clr/1990/1990_3_1544.pdf

(1990)30 Απριλίου, 1990 [ΠΙΚΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

1. ΜΙΧΑΗΛ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,
2. ΜΑΡΙΑ ΚΥΡΙΑΚΙΔΟΥ-ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΟΥ,
3. ΛΟΥΚΙΑ ΧΡΙΣΤΟΦΙΔΗ-ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΟΥ, (Αιτητές στην Υπόθεση Αρ. 216/86) ΑΝΤΩΝΙΑΦΛΩΡΕΝΤΖΟΥ, (Αιτήτρια στην Υπόθεση Αρ. 220/86) ΝΙΚΟΣ ΤΣΙΑΤΤΑΛΑ, (Αιτητής στην Υπόθεση Αρ. 222/86) ν.
4. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΣ ΣΤΡΟΒΟΛΟΥ,
5. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ, Καθ' ων η αίτηση. (Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. 216/86,220/86,222/86,224/86,225/86). Ακίνητη Ιδιοκτησία — Πολεοδομικές ζώνες — Το δικαίωμα ιδιοκτη­ σίας σε αρμονία με την επιβολή τους. Γενικές Αρχές Διοικητικού Δικαίου — Αρχή της Φυσικής Δικαιοσύνης — Δικαίωμα ακροάσεως — Γεννάται κατ' αρχήν μόνο σε περιπτώ­ σεις τιμωρητικών ήπειθαρχικών μέτρων. Οδοί και Οικοδομές — Πολεοδομικές ζώνες — Αρμοδιότητα επιβολής — Αρμοδιότητα έγκρισης —Διακρίσεις — Σύννομη άσκηση των δύο αρμοδιοτήτων στην κριθείσα περίπτωση. Οδοί και Οικοδομές — Πολεοδομικές ζώνες — Δεν συνεπάγονται κα­ τά κανόνα στέρηση ιδιοκτησίας — Ευρεία η διακριτική ευχέρεια 1544 3 ΑΛΛ. ΚωνσταντινίδηςκΑ ν.Συμβ,Βελτ. Στροβόλου κΛ, για τηνεπιβολή τους — Συνέπειες ωςπρος την απαιτούμενηπροη­ γούμενη έρευνα και αιτιολογία — Περιστάσεις τήρησηςτης νομι­ μότητας από κάθε άποψη στην κριθείσα περίπτωση. 5 Οι αιτητές προσέφυγαν κατά της πράξης επιβολής πολεοδομι­ κώνζωνών στο Στρόβολο,ηοποίακαιεπηρέαζετακτήματατους. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας τις προσφυγές, απο­ φάσισε ότι: 10 15 20 25 30 35 40
6. Η ακίνητη ιδιοκτησία όπως έχει επισημανθεί στη Simonis and Another v. Improvement Board of Latsia δεν παρέχει στους ιδιοκτήτες ανεξέλεγκτο δικαίωμα ανάπτυξης. Η ανάπτυξη της γης και οι όροι κάτω από τους οποίους μπορεί να συντελεστεί αποτελούνκατ' εξοχήμέριμνατουδημοσίου. Ημέριμνα επεκτεί­ νεται σεκάθεπτυχήτηςανάπτυξης πουαφοράτις συνθήκες δια­ βίωσης στην περιοχήκαθώςκαιτηνποιότητατηςζωής.
7. Ένα απότα παράπονα των αιτητών είναι OTLδεν τους δόθηκε ειδικάηευκαιρίαναακουστούνπριντηλήψητηςεπίδικηςαπό% φάσης. Η αρμόδιαδιοικητικήαρχήδεν έχει τέτοια υποχρέωση σεσχέσημεαποφάσειςπουέχουν διοικητικό χαρακτήρα. Υπο­ χρέωση για την παροχήευκαιρίας να ακουστεί στον επηρεαζό­ μενο πολίτη βαρύνει τη διοίκηση μόνο στις περιπτώσεις πουη απόφασηέχει τιμωρητικό ήπειθαρχικό χαρακτήρα.
8. Σύμφωνα με τις διατάξεις του Αρθρου 14

(1)αρμοδιότητα για τηνεπιβολήζωνών είχε το Συμβούλιο Βελτιώσεως Στροβόλουη αρμοδίααρχή. Ονόμοςπεριορίζει τηνεξουσία του Υπουργικού Συμβουλίουστην έγκρισητουσχεδίου. OLαρμοδιότητεςτωνορ­ γάνων που είναι επιφορτισμένα με τηλήψη και την έγκριση δι­ οικητικής απόφασηςαντίστοιχακαθώςκαιτο πλαίσιο λειτουρ­ γίας τους έχουν εξετασθεί σε σειρά δικαστικώναποφάσεων. Ηαπόφασηπρέπειναπηγάζειαπό το όργανοτο οποίο έχει απο­ φασιστική αρμοδιότητα. Η εξουσία για έγκριση αποκλείει την πρωτογενήάσκησητηςαρμοδιότητας,δεναποκλείειόμωςτηνπα'ραπομπήτου θέματος που τίθεται προς έγκριση για περαιτέρω εξέτασηαπότοπρώτοόργανοπροςπληρέστερηεξιχνίασητωνγε' γονότωνκαιλόγων πουπεριβάλλουνκαισυνθέτουντηνεισήγηση. Δεν έχει προκύψει οποιοδήποτε στοιχείο που να υποστηρίζει τη θέση των αιτητώνότι ηαρμοδίααρχή το Συμβούλιο Βελτιώσεως Στροβόλουαπεμπόλησε τηναποφασιστική τηςαρμοδιότηταήότι ενήργησε ωςφερέφωνοτουΥπουργικού Συμβουλίου. 1545 ΚωνστανπνίόηςΧΛ. ν.Σνφ. Βελτ.Στροβόλοιικό.

(1984)3(A) CLR -«* 20 Z'< Βασιλείου v.Δημοκρατίας

(1990)3Α.ΑΛ. 1382, ( ,^ Tooulias andOthers v.Republic

(1983)3(A)C.L.R. 465, .'" ' ΤΓΪΙΗ 2 5 Hadjivassiliou v.CyprusOrganizationofAthletics

(1987)3(C)tC.L.R. 2i42t ';;;;;; Tryfonos andOthersv.Municipality ofNicosia andAnother,

(1988)3(B)C.L.R.90U \ ^ 30 Manglis andOthers v.Republic

(1984)3(A)C.L.R. 351, ^\ Bluewave ProjectsLtdandOthersv. Republic

(1985)3(Ef) C.L.R. 2522, 35 )ti II , Charalambidcs andOthers v.Republic

(1986)3(C)C.L.R. 2681, Pissas v.Republic

(1974)3C.L.R. 476, Kyriakides v.Republic

(1976)3C.L.R. 364, 40 • •iwiiO .? imvii .;„ OJ>J., Mouzouris v.Republic

(1972)3C.L.R. 43, ς Orictaco Co.LtdandOthersv.Republic andAnother

(1985)3(B) C.L.R.1327. 1547 Κωνστανπνίόηςx i . ν.Σνμβ.Βελτ.ΣτροβόλουxiL

(1990)Προσφυγές. Προσφυγές εναντίον της απόφασηςτων καθ' ων ηαίτησημε την οποία διάφορεςπεριοχές του Στροβόλου, μεταξύτων οποί­ ων και τα κτήματα των αιτητών,ταξινομήθηκαν σε πολεοδομικές ζώνες στα πλαίσια ευρύτερου πολεοδομικού σχεδίου ανά­ πτυξης τόσο τουΣτροβόλου όσο καιτωνάλλων προαστείων της Λευκωσίας. Τ.Παπαδόπουλος, για τους Αιτητές σης υποθέσεις αρ. 216/86 5 10 και222/

1. Α. Μαππούρίδης, γιατηνΑιτήτρια στηνυπόθεση αρ.220/
2. Στ. Ιερωννμίδης,για τους Αιτητέςστην υπόθεσηαρ.224/
3. 15 Α. Σ. Αγγελίδης, για τους Αιτητέςστηυπόθεση αρ.225/
4. Π.Λυσάνδρου, γιατους Καθ'ωνηαίτηση
5. 20 Ν. Χαραλάμπους, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ων ηαίτηση
6. Cur. adv. vult. 25 ΠΙΚΗΣ,Δ.: Αρχικά οι πέντε συνεκδικαζόμενες προσφυγές εί­ χαν αχθείγιαεκδίκαση ενώπιον του Εντίμου τέως Προέδρουτου Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Τριανταφυλλίδη. Οι υποθέσεις τέθη­ καν ενώπιον μου στις 27.4.1988 μετά την αφυπηρέτηση του κ. Τριανταφυλλίδη(ανέλαβετοαξίωματουΓενικού Εισαγγελέα). 30 Παρόλο που οι αιτητές είναι ιδιοκτήτες διαφορετικώντεμα­ χίων γης, διατάχθηκε η συνεκδίκαση των προσφυγών επειδή ο επηρεασμόςπηγάζειαπό τηνίδιααπόφασηκαιόλες στρέφονται εναντίον της ίδιας διοικητικής πράξης - Κ.Δ.Π. 8/
7. Μ' αυτή 35 διάφορες περιοχές του Στροβόλου ταξινομήθηκαν σε πολεοδο­ μικές ζώνες σταπλαίσια ευρύτερου πολεοδομικού σχεδίου ανά­ πτυξης τόσο του Στροβόλου όσο και άλλων προαστείων της Λευκωσίας. Μετά που ανέλαβα την εκδίκαση των υποθέσεων έδωσα οδηγίες γιατην υποβολήγραπτώναγορεύσεων εκ μέρους 40 των διαδίκων. Ηδικαστική διερεύνηση των γεγονότων και του υποβάθρου της κρινόμενης Κανονιστικής Διοικητικής Πράξης αποπερατώθηκεστις29.9.89μετηνκατάθεσητηςένορκηςδήλω­ σης τουΑνδρέα Λάμπρουδημοτικούγραμματέατηςτοπικήςαρ1548 3 ΑΛΛ. '5 10 15 20 25 30 ΚωνϊπαντινίοηςXJBUV. Συμβ.Βελτ.ΣτροβόλουΧΛ. Π ιχής, Δ. χής Στροβόλου,· που στο μεταξύ ανακηρύχθηκε σεδήμο, στην οποία επεξηγούνται οι συνθήκες κάτωαπότις οποίες λήφθηκεη απόφαση του Συμβουλίου Βελτιώσεως Στροβόλου και σε μετα­ γενέστερο στάδιο πριν τηδημοσίευση τηςεγκρίθηκε απότο Υπουργικό Συμβούλιο. Ηακρόαση ολοκληρώθηκε στις 9.11.89 οπόταν επιφυλάχθηκεηαπόφαση. Ή-επίδικη απόφαση λήφθηκε βάσει των διατάξεων του άρ­ θρου 14

(1)του Περί Οδών και Οικοδομών Νόμου ΚΕΦ.96 (όπωςτροποποιήθηκε με μεταγενέστερους τροποποιητικούςνό­ μους) και σκοπεί όπως διακηρύσσεται στο κείμενο της στην (α) ρύθμιση της οικοδομικής ανάπτυξης,(β)τηδιατήρησητουαρχι­ τεκτονικού χαρακτήρα XOL της κλίμακος των περιοχών'καθώς και (γ) τη προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Επιβάλλονται με το διάταγμαπεριορισμοί που αφορούν κυρίως το ύψος των'κτιρίων.που μπορεί ναοικοδομηθούν μέσα στην επηρεαζό­ μενηπεριοχή και οσυντελεστής δομικής κάλυψης. Τακτήματα των αιτητών εντάχθηκανσε διάφορεςζώνες ανάλογαμε τηνπε­ ριοχή στην οποία.βρίσκονται όπως προσδιορίζονται στις ξεχωριστές προσφυγές των αιτητών. Τα κτήματα τους έχουν ιδιο­ μορφίες πουοιιδιοκτήτες ισχυρίζονται ότι δεν λήφθηκανυπό­ ψη στη διαμόρφωση του πολεοδομικού σχεδίου. Η γενικότητα των κριτηρίων γιατηδιαμόρφωσητηςπεριοχής καιη παραγνώ­ ρισητων ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των κτημάτων των αιτητώνπλήττει τοδικαίωματης ιδιοκτησίαςόπως εισηγήθηκαν,και οδηγούνσεάνιση μεταχείρηση. Οι αιτητέςστη216/86 ισχυρίστη­ καν επίσης ότι ηπολεοδομική ρύθμιση που αφοράτην περιου­ σία τους έγινε με αλλότρια κίνητρακαιαπέβλεπε στην εξυπηρέ­ τηση των συμφερόντων τηςεκτελεστικής εξουσίας λόγω της ιδιοκτησίας παρακείμενηςκυβερνητικής περιουσίας. Οι λόγοι τους οποίους συμμερίζονται οι διάδικοι και που αποτελούν κοινό έδαφοςγιατην ακύρωση της απόφασηςείναι: 35 40 (α)Η αντισυνταγματικότητα της απόφασης η οποία προκύπτει από την παραβίασητου δικαιώματος ιδιοκτησίας όπως κα­ θορίζεται στο άρθρο23 και ιδιαίτεραστην παράγραφο

(3). Η •δραστικότητα των πολεοδομικών μέτρων, όπως μπορεί να συνοψισθούν οι θέσεις των αιτητών καταλήγει σε αποστέρησητου δικαιώματος ιδιοκτησίας και όχι απλώς στο περιορι­ σμό του. (β)Ηδιασφάλιση του.αρχιτεκτονικού χαρακτήρα περιοχής δεν αποτελεί βάσει του 14

(1)του ΚΕΦ.96 λόγο για την επιβολή' 1549 Πικής, Δ. ΚωνσταντινίδηςκΛ. ν.Σνμ&. Βελτ.ΣτροβόλουXXL

(1990)περιορισμών στην οικοδομικήανάπτυξη. Η επίκληση του λό­ γου αυτού για την έκδοση του διατάγματος συνιστά κατά­ χρηση εξουσίας. . .Γ. (γ)Αμφισβητείται η νομιμότητα της επίδικης απόφασης (κανό5 νιστικού χαρακτήρααλλά μεάμεσεςατομικές επιπτώσειςκαι συνεπώς υποκείμενη σε αναθεώρηση) σε σχέση με (α) την έρευνα και (β)το πλαίσιο λήψης της απόφασης. Η εισήγηση είναι ότι η έρευναπουέγινε ήτανανεπαρκήςενώ η διαδικα­ σία λήψης της απόφασης συνιστούσε απεμπόληση από το 10 Συμβούλιο ΒελτιώσεωςΣτροβόλουτηςαποφασιστικήςαρμο­ διότητας που του παρείχε ο νόμος και υποταγήστη βούληση του Υπουργικού Συμβουλίου του οποίου ηαρμοδιότηταπε­ ριοριζόταν στην έγκριση της απόφασης. 15 (δ)Παραβίασητης αρχής της ισότητας. Οι εισηγήσεις στο θέμα αυτόπεριστράφηκανγύρωαπόσυγκρίσεις πουμπορεί ναγί­ νουν μεταξύ της μεταχείρισης των αιτητών και των ιδιοκτη­ τών γειτονικών κτημάτων. Ένααπόταπαράπονα των αιτη­ τών στην 225/86·είναι ότι κτήματαπου ευρίσκονται στο ίδιο 20 τετράγωνο εντάσσονται σε διαφορετικές ζώνες χωρίς αποχρώντα λόγο. Αφετέρου οαιτητήςστη222/86ισχυρίστηκε ότι σε σύγκριση με Ιδιοκτήτες γειτονικής γης του επιβλήθηκαν ιδιαίτερα επαχθείς όροι. . >• 25 Εκ μέρους των καθ' ων η αίτηση υποστηρίχθηκε ότι η από­ φασηλήφθηκε μέσα σταπλαίσια πουθέτει ονόμος καιγια τους σκοπούς που προβλέπει. Αφετέρου η έρευνα που προηγήθηκε ήταν διεξοδική και σκοπούσε στη διαφώτιση κάθε ουσιαστικής πτυχής της πολεοδομικής ανάπτυξης Στροβόλου. Όπως είναι 30 παραδεκτόηταξινόμηση τηςπεριοχής Στροβόλου σεζώνες,που ήταν το αντικείμενο της Κ.Δ.Π. 8/86 εξετάσθηκε απότηναρμό­ διααρχή,το Συμβούλιο ΒελτιώσεωςΣτροβόλου, μετη συνεργα­ σία του τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως και μεαφετηρία προτάσεις του Προγράμματος Αναπτύξεως την Ηνωμένων 35 Εθνών για την πολεοδομική ανάπτυξητων προαστείων Λευκω­ σίας και σε μεταγενέστερο στάδιο με τη συνεργασία του πολεο­ δόμου Α. Δημητρίουιπου μετακλήθηκε για το σκοπό αυτόαπό τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. 40 ΠΛΑΙΣΙΟ ΛΗΨΗΣΤΉΣΑΠΟΦΑΣΗΣ •ι; J i" Το άρθρο 14

(1)του ΚΕΦ.96 ρητάπαρέχει εξουσία στις αρ­ χές που καθορίζει ο νόμος ως αρμόδιες για την ανάπτυξητων 1550 3 ΑΛΛ, 5 10 15 20 Κωνστανηνί6ΐ£ XJX.ν.Σνμβ. Βελτ.ΣτροβόλουΧΜ. οικιστικών περιοχών να καταρτίζουν.(σχέδια για τη διαίρεση τους σε ζώνες προς ρύθμιση της.πολεοδομικής ανάπτυξης. Οι σκοποί για τους οποίους μπορεί να ορισθούν ζώνες περικλεί­ ουν,όπως προκύπτει απόεξέταση τουπεριεχομένου των παραγράφων (α), (β)(γ)και (δ)του άρθρουι14>(1ι)του ΚΕΦ.96, σχε­ δόν το σύνολο των λόγων για τους οποίους,μπορεί να τεθούν περιορισμοί γιατηνπολεοδομική ανάπτυξη::Η δόμησηκαιηγε­ νική όψη μιας περιοχής είναι μεταξύ των,-λόγων για τους οποί­ ους μπορεί να επιβληθούν περιορισμοί-.>Ήιεισήγηση ότι ο αρχιτεκτονικός χαρακτήραςτης περιοχής και>η<διασφάλισήτου δεν εμπίπτει μεταξύτωνλόγων γιατους οποίους μπορεί ναεπιβλη­ θούν περιορισμοί δενευσταθεί. ψ ., , ·\ι·;α ·>. . Η ακίνητη ιδιοκτησία όπως έχει επισημανθεί στη Simonis and Another v. The improvement Board of Latsia

(1984)3 C.L.R. 109 δεν παρέχει στους ιδιοκτήτες ανεξέλεγκτο δικαίωμα ανάπτυξης. Η ανάπτυξη της γης και-σπόροι κάτω από.τους οποίους μπορεί να συντελεστεί αποτελούν κατ' εξοχή μέριμνα του δημοσίου. Η μέριμνα επεκτείνεται)σε,κάθε πτυχή τηςανάπτύξηςπουαφοράτιςσυνθήκες διαβίωσηςστην περιοχή, καθώς και την ποιότητα τηςζωής. ι /onn • • -• 25 30 35 Πικής, Δ. • ;ί/ΐηρ( Ένα απόταπαράπονα των αιτητώνείναι ότι δεν τουςδόθη­ κε ειδικά η ευκαιρία να ακουστούν πριν τη λήψη.της επίδικης απόφασης. Ηαρμόδιαδιοικητική αρχήδεν έχειτέτοια υποχρέ­ ωση σε σχέση με αποφάσεις που έχουν'διοικητικόχαρακτήρα. Υποχρέωση για την παροχήευκαιρίας/να-ακουστεί στον επηρε­ αζόμενοπολίτη βαρύνειτηδιοίκηση μόνο στις περιπτώσεις που η απόφαση έχει τιμωρητικό ή πειθαρχικό χαρακτήρα [Βλέπε πρόσφατηαπόφαση της Ολομέλειας Βασιλείου ν. Δημοκρατίας

(1990)3 Α.Α.Δ. 1382, στην οποία συνοψίζεται η σχετική νομο­ λογία.]. Στην προκείμενη περίπτωση ηέρευνα για τηδιαπίστω­ σητων απόψεων των ενδιαφερομένων{επεκτάθηκε και σεδημό­ σια σύσκεψη που έγινε στο Γραφείο Δημοσίων Πληροφοριών στις 17και 18 Ιουλίου 1985. Τοσυμπέρασμα,στο οποίο καταλή­ γουμε είναι ότι το άρθρο 14

(1)του ΚΕΦ.)96 παρείχε το νομικό έρεισμα για τη λήψητης επίδικης απόφασης.Συνεπώς απορρί­ πτονται οι ισχυρισμοί ότι ηαρμόδιααρχήενήργησε έξω ή καθ' υπέρβασητων εξουσιών της. ,ηπι.*. 40 Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου;14

(1)αρμοδιότηταγια την επιβολή ζωνών είχε το Συμβούλιο Βελτιώσεως Στροβόλου η αρμόδια αρχή. Ο νόμος περιορίζει την εξουσία του Υπουργικού Συμβουλίουστηνέγκρισητουσχεδίου.Οιαρμοδιότητεςτωνοργά1551 Πικής, Δ. Κωνσταντινίδη;ΧΜ.ν.Συμβ.Βελτ.ΣτροβόλουΧΜ.

(1990)νων πουείναι επιφορτισμένα μετη λήψηκαιτηνέγκρισηδιοικητι­ κήςαπόφασηςαντίστοιχακαθώςκαιτοπλαίσιολειτουργίας τους έχουν εξετασθεί σε σειρά δικαστικών αποφάσεων. [Βλέπε μεταξύ άλλων: Tooulias and Others v. Republic

(1983)3 C.L.R. 465, Hadjivassiliou v. Cyprus Organization of Athletics

(1987)3 C.L.R.2142.] 5 Η απόφασηπρέπει ναπηγάζει απότο όργανο το οποίο έχει αποφασιστική αρμοδιότητα. Η εξουσία για έγκριση αποκλείει την πρωτογενή άσκηση της αρμοδιότητας,δεν αποκλείει όμως 10 την παραπομπή του θέματος που τίθεται προς έγκριση για πε­ ραιτέρω εξέταση από το πρώτο όργανο προς πληρέστερη εξι­ χνίαση των γεγονότων και λόγων που περιβάλλουν και συνθέ­ τουντην εισήγηση. Στηνυπόεξέταση υπόθεσηηπρώτη εισήγηση της αρμόδιας αρχής υποβλήθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο με- 15 σω του Υπουργού Εσωτερικών με την πρόταση 391/

1. Μετην απόφασητου Υπουργικού Συμβουλίου της25.4.85κρίθηκε σκό­ πιμη ηπαραπομπή εκ νέου των εγειρομένων θεμάτων και ειση­ γήσεων στην αρμόδιααρχήπρος το σκοπό λήψης των απόψεων επαγγελματικών και επιστημονικών οργανώσεων και συμβου- 20 λίων. Οι απόψεις αυτέςλήφθηκανόπωςβεβαιώνει οκ. Λάμπρου στην ένορκη δήλωση του και συνεκτιμήθηκαν με ταάλλα γεγο­ νότα που είχε ενώπιον του το Συμβούλιο Βελτιώσεως Στροβό­ λου.Αυτό μνημονεύεται στην πρότασητου Υπουργού Εσωτερι­ κών 38/
2. Σ' αυτήν την πρόταση του, γίνεται περιεκτική ανα- 25 φορά σ' όλα ταστοιχεία πουλήφθηκανυπόψηκαιτους ιδιαίτε­ ρουςλόγους πουεπέδρασανστηδιαμόρφωσητωνζωνώνπουεί­ χαν προταθεί. Το θέμα εξέτασε το Υπουργικό Συμβούλιο στις 16.1.1986 και ως αποτέλεσμα εγκρίθηκαν οι προτάσεις τηςαρ­ μόδιαςαρχής. Ηέγκριση οδήγησε στην έκδοσητης Κ.Δ.Π. 8/86 η 30 εγκυρότητα της οποίας αποτελεί το επίδικο θέμα. Δεν έχειπρο­ κύψει οποιοδήποτε στοιχείο πουναυποστηρίξει τηθέσητωναι­ τητών ότι ηαρμόδιααρχήτοΣυμβούλιο ΒελτιώσεωςΣτροβόλου απεμπόλησε την αποφασιστικήτης αρμοδιότηταήότι ενήργησε ως φερέφωνο του Υπουργικού Συμβουλίου. Η προγενέστερη 35 παραπομπήτουθέματοςγιαπεραιτέρωεξέταση από τοΣυμβού­ λιο Βελτιώσεως Στροβόλου σκοπούσε, όπως είναι πρόδηλο, στην πληρέστερη δυνατή διερεύνηση των πολεοδομικών ανα­ γκών της περιοχής. Η πρόταση που υποβλήθηκε και τελικά εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο προήλθε από την αρ- 40 μοδία αρχή και είχε ως στόχο την προώθηση των μέτρων που πρότεινε γιαέγκριση. Διαπιστώνουμε ότι δενυπήρξεούτε υφαρ­ παγήτης εξουσίας τουΣυμβουλίουΒελτιώσεωςΣτροβόλουαπό το Υπουργικό Συμβούλιο ούτε απεμπόληση αρμοδιότηταςαπό 1552 3 ΑΛΛ. Κωνστσνηνίδης ΧΜ. ν.Συμβ.Βελτ.ΣτροβόλουΧΜ. Πιχής, Δ. τους πρώτους.Το πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτούργησαν οι δύο αρχέςπεριορίστηκε σε εκείνο το οποίο θέτει ο νόμος. 5 10 15 20 25 ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣΤΩΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΩΝΠΟΥ ΤΕΘΗΚΑΝ ΜΕ ΤΙΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΕΣ ΖΩΝΕΣ Η επιβολή πολεοδομικών ζωνών δε συνεπάγεται κατάκανό­ να στέρηση της ιδιοκτησίας όπως έχει επανειλημμέναδιαπιστω­ θεί [Manglis and Others v. Republic

(1984)3 C.L.R. 351 BluewaveProjects Ltd and Others v.Republic

(1985)3 C.L.R. 2522 Charalambidesand Others v. Republic

(1986)3 C.L.R. 2681] και όπως είχαμε την ευκαιρία να τονίσουμε και στην Tryfonos and Others v.Municipality of Nicosiaand Another

(1988)3(B) C.L.R. 901. Εξέταση της φύσης των περιορισμών που επιβάλλονται με τις πολεοδομικές ζώνες αποκαλύπτει ότι οι όροι που τίθενται για την ανάπτυξητης γης περιορίζουν αλ­ λάδεν εξουδετερώνουν τηχρήση τηςγιασκοπούς ανάπτυξης. Η γη μπορεί να αναπτυχθεί αλλά σε μικρότερο ύψος και έκταση. Σεορισμένες περιπτώσεις ομολογουμένως, όπως στηνπροσφυγή220/86 οι περιορισμοί είναι ιδιαίτερα δραστικοί, ούτε όμως σε εκείνες τις περιπτώσεις εξουδετερώνεται ηευχέρεια ανάπτυ­ ξης ήεκμετάλλευσης της περιουσίας τους. Παράλληλαυπενθυ­ μίζουμε ότι ηεγκυρότητατουδιοικητικού μέτρουδεν αποστερεί τοδικαίωμαγιααποζημίωσηότανοι περιορισμοί συνεπάγονται ουσιώδη μείωση τηςοικονομικής αξίαςτηςγης. (Βλέπε Manglis ανωτέρω.) Ηθέσητων αιτητών ότι ηεπιβολή των πολεοδομικών ζωνών συνιστά αποστέρηση της περιουσίας τους δεν ευσταθεί. 30 ΔΕΟΥΣΑ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ 35 40 Ηπρώτηδιαπίστωση είναι ότι, σε θέματαπολεοδομίας,η αρ­ μόδια αρχήέχει ευρεία διακριτική ευχέρεια στον εντοπισμό των αναγκώνκαιτον καθορισμό των προϋποθέσεων γιατην ισορρο­ πημένη ανάπτυξη της περιοχής. Η αρμοδιότητα για τη θέσπιση πολεοδομικών ζωνών έχειρυθμιστικό χαρακτήρακαιδεσυνταυ­ τίζεται μόνο μετις ανάγκεςοποιασδήποτε συγκεκριμένης περιο­ χής,αλλά μ' εκείνες τουευρύτερου χώρουπουαποβλέπειναδιαμορφώσει. Στη διαμόρφωση του σχεδίου λήφθηκαν υπόψη επι­ στημονικές μελέτες, οι απόψεις επαγγελματικών συνδέσμων και οργανώσεων καθώςκαι οι απόψεις που προέκυψαν κατά τησυ­ ζήτησητουθέματοςστησύσκεψη στο ΓραφείοΠληροφοριών.Δεν έχειπροσαχθεί οποιοδήποτεστοιχείο πουναθέτει σεαμφισβήτη1553 Πιχής,Δ. Κωνσταντινίοη;ΧΜ.ν.Συμβ.Βελτ.ΣτροβόλουΧΜ.

(1990)ση τη θεώρηση των πολεοδομικών αναγκών της περιοχής ή να κλονίζει τοτεκμήριο τηςνομιμότητας ωςπροςτους σκοπούςπου 1 απέβλεπε να προάγει :Ούτε έχει προσκομιστεί οτιδήποτε πουνα τείνει καταδείξει ότι η'διαφοροποίηση που έγινε στους όρους ανάπτυξηςτωνδιαφόρωνπεριοχών δενείχεωςβάσητις λειτουρ5 γικές ανάγκεςεκείνων τωνπεριοχώνσεσυσχετισμό μετο σύνολο. Ο ισχυρισμός ότι ηαρμόδιααρχήευφορείτο απόαλλότριακίνη­ τρα αναφορικάμε τη'διαμόρφωση των όρων ανάπτυξηςτης συ­ γκεκριμένης περιοχής στην οποία αναφέρεταιπαρέμεινεατεκμη­ ρίωτος. Επίσης επισημαίνεται ότι ηγειτνίαση σεκύρια οδικήαρ- 10 τηρία καθώςκαι OLδιαστάσεις των δρόμων στους οποίουςεφά­ πτονται τα κτήματαδε δικαιολογούν απαραίτητα ψηλές οικοδο­ μές.Δεν έχειπροκύψει κάιαυτήείναιηδιαπίστωση μαςστοθέμα αυτόότιη έρευνατωνσυνθηκώντηςπεριοχήςήτανελλειπής ήότι παραγνωρίστηκε οποιοδήποτε στοιχείο το οποίο έπρεπε να είχε 15 ληφθεί υπόψη. Παραμένει να εξετάσουμε αν η αιτιολογία που υποστηρίξει την απόφασηείναι ελλειπής σε βαθμόπου να δικαι­ ολογεί τηνπαρέμβασητουΔικαστηρίου. Οι λόγοι για τους οποίους επεβλήθηκαν οι ζώνες προσδιορί- 20 ζονται με ακρίβεια στην απόφαση και επεξηγούνται με μεγαλύ­ τερη λεπτομέρεια στο υπόμνημα που οδήγησε στη λήψη της. Όπως έχουμε επισημάνει οι λόγοι αυτοί είναι μεταξύ εκείνων που καθορίζει το άρθρο 14

(1)για την επιβολή πολεοδομικών ζωνών. Η αναγκαιότητα του μέτρου ανάγεται στο ευρύτερο 25 πλαίσιο της απόφασηςκαιταστοιχεία ταοποίαείχαν προκύψει από την έρευνα για την ενοποιημένη ανάπτυξητων προαστείων Λευκωσίας γενικά και ειδικά τηδιάρθρωση πολεοδομικού οικι­ στικού σχεδίου στην περιοχή Στροβόλου. Η μορφή,έκταση και λεπτομέρειες της επιβαλλόμενης αιτιολογίας ποικίλουν, όπως 30 αναγνωρίζει ηνομολογία,ανάλογαμε τοθέμαπου πραγματεύε­ ται και τις συνθήκες πουτην περιστοιχίζουν [Βλέπε μεταξύάλ­ λων: Pissas v.Republic

(1974)3 C.L.R. 476 και Kyriakides v. Republic

(1976)3 C.L.R. 364]. Ούτε είναι απαραίτητοστην αι­ τιολόγηση της απόφασηςνα μνημονεύεται ειδικά κάθε παράγο- 35 ντας που λήφθηκε υπόψη [Βλέπε μεταξύ άλλων Mouzouris ν. Republic

(1972)3 C.L.R. 43 Orictako Co. Ltd and Others v. Republic and Another (\985) 3C.L.R. 1327].Δεδομένουβέβαια και αυτό πρέπει να προστεθεί, ότι οι παράγοντεςαυτοίανάγο­ νται σε έναήπερισσότερους απότους ευρύτερους λόγους βάσει 40 των οποίων αιτιολογείται ηαπόφαση. Ό,τιπρέπει να γίνει κα­ τανοητό είναι ότι ηεπίμαχηαπόφασηδεναπέβλεπε στη ρύθμιση των οικοδομικών προοπτικών τουκάθετμήματοςπουπεριλαμ­ βάνεται στις ζώνες που καθορίστηκαν αλλά στη διαμόρφωση 1554 3ΑΛΛ. ΚωνοτανηνίοίκκΑν.Σινβ. Βελτ.Στροβόλουκ Λ : Πικής, Δ. και διάρθρωση του ευρύτερου χώρου στον,οποίο εντάσσονται. Οι ανάγκες του ευρύτερου χώρου αποτελούν τον πυρήνα της απόφασης.Οι ελλείψειςστην αιτιολογία πουέχουν προβάλει οι αιτητές αφορούν παραλείψεις στην εξειδίκευση των λόγων για τησυμπερίληψη τηςγηςτουςστη μιακαιόχι στην άλληζώνηκαι τα ιδιαίτερα γνωρίσματα των κτημάτων τους. Παραγνωρίζεται ότι οι ζώνες καθορίστηκαν με βάσητα δεδομένα του ευρύτερου χώρου και όχι με βάσητη στενήγωνία των δεδομένων οποιασ­ δήποτε συγκεκριμένης περιοχής. ., 10 Οι προσφυγές απορρίπτονται. Ηεπίδικη απόφασηεπικυρώ­ νεται στο σύνολο της βάσει του άρθρου 146

(4)(α) του Συντάγ­ ματος. Δεν εκδίδεται διαταγήγια τα-έξοδα, t , • '• r 15 Οι προσφυγές απορρίπτονται χωρίς έξοδα. ι· ·1.Π J" Λ Τ, ,'i >>m ' ' ι >* ••nr : \..' '\η Ά.. · }»-:·>· , vonw Μ. / " ! ι . *ι\ ίΐ >·.Ί: ;. i t . - ι ί Τ : · :< ΐι 1555