(1990)18 Ιουνίου, 1990 [ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΙΩΑΝΝΟΥ ΠΕΤΤΕΜΕΡΙΔΗ, Αιτήτρια, ν. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΣ ΑΜΑΘΟΥΝΤΑΣ, ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΜΑΘΟΥΝΤΑΣ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 82/88). Φορολογία — Φόροςκαι τέλος — Αντιδιαστολή εννοιών— Άρθρο24 Συντάγματος — Δικαίωμα ενοικίου —Αποτελεί φόρο, όχι αντα ποδοτικό τέλος. Φορολογία — Φόρος ενοικίου — Κλήση πληρωμής — Απαιτούμενο περιεχόμενο — Επιβάρυνση σεπερίπτωση μη τακτήςπληρωμής — Δε συνιστά ποινή αλλά διοικητική ποινή — Συνέπειες. 5 Η αιτήτρια αμφισβήτησε την απόφαση επιβολής δικαιώματος ενοικίου,πουτης επιβλήθηκε,καθώςκαιτησχετική πρόσθετη επι10 βάρυνση. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτονταςτην προσφυγή,απο φάσισε ότι: 15 Το Σύνταγμαπροβλέπει στο Αρθρο 24 για την επιβολήφόρου, τέλους ή εισφοράς. Ο "φόρος" έχει αναγκαστικό χαρακτήρα,είναι δημόσιο έσοδο, επιβάλλεταιμετηνκυριαρχικήεξουσίατουΚράτους,είναιγενικόμετρογιακάλυψητωνδημοσίωνοικονομικώναναγκών,ανεξάρτητααν καισεποιομέτροωφελείταιοφορολογούμενος.Οφόροςδεναποτε λεί αντάλλαγμαγιαορισμένηωφέλεια.Οσκοπόςκαιηδημοσιονομι κή αιτίαγιατηνοποίαεπιβάλλεταιδενέχει νομική σημασία. 2116 20 3ΑΛΛ. 5 10 15 Πεττεμερίδην. Συμβ.Βελτ.Αμαθονντας 'Τέλος", απότην άλλη,επιβάλλεται μονομερώς στον πολίτη, αλ λάείναι αντάλλαγμαδημοσίουδικαίουγια ιδιαίτερη χρησιμοποίηση καιυπηρεσίαήωφέλεια του ιδιώτη.Το<τέλος έχεισκοπόνακαλύψει μερικάήολικά δαπάνηγιακάποιαυπηρεσίακαιτηδημιουργίατων • μέσων γιαπαροχήτης υπηρεσίας.Τοτέλοςπρέπει ναείναι ανάλογο μετογενικό κόστος τηςπαροχήςκαιδενπρέπει εύλογα να υπερβαί νει τηναξίατης.Τοκόστος δενείναικατ' ανάγκη μόνον ητρέχουσα δαπάνηγιατηνπαροχήτηςυπηρεσίαςή ωφελήματος. Μεταπιοπάνωκριτήριαονομικόςχαρακτηρισμόςτου"δικαι ώματος ενοικίου" είναι φόρος. Τοδικαίωμαενοικίου στην παρούσαυπόθεσηδεν είναι ανταπο δοτικό τέλος και τοΣυμβούλιο δενείχε καμιάυποχρέωση ναπροσφέρει οποιαδήποτεειδικήυπηρεσία στην αιτήτριαφορολογούμενη. ΤοΣυμβούλιο καθόρισε γιατο 1987 ποσοστό5%. 20 25 30 Στην ειδοποίηση ημερομηνίας 16Νοεμβρίου, 1987, αναγράφεται μόνοφόροςεπίενοικίου£182.-. Στηγραπτήαγόρευσηόμωςγίνεταιλε πτομερήςαναφοράσταοικήματακαιτο ενοίκιογιατοοποίοεπιβλή θηκεηφορολογία.Το έγγραφοτης 16ης Νοεμβρίου, 1987, είναι μόνο κοινοποίηση γιατηνεπιβολή τηςφορολογίας και κλήση πληρωμής. Δεν είναι αναγκαίοσ' αυτούτουείδους ταέγγραφα να περιλαμβάνονται οι λεπτομέρειες στις οποίες αναφέρθηκεο δικηγόρος τηςαιτήτριας. Η αιτήτριαδενπλήρωσε τοφόροενοικίουπουτηςεπιβλήθηκεκαι έτσι, με,βάσητηνομοθεσία, επιβαρύνεται μεπρόσθετη επιβάρυνση 25%. Ηεπιβάρυνση αυτήδεν είναι ποινή στο νόηματου Αρθρου 12 τουΣυντάγματος.Είναιδιοικητικήποινήγιαεξαναγκασμόπροςσυμ μόρφωσηγιαχάρητηςλειτουργίας τωνδημοσίωνυπηρεσιών.Δενεί ναι κολασμός αδικήματος. Οιφορολογικές πρόσθετες επιβαρύνσεις επιβάλλονται γιατηνακριβή τήρησητων φορολογικών νόμων. 35 40 Ηπρόσθετη επιβάρυνση αναλύθηκε στην Πολιτική ΈφεσηΑρ. 6608 -Meropi MichaelLoizou v.SewageBoardofNicosia
(1988)1C.L.R.122. Η προσφυγή απορρίπτεται με£50, έναντι-τωνεξόδων. Αναφερόμενεςυποθέσεις: Christodoulou v.Republic 1 RS.C.C. Ι, 2117 Πεττεμερίδη ν.£νμβ. Βελτ.Αμαθονντας
(1990)SpyrouandOthers v. Republic(No. 2)
(1973)3C.L.R. 627, PapaxenophontosandOthers v.Republic
(1982)3C.L.R. 1037, 5 Παπάς v. Συμβουλίου ΒελτιώσεωςΚακοπετριάς
(1989)3(B) Α.Α.Δ. 322, Loizou v.SewageBoardofNicosia
(1988)1 C.L.R. 122, 10 Georghailides v. Village Commission of Ay. Phyla andAnother, 4 R.S.C.C. 94, Kantara ShippingLimitedv. Republic
(1971)3C.L.R. 176, IstambouliBros. v. DirectorDepartmentofCustoms&Excise
(1986)15 /C.L.R.
- Προσφυγή. Προσφυγήεναντίον της απόφασης του Συμβουλίου ΒελτίωσεωςΑμαθούντας μετην οποία επιβλήθηκεπληρωμήδικαιώμα τος ενοικίου £182 και πρόσθετη επιβάρυνση 25%, για το λόγο ότι το ποσό αυτόδεν είχεπληρωθεί μέχρι 31.12.
- 20 Φ. Κληρίδης,γιατην Αιτήτρια. 25 Γ.Δανιηλίόης,για τους Καθ'ων ηαίτηση. Cur. adv. vult. 30 ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ.: Μετηνπροσφυγήαυτήηαιτήτρια προ σβάλλει τη νομιμότητα της απόφασης του Συμβουλίου Βελτιώ σεως Αμαθούντας (το "Συμβούλιο"), με την οποία επιβλήθηκε πληρωμή δικαιώματος ενοικίου £182.-και πρόσθετη επιβάρυν ση25%, γιατί το ποσό αυτό δεν πληρώθηκε μέχρι 31 Δεκεμβρί- 35 ου,
- Οι λόγοι πουπροβάλλονταιγιατην ακύρωσηείναι:
- Ο Κανονισμός 180
(1)των περί Χωρίων (Διοίκησις και 40 Βελτίωσις) Κανονισμών Αμαθούντας, 1978-1987(οι"Κα νονισμοί"), με βάση τον οποίο επιβλήθηκε το δικαίωμα ενοικίου, έγινε καθ'υπέρβαση νομοθετικής εξουσιοδότη σης (ultra vires). 2118 3Α-ΑΛ. Πεττεμερίδη ν.Συμβ.Βελτ.Αμαθούντας Στνλιανίδης,Δ.
- Το δικαίωμα ενοικίου δεν μπορεί να επιβληθεί, γιατί δεν συσχετίζεται με την παροχή καμιάς υπηρεσίας από το Συμβούλιο στηναιτήτρια. 5
- Ηαιτήτριααμφισβητεί την είσπραξη ενοικίων. Ο δικηγόρος του Συμβουλίουισχυρίστηκε ότι ηπροσφυγήεί ναι απαράδεκτηως εκπρόθεσμη. 10 Ηπαράγραφος 3 του Αρθρου 146 του Συντάγματος προβλέ πει επιτακτική άκαμπτηπροθεσμία75 ημερών, μέσαστηνοποία πρέπει να καταχωρίζεται η προσφυγή. Ο χρόνος υπολογίζεται από την ημερομηνία δημοσίευσης της πράξης, εάν υπάρχειδη μοσίευση, ήαπότην ημέρα πουοπολίτης λαμβάνει γνώση. 15 20 25 30 35 40 ΗειδοποίησητουΣυμβουλίου είναι χρονολογημένη 16Νοεμ βρίου, 1987, και λήφθηκε απότην αιτήτρια στις 20 Νοεμβρίου,
- Η προσφυγή καταχωρίστηκε στις 30 Ιανουαρίου,
- Είναικαθαρόότι ηπροσφυγήκαταχωρίστηκε μέσαστηνπροθεσμία των 75 ημερών. Διοικητική απόφασηηοποίαστηρίζεται σε άκυρηνομοθεσία είναι ακυρωτέα-(βλ., μεταξύάλλων, Miltiades Christodoulou v. The Republic (Collector of Customs Nicosia) 1R.S.C.C 1 Savvas Spyrou and Others v.Republic (No.2)
(1973)3 C.L.R. 627 Papaxeoophontos and Others v.Republic
(1982)3 C.L.R. 1037). To δικαίωμα ενοικίου επιβλήθηκε με βάση τον Κανονισμό 180
(1)τωνΚανονισμών, όπωςτροποποιήθηκεμετουςπερί Χω ρίων (Διοίκησις και Βελτίωσις)(Τροποποιητικοί) Κανονισμούς Αμαθούντας 1987. Οπιο πάνωΚανονισμός έχει:"180. -
(1)Θαπληρώνεται κάθεχρόνο απότον ιδιοκτήτη οικήματος πουβρίσκεται μέσα στην περιοχή Βελτιώσεωςκαι το οποίο ενοικιάζεται ήπαραχωρείταιγια μίσθωση, κατά τη διάρκεια του χρόνου ή μέρους του χρόνου, δικαίωμα το οποίο θακαθορίζεταιαπότο Συμβούλιο,κατά τον υπό εξέ τασηχρόνο καιτο οποίο δε θαυπερβαίνει το 5% (πέντε τοις εκατόν)του ενοικίου πουθαεισπραχθεί." Οι Κανονισμοί εκδόθηκαν με την έγκριση του Υπουργού Εσωτερικών, μεβάσητο Αρθρο 24 τουπερί Χωρίων (Διοίκησις και Βελτίωσις) Νόμου (Κεφ.243, Αρ. 46/61, 58/62,4/66, 31/69, 2119 Στυλιανίδης,Δ. Πεττεμερίδη ν.Συμβ. Βελτ. Αμαθούντας
(1990)7/79, 49/79, 65/79, 7/80, 27/82, 42/83, 72/83, 38/84). Το Αρθρο 24
(1)(β) και
(2)τουΝόμουπροβλέπεί:"24.
(1)A Board may,from timetotime,makebye-lawsnot inconsistent with the provisions of this or.any other Law in force for the time being, for all or any of the following purposes, that is to say:- 5 (a) 10 (b)toenable orassistaBoard tocarry outany of theprovisions of section 22 and to provide for the payment of any rates, fees, rents,tolls or charges in connection therewith; 15
(2)Nobye-laworrevocation,amendment,alteration, variation of anybye-lawshallhaveeffect untilthesame hasbeen approved by theMinister of Interiorandpublished intheGazette." Είναι πρόδηλο από σύγκριση των πιο πάνω εδαφίων του Αρθρου 24 μετον Κανονισμό 180
(1)ότι τοΣυμβούλιο ενήργησε μέσα στα όρια της νομοθετικής εξουσιοδότησης του και ακο λούθησε τηδιαδικασίαπουπροβλέπεταιστοΝόμο-έγκρισηαπό τον Υπουργό καιδημοσίευση στην Επίσημη ΕφημερίδατηςΔη μοκρατίας. 20 25 Το Σύνταγμα προβλέπει στο Αρθρο 24 για την επιβολήφό ρου,τέλους ήεισφοράς. Ο "φόρος" έχει αναγκαστικόχαρακτήρα, είναι δημόσιο έσοδο, επιβάλλεται με την κυριαρχική εξουσία του Κράτους,είναι γενικό μέτρο γιακάλυψητων δημοσίων οικονομικώναναγκών, ανεξάρτητα ανκαι σε ποιο μέτρο ωφελείται ο φορολογούμενος. Ο φόρος δεν αποτελεί αντάλλαγμα για ορισμένη ωφέλεια. Ο σκοπός και η δημοσιονομική αιτία για την οποία επιβάλλεται δεν έχει νομικήσημασία. 30 35 <ί."Τέλος",απότηνάλλη,επιβάλλεται μονομερώς στον πολίτη, αλλά είναι αντάλλαγμα δημοσίου δικαίου για ιδιαίτερη χρησι μοποίησηκαιυπηρεσίαήωφέλειατου ιδιώτη.Τοτέλος έχεισκο- 40 πόνακαλύψει μερικάήολικά δαπάνηγιακάποια υπηρεσίακαι τη δημιουργία των μέσων για παροχήτης υπηρεσίας.Το τέλος πρέπει να είναι ανάλογο με το γενικό κόστος της παροχήςκαι δενπρέπει εύλογα ναυπερβαίνειτηναξία της.Τοκόστος δεν εί2120 3 ΑΛΛ. Πεττεμερίδη ν.Συμβ. Βελτ.Αμαθονντας Στυλιανίδης,Δ. ναι κατ' ανάγκημόνον ητρέχουσα δαπάνη για την παροχήτης υπηρεσίας ήωφελήματος. 5 10 Με τα πιο πάνωκριτήρια ο νομικός χαρακτηρισμός του "δικαιώματοςενοικίου" είναιφόρος- (βλ.ΑριστείδηςΠαπάςν.Συμ βουλίουΒελτιώσεωςΚακοπετριάς(\989) 3(B) ΑΑ.Δ. 322). Τοδικαίωμαενοικίου στην παρούσαυπόθεσηδεν είναι αντα ποδοτικό τέλοςκαι το Συμβούλιο δεν είχεκαμιάυποχρέωση να προσφέρει οποιαδήποτεειδικήυπηρεσία στην αιτήτριαφορολο γούμενη. ΤοΣυμβούλιο καθόρισε'για το 1987 ποσοστό 5%. Το ενοίκιο για τατρία αυτά οικήματαγια το 1987 ήταν£7,284.-. 15 Ηαιτήτριαστη γραπτήαπαντητική αγόρευση του δικηγόρου της ισχυρίζεται ότι δεν υπάρχει κανένας προσδιορισμός από πού.προέκυψαν ταενοίκια,ούτετο υψος τους. 20 Ηαιτήτριαείναι ιδιοκτήτριαενός δευτέρου ιδανικού μεριδί ου οικημάτων, που βρίσκονται μέσα στην περιοχή τουΣυμβου λίου, γνωστά με τα ονόματα "ΚΕΝΤΡΟ ΛΑΔΑΣ" και "ΛΟΥΚΟΥΛΟΣ", που είναι εστιατόρια και κέντρα αναψυχής και "ΑΜΑΘΟΥΣ",πουείναι εμπορικόκατάστημακαι φρουταρία. 25 30 35 40 Στην ειδοποίηση ημερομηνίας 16 Νοεμβρίου, 1987, αναγρά φεται μόνο φόρος επί ενοικίου £182.-. Στη γραπτή αγόρευση όμως γίνεται λεπτομερής αναφορά σταοικήματακαι το ενοίκιο γιατοοποίο επιβλήθηκε ηφορολογία. Τοέγγραφοτης 16ηςΝο εμβρίου, 1987, είναι μόνο κοινοποίηση για την επιβολή τηςφο ρολογίας καικλήσηπληρωμής. Δεν είναι αναγκαίοσ'αυτούτου είδους τα έγγραφα να περιλαμβάνονται οι λεπτομέρειες στις οποίες αναφέρθηκεοδικηγόρος τηςαιτήτριας. Ηαιτήτριαδεν πλήρωσε το φόροενοικίου πουτηςεπιβλήθη κε και έτσι, με βάση τη νομοθεσία, επιβαρύνεται με πρόσθετη επιβάρυνση25%. Ηεπιβάρυνσηαυτήδεν είναι ποινή στο νόημα του Αρθρου 12 του Συντάγματος. Είναι διοικητική ποινή για εξαναγκασμό προς συμμόρφωση για χάρητης λειτουργίας των δημοσίων υπηρεσιών. Δεν είναι κολασμός αδικήματος. Οι φο ρολογικές πρόσθετες επιβαρύνσεις επιβάλλονται γιατηνακριβή τήρηση των φορολογικών νόμων. Η πρόσθετη επιβάρυνση αναλύθηκε στην Πολιτική Έφεση Αρ. 2121 Στυλιανίδης, Α. Πεττεμερίδη ν.Σιιμβ. Βελτ. Αμαθούντας
(1990)6608- MeropiMichaelLoizouν. SewageBoardofNicosia
(1988)1 C.L.R. 122. ToΔικαστήριο,αφού αναφέρθηκε στιςυποθέσεις HarisΕ. Georghallides v. Village Commission ofAy. Phyla and Another,4 R.S.C.C. 94,σελ.97-Kantara ShippingLimited v. Republic (Director of InlandRevenue)
(1971)3 C.L.R. 176· 5 IstambouliBros. v. DirectorDepartmentof CustomsandExcise
(1986)1 C.L.R. 465,είπεστησελ. 129:"The power of the Taxing Authority to impose additional chargeindefault of payment ofataxiswell recognized.Thetax 10 payer normally isburdenednot only with interests onhis unpaid tax, but, also, additional charge. These additional charges, including interest, aretheresult of thefailure of the citizen to perform hisduties towards the State ora CorporationofPublic Law - (see Kyriakopoulos, Greek Administrative Law, 4th 15 Edition,PartC, p. 353). A similar approach is to be found in Stassinopoulos Discourses onPublic FinanceLaw, 3rdedition, 1966,p. 292." 20 Γιατουςπιοπάνω λόγουςηπροσφυγήαπορρίπτεται. Η αιτήτρια ναπληρώσει £50.-έναντιτωνεξόδων του Συμ βουλίου. 25 Ηπροσφυγή απορρίπτεται με£50 έναντι εξόδων. 2122