3 ΑΛΛ. 29 Μαΐου, 1990 [Α.Ν.ΛΟΪΖΟΥ, Π, ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΙ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ.Δ/στές] ΕΛΠΙΔΑ ΚΡΟΚΙΔΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ~~ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ^ΜΕΣΩ Ι. ΕΠΑΡΧΟΥ ΠΑΦΟΥ, — 2. ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 741/89). Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο —Αίτηση αναστολής εκτελέσεως της επίδικηςπράξης— Προϋποθέσειςεκδόσεωςδιατάγματος— Ανεπανόρθωτηζημίακαι έκδηληπαρανομία — Ερμηνεία τον όρον έκδηλη παρανομία — Δε στοιχειοθετήθηκε στην κριθείσα περίπτωση προ σβολήςπολεοδομικώνζωνών. Οδοί και Οικοδομές— Πολεοδομικέςζώνες— Ηγνωστοποίηση τον-— Άρθρον 14
(1)τον Κεφ.96— Φύσηκαι περιεχόμενο— Περιστάσεις νομιμότητας της γ\'ωστοποίησης, εκ πρώτης όψεως, στην κριθείσα περίπτωση. Οιαιτητέςπροσέβαλαντηνεπιβολήπολεοδομικών ζωνώνκαιπε ριορισμών στις περιοχές όπουδιέθετανακίνητακαιπαράλληλαεπε δίωξαντην αναστολή εκτελέσεως της προσβαλλόμενης πράξεως,μέ χρις εκδικάσεως της προσφυγής, μετηνκριθείσα αίτηση. ΗΟλομέλεια τουΑνωτάτουΔικαστηρίου,απορρίπτονταςτηναί τηση,αποφάσισε ότι: 1. Ηζημίαπουθαπροκληθεί στους αιτητές είναι, ομολογουμένως, καθαρά χρηματικού χαρακτήρα.Και ηπλήρης επανόρθωση της απότηΔημοκρατία είναι απόλυταεφικτή. 1857 Κροκίόοκ κ.ά.ν.Δημοκρατίας
(1990)Και στην περίπτωση που ηβλάβητου προσφεύγοντος είναιδυ νατό να αποκατασταθείστο ακέραιο,η χορήγηση προσωρινού διατάγματος είναι επιβεβλημένη ανηδιοικητικήπράξηείναι έκ δηλαπαράνομη. 5 Αναφορικά με τη σημασία της φράσης "προφανής παρανομία", τοεννοιολογικό τηςπλαίσιο προσδιόρισε η νομολογία. Η πρώτη διαπίστωση είναι ότι υποδηλώνει τις περιπτώσεις που η παρα βίασηείναι οφθαλμοφανήςχωρίς ναχρειάζεταιδιερεύνησηαντι φατικών γεγονότων. 10 Ηέκδηληπαρανομίαείναι έννοια πουπροκύπτει απότην αντι διαστολήτηςπροςτηνπαρανομία. 2. Η δημοσίευση που αφοράστον καθορισμό ζωνών προβλέπεται από τις διατάξειςτουνόμου.Το Αρθρο 14
(1)του Κεφ.96. Σύμφωνα με την απόφαση Charalambides and Others η γνω στοποίηση κάτωαπό το Αρθρο 14
(1)είναι διοικητική πράξη γε νικού περιεχομένου ή γενικής εφαρμογής ως και συσσώρευση πολλών ατομικών πράξεων που μπορούν να αμφισβητηθούν με αίτησηακυρώσεως. Δεν θακριθεί το επίδικοθέμα στην ουσία του.Δεν είναιάλλωστε επιτρεπτόσ' αυτότοπροκαταρτικόστάδιο. Ωστόσουπότοπρίσμα τωνανωτέρωδεδομένωνκαιπαρατηρήσεωντοΔικαστήριοκατέλη ξε στο συμπέρασμα ότι οισχυρισμόςγια έκδηλη παρανομία παρέ μεινεαναπόδεικτος καιεπομένως είναιαπορριπτέοςως αβάσιμος. Ηενδιάμεσηαίτησηαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 15 20 25 30 Αναφερόμενες νποθέσεις: Procopiov andOthers v.Republic
(1979)3 C.L.R. 686, 35 Solocleous v.Republic
(1971)3C.L.R. 345, Soteriou v.Republic
(1981)3 C.L.R. 70, 40 Pagkiprios Organosis Ellinon Didaskalon Limassol Branch andOthers v.Registrarof Trade Unions
(1982)3C.L.R. 177, Karram v.Republic
(1983)3(A) C.L.R. 129, 1858 3 Α.Α.Δ. Κροκίδου κ.ά.ν.Δημοκρατίας CharalambidesandOthers v.Republic
(1984)3(B)C.L.R. 1516, Frangos, Sub-Inspector v. Ministerof InteriorandOthers
(1982)3 C.L.R. 53, 5 MoyoandAnother v. Republic
(1988)3(B)C.L.R. 1203. Ενδιάμεση Αίτηση. 10 15 Ενδιάμεση αίτηση για έκδοση διατάγματος αναστολής της εφαρμογής τηςαπόφασης μετην οποία καθορίσθηκαν από τους καθ' ων η αίτηση οικοδομικές ζώνες σε επτά κοινότητες της Επαρχίας Πάφου. Α. Παντελίδης, γιατους Αιτητές. Ν. Χαραλάμπους, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ωνηαίτηση. 20 Cur. adv. vult. Α. Ν.ΛΟΪΖΟΥ, Π.:Τηναπόφασητου δικαστηρίου θαεκδώ σει ο δικαστής κ. Σόλων Νικήτας. 25 30 35 40 ΝΙΚΗΤΑΣ,Δ.: Στην παρούσαπερίπτωση ομοδικούν 41 αιτητές. Στις 11/8/89 δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα η Κ.Δ.Π. 188/89 με την οποία ο Έπαρχος Πάφου, έχοντας την έγκρισης του*Υπουργικού Συμβουλίου, καθόρισε οικοδομικές ζώνες σε 7 κοινότητες της επαρχίας αυτής. Το σχέδιο έθεσε όρους καιπεριορισμούς αναφορικάμετηνανέγερση οικοδομών προσδιορίζοντας το ύψος ώς και το συντελεστή δόμησης τους. Συγχρόνως ρύθμισε καιάλλα συναφήθέματα. Οι αιτητές,που ηιδιοκτησία τους βρίσκεται στις περιοχέςπου εκτείνονται οι ζώνες, προβάλλουν κοινούς λόγους ακύρωσης της πράξης ερειδόμενους πάνωστην αυτήνομική καιπραγματικήβά ση. θ α μπορούσε να λεχθεί εδώότι εκκρεμούν καιπολλές άλλες προσφυγές πουεπίσης αμφισβητούντηνεπιβολή ζωνών και που βασίζονται κατάτο μάλλον ήήττον στην ίδια ιστορική και νομικήαιτία Γι1 αυτό διατάχθηκεησυνεκδίκασή τους. Παράλληλα μετηνπροσφυγή οι αιτητές σ' αυτήτην υπόθεση κατέθεσαν τουπόκρίση δικονομικό διάβημαζητώνταςαναστο λή εφαρμογής της πράξης μέχρι την περάτωση της δίκης. Ένας 1859 Νικήτας, Δ. Κροκίδου κ.ά. ν. Δημοκρατίας
(1990)από τους λόγους που επικαλούνται οι αιτητές είναι ότι θαυπο στούν ανεπανόρθωτη ζημία εκτός αν τύχουν άμεσης προστα σίας. Ο ισχυρισμός αυτός υποστηρίχθηκε με δύο ένορκες δηλώ σεις. Ωστόσο στο στάδιο της προφορικής συζήτησης ο κ. Παντελίδης, που τους εκπροσωπεί, δεν επέμεινε. Στην πραγματικότητα εγκατέλειψε το λόγο αυτό. Ορθά,πιστεύουμε, επειδή ηζημία που θα προκληθεί στους αιτητές είναι, ομολογουμένως, καθαρά χρηματικού χαρακτήρα. KaL η πλήρης επανόρθωση της από τη Δημοκρατία είναι απόλυτα εφικτή. Procopiou and Others v. Republic
(1979)3 C.L.R. 686. Βλέπε επίσης την πραγματείατου Β. Σκουρή "Η Δικαστική Αναστολή Εκτελέσεως των Διοικητι κών Πράξεων" 2η έκδοση
(1986)παραγ. 48 σελ. 53. Στο σημείο αυτό έχει θέση μια σημαντική παρατήρηση. Και στην περίπτωση που η βλάβη του προσφεύγοντος είναι δυνατό να αποκατασταθεί στο ακέραιοηχορήγηση προσωρινούδιατάγ ματος είναι επιβεβλημένη αν η διοικητική πράξη είναι έκδηλα παράνομη. Sofocleous v. Republic
(1971)3 C.L.R. 345, 351, Soteriou v. Republic
(1981)3 C.L.R. 70 και Pagkiprios Organosis Ellinon Didaskalon Limassol Branch and Others v. Registrar of Trade Unions
(1982)3 C.L.R. 177. Είναι ακριβώς αυτότο λόγο που επικαλούνται OLαιτητές ως δικαιολογητική αιτία για την αναστολή εκτελέσεως. Και εννο ούμε την προφανήπαρανομίατης πράξης. Αφετηρία της εισήγησης είναι η σκέψη ότι η δημοσίευση της πράξης αποτελεί συστα τικό της όρο που χωρίς αυτόν είναι νομικά ανύπαρκτη. Η επί δικη πράξηδεν έχει αμιγή χαρακτήρα. Συνυπάρχει σ' αυτήηνο μοθετική και η διοικητική αρμοδιότητα.Το κανονιστικό της μέ ρος θεσμοθετεί με γενικά και απρόσωπακριτήρια περιορισμούς που επηρεάζουν τα κτήματα,ρυθμίζει με άλλα λόγια, μια γενική και απρόσωπηκατάσταση. Ενώ το δεύτερο μέρος, πουαφοράτα συγκεκριμένα τεμάχια γης, αποτελεί άθροισμα ατομικών περι πτώσεων που είναι προσβλητές με αίτηση ακυρώσεως. Για τον καθορισμό του περιεχομένου τέτοιων πράξεων ως και την σύμπλεξη των δύο αυτών αρμοδιοτήτων ο συνήγορος μας παρέ πεμψε σε αριθμό αποφάσεων του Συμβουλίου Επικρατείας. Υπ' αυτότο πρίσμα, συνεχίζει η εισήγηση, ηδημοσίευση που έγινε στην Επίσημη Εφημερίδα είναι πλημμελής και ελάττωματική σε βαθμό που καθιστά την πράξη κατάδηλα παράνομη. Επειδή κατ' ουσίαν περιέχει μόνο τις διατάξεις κανονιστικού χαρακτήρα. Αλλά δεν έχουν δημοσιευθεί σχέδια για να μπορεί να λάβει πλήρη γνώση ο κάθε επηρεαζόμενος. Ηένδειξη για την 1860 5 10 15 20 25 30 35 40 3 Α.ΑΔ. 5 10 15 20 25 30 35 40 Κροκίδου κ.ά.ν.Δημοκρατίας Νικήτας, Δ. ύπαρξη σχεδίων, που παρέχεται στην πρώτη στήλητουΠίνακα Α, δεν αρκεί, εφόσον δεν αναφέρεταιποίος τα εκπόνησε ήυπέ γραψε ούτε πού βρίσκονται τα αυθεντικά αντίτυπαγια επιθεώ ρηση.Δεδομένου μάλισταότι ηδιοίκησηπαρέλειψε ναπροβεί σε ατομική κοινοποίηση έτσι ώστε ο κάθε ιδιοκτήτης να γνωρίζει επακριβώς σε ποίαζώνη εντάχθηκε το κτήματου. Η δημοσίευση στο προκείμενο, συμπλήρωσε ο συνήγορος, απαιτείται απότοαρθρ. 14
(1)τουπερί Ρυθμίσεως ΟδώνκαιOLκοδομών Νόμου,Κεφ.96. Αρα αποτελεί συστατικό στοιχείο έκ δοσης τηςπράξηςπουάπτεταιτουκύρους της. —Το.αίτημα^για.προσωρίνή.αναστολήαντέκρουσε ο κ.Χαραλάμπους τόσο στη νομική όσο καιπραγματική τουδιάσταση. Πρώτα υπέμνησε τον κίνδυνο που ελλοχεύει στο προκριματικόαυτό στάδιοναυπεισέλθει τοδικαστήριοστην ουσίατης διαφοράςκαι να εκφέρει επί του θέματος την τελική του κρίση. Το πρόβλημα απασχόλησε το δικαστήριο από παλιά στη Sofocleous ανωτέρω (σελ. 352 και353) πουμαςπαρέθεσεοσυνήγορος. Σύμφωναμετο σκεπτικό της παρότι ηπροφανήςπαρανομίααποτελεί λόγοάμε σηςαναστολήςτηςεκτελέσεωςηπροσέγγιση γίνεται μεπερίσκεψη. Γιατί αλλιώτικα ηεκδίκασητης ουσίας τηςδιαφοράςθα κα ταντούσε μάταιηπροσπάθεια.Παρατηρούμεότι το ίδιο πνεύμα διέπεικαιτις μεταγενέστερες αποφάσεις.Έναπαράδειγμαείναι ηKarram v.Republic
(1983)3C.L.R. 129, 203. Στις απόψεις των αιτητών έχει.αντιπαρατεθεί ότι ο τρόπος δημοσίευσης συνάδει με το αρθρ. 14
(1)του νόμου και ηδημοσώτης είναιπλήρης.Οκ.Χαραλάμπους υπέβαλεότι η απόφαση του Συμβουλίου Επικρατείας 911/79 διαφοροποιείται επειδή ήτανπαραδεκτόότιδενυπήρχεδημοσίευση κατάπαράβασηδιά ταξης του Ελληνικού Συντάγματος που απαιτεί δημοσιότητα της πράξηςπουήταν αντικείμενο της απόφασης. Ενπάσει περιπτώσει, συνέχισε,ανακόμηο τρόπος δημοσίευσης ήθελε κριθεί ανεπαρκής η εγκυρότητα της πράξεως, όπως δείχνει η έρευνα της νομολογίας στο πεδίοαυτό,μένει άθικτη. Αναφορικά με τη φύση της επίδικης πράξηςο δικηγόρος των καθώνυποστήριξε, επικαλούμενος την απόφαση Charalambides and Others v. Republic
(1984)3C.L.R. 1516,ότι είναι προσβλητή κάτωαπό τοαρθρ. 146
(1)τουΣυντάγματος.Καιτούτο ανεξάρτη τααπότογεγονός ότιείναιδημοσιευμένη στοτμήματης Επίσημης Εφημερίδαςπουκαταχωρίζονταιμόνιμαοιπράξειςκανονιστικού 1861 Νικήτας, Δ. Κροκίδου κ.ά.ν. Δημοκρατίας
(1990)περιεχομένου. EivaL ηκατάλληλη στιγμή να αναφερθούμεστη σημασία της φράσης "προφανής παρανομία".Το εννοιολογικό της πλαίσιο προσδιόρισε η νομολογία. Ηπρώτη διαπίστωση είναι ότι υποδηλώνει τις περιπτώσεις πουηπαραβίασηείναιοφθαλμοφανής χωρίς να χρειάζεται διερεύνηση αντιφατικών γεγονότων. Στο σημείο αυτό η απόφαση Frangos and Others v. Minister of Interior and Others
(1982)3C.L.R. 53 στησελ. 57 διευκρινίζει: 5 10 'Forthecourt toact,theillegality must be palpably identifiable without havingto probe into disputed facts." Ακολουθεί σε γενικευτική διατύπωσηησημασία του όρου 15 "Although what amounts to flagrant illegality is nowhere exhaustivelydefined, itappears tometoinvolveaclear violation of the procedure envisaged by the law or unquestionable disregardof thefundamental precepts of administrative law ..." 20 Οι σκέψεις του δικαστηρίου επαναλαμβάνονται αυτούσιες στην απόφαση της Ολομέλειας Sydney Alfred Moyo and Another v. The Republic
(1988)3(B) C.L.R. 1203:. "For the illegality to qualify as flagrant, it must be glaring and as such self-evident and immediately identifiable." Θα προσθέταμε ότι η έκδηλη παρανομία είναι έννοια που προκύπτει απότην αντιδιαστολή της προς την παρανομία. Αλ λά αςξαναγυρίσουμε στα περιστατικά της υπόκρίση περίπτωσης. Ηδημοσίευση που αφοράστον καθορισμό ζωνών προβλέ πεται απότις διατάξεις τουνόμου.Το αρθρ. 14
(1)του Κεφ. 96, στην έκταση πουάπτεταιτου υπό συζήτηση θέματος,ορίζει ότι "The appropriate authority may, with the approval of the Council of Ministers, by notice to be publishedin the Gazzette, define zones ...." Διαπιστώνεται λοιπόν από την απλήανάγνωσητηςότι η διά ταξηδεν απαιτείχωριστή κοινοποίηση προς κάθεενδιαφέρομενοωςστοιχείο τηςδιοικητικήςδιαδικασίας. Κοιτάζονταςτηδη μοσίευση ηπρώτη παρατήρηση είναι ότι στην πρώτη στήλη του Πίνακα Α υπάρχει περιγραφήκάθεζώνης σε άμεση συνάρτηση με μια σειρά σχεδίων που αναφέρονταιεξειδικευτικά. Θαήταν 1862 25 30 35 40 3Α.Α.Λ. Κροκίδου κ.ά.ν.Δημοκρατίας Νικήτας, Δ. χρήσιμο ένα παράδειγμα που παίρνουμε απότησελ. 635. "Τα5 Οι περιοχές πουδείχνονται με μπλε στη σειρά σχεδίων μεαρ.Τ.Ρ.Η. 329" 5 10 Στις επόμενες στήλες του Πίνακα περιέχονται λεπτομέρειες των περιορισμών σε κάθε ζώνη. Σύμφωνα με την απόφαση Charalambidesand Others,ανωτέρω,ηγνωστοποίησηκάτωαπό το αρθρ. 14
(1)είναι διοικητικήπράξηγενικούπεριεχομένου ήγενικής εφαρμογήςως καισυσσώρευσηπολλών ατομικώνπράξεων που μπορούν νααμφισβητηθούν μεαίτησηακυρώσεως. Δε θα κρίνουμε τώρα το επιδικο_θέμα_στην^ουσία~του.-Δεν — μας είναι-άλλωστεΊ^πΊτρεπτοσ' αυτό το προκαταρτικόστάδιο. 15 Ωστόσο υπότο πρίσμα των ανωτέρω δεδομένων καιπαρατηρή σεων μας έχουμε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο ισχυρισμός για έκδηλη παρανομία παρέμεινε αναπόδεικτος και επομένως είναι απορριπτέος ωςαβάσιμος. 20 Για τους λόγους που προεκτέθηκαν η αίτηση απορρίπτεται χωρίς όμως έξοδα. Η ενδιάμεσηαίτηση απορρίπτεται χωρίςέξοδα. 1863 —