έγι­ ναν μέσω ΚυπριακώνΤραπεζώνδηλαδήτης ΕθνικήςΤρά10 πεζας της Ελλάδος και της Τράπεζας Κύπρου Λτδ. αντί­ στοιχα, που ενεργούσαν ως αντιπρόσωποι για είσπραξη εκ μέρους της Deutsche Bank A.G. πουτους απέστειλε τις συναλλαγματικές. Στα πιο πάνω ποσά επεβλήθη φόρος στην αιτήτρια ύψους £262.35 και £48.070 αντίστοιχα. Η 15 αιτήτρια υπέβαλε ένσταση'αλλά ο καθ'ου ΈφοροςΦόρου Εισοδήματος,την απέρριψεστις 13.11.
2. Είναι ηθέσητου καθ'ου πως ηφορολογία είναι νόμι­ μη γιατί βασίζεται στα άρθρα5(ί)(δ) και 38 του ΠερίΦο20 ρολογίας του Εισοδήματος Νόμου, 1961-1973,πουπρονο­ εί για τη φορολόγηση, και του άρθρου 14

(2)του Περί Καθορισμού του ποσού και Ανακτήσεως Νόμου του 1963, όπως έχει τροποποιηθεί από τον 61/69, που ρυθμίζει το μηχανισμό είσπραΗής της. 25 Πρέπει να παραθέσωαυτούσια ταπιό πάνω άρθραγια να γίνει αντιληπτό το νομικό ζήτημα που προβάλλει για συζήτηση και επίλυση. 30 35 "5

(1)Τηρουμένων των διατάξεων του παρόντος Νόμου, δι' έκαστον φορολογικόν έτος επιβάλλεται, βάσει φορολογικών συντελεστών ειδικώτερον εν τοις εφεξής καθοριζομένων, φόρος επί του εισοδήματος εκ των κατωτέρω αναφερομένων πηγών παντός προσώπου,τουκτώμενου ή προκύπτοντος εν τηΔημοκρατίαή αποστελλομένου και λαμβανομένου εις την Δημοκρατίαν εκ τωνκατωτέρωαναφερομένωνπηγών,ήτοι:(α) 40 (β) ; 283 Αρτεμίόης, Δ. ΛόρδοςΠλάστικςΛτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά.

(1989)(V) .' (δ)οιαδήποτεμερίσματα,τόκοι ή προεξοφλήματα." "38

(1)Πανπρόσωπον μηδιαμένον εν τηΔημοκρατία 5 (κατωτέρω εν τω παρόντι άρθρω καλούμενον 'πρόσω­ πον μηδιαμένον εν τηΔημοκρατία') θαφορολογήται εν ονόματι του επιτρόπου ή κηδεμόνος του, ή εν ονόματι οιουδήποτε πληρεξουσίου, πράκτορος ή αντιπροσώ­ που, συνδίκου, παραλήπτου,διαχειριστού ή θεματοφύ- 10 λακος αυτού, είτε ο τοιούτος πληρεξούσιος, αντιπρό­ σωπος, πράκτωρ, σύνδικος, παραλήπτης, διαχειριστής ή θεματοφύλαξ εισπράττει το εισόδημα είτε όχι, κατά τον αυτόν τρόπον και διάτο αυτόποσόν ως το τοιούτο μη διαμένον εν τη Δημοκρατία πρόσωπον θα εφορολο- 15 γείτο εάν διεμενεν εν τη Δημοκρατία και εισέπραττε πραγματικώς το τοιούτο εισόδημα." Νόμος (53/63): ^ "14

(1)Η βεβαίωσις του ποσού του φόρου επί αντι­ κειμένου φόρου ανήκοντος εις ανίκανον ή μη διαμένον εν τηΔημοκρατία πρόσωπον θαγίνηται εν ονόματι του επιτρόπου,κηδεμόνος, πληρεξουσίου, πράκτορος, αντι­ προσώπου, συνδίκου, διαχειριστού ή θεματοφύλακος 25 αυτού,

(2)Παν πρόσωπον διαμένον εν τη Δημοκρατία, πας αντιπρόσωπος, επίτροπος,ενυπόθηκος οφειλέτης ήέτε­ ρον πρόσωπον εμβάζον εις πρόσωπον μη διαμένον εν 30 τη Δημοκρατία αντικείμενον τι φόρου ποριζόμενον εκ τίνος πηγής εν τη Δημοκρατία, θα λογίζηται αντιπρό­ σωπος του μη διαμένοντος εν τη Δημοκρατία προσώ­ που και θα φορολογήται και καταβάλληφόρον επί του εν τω επιβαλλόντι τον φόρον νόμω καθοριζομένου φο- 35 ρολογικού συντελεστού δι' εταιρείας ή άλλους μετά ή άνευ νομικής προσωπικότητος οργανισμούς: Νοείται ότι, επί τη υποβολή ενστάσεως κατά της τοιαύτης φορολογίας, εάν το μη διαμένον εν τη Δήμο- 40 κρατία ποριζομένων υπ' αυτού αντικειμένων φόρου, η γενομένη φορολογία θα αναθεωρήται, ο δε πληρωτέος 284 3ΑΑ.Δ. \ Λόρδος Πλάστικ;Λτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Αρτεμίδης,Δ. φόροςθαυπολογίζηται επί των φορολογικών συντελε­ στών των προβλεπομένων διά φυσικάπρόσωπαεν τω επιβαλλόντι τονφόροννόμω." 5 Είναι η εισήγηση του δικηγόρου της αιτήτριας ότι οι πιο πάνω πρόνοιες των Νόμων δεν παρέχουνδικαίωμα φορολόγησης τηςγιατί ουδέποτεενήργησε ως αντιπρόσω­ πος των Γερμανικών εταιρειών, ή υπό οιανδήποτε άλλη ιδιότηταπουπροβλέπουν ταάρθρα38

(1)τουΠερί Φορο10 λογίας Εισοδήματος Νόμου 1961-1973και 14

(1)και

(2)τουΠερί ΚαθορισμούτουποσούκαιΑνακτήσεως Φόρων Νόμουτου 1963. Η αιτήτριαήτανχρεώστιδα στις Γερμα­ νικές εταιρείεςκαικατέβαλετηνοφειλήτηςπεριλαμβανο­ μένωνκαιτωντόκων. 15 Ηθέσητουδικηγόρου τηςΔημοκρατίαςείναιπωςη αι­ τήτρια θεωρείται αντιπρόσωπος των Γερμανικών εται­ ρειών, βάσει του άρθρου 14

(2)του πιο πάνωΝόμου, και υπογραμμίζωτις ουσιώδεις λέξεις του άρθρου"η έτερον 20 πρόσωπον κ.λ.π.". Διαφωνώ με τη θέση του Δικηγόρου της Δημοκρατίας για τους λόγους που προχωρώ αμέσως να εκθέσω. Ο νόμοςπουπρονοείγιατηφορολόγηση είναιοπερίΦορο25 λογίας του Εισοδήματος Νόμος,ως ίσχυε κατά τον επίδι­ κοχρόνο,1961-1973. Τοάρθρο5

(1)(δ)καθορίζειως φορο­ λογητέα τα μερίσματα, τόκους ή προεξοφλήματα, που αποκτούνται ή προκύπτουν στη Δημοκρατία. Τα πιο πάνω ποσάτων τόκων που προέκυψανπρος όφελος των 30 Γερμανικών Εταιρειών στην Κύπρο, είναι επομένως φο­ ρολογητέα. ΟΝόμος 53/63, όπως έχει τροποποιηθείαπό τον 61/69, ρυθμίζει τον καθορισμό και ανάκτηση των φόρων που επιβάλλουν νόμοι. Καθορίζει δηλαδή, όπως και ο τίτλος του καταδείχνει, μηχανισμό είσπραξης των 35 φόρων. Δεν εξουσιοδοτεί τηνεπιβολή φόρου. Στην υπό­ θεσηΧρίστου ν. Δημοκρατίας

(1965)3Α.Α.Δ.214, ο δικα­ στής Μουνήρείπεταεξήςστησελ. 220: 40 " Itseemsto theCourt that thereason why provisions corresponding tosections5 and 6of Cap.323 andindeed to the whole of part II of Cap. 323 (which is entitled IMPOSITIONOF TAX' andwhichalsoincludes the said 285 Αρτεμίδης, Λ. Λόρδος Πλάστικς Λτδ ν. Δημοκρατίας κ.ά.

(1989)sections 5 and 6) have been omitted from Law 53/1963is no doubt because Law 53/1963 does not purport to impose or charge a person with the liability to pay any tax but is merely intended and designed,as its title clearly indicates, to quantify an existing liability, already imposed and charged by some other law, by proceeding to assess the amount of the tax in question and to take steps for its recovery." 5 Ενώ δηλαδή, βάσει των προνοιών του άρθρου 38

(1)10 του περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμου, πρόσωπο που δεν διαμένει στην Κύπρο φορολογείται εν ονόματι του επιτρόπου, κηδεμόνα, αντιπροσώπου του κ.λ.π., το εδάφιο

(2)του άρθρου 14 του περί Καθορισμού του ποσού και Ανακτήσεως ΦόρωνΝόμου του 1963, θεωρεί το 15 πρόσωπο που διαμένει στην Κύπρο, και εμβάζει σε άλλο που μένει στο εξωτερικό αντικείμενο φόρου που κερδίζε­ ται στη Δημοκρατία, ως αντιπρόσωπο του και φορολογεί­ ται προσωπικά. Ηπρόνοια αυτήκατά τη γνώμη μου είναι αντίθετη με τις διατάξεις του περί Φορολογίας του Εισο- 20 δήματος Νόμου,ειδικώτερα του άρθρου 38

(1), και γι'αυτό το λόγο δεν είναι εφαρμόσιμη γιατί, όπως εκθέτω πιο πάνω ο νόμος που προβλέπει για την επιβολή φόρου είναι ο περί Φορολογίας του Εισοδήματος, ενώ ο περί Καθορι­ σμού του ποσού και Ανακτήσεως Φόρων, ρυθμίζει το μη- 25 χανισμό είσπραξης των. Στην κρινόμενη υπόθεση η αιτήτρια εταιρεία δεν είναι αντιπρόσωπος της Γερμανικής, με τη γνωστή νομική έν­ νοια των ορισμών "αντιπρόσωπος" ενός κυρίου. Η αιτή- 30 τρία παρήγγειλε απλώς εμπορεύματα με πίστωση τα οποία και πλήρωσε καταβάλλοντας και τους τόκους υπε­ ρημερίας . Αν δεν τιμούσε τις συναλλαγματικές θα ήταν εναγομένη σε αγωγή εναντίον της από τις εταιρείες της Γερμανίας. 35 Τελειώνοντας θάθελα να παρατηρήσω τα εξής: Ηυπό­ θεση αποφασίστηκε βάσει των νομικών εισηγήσεων που έγιναν και δεν ηγέρθη ζήτημα αντισυνταγματικότητας του άρθρου 14

(2)του περί Καθορισμού του ποσού και Ανα- 40 κτήσεως ΦόρωνΝόμου του 1963, ζήτημα για το οποίο, ως εκ τούτου, δεν αποφασίζω.Αναφέρω όμως πως το Αρθρο 24 του Συντάγματοςπροβλέπει πως ο καθένας υποχρεού286 3 ΑΛΛ. Λόρδος Πλάστικς Λτδ ν. Δημοκρατίαςκ.ά. Αρτεμίδης, Δ. ται να συνεισφέρει στα δημόσια βάρηανάλογα με τις δυ­ νάμεις του. Αυτό ασφαλώς σημαίνει ανάλογα με τις οικο­ νομικές του δυνάμεις - τα εισοδήματα του.Το άρθρο 14

(2)όμως σκοπεί στην εξουσιοδότηση για φορολόγηση προσώ5 που που δεν είχε εισόδημα, αντικείμενο φορολόγησης, αλλά κάποιο άλλο πρόσωπο που διαμένει στο εξωτερικό. Με το μηχανισμό δηλαδήδιασφάλισης της είσπραξης του φόρου, επιβαρύνεται υπό μορφή χρηματικής ποινής άλλο πρόσωπο. Η παρούσα υπόθεση είναι χαρακτηριστικό πα10 ράδειγμα. Η αιτήτρια όχι μόνο δεν είχε εισόδημα για το οποίο και φορολογήθηκε, αλλά αντίθετα ήταν οφειλή που πλήρωσε. Ο Περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμος προνοεί για τηφορολόγηση εισοδήματος καιόχι οφειλής. 15 Ο καθ' ου επομένως ενήργησε μετά από πλάνη για την ορθή ερμηνεία της ισχύουσας νομοθεσίας και ηαπόφαση του και στις δύο προσφυγές ακυρώνεται με £50 έξοδα υπέρ της αιτήτριαςεταιρείας. 20 Ηεπίδικη απόφαση ακυρώνεται με ζ50έξοδα υπέρ της αιτήτριας εται­ ρείας. 287