(1990)21Ιουνίου,1990 [ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΠΙΚΗΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Λ/στές] ΣΤΕΛΙΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ, Εφεσείων, ν. ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινική ΈφεσηΑρ. 5258). Συνταγματικό Δίκαιο — Δίκαιη δίκη — Σύνταγμα Άρθρο 30.2— Εύ λογος χρόνος για την διάγνωση αστικών δικαιωμάτων και ποινι κής ευθύνης — Διάγνωση εκτός τον εν λόγω χρονικού πλαισίον — Αποτελεί εκτροπή, που καθιστά την διαδικασία άκυρη — Αφετη ρία τον χρόνου σε ποινικές υποθέσεις είναι η ημέρα συλλήψεως ή 5 καταγγελίας — Παράγοντες, πον διέπονν την διάρκειαν τον "ευ λόγου" χρόνου — Φύση και περίπλοκος χαρακτήρας υποθέσεως, συμπεριφορά ανακριτικών και εισαγγελικών αρχών και κατηγο ρουμένου. Ο εφεσείων οδηγούσε στις 30.10.87 αυτοκίνητο με πινακίδα DI.. Αστυνομικός τον ανέκρινε σχετικά με εγγραφήτουαυτοκινή του. Ο εφεσείων είπε ότι απόότι τον είχαν πληροφορήσει οι πω λητές του αυτοκινήτου,πουτου το είχανπαραδώσειτην ίδιαμέρα (30.10.87)το αυτοκίνητο είχε εγγραφεί. 10 Ο εφεοείων κλητεύΟηκε ναπαρουσιασθεί στις 20.9.88(11 μήνες αργότερα) ενο'ιπιον Δικαστηρίου για να απαντήσει σε κατηγορίαν ότι οδηγούσε το αυτοκίνητο χωρίς τούτο να ήταν εγγεγραμμένο. Αρνήθηκε την κατηγορία. Ηυπόθεση ορίσθηκε για ακρόαση στις 26.10.
- 15 Στις 26.10.88 ηαστυνομία ζήτησε άδειανα προσθέσει 2η κατή- 20 γορία (οδήγηση αυτοκινήτου χα>ρίςπινακίδες εγγραφής)καιάδεια να αποσύρει την αρχικήκατηγορία. Παρά την ένσταση του Κατη γορουμένου η άδεια δόθηκε. Συγχρόνως η ακρόαση αναβλήθηκε χωρίς εξήγηση γιατις 30.1.
- Στις 30.1.89 η ακρόαση αναβλήθηκε λόγω ελλείψεως χρόνου του Δικαστηρίου για τις 12.5.
- Στις 12..5.89δικηγόρος ζήτησε αναβολήλόγω απουσίαςτουκα τηγορουμένου στο εξωτερικό. Το αίτημααπορρίφθηκεκαι το Δι καστήριο εξι'δοιοε ένταλμα ουλλήψνως και διέταξε κατάσχεση της 294 25 2 ΑΛΛ. Ευσταθίουν. Αστυνομίας εγγύησης. Η ακρόασηαναβλήθηκε. 5 Ο εφεσείων προσάχθηκε μεβάσητο ένταλμαενώπιον τουΔικα στηρίου, οπότε δεσμεύθηκε με νέα εγγύηση να παρουσιασθεί στις 21.12.
- Η ακρόασητης 21.12.89 αναβλήθηκεκατόπιν αιτήσεως της Κατηγορούσης Αρχής (γιατί δεν είχε κλητεύσει μάρτυρα)και παράτην ένσταση του εφεσείοντα. Ηυπόθεση εν τέλειεκδικάσθη κεστις 3.1.
- Οεφεσείων καταδικάσθηκε. Το Ανώτατο Δικαστήριο,αποδεχόμενο τηνέφεσηαποφάσισε: 10 1) Το μέτρο της δικαιοσύνης είναι πάντατο ίδιο. Δεν αλλάσσει επειδήτοαδίκημα είναι ήσσονος βαρύτητας. 2) Ηανίχνευσηκαι εκδίκαση μιαςαπλήςυπόθεσηςμετατράπη κε σε Οδύσσεια για τον κατηγορούμενο, του οποίου η πικρία ότι δεν έτυχε της ίδιας μεταχείρισης με την κατηγορούσα αρχή είναι δικαιολογημένη. 15 3) Το δικαίωματου εφεσείοντος γιατην εντός ευλόγου χρόνου διαπίστωση της ποινικής του ευθύνης (Σύνταγμα,Αρθρο 30.2)πα ραβιάσθηκε. Η εκτροπήαυτήκαθιστάτηνδιαδικασίανάκυρη. Η έφεσηεπιτρέπεται. Η διαταγή κατα σχέσεωςτης εγγυήσεως ακυρώνεται. 20 Αναφερόμενεςαποφάσεις: Shakolas v. UniversalLife
(1984)1C.L.R. 7, Δημοκρατία ν.Κυριάκου καιάλλου
(1990)2Α.Α.Δ. 264, Psaras andAnotherv. Republic
(1987)2 C.L.R. 132, Bell v.D.P.P. ofJamaica[1985]2 All E.R.585, 25 Police v.Georghiades
(1982)2 C.L.R. 33, Έλληνας v. Δημοκρατίας
(1989)2 Α.ΑΛ.149, Agapiouv.Panayiotou
(1988)1 C.L.R.257. ΈφεσηεναντίονΚαταδίκηςκαιΠοινής. Έφεσηεναντίοντης καταδίκης καιτης ποινήςαπό τον 30 Στέλιο Ευσταθίου οοποίοςβρέθηκεένοχοςστις 31 Ιανου αρίου, 1990 από το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας (Αριθμός Ποινικής Υπόθεσης 21159/88) στην κατηγορία για χρήση μηχανοκινήτου οχήματος χωρίς πινακίδες εγ295 Ευσταθίουν.Αστυνομίας
(1990)γραφής κατά παράβαση των Καν. 6, 16
(1)και 72 των Περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών, 1984 καικαταδικάστηκεαπότονΕπαρχιακό Δικαστή Χαραλάμπους να πληρώσει £45.- πρόστιμο και £12.-έξοδα. Οεφεσείων παρουσιάσθηκεαυτοπροσώπως. Π.Κληρίδης, ΑνώτεροςΔικηγόρος τηςΔημοκρατίαςμε Κ.Ανδρέου (κα), γιατην Εφεσίβλητη. ΟΔΙΚΑΣΤΗΣ ΜΑΛΑΧΤΟΣ: Η απόφασητουΔικαστη ρίουθαδοθεί απότονΔικαστήΓ.Μ.ΠΙΚΗ. 10 Ο ΔΙΚΑΣΤΗΣ ΠΙΚΗΣ: Ο εφεσείων κρίθηκε ένοχος από το ΕπαρχιακόΔικαστήριο Λευκωσίας καικαταδικά στηκε σε πρόστιμο £45.- και την καταβολή £12.- εξόδων για τη χρήση μηχανοκινήτου οχήματος χωρίς πινακίδες εγγραφής, κατά παράβασητων σχετικών διατάξεων των -. Περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων καιΤροχαίας Κινήσεως Κανονισμών*. Με την έφεση του αμφισβητεί όχι μόνο την καταδίκη του αλλά και την εγκυρότητα της δίκης στο σύνολο της λόγω παραβίασης τουδικαιώματοςτουγιατηδιαπίστωση τηςποινικής τουευθύνης μέσασεεύλογοχρόνο.Αγόρευσε ™ με πάθος υπέρ της αποκατάστασης των θιγέντων δικαιω μάτων του και παραπονέθηκε με πικρίαγια τη μεταχείρι σητηςοποίαςέτυχε απότοΔικαστήριο. Εφυγεαπότο Δι καστήριο με κατατροπωμένο το αίσθημα περί δικαίου, όπως συνοψίζονται τα παράπονατου και με κλονισμένη 25 τηνεμπιστοσύνη τουσταδικαστικάθέσμια. Ηεξιστόρησητων γεγονότων που περιστοιχίζουν την καταγγελία καιηεξέλιξητηςυπόθεσης ενώπιον τουΔικα στηρίου είναι αναγκαία για να γίνουν κατανοητά τα πα ράπονατου εφεσείοντα καιη θεραπείατην οποία επιδιώ- 30 *Ν.86/72- κανονισμοί 6, 16
(1)και 72 τον Περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας ΚινήσεωςΚανονισμών Κ.Α.Π. 66/84. 296 5 2 ΑΛΛ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας Πικής,Δ. κει. Τα χειρόγραφα πρακτικάτου Δικαστηρίου, συνοπτι κάόπωςείναιδιατυπωμέναδεφαίνεταιναπαρέχουνολο κληρωμένη εικόνα της διαδικασίας.Στην αγόρευση του ο εφεσείων έκαμε αναφορά σε εισηγήσεις που έγιναν, οι 5 οποίες δενσυγκρούονται μεν μεταπρακτικάαλλάδενκα ταγράφονται σ' αυτά. Βέβαιαδεν μπορεί να αποκλίνουμε από τα πρακτικά στον προσδιορισμό του πλαισίου της δίκης χωρίς τηνπρογενέστερη τροποποίηση ή συμπλήρω ση τους με τον καθιερωμένο τρόπο (Βλ. Shakolas ν. 10 UniversalLife
(1984)1 C.L.R.7).Επισημαίνουμε όμως,ότι σταπρακτικά τουΔικαστηρίου αναγράφονται κατάκανό να τα αιτήματα που υποβλήθηκαν χωρίς αναφορά στην επιχειρηματολογία που προβλήθηκε προς υποστήριξη τους. 15 Ο εφεσείων επαναπατρίστηκε στην Κύπρο το 1987 μετά από μακρόχρονη παραμονήτου στην Αγγλία. Είναι ξυλουργός το επάγγελμα και κατοικεί στη Λεμεσό. Στις 30.10.87παρέλαβεστηΛευκωσίατοκαινούργιοαυτοκίνη το που αγόρασε και βγήκε για ένα δοκιμαστικό γύρο. Το 20 αυτοκίνητο έφερε ταχαρακτηριστικά "DL",τα διακριτικά που χρησιμοποιούνται από εξουσιοδοτημένους πωλητές αυτοκινήτων. Ενώ οδηγούσε το αυτοκίνητο ο εφεσείων ανακόπηκε από τον αστυφύλακα Ν. Νικολάου, ο οποίος τον ανέκρινε σχετικά με την εγγραφήτου αυτοκινήτου. Ο 25 εφεσείων του απάντησε ότι απ'ότι τον είχανπληροφορή σει οι πωλητές, το αυτοκίνητο είχε εγγραφεί αλλά δεν ήτανσεθέση νατουςπαράσχειγραπτέςαποδείξεις. Εκτός από τηδιαπίστωση της εκδοχής του εφεσείοντα οαστυνο μικός έλεγξετοχιλιομετροδείκτη του αυτοκινήτουκαιση30 μείωσετοναριθμόπουήταναναγραμμένος.Οδείκτης κατέγραφε, όπως ανάφερε ο εφεσείων, εκτός από τα χιλιόμετρα και τα δέκατα του χιλιομέτρου πουδιανύθη καν. Μετά το επεισόδιο αυτό,που επαναλαμβάνουμε ότι έλαβε χώραν στις 30.10.87 προσάφθηκε κατηγορία ενα35 ντίον του εφεσείοντα ότι οδηγούσε μη εγγεγραμμένο όχημακατάπαράβαση τωνσχετικών διατάξεωντωνκανο νισμών τροχαίας. Ο εφεσείων κλητεύθηκε να παρουσια στεί στο Δικαστήριο και να απαντήσει στην κατηγορία στις 20.9.88,έντεκα (περίπου) μήνες μετάτηνκαταγγελία. 297 Πικής, Δ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας
(1990)Αρνήθηκε τηνκατηγορίαοπότανηυπόθεσηορίστηκεαπό το Δικαστήριο γιαακρόασηστις 26.10.88.Οεφεσείων δε σμεύτηκε μεεγγύηση£100.-ναπαρουσιαστείστοΔικαστή ριο την ημέραπου είχε ορισθεί γιατην εκδίκασητηςυπό θεσης. Την ημέρα εκείνηπαρουσιάστηκε στο Δικαστήριο 5 αλλάηυπόθεσηδεν εκδικάστηκε. Η αστυνομίαζήτησετην άδεια του Δικαστηρίου να προσθέσει δεύτερηκατηγορία σε σχέση με το περιστατικό της 30.10.1987,ότι οδηγούσε τοαυτοκίνητοχωρίςπινακίδεςεγγραφής.Οκατηγορούμε νος έφερε ένστασηστην προσθήκη. Τοαίτηματηςαστυνο- *0 μίας εγκρίθηκε απότο Δικαστήριο χωρίς καμιάαναφορά στην καθυστέρηση.γιατηνπροσαγωγήτηςκατηγορίας, πι θανές παραλείψεις της αστυνομίας ήτηνταλαιπωρίαπου θαυφίστατο οκατηγορούμενος. Παράλληλαη Κατηγορία ζήτησε την άδειατου Δικαστηρίου νααποσύρει τηνκατή- 15 γορίαγιαοδήγησητουοχήματοςχωρίςναείναιεγγεγραμ μένο. Προφανώς η άρνηση της κατηγορίας οδήγησε την αστυνομία σε δεύτερες σκέψειςγια την υπόστασητης εκ δοχής του εφεσείοντα ότι το αυτοκίνητο είχε εγγραφεί. Στησυνέχεια το Δικαστήριο αθώωσε τον κατηγορούμενο 20 για την κατηγορίαπουαντιμετώπιζε.Συγχρόνωςανέβαλε την εκδίκαση της υπόθεσης για τρεις μήνες, στις 30.1.
- Γιατί αναβλήθηκε ηεκδίκασητης υπόθεσης δεν εξηγείται. Αναβολή θα μπορούσε εύλογα να δοθεί αν τη ζητούσε ο εφεσείων για την ετοιμασία της υπεράσπισης στη νέα κα- 25 τηγορία. Ο ίδιος μάρτυρας θα κατέθετε για την Κατηγο ρούσα Αρχήτόσο γιατηνκατηγορίαπουαποσύρθηκεόσο και για εκείνη που προστέθηκε. Έτσι ο κατηγορούμενος βρέθηκε ένα χρόνο μετά την καταγγελία αντιμέτωπος με κατηγορία άλλη απόεκείνηγια την οποίαείχεκαταγγελ- 30 θεί και παρά τηδικαίωσητης εκδοχήςτου ότι τοαυτοκί νητοήταν εγγεγραμμένο στομητρώοτωναυτοκινήτων. Στην επόμενη εμφάνιση του του στο Δικαστήριο, στις 30.1.89, ηδίκηαναβλήθηκεκαι πάλι. Αυτήτηφοράλόγω άλλων δικαστικών υποχρεώσεων του Δικαστηρίου. Η 35 υπόθεσηαναβλήθηκεγιατις 12.5.1989.Οκατηγορούμενος ισχυρίζεται ότι ζήτησε από το Δικαστήριο να αναβάλει την υπόθεση σε άλλη ημερομηνία, επειδή κατά το χρόνο εκείνο, θααπουσίαζε στην Αγγλία για θεραπείακαι ότιη 298 2 ΑΛΛ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας Πιχής,Δ. παράκληση του δεν εισακούστηκε. Δεν γίνεται μνεία του αιτήματος του στα πρακτικά. Εν πάση περιπτώσει στις 12.5.89 ο εφεσείων βρισκόταν στην Αγγλία και για τον λόγοαυτόδενπροσήλθε στοΔικαστήριο.Τονεκπροσώπη5 σε δικηγόρος, ηοποία ζήτησε εκ μέρους του την αναβολή της δίκης. Οι λόγοιγιατους οποίους ζητήθηκε η αναβολή πρέπει να είχαν εξηγηθεί γιατί βάσιμα μπορεί να υποθέ σουμε ότι ανδεν δίνονταν αυτοί θαείχαν ζητηθεί απότο δικαστήριο. Η Κατηγορία έφερε ένσταση στην αναβολή 10 και παράλληλα αξίωσε τη σύλληψη του εφεσείοντα. Και τα δύοαιτήματατης αστυνομίας έγιναν δεκτά.με το εξής σκεπτικό: "Ηυπόθεση είναιορισμένη γιαακρόαση. Η Κα τηγορούσα Αρχήείναι έτοιμη. Όφειλε ο κατηγορούμενος να είναι παρών.Δεγίνεται αποδεκτήηαίτησηγια αναβο15 λή. Εκδίδεται ένταλμα σύλληψης. Ηεγγύηση κατάσχεται." Προκύπτει ότι η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου ασκήθηκεχωρίς αναφοράστους λόγους της απουσίαςτου εφεσείοντα και το γεγονός ότι σύμφωνα με την κλήση (τύπος 10) που είχε αρχικά επιδοθεί στον εφεσείοντα η 20 παρουσίατουδενκαθοριζότανωςαναγκαία,γιατηδιεξα γωγή της δίκης. Ούτε εξέτασε το δικαστήριο, όπως είναι πρόδηλο, την πιθανότητα να ακούσει την υπόθεση στην απουσία του εφεσείοντα εφόσον κρίθηκε αδικαιολόγητο το αίτημα για αναβολή.Αφήνεται τουλάχιστον ηεντύπω25 σηότι λόγογιατην απόρριψητου αιτήματος του εφεσείο ντακαιτην έκδοσητηςδιαταγήςγιατησύλληψητουαπο τέλεσετοαίτηματηςαστυνομίας. Οτανεπέστρεψε απότο Ηνωμένο Βασίλειοκαιπληρο φορήθηκε για την έκδοση του εντάλματος για τη σύλληψη 30 του,οεφεσείων ανταποκρινόμενος στηνπροσταγήτουΔι καστηρίου παρουσιάστηκε σε αστυνομικό σταθμό της Λε μεσού, απ' όπου οδηγήθηκε στο Επαρχιακό Δικαστήριο της Λεμεσού,όπου δεσμεύθηκε μενέα εγγύηση ναεμφανι στεί στο Επαρχιακό Δικαστήριο της Λευκωσίας στις 35 21.12.
- Τηνημέραεκείνη οεφεσείων παρουσιάστηκε στοΔικα στήριο'αλλάκαιπάλιν η υπόθεσητουδενακούστηκε. Και τούτο γιατί ο εκπρόσωπος της αστυνομίας υπέβαλε το 299 Πιχής,Δ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας
(1990)εξής αίτημα: "Δεν έχω κλήση του μάρτυρακατηγορίας, ζητώαναβολή τηςυπόθεσης."Οκατηγορούμενοςέφερεέν στασηστην αναβολή, χωρίςόμωςναεισακουσθεί.Τοαίτη μα της Κατηγορίας κρίθηκε και πάλι δικαιολογημένο και ηυπόθεση αναβλήθηκεγια τελευταία φορά,όπως αναφέ- 5 ρεται, στις 3.1.90. Γιατί δεν ήταν έτοιμη η Κατηγορίανα προχωρήσει δεν συσχετίζεται μετην άσκησητηςδιακριτι κής ευχέρειας του Δικαστηρίου για την αναβολήτηςυπό θεσης. Αφήνεται καιπάλινηεντύπωσηότι οι αιτήσειςτης Κατηγορούσας Αρχής και του κατηγορουμένου κρίθηκαν 10 μεδιαφορετικό μέτρο. Τέλος στις 3.1.90εκδικάστηκε ηυπόθεση.Αφούάκου σε τη μαρτυρία του αστυνομικού και του εφεσείοντα το Δικαστήριο έκρινε ως αξιόπιστητημαρτυρίατουπρώτου και προέβη στο εύρημα ότι ο εφεσείων είχε στην κατοχή 15 τουτοαυτοκίνητογια 15περίπουμέρες πρινκαταγγελθεί και ότι κατάτον κρίσιμο χρόνο το οδηγούσε χωρίςπινα κίδες εγγραφής.Απέρριψε την εκδοχή του ότι τοαυτοκί νητο το παρέλαβεστις 30.10.87και ότι κατά τον κρίσιμο χρόνο το οδηγούσε γιαδοκιμή. Στηναξιολόγηση της μαρ- 20 τυρίας δεν φαίνεται να προβλημάτισε το Δικαστήριο το γεγονός ότι η εκδοχή του εφεσείοντα κατάτον χρόνο της καταγγελίας, σχετικά με την εγγραφή του αυτοκινήτου επαληθεύθηκεαπότην έρευνατης αστυνομίας,ούτε τογε γονός ότι δεν είχε προσαχθεί οποιαδήποτεμαρτυρίαπου 25 νααντικρούει τον ισχυρισμό τουότιγιαπρώτηφορά οδη γούσετοαυτοκίνητο.Φαίνεταιότιτοπρωτόδικοδικαστή ριο έκρινε ότι ηαναγραφήστον χιλιομετροδείκτη του αυ τοκινήτου του αριθμού 1009 καταμαρτυρούσε συμπε ρασματικάότι ηαπόστασηείχεδιανυθείαπότον εφεσειο- 30 νταγεγονός πουυποδήλωνε ότιτοόχημαήτανστηνκατο χήτου για αρκετές μέρες συμπέρασμα πουδεν μπορείνα εξαχθεί μεβεβαιότητα.Δεν μπορείνααποκλεισθείτοενδε χόμενο οι εισαγωγείς ναείχαν χρησιμοποιήσει τοαυτοκί νητογιασκοπούς διαφήμισηςκαιπώλησης πριντοπάρα- 35 δώσουν για δοκιμή στον εφεσείοντα. Αλλη διαπίστωση είναι ότι η μαρτυρίατου αστυνομικού αναφορικάμετην εγγραφήτου αυτοκινήτουκαι τα συναφήβασίστηκε σε εξ ακοήςμαρτυρία,γεγονός πουπαραγνωρίστηκεαπότοΔι καστήριο. 40 300 2Α.Α.Δ, Ευσταθίουν.Αστυνομίας Πικής,Δ. Ηεικόναηοποίαπροκύπτειγιατηλειτουργία τωνμη χανισμών της δικαιοσύνης και γενικότερα τωνδικαι'ικών μηχανισμών για τη διαπίστωση της ποινικής ευθύνης του εφεσείοντα στην προκείμενη περίπτωση είναι δυσάρεστη. 5 Τηνανησυχίαγιατηνπορείατηςυπόθεσηςκαιτημεταχεί ριση του εφεσείοντα συμμερίζεται και ο κ. Κληρίδης, όπως ευθαρσώς ανάφερε στο Δικαστήριο. Η ανίχνευση και εκδίκασημιαςαπλήςυπόθεσης μετατράπηκεσεΟδύσ σειαγιατονκατηγορούμενο.'Οτιτοαδίκημαγιατοοποίο !0 κατηγορήθηκεο εφεσείων ήτανήσσονος σοβαρότητοςδεν μεταβάλλει το μέτρο για την απονομή της δικαιοσύνης πουκαθορίζειτοάρθρο30.2 γιατηδιαπίστωσητηςποινι κής του ευθύνης μέσα σε εύλογο χρόνο. Το μέτρο τηςδι καιοσύνης είναι πάντατο ίδιο όπως πρόσφατα διακηρύ15 ξαμεστην ΚυπριακήΔημοκρατία ν.Κυριάκου και Αλλου
(1990)2 Α.Α.Δ.264. Ηπικρία του εφεσείοντα και τοαί σθημα ότι δεν έτυχε της ίδιας μεταχείρισης όπως και ο αντίδικος του,η αστυνομία,βρίσκουν έρεισμα στοντρόπο αντιμετώπισης των αιτημάτωντουκαιεκείνων της Κατη20 γορίας.Ηδιαπίστωσηαυτήδενείναικαθοριστικήαφ' εαυ τήςγιατηντύχητηςέφεσης.Πρέπεινααποφασισθεί κατά πόσο συντρέχουν λόγοι για την ακύρωση τηςαπόφασης. Εντάσσοντας σε νομικό πλαίσιο τους λόγους που έχουν προβληθεί απότον εφεσείοντα για ακύρωση της απόφα25 σης, αυτοίμπορείνασυνοψισθούν σεδύο:(α) Παραβίαση τουδικαιώματοςτου γιατηδιαπίστωσητης ποινικής του ευθύνης μέσασε εύλογοχρόνο και(β)την εγκυρότητατης καταδίκης υπότοπρίσμα της μαρτυρίαςκαιτωνευρημά τωντουΔικαστηρίου. 30 Ο λόγος (α)είναι ο πρώτος που πρέπει να εξετασθεί ως θέμαλογικής τάξης.Παραβίασητωνδικαιωμάτων που κατοχυρώνονται στο άρθρο 30.2 καθιστά τηδιαδικασία άκυρηστην ολότητατης.Τοάρθρο30.2 οριοθετεί τιςπρο ϋποθέσεις γιατηνέγκυρηδιαπίστωσητωναστικώνδικαι35 ωμάτωνκαιυποχρεώσεων του πολίτη καθώςκαιτηςποι νικής του ευθύνης. Ηδιάγνωση τους έξω απόταπλαίσια αυτά αποτελεί εκτροπή απότα συνταγματικάθέσμια και καθιστά τη διαδικασίαάκυρηως μέσο διαπίστωσης των αστικών δικαιωμάτων και υποχρεώσεων ή της ποινικής 301 Πικής, Δ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας
(1990)ευθύνης του κατηγορουμένου. (ΒλέπεPsaras andAnother v. Republic
(1987)2 C.L.R. 132, Bellv. D.P.P. ofJamaica [1985]2 All E.R. 585. Βλέπεεπίσης Police v. Georghiades
(1982)2 C.L.R.33 αναφορικάμετις δικαιϊκέςεπιπτώσεις από παραβιάσεις των θεμελιωδών δικαιωμάτωνκαι ελευ- 5 θεριών πουκατοχυρώνονταιστο μέρος IIτου Συντάγμα τος.) Η τήρησητων εχεγγύων πουθέτει τοάρθρο30.2 του Συντάγματοςαποτελεί θεμελιώδες δικαίωματουκάθε κα τηγορουμένου για τη διαπίστωση της ποινικής τουευθύ νηςκαι συγχρόνως υποχρέωσητης πολιτείας.Το μέγεθος 10 της υποχρέωσης υποδηλώνεται και απότις πρόνοιες του άρθρου 158.2 πουδεσμεύειτηνπολιτείανασυστήσειδικα στήρια σε επαρκή αριθμό "διά την προσφοράν και άνευ καθυστερήσεων απονομήν της δικαιοσύνης και διά την διασφάλισιν, εντός των ορίων της δικαιοδοσίας αυτών, 15 της πιστής εφαρμογήςτων διασφαλιζουσώντα θεμελιώδη δικαιώματα και ελευθερίας διατάξεωντουΣυντάγματος". Οτιενσωματώνει τοάρθρο30.2 είναιοικανόνεςτηςφυσι κής δικαιοσύνης η εξασφάλιση των οποίων αποτελείκαι πρέπεινααποτελείπρωταρχική μέριμνατηςπολιτείας. 20 Τί συνιστά εύλογοχρόνο γιατην αποπεράτωσημετην έκδοσηδικαστικήςαπόφασηςτηςδίκηςγιατονκαθορισμό τηςποινικής ευθύνης τουκατηγορουμένου εξαρτάται από τις συνθήκες και γεγονότα της υπόθεσης καθώς και την συμπεριφορά των διαδίκων - Ελληνας ν. Δημοκρατίας 25
(1989)2Α.Α.Δ.149.(Βλέπεεπίσης Agapiou v. Panayiotou,
(1988)1 C.L.R. 257). Αφετηρία για την επιμέτρηση του χρόνου αποτελεί η ημέρασύλληψηςήκαταγγελίαςτου κα τηγορουμένου. Στην υπόθεση αυτήη 30.10.
- Ηφύση και το περίπλοκο της υπόθεσης είναι ουσιώδεις παράγο- 30 ντες στον καθορισμότουευλόγου τουχρόνουπου απαιτή θηκεγιατην ολοκλήρωσητης ποινικής δίκης.Οιπαράγο ντες αυτοί λαμβάνονται υπόψη τόσο όσον αφορά τη διερεύνηση της υπόθεσης απότις ανακριτικές αρχές όσο καιτηνεκδίκασητηςαπότοΔικαστήριο.Στηνπροκείμενη 35 υπόθεση ηδιακρίβωσητων στοιχείων σχετικά μετο αυτο κίνητο ήτανθέμααπλόπουδενδημιουργούσε καμιά περι πλοκή. θα μπορούσε να διερευνηθεί μέσα σε διάστημα ολίγαιν ημερών ανόχι ολίγων ωρών. Παρά τηναπλότητα 302 2ΑΛΛ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας Πικής, Δ. της υπόθεσης το κατηγορηγήριο καταχωρήθηκεεννέα(πε ρίπου) μήνες αργότερα και ηυπόθεση ορίστηκε ενώπιον τουΔικαστηρίου έντεκα(περίπου)μήνες αργότερα. Η συμπεριφορά των ανακριτικών και εισαγγελικών αρχώνκαθώςκαι του ιδίου τουκατηγορουμένου στηδιε ξαγωγήτηςδίκηςαποτελούνεπίσηςπαράγοντεςοιοποίοι συνεκτιμούνται στον προσδιορισμό του αναγκαίουχρό νουγιατηνολοκλήρωσητηςδίκης.Οπωςέχουμεεπισημά νει η κατηγορίαείχεπροσαχθείχωρίςη αστυνομία πρώτα 10 να ελέγξει την ορθότητα της εκδοχής του εφεσείοντα και χωρίςναπροβείστηδιερεύνησητωνγεγονότων. Αν τούτο γινόταν ηαστυνομία δενθαείχεπροσάψει την κατηγορία τηνοποίααργότερααπέσυρε.Συμπεραίνουμεότιη εκδοχή του εφεσείοντα ερευνήθηκε μετά την άρνηση τηςκατηγο15 ρίας.Η καθυστέρησηστηδιερεύνηση τηςυπόθεσηςκαιτην προσαγωγήτουκατηγορουμένου σε δίκησε συνάρτηση με την ανετοιμότητα της Κατηγορίας να προχωρήσει στην απόδειξη της υπόθεσης σε δύο τουλάχιστον περιπτώσεις συνέτειναν άνευ αποχρώντος λόγου στην παράτασητου 20 χρόνουγιατηδιαπίστωσητηςποινικής ευθύνηςτουκατη γορουμένου. * Τέλοςταχρονικάπλαίσιαταοποίαπαρέχονταιαπότο Δικαστήριο για την εκδίκαση της υπόθεσης και ο χρόνος μέσαστον οποίοολοκληρώνεται η δίκη αποτελούνουσιώ25 δη, ίσως τον ουσιωδέστερο, παράγοντα στον καθορισμό του ευλόγου του χρόνου που απαιτήθηκεγια την αποπε ράτωσητης διαδικασίας.Γιατους λόγους πουέχουν ενω ρίτερα αναφερθεί, η υπόθεση αναβλήθηκε επανειλημμένα χωρίςβάσιμολόγοκαιχωρίςυπαιτιότητατουκατηγορου30 μένου.Ενόψει τωνδιαπιστώσεων στις οποίες έχουμε προ βεί κρίνουμε ότι η ποινική ευθύνη του εφεσείοντα δεν προσδιορίστηκε μέσα σε εύλογο χρόνο κατά παράβαση του συνταγματικού δικαιώματος που κατοχυρώνει το άρθρο 30.
- Το συμπέρασμα αυτό οδηγεί στην ακύρωση 35 της καταδίκηςκαθώςκαιτης διαδικασίαςστο σύνολοτης περιλαμβανομένου του διατάγματοςγια τη σύλληψη του εφεσείοντα και την κατάσχεση της εγγύησης του. Ηακύ ρωσητης καταδίκηςεπιβάλλεται επίσης απότην αναθεώ303 Πικής, Δ. Ευσταθίουν.Αστυνομίας
(1990)ρήση των ευρημάτων και της ετυμηγορίας του Δικαστη ρίου. Όπως έχουμε επισημάνει η εκδοχή του εφεσείοντα δεν μπορούσε εύλογα νααποκλεισθεί, ενώ ησχετική μαρ τυρίατου μάρτυρατης Κατηγορίας βασιζότανσεεξακοής μαρτυρία,ηοποίαέπρεπεναείχεαγνοηθεί. 5 Η έφεση επιτρέπεται. Ηκαταδίκηακυρώνεται καθώς καιτο διάταγμαγιατησύλληψη του εφεσείοντα πουεκδό θηκε στη διάρκεια της διαδικασίας και ηδιαταγήγια την κατάσχεση της εγγύησης του. Ηέφεσηεπιτρέπεται. 10 304