clr/1990/1990_3_1271.pdf

(1990)Εξαλείφεται αν έχει υπάρξειπαραδοχή. Συνταγματικό Δίκαιο — Συνταγματικότητα νόμου — Μέτρο και βά­ ρος αποδείξεως της αντισυνταγματικότητας — Καμία αντισυνταγ­ ματικότητα τωνπερί φυλακώνπειθαρχικώνκανονισμών—Ο έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμωνείναιμόνο έλεγχος νομιμό­ τητας, όχι σκοπιμότητας. 5 Οι αιτητές,που υπηρετούσαν ως δεσμοφύλακες στις Κεντρικές Φυλακές,προσέβαλαν τις σε βάρος τους επιβληθείσες πειθαρχικές ποινές, απότο Διευθυντή των Κεντρικών Φυλακών. 10 Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας τις προσφυγές, απο­ φάσισε ότι: 15 1. Ηάσκηση πειθαρχικής δικαιοδοσίας,έχει κριθεί κατ'επανάλη­ ψη από τη νομολογία, δεν αποτελεί άσκηση δικαστικής εξου­ σίας,αλλά,παρά τογεγονός ότι ηδιαδικασίαπουακολουθείται έχει ορισμένα δικαστικά χαρακτηριστικά, πρόκειται για εκδή­ λωσηεκτελεστικής διοικητικής εξουσίας (Haros v.Republic, 4 R.S.C.C. 39, Mustafa v.Neophytou and Others

(1963)2 C.L.R. 503). Κατά συνέπεια, η άσκηση πειθαρχικής εξουσίας από το Διευθυντή των Φυλακών,ωςάσκησηεκτελεστικής εξουσίας,δεν ισοδυναμεί με σύσταση "δικαστικών επιτροπών" ή "εκτάκτων δικαστηρίων" και μεκανένατρόποδεν παραβιάζει τιςπρόνοιες του Αρθρου 30.2 τουΣυντάγματος.

1. Εξίσου αβάσιμος, είναι και ο ισχυρισμός ότι οι αιτητές εμπί­ πτουν στις πρόνοιες του Περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμου(Ν. 33/67) και επομένως, υπόκειντο στην πειθαρχική εξουσία της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας. Ο ίδιος ο νόμος που επικα­ λούνται οι αιτητέςστο Αρθρο 87,εξαιρεί "τουςυπαλλήλους που ανήκουν εις την υπηρεσίαν των φυλακών", από την εφαρμογή του νόμου και αναγνωρίζει τηδιαδικασίαπουπρονοείται στον Περί ΠειθαρχίαςΦυλακώνΝόμο,για ταπειθαρχικάαδικήματα των υπαλλήλων αυτών,δηλαδήτο νόμο με βάσητον οποίο έγι­ νε ηδιαδικασία εναντίον των αιτητών.
2. Η παραδοχήτης πειθαρχικής κατηγορίας εξαφάνισε και το έν­ νομο συμφέρον των αιτητών, για αμφισβήτηση των περιστατικών του αδικήματος,ενώπιον του Δικαστηρίου αυτού.
3. Αποτελεί βασική αρχή του ελέγχου της συνταγματικότητας ότι για να κηρυχθεί οποιαδήποτε νομοθετική πρόνοια αντισυνταγ1272 20 25 30 35 40 3 ΑΛΛ. 5 10 Ρούσοςκ.ά. ν. Δημοκρατίας ματική,πρέπει ηαντισυνταγματικότηταναπροκύπτει πέρα από κάθελογική αμφιβολίακαιτο βάροςγια τοοκοπό αυτό, εναπό­ κειται στους αιτητές. Οικανονισμοί που προβλέπουν την πει­ θαρχικήδικαιοδοσία του Διευθυντή των Φυλακώνδεναντιβαίνουν ούτε στο Αρθρο 30,ούτε στο Αρθρο 12τουΣυντάγματος.
4. Αποτελεί πάγιαναρχήστηνομολογία μας,ότι οέλεγχος τουδι­ καστηρίου δεν επεκτείνεται σεεξέταση των προθέσεων της σκο­ πιμότηταςήτηςφιλοσοφίας τηςνομοθεσίας, αλλά περιορίζεται μόνο στην εξέταση τηςνομιμότητας. Απορρίπτεται ο ισχυρι­ σμός ότι οιδιατάξειςτων κανονισμών περιέχουν ρυθμίσειςπα­ ράνομες και εξωπραγματικές. Οι προσφυγές απορρίπτονται χωρίςέξοδα. 15 Αναφερόμενες υποθέσεις: Haros v.Republic, 4R.S.C.C. 39, 20 Mustafa v.Neophytou andOthers

(1963)2C.L.R. 503, Demetriou v.Republic

(1986)3(B) C.L.R. 920, Alexandrou andOthers v.Republic

(1986)3(C)C.L.R. 2554, 25 Attorney-General v.Imbrahim andOthers

(1964)3C.L.R. 195, Board for Registration of Architects and Civil Engineers v. Kyriakides

(1966)3C.L.R. 640, 30 ApostolidesandOthers v.Republic

(1982)3C.L.R. 928, Χαρίδης κ.ά.v.Δημοκρατίας

(1989)3(B)Α.Α.Δ. 147, 35 Προσφυγές. 40 Προσφυγές εναντίον των αποφάσεωντου Διευθυντή των Φυ­ λακών μετις οποίες επέβαλε στους αιτητές πειθαρχικές ποινές σε κατηγορίες που αφορούσαν παραβίαση των Κανονισμών (Υπηρεσία Φυλακών) των Φυλακών του 1948. Ν.Σάντης για Α. Παπαχαραλάμπονς, για τους Αιτητές. Α. Βασιλειάδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τονΚαθ'ου 1273 Ρούσοςκ.ά. ν.Δημοκρατίας

(1990)η αίτηση. Cur. adv. vult. ΚΟΥΡΡΗΣ,Δ.: Οι αιτητές,υπηρετούνωςδεσμοφύλακες στις Κεντρικές Φυλακές. Σε διάφορες ημερομηνίες μεταξύ της 5 12/1/88και 16/1/89,τους επιβλήθηκαν απότο Διευθυντή Φυλα­ κών, ποινές επίπληξης ήπροστίμου, μεταξύ μίαςκαιέξι λιρών, σε πειθαρχικές κατηγορίες που αφορούσανπαραβίασητων Κα­ νονισμών (Υπηρεσία Φυλακών) των Φυλακών του

1. Με εξαίρεση την προσφυγή53/89,όπου επρόκειτο για θέματα εκτέ- 10 λεσης των καθηκόντων του αιτητή σε σχέση με την τήρηση του επίσημου βιβλίου του Ανατολικού Πύργου των ΚεντρικώνΦυ­ λακών, ηπαραβίασηαφορούσε διαταγήτου πρώην Αναπληρω­ τήΔιευθυντή Φυλακών, ημερομηνίας 17/11/
2. 15 Οι προσφυγές, στρέφονται εναντίον των αποφάσεωντου Δι­ ευθυντήΦυλακών,για επιβολήτων πειθαρχικώνποινών καιζη­ τούν την ακύρωση τους, για τους πιο κάτω νομικούς λόγους, που είναι ίδιοι σε όλες τις προσφυγές: 20

(1)Ηεκδίκασητων υποθέσεων απότο Διευθυντή τωνΦυλακών, είναι παράνομη και αντιστρατεύεται το Αρθρο 30 του Συ­ ντάγματος,που απαγορεύειτησύσταση Δικαστικών Επιτρο­ πών ήάλλων Εκτάκτων Δικαστηρίων. 25

(2)Οι αιτητές έδει να θεωρηθούν δημόσιοι υπάλληλοι και επο­ μένως αρμόδιο σώμα για την εκδίκαση πειθαρχικού παρα­ πτώματος ήταν ηΕπιτροπήΔημόσιας Υπηρεσίας.

(3)Η διαταγή ημερομηνίας 17/11/87,που αποτέλεσε τη νομική βάση της κατηγορίας σε όλες τις υποθέσεις (εκτός από την προσφυγή υπ' αριθμό 53/89),δεν ήταν νόμιμη και στερείτο οποιουδήποτε κύρους. 30

(4)Ot Κανονισμοί (Υπηρεσία Φυλακών),των Φυλακών 1948, είναι παράνομοικαι αντίθετοι προς τοΣύνταγμα. 35

(5)Οι αιτητές στερήθηκαν του δικαιώματοςναυπερασπιστούν. Οι δύοπρώτοι λόγοι,συνδέονται καιαφορούντην αρμόδιοτητα του σώματος για εκδίκαση των πειθαρχικών παραπτωμά­ των των αιτητών. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, όπως εξειδι­ κεύονται στις γραπτέςαγορεύσεις, ηανάθεσηπειθαρχικήςεξου­ σίας στο Διευθυντή των Φυλακώναντιβαίνει προςτο Αρθρο 30 1274 40 3AAA. Ρούσοςκ.ά. ν.Δημοκρατίας Κούοοης, Δ, του Συντάγματοςπουπρονοεί ότι "Η σύστασις δικαστικών επι­ τροπών ή εκτάκτων δικαστηρίων υπό οιονδήποτε όνομα, απα­ γορεύεται.". 5 10 15 20 25 30 35 40 Ηάσκηση πειθαρχικής δικαιοδοσίας έχει κριθεί κατ'επανά­ ληψηαπό τηνομολογία, δεν αποτελεί άσκηση δικαστικής εξου­ σίας,αλλά,παρά το γεγονός ότι ηδιαδικασίαπου ακολουθείται έχει ορισμένα δικαστικά χαρακτηριστικά, πρόκειται για εκδή­ λωση εκτελεστικής διοικητικής εξουσίας (Haros v.Republic, 4 R.S.C.C. 39, Mustafa v.Neophytou and Others

(1963)2C.L.R. 503). Κατάσυνέπεια, η άσκησηπειθαρχικής εξουσίας απότο Δι­ ευθυντή των Φυλακών, ως άσκηση εκτελεστικής εξουσίας, δεν ισοδυναμεί με σύσταση "δικαστικών επιτροπών" ή "εκτάκτων δικαστηρίων" και μεκανένατρόπο δεν παραβιάζειτις πρόνοιες του Αρθρου 30.2 του Συντάγματος. Εξίσου αβάσιμος,είναι κατάτηγνώμη μου καιο ισχυρισμός ότι οι αιτητές εμπίπτουν στις πρόνοιες τουπερί Δημοσίας Υπη­ ρεσίας Νόμου 33/67και επομένως, υπόκειντο στην πειθαρχική εξουσία της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας. Ο ίδιος ο νόμος που επικαλούνται οι αιτητές στο άρθρο 87 εξαιρεί "τους υπαλ­ λήλους που ανήκουν εις την υπηρεσίαν των φυλακών" απότην εφαρμογήτουνόμου καιαναγνωρίζει τηδιαδικασίαπουπρονο­ είται στον περί Πειθαρχίας Φυλακών Νόμο,για τα πειθαρχικά αδικήματατων υπαλλήλων αυτών,δηλαδήτο νόμο με βάση τον οποίο έγινεηδιαδικασίαεναντίον των αιτητών. Καταλήγω ότι OLδιαδικαστικές ενστάσεις των αιτητών στε­ ρούνται οποιασδήποτε νομικής βάσεως και ορθά και νόμιμα ο Διευθυντής των Φυλακών επελήφθη των πειθαρχικών υποθέσε­ ων των αιτητών. Ο τρίτος λόγοςγια ακύρωση,αφοράτην εγκυρότητα τηςδια­ ταγής του Αναπληρωτή Διευθυντή Φυλακών, ημερομηνίας· 17/11/87. Ο ισχυρισμός είναι ότι ο Αναπληρωτής Διευθυντής Φυλακών δεν είχεδικαίωμανα εκδώσει τηδιαταγήαυτήκαι ότι εν πάση περιπτώσει, η διαταγή δεν έφερε την υπογραφή του Αναπληρωτή Διευθυντή. Από ταστοιχεία πουτέθηκανενώπιον τουΔικαστηρίου προ­ κύπτει όπ ηδιαταγή αυτή είχε εκδοθεί νόμιμα και με βάση τις εξουσίες που παρέχονται στο Διευθυντή, δυνάμει του περίΦυ­ λακών (Υπηρεσία Φυλακών) Κανονισμών, Καν. 38. 1275 Κούορης,Δ. Ρούσος κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(1990)Δε συντρέχει όμως λόγος για περαιτέρω ουσιαστική εξέταση τουθέματος, ενόψει της παραδοχής των κατηγοριών που στηρίζοντο στη διαταγήαυτή απότους αιτητές. Ηπαραδοχήτωνκα­ τηγοριών ισοδυναμεί με αποδοχήτης διαταγής,που στερεί τους αιτητές απότο έννομο συμφέρον για προσβολή του κύρους της διαταγής,και το δικαστήριο απότηδικαιοδοσίατουγια άσκηση αναθεωρητικού ελέγχου (Demctriou v.Republic

(1986)3 C.L.R. 920 και Alexandrou and Others v. Republic

(1986)3 C.L.R. 2554.) 5 10 To ίδιο πρέπει να λεχθεί και για τους ισχυρισμούς πουπρο­ βάλλονται αναφορικά με τη διάπραξη των αδικημάτων. Η πα­ ραδοχήτης κατηγορίας εξαφάνισε καιτο έννομο συμφέρον των αιτητών για αμφισβήτηση των περιστατικών του αδικήματος, ενώπιον τουΔικαστηρίου αυτού. Η απόρριψητων λόγων αυτών είναι επομένως αναπόφευκτη. Παραμένει το θέμα τηςαντισυνταγματικότητας των περί Φυ­ λακών Κανονισμών, όπως ηγέρθηκε στη γραπτήαγόρευση των αιτητών και αναπτύχθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου, αλλά και σε συμπληρωματική αγόρευση των καθ' ων η αίτηση, ως κατα­ χωρήθηκε στις 19/2/90,έπειτααπόοδηγίες του Δικαστηρίου. 15 20 Ο ισχυρισμός των αιτητών είναι ότι οι Κανονισμοί (Υπηρε­ σίαΦυλακών)των Φυλακώντου 1948 είναιπαράνομοικαιαντί- 25 θετοί προς το γράμμα καιτο πνεύμα του Συντάγματος. Ως σχε­ τικά άρθρα παρατίθενται ταάρθρα9, 10, 11, 12, 13 και

1. Πε­ ραιτέρω, προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι οι Κανονισμοί είναι εξωπραγματικοί και παράλογοι. 30 Η πρώτη παρατήρηση είναι ότι ηεπίκληση των άρθρων του Συντάγματος, στα οποία αφοράη ισχυριζόμενη αντισυνταγμα­ τικότητα,γίνεται κατάτρόπογενικό καιαόριστο,χωρίς ναεξει­ δικεύεται το σημείο της σύγκρουσης. Το Δικαστήριο αδυνατεί συνεπώς να αντιληφθεί κατά ποίο τρόπο παραβιάζεται το Αρθρο 9, που κατοχυρώνει το δικαίωμα αξιοπρεπούς διαβίω­ σης, το Αρθρο 10 που απαγορεύει την κατάσταση δουλείας ή υποτέλειας, το Αρθρο 11 πουκατοχυρώνει το δικαίωμα ελευθε­ ρίας και προσωπικής ασφάλειας και το Αρθρο 13 πουδιασφα­ λίζει το δικαίωμα ελεύθερης διακίνησης στη Δημοκρατία, θέματαδηλαδήπουδεν έχουν σχέσημε την υπό εκδίκαση υπόθεση. Η εξέταση των ισχυρισμών των αιτητών περιορίζεται επομέ­ νως στα Αρθρα 12 και 30 του Συντάγματος.Το Αρθρο 30απο1276 35 40 3 ΑΛΑ. 5 10 15 20 25 Ρούσοςκ.ά.ν.Δημοκρατίας Κούρρης,Δ. τέλεσε αντικείμενο εξέτασης και σε προηγούμενο στάδιο στην απόφαση αυτή και το Δικαστήριο έχει ήδη αποφανθεί ότι η άσκηση πειθαρχικής εξουσίας από το Διευθυντή των Φυλακών δεσυνιστά σύσταση "δικαστικών επιτροπών"ή"εκτάκτωνδικαστηρίων". Δεν υπάρχει εξάλλου οτιδήποτε ενώπιον του Δικα­ στηρίου που να καταδεικνύει παραβίασητων δικαιωμάτωνπου το Αρθροαυτόκατοχυρώνει στις παραγράφους 2 και
2. Ο ισχυρισμός πουπροβλήθηκε ότι οι αιτητέςστερήθηκαντου δικαιώματος να εκπροσωπηθούν με δικηγόρο, παρέμεινε ατεκ­ μηρίωτος.Από ταστοιχεία ενώπιον τουΔικαστηρίου προκύπτει ότι όλοι οι αιτητές είχαν δικηγόρο, εκτός από μια μόνο περί­ πτωσητου αιτητή,στην προσφυγήυπ' αριθμό216/
3. Αποτελεί βασικήαρχήτου ελέγχουτης συνταγματικότας,ότι για να κηρυχθεί οποιαδήποτε νομοθετική πρόνοια αντισυνταγ­ ματική,πρέπει ηαντισυνταγματικότηταναπροκύπτει πέρα από κάθελογικήαμφιβολίακαι το βάροςγια το σκοπό αυτόεναπό­ κειταιστους αιτητές.(TheAttorney-General of the Republic v. Mustafa Imbrabim and Others

(1964)3C.L.R. 195, TheBoard for Registration of Architects and Civil Engineers v. Kyriakides

(1966)3 C.L.R.640 και Apostolides and Others v. Republic

(1982)3C.L.R. 928.) Πέραναπότην αμφισβήτησητης συνταγματικότηταςτωνκα­ νονισμών, κατάτοντρόποπουαναφέρθηκεπιοπάνω,δενυπάρ­ χει τίποτε ενώπιον μου που να στηρίζει οποιαδήποτε παραβία­ ση των διατάξεων του Αρθρου

1. Ως εκ τούτου, ο ισχυρισμός κρίνεται αβάσιμοςκαιαπορρίπτεται. 30 35 40 Γιατους ίδιους λόγους,δεν μπορεί ναευσταθήσει καιο ισχυ­ ρισμός γιαπαραβίασητουΑρθρου 12του Συντάγματος.Οιπρό­ νοιες των κανονισμών που αναφέρονταιδεν είναι αντίθετες με τις διατάξεις του Αρθρου
2. Εξάλλου, σημειώνεται καιπάλιν, ότι στην περίπτωση των αιτητών, δεν επρόκειτο για "δικαστή­ ριο"κατάτην έννοια πουο όρος χρησιμοποιείται σταΑρθρα 12 και 30του Συντάγματος,αλλά για άσκηση πειθαρχικήςδικαιο­ δοσίας. Σε ό,τι αφορά τους ισχυρισμούς ότι η ρύθμιση των κανονι­ σμών είναι παράλογηκαι εξωπραγματική,αποτελεί πάγιαν αρ­ χή στη νομολογία μας, ότι ο έλεγχος του δικαστηρίου δεν επε­ κτείνεται σεεξέτασητωνπροθέσεων,τηςσκοπιμότηταςήτηςφι­ λοσοφίας τηςνομοθεσίας, αλλάπεριορίζεται μόνο στην εξέταση 1277 Κούρρης,Δ. Ρούσοςκ.ά. ν.Δημοκρατίας

(1990)της νομιμότητας. (Board for Registration of Architects and CivilEngineers v. Kyriakides (ανωτέρω)καιΑνδρέαςΧαρίδης κ.ά.ν.Αημοκρατίας(\989) 3(B) Α.Α.Δ.147.) Γιαόλους τους πιοπάνωλόγους, οιπροσφυγές δεν μπορούν να επιτύχουν καιαπορρίπτονται. Δεδίδεταιδιαταγήγιαέξοδα. Οι προσφυγές απορρίπτονται χω­ ρίς έξοδα. 1278 5