(1990)16Φεβρουαρίου, 1990 [ΠΙΚΗΣ,Δ/οτήςΙ ΝΙΚΟΣΑ. ΖΑΧΑΡΙΑ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Ενάγοντες, ν. THESHIP"REIHER", Εναγομένων. (Αγωγή Ναυτοδικείου Αρ. 104/88). Ναυτοδικείο — Οδηγίες για πώληση πλοίου —Προφορική (και μάλ λον αόριστη) συμφωνία πωλήσεως— Παράλειψη αγοραστή να καταβάλει το τίμημα εντός της συμφωνηθείσηςπροθεσμίας — Επί τη υποθέσει ότι υπήρχε έγκυρη συμφωνία, πρέπει να θεωρηθεί ως ακυρωθείσα (rescinded), γιατί,μετά από επανειλημμένες προειδο5 ποιήσεις προς τον αγοραστή, ο χρόνος πληρωμής κατέστη ουσιώ δης όρος — Ενόψει ακυρώσείος, το Δικαστήριο μπορεί να εκδώσει νέες οδηγίες — Αν δεν μεσολαβούσεακύρωση,το Δικαστήριο δεν θα είχε τέτοια εξουσία, γιατί δεν έχει δικαιοδοσία μεταβολής όρων *^ συμφωνίας. Συμβάσεις — Χρόνος πληρωμής τιμήματος πωλήσεως — Δεν είναι ουσιώδης όρος, αλλά μπορεί να μεταβληθεί σε ουσιώδη όρο, αν προηγηθεί εύλογοςπροειδοποίτιση, Ταγεγονότα σκιαγραφούνται ικανοποιητικάστο πρώτο από τα πιο πάνωπεριληπτικά σημειώματα. Οι νομικές αρχές,που εφάρ- ** μοσε το Δικαστήριο, εκδίδοντας νέες οδηγίες για την πώληση του πλοίου, φαίνονται στα δυο πιο πάνω περιληπτικά σημεΐίόματα. Ενόψει της βεβαιότηταςπερί ακυρώσεως της οποιασδήποτεπροη γουμένης συμφωνίας πωλήσεως, δεν παρέστη ανάγκη εξετάσεως αν είχεσυναφθεί έγκυρα τέτοιασυμφωνία. 20 Οδηγίεςγια πώλησητου πλοίου. Αναφερόμενες αποφάσεις: SaabandAnother v.HolyMonasteryAyiosNeophytos
(1982)1 CL&. 499' Rodoulliv.PapasawaandAnother
(1988)1C.L.R. 540. 98 25 1ΑΛΛ. Ζαχαρίακ.α.v. ShipRelher Αίτηση. Αίτηση απότονΑξιωματικό Ναυτοδικείουμετην οποίαζητούνταιεκνέουοδηγίεςτουΔικαστηρίουγιατην πώλησητουπλοίου "Reiher". 5 ΟΑξιωματικόςΝαυτοδικείουαυτοπροσώπως. Α. Γιωρκάτζης, γιατοναγοραστήτονπλοίουκαιγιατο εναγόμενοπλοίο. Cur.adv. vult. ΠΙΚΗΣ, Δ. ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση: Στις 10 11.7.89 διατάχτηκεηπώληση του πλοίου REIHERεκκρε μούσης της δίκης (pedente lite), με ιδιωτική σύμβαση (private treaty). Το διάταγμα εκδόθηκε μετά απόαίτηση των ενδιαφερομένων. Εξουσιοδοτήθηκε ο Αξιωματικός Ναυτοδικείου να προχωρήσει στην πώληση του πλοίου 15 υπό τονόροότι ητιμή πώλησης δεθαήταν χαμηλότερη από τα έξοδα σύλληψης, κράτησης και φρούρησης του πλοίου (έξοδα Αξιωματικού Ναυτοδικείου). Κατά το χρόνοτηςέκδοσης τουδιατάγματοςτοπλοίο τελούσε υπό σύλληψη,βάσειπρογενέστερης διαταγήςτουΔικαστηρίου. 20 Στις28.10.89 δηλώθηκεεξώδικοςσυμβιβασμός της υπό θεσης, ο οποίος είχε συμφωνηθεί νωρίτερα μεταξύτων διαδίκων. Στις2.2.90(καταχωρίστηκεστις5.2.90),ο Αξιωματικός Ναυτοδικείουυπέβαλεαίτησημετην οποία,μετάαπό εξι25 στόρηση της τύχης του πλοίου μετά τη διαταγή της 11.7.89, ξητούνταιεκνέουοιοδηγίεςτουΔικαστηρίουγια τηπώλησητουπλοίου.Απότηναναφοράτουκαιτιςπρο φορικές εξηγήσεις που έδωσεστοΔικαστήριο, προκύπτει ότι, μετά τηδιαταγήτης 11.7.89,τογραφείοτου Αξιωμα30 τικού Ναυτοδικείου προήλθε σε συμφωνία, ή κάποιας μορφήςδιευθέτηση,μετονJoseph DiamantαπότοΙσραήλ γιατηδιάθεσητουπλοίου.Ηουμφωνίαήδιευθέτησηαυτήδεν 99 Πικής,Δ. Ζαχαρία κ.α.v. ShipReiher
(1990)ενσωματώθηκε σε γραπτήσυμφωνία,ούτε τηρήθηκεοποι οδήποτε μνημόνιο του περιεχομένου της.Απ' ό,τι συνάγε ται απότις εξηγήσεις πουδόθηκαν τόσο απότον Αξιωμα τικόΝαυτοδικείουόσοκαιαπότονκ.Γιωρκάτζη,η πώλη ση ή διευθέτηση είχε συντελεσθεί με τη μεσολάβηση και 5 έγκριση του ιδιοκτήτηήιδιοκτητών του πλοίου. Φαίνεται ότι είχε συνομολογηθεί και ξεχωριστή συμφωνία μεταξύ των ιδιοκτητών του πλοίου και του Joseph Diamant για τηνπληρωμή στους ιδιοκτήτες πρόσθετου ποσού από την τιμήπώλησης πουσυμφωνήθηκε μετογραφείοτουΑξιω- 10 ματικού Ναυτοδικείου. Η συμφωνία ή διευθέτηση στην οποία είχε προβεί το γραφείο του Αξιωματικού Ναυτοδικείου πρόβλεπε την πώληση για ποσό ίσο προς τα έξοδα του Αξιωματικού Ναυτοδικείου (περιλαμβανομένης καιτης απαίτησηςτρί- 15 των εναντίον του πλοίου η οποίααμφισβητείται).Τοεπα κριβές ποσό της πώλησης δεν καθορίστηκε· ησυμφωνία προνοούσε την πληρωμή ποσού ίσου με τα έξοδα του Αξιωματικού Ναυτοδικείου κατά την ημέρα καταβολής της τιμής πώλησης. Κατεβλήθη μόνο ποσό $2,500 (Αμερι- 20 κής)ως προκαταβολή και συμφωνήθηκε όπωςτουπόλοι ποπληρωθεί μέσασελίγεςμέρες. Ο αγοραστής δεν εκπλήρωσε τους όρους τηςσυμφω νίας ή διευθέτησης. Επανειλημμένα ζήτησε παράτασηη οποία του δόθηκε χωρίς θετική ανταπόκριση εκ μέρους ^ του, όπως βεβαίωσε και ο δικηγόρος του. Και μετά την υποβολή της αίτησης, στις 10.2.90,ζητήθηκεαπότοδικη γόρο του ολιγοήμερη παράτασημέχρι τις 14.2.90γιατην εκπλήρωση τωνυποχρεώσεων του.Καιπάλιπαρέλειψενα εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του. Ζήτησε νέα δεκαπενθή- 30 μέρη παράταση με δήλωση του ηοποίαέχει κατατεθείως τεκμήριο Α. Στη νέαπαράτασηέφερεένστασηο Αξιωματι κός Ναυτοδικείου ενώ ο κ. Γιωρκάτζης ανάφερε, όπως μπορεί να συνοψισθεί η δήλωση του, ότι δεν μπορεί να επιμένει στο αίτημα του πελάτη του, αφήνονταςτο θέμα ·" στοΔικαστήριο. ΣτηναίτησητουΑξιωματικού Ναυτοδικείου επισημαί100 1ΑΛΛ. 5 Ζαχαρία κ.α.v. ShipReiher Πικής, Δ. νεται ότι η παράτασητης κράτησης του πλοίου δημιουρ γεί, εκτός απότον πολλαπλασιασμό των εξόδων, καιπρο βλήματα ασφάλειας του πλοίου, καθώς και προστασίας άλλων σκαφών που ναυλοχούν στον τόπο της κράτησης του απότο ενδεχόμενο πρόκλησης σε αυτά ζημιάς απότο , πλοίο REIHER. Οι ασταθείς καιρικές συνθήκες έχουν επαυξήσει τους κινδύνους και επιτείνει τις ανησυχίες του Αξιωματικού Ναυτοδικείου. Είναι δύσκολο να καταλήξω με τα στοιχεία που έχω * 10 ενώπιον μου αν έχει συνομολογηθεί έγκυρη συμφωνία για τηνπώληση του πλοίου.Οτρόπος με τον οποίον ενήργησε τογραφείοτου Αξιωματικού Ναυτοδικείουσχετικά μετην εκτέλεσητης διαταγήςτου Δικαστηρίου δεν ήταν ο πλέον ενδεδειγμένος. 15 Ητήρηση μνημονίου, όταν ησυμφωνία δε γίνεται γρα πτώς, είναι αναγκαία για την αποφυγή αμφιβολιών ως προς τους όρους της συμφωνίας καιγια την ευχερή επιτή ρησητης εκτέλεσηςτου διατάγματος του Δικαστηρίου. Στην προκειμένη περίπτωση η αβεβαιότητα για την 20 υπόσταση της συμφωνίας προκύπτει πρωτίστως από την παράλειψη επακριβούς καθορισμού της τιμής πώλησης, του χρόνου αποπληρωμής του τιμήματος καιτης ημερομη νίας παραλαβήςτου πλοίου. (Ο βέβαιος καθορισμός των -, ουσιωδών όρων της συμφωνίας αποτελεί προϋπόθεση για 25 ττ\ σύναψη έγκυρης συμφωνίας (βλ. Saab Another v. Holy MonasteryAy. Neophytos
(1982)1 C.L.R.499). Μπορεί να υποστηριχθεί ότι ηπαράλειψη καθορισμού της τιμής πώλησης δε δημιουργούσε αγεφύρωτο κενό ενό ψει του δείκτη που υιοθετήθηκε για την εξακρίβωση του 30 ποσού κατά την ημέρα αποπληρωμής του.Δε θαεπεκταθώ στο θέμα λαμβάνοντας υπόψη ότι και αν κριθεί ότι είχε συναφθεί έγκυρη συμφωνία για την πώληση του πλοίου, αυτή έχει ακυρωθεί (rescinded) λόγω της παράλειψης του αγοραστήνακαταβάλειτο συμφωνηθέν ποσό. 101 Πικής,Δ. Ζαχαρία κ.α.v. ShipReiher
(1990)Ο χρόνος αποπληρωμήςτης τιμής πώλησης δεν αποτελεί, εκτός αν υπάρχει ρητή πρόνοια περί του αντιθέτου,ου σιώδη όρο της συμφωνίας. Μπορεί όμως να μετατραπεί σεουσιώδηόρομετάαπόλογικήπροειδοποίηση,όπωςσυ νέβη στην παρούσαυπόθεση,οπότανπαράλειψησυμμόρφωσης παρέχει τοδικαίωμαστον πωλητήναακυρώσει τη συμφωνία. (Οι σχετικές αρχές εξηγούνται στηναπόφαση Rodoulliv. Papasavva&Another
(1988)1 C.L.R.540). 5 Οαγοραστήςπαρέλειψε επανειλημμένανα εκπληρώσει την ουσιώδη υποχρέωση του για αποπληρωμή της τιμής 10 πώλησης, γεγονός που είχε παράσχει το δικαίωμα στον πωλητή να ακυρώσει (to rescind) τη συμφωνία. Αυτό έπραξε ο Αξιωματικός Ναυτοδικείου και με την αίτηση τουστο Δικαστήριο. Ηδιαπίστωσηαυτήείναι αναγκαίαγιατηνάσκησητων 15 εξουσιών του Δικαστηρίου, δεδομένου ότι, όπως ορθά επισημαίνεται στην πρόσφατηαπόφασητου Δικαστή Χατζητσαγγάρη (Αγωγή Ναυτοδικείου 9/90, εκδόθηκε στις 14.2.90) δεν παρέχεται διακριτική ευχέρεια στο Δικαστή ριο νααναπροσαρμόσει ή ναδιαφοροποιήσει τους όρους 20 συμφωνίας μεταξύ του Αξιωματικού Ναυτοδικείου και τουαγοραστήπλοίου. Ηδιαπίστωση ότι ηεπίμαχηδιευθέτηση,και ανκριθεί ότι αποτελεί έγκυρη συμφωνία, έχει ακυρωθεί, παρέχει εξουσία στο Δικαστήριο,.βάσει των διατάξεων των Κ.74 25 μέχρι Κ.77 των Θεσμών Ναυτοδικείου,να επιληφθεί του αιτήματος του Αξιωματικού Ναυτοδικείου γιατην έκδοση περαιτέρωοδηγιών ωςπροςτηνπώλησητουπλοίου. Ενόψει του συνόλου των γεγονότων και περιστατικών τηςυπόθεσης,εκδίδονταιοι εξήςοδηγίες: Ηδιαταγήτης 11.7.89τροποποιείταιώστεη πώλησηνα γίνει μεδημόσιο πλειστηριασμό αντίμε ιδιωτική σύμβαση. Απ' όσα έχουν αναφερθείαπότον Αξιωματικό Ναυτο102 30 1ΑΛΛ. Ζαχαρία χ.α.ν.ShipReiher Πικής,Δ. δικείου,η πώλησητουπλοίουεπείγει*ηγνωστοποίησητης πώλησηςθαγίνειμετάαπόπενθήμερηδημοσίευση. 5 Οιάλλοι όροιτηςσυμφωνίαςπαραμένουνσε ισχύανα φορικά με την επιφυλαχθείσα τιμή πώλησης (ίση με τα έξοδα του Αξιωματικού Ναυτοδικείουκαι τηναπαίτηση της Αρχής Λιμένων) και την καταβολήτου ποσού στον Αρχιπρωτοκολλητή. Μετάτηνπώλησηο Αξιωματικός Ναυτοδικείουθα ζη τήσειτιςοδηγίεςτουΔικαστηρίουαναφορικάμετη διάθε10 σητουποσούτων$2,500(Αμερικής). Οδηγίεςωςανωτέρω. 103