2 ΑΛΛ. 14 Φεβρουαρίου,1990 [Α.AOIZOYJL,ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. ΚΟΥΡΡΗΣ, Δ/στές] ΣΩΤΗΡΗΣΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΘΗΝΗΣ, Βφεσείων, ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινική ΈφεσηΑρ.4867). 5 10 15 20 Αιτιολογία δικαστικής αποφάσεως—Παράλειψη τουπρωτοδίκου Δι καστηρίου να ασχοληθείμε τμήμαμαρτυρίας ήμε επιχείρημα συ νηγόρου — Δεν αποτελεί κατ' ανάγκη λόγο ακυρώσεως των απο φάσεων — Papadopoullos v. The Police, 21 C.L.R. 120καιKhadar andAnother v.TheRepublic
(1978)2 C.L.R. 132παρετέθησαν προς στήριξη τηςπιο πάνω απόψεως. Δίκαιον αποδείξεως — Περιστασιακή μαρτυρία — Α φ ο ύ αποδει χθούν τα σχετικά γεγονότα, το Δικαστήριο πρέπει, κατ'εφαρμογή νομικής αρχής, να εξετάσειόχι μόνο κατά πόσον ταενλόγω γεγονότα συνάδουν με τηνενοχή,αλλά και κατά πόσον δεν συνάδουν με οποιοδήποτε άλλο από την ενοχή του κατηγορουμένου λογικό συμπέρασμα — Ηεκτίμηση τηςμαρτυρίας πρέπει να γίνει στο σύ νολο της — Οβαθμός, βέβαια, ασφαλείας τουσυνόλου έχει σχέση και με τοκάθεσυγκεκριμένοστοιχείο χωριστά. Αξιοπιστία μαρτύρων — Ειδικοί εμπειρογνώμονες — Αντιφατικές εκδοχές— Αρχές, που διέπουν επέμβασητουΕφετείου — ΤοΕφε τείο είναι απρό&ομο να επέμβει,εκτός εάν τοπρωτόδικο Δικαστή ριο έχει σαφώς σφάλει — Η συμπεριφορά του εμπειρογνώμονα δεν είναι τόσο σημαντική ως προς το θέμα της αξιοπιστίας του, όσο είναι στηνπερίπτωση άλλων μαρτύρων. Δίκαιον αποδείξεως — Κίνητρο — Πολύ συχνά συμπεριλαμβάνεται στα στοιχεία περιστατικής μαρτυρίας — Αποτελεί ενισχυτική μαρ τυρία — Δεν είναι,όμως, αναγκαίο για τηνΚατηγορούσα Αρχή να προσκομίσει σχετικήμαρτυρία για κίνητρο. 30 Αξιοπιστία μαρτύρων — Αρχές, που διέπουν επέμβασητου Εφετείου — Εφετείοεπεμβαίνειμόνον αν πεισθεί ότι υπάρχουν καλοί λόγοι προς τούτο —Αντιφάσεις ήαδυναμίες στην μαρτυρία δεν αποτελεούν λόγο επεμβάσεως, εκτός αν ήσαν τόσο σημαντικές, ώστε να οδηγούν στο συμπέρασμα ότι το Δικαστήριο εσφαλμέναδέχθηκε τηνμαρτυρία ως αξιόπιστη. 41 Αθηνής ν.Δημοκρατίας
(1990)Έφεση — Συμπεράσματα από αποδεδειγμένα γεγονότα — Το Εφετείο είναι σε εξίσου καλή θέσημε το πρωτόδικοΔικαστήριο νια εξαγω γή των αναγκαίων συμπερασμάτων. Την νύκτα της 27ης Δεκεμβρίου 1976, βρέθηκε σε αυτοκίνητο στη Λεμεσό εκρηκτική ύλη και μηχανισμός πυροδοτήσεώς της σε 5 περίπτωση ανοίγματος της θύρας του οδηγού. Το αυτοκίνητο ανήκε σε κάποιο ΓιαννάκηΟμήρου. Γιατην υπόθεση αυτή συλλήφθηκαν και καταδικάσθηκαν δύο άτομα. Ο πρώην κατηγορούμε νος 1, που είχε θεαθεί εντός του εν λόγω αυτοκινήτου εκείνη τη νύκτακαι συλληφθεί αρχικάαπό πολίτες και ο εφεσείων. Ηεκρη- 10 κτικήύλη ήταν μεγάλης ισχύος. Ο εφεσείων καταδικάσθηκε από το Κακουργιοδικείο Λεμεσού στις εξής κατηγορίες: Πρώτη Κατηγορία: Συνωμοσία για διάπραξη κακουργήματος _ ενάντια στο Αρθρο 217 και20 του Ποινικού Κώδικα,Κεφ. 154. ^ Δεύτερη Κατηγορία: Απόπειρα ανθρωποκτονίας, ενάντια στο Αρθρο 214 (ε)και20 του Ποινικού Κώδικα,Κεφ. 154 όπωςτροπο ποιήθηκεαπότο Νόμο,Αρ. 3του 1962. Τρίτη Κατηγορία: Απόπειρα καταστροφήςπεριουσίας μεεκρη κτικές ύλες, ενάντια στα Αρθρα 325 και 20 του Ποινικού Κώδικα, 20 Κεφ. 154. Τέταρτη Κατηγορία: Κατοχή εκρηκτικών υλών χωρίς άδεια από τον Επιθεωρητή Εκρηκτικών Υλών, ενάντια στα Αρθρα 4
(4)(δ)και4
(5)(α) και (β)τουπερί Εκρηκτικών Υλών Νόμου,Κεφ.54 25 όπως τροποποιήθηκε απότοΝόμο Αρ. 27 του
- Το Κακουργιοδικείο επέβαλε στον εφεσείοντα ποινή φυλακίσε ως 4 ετών στην 1ηκατηγορία,6 ετών στην 2η,3ετών στην 3ηκαι4 ετών στην 4η. Η μαρτυρίαεναντίον του εφεσείοντα ήτανπεριστατική. Τα στοιχεία που συνδέουν τον εφεσείοντα μετααδικήματαπου 30 εξετάζονταν απότο Κακουργιοδικείο συνοψίζονται στηναπόφαση του σαν ταακόλουθα: (α) Ταξέσματα μετάλλου πουβρέθηκανπάνωστον πάγκοτου, είναι της ιδίας χημικής σύστασης με το σουβλί που βρέθηκε στην ,,,σκηνή έξω απότοαυτοκίνητοτου Ομήρουκαι που εύλογα συνάγε ται πως χρησιμοποιήθηκε για το άνοιγμα της τρύπας στην πόρτα τουαυτοκινήτου. (β) Τα μαύρατρίμματα που επίσης βρέθηκαν στον πάγκο του εργαστηρίου του Κατηγορουμένου 2 είναι urea formaldehyde χρω ματισμένη με προσθήκη άνθρακα. Από την ίδια ουσία είναι επίσης 4 0 κατασκευασμένος οδιακόπτηςτης εκρηκτικής συσκευής. Ο διακό- 42 2 ΑΛΛ, Αθηνής ν.Δημοκρατίας πτης τρυπήθηκεγιαναπεράσει ηθηλειάτουσπάγγου. 5 10 (γ) Το καλάΐ μετο οποίο συγκολλήθηκαν μέρητης εκρηκτικής συσκευής, είναι της ιδίας χημικής σύστασης τόσο με κομματάκι καλάϊ που βρέθηκε στον πάγκοτου Κατηγορουμένου όσο και με τοκαλάϊπουβρισκόταν σε ρολό επίσης στο εργαστήριο του Κατη γορουμένου
- (δ) Το κομματάκι χάλκινου σύρματος που βρέθηκε στο εργα στήριο του Κατηγορουμένου είναι της ιδίαςχημικής σύστασης και διαμέτρου με τα σύρματα που βρίσκονταν στην εκρηκτική συσκευή. (ε) Ηβίδαπου βρέθηκε στην εκρηκτική συσκευή.έφερε τα ίδια ίχνη εργαλείου με άλλες 30 από 32 βίδες πουβρέθηκαν στο εργα στήριο του Κατηγορουμένου. 15 20 25 30 35 40 (ζ) Ηβίδαπουβρέθηκεβιδωμένηστην πόρτατουαυτοκινήτου του Ομήρου όχι μόνο είναι κατασκευασμένη απότο ίδιο εργαλείο με άλλες 5 βίδες που επίσης βρέθηκαν σε κλειστό φακελλάκι στο εργαστήριο του Κατηγορουμένου αλλά είναι κάποιας ειδικότερης χρήσης απόάλλες βίδες. Μεβάσηταπιοπάνωτο Κακουργιοδικείο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η εκρηκτική συσκευή κατασκευάστηκε στο εργαστήριο του εφεσείοντα και πως τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για τη διάπραξητου αδικήματος, όπως το σουβλί,ηβίδαστην πόρτα του αυτοκινήτου, συνδέονται με το εργαστήριο του εφεσείοντα. Δεν δίδει όμως σημασία στους συνδετήρες των παταριών,πουσύμφωνα με τη μαρτυρία είναι ίδιοι με συνδετήρες που αγόρασε ο εφε σείων λίγες μέρες πριν,ούτε στην σύγκρισητης γόμαςπουβρέθηκε πάνω στην εκρηκτική συσκευή με τη γόμα που βρέθηκε στο εργα στήριο του εφεσείοντα,ούτε καισυνδέει τον πράσινοσπάγγο. Στησυνέχεια το Κακουργιοδικείο απέκλεισε τηνεκδοχήτηςκατασκευής τηςσυσκευής από άλλο , γιατί ηκατασκευήτης απαιτού σευπολογίσιμο χρόνο. Το Κακουργιοδικείο στη συνέχεια εξέτασε το κίνητρο που είχε ο εφεσείων εναντίον του Γιαννάκη Ομήρου για τη διάπραξη του αδικήματος. Δεν δίδει όμως βαρύτηταστον ισχυρισμό του Αστυνόμου Σεϊμένη πουέφερε τον εφεσείοντα νατουείχεπει ότι "ηεκ δίκηση είναι φρούτο πουτρώγεται κρύο",καιαφούαναλύει τηνο μική πτυχή της συνένωσης κατηγορητηρίων σε ένα κατηγορητήριο με την οποία δεν θα ασχοληθούμε, καταλήγει ότι η κατηγορούσα αρχή απέδειξε πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας όλες τις κατηγορίες εναντίοντωνδύοκατηγορουμένων. Τα πιο πάνωευρήματαβασίσθηκανκυρίως στην μαρτυρίατων ειδικών εμπειρογνωμόνων, που εμαρτύρησαν για την Κατηγορού σα Αρχή, την οποίαν το Κακουργιοδικείο έκρινε αξιόπιστη και 43 Αθηνής ν.Δημοκρατίας
(1990)προτίμησε έναντι τηςμαρτυρίαςτουεμπειρογνώμονα, πουκλήθη κεαπότην υπεράσπισηκαιεμαρτύρησε. Οι νομικές αρχές,τιςοποίεςτοΑνώτατο Δικαστήριο εφάρμο σε,απορρίπτοντας την έφεση,φαίνονται σταπιοπάνω περιληπτικά σημειώματα. ^ Η έφεση απορρίπτεται. Αναφερόμενες αποφάσεις: Papadopoullos v.ThePolice, 21 C.L.R. 120, KhadarandAnother v. TheRepublic
(1978)2 C.L.R. 132, 10 R v.Mentesh,14C.L.R. 232, Vrakas andAnother v. TheRepublic
(1973)2 C.L.R. 139, Anastassiades v.TheRepublic
(1977)2 C.L.R. 97, Foumides v.TheRepublic
(1986)2 C.L.R. 73. Kouppis v.TheRepublic
(1977)2C.L.R. 361, Joycev. Yeomans [1981]2All E.R.21, 15 Maynard v. West Midlands Regional Health Authority [1985] 1 AU E.R.635, Hadjisawas, aliasKoutrasv.TheRepublic
(1976)2C.L.R. 13, Shioukouroglou v.ThePolice
(1966)2 C.L.R. 39, Miliotis v.ThePolice
(1971)2 C.L.R. 292, 20 Constantinides v.TheRepublic
(1978)2 C.L.R. 337, Karamanis v.ThePolice
(1977)2C.L.R. 92, Fasouliotis v.ThePolice
(1979)2C.L.R. 180, Yiannakouv.The Police
(1982)2C.L.R. 37, Kafalosv.TheQueen, 19C.L.R. 121, Hadjicosia (No.2)v.TheRepublic
(1965)2 C.L.R. 95, Paspalli v.ThePolice
(1968)2 C.L.R. 108. Έφεση εναντίον Καταδίκηςκαι Ποινής. Έφεση εναντίον τηςκαταδίκης καιτηςποινής από τον 44 25 2ΑΛΛ. Αθηνήςν. Δημοκρατίας ΣωτήρηΓεωργίουΑθηνή οοποίος βρέθηκε ένοχος στις 15 Απριλίου, 1987 απότο Κακουργιοδικείο Λεμεσού (Αριθ μός Ποινικής Υπόθεσης 1733/87) στην κατηγορίαγια συ νωμοσία για διάπραξη κακουργήματος κατά παράβαση 5 των άρθρων217 και20 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154, στην κατηγορία για απόπειραανθρωποκτονίας κατά πα ράβασητων άρθρων214 (ε)και20τουΠοινικούΚώδικα, στην κατηγορίααπόπειραςκαταστροφήςπεριουσίαςκατά παράβασητων άρθρων325,και20 τουΠοινικού Κώδικα 10 καιστηνκατηγορίακατοχήςεκρηκτικώνυλών κατάπαρά βασητωνάρθρων4
(4)(δ),4
(5)(α) και(β) τουΠερίΕκρη κτικών Υλών Νόμου,Κεφ.54 (όπως τροποποιήθηκεαπό τοΝόμο27/78)και καταδικάστηκεαπότον Πρ. Επαρχια κούΔικαστηρίου Χατζητσαγγάρη,τον Αν. ΕπαρχιακόΔι15 καστήΦρ. Νικολαΐδη καιτον ΕπαρχιακόΔικαστή Χατζηχαμαιήσε συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 4 χρόνων στην πρώτη κατηγορία, 6 χρόνων στην δεύτερη κατηγορία, 3 χρόνων στην τρίτηκατηγορία και4 χρόνων στην τέταρτη κατηγορία. 20 χρ.Πονργονρίδης, γιατον εφεσείοντα. Μ.Κυπριανού, ΑνώτεροςΔικηγόρος τηςΔημοκρατίας, για την εφεσίβλητη. Cur. adv. wit. Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Α. ΛΟΙΖΟΥ,: Μετην έφεσητου αυτή 25 οεφεσείωνπροσβάλλει την καταδίκητουαπό τοΚακουρ γιοδικείο Λεμεσούστιςακόλουθες τέσσερειςκατηγορίες: ΠρώτηΚατηγορία: Συνωμοσία γιαδιάπραξη κακουρ γήματος ενάντιαστο Άρθρο217 και20τουΠοινικούΚώ δικα,Κεφ. 154. 30 ΔεύτερηΚατηγορία: Απόπειρα ανθρωποκτονίας,ενά ντιαστο Άρθρο214(ε) και20τουΠοινικού Κώδικα,Κεφ. 154 όπωςτροποποιήθηκε από τοΝόμο, Αρ. 3του 1962. ΤρίτηΚατηγορία: Απόπειρα καταστροφής περιουσίας 45 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)με εκρηκτικές ύλες, ενάντια στα Άρθρα 325 και 20 του Ποινικού Κώδικα,Κεφ.154. ΤέταρτηΚατηγορία: Κατοχήεκρηκτικών υλών χωρίς άδεια από τον Επιθεωρητή Εκρηκτικών Υλών, ενάντια στα Άρθρα 4
(4)(δ) και 4
(5)(α) και (β) του περί Εκρηκτι- 5 κών Υλών Νόμου, Κεφ.54 όπως τροποποιήθηκε απότο ΝόμοΑρ. 27του 1978. Προσβάλλει επίσης οεφεσείων τις ποινές που τοΚα κουργιοδικείο επέβαλεσ'αυτόν,πουήτανστην πρώτη κα τηγορίαποινήφυλακίσεωςτεσσάρωνχρόνων, στηδεύτερη κατηγορία έξι χρόνων, στην τρίτη κατηγορία τριών χρό νων και στην τέταρτη κατηγορία τεσσάρων χρόνων, οι ποινές νασυντρέχουν καινααρχίζουναπότην ημέρα της σύλληψηςτου. ^ Η απόφαση ως προς τον εφεσείοντα λήφθηκε κατά ^ πλειοψηφία, η οποία αποτελείτο από τον Πρόεδρο του Κακουργιοδικείου και τον Ανώτερο Επαρχιακό Δικαστή, ενώτοτρίτομέλοςαυτούοΕπαρχιακόςΔικαστής, διαφώ νησε, για τους λόγους που αναφέρονται στη ξεχωριστή απόφασηπουέδωσεκαιθααναφερθούμεστησυνέχεια. Η 20 αναφορά μαςλοιπόν στηναπόφαση αυτή,στοΚακουργιο δικείο,σημαίνει αναφοράστην απόφαση τηςπλειοψηφίας. θα γίνεται όμως ξεχωριστή αναφορά, και σε εκείνητου διαφωνήοαντοςΔικαστήόπουτούτοκρίνεταιαναγκαίο. θα έπρεπεναλεχθείεδώότιοσυγκατηγορούμενος του 25 εφεσείοντα που βρέθηκε επίσης ένοχος στις ίδιεςκατηγο ρίες και του επιβλήθησαν οι ίδιες ποινές, απέσυρε τελικά τηνέφεση του. Τα γεγονότα της υπόθεσης όπως διαπιστώθηκαν από τη μαρτυρία που προσήχθηκε ενώπιον του Κακουργιοδι- 30 κείου από τις καταθέσεις πενηντα-οχτώ μαρτύρων κατη γορίας και επτά μαρτύρων υπεράσπισης σε μια μακρά διαδικασία που συνολικά κάλυψε 900 περίπουπολυγραφημένεςσελίδεςπρακτικώνείναιταπιο κάτω. 46 2 Α.ΑΛ. Αθηνήςv. Δημοκρατίας Α. Λοΐζον, Π. Τις πρωϊνές ώρες (περίπου στις 2:15 το πρωΐ), της 27ηςΔεκεμβρίου 1986, δύοπρόσωπαοΧριστάκης Πέτρου καιο Ιερόθεος Χριστοδούλουενώέφευγαναπόέναδιαμέ ρισμα που βρισκόταν απέναντι από το Αθλητικό Σωμα5 τείο ΑΕΛ και που όπως φαίνεται χρησιμοποιόταν για χαρτοπαίγνιο, μια συνήθεια που παραδοσιακάβρίσκεται σε έξαρση μέσαστην περίοδο των Χριστουγέννωνκαιτης Πρωτοχρονιάς,αντελήφθηκαν κάποιοπρόσωπο νακατε βαίνει από αυτοκίνητο μάρκας BMW που βρισκόταν 10 σταθμευμένο στην αυλή της ΑΕΛ. Νομίζοντας πως το πρόσωπο αυτόπροσπάθησε να διαρρήξει το αυτοκίνητο τον συνέλαβαν. Διαπιστώθηκε ηταυτότητα του απότον Γεώργιο Συμιλλίδη που κοιμόταν τυχαίασε παρακείμενο αυτοκίνητο.ΤονοδήγησανέξωαπότοΣωματείοκαιειδο15 ποίησαντους θαμώνες τουδιαμερίσματος γιατοσυμβάν. Κατά τη διάρκειατου διαρρεύσαντος εκείνου χρόνου, το πρόσωπο εκείνο, που ήταν ο πρώην κατηγορούμενος 1, κατάφερενατους διαφύγεικαιάρχισε νατρέχει. Άρχισαν νατονκαταδιώκουναλλάτονέχασαν. 20 Επιστρέφοντας αντελήφθηκαν κάποιο πρόσωπο να προχωρεί προς την ΑΕΛ το οποίο αναγνώρισαν σαν το πρόσωπο του πρώην πρώτου κατηγορουμένου, τον συνέ λαβανκαιτονοδήγησανστην ΑΕΛ. Τοαυτοκίνητο BMW ανήκεστο ΓιαννάκηΟμήρουπου 25 ήτανκαι θαμώνας του διαμερίσματος. Πλησιάζοντας το αυτοκίνητο του αντελήφθηκε στο κάθισματου οδηγούένα αντικείμενο που υποπτεύθηκε ότι ήταν εκρηκτική συ σκευή. Κλήθηκε ηΑστυνομία στην σκηνή και ο Ειδικός Πυρομαχικών Αστυνομικός Λοχίας Αντώνης Σιακαλλής 30 διαπίστωσε, μετά την αδρανοποίηση της, πως επρόκειτο για αυτοσχέδια βόμβα παγίδαπου ήταν κατασκευασμένη απόδύοΛίπρεςΤΝΤ, στρατιωτικής εκρηκτικήςύληςμεγά λης ισχύος. Όταν τονσυνέλαβαν ισχυρίστηκε πωςήταν ιδιοκτήτης 35 αυτοκινήτου Volkswagen, το οποίο υπέδειξε, αλλά όταν επλησίασαν στοαυτοκίνητο εκείνο βρισκόταν μέσαοιδιο κτήτης του Γεώργιος Συμιλλίδης ο οποίος κοιμόταν μέσα 47 Α. Λοϊζου,Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)και διαπίστωσαν την ταυτότητατου προσώπου εκείνου. Στη συνέχεια ο μάρτυρας Συμιλλίδης αναγνώρισε τον πρώηνκατηγορούμενο 1 σεαναγνωριστικήπαράταξη που έγινεστονΑστυνομικόΣταθμό Λεμεσού. Για ταγεγονότα σχετικά με το επεισόδιο αυτόυπήρξε 5 αριθμός μαρτύρων των οποίων η μαρτυρία παρέμεινε αδιάσειστη μέχρι τέλους, παρόλη την έντονη αντεξέταση απότοδικηγόρο. Δεν θαεπεκταθούμε περισσότερα με ταγεγονότα που εκτίθενται σε έκταση στην απόφαση του Κακουργιοδι- *0 κείου που ήτανομόφωνησε σχέσημε τον πρώην κατηγο ρούμενο 1, αλλάθαπεριοριστώ στηνπαράθεσητωνδιαπι στώσεων τωνπουείναιοιακόλουθες: "Εν*όψειόλων των πιοπάνωβρίσκουμε πως η Κατη γορούσαΑρχή απέδειξε μετηνβεβαιότητα πουαπαιτεί- 1 5 ται στην ποινική διαδικασία πως ο Κατηγορούμενος είναι το πρόσωπο που συλλήφθηκε νακατεβαίνειαπό τοαυτοκίνητοτου Ομήρου,στο οποίοαργότερα βρέθη κε η εκρηκτική συσκευή και το μόνο εύλογο συμπέρα σμα στο οποίο το Δικαστήριο μπορεί να καταλήξει 20 είναι πωςηεκρηκτικήσυσκευή αυτή τοποθετήθηκεεκεί απότον Κατηγορούμενο 1. Ο Κατηγορούμενος αντιμετωπίζει μεταξύ άλλων την κατηγορία απόπειραςανθρωποκτονίας,την κατη γορία της καταστροφής περιουσίας δι' εκρηκτικών 25 υλών και την κατοχή εκρηκτικών υλών, Ηεκρηκτική ουσία της συσκευής πουβρέθηκεήτανδύολίπρεςΤΝΤ, που σύμφωνα με τη μαρτυρία του εμπειρογνώμονα Μ.Κ.2 Αντώνη Σιακαλλή,είναι στρατιωτική εκρηκτική ύλη μεγάλης ισχύος. Η ποσότητα της εκρηκτικής ύλης 30 που χρησιμοποιήθηκε ήταντέτοιαπουθαμπορούσενα σκοτώσει οποιοδήποτε πρόσωπο σε ακτίνα 10 μέτρων από αυτή. Σύμφωναπάνταμε τη μαρτυρίατου εμπει ρογνώμονα μάρτυρα,κομμάτια απότο αυτοκίνητοθα εκσφενδονίζονταν σε απόστασημέχρι 50 μέτρα. Πάνω στην πόρτα του αυτοκινήτου βρέθηκε στερεωμένο με 48 2Α.Α.Δ. 5 10 15 Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Αύΐζου,Π. βίδα κομμάτι σπάγγου,το οποίο ο Κατηγορούμενος 1 θα συνέδεε με τον διακόπτηέλξης πουβρισκότανστην εκρηκτική συσκευή, μετά την στερέωση της μέσα στο αυτοκίνητο. Ηισχύς της εκρηκτικήςύλης και ημέθοδοςέκρηξηςοδηγείστομόνοσυμπέρασμαπωςπρόθεση του Κατηγορουμένου ήταν να φονεύσει το πρόσωπο πουθαπροσπαθούσεναανοίξειτηνπόρτατου αυτοκι νήτου και όχι μόνο να καταστρέψει το αυτοκίνητο. Σύμφωνα με την μαρτυρία, πολύ λίγος χρόνος ήταν αναγκαίοςγια την τελική σύνδεση της εκρηκτικής συ σκευής μετηνβόμβακαιπολύ λίγεςενέργειεςχρειάζο νταν για νακαταστείηβόμβαφονικό όργανο. Εκείνο που είχε απομείνει ήτανναστερεωθεί ηεκρηκτικήσυ σκευή μέσα στο αυτοκίνητο,να ενωθεί ο σπάγγοςπου είχεστερεωθεί στηνπόρτατουαυτοκινήτουμετονδια κόπτη έλξης της εκρηκτικής συσκευής και να ενωθεί ο διακόπτης ασφαλείαςγια να συμπληρωθεί το ηλεκτρι κό κύκλωμα." Η εκρηκτικήσυσκευή,δύοομοιώματατης οποίαςπα20 ρουσιάστηκαν στο Κακουργιοδικείο σαν τεκμήριο ήταν κατασκευασμένημετέτοιο τρόποπουηέκρηξητηςεκρη κτικής ύλης θα επιτυγχάνετο με τη βοήθεια δύο ηλεκτρι κών πυροκροτητών που βρέθηκαν τοποθετημένοι μέσα στην εκρηκτικήύλη. Το απαραίτητο ηλεκτρικόκύκλωμα 25 θατοπαρείχαν έξι μπαταρίεςDuracel Alkaline, που ήταν συνδεδεμένες με καλώδια με ισάριθμους συνδετήρες (battery snaps). Η συσκευήθα λειτουργούσε αν τραβιόταν έναςειδικόςδιακόπτηςέλξηςπουστηνάκρη τουείχετρυ πηθείκαιδια μέσουτηςτρύπαςείχεπεραστείσεθηλειάτε30 μάχιοπράσινουσπάγγου. Ησυσκευή ολοκληρωνόταν με ειδικό διακόπτη ασφάλειας (jack-plug), και μια μικρή λάμπα που στη μαρτυρίααναφέρτηκεσαν pilot lampκαι που σκοπός της ήταν η εξακρίβωση της λειτουργίας του ηλεκτρικού κυκλώματος. Όλατα πιο πάνω αντικείμενα 35 ήτανσυνδεδεμένα πάνωσε τεμάχιο ξύλου με τηβοήθεια γόμας ήβίδων. Κάτωαπότην εκρηκτικήσυσκευή υπάρχαν κλυΐς συνδεδεμένα μεβίδαπουσκοπόςτους ήταντο στερέωμα της συσκευής σε μέρος του αυτοκινήτου. Τα ηλεκτρικάκαλώδιατηςσυσκευής είχανσυγκολληθείπάνω 49 Α. Αοϊζου, Π. Αθηνής ν. Δημοκρατίας
(1990)στους συνδετήρες μετην χρήση μείγματος κασσιτέρουκαι μολύβδου, γνωστού σανκαλάϊ. Όπως παρατηρείτο Κακουργιοδικείο ηυπόθεσηενα ντίον του εφεσείοντα, πουστην απόφασητουΚακουργιοδικείου αναφέρεται ως ο κατηγορούμενος 2, αποτελείτο 5 βασικά από επιστημονική μαρτυρίακαι στηρίζεται ιδιαί τεραστα ευρήματατηςΔρ.ΠόπηςΚανάρη,Χημικούπου εργάζετο στο Κρατικό Χημείοκαι του Υπαστυνόμου Γε ώργιου Σακκαδά που είναι υπεύθυνος του Εγκληματολο γικούΕργαστηρίουτουΑρχηγείουΑστυνομίας. JQ Οι λεπτομερείς λόγοι επί των οποίων βασίζεται η έφεσηείναιοιακόλουθοι: "
- Το πρωτόδικοδικαστήριοπαρέλειψε και/ή απέ τυχε να εξετάσει ολόκληρη τη μαρτυρία ακριβοδίκαια. Συγκεκριμένα το δικαστήριο παρέλειψε να εξετάσει 15 αλλ' ούτε κι έκαμε οποιαδήποτεαναφορά στο γεγονός πως η ΜΚ22 Πόπη Κανάρηπαρεδέχθηότι το σουγλί, τεκμήριο 17, όταν της παραδόθηκεγια ανάλυσηήταν ρινισμένο από τηχειρολαβήκαικάτωενώόλοι οιυπό λοιποι μάρτυρεςκατηγορίαςπουείδανκαιεξέτασαντο 20 εν λόγω τεκμήριο προηγουμένως εμαρτύρησαν πως ήτανρινισμένο μόνοστη μύτη.
- Το πρωτόδικο δικαστήριο προσέγγισε καιαξιο λόγησετη μαρτυρίατων ειδικών μαρτύρωνεσφαλμένα, ήτοι προσέγγισε τη μαρτυρία αυτή σαν να προήρχετο 25 απόκοινούςμάρτυρες. 2(α)Το πρωτόδικοδικαστήριο εσφαλμένα και αδι καιολόγητα έκαμε δεκτή ως αξιόπιστη και επιστημονι κά ορθή τη μαρτυρία της ΜΚ 22 Πόπης Κανάρηκαι εσφαλμένα και αδικαιολόγητα απέρριψε τη μαρτυρία 30 τουΜΥ5 ΆλκηΑργυρίδη. 2(β)Τοπρωτόδικοδικαστήριοαξιολόγησε εσφαλμέ νατη μαρτυρίατου ΜΚ3υπαστυνόμου ΓεώργιουΣακκάδακαιαδικαιολόγηταδέχθηκετασυμπεράσματατου 50 2ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Αοΐζου,Π. περίταύτισηςτωνσυνδετήρων πουβρέθηκανπάνωστη βόμβαμετους συνδετήρες πουπουλούσε το κατάστημα Α. Γ. Κόμπου. Ομοίως αδικαιολόγητα δέχθηκε τα συ μπεράσματατουπερίταύτισηςτωνβιδών. 5 10 2(γ) Λόγω της πιο πάνω εσφαλμένης αξιολόγησης καιπροσέγγισης τοπρωτόδικοδικαστήριοκατέληξε σε αδικαιολόγητα συμπεράσματα σχετικά με τη σύσταση και/ήκατασκευή (Ι)των τεκμηρίων 17 και 63, (Π)της μαύρηςσκόνης τουτεκμηρίου 63καιτουδιακόπτητεκμηρίου 15
(111)το καλάϊ που βρέθηκε πάνω στηβόμβα με εκείνο των τεκμηρίων 83, 85 και 91, (IV) των δύο βιδών που βρέθησαν η μιαστη βόμβακαι ηάλληαυτή τουτεκμηρίου 16 μεάλλες βίδες πουβρέθηκανστο κα τάστηματουκατηγορουμένου. 15
- Το εύρημα του πρωτόδικου δικαστηρίου ότι το μόνολογικό συμπέρασματηςεπιστημονικής μαρτυρίας είναιπωςη εκρηκτικήσυσκευήκατασκευάστηκεστοερ γαστήριο του κατηγορουμένου 2 είναι εσφαλμένο και αδικαιολόγητο. 20
- Τοπρωτόδικοδικαστήριοπαρέλειψε ναεξετάσει δεόντως και/ή καθόλουτογεγονός ότι ταδιάφορατεκ μήριαπάνωσταοποίαουσιαστικά εβάσισε τηνκαταδι καστικήαπόφασηανευρέθησαν στοκατάστηματου κα τηγορουμένου 4 μέρες μετάτησύλληψη τουκαιότι στο διάστημααυτόείχανδυνατότηταεισόδου στο κατάστη μααστυνομικοίκαιτρίταπρόσωπα. 25 30
- Τοπρωτόδικοδικαστήριοαξιολόγησε εσφαλμένα και έβγαλε αδικαιολόγητο συμπέρασμα ενοχής τουκα τηγορουμένου σχετικά με ένα ρολό σπάγγου πουαγοράσθηκεαπότονκατηγορούμενοκαιτοοποίορολόδεν βρέθηκεστοκατάστημα του.
- Τοπρωτόδικοδικαστήριοπροσέγγισε εσφαλμένα τοθέματης παράλειψηςτου κατηγορουμένου να δώσει ένορκη κατάθεσηκαι εφάρμοσε τις αρχές πουδιέπουν τοόλο θέμα λανθασμένα. 51 Α. Αοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)- Το πρωτόδικο δικαστήριο εσφαλμένα και αδικαιο λόγητα κατέληξε στο συμπέρασμα πως κανένας άλλος δεν μπορούσε νακατασκευάσειτην εκρηκτική συσκευή στο εργαστήριο του κατηγορουμένου εκτός από τον ,. ίδιο. 7(α) Το συμπέρασμα του πρωτοδίκου δικαστηρίου πως το πρόσωπο που κατασκεύασε την εκρηκτικήσυ σκευή είναι το ίδιο με το πρόσωπο πουρίνισε τοσουγλί καιπουαφαίρεσετηβίδααπότοφακελλάκιτεκμή- 1 0 ριο 31είναιαδικαιολόγητοκαιαυθαίρετο.
- Το πρωτόδικο δικαστήριο εσφαλμένα δέχτηκε πως το ποσοστό επιστημονικού λάθουςήταναυτόπου ανέφερεη ΠόπηΚανάρηήτοι μεταξύ0.02% και 0.05%. 8(α)Το δικαστήριο εσφαλμένα δέχτηκε ως ορθά τα αποτελέσματα της ανάλυσης του σουγλιού και των ξε- 15 σμάτωνκαιεσφαλμένα δέχτηκεπωςταδιάφοραμέταλ λαβρίσκονταν και σταδυόαντικείμενα στις αναλογίες πουανάφερε ηίδια μάρτυς. 8(β) Το δικαστήριο αδικαιολόγητα εντυπωσιάστηκε απότογεγονός ότι η μάρτυςΠόπηΚανάρη παραδεχτή- 20 κε πως τα ποσοστά ορισμένων μετάλλων που βρίσκο νταν στο κράμα ήταν τέτοια που μπορούσαν ναήσαν μέσαστα όριατουπεριθωρίουγιαεπιστημονικό σφάλ μα. 8(γ) Το πρωτόδικο δικαστήριο εσφαλμένα δέχτηκε 25 πως το βαθούλωμα στο σουγλί προκλήθηκε απόχημι κές αντιδράσεις κατά τη διάρκεια της αναλύσεως και αδικαιολόγητα δέχθηκε τη μαρτυρίατης Πόπης Κανά ρηεπίτουσημείουαυτού. 8(δ) Το πρωτόδικο δικαστήριο αδικαιολόγητα δέ- 30 χθηκε σαν επιστημονικά ορθά τα ευρήματατηςΠόπης Κανάρη σχετικά μετιςαναλύσειςτωνδιαφόρωνάλλων μετάλλων και συγκεκριμμένα των διαφόρων ρολών ή τεμαχίων απόκαλάϊ. 52 2ΑΛ.Δ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζον, Π. 8(ε) Το δικαστήριο επηρεάστηκε αδικαιολόγητααπότο γεγονός ότι η ΜΚ22 Π. Κανάρη μπόρεσε να μετρήσει τηδιάμετροτωνσυρματιδίωνπουτοαποτελούσαν. 5 10 15
- Το πρωτόδικοδικαστήριο εσφαλμένααναφέρει στην απόφασητουπωςδενυπεβλήθηκεσε κανέναμάρ τυρα πως η μαρτυρία εναντίον του κατηγορουμένου κατασκευάστηκεαπότηναστυνομίαενώτούτο υποβλή θηκεευθέωςστον ΜΚ50ΑνώτεροΥπαστυνόμο Ανδρέα Σεϊμένη.
- Ο λόγος αυτός αποσύρθηκεκατά τηνακρόαση της εφέσεως.
- Τοεύρηματουδικαστηρίουότιθαήταν υπερβο λική σύμπτωση να ευρεθούν φυσιολογικά ταδιάφορα τεκμήριαπουανευρέθησανστοεργαστήριο του κατηγορουμένου είναιαδικαιολόγητουπόταςπεριστάσεις.
- Το εύρημα του πρωτοδίκου δικαστηρίου περί υπάρξεως κινήτρου (motive), είναι αδικαιολόγητοκαι αυθαίρετο. 20 25 30
- Το πρωτόδικοδικαστήριο παρέλειψε ναεξετάσει το γεγονός ότι δεν υπήρχε ίχνος μαρτυρίαςπουνα συνδέει τον κατηγορούμενο και/ή το εργαστήριο τουμε εκρηκτικές ύλες.
- Το εύρημα του δικαστηρίου ότι 'στηπαρούσα υπόθεση έχειαποδειχθείπωςοκάθεέναςαπότουςδυό κατηγορουμένους, του οποίους η μαρτυρία φέρει σαν στενούς φίλους, προέβηκαν σε πράξεις που είναι ου σιώδη στοιχεία των αδικημάτων που αντιμετωπίζουν και είχαν την απαραίτητηεγκληματική πρόθεση' είναι αδικαιολόγητοκαιλανθασμένο. 14(a) Καιναγίνουν δεκτάστην ολότητατουςτα ευ ρήματα τουδικαστηρίου ουδόλως αποδεικνύεταιενοχή τουκατηγορουμένουσταουσιαστικάαδικήματα. 53 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)- Το δικαστήριο εσφαλμένα έκαμεδεκτήσανμαρ τυρία το ότι ο κατηγορούμενος είπε πως η εκδίκηση είναι φρούτοπουτρώγεταικρύο'.
- Το δικαστήριο εσφαλμένα κατέληξε στο συμπέ ρασμα ενοχής του κατηγορουμένου καθότι η προσαχθείσα μαρτυρία δεν δικαιολογεί εύρημα ενοχής πέραν πάσηςλογικής αμφιβολίας. 5
- Η καταδικαστική απόφαση του δικαστηρίου είναι ανασφαλήςκαι μηικανοποιητική εν όψειτουσυ νόλου της μαρτυρίας." Αναφορικά με τον πρώτο λόγο εφέσεως θαέπρεπενα λεχθεί εδώ ότι στην υπόθεση Papadopoullos v. The Police 21 C.L.R. 120 στη σελ. 123,σε αναφορά μεπαράλειψητου εκδικάσαντος Δικαστή να αναφερθεί σε ουσιαστική μαρ τυρία στην απόφασητου αποφάσισε ότι ούτε η μαρτυρία 15 εκείνηούτε ηπαράλειψηνααναφερθείσε εκείνηήταν αρ κετός λόγος για να ακυρωθεί ηκαταδίκητου εφεσείοντα. Στην υπόθεση KhadarandAnotherv.The Republic
(1978)2 C.L.R. 132 στις σελ. 243 και 244 το Δικαστήριο τούτο αποφάνθηκε ότι παρόλο που το εκδίκασαν Δικαστήριο 20 μπορεί να μηείχεσυγκεκριμένα αναφερτείσεκάθεεπιχεί ρημαπουείχεπροβάλει οσυνήγορος, αυτόδενήτανένδει ξη, ούτε μπορούσε να οδηγήσει στο συμπέρασμα ενόψει των ευρημάτων και των συμπερασμάτων που είχαν εξα χθεί,ότιτοΔικαστήριο δενταείχεκατάνουή δενταμελέ- 25 τησεκαιαπορρίφθηκεολόγοςαυτόςτης εφέσεως. επομένως ο πρώτος λόγος της παρούσης εφέσεως δεν μπορεί να ευσταθήσει έχοντας μάλιστα υπόψητην έκταση με την οποία το Δικαστήριο ανέλυσε τη μαρτυρία της ΠόπηςΚανάρηκαιαναφέρθηκεγενικά στασχετικά τέκμή- 30 ριαόπωςκαιστοΤεκμήριο 17. Σχετικά με τησημασία καιτον τρόποπροσέγγισης της περιστατικής μαρτυρίαςσεμιαποινικήυπόθεση,τοΔικα στήριο τούτοείχετηνευκαιρίαναδώσει τις νομικές αρχές που καλύπτουν το θέμασε ένα σημαντικό αριθμό αποφά- 35 54 10 2ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α.Αοΐζου,Π. σεωνκαιθαθέλαμε νααναφέρουμεμεταξύάλλων τις πιο κάτω R.v. Mentesh, 14C.L.R. 232, KhadarandAnotherv. TheRepublic
(1978)2 C.L.R. 132, Vrakas andAnother v. The Republic
(1973)2 C.L.R. 139, στη σελ. 169, 5 Anastassiades v.TheRepublic
(1977)2C.L.R.97,στιςσελ. 144-145,Fournides v.TheRepublic
(1986)2C.L.R. 73,στη σελ.96. Η βασικήαρχή είναι ότι,σεποινικές υποθέσεις στις οποίες ηυπόθεσηεναντίον τουκατηγορουμένουστη ρίζεταικαθ'ολοκληρία ή ουσιαστικάπάνωσεπεριστατική 10 μαρτυρία,μετάπου ταγεγονότα που κατατέθησανενόρ κως αποδειχθούν,τοΔικαστήριο πρέπει σαν θέμα νόμου νααποφασίσειόχιμόνοκατάπόσοταγεγονότααυτάσυμ βιβάζονται μετηνενοχή τουκατηγορουμένου, αλλά επί σης ότι δενσυμβιβάζονται με οποιοδήποτε άλλο λογικό 15 συμπέρασμα από εκείνο ότιο κατηγορούμενος διάπραξε τοαδίκημα. Οιδεδιαζευκτικέςπιθανότητεςπρέπειναείναι τέτοιες που να εξάγονται εύλογα από την ολότητα τηςμαρτυρίας ενώπιον του Δικαστηρίου, άλλωσπως ταΔικαστήριαθα 20 καλούνται να εξετάζουν πιθανότητεςήθεωρίες, ως προς συμβάνταταοποίαδεν μπορούνεύλογα ναεξαχθούν από το υλικό ενώπιον τουςκαιαυτόδεν είναι τοέργο του Δι καστηρίου. Περιττό νατονιστεί ότιημαρτυρία ασφαλώς πρέπει 25 ναεκτιμηθεί στοσύνολοτηςκαιόχι τεμαχισμένη,παρόλο που ο βαθμός ασφάλειας τουσυνόλου έχει οπωσδήποτε σχέσηκαιμετηνεκτίμηση του κάθε συγκεκριμένου στοι χείου μέσα στοσύνολο αυτό. Όπως επίσης ότι είναιτο καθήκον της κατηγορούσαςαρχήςνα αποδείξει την ενοχή 30 του κατηγορουμένου πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και εάνκατά την ολοκλήρωσητης δίκης,εξετάζοντας την ολότητα τηςυπόθεσης υπάρχει λογική αμφιβολία,τότεη κατηγορούσα αρχή απέτυχενααποδείξει την υπόθεσηκαι οκατηγορούμενος επομένως δικαιούται νααθωωθεί. 35 Επανερχόμενοι στην σχετική μαρτυρία θα θέλαμε να αναφερτούμε στην Πόπη Κανάρηηοποία μετά από την αποφοίτηση τηςαπότοΠανεπιστήμιοτουΛονδίνουμετο 55 Α. Αοΐζου,Π. Αθηνήςν. Δημοκρατίας
(1990)βαθμότου BScστηΧημεία, πήρετίτλο Διδάκτοροςαπότο ίδιο Πανεπιστήμιο πάνω στο θέμα της αναγνώρισης ου σιών, οργανικών και ανόργανων, σε μικροποσότητες και εργάζεται στο Χημείο του Κράτους απότο
- Έχειδε πάει σε πολλές χώρες για ειδίκευση πάνωστην Εγκλημα- 5 τολογία καιτην Τοξικολογία. ΟΑστυνόμος ΝίκοςΚαζαφανκότης τηςπαρέδωσε στις 12 Ιανουαρίου 1987 τα ακόλουθα Τεκμήρια. Δύο κομμά τια απόκόντρα-πλακέ περιτυλιγμένα με τέλλα πού είχαν ορισμένα σύρματα πάνω τους, επίσης και τα δύο είχαν 10 πάνωγόμα,δύογκρίζαbattery-snapsταοποίαστηνάκρια είχαν λίγο καλάϊ, ένα pilot lamp, επίσης στην άκρια με λίγο καλάϊ. Έναμαύροηλεκτρικό switchπουείχε τρύπα στο πάνω μέρος και απότην τρύπα είχε περασμένο ένα πράσινο σπάγγο. Ένα μεταλλικό σουβλί (Τεκμήριο 17) 15 πουσύμφωνα μετηνκατάθεσητης μάρτυροςη αρχική του μορφή δεν ήταν όπως παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο γιατί επήρε αυτήτη νέα μορφή μετά τις δικές τηςαναλύ σεις. Ηαρχική μορφή του προσομοίαζε με τη φωτογρα φία ενός σουβλιου. Ήταν όπως φαινόταν στη φωτογρα- 20 φία (Τεκμήριο 62), που λήφθηκε πριν να αρχίσει τις αναλύσεις της και έγινε στην παρουσίατηςη φωτογράφη ση του απότον Αστυνομικό Κυπριανού. Έναφακελλάκι με μικρά τεμάχια ξύλου και ορισμένα κομματάκια από φύλλακαπνού. Επίσης έναφάκελλο οοποίος περιείχε ρι- 25 νίσματα μετάλλου (metal filings). Μικράκοματάκιαμιας μαύρης ύλης, εφαίνετο πλαστική εξ όψεως, σκόνη καιένα μικρό κομματάκι χαλκού περίπου ενός εκατοστού (copper wire); Τατεκμήρια αυτάταείχεστην κατοχήτης,τα υπέ βαλε σε εξετάσεις και παρουσιάστηκαν ως Τεκμήριο
- 30 Μιαπλαστική σακούλα ηοποίαπεριείχε έναφάκελλοκαι μέσα στο φάκελλο υπήρχαν δύο μικροσκοπικά τεμάχια ξύλου. Ένα ρολό απόκαλάϊ το οποίο είχε κόκκινη βάση που είχε επιγραφή "Made in England". Επίσης ακόμαένα ρολό από καλάϊ είχε άχρωμη βάση και δεν έγραφε τον 35 τόπο της κατασκευής του. Μιαχρώματος ουρανίχαφκιά (soldering iron) η οποία είχε και θερμοστάτη. Επιπλέον δεύτερο κομματάκι καλάϊσε μορφήράβδου. Το έναήταν δύο ίντζες καιτοάλλο τρεις ίντζες μέσαστο ίδιο σακούλι. 56 1 ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π. Το επόμενο τεκμήριο ήταν μια μέγκενη, ένα μεταλλικό κουτίπορτοκαλιούχρώματοςτοοποίοείχεδεκαεπτά αρί δεςδιαφορετικώνμεγεθών,δύοαρίδεςέλειπανδιότιήταν συνεχόμενα τα μεγέθη το 3,5 και4,
- Έναςκαφέφάκελ5 λος μεδιάφορα εργαλεία. Είχε δέκααρίδεςπάλινδιαφό ρων μεγεθών, ένα μικρό το οποίο περιέγραψε ως σουβλί και κάτι πλαστικές βίδες, τέσσερεις πλαστικές βίδες και μιαάλληξέχωρηβίδα,επίσηςμεταλλική. Ακόμα έναρολό από καλάϊ, η βάση του ήταν σκούρα καφέ και έγραφε 10 πάνω "Made in Germany". Τέλος μια κόκκινη χαφκιά μάρκας Weller. Στην άκρια αυτής της χαφκιάς επίσης υπήρχεμικρόκομματάκιαπόκαλάϊ. 15 20 25 30 Ηγόμα είχε την ίδιαχημική σύσταση με τηγόμαπου της παρέδωσαναστυνομικοί σε προηγούμενη ημερομηνία σχετικά με τούτη την υπόθεση και που ονομάζεται "nikostick". Το καλάϊ που βρέθηκε πάνω στα γκρίζα battery snaps, στο pilot lamp,καιστην κόκκινηχαφκιά τα ανέλυσε καιτασύγκρινε μεταδιάφορακαλώδιαπουείχε είτε υπό μορφήκαρουλιού είτε υπό μορφήσύρματος και βρήκεότι τοένατοκαρούλι είχετην ίδιασύσταση, βασικά μόλυβδο και κασσίτερο με τη σύσταση του καλαϊούπου ήτανσεαυτάτατρία,αντικείμενα. Το ρολό αυτόήταντο άχρωμορολό πουπαρουσιάστηκε σανΤεκμήριο "Δ".Επί σης με την ίδια αναλογία μετάλλων μολύβδου και κάσσίτερου ήσανκαι ταδύοκομματάκια του καλαϊούπου πα ρουσιάστηκαν ως Τεκμήριο "Ζ", δηλαδή η σύσταση του "Δ" και του "Ζ" ήταν η ίδια.Τα άλλα είδη καλαϊούπου τηςδόθησαν,ταάλλαδύορολάδεν είχαντην ίδιασύστα σησε μόλυβδο καικασσίτερο,αυτά ήσανταΤεκμήρια "Γ" και "Κ". Τα μαύραυπολείμματα, Τεκμήριο 63,ήταν από το ίδιο υλικό το οποίο είναι φτιαγμένο το μαύρο υλικό στοηλεκτρικόswitchπουείναιτοΤεκμήριο
- Σταρινίσματασιδήρουπουήτανεπίσης μέσαστοΤεκ μήριο 63 καιταοποίασύγκρινε απόαπόψεως μεταλλικής 35 σύστασης μαζίμετοσουβλί,Τεκμήριο 17, βρήκεότιταυτί ζονται σε μεταλλική σύστασηκαισυγκεκριμένα το σουβλί Τεκμήριο 17περιείχε %% σίδηρο,0,01%χαλκό,0,03% νι κέλιο, 0,4% μαγγάνιοκαι0,04% χρώμιο. Ακριβώς τα ίδια 57 Α. Αοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)συστατικά βρήκε να έχουν και τα ρινίσματα πουπεριέχο νταν στο Τεκμήριο 63 μέσα στο οποίο υπήρχε και ένα μικρό σύρμα από χαλκό περίπου ένα εκατοστό και αυτό ήταν της ίδιας χημικής σύστασης όπως επίσης και της 5 ίδιας διαμέτρου μετοσύρματοοποίο ήτανενωμένο μετο πλαστικό switch (Τεκμήριο 15). Το σύρμα πάνω στο switch ήταν αυτό που τροφοδοτούσε το ρεύμα και όχι ο σπάγγος μετον οποίοθαλειτουργούσε τοswitch.Αναγνω ρίσθηκαν με μικροσκοπική εξέταση τα μικράτεμάχιαπου JQ ήταν μέσα στο Τεκμήριο 63, μερικά σαν ξύλο και άλλα σανφύλλακαπνού. Αργότερα από τον κ. Καζαφανιώτη πήρε στις 2Φε βρουαρίου ορισμένα άλλα τεκμήρια και αυτά ήσαν ένα κομμάτι από πράσινη κλωστή, σπάγκου, ένα κομμάτι ^ άσπρου σπάγκου το οποίο ήταν δεμένο πάνω σε ένα με ταλλικό κλίπ καιέναρολό από άσπροσπάγκο. Τοκομμά τι του πράσινου σπάγκου συγκρίθηκε με το κομμάτι του πράσινου σπάγκου πουήτανδεμένο στο μαύροswitchκαι οι κλωστέςαυτέςήτανακριβώςοι ίδιες καισε φυσικάκαι 20 σε χημικά χαρακτηριστικά. Ταύτιση επίσης έγινε με τις άσπρες κλωστέςπουημιαήτανπάνωσε ρολό καιηάλλη ήτανένακομμάτιδεμένο πάνωσεμεταλλικό κλίπ. Εξέτασε επίσης τρίασετςκατσαβιδιών,δύο ιδίουεργο στασίου και ένα σετ άλλου εργοστασίου και από αυτά 25 πήρε ταπρώτατρίαταοποίαήσανπερίπουτου ίδιου με γέθους μετο μέγεθος τουσουβλιου,Τεκμήριο 17καιβρήκε ότι κανένα απόαυτάταεννέα κατσαβίδιαδεν περιείχε τα ίδια μεταλλικά συστατικάόπωςαυτάπουείχεβρεισταρι νίσματα και στο σουβλί,Τεκμήριο 17, ενώ τα ρινίσματα 30 που εξέτασε μπορούσε να προέρχονταν από το Τεκμήριο 17,γιατί έχουν ακριβώςτην ίδιασύνθεσησε μέταλλο, την ίδιααναλογία. Η μαύρησκόνη όταν αναλύθηκε έδειξεπως ήταν urea formaldehyde χρωματισμένη με προσθήκη άνθρακα, υλικό 35 με το οποίο ήτανκατασκευασμένος οδιακόπτης.Η ουσία αυτή είναι πλαστική ουσία που χρησιμοποιείται σαν μο νωτικό υλικό. 58 2 Α.Α.Δ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π. Η εξαντλητική αντεξέταση της μάρτυρος αυτήςκαλύπτει εξήνταπερίπουδακτυλογραφημένεςσελίδεςκαιέγινεστις 19και20Φεβρουαρίου. 5 Είναι φανερόότι όσοστεκότανστο εδώλιο του μάρτυρος τόσο η μαρτυρία της γινόταν πιο πειστική μια και άντεχε στην τόσο αυστηρή και ενδελεχή αντεξέταση του συνηγόρουτουεφεσείοντα. Δεν θα μπούμε στο στάδιο αυτό στις απαντήσεις της μάρτυροςπου έδωσεστην αντεξέταση αλλά θα προχωρή10 σουμεστην μαρτυρίατουΥπαστυνόμου Γεωργίου Σακκαδάπουείναι ειδικός στην εξέτασηκαισύγκριση ιχνώνερ γαλείων και που έχει αποκτήσει την ειδίκευση του στο εξωτερικό. Ο μάρτυρας εξέτασε τους έξι συνδετήρες (battery snaps)που βρέθηκανπάνωστη βόμβα,όπως επί15 σηςκαιένασυνδετήραπουαγοράστηκεαπότοκατάστημα Α. Γ.Κόμπουκαιβρήκεπωςκαιοι εφτάσυνδετήρες είχαν ίχνη του ίδιου εργαλείου κατασκευής, δηλαδή είχαν όλα κατασκευαστεί απότο ίδιο εργαλείο κατασκευής. Ο μάρ τυραςπαρέβαλεκάτωαπόμικροσκόπιο,βίδεςπου αποτε2° λούσαν μέρος της εκρηκτικής συσκευής (Τεκμήρια 21 και 22), με τριαντα-δύοόμοιες βίδεςπουβρέθηκαν στο εργα στήριο τουκατηγορουμένου 2,(Τεκμήριο 36). Βρήκεπως τριάντα από τις τριαντα-δύο βίδες του Τεκμηρίου 36 έχουν ίχνητου ιδίουεργαλείου κατασκευής, δηλαδή κατα25 σκευάστηκαν απότο ίδιο εργαλείο του εργοστασίου, άλλη βίδα είχε ίχνη δευτέρου εργαλείου κατασκευής ενώ ητε λευταίαβίδατουΤεκμηρίου36είχείχνητρίτουεργαλείου. Δηλαδή βρήκε πως τριάντα βίδες κατασκευάστηκαναπό το ίδιο εργαλείο κατασκευής και οι υπόλοιπες δύο από 30 δύοάλλαδιαφορετικάεργαλεία. Εξετάζοντας τις βίδες που ονόμασε Β1 και ΔΙ των Τεκμηρίων 21 και22 πουβρέθηκανπάνωστην εκρηκτική συσκευή βρήκε πως κατασκευάστηκαν από το ίδιο εργα λείοκατασκευήςμετιςτριάντα βίδεςτουΤεκμηρίου 36.Η 35 βίδα ΑΙ φέρει ίχνη δεύτερου εργαλείου, τα οποία όμως δεν ταυτίζονται με τα ίχνη των τριών εργαλείων που κα τασκεύασαν τις βίδες του Τεκμηρίου 36. Ηβίδα Π έχει 59 Α.Αοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)ίχνη τρίτου εργαλείου κατασκευής ταοποίακαιπάλι δεν ταυτίζονται μετα ίχνη τωντριών εργαλείων που κατα σκεύασαντις τριανταδύοβίδεςτουΤεκμηρίου36. Ο μάρτυρας σύγκρινε επίσης τηβίδα πουβρέθηκεστε ρεωμένη στην πόρτατου αυτοκινήτουτουΟμήρου, (Τεκ- 5 μήριο 16),μεάλλες πέντεβίδεςπουβρέθηκανσεπλαστικό φακελλάκι στοεργαστήριο του κατηγορουμένου,(Τεκμή ριο 31),καιδιαπίστωσεπωςοιπέντε βίδες είχαντόσομε ταξύτουςόσοκαιμετηβίδατουΤεκμηρίου 16ταίδιαχα ρακτηριστικάκατασκευήςπουέδειχνε πωςκαιοιέξιβίδες ίο κατασκευάστηκαν απότοίδιο εργαλείο του εργοστασίου. Σύγκρινε επίσης τοκλίπ πουβρέθηκε στην πόρτατουαυ τοκινήτου (Τεκμήριο 16),μεάλλα δεκατέσσερα κλιπςπου βρέθηκανστοεργαστήριο του κατηγορουμένου και διαπί στωσεπως ενώείχε ομοιότητα μεέξιαπότακλίπς αυτά, 15 είχεχαρακτηριστικάδιαφορετικούεργαλείουκατασκευής. ΗυπεράσπισηκάλεσετονΔρ.'ΑλκήΑργυρίδη,Χημικό που αμφισβήτησε στην ουσίαταευρήματατης Πόπης Κα νάρη για τρεις όπως συνοψίζει το Κακουργιοδικείολό γους, τημικρήποσότητατου δείγματος πουδενεπέτρεπε 20 την ακριβή ποσοτική ανάλυση,τηνουσία ξένων ουσιών στο δείγμα και τη μέθοδο της ατομικής απορρόφησης, άποψηπου ακολούθησε ημάρτυς Κανάρηηοποία μέθο δοςσύμφωναμετο μάρτυρα δενήτανη ενδεδειγμένη. Το Κακουργιοδικείο ανέλυσε τη μαρτυρίατου μάρτυ- 25 ρααυτού καιπροχώρησε ναεξετάσει τηθέση καιτη σημα σίατων εμπειρογνωμόνων μαρτύρωνσταδικαστήρια,που τουςθεωρεί σαναπαραίτητουςγιαναβοηθούντοΔικαστή να καταλήγει στα κατάλληλα συμπεράσματα,ανκαιη τε λικήαπόφαση εναπόκειταιστο Δικαστήριο καιόχιστους 30 ειδικούς. Σχετικήαναφορά μπορεί ναγίνει καιστιςυπο θέσεις Kouppis v. The Republic
(1977)2 C.L.R. 361 και Anastassiades v.TheRepublic
(1977)2C.L.R. 97. Ανέφερεεπίσης ότιτοέργοτουΔικαστήγίνεταιακόμα πιο δύσκολο όταν υπάρχει επιστημονική μαρτυρία που 35 έχει προσαχθεί και απότιςδύοπλευρές καιόχιμόνο δεν 60 2 ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π. συμφωνεί μεταξύ της αλλά περιέχει διισταμένες καιαντι κρουόμενες απόψειςκαιπροχώρησε καιείπεταπιοκάτω: 5 10 !5 20 25 30 35 "Το ίδιο πρόβλημα αντιμετώπισε το Δικαστήριο και στη παρούσα υπόθεση. Είχαμε την ευκαιρία ναπαρακολουθήσουμε με μεγάλη προσοχή τόσο την μαρτυρία της Πόπης Κανάρη όσο και την μαρτυρία του Άλκη Αργυρίδη. Έχοντας μελετήσει με την μεγαλύτερη δυνατήπρο σοχήτην μαρτυρίακαι των δύοκαι έχοντας την ευκαιρίανατους παρατηρήσουμεότανέδιναν μαρτυρία, κα ταλήξαμεαβίασταστοσυμπέρασμαπωςη μαρτυρίατης Πόπης Κανάρη, Μ.Κ.22,ήτανσαφώς πιο θετική,ακρι βήςκαιεμπεριστατωμένη καιγι' αυτόντον λόγοδεχό μαστε ταευρήματατηςστην ολότητα τους. Νοιώθουμε την υποχρέωση νατονίσουμε απότηναρχήπως η μαρ τυρία της Πόπης Κανάρηήτανεντυπωσιακή,όχι μόνο για την επιστημονική της αξία αλλά και για τον εντε λώς ανεπηρέαστο και ανεξάρτητο τρόπο με τον οποίον κατέθεσε. Περαιτέρω ημάρτυραςαυτήείχε την ευκαιρίαναπροβεί στις αναλύσεις των δειγμάτων τις οποίες εξήγησεμελεπτομέρεια στο Δικαστήριο, ενώ οΑργυρίδηςόχι μόνο δεν ανέλυσε τατεκμήριααλλά η μαρτυρία του εξαντλήθηκε σε θεωρητική αντίκρυση τουθέματος. Δεν παραγνωρίζουμε το γεγονός, ενώ συγχρόνως δεν του δίνουμε και ιδιαίτερηβαρύτηταότι ηΚανάρηειδικεύθηκε στηνανάλυση μικροποσοτήτων ενώη ειδικότη τατουΑργυρίδη εξαντλείται στις αντιδράσεις αμιδοξιμών με παράγωγα του μαλωνικού οξέος, ειδικό θέμα της οργανικής χημείας. Θαπρέπει ναπαρατηρήσουμε πως δεν δώσαμε ιδιαίτερη σημασία στα επιστημονικά προσόντα της Κανάρη ούτε στην μακρά της πείρα, αλλά στην ουσία της μαρτυρίαςτης λόγω τηςθετικότη τας με την οποία δόθηκε πάνω σε όλα τα ουσιαστικά μέρησταοποίατοΔικαστήριο μπορεί ναστηριχθεί και στον αμερόληπτο καιδίκαιοτρόπομετον οποίο η μαρ τυρίατηςδόθηκε. Ταίδιαισχύουν καιγιατον Μ.Κ.3,Υπαστυνόμο Γε61 Α. Λοΐζου,Π. Αθηνήςν. Δημοκρατίας
(1990)ώργιο Σακκαδά,τουοποίουτηνμαρτυρίαεπίσης δεχό μαστε στην ολότητα της. Σημειώνουμε πως ενώ η μακρά αντεξέταση του μάρτυρα αυτού εξαντλήθηκε σχεδόν σε ερωτήσεις σχετικές με τους συνδετήρες των μπαταριών στους οποίουςδευτερεύουσαμόνοσημασία 5 θαμπορούσεκανέναςναδώσει δενκατάφερενακλονί σει τηνθετικότητατης μαρτυρίας στασημείαπουαφο ρούσαν την ταυτότητα των βίδων που βρέθηκανστην εκρηκτική συσκευήκαιστο εργαστήριοτου Κατηγορου μένου2καικυρίωςτηνταυτότητατηςβίδαςπουβρέθη- ίο κε στην πόρτα του αυτοκινήτουτου Ομήρου και τις 5 άλλες βίδες'που επίσης βρέθηκαν στο εργαστήριο του Κατηγορουμένου." Μιακαι μιλούμε γιατημαρτυρία των ειδικών κρίνου με σκόπιμο να αναφερθούμεεδώ στην αρχήότι ένα Εφε- 15 τείο είναι απρόθυμοναεπέμβει σε ευρήματατουεκδικάζοντος Δικαστή με ταοποίαπροτίμησε τημαρτυρίαενός ειδικού απότον άλλο,παρόλοπουη συμπεριφορά τουει δικού μάρτυρα δεν είναι τόσο σημαντική για τους σκο πούς της εκτίμησης τηςαξιοπιστίαςόπωςείναιστην υπό- 20 θέσηενός μάρτυρα πάνωσεγεγονότα.Οπωσδήποτε όμως ένα Εφετείο θα είναι έτοιμο να παρέμβει αν ο Δικαστής έχει σαφώςσφάλει. Αναφοράμπορείναγίνει στοPhipson on Evidence 13 Ed.para.2735, τοοποίοπαραπέμπειστην υπόθεση Joyce v. Yeomans [1981] 2 All E.R. 21, στην 25 οποία έχουνλεχθεί απότονWaller,L.J. στησελ.24ταπιο κάτω: "Counsel for the plaintiff sought to rely on Stojalowski v. ImperialSmelting Corpn (NSC) Ltd
(1976)121 Sol Jo 118 where this court did reverse the 30 view of a medical witness which hadbeen formed by the judge. The abbreviated report is accurate so far as it goes, but a perusal of the transcript reveals a totally different situation from the present case in that there were a number of factors in the case which were impos- 35 sibletoreconcile with theevidence of the witness. Thedemeanourof amedical expert givingevidence is 62 2ΑΛΛ. Αθηνής ν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζον,Π. probably not so important as that of other witnesses of fact when thevalue of his evidence is being assessed,but in my opinion the observations of Lord Thankertonin the well-known case of Watt (or Thomas) v. Thomas [1947]1 All ER 582 at 587, [1947] AC 484 at 487-488, where he was considering the position of an appellate court when dealing with a finding of fact by the judge, shouldbe borneinmind. Heset outtwo principleswhich Iwill quote: 10 15 Ί. Where a question of fact has been tried by a judge without a jury, and there is no question of misdirection ofhimself by thejudge,anappellatecourt which is disposed tocometoa different conclusionon the printed evidence should not do so unless it is satisfied that any advantage enjoyed by thetrial judge of having seen and heard the witnesses, could not be sufficient to explain or justify the trial judge's conclusion... III. Theappellate court,eitherbecause thereasons given by thetrial judge arenotsatisfactory, orbecause it unmistakably so appears from the evidence,may be satisfied thathehas nottaken properadvantage of his having seen and heard the witnesses, and the matter will then becomeatlarge for theappellatecourt.'" Και ο BrandonL.J.στιςσελ.26,27 είπεταεξής: "The first question is the extent to which it is legitimate for an appellate court to interfere with the findings of fact of a trial judge based on the evidence of expert witnesses, inthiscase,medicalexpert witnesses. 30 35 It has been suggested in argument, and there is some support for the suggestion derived from Stojalowski v. ImperialSmelting Corpn (NSC)Ltd
(1978)121 SolJo 118 to which Waller LJreferred, that,where expert witnesses are concerned,thetrialjudge has nosignificant advantage over an appellate court in forming a correct judgment 63 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνής ν.Δημοκρατίας
(1990)between conflicting views. I do not think that the authorityreferred to does,orwas intendedto,go asfar as that. In my judgment, even when dealing with expert witnesses, a trial judge has an advantage over an appellate court in assessing the value, the reliability and impressiveness of theevidencegiven by experts calledon eitherside. 5 There are various aspects of such evidence in respect of which thetrial judge can get the 'feeling' of a case ina way in which an appellate court,reading the transcript, 10 cannot. Sometimes expert witnesses display signs of partisanshipin a witness box or lack of objectivity. This may or may not be obvious from the transcript, yet it may be quite plain to the trial judge. Sometimes an expert witness may refuse to make what a more wise 15 witness would make, namely, proper concessions to the viewpoint of the otherside. Hereagain this may ormay not be apparent to an appellate court but plain to the trial judge. Imentiononly two aspects of thematter,but 2 n there areothers. I do not think that the authorities on the right of an appellate court to interfere with the findings of fact of a trial judge based on witnesses of simple fact are entirely applicable to cases where the finding is based on expert evidence, but I certainly would not go to the other 25 extreme and say that the trial judge has no advantage over an appellate courtbecause thewitnesses are expert. I think hehas certain advantages, not perhapsso great as those applicable where witnesses are witnesses of fact, bur nevertheless significant advantages which an 30 appellate courtought nottoignore." Toτί λέχθηκεαπό τον BrandonL.J.,ακολουθήθηκεστην υπόθεση Maynard v. West Midlands Regional Health Authority [1985]1 ΑΠ E.R. 635, και ο Lord Scarmanμετά την παράθεσητωνείπεότι αυτές είναισοφέςλέξεις προει- 35 δοποίησης αλλά δεν τροποποιούντην πιο κάτω δήλωση του LordThankerton: 64 2ΑΛΛ. 5 10 Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοϊζου,Π. "These are wise words of warning, but they do not modify Lord Thankerton's statement of principle, nor were they intended to do so. The relevant principle remains, namely that an appellate court, if disposed to come to a different conclusion from the trial judge on the printed evidence, should not doso unlesssatisfied thatthe advantage enjoyed by him of seeing and hearing the witnesses is not sufficient to explain or justify his conclusion. But if the appellate court is satisfied that he has not made a proper use of his advantage, 'the matter will then become for the appellate court' (see "[1947]1 All ER582 at587, [1947] AC 484 at488)." * To Κακουργιοδικείο προχώρησε τότε να αντεξετάσει την επιστημονική μαρτυρία εξονυχιστικά. Κατέληξε στο 15 συμπέρασμα ότι ηβίδαπουβρέθηκεστην πόρτατουαυτο κινήτου του Ομήρου και που χρησιμοποιήθηκε σαν τρό πος στερέωσης του κλίπ πάνω στο οποίο ήταν δεμένος ο σπάγκος που σκοπό είχε την έλξη του διακόπτη της συ σκευής, είναι ταυτόσημη με τις άλλες πέντε βίδες πουβρέ2Q θηκανσε μικρό πλαστικό σακούλι μαζίμε έξι άλλα κλίπς στο εργαστήριο του εφεσείοντα. "Η ταυτότητατων βίδων αυτών συνίσταται όχι μόνο στην όμοια κατασκευή τους, αλλά και στο εύρημα ότι κατασκευάστηκε από το ίδιο ερ γαλείο κατασκευήςμετις υπόλοιπες 5 βίδες. Η ταυτότητα 25 αυτή φαίνεται καθαρά στον φωτογραφικό συγκριτικό πί νακα που ο Μ.Κ.3 κατάθεσε και βρίσκεται ενώπιον μας σαν Τεκ. 39. Σύμφωναμετην κατάθεσητου Μάριου Γεωργιάδη, που είναι ο υπεύθυνος του εργαστηρίου Pioneer στηΛεμεσό,οι βίδεςτουΤεκ. 31 μαζίμετακλίπς παραχω30 ρούνται από τους κατασκευαστές μαζί με τα μεγάφωνα σαν στηρίγματα και ο αριθμός τους είναι ανάλογος των τρυπών που έχουν τα μεγάφωνα και του αριθμού των κλίπς. Από την μαρτυρία του Μάριου Γεωργιάδη είναι φανερόπωςοι βίδες εισάγονται απότουςπρομηθευτές με35 γαφώνων μαζί με τα μεγάφωνα για εξειδικευμένη χρήση, δηλαδή το στερέωμα των μεγαφώνων και καταλήγουμε στο μόνο λογικό συμπέρασμα πως ηεισαγωγή των συγκε κριμένων βιδών έγινε με μεγάφωνακαιόχι για άλλους γε νικούς σκοπούς." 65 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)Σχετικά με το μέρος της μαρτυρίας του Υπαστυνόμου Σακκαδά για τη ταυτότητα της βίδας που βρέθηκεπάνω στην εκρηκτική συσκευή και που φέρει τα ίδια ίχνηεργα λείουκατασκευής μεάλλες τριάντααπό τριανταδύο βίδες που βρέθηκαν στο εργαστήριο του εφεσείοντα, αυτήαπο- 5 δεικνύεται και πάλιν από το σχετικό φωτογραφικό συγ κριτικό πίνακαπουπαρουσιάστηκε στο Κακουργιοδικείο σανΤεκμήριο40καικαταλήγειτοΔικαστήριο: "Δεναφή νει καμιά αμφιβολία παρά ιην εξονυχιστική αντεξέταση πως οι βίδες που εξετάστηκαν ήταν ταυτόσημες και πως ίο φέρουνκαθαρά ίχνηκατασκευήςαπότο ίδιοεργαλείο." Και προχωρεί το Κακουργιοδικείο να καταλήξει στο επόμενο του εύρημα ότι "Η ταυτότητα των συνδετήρων είναιεμφανήςκαιημαρτυρίατουΥπαστυνόμου Σακκαδά δεν κλονίστηκε απότην πραγματικάεξαντλητική αντεξέ- 15 τάσηστοσημείο αυτό.Ομως,όπωςείπαμεκαιπροηγουμέ νως, παρόλο ότι δεχόμαστε πως οι δυό κατηγορίες των συνδετήρων είναι ταυτόσημες εντούτοις δεν μπορεί να δοθείκανέναβάροςσεαυτότοσημείο τηςμαρτυρίαςγιατί συγκρίθηκαν απότην μια συνδετήρες που βρέθηκανστην 20 εκρηκτικήσυσκευήκαιαπότηνάλλησυνδετήραςπου αγο ράστηκε απότην Αστυνομία, έστω καιανυπάρχει μαρτυ ρίαπως ο Κατηγορούμενος λίγες μέρες πριντον ουσιώδη χρόνο προμηθεύτηκε απότο κατάστημαπαρόμοιουςσυν δετήρες." 25 Είναιενδεικτικήη προσοχήμετηνοποίααντίκρυσετο Κακουργιοδικείο τη μαρτυρίατων ειδικών και πόσηση μασία έδωσε στη μακρά αντεξέταση των εμπειρογνωμό νων μαρτύρων. Τούτο γίνεται ακόμα πιο φανερό στην ανάλυση που κάνει σχετικά με τη μαρτυρία της Πόπης 30 Κανάρη, όχι μόνο προς τα επιστημονικά της ευρήματα αλλά και σε υποβολή ήκαι υπαινιγμούς που έγιναναπό την υπεράσπισηγια τηνπιθανότητα κατασκευήςτηςμαρ τυρίας αυτήςαπότην Αστυνομία, ισχυρισμό πουτοΔικα στήριο απέρριψε έχονταςτημαρτυρίαπουτέθηκεενώπιον 35 τουστην ολότητατης,ένατέτοιο ενδεχόμενο, που απορρί πτει καταλήγονταςστο συμπέρασμα πωςκαμιά μαρτυρία δεν παραποιήθηκεήπροστέθηκε εσκεμμένα από οποιοδή66 2 ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Αοΐζου, Π. ποτε από τους μάρτυρες κατηγορίας, και προχωρεί και λέγει: 5 10 15 20 25 "Ιδιαίτερασχετικό σε αυτότο σημείο είναι το μέρος της μαρτυρίας της Πόπης Κανάρηπου αφοράτηνδημιουργία βαθουλώματος στοσουβλί,Τεκ. 17,στο οποίο τόση μεγάλησημασία αποδόθηκεαπότηνυπεράσπιση. Υπάρχει θετική μαρτυρία, την οποία αποδεχόμαστε σαν αληθή, πως το σουβλί παραδόθηκε στην Κανάρη άθικτοκαι πως επειδή ημάρτυραςήξερε πως ημορφή του τεκμηρίου θααλλοιωνόταν ύστερα απότιςαναλύ σεις της φωτογραφήθηκε στην παρουσίατης.· Το γεγο νός αυτό, δηλαδή η φωτογράφηση του σουβλιου πριν την έναρξη των αναλύσεων και κατάτον χρόνο παρά δοσης του στην Κανάρη δείχνει πως καμιά επέμβαση δενέγινε στο σουβλί απόαστυνομικά όργαναπροηγου μένως. Η φωτογραφίατουσουβλιου ενώ αυτόβρισκό ταν στην κατοχή της Κανάρηκαι προτού αρχίσουν οι αναλύσεις,βρίσκεται ενώπιον μαςσανΤεκ. 62. Εξηγώ ντας τηνδημιουργία τουβαθουλώματος ηΚανάρηείπε πως έγινε κατάτην εμβάπτιση του σουβλιου σε μείγμα οξέων και άνκαιουσιαστικά δεν μπορούσε να εξηγήσει πώς έγινε, εντούτοις εξήγησε πως κατά την διάρκεια της εμβάπτισης του σουβλιου στα οξέα η στάση του σουβλιου άλλαξε και το βαθούλωμα δημιουργήθηκε γι' αυτόντονλόγο. Είπεεπίσης πωςδενμπορούσε ναεξη γήσει πειραματικέςπιθανότητες." Το Κακουργιοδικείο σύγκρινε τη μαρτυρίατης Κανά ρη στο σημείο αυτό με εκείνη του Άλκη Αργυρίδη, που πειραματίστηκε για να αποδείξει αν μπορούσε να δη30 μιουργηθεί τέτοιο βαθούλωμακαικατέληξε σταπιο κάτω: 35 "Δεχόμαστε χωρίς κανέναδισταγμότην εξήγηση που έδωσε ηΚανάρη, ηοποία καικανένα λόγο δεν είχενα παραπλανήσει τοΔικαστήριο στο συγκεκριμένο σημείο γιατον ακόλουθο λόγο: ΤοΤεκ. 62δείχνει πωςτοσουβλί παραδόθηκεαπότην αστυνομία στην Κανάρη άθι κτο. Έτσι θα πρέπει να εξεταστεί αν η Κανάρηδη67 Α. Αοΐζου, Π. Αθηνήςν. Δημοκρατίας
(1990)μιούργησε τοβαθούλωμα μεσκοπότηνκατασκευή μαρ τυρίας, δηλαδήαν ηΚανάρηαφαίρεσεκομμάτι απότο σουβλί, το οποίο θα παρουσίαζε σαν τα ξέσματα με σκοπό να αποδείξει την συμμετοχή του Κατηγορουμέ νου 2 στα αδικήματα. Θα πρέπει επίσης να εξεταστεί 5 το ενδεχόμενο το βαθούλωμα να έγινε μεκάποιο άλλο τρόποκατά τηδιάρκειατωναναλύσεων αλλάη ύπαρξη τουναεπηρεάζει τηνακρίβειατωναχαλύσεων. Ο πρώ τος συλλογισμός ότι δηλαδή η Κανάρη αφαίρεσε το κομμάτι για να κατασκευάσει μαρτυρία δεν αντέχει ίο ούτε σε απλήεξέταση. Εκτόςτουότι ηΚανάρηκανένα λόγο δεν είχε να κατασκευάσει μαρτυρία εναντίον του Κατηγορουμένου 2, τον μόνο λόγο που μπορούσε να σκεφτούμε για μια τέτοια πράξηθαήτανη συνωμοσία της μεαριθμόαστυνομικών οργάνων,συλλογισμός που 15 και πάλι δεν αντέχει σε απλήεξέταση. Εξ άλλου κανέ νας τέτοιος ισχυρισμός δεν τέθηκε στην μάρτυρα.Στο σημείο αυτόθαμπορούσε κάποιοςναπειπωςανη Κα νάρησκόπευε νααφαιρέσει απότοσουβλί ξέσματαγια να τα χρησιμοποιήσει για την κατασκευή μαρτυρίας 20 εναντίον του Κατηγορουμένου 2, σίγουρα εν όψει της ειδικότητος της θαεύρισκε έναλιγότερο εμφανήτρόπο να το πράξει. Επιπρόσθετα θα μπορούσε επίσης να λε χθεί πως αφού σχεδόν ολόκληρη η ποσότητα των ξεσμάτων χρησιμοποιήθηκε στην ανάλυση δεν θα χρεία- 25 ζόταν η αφαίρεση τμήματος του σουβλιου για να ισχυριστεί ηΚανάρη(αναυτή ήτανμέρος της συνωμο σίας κατασκευής μαρτυρίας εναντίον του Κατηγορου μένου 2)πωςταξέσματα ήταντης ιδίαςχημικήςσύστα σης με το σουβλί. Θα ήταν αρκετό να παρουσιαστεί 30 στο Δικαστήριο καιναμαρτυρήσει πως ηανάλυσητων ξεσμάτων έδειξε πως ήταν της ιδίας χημικής σύστασης μετο σουβλί." Το Κακουργιοδικείο δεν σταμάτησε εδώ, προχώρησε να εξετάσει το σημείο κατάπόσο -το βαθούλωμα επηρέαζε 35 τηνακρίβειατων αναλύσεων της Κανάρη,και υποδεικνύει ότι το σουβλί κατασκευάστηκε ομοιόμορφα, απόκράμα μετάλλων που χυτεύθηκε δια μιας και συνεπώς η αφαίρε ση τμήματος του δεν επηρεάζει την αναλογία των μετάλ68 2ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 Αθηνήςν.Δημοκρατία; Α. Αοΐζον, Π. λων σε αυτό,καιυποδεικνύει ένασημείο που δείχνει την αξιοπιστία της μαρτυρίαςτης μάρτυροςαυτήςσχετικά με τον ισχυρισμό δημιουργίας μαρτυρίας σε βάρος του εφε σείοντα καιτογεγονός πωςενώδόθηκεσεαυτή τοφακελλάκι, Τεκμήριο 63, με το χαρακτηρισμό "ξέσματα μετάλ λου" η ίδια διαπίστωσε στο χημείο της πως εκτός από τα ξέσματαπεριείχε καιάλλαστοιχεία όπωςτα"μαύρατρίμ ματα, τοχάλκινοκαλώδιο" και άλλα. Σχετικάμετηναμφισβήτησητης μαρτυρίας της Κανά ρηαπό το μάρτυραΑργυρίδη γιατηαναλογίατων μετάλ λωνσταξέσματακαιστοσουβλίγιαλόγους κακής δειγμα τοληψίας,τημικρήποσότητατουδείγματοςκαιτημέθοδο πουακολουθήθηκεστην ανάλυσηκαιταμεγαλύτεραπερι θώριαεπιστημονικού σφάλματοςπουπεριέχει η ανάλυση, το Κακουργιοδικείο προβαίνεισεανάλυσητηςμαρτυρίας και τονίζει ότι η Κανάρη ειδικεύθηκε στην ανάλυση μι κρών ποσοτήτων και καταλήγει στο συμπέρασμα ότι "η γνώμη της έχει ιδιαίτερο βάρος συγκρινόμενη με την γνώμη του ΆλκηΑργυρίδη πουηειδικότητατου είναι σε άλλο θέμα. Επίσηςη ΠόπηΚανάρη ασχολήθηκε μετοσυ γκεκριμένο πρόβλημαπρακτικά καιπροέβηκεστις διάφο ρες αναλύσεις, ενώ ο Αργυρίδης αρνήθηκεπαρά τιςεπα νειλημμένες ερωτήσεις στην αντεξέταση να εξηγήσει έστω και θεωρητικά τον τρόπο στον οποίο θαπροχωρούσε σε μιατέτοιαανάλυση. Όσον αφορά την καθαρότητα του δείγματος, στην Πόπη Κανάρηδόθηκε το Τεκ. 63, μέσα στο οποίο ταξέ σματα ήταν αναμεμειγμένα με άλλες ουσίες όπως ηurea formaldehyde και φυσιολογική σκόνη. Ο Αργυρίδης δια30 τύπωσε ενδοιασμούς για την ακρίβεια των πορισμάτων αφού το μείγμα δεν ήταν καθαρό. ΗΠόπηΚανάρηστην κατάθεση της εξήγησε πως διαχώρισε σε πρώτο στάδιο κάτω από το μικροσκόπιο το μείγμα μηχανικά με την χρήση δυό μαγνητών διαφόρου διαμετρήματος και-αργό35 τερακαθάρισεταξέσματα με την χρήση νερού και άλλων διαλυτών τους οποίουςανέφερεμελεπτομέρεια. ΟΑργυ ρίδηςδενρωτήθηκεκαιδενσχολίασετηναποτελεσματικό τητα των διαφόρων διαλυτών που χρησιμοποιήθηκαν 69 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνής ν. Δημοκρατίας
(1990)αλλά επέμενε συνεχώς πως οποιαδήποτε επέμβαση στο δείγμα αλλοιώνει τα αποτελέσματα. Όταν όμως ρωτήθη κε πώς θα διαχώριζε ο ίδιος τα ξέσματα από το μείγμα, ισχυρίσθηκε τον διαχωρισμό μεκαύσηκαι/ήτηνχρήση μα- <γνήτη. Εξέτασε επίσης το Κακουργιοδικείο τη μέθοδοανάλυ σης που ακολούθησε η ειδικός και αφού εξηγεί τους λό γους,καταλήγει στο συμπέρασμα πως ημαρτυρίατηςσχε τικά μετην αποτελεσματικότητακαιακρίβειατης μεθόδου που ακολουθήθηκε ήταντόσο ηενδεδειγμένη κάτωαπότις 10 περιστάσεις όσο και ακριβής. Προχωρεί για το θέματου επιστημονικού διπλώματος και προτιμά τη μαρτυρίατης Κανάρηκαι απορρίπτειτην άποψητου Αργυρίδη. Εξηγεί τους λόγους καικαταλήγει το Κακουργιοδικείο λέγοντας ότι "Εν κατακλείδι μπορούμε ναχαρακτηρίσου με την Πόπη Κανάρη σαν μάρτυρα που εντυπωσίασε το Δικαστήριο τόσο με την επιστημονική της κατάρτιση όσο και με τον τρόπο που έδωσε την μαρτυρία της στο Δικα στήριο " Τα στοιχεία που συνδέουν τον εφεσείοντα μετααδική ματα που εξετάζονταναπότο Κακουργιοδικείο συνοψίζο νται στην απόφασητου σαντα ακόλουθα: "(α)Ταξέσματα μετάλλου που βρέθηκανπάνωστον πάγκο του,είναι της ιδίας χημικής σύστασης μετο σου- 25 βλί πουβρέθηκε στην σκηνή έξω απότο αυτοκίνητοτου Ομήρου και που εύλογα συνάγεται πωςχρησιμοποιήθη κε για το άνοιγμα της τρύπας στην πόρτα του αυτοκι νήτου. (β) Τα μαύρα τρίμματα που επίσης βρέθηκαν στον 30 πάγκο του εργαστηρίου του Κατηγορουμένου 2 είναι urea formaldehyde χρ<υματισμένη με προσθήκηάνθρα κα. Από την ίδια ουσία είναι επίσης κατασκευασμένος ο διακόπτης της εκρηκτικής συσκευής. Ο διακόπτης 70 15 20 2 ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α,Λοΐζου, Π. τρυπήθηκεγιαναπεράσειη θηλειάτουσπάγγου. 5 10 (γ) Τοκαλάϊμετο οποίοσυγκολλήθηκαν μέρητης εκρηκτικής συσκευής, είναι της ιδίαςχημικής σύστασης τόσο μεκομματάκικαλάϊπουβρέθηκεστον πάγκοτου Κατηγορουμένου όσο και με καλάϊ που βρισκόταν σε ρολό επίσηςστοεργαστήριοτουΚατηγορουμένου2. (δ)Το κομματάκι χάλκινου σύρματος πουβρέθηκε στο εργαστήριο του Κατηγορουμένου είναι της ιδίας χημικής σύστασης και διαμέτρου με τα.σύρματα που βρίσκοντανστηνεκρηκτικήσυσκευή. (ε) Η βίδα που βρέθηκε στην εκρηκτική συσκευή έφερε τα ίδια ίχνη εργαλείου μεάλλες 30 από 32 βίδες πουβρέθηκανστοεργαστήριοτουΚατηγορουμένου. 15 (ζ) Η βίδα που βρέθηκε βιδωμένη στην πόρτα του αυτοκινήτουτουΟμήρουόχι μόνοείναικατασκευασμέ νη από το ίδιο εργαλείο με άλλες 5 βίδες που επίσης βρέθηκαν σε κλειστό φακελλάκι στο εργαστήριο του Κατηγορουμένου αλλά είναι κάποιαςειδικότερης χρή σηςαπόάλλεςβίδες." 20 Με βάση τα πιο πάνω το Κακουργιοδικείο κατέληξε στοσυμπέρασμαότι η εκρηκτικήσυσκευή κατασκευάστηκε στοεργαστήριο τουεφεσείοντα καιπωςταυλικάπουχρη σιμοποιήθηκαν γιατηδιάπραξητουαδικήματος,όπωςτο σουβλί, η βίδα στην πόρτα του αυτοκινήτου, συνδέονται 25 Μ-ε τ ο εργαστήριο του εφεσείοντα. Δεν δίδει όμωςσημασία στους συνδετήρες τωνπαταριών,πουσύμφωναμετη μαρ τυρία είναι ίδιοι με συνδετήρες που αγόρασε ο εφεσείων λίγες μέρες πριν,ούτε στησύγκριση τηςγόμαςπου βρέθη κε πάνω στη εκρηκτική συσκευή με τηγόμα που βρέθηκε 30 στο εργαστήριο τουεφεσείοντα,ούτεκαισυνδέει τονπρά σινο σπάγγο. Προχωρεί δε να εξετάσει το θέματης περι στατικής μαρτυρίαςκαι καταλήγει στο συμπέρασμαότι η περιστατική μαρτυρία οδηγεί στο μοναδικό συμπέρασμα πωςη εκρηκτικήσυσκευή κατασκευάστηκεστο εργαστήριο 35 τουεφεσείοντα. 71 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)Σχετικά με την πιθανότητα νακατασκευάστηκε στοερ γαστήριο από άλλο πρόσωπο και ότι δεν μπορούσε να συνδεθεί με τον εφεσείοντα η κατασκευή της εκρηκτικής συσκευής, το Κακουργιοδικείο ανάφερε ότι: "Η κατά- 5 σκευή της εκρηκτικής συσκευής απαιτεί κάποιο υπολογί σιμοχρόνο όπωςκαι ειδικές γνώσεις κατασκευήςκαιδεν μπορούμε να δεχθούμε πως οιοσδήποτε θα μπορούσε να διακινδυνεύσει τηνπαραμονή τουστοκατάστημα του Κα τηγορουμένου γιατονχρόνο πουαπαιτείταιγιατηνκατά- JQ σκευήτης,χωρίς ναξέρει τον χρόνο επιστροφής τουΚα τηγορουμένου στο εργαστήριο του ήχωρίς να αποκλείσει την τυχαία είσοδο οποιουδήποτε σ' αυτό. Ηκατασκευή μιας τέτοιας συσκευής χρειάζεται ειδικές γνώσεις, άνεση χρόνου,προσοχή,συγκέντρωση καιαπόλυτημυστικότητα. 15 Πιστεύουμε πως όλα αυτά μπορούσε ναταδιαθέτει μόνο ο Κατηγορούμενος." Βέβαιαη αφαίρεσητηςβίδαςπουχρησιμοποιήθηκεγια το στερέωμα του σπάγγου στην πόρτα του αυτοκινήτου και το ρίνισμα του σουβλιου, μπορούσανπράγματιναγί- 20 νουν πιοεύκολα απ' ότι η κατασκευήτηςεκρηκτικής ύλης και θαμπορούσε κάποιοςναυποθέσει πως δυνατόοιδυό αυτέςπράξειςναέγιναναπόάλλοπρόσωπο. Η μαρτυρία όμως αυτή θα πρέπει να εξεταστεί σε συνάρτηση με την υπόλοιπη μαρτυρία,δηλαδή με την κατασκευή της εκρη- 25 κτικήςσυσκευής γιατί είναιλογικό τοσυμπέρασμαπωςτο πρόσωποπουκατασκεύασετην εκρηκτικήσυσκευή,ναρίνισε επίσης το σουβλίκαιαφαίρεσετηνβίδα. Ετσι η απά ντηση στο ερώτημαπουθέσαμε είναι πωςηεκρηκτικήσυ σκευή όχι μόνο κατασκευάστηκε στο εργαστήριο του 30 Κατηγορουμένου αλλάκατασκευάστηκεκαιαπότονίδιο." Το Κακουργιοδικείο στη συνέχεια εξέτασε το κίνητρο πουείχεοεφεσείων εναντίοντουΓιαννάκηΟμήρουγιατη διάπραξητου αδικήματος. Δεν δίδειόμωςβαρύτηταστον ισχυρισμό τουΑστυνόμουΣειμένηπουέφερετονεφεσείο- 35 ντανατουείχεπει ότι "η εκδίκησηείναιφρούτοπου τρώ γεται κρύο",και αφούαναλύει τηνομική πτυχήτης συνέ νωσης κατηγοριώνσε ένακατηγορητήριομετηνοποία δεν θαασχοληθούμε, καταλήγει ότι ηκατηγορούσααρχή απέ72 2ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π. δείξε πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας όλες τις κατηγο ρίεςεναντίοντωνδύοκατηγορουμένων. Σχετικάμετοθέμααυτό τουκινήτρουθαπρέπειναλε χθεί ότι σε ότι αφορά την ποινική ευθύνη,σε υποθέσεις 5 όπως αυτή που εξετάζομε, όπως καθαρά προβλέπει το άρθρο 9του Ποινικού Κώδικα,εν τούτοις, γεγονότα που δίδουν το κίνητρο για μια συγκεκριμένη πράξη, συμπερι λαμβάνονταιμεταξύτωνστοιχείων τηςπεριστατικής μαρ τυρίας που πολύ συχνά γίνονται αποδεκτά..Πάντα δε 10 είναι μια ικανοποιητική περίπτωση ενισχυτικής μαρτυ ρίαςότανσε συσχετισμόμεπειστικάγεγονότασχετικά με τη συμπεριφορά ενός κατηγορουμένου μπορεί να αποδο- , θεί και ένα εμφανές κίνητρο, παρόλο που δεν είναι ανα γκαίο για την κατηγορία να προσκομίσει οποιαδήποτε 15 μαρτυρία,ωςπροςτογιατίένααδίκημαδιαπράχθηκε. θα ενδιατρίψουμε στησυνέχεια μετηνπροσέγγιση του Δικαστή Χατζηχαμπή ο οποίος διαφώνησε μόνο ως προς την ενοχήτουεφεσείοντα. Ωςπροςτοθέματουκινήτρου καίτοι δέχεται ότι η κατάδοση του εφεσείοντα από τον τότε κατηγορούμενο Γιαννάκη Ομήρου (Μ.Κ. 39) και τώρατοθύματηςβομβιστικής απόπειραςσαναποτέλεσμα της οποίαςκαταδικάστηκεσε φυλάκιση,θα μπορούσε να θεωρηθεί ως παρέχουσα κίνητρο στον εφεσείοντα, δεν μπορούσε όμως νααγνοήσει την επακολουθήσασααποκα τάστασητωνσχέσεωνκαιεπαγγελματικήσυνεργασίατους μετάτηναποφυλάκισητουεφεσείοντα. Ως προς το θέμα ευκαιρίας που είχε ο εφεσείων, ο οποίοςείναιΡαδιολόγος, προςδιάπραξη των αδικημάτων ο Δικαστής αυτός αναφέρειστην απόφασητου ότι ο ειδι30 κός επί των εκρηκτικών υλών του Αρχηγείου Αστυνομίας Σιακαλλής"δενήτοσαφήςόσοναφοράτηνεπάρκειαντων γνώσεων επί εκρηκτικών υλών τας οποίαςάτομονεκπαιδευθέν εις τον στρατόν επί του θέματος θα είχεν διανα δυνηθεί νακατασκευάσειμίαντοιαύτηνσυσκευήν, αναφέ35 ρων αρχικώς ότι ο ίδιος ανκαι είχεν τοιαύτην εκπαίδευσιν είχε άλλη εκπαίδευσιν αργότερον,γιανααναφέρει εις την συνέχειαν ότι ανεφέρετο εις τα διαθέσιμα υλικά και 73 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)ουχίταςαναγκαίας γνώσεις." Θα έπρεπε να αναφερθεί εδώ όμως ότι επιπρόσθετα υπάρχει η μαρτυρίατου Σερδάρη,υπεύθυνου τουΤμήμα τος Τηλεπικοινωνιών της Αστυνομίας καιπρώην καθηγη τήΤεχνικής Σχολής,οοποίοςανάφερεότιοκατηγορούμε- 5 νος διετέλεσε μαθητής του στην ηλεκτρολογία και ο οποίος εξέφρασε την άποψηότι ησύνδεσητης εκρηκτικής συσκευής απαιτούσε βασικές γνώσεις ηλεκτρολογίας που όπως δέχεται και ο ίδιος Δικαστής οι γνώσεις αυτές του εφεσείοντα "ασφαλώς του παρείχον την ευκαιρίαν νακα- 10 τασκευάσει ένα σύστημα ηλεκτρολογικής συνδεσμολογίας ως εκείνον της εκρηκτικής συσκευής, δεν πρέπει όμως να παραγνωρίζεται το γεγονός ότι δεν υπάρχει μαρτυρία αναφορικώς προς οιασδήποτε γνώσεις περί εκρηκτικών υλών του Κατηγορουμένου". 15 Ο Δικαστής Χατζηχαμπής στη συνέχεια αναλύει τη μαρτυρία εναντίον του εφεσείοντα και αναφέρεται στις καταθέσεις των μαρτύρων Σιακαλλή, Κανάρη, Κόμπου, Σακκαδά. Αφού δεαναφέρθηκεστη νομικήπτυχήτουθέ ματοςτης περιστατικής μαρτυρίαςαπέρριψε τημαρτυρία 20 της μάρτυροςκατηγορίαςΚανάρηκαιαποδέχθηκετη μαρ τυρία υπερασπίσεως του Αργυρίδη. Σχολίασε τις μαρτυ ρίες Σακκαδά,Κόμπουκαιάλλων μαρτύρωνκαι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η μαρτυρία αν και στο σύνολο της έτεινε νασυνδέσειτον εφεσείοντα μεταυπόκρίση αδική- " ματα, δεν ήταν επαρκής για να θεμελιώσει την υπόθεση πέρανπάσηςλογικήςαμφιβολίας. "Εχοντας εξετάσει ταευρήματατου Κακουργιοδικείου και τα συμπεράσματα που έχουν εξαχθεί από αυτό και έχοντας υπόψητις αρχέςπάνωστις οποίες τοΔικαστήριο 30 τούτοεπεμβαίνει σετέτοιαευρήματα, όπωςαναφέρεταισε σειρά υποθέσεων, έχομεκαταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο εφεσείων πάνωστον οποίο ήταντοβάροςτηςαποδείξεως απέτυχε να μας πείσει ότι τα ευρήματα και τα συμπερά σματααυτά,σύμφωνα μετη μαρτυρίαόπωςεκτίθεται στα 35 πρακτικά της υπόθεσης δεόντως εκτιμηθέντα, είναι παρά λογα. (Βλέπε Hadjisavvas alias Koutrasv. The Republic 74 2ΑΛΛ. Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π.
(1976)2C.L.R.13 καιτιςαυθεντίεςπουπαρατίθενται στις σελ. 57-58. Εξάλλου δεν δεχόμεθα ότι το Κακουργιοδι κείο εφάρμοσε εσφαλμένακριτήριαστην εξέτασητης μαρ τυρίαςπουδόθηκεαπότηνυπεράσπιση. 5 Πρέπει δε να τονισθεί ότι το Δικαστήριο αυτό δεν επεμβαίνει μετην ετυμηγορία Δικαστών σε ποινικέςυπο θέσεις ηοποία στηρίζεται πάνωστα ευρήματατωνσχετι κάμετηναξιοπιστίατων μαρτύρωνεκτός αντοΔικαστή ριο πεισθεί ότι υπάρχουνκαλοί λόγοι που του·δίνουν το 10 δικαίωμανατοκάμει αυτό. Επίσης,όπωςτυχόν αντιφά σεις ήαδυναμίεςπου μπορεί να υπάρχουνστημαρτυρία δεν αποτελούν λόγο επεμβάσεως του Εφετείου,εκτός εάν είναι τόσο σημαντικές ώστεναοδηγούν στο συμπέρασμα ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο εσφαλμένα αποδέκτηκε τη 15 μαρτυρίααυτήως αξιόπιστη. (Βλέπε Shioukiouroglou ν. Police
(1966)2C.L.R. 39στησελ. 42,Miliotis v.ThePolice
(1971)2 C.L.R. 292 στη σελ. 295, Constantinides v. The Republic
(1978)2 C.L.R.337 στη σελ. 378, Karamanis v. ThePolice
(1977)2C.L.R. 92στησελ. 96,Fasouliotisv. The 2 0 Police
(1979)2 C.L.R. 180 στησελ. 181, Yiannakou v. The Police
(1982)2 C.L.R.37). Θαπρέπει όμως ναλεχθεί ότι τοΔικαστήριο αυτόκατ' έφεση είναισε εξίσουκαλή θέση ναεξάξει συμπεράσματααπόαποδεδειγμέναγεγονότακαι να εξετάσει περαιτέρωκατάπόσο ηετυμηγορία του εκδι25 κάσαντοςΔικαστηρίου λήφθηκεκάτωαπότο φωςτέτοιας μαρτυρίας ή χωρίς αναφοράσεαυτάήπαρόλααυτά, ανά λογα μετην περίπτωση.(Kafalos v.TheQueen, 19C.L.R. 121στησελ. 125,HadjiCosta (No2)v. TheRepublic
(1965)2C.L.R. 95,Paspalliv. ThePolice
(1968)2C.L.R.108). 30 Στηνπαρούσαυπόθεσηδενέχομεκαμιάαμφιβολίαότι τοπρωτόδικοΔικαστήριο ορθάεξετίμησετημαρτυρία της Πόπης Κανάρηως αξιόπιστηκ"αιεπιστημονικά ορθή, από μόνητηςαλλάκαισεσύγκριση μετημαρτυρία του Μ.Υ.5 Άλκη Αργυρίδη. Το Κακουργιοδικείο αιτιολόγησε πλή35 ρως την αποδοχή της μαρτυρίας της μάρτυρος αυτής, όπως φαίνεται και στους λόγους οι οποίοι περιληπτικά έχουν δοθεί νωρίτερα στην απόφαση αυτή σε αναφορά προς τημαρτυρίατης ενώπιον του Κακουργιοδικείου.Το 75 Α. Λοΐζου, Π. Αθηνήςν.Δημοκρατίας
(1990)ίδιο ισχύει και για τη μαρτυρία του Μ.Κ.3 Υπαστυνόμου Γεώργιου Σακκαδά και τα συμπεράσματα του για ταύτιση των συνδετήρων που βρέθηκαν πάνω στη βόμβα με τους συνδετήρες που πωλούσε το κατάστημα Α. Γ. Κόμπου, όπως επίσης και εκείνα για την ταύτιση των βίδων. Απο- 5 δεχόμενο το Κακουργιοδικείο τη μαρτυρία των δύο μαρ τύρων δεν μπορούσε να θεωρηθεί ότι τούτο έγινε κατά τρόπο τεμαχισμένο αλλά ότι ηαξιολόγηση αυτήςτηςμαρ τυρίας έγινε μέσα στο σύνολο της όλης υπόθεσης και σε συνάρτηση με το συμπέρασμα ότι το Κακουργιοδικείο δεν ίο δέχθηκε,και ορθά κατάτην.κρίση μαςκατέληξε σε αυτότο συμπέρασμα, ότι η όλη υπόθεση στην έκταση της μαρτυ ρίας από την οποία μπορούσε να εξαχθεί το ασφαλές συ μπέρασμα της ενοχής του εφεσείοντα, είχε κατασκευαστεί από την Αστυνομία για να τον ενοχοποιήσει. Δεν θαπρο- 15 χωρήσομε σε περαιτέρω ανάλυση της μαρτυρίας γιατί αυτόβρίσκομε ότι έχειγίνει μεκάθεδυνατήκαι επιθυμητή πληρότητα απότο Κακουργιοδικείο στην εκτεταμένη από φασητου. Θα πρέπει όμως να αναφερθούμε στο συμπέρασμα που 20 το Κακουργιοδικείο έβγαλε από το σύνολο της μαρτυρίας και για τους λόγους που το ίδιο ανέφερε ότι το πρόσωπο που κατασκεύασε την εκρηκτική συσκευή είναι το ίδιο πρόσωπο που ρίνισε το σουβλί και που αφαίρεσε τηβίδα από το φακελλάκι, Τεκμήριο 31. Κατάτην κρίση μαςκαι 25 έχοντας εξετάσει τη σχετική μαρτυρία στην ολότητα της η ανεύρεση των τεμαχίων και των ρινισμάτων στο εργαστή ριο του κατηγορουμένου και το συμπέρασμα ότι μόνο αυτός ήμε τη δική του συμμετοχή και γνώση μπορούσε να χρησιμοποιηθούν τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για την 30 κατασκευή της βόμβας, όπως επίσης και τα ρινίσματα και η κατασκευή της ίδιας της βόμβας ήταν λογικό, και το μόνο που μπορούσε να εξαχθεί απότην όλη μαρτυρία. Αναμφίβολα με τη προσαχθείσα μαρτυρία όπως αυτή έγινε δεχτή από το Κακουργιοδικείο έχει αποδειχθεί η 35 ενοχή του εφεσείοντα πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, και δεν συμφωνούμε με την απόφασητου Δικαστή Χατζηχαμπή ούτε και βρίσκουμε το σκεπτικό αυτής πειστικό. 76 2 ΑΛΛ. 5 Αθηνήςν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Π. Για όλους τους πιο πάνωλόγους βρίσκουμε ότι οεφε σείων απέτυχε να αποσείσει το βάρος της αποδείξεως το οποίο έφερε ότι η απόφασητου Κακουργιοδικείου ήταν πλημμελής σε σχέση με οποιοδήποτε νομικό σημείο ήότι ήτανπαράλογηκαι αδικαιολόγητη,λαμβανομένης υπόψη τηςπροσαχθείσηςαποδείξεως. ΗΈφεσηεπομένως αποτυγχάνεικαιαπορρίπτεται. Η Έφεσηαπορρίπτεται. 11