1ΧΛΛ. 31 Αυγούστου,1990 [Α.Ν. ΛΟΙΖΟΥ, Π.] ΑΡΧΗ ΛΙΜΕΝΩΝΚΥΠΡΟΥ, Ενάγοντες, ν. ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ "ΖΗΝΟΒΙΑ"ΚΑΙΤΟΥ ΦΟΡΤΙΟΥΤΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ, Εναγομένων. (ΥποθέσειςΑρ. 10V80xai92/81). Ναυτοδιχείο — Ναναγίαίρεση — Σώστρα — Διάσωση χινδυνενούσης περιουσίας ή μέρους της από τον απειλούντα κίνδυνο — Προϋπόθεσηαπαιτήσεως γιασώστρα. 5 10 15 20 25 Ναυτοδιχείο — Ναναγίαίρεση —Σο'χπρα— Καθορισμός ποσού — Ο Περί Ναυαγίων Νόμος,Κεφ.298, άρθρο 34— BrancoSalvage Ltd v.TheShip"DEMETRlOS"etc
(1968)1C.L.R. 252 χαι μεταγενέστε ρη νομολογία — Διαχριτιχή εξουσία — Σννδνασμός γενναιοδω ρίας προς τον προσφέραντα την βοήθεια χαι δικαιοσύνης προς ιδιοκτήτη — Κίνδυνος ζωής — Αξία διασωθείσης περιουσίας, η οποία,όμως, δενμπορεί ναανυψώσει τοποσό σεδυσθεώρηταύφη — Αξία περιουσίας, που χρησιμοποιήθηκε για την διάσωση — Έξοδα χαι ζημίες των προσφεράντων την υπηρεσία — Διάρκεια χρόνου σωστικών υπηρεσιών—Ταξινόμηση κριτηρίων. Ναυτοδικείο — Ναυαγιαίρεση — Σώστρα — Ανάλνση των νομικών αρχών,που διέπουν την ναναγίαίρεση — Προϋποθέσειςγενέσεως τηςυποχρεώσεωςπληρωμήςσώστρων — Αντικείμενο, που νακιν δυνεύει από πραγματικό και αισθητόκίνδυνο, προκαλούντα ευλό γωςφόβοκαι έχειανάγκηυπηρεσιώνδιάσωσης— Εθελοντής,που προσφέρει υπηρεσία — Επιτυχία ήσυμβολή στην διάσωση, εν όλω ήενμέρει,του αντικειμένου. Ναυτοδικείο — Ναναγίαίρεση — Σώστρα — Κατανομή των — Πλοιοκτήτης ναυαγοσωστικού και πλήρωμα — Αναλογία 3:1 — Πλοίαρχος και λοιπά μέλη του πληρώματος — Αναλογία 1:2 επί τηζ αναλογίας, που αφορά το πλήρωμα — Τούτο αποτελεί καλή πρακτικήαρχή— Εν τέλει όλαεξαρτώνται από ταπραγματικά πε ριστατικά εκάστηςυπόθεσης. Η Αρχή Λιμένων Κύπρουπρόσφερεμε ρυμουλκότης υπηρε σίεςδιασώσεωςστοπλοίοΖΗΝΟΒΙΑ,αξίας ΛΚ.8.377.665και στο 655 ΑρχήΛιμένωνν.Πλοίου Ζηνοβίακ.α.
(1990)φορτίο του αξίας ΛΚ.18,440,863. Οι περιστάσεις της διασώσεως, οι δυσχέρειες, που παρουσιάσθηκαν, ο βαθμός του κινδύνου, η διάρκειατης διασώσεως φαίνονταιστην πιοκάτω απόφαση. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο,αφούανέλυσε τις νομικές αρχές,που διέπουν την ναυαγιαίρεση και τον καθορισμό του ύψους του ποσού των σώστρων, επεδίκασε ποσό ΛΚ.80.000, το οποίοκαι κα τένειμε 50:50 μεταξύ της εναγούσης Αρχής Λιμένων, πλοιοκτή τριαςτουρυμουλκού,πουχρησιμοποιήθηκε στην επιχείρηση ναυαγιαιρέσεως καιτων άλλων εναγόντων,μελώντουπληρώματοςτου ενλόγω ρυμουλκού. Περαιτέρω,το Ανώτατο Δικαστήριο κατένειμε το ποσό των ΛΚ.40.000,που επεδίκασε στο πλήρωμα του ρυ μουλκού ως εξής,δηλαδήΛΚ.10.000στον πλοίαρχοκαιτο υπόλοι πο(ΛΚ.30.000)κατ*αναλογίαμισθούστους άλλους 7 ενάγοντες. 5 10 Απόφαση ως ανωτέρωμε έξοδα υπέρ των εναγόντων. 15 Αναφερόμενες υποθέσεις: TheRenport [1883]8P.D.U5,117TheCargoex Sarpedon[1877]3P.D. 28,34Brasal Offshore ServicesLtd. v. TheShip"June"andAnother
(1980)1 C.L.R. 231 atpp. 235-237- 20 Vusrs ShippingCo. Ltd. v. TheShip "Yamama"and her Cargo and Freight
(1985)1C.L.R. 328atpp. 333-338BrancoSalvage Ltd. v. The ship "DIMITRIOS" and her Cargo and Freight
(1968)1C.L.R. 252The William Beckford
(1801)3C.Rob. 355- 25 TheCityof Chester[1884]9P.D.
- Αγωγές. Αγωγέςγιατηνκαταβολή αποζημιώσεωνυπόμορήσώ στρων (salvage) που προσέφεραν οι ενάγοντες κατά την διάσωση του εναγόμενου πλοίου, του φορτίου και των 30 ναύλωντου. Ν. Παπαευσταθίου, για τους ενάγοντεςστην υπόθεση 104/
- Φρ. Σαβεριάδης, για τον ενάγοντεςστηνυπόθεση92/
- 656 1ΑΛΛ. Αρχή Λιμένωνν.ΠλοίουΖηνοβία ΚΛ. Καμιάεμφάνισηγια τουςεναγομένους. Cur. adv. vult. 5 Α. ΛΟΙΖΟΥ,Π.ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Οι αγωγές αυτές συνενώθησαν με διαταγήτου Δικαστηρίου γιατί έχουν κοινά πραγματικά γεγονότα και νομικά ση μεία. Οι ενάγοντεςστην αγωγήμεαριθμόΝαυτοδικείου 103/ 80 αποτελούν νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου που εγκαθιδρύθηκε μετον ΠερίΑρχήςΛιμένωνΚύπρουΝόμο 10 1973 (Νόμος αρ. 38 του 1973), έχουν αναλάβει την ιδιο κτησία και διαχείριση των λιμανιών της Κύπρου και ασκούν εξουσία καιδραστηριότητα μεβάσητονπιοπάνω Νόμοόπωςαυτόςτροποποιήθηκε έκτοτε. Στην αγωγή Ναυτοδικείου με αριθμό 92/81 ο ενάγων 15 αρ. 1 είναι ο Λιμενικός Λειτουργός και Πλοηγός που ενήργησε ως Κυβερνήτης τουρυμουλκού "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ", ο τακτικός Κυβερνήτης του ρυμουλκού "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" ενάγων αρ.2, και τα μέλητου πληρώματος του ρυμουλ κού "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ", ενάγοντες αρ. 3-8, όλοι υπάλληλοι 20 τιΊζ εναγούσης ΑρχήςΛιμένωνΚύπρου. Οι ενάγοντες με τις πιοπάνωαγωγές τους,αξιώνουν την καταβολή "αποζημιώσεων υπό μορφή "σώστρων" (salvage) πουπρόσφερανκατάτηνκαιγιατηδιάσωσητου εναγόμενου πλοίου,τουφορτίουκαιτωνναύλωντου. 25 Θα πρέπει εδώ να λεχθεί ότι αρχικά το εναγόμενο πλοίο και στις δύο αγωγές, και οι εναγόμενοι 2 στην αγωγή92/81,καταχώρησανεμφάνιση μέσωδικηγόρουκαι έλαβαν μέρος σε σωρεία διαδικαστικώνδιαβημάτωνσυμ περιλαμβανομένης και της καταχωρήσεως απαντήσεως 30 <ταςεκθέσεις απαιτήσεωςτων εναγόντων. Στις3Μαρτίου 1988, οδικηγόρος τους ύστερα απόοδηγίες τουςαποσύρ θηκεαπότηνυπόθεσηκαιδήλωσεότι οι πελάτεςτουήταν ενήμεροι του γεγονότος ότι και οι δύο αυτές υποθέσεις ήταν ορισμένες για ακρόαση κατά την ημέρα εκείνη. Το 657 Α. Λοιζου, Π. ΑρχήΛιμένωνν.Πλοίου Ζηνοβία κ.α.
(1990)Δικαστήριο τότε επέτρεψε στο δικηγόρο των εναγομένων να αποσυρθεί και θεώρησε ότι εφόσον οι εναγόμενοι ήταν ενήμεροι της ημερομηνίας της ακροάσεως των υποθέσεων αυτών, μπορούσε να προχωρήσει στην απουσία τους μια και ήδη αποφάσισαν να μη συνεχίσουν να εμφανίζονται στην υπόθεση. 5 Σε κατοπινό στάδιο καταχωρήθηκε αίτηση προσθήκης των Reder Aktiebolagel Nordoe,ως δευτέρων εναγομένων και στην αγωγή 103/80,ενώ ήταν ήδη οι εναγόμενοι αριθ μός 2, στην αγωγή 92/81. Ησχετική διαταγήδόθηκε στις 2 10 Σεπτεμβρίου 1988 και επετράπη υποκατάστατηεπίδοση με διπλοασφαλιομένη επιστολή ηοποίακαι επιτεύχθηκε σύμ φωνα με τησχετική ένορκη δήλωση επιδόσεως καιτην επισυνημμένη απόδειξη παραλαβής της διπλοασφαλισμένης επιστολής πουκαταχωρήθηκεστο φάκελο της υποθέσεως. 15 Όπως αναφέρεταικαιστο βιβλίο του Kennedy Law of Salvage, 5η Έκδοση, παράγραφος 1256, η διαδικασία in rem είναι η πλέον συνήθης και αποτελεσματική θεραπεία στον προσφέροντα βοήθεια σε κινδυνεύοντα πλοίο (salvor),αλλά δεν είναι ημόνηθεραπεία.Οπροσφέρων τέ- 2 0 τοια βοήθεια έχει εις το Ναυτοδικείο,συντρέχων με το δι καίωμα αγωγής in rem και το δικαίωμα αγωγής in personam (Βλέπε the Two Friends[1799] 1 C. Rob 271, 277· the Elton [1891]P.265). Προχωρεί όμως και παρατη ρεί οσυγγραφέας ότι θαπρέπει ναέχει έναςκατάνουν ότι 25 ηαποτελεσματικότητα τουδικαιώματοςτου προσφέροντα βοήθεια (salvor) να προχωρήσει in personam είναι κάτω από την αίρεση αν θα μπορέσει να επιδώσει το κλητήριο στον εναγόμενο ή αν ο εναγόμενος θα δεχθεί επίδοση και ως προς τις προοπτικές ναεκτελέσει την απόφασηαποτε- 30 λεσματικά εάν επιδικαστεί ένα ποσό καιδεν πληρωθεί. Οι εναγόμενοι αρ.2 είναι, όπως είναι παραδεχτόστην παράγραφο 1 της απάντησης τους που καταχωρήθηκε στην υπόθεση 92/81 πριν αποσυρθεί ο δικηγόρος τους, οι ιδιοκτήτες του πλοίου "ΖΗΝΟΒΙΑ". Στην παράγραφο 35 αυτή αναφέρεται: "Save the fact that defendants 2 were at the material time to this action the owners of the ship 658 1 ΑΛΛ. ΑρχήΛιμένωνν.Πλοίου Ζηνοβία κ.α. Α. Λοΐζου, Π. 'ZENOVLV .... make no other admission regarding the allegationscontained inparagraph 1 of thePetition". Προςυποστήριξη τωναπαιτήσεωντων εναγόντωνκα τέθεσαν ενώπιον μου ο ενάγων αρ. 1στην αγωγή 92/81, 5 Ανδρέας Παγιάτας,ο οποίος είναι Λιμενικός Λειτουργός καιΠλοηγός στην ενάγουσαΑρχή Λιμένων Κύπρουκαιο οποίος κατά τον ουσιώδη χρόνο ενήργησε ως οΚυβερνή της του ρυμουλκού "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ", καθώς επίσης και ο Γεώργιος Μικελλίδης, Διευθυντής του λιμανιού της Λάρ10 νάκας.Καιοιδύουιοθέτησαντοπεριεχόμενο των εκθέσε ων απαιτήσεως των δύο συνεκδικαζομένων υποθέσεων. Πρόσθεσαν δε οτιδήποτε εχρειάζετο για συμπλήρωση και ενίσχυση των ισχυρισμών που περιέχονται στις εκθέσεις απαιτήσεως. 15 20 25 30 35 Ταγεγονότα είναισεσυντομίαταπιοκάτω:Στις2 Ιουνίου 1980 καιπερίώραν04.40οεπίκαθήκοντι ΛιμενικόςΛειτουργός καιΠλοηγός τουλιμένοςΛεμε σούπληροφορήθηκεότιτοεναγόμενοπλοίο "ΖΗΝΟΒΙΑ", με επιβάτες και φορτίο είχε άσχημη κλίση (listing badly), καιεχρειάζετοεπειγόντωςβοήθεια.Η θέσητουπλοίου δό θηκεως 340.34'Βκαι33ο.17'Α περίπουδέκαμίλιανότια του Ακρωτηρίου Δόλος και παρασύρετοπρος ανατολική κατεύθυνση. Ετοιμάστηκε το ρυμουλκό "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" από τον Πλοηγό αυτό,ενάγοντα 1στην αγωγή 92/81 και με πλήρωμα τους άλλους επτά ενάγοντες της αγωγής 92/ 81,καικατάηώρα08.20τοίδιοπρωίεπλησίασε το εναγό μενο πλοίο το οποίο βρίσκετο σε πολύ επικίνδυνηκατά σταση με κλίση περίπου 45ο στην αριστερή πλευρά του πλοίου και ήτανσε μιαθέσηδέκα μιλίων προςτα ανατολικά από τηθέσηπουαρχικάδόθηκεστον Κυβερνήτητου ρυμουλκού καιπαρασύρετοπερισσότερο προςτας ανατο λάς. Ηδεξιάπροπέλαήταντελείως πάνωαπό την επιφά νειατουνερού.Τοπλήρωμακαιοι επιβάτεςείχαν εγκατα λείψειτοπλοίο καιμπήκανστις ναυαγοσωστικές λέμβους ή περισυνελλέγησαν απόάλλα διερχόμενα πλοία. Οκαι ρός ήταν4/5 B.S. δυτικώςκαι ένας δυτικός άνεμος.35/35 κόμβων αναμένετο. Ο Κυβερνήτης του ."ΟΝΗΣΙΛΛΟΥ" 659 Α, Αοϊζου,Π. ΑρχήΛιμένωνν.ΠλοίουΖηνοβΙα ΜΛ.
(1990)κάλεσε τον Πλοίαρχο του εναγόμενου πλοίου ο οποίος βρίσκετο σε ναυαγοσωστικήλέμβονα επιβιβαστεί στορυ μουλκόγιαναανταλλάξουναπόψειςσχετικάμετηνοργά νωσητηςεπιχειρήσεως διασώσεως. Με εισήγηση του Πλοιάρχου του "ΖΗΝΟΒΙΑ" κατά- 5 βλήθηκε από τον "ΟΝΗΣΙΛΛΟ" προσπάθεια να στεί λουν με αντλίες νερό στα δεξιά διπύθμενα του "ΖΗΝΟ ΒΙΑ" (starboard tanks) αλλά οι επικρατούσες κακές καιρικέςσυνθήκες έκαναντησύνδεσηαδύνατη.Εντωμε ταξύτο "ΖΗΝΟΒΙΑ" συνέχισε ναπαρασύρεταιεπικίνδυ- 1 0 ναπροςτηνπεριοχήτωνξέβαθωννερώντηςπεριοχήςτου Ακρωτηρίου Κίτι με καταστρεπτικές προοπτικές για το πλοίοκαιτοεμπόρευμα.ΜεεπίγνωσητουκινδύνουοΚυ βερνήτης του "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" προχώρησε και διευθέτησε τη ρυμούλκηση του πλοίου από τα ξέβαθα νερά και το 15 επήρε σταασφαλήνεράτουκόλπου τηςΛάρνακος μετην χωρίς όρουςσυγκατάθεσηκαιενεργόυποστήριξηκαι βοή θειατουΠλοιάρχουτου "ΖΗΝΟΒΙΑ". Οι διευθετήσεις για τη ρυμούλκηση ήταν δύσκολες ένεκα των άσχημων καιρικών συνθηκών και το σχηματι- 20 σμό τωνπλευρών τηςπλώρης (bulbousbows)του"ΖΗΝΟ ΒΙΑ". Μετά από τεράστιες προσπάθειες του "ΟΝΗΣΙΛ ΛΟΥ" καιτουπληρώματοςτουάρχισεηρυμούλκησηπερί την ώραν 10.05 το ίδιο πρωινό.ΟΠλοίαρχοςκαιόλοι οι άλλοι, εκτός δύο μελώντουπληρώματοςτου επιβιβάσθη- ^5 σαν στο "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" το οποίο ρυμουλκούσε και το "ΖΗΝΟΒΙΑ" και μια απότις ναυαγοσωστικές λέμβους οι οποίεςπροσεδέθησανσ'αυτό. Μια τρίτη λέμβος με δύο μέλη του πληρώματος του "ΖΗΝΟΒΙΑ" προωθείτοδίπλααπότο ρυμουλκό. Κατάτη 30 διάρκεια της ρυμούλκησης ο Καπετάνιοςτου "ΟΝΗΣΙΛ ΛΟΥ" αντάλλαξεαπόψειςμετον Καπετάνιο του"ΖΗΝΟ ΒΙΑ" για να διευθετηθεί η ρυμούλκηση σύμφωνα με τη σταθερότητακαιτηγενικήκατάστασητουπλοίου. Για να βοηθήσει στην όλη επιχείρηση διάσωσης του 35 "ΖΗΝΟΒΙΑ" το ρυμουλκό "MARCANTONIO BRA660 1 ΑΛΛ. ΑρχήΛιμένωνν.ΠλοίουΖηνοβία ΜΛ. Α. Λοΐζου, Π. GADINO"ήλθε σε βοήθειατου.'ΌΝΗΣΙΛΛΟΥ", περίπου τέσσερα μίλια απότο Ακρωτήριο Κίτι και βοήθησε στην επιχείρηση προμηθεύοντας το πλήρωματου "ΖΗΝΟΒΙΑ" μεφαγητά,μετροφέςκαιάλλααναγκαία(necessaries). Το 5 ρυμουλκό αυτό ρυμούλκησε τη σχεδία και τηναυαγοσω στική λέμβο του "ΖΗΝΟΒΙΑ" στο λιμάνι της Λάρνακας και παρέμεινε σε ετοιμότητα για ,να δώσει οποιαδήποτε βοήθεια χρειαζότανότανθαπλησίαζε το "ΖΗΝΟΒΙΑ" το αγκυροβολείο.Το "ΖΗΝΟΒΙΑ"αγκυροβόλησε σεθέση 34ο 10 53'20" Βκαι33ο 39'03"Α,δυτικάαπότολιμάνι όπου τα ύδατα ήταν περισσότερο προστατευμένα. Η ρυμούλκηση συμπληρώθηκε στις 18.30 την ίδια μέραόταντο "ΖΗΝΟ ΒΙΑ" αγκυροβόλησε μετηνάγκυρατηςαριστερήςπλευράς (port anchor), σε 15οργυιές νερού σεαπόστασηέξικαλω15 δίων(six cables) απότοαλιευτικόλιμάνιΛάρνακος. Ο "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" ότανσυμπλήρωσε τηνόληεπιχείρη ση επέστρεψε στο λιμάνι Λεμεσού ενώ το ρυμουλκό "MARCANTONIO BRAGADINO" παρέμεινε κοντά στο "ΖΗΝΟΒΙΑ" για να προμηθεύσει με νερό ταδιπύθμενά 20 του,τιςδεξαμενές έρματοςστηδεξιάπλευράτου"ΖΗΝΟ ΒΙΑ" για νακαλυτερεύσει την κλίσητου που ήταν σαρά ντα βαθμοί και νααυξήσει τησταθεροποίηση του. Πράγ ματι κατάτη διάρκειατων τριανταέξη ωρών, τοσκάφος •καλυτέρευσε τοβύθισματου κατά 2-3 πόδιακαικατά4-5 25 μοίρες τηνκλίσητου.Ταπραγματικά έξοδατης Αρχήςσε καύσιμα, μισθούς πληρωμάτων και υπερωρίες, ήτανσύμ•φωνα με το μάρτυραΜικελλίδη,Διευθυντή του Λιμανιού Λάρνακος, περίπου £1,500 για το "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" και £3,500γιατο"MARCANTONIO BRAGADINO". 30 Από το βράδυ2 Ιουνίου 1980 και κατά τηδιάρκεια των επόμενων δύο ημερών 3, 4 Ιουνίου, το "MAR CANTONIOBRAGADINO" κατόπινπαρακλήσεωςκαιμε οδηγίες του Πλοιάρχουτου "ΖΗΝΟΒΙΑ"καιτων ειδικών αντιπροσώπων των ιδιοκτητών και ασφαλιστών,έστελλε 35 νερό στη δεξιά δεξαμενή έρματος του "ΖΗΝΟΒΙΑ". Σαν αποτέλεσμα παρουσιάστηκε καλυτέρευση στην κλίσηκαι τη σταθερότητα του "ΖΗΝΟΒΙΑ" και με αυτότον τρόπο συμπληρώθηκε η επιχείρηση διασώσεως. Η αποστολή 661 Α. Λοΐζου,Π. ΑρχήΛιμένωνν.Πλοίου Ζηνοβία ΧΛ.
(1990)νερού μευδραντλίεςσταμάτησε μεπαράκλησηκαιοδηγίες τουΠλοιάρχουτουπλοίουκαιτωνάλλωνστις23.00ώρες της 4ης Ιουνίου διότι είχαν δώσει οδηγίες σε άλλο ρυ μουλκό το "ΒΕΡΝΙΚΟΣΔ",νασυνεχίσει την προμήθευση νερού μετιςαντλίες. Με απόφασητου Ανωτάτου Δικαστηρίου στηδικαιο δοσία Ναυτοδικείουστις 4 Ιουνίου το "ΖΗΝΟΒΙΑ" συνε λήφθημεένταλμασυλλήψεωςτου,ειςτηνυπόθεσηΝαυτο δικείουαρ.103/
- Δε θααναφερθώστο στάδιοαυτόστηδιαδικασία που 10 ακολούθησε τη σύλληψη του πλοίου και σχετικά με τις ενέργειες αντιπροσώπου των Εφοπλιστών ή/και των Πλοιοκτητών, που ζήτησε άδεια όπως χρησιμοποιήσει ναυαγοσωστικό σκάφος για να ελαττώσει την επικίνδυνη κλίσηηοποίαπαρουσιαζότανστοσκάφος.Όλααυτάφαί- 15 νονται στο φάκελο της υποθέσεως 103/80που δείχνουν ότι κατάτον χρόνο της έναρξηςτης αγωγήςτο εναγόμενο πλοίο είχεδιασωθεί. Τούτο συνάδει με τηναρχήπουεπι κυρώθηκε στις υποθέσεις TheRenpor [1833] 8 P.D. 115, 117 και TheCargo ex Sarpedon [187η 3 P.D.28, 34 κ.ά. 20 ότι γιαναστηριχθεί μιααπαίτησηγιασώστρα είτεμεδια δικασίαInremή Inpersonam η κινδυνεύσασαπεριουσίαή τουλάχιστον μέρος αυτήςπρέπει ναέχειδιαφυλαχθεί από τονκίνδυνοστον οποίουπόκειτο. Από την ενώπιον μουαναντίλεκτηκαιαναμφισβήτητη 25 μαρτυρία είναι φανερό ότι οι ενάγοντες ανταποκρίθηκαν άμεσακαι με προθυμίαστο σήμα πουεξέπεμψετοεναγό μενοπλοίο καιέσπευσαν καιπρόσφερανσεαυτό βοήθεια, όταν βρισκόταν σε άμεσο και προφανήκίνδυνο ναβυθι στεί και να καταστραφείτόσο το ίδιο όσο και το φορτίο 30 του. Το μεταγενέστερο ναυάγιο του πλοίου, είναι βέβαια άσχετο μετους ενάγοντεςκαιτιςενέργειεςτουςκαιεπισυνέβηκε μετάτηδιάσωσητου. Οι ενάγοντες πρόσφερανυπηρεσίες διάσωσηςτου ενα γομένου πλοίου απότις 04.40ώρες της 2ας Ιουνίου 1980 35 μέχρι τις 18.30 ώρες της ίδιας ημέρας όταν το "ΖΗΝΟ662 5 1 ΑΛΛ.
- 10 15 Αρχή Λιμένων ν.Πλοίου Ζηνοβία κ.α. Α. Λοΐζου, Π. ΒΙΑ" αγκυροβόλησε σε 15οργυιές νερούκαιτο ρυμουλκό "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" συμπλήρωσε την όλη επιχείρηση καιεπέ στρεψε στολιμάνιΛεμεσού. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότιτο προσωπικό της εναγούσης Αρχής που είναι και οι ενάγοντες στην υπόθεση 92/81, κινδύνευσε άμεσα ένεκα των συνθηκών που επικρατούσαν, της κλίσης του εναγομένου πλοίου και του κινδύνουπου εγκυμονούσε η προσπάθεια ρυμούλκησης και διάσωσης του, ενός κινδύνου πουήταν πραγματικόςκαιαισθητός κάτωαπότιςπεριστάσεις. Το θέμα της πληρωμής αποζημιώσεων, για σώστρα (salvage), ρυθμίζεταιαπότο άρθρο34 τουπερί Ναυαγίων Νόμου(Wrecks Law), Κεφ.298 τοοποίο προβλέπει: "
- In determining any dispute as to the amount of salvage to be paid to any salvor, the Court or Judge determining it shall award such sum as appears just and reasonable inthecircumstances of thecase,having regard to(a) the enterprise and promptitude of the salvors in rendering assistance; 20 (b) the degree of damage and distress from which the property is rescued; (c) the degree of labour and skill displayed and the danger incurredby thesalvors; (d)thevalue of theproperty salved; (e)thetimeemployed inrendering theservices; 25 (f)thesuccess of theeffort tosavetheproperty; Provided that no salvage shall be awarded unless the property inrespect of which salvage is claimed shall have been exposed to actual peril threatening its destruction savefor theassistance renderedby thesalvor." 663 Δ.Λοΐζου, Π. ΑρχήΛιμένων ν.Πλοίου Ζηνοβία«Λ.
(1990)Οι νομικές αρχές που διέπουν το θέμα της διάσωσης πλοίου αναλύθηκανστηνυπόθεσηBrasalOffshoreServices Ltd v. The Ship "June"andAnother
(1980)1 CLR σ. 231 στιςσελίδες235,236 και237όπουκαιαναφέρεται: "The question of what is the position of the law in 5 Cyprus regarding salvage and by this I refer to what is termed ' civil salvage' was considered in a number of cases that came up before this Court and reference may be made to Branco Salvage Ltd v. The Ship "DEMETRIOS" and her Cargo and Freight
(1968)1 10 C.L.R. p. 252, and thosereferred to therein at page 262, namely, TheAttorney- General of the Republicv. Μ.T. Keisserwaard & Another
(1965)1 C.L.R. 433; Branco Salvage Ltd v.PhotosPhotiades & Co., 1962 C.L.R.325; TheNew Australia [1958] 2 Lloyd' s Rep.35,p.39;andI 15 need not quote here any passages from this judgment. Suffice it to refer only to proviso to section 34 of the Wrecks Law, Cap. 298, which reads: ' Provided that no salvage shall be awarded unless theproperty inrespect of which salvage is claimed shall have been exposed to 20 actual peril threatening its destruction save for the assistance renderedby the salvor'". No doubt as stated in Halsbury' s Laws of England, 3rd Edition, Vol. 35, para. 1118, under the heading "Danger to Property or Life": "The essence of a salvageservice is that it is a service rendered to property or life in danger. The requisite degree of danger is areal andappreciable danger. Itmust not be merely fanciful, but it need not be immediate or absolute. It is sufficient if at the time of the service the 30 situation of the subject of the service is such as to cause reasonable apprehension on the part of the person in charge of it. TTiedanger may arise from the conditionof the salved vessel, or of her crew, from her position, or from the master's want of skill or his ignorance of the 35 locality orof localconditions". 664 2 5 1ΑΛΛ. ΑρχήΛιμένων ν.ΠλοίουΖηνοβίαΚΛ. Α. Αοΐζον, Π. Salvage service in this sense is defined in Halsbury' s Laws of England(supra),para. 1109,andonthebasis of the authoritiesreferred totherein: 5 10 " is thatservice whichsaves orcontributestothe ultimate safety of a vessel,her apparel,cargo, or wreck, or to the lives of persons belonging to a vessel when in dangeratsea,orintidalwaters,orontheshoreof the sea or tidal waters, provided that the service is rendered voluntarily and not in the performance of any legal or official duty or merely in the interests of self-preserva tion. The person who renders the service, that is the salvor, becomes entitledtoremunerationtermed^salvage reward*. Any services rendered in assisting, or in saving life 15 · from, or in savingthe cargo or apparel of, an aircraft in, on or over the sea or any tidal water, or on or over the . shores of the sea or any tidal water, are deemed to be salvage services in all cases in which they would have been salvage services if they had been, rendered in 20 relationtoavessel". It is obvious that the presence of danger is an essential element of salvage and the burden of proving the presence of danger rests upon those who claim as salvors (see 25 Halsbury's Laws of England (supra) para. 1119 and The Calyx[1910] 27T.L.R. 166; andalso TheHelsman, 84 LI.L. Rep.,p.207)." • Παραπομπή γίνεται επίσης στην υπόθεση Yusra Shipping Co. Ltd v. The Ship "Yamama" andher Cargo and 30 Freight
(1985)1 C.L.R. σ. 328 στις σελίδες 333-338, και Halsbury's Laws of England, 4th Edition,Vol. 43 όπου στην παρ. 1036 αναφέρεται: 35 "Danger requisite.Theessence of asalvage service is •thatit is a service renderedtoproperty orlife in danger. The requisite degree of danger is a real and appreciable danger. Itmust notbe merely fanciful, but it neednot be 665 Α. Λοΐζου, Π. ΑρχήΛιμένωνν.Πλοίου Ζηνοβία κ.α.
(1990)immediate or absolute. Itis sufficient if atthetime ofthe service the situation of the subject of the service is such as to cause reasonable apprehension on the part of the person in charge of it. The danger may arise from the condition of the salvedvessel,or of her crew,fromher 5 position, or from the master's want of skill or his ignorance of thelocality or of local conditions. Aservice which begins as salvage is not necessarily transformed intotowagebecauseonthevoyagetheship istowedpast, orinto,ports atwhich shecouldbeinsafety." 10 Είναι φανερόότι οι νομικές αρχέςδιάσωσης(salvage), εφαρμόζονταιότανυπάρχειένααντικείμενοτοοποίοβρί σκεται σε θέσηκινδύνουπουχρειάζεταιυπηρεσίεςδιάσω σης για νατο προστατεύσει απόαπώλειαή ζημιάκαιένα πρόσωποπου εμπίπτει στην κατηγορίατου εθελοντή που 15 προσφέρει βοήθεια (salvor) και που επιτυγχάνει, ή κατά αξιέπαινο τρόποσυμβάλλει, εις την επιτυχίατηςδιατήρη σης του αντικειμένου απότον κίνδυνο (Βλέπε Kennedy Law of Salvage(πιοπάνω)σελ. 1). Ηπαρουσίακινδύνουείναι ένααπαραίτητοσυστατικό 20 στοιχείο της διάσωσης. Τέτοιος κίνδυνος πρέπει ναείναι πραγματικόςκαιαισθητόςκίνδυνοςχωρίςβέβαιαναείναι απαραίτητα άμεσος και απόλυτοςκαιπουκατάτοχρόνο που προσφέρθηκανοι υπηρεσίες, προκαλούσε ένα λογικό φόβο.Τογεγονός ότι στοτέλος τοπλοίοαγκυροβόλησε σε 25 κάποια απόσταση από το αλιευτικό λιμάνι Λάρνακος, αυτόδεμετατρέπειτηδιάσωση(salvage)σερυμούλκηση. Με όλα τα πιο πάνωέχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι ενάγοντες και στις δύο υποθέσεις έχουν αποδείξει την υπόθεσητους σε ότι αφοράταδικαιώματααποζημιώ- 30 σεων - σώστρων -γιατη διάσωσητουεναγόμενουπλοίου. Παραμένει τώρα να εξετάσουμε το θέμα των αποζη μιώσεων. Ως προς το θέμα αυτό, οι νομικές αρχές έχουν εκτεθεί στην υπόθεση BrancoSalvage Ltd v. The Ship "Dimitrios"andHer CargoandFreight
(1968)1C.L.R. 252 35 και υιοθετήθηκαν μεταγενέστερα στις υποθέσεις Brasal 666 1 ΑΛΛ. ΑρχήΛιμένων ν.Πλοίου Ζηνοβία κ.α. Α. Λοΐζου, Π. Offshore ServicesLtd. (mo πάνω) και YusraShipping Co. Ltd.(πιο πάνω)όπου καιστησελίδα336 αναφέρεται: 5 10 15 20 25 30 "The general principles are that the amount of the reward, unless it is fixed by agreement,is inthediscretion of the Court. The Court, in assessing the reward, endeavours to combine liberality to the salvor with justice totheowner of thesalvedproperty. Itregards not merely the work done in theperformance of the salvage service, but the general interests of navigation and commerce.Thus it looks with favour onsalvage services rendered by steamships built and maintained for salvage services (35 Halsbury' s Laws of England, 3rd edition, page 749, paragraph 1139). In assessing the reward the Court takes into account the danger to life, whether on * board the salving or thesalved vessel,and the danger to property. The value of the salved property is an important consideration in the assessment of reward; but it will not raise the reward out of due proportion to the services rendered. If the value is large the amountof the reward is usually asmaller proportionto thevalue thanif the value is small (ibid., at page 750, paragraph 1142). Likewise, the value of the property employed is also an important element in the assessment of the reward. It is not, however, the measure or limit of the reward. The risk to which the salving property is exposed by the performance of the salvage service is also an important consideration. Thelength of thesalvage operations is not • in general a very important element for consideration, unless the services are dangerous or invoke protracted exertion; though the additional loss or expense incurred by salvors by reason of the duration of their services is taken into consideration in the assessment of the reward." και στησελίδα 337: 35 "in assessing the amount of the salvage reward the expenses andlosses properly incurredby thesalvorinthe performance of the salvage services are taken into 667 Α. Αοίξον,Π. ΑρχήΑιμένβν ν.Πλοίου Ζηνοβία «Λ.
(1990)account (section 24 of our Cap.298; and 35 Halsbury' s Laws, page 752, paragraph 1149). Those losses and expenses may be given inthe form of a separate award, but the common practice is to include it in the general award. The losses and expenses which are dealt with in 5 this manner include expenses reasonably incurred in bringing the salved property into a place of safety; and expenses, such as the cost of repairing damage, and depreciation in valueof thesalvingvessel,caused by the 10 performance of the salvage service (ibid., at page 752, paragraph 1149). These principles are also to be found summarized in Kennedy's CivilSalvage
(1958),4thedition,atpages210 to 218, whereit is stated (atpage211) that *if the Court 15 gives the amount of the damage, loss or expense specifically,itwilltake care nottogivetheamounttwice over by again considering them when it comes tofix the amount duefor salvageremuneration proper, thatis,the remuneration forrisk,etc. intheservice'". 20 Παραπομπήγια το ίδιο θέμα μπορεί επίσης να γίνει στο Halsbury's Lawsof England, 4th Edition,Vol. 43,para.
- Είναι φανερόν ότι οι γενικές αρχές που διέπουν το θέμαείναιότιτο ποσότηςαμοιβήςεκτόςεάνέχεικαθορι- 25 στεί μεσυμφωνία είναιστηδιάκρισητουΔικαστηρίουκαι τοΔικαστήριουπολογίζονταςτασώστραθαπρέπεινακαταβάλει μια προσπάθεια να συνδυάσει ένα στοιχείο γεν ναιοδωρίας προς αυτόν που προσφέρει τη βοήθεια (salvor)καιδικαιοσύνηςπροςτονιδιοκτήτη. 30 Στην εκτίμηση των σώστρων, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψητον κίνδυνο εις τηζωή,είτε ένας βρίσκεται πάνω στοπλοίοπουπροσφέρει τηβοήθειαήτοπλοίοαντικείμε νο της διάσωσης και των κινδύνων στην περιουσία. Η αξία της διασωθείσης περιουσίας είναι ένα σημαντικό 35 στοιχείο στην εκτίμηση των σώστρων, αλλάδε μπορείνα τα ανεβάσει σε δυσανάλογα ύψη προς τις υπηρεσίες που 668 1 ΑΛΛ. ΑρχήΛιμένων ν.Πλοίου Ζηνοβία ΧΛ. Α. Λοΐζον, Π. προσεφέρθησαν. Επίσης, σημαντικό στοιχείο είναι η αξία της περιου σίας που χρησιμοποιήθηκε στη ναυαγοσωστική επιχείρη ση, αλλά δεν είναι το μέτρο ή το όριο των σώστρων. Ο 5 κίνδυνος στον οποίο η περιουσία που προσέφερε υπηρε σίες διάσωσης,εξετέθη μετις σωστικές εργασίες είναιεπί σης ένα σημαντικό στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη. Η έκτασητουχρόνου τωνσωστικών εργασιών δεν είναι,γε νικά μιλούντες, πολύ σημαντικό στοιχείο, εκτός εάν OL 10 υπηρεσίες είναι επικίνδυνες ήσυνεπάγονται παρατεταμέ νη προσπάθεια. Λαμβάνονται δε υπόψη, η επιπρόσθετη απώλεια ή τα έξοδα που υφίστανται αυτοί που πρόσφε ραν τη βοήθεια (salvors) ένεκα της διάρκειας τωνυπηρε σιών. Θαπρέπει να λεχθεί, βέβαια,ότι στην εκτίμηση του 15 ποσούτωνσώστρων λαμβάνονταιυπόψηκαιταέξοδακαι οι ζημιές που δικαιολογημένα υφίσταταιαυτόςπουπρό σφερε τη βοήθεια (salvor) στην εκτέλεση των σωστικών επιχειρήσεων, όπως αναφέρεται και στο άρθρο 24 του Κεφ.
- Καίτοι δε θα μπορούσε αυτότο ποσό ναδοθεί 20 κάτωαπόξεχωριστό κεφάλαιοησυνήθης πρακτικήείναι ναπεριλαμβάνεταιστογενικόποσότωναποζημιώσεων. Όπως λέχθηκε στην υπόθεση The William Beckford
(1801)3C. Rob.355,απότοΛόρδοStowell:25 "The principles on which the Court of Admiralty proceeds, lead to aliberalremuneration insalvagecases; for they look notmerely totheexact quantum of service performed inthecaseitself,buttothegeneral interests of the navigation and commerce of the country, which are greatlyprotected by exertions of thisnature." 30 Είναι φανερόν ότι ορισμένες περιστάσεις είναι πάντα ουσιώδεις για μελέτη και έχουν αυτές διαπιστωθεί από την πείρα,ταδε Δικαστήρια έχουν για καθοδήγησητους, μια σειρά δικαστικών αποφάσεωνσαν βοηθήματαγιανα φτάσουν στα ορθά συμπεράσματα σε κάθε συγκεκριμένη 35 υπόθεση (Βλέπε TheCityof Chester[1884] 9P.D. 182). Οι ουσιαστικές αυτές περιστάσεις ταξινομούνται στο 669 Α. Λοΐζου, Π. Αρχή Λιμένων ν. Πλοίου Ζηνοβία κ.α.
(1990)Kennedy Law of Salvage (πιο πάνω) παρ. 1115, σελίδα 458,σταπιοκάτω:"Α. As regards thesalved property:
(1)The degree of danger, if any,to humanlife.
(2)The degree of danger to the property.
(3)Thevalue of theproperty assalved. 5 B.As regards the salvors:
(1)Thedegree of danger,if any,tohuman life.
(2)Thesalvors' (a)classification, (b)skilland (c) conduct.
(3)The degree of danger, if any, to property 10 employed inthesalvageservice andits value.
(4)The (
- a)time occupied (
- b)work done in the per formance of thesalvage service.
(5)Responsibilities incurredintheperformance ofthe salvage service, such, e.g. as risk to the insurance, and 15 liability to passengers or freighters through deviation or delay.
(6)Loss or expense incurred in the performance of the salvage service, such, e.g. as detention, loss of profitable trade,repair of damage caused to ship, boats, 20 orgear, fuel consumed, etc. Where all or many of these elements are found to exist,or some of them are found toexist in ahigh degree, a large reward is given; where few of them are found, or they are present only in a low degree, the salvage 25 remuneration awarded iscomparatively small". Είναι σχετικό με το ποσότων επιδικαζομένων αποζη μιώσεων το γεγονός ότι αντί μιας αγωγής έχουν κινηθεί δύο, η μια από την Αρχή, ιδιοκτήτες των ρυμουλκών 670 1 ΑΛΛ. Αρχή Λιμένωνν.ΠλοίουΖηνοβία κ.α. Α. Λοΐζου, Π. "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ" και "MARCANTONIO BRAGADINO" και ηάλλη από τον Κυβερνήτηκαιταμέλη τουπληρώμα τος του ρυμουλκού "ΟΝΗΣΙΛΛΟΣ". Φαίνεται πως ησυ νήθηςαναλογίαείναιοπλοιοκτήτης ναπαίρνειτα3/4των 5 επιδικαζομένωνσώστρων καιταμέλητουπληρώματοςτο υπόλοιπο 1/4 το οποίο μοιράζεται μεταξύ τους κατ'ανα λογίατηςμισθοδοσίαςτους,πουστηνπερίπτωσητουΚυ βερνήτηείναιπερίπουτο 1/3από τουτί μένειμετάπου θα αφαιρεθεί το ποσό που δόθηκε στους πλοιοκτήτες. Βέ10 βαια, δενυπάρχεισυγκεκριμένος κανόναςκαιόπως παρα τήρησε ο Λόρδος Esher MR., στην υπόθεση The Gipsy Queen [1895]P. 176, 177, αυτό μπορεί να είναι μιακαλή πρακτική αρχή αλλάδενυπάρχειτέτοιοςκανόνας*οκατα μερισμός πρέπεισεκάθευπόθεσηναεξαρτάταιαπό ειδικά 15 περιστατικά (Βλέπε Kennedy Law of Salvage (πιοπάνω) παρ. 1223 καιetseq.). Στην παρούσαυπόθεσηκαιέχονταςυπόψηόλα τα πε ριστατικάτης,νομίζωότι οκαταμερισμός μπορείναείναι απόμισάσεέναποσόαποζημιώσεων£80,000. 20 Έχοντας όλα τα πιο πάνωκατά νου, καιεφαρμόζο νταςτασταγεγονότα τηςυπόθεσης συμπεριλαμβανομένης της αξίας του "ΖΗΝΟΒΙΑ" των £8,377,665 και τουφορ τίου £18,440,863,σύνολο £26,818,528,έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τοποσό των αποζημιώσεων τοοποίοδι25 καιούταιηενάγουσα αρχή,είναι £40,000πουκρίνωκάτω απότιςπεριστάσεις καιμεβάση τις αρχέςπουεξετέθησαν πιο πάνω,σαν εύλογο. Στο ποσό αυτόπεριλαμβάνονται και τα διάφοραέξοδα που δεν δίδω σε ξεχωριστό κεφά λαιο,όπως επίσης καιταέξοδακαιοι οποιεσδήποτευπη30 ρεσίεςτου "MARCANTONIO BRAGADINO" πουοι υπη ρεσίες του δεν μπορούν να θεωρηθούν ως υπηρεσίες διάσωσης. 35 Ως προς το ποσό που δικαιούνται οι ενάγοντες στην αγωγή92/81,οιοποίοιεργοδοτούνταιαπότηνΑρχήΛιμένων ως πλοίαρχοι, πιλότοι και πλήρωμα του "ΟΝΗΣΙΛΛΟΥ", ιδιοκτησία της Αρχής Λιμένων και που ζητούν όπωςκαθοριστούν σώστρα ξεχωριστά γιατονκαθένα,δι671 Α. Λοΐζου, Π. Αρχή Λιμένωνν.ΠλοίουΖηνοβία *Λ.
(1990)καιούμενοι μερίδιο σώστρων στις αξίες του διασωθέντος πλοίου και φορτίου, το ποσό το οποίο επιδικάζω είναι £40,000, ναδιαμοιραστούνωςακολούθως:ΕιςτονΚυβερ νήτη ενάγοντα αρ. 1 £10,000και το υπόλοιπο ποσό των £30,000 να διαμοιραστεί σε ένα έκαστο των υπόλοιπων 5 επτά εναγόντων, ανάλογα με το μισθό τους (Βλέπε Kennedy Law ofSalvage(πιοπάνω)παρ.1224). Γιαόλους τουςπιοπάνω λόγους,δίδονταιαποφάσεις για τα ποσά που έχουν επιδικασθεί υπέρ των εναγόντων στις δύοαγωγές και εναντίον των εναγομένων, όπωςπιο 10 πάνωέχουν εκτεθείκαιμεέξοδαυπέρτωνεναγόντων. Απόφασηωςανωτέρω. 672