clr/1990/1990_3_2589.pdf

(1)— Εφαρμοστέες αρχές. 5 Λέξεις και Φράσεις — "Καταστή εφικτός" στο Αρθρο 23.5 του Συ­ ντάγματος. 10 Οι αιτήτριεςαποζημιώθηκανγιατηναναγκαστικήαπαλλοτρίωση τηςακίνητηςιδιοκτησίαςτουςστηνΑγλαντζιά,ηοποίαέγινεγιασκο­ πούςβελτίωσης τουοδικούδικτύουτηςπεριοχής. Ηιδιοκτησίατους γράφτηκεστοόνοματωνκαθ' ωνηαίτηση. Σεμεταγενέστεροστάδιο, ζήτησαν επιστροφή της ακίνητης αυτής ιδιοκτησίας, ισχυριζόμενες ότι,δεν επιτεύχθηκεοσκοπόςγιατονοποίο έγινε ηαπαλλοτρίωση. 15 20 ΤοΑνώτατο Δικαστήριο απέρριψετηνπροσφυγήκαιαποφάνθηκε ότι ο ισχυρισμός ότι "ο σκοπός της απαλλοτρίωσης κατέστηανέφι­ κτος"δενμπορεί ναευσταθήσει. Αντίθετα,συμπληρώθηκε μεγάλομέ­ ροςτουέργουγιατοοποίοέγινεηαπαλλοτρίωσηκαιασφαλώςΘασυμπληρωθείκαιτουπόλοιπομέρος,όπωςλογικάεξάγεταιαπότηνέκτα­ σητωνμέχρι τώραεργασιών,τιςδηλώσεις τωναρμοδίωνγιατιςπρο­ θέσειςτηςΔιοικήσεως,αλλάκαιαπότηνίδιατηφύσητουέργου.Τοότι παρουσιάσθηκανκάποιαπροβλήματα,ένεκαεπεμβάσεωνστηνπεριοχή τουΡ.Ι.Κ.,δεσημαίνει ότι στονκατάλληλοχρόνοδεν μπορούννακα2589 Ιερωνυμίδου κ.ά.ν.Δημοκρατίας

(1990)τεδαφιστούνοιεπεμβάσειςαυτές. Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: 5 Kaniklides v. Republic, 2R.S.C.C. 49, Cyprus TanneryLtdv. Republic

(1977)3C.L.R. 75, 10 Nicolaidou v. Republic

(1985)3C.L.R. 88, Georghios Lordos and Sons Lid and Others v. Minister of Communicationsand Works

(1986)3C.L.R.

1. 15 Προσφυγή. Προσφυγήεναντίον τηςαπόφασηςτωνκαθ' ωνη αίτησημετην οποίααπορρίφθηκεαίτηματωναιτητριώνγιαεπανάκτησητηςκυ­ ριότητας των τεμαχίων τους που είχαν απαλλοτριωθεί, αλλά ο 20 σκοπόςτηςαπαλλοτρίωσηςδεν έχει επιτευχθεί. Στ. Ιερωννμίδης, για τιςΑιτήτρι,ες. Γλ. Χατζηπέτρου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α ' , για τους 25 Καθ' ωνηαίτηση. Cur. adv.vult. Α.Ν.ΛΟΪΖΟΥ,Π.: Μετηνπροσφυγήτουςαυτή,οιαιτήτριες ζητούν απότοΔικαστήριο την πιο κάτωθεραπεία:- 30 "Α. Δήλωση τουΔικαστηρίου ότι ηπράξις ή/και η απόφασις των καθ' ων ηαίτησις ναμηνγίνει αποδεκτό τοαίτημα των αλητών δι' επανάκτηση κυριότητος των τεμαχίων, τμήματος 'Β'εις Αγλαντζιά Φ.Σ.2163 W2 τεμ. 1998ανή- 35 κον ειςτην αιτήτρια 1, και2017και2024ανήκονταεις αιτήτρια 2 έδει ουδέποτε ναεγένετο. Β. Δήλωσητου Δικαστηρίου ότιητοιαύτηπράξιςή/και απόφασις είναι άκυρος. Γ. Διάταγμα του Δικαστηρίου διατάττον την επανάκτησιν κυριότητος των ενπαραγράφω Ά' περιγραφομένων τεμα­ χίων ειςταςδικαιούχουςαιτήτριας." 2590 40 3AAA. Ιερωνυμίδουκ.ά.ν.Δημοκρατίας Λοΐζον, Π. Ηπρώτηαιτήτριαήτανεγγεγραμμένηιδιοκτήτριατουτεμαχίου 1998 και ηδεύτερη ήτανεγγεγραμμένηιδιοκτήτρια των τεμαχίων 2017 και2024,ΤμήμαΉ'Αγλαντζιάς,ΦύλλοΣχεδίου2163 W
2. 5 10 15 Μετηδιοικητικήπράξημεαριθμό289 πουδημοσιεύτηκε στο Τρίτο Παράρτηματης Επίσημης Εφημερίδας της Δημοκρατίας με αριθμό 1096 της 10ης Μαΐου, 1974, δόθηκεηυπότουΝόμου προβλεπόμενη γνωστοποίηση στο κοινό για την πρόθεση των καθ' ωνηαίτησηνααπαλλοτριώσουν μεταξύάλλων, τατεμάχια μεαριθμούς 1998,2017και2024του Συμπλέγματος "Β" τουχω­ ριούΑγλαντζιά,Φύλλο/ΣχέδιοXXI/55W
3. Ηακίνητηαυτή ιδιο­ κτησία φαίνεται μεκόκκινο χρώμα στο Παράρτημα "Α". Όπως αναφέρεται στη γνωστοποίηση απαλλοτριώσεως, η απαλλοτρίωσηαυτήεπιβάλλεται "διασκοπούς δημιουργίαςοδι­ κής αρτηρίας πρωταρχικής σημασίας συνδεούσης την περιοχήν ΑθαλάσσηςκαιΡαδιοφωνικού ΙδρύματοςΚύπρουμετάτηςβιο­ μηχανικήςζώνης Κα'ιμακλίου - Παλλουριωτίσσης καιτης πέριξ περιοχής ενΛευκωσία." 20 25 30 35 40 Οι καθ'ων ηαίτηση, με τηδιοικητική πράξη με αριθμό 111 που δημοσιεύτηκε στο Τρίτο Παράρτηματης Επίσημης Εφημε­ ρίδας τηςΔημοκρατίας με αριθμό 1170 καιημερομηνίας 14 Φε­ βρουαρίου, 1975, έχουν διατάξει την απαλλοτρίωση τηςακίνητης αυτής ιδιοκτησίας. Οι αιτήτριες αποζημιώθηκαν για την αναγκαστικήαπαλλοτρίωση της πιο πάνωιδιοκτησίας τουςκαι αυτήγράφτηκε στο όνομα των καθ' ων η αίτηση. Οι αιτήτριες, με επιστολήπου απηύ&υνανπρος το ΓενικόΔιευθυντήτου Υπουργείου Εσωτερικών, ζήτησαντην επιστοφήτης ακίνητηςαυτήςιδιοκτησίας ισχυριζόμενεςότι δενέχειαναληφθεί καμιά απολύτως εργασίακαι ως εκτούτου "ο σκοπός 6L' ον εγένετοηαπαλλοτρίωση"δεν έχειεπιτευχθεί (Παράρτημα "Β"). Ο Διευθυντής του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως με επιστολήτουημερομηνίας 14Δεκεμβρίου, 1985, απέρριψετοαί­ τηματων αιτητριών, (Παράρτημα"Γ"). Είναι ηθέσητων καθ' ων ηαίτηση ότι,γιατηχάραξητης πορείας τουυπό αναφοράδρόμου πρωταρχικήςσημασίας,έγινεεν­ δελεχήςέρευνα καιοδρόμος αυτός εντάσσεται στο ευρύτεροοδι­ κόδίκτυοτηςΜείζονοςΛευκωσίας.Μετηνκατασκευήτουοδικού αυτούδικτύου θαεξυπηρετείται, τόσο ηπεριοχήτης Αγλαντζιάς, όσοκαιηευρύτερηαυτή περιοχή.Η εκτέλεσητουέργουαυτού άρ2591 Λοΐζου, Π. Ιερωννμίδου κ.ά.ν. Δημοκρατία;

(1990)χισεπροκαιρού. Επειδήδεπρόκειταιπερίμεγάλουοδικούέργου, ηεκτέλεσητουγίνεται κατάστάδια.Ήδημεγάλο μέρος του έργου έχει εκτελεστείκαισυνεχίζεται ησυμπλήρωση τουυπόλοιπουέρ­ γου.Τομέρος τουδρόμουπουέχειεκτελεστεί, πουαρχίζει από τη Λεωφόρο Αγλαντζιάς μέχρι τη Λεωφόρο Κερύνειας, φαίνεται με 5 κίτρινο χρώμα στα Σχέδια"Α" και "Δ". Όπως δε,δηλώθηκε στην ένορκηδήλωσητου αρμόδιουλειτουργού Πολεοδομίαςκαι Οικήσεως, ταυπόαπαλλοτρίωσητεμάχια"εξακολουθούν ναείναιανα­ γκαία για το σκοπό για τονοποίο έχουν απαλλοτριωθεί", καιτο­ νίζει ότι "οσκοπός γιατονοποίοέγινεηαπαλλοτρίωση δενεγκα- 10 ταλείφθηκε καιούτε κατέστηανέφικτος". Από τηνάλλημεριά,οι αιτήτριες επιμένουν ότιοσκοπόςέχει εγκαταλειφθεί μιακαιδε συμπληρώθηκε τοέργούστερα απόδέ­ κα χρόνια και επιμένουν στην επιστροφή των πιο πάνωκτημάτων των για το λόγοαυτό. 15 ΤοΑρθρο23.5 του Συντάγματοςπροβλέπει ταακόλουθα: "23.5: Οιαδήποτεακίνητοςιδιοκτησίαήδικαίωμαήσυμφέ- 20 ρον επί τοιαύτης ιδιοκτησίας απαλλοτριωθείσααναγκαστικώς θαχρησιμοποιηθήαποκλειστικώς προςτονδι'οναπηλλοτριώθησκοπόν.Εάνεντόςτριώνετώναπότηςαπαλλοτριώσεωςδεν καταστήεφικτόςο τοιούτος σκοπός,ηαπαλλοτριώσασααρχή, ευθύς μετά την εκπνοήν της ρηθείσης προθεσμίας των τριών 25 ετών υποχρεούται ναπροσφέρητην ιδιοκτησίαν επίκαταβολή της τιμής κτήσεως εις το πρόσωπον παρ' ου απηλλοτρίωσεν αυτήν.Τοπρόσωπον τούτοδικαιούταιεντός τριών μηνώναπό τηςλήψεως της προσφοράςναγνωστοποίηση την αποδοχήνή μηταύτης. Εφ'όσον δεγνωστοποίηση ότιαποδέχεταιτηνπρο- 30 σφοράν, η ιδιοκτησία επιστρέφεται ευθύς άμααποδοθήπαρά του προσώπου το τίμημα εντός περαιτέρω προθεσμίας τριών μηνώναπότηςτοιαύτηςαποδοχής." Τοάρθρο 15

(1)του περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμου του 1962 έως 1985, προβλέπει τα ακόλουθα: 35 "15.-

(1)Οσάκις ακίνητος ιδιοκτησία απηλλοτριώθη μετά την έναρξιν της ισχύος του Συντάγματος, και εντός τριών ετών, από της ημερομηνίας καθ' ην η ιδιοκτησία περιήλθεν 40 εις την απαλλοτριούσαν αρχήν,δεν επετεύχθη ο σκοπός δι' ονεγένετο ηαπαλλοτρίωσις ήηεπίτευξις του τοιούτου σκο­ πούεγκαταλείφθηυπότηςαπαλλοτριούσης αρχής,ήτο όλον ή μέρος της τοιαύτης ιδιοκτησίας απεδείχθη ότι υπερβαίνει 2592 3AAA Ιεβωνυμίδουκ.ά.ν.Δημοκρατίας Λοΐζου, Π. τας πραγμαπκάς ανάγκας της απαλλοτριούσης αρχής, θα εφαρμόζωνται αι ακόλουθοι διατάξεις,ήτοι5 10 (α)η απαλλοτριούσα αρχή δι' εγγράφου αυτής γνωστοποιήσεως προσφέρει την ιδιοκτησίαν εις ην τιμήν απέκτησεν ταύτην, εις το πρόσωπον εις ο αύτηανήκε προ τηςαπαλ­ λοτριώσεως ή,εάντούτοαπέθανεν,εις τους προσωπικούς αντιπροσώπους ήτους κληρονόμους αυτού,οίτινες υπο­ χρεούνται όπως εντός τριών μηνών από της τοιαύτης γνωστοποιήσεως αποστείλωσιν εις την απαλλοτριούσαν αρχήν έγγραφον αποδοχής ή μη αποδοχής της γενομένης προσφοράς- εάν εντός της προμνησθείσης περιόδου δεν δοθή απάντησις εις την γενομένην προσφορά,αύτη λογί­ ζεται ως μηγενομένηαποδεκτή: 15 20 25 Νοείται ότι εάν διαρκούσης της κατοχής ακινήτου ιδιο­ κτησίας δια τον σκοπόν δι' όν εγένετο η απαλλοτρίωσις δυνάμει του παρόντος Νόμου, εγένετο επί ταύτηςοιαδή­ ποτεπροσθήκη,αφαίρεσιςήετέρατροποποίησις,ή εάνμέρος μόνον,της απαλλοτριωθείσης, δυνάμει του παρόντος Νόμου ακινήτου ιδιοκτησίας προσφέρεται υπό τηςαπαλ­ λοτριούσης αρχήςδυνάμει τουπαρόντοςάρθρου,η απαλ­ λοτριούσα αρχήκαθορίζει εύλογον τίνα τιμήν ηναναγρά­ φει εν τη ανωτέρω αναφερθείση γνωστοποιήσει- και το πρόσωπον εις ο εδόθη η τοιαύτη γνωστοποίησις δύναται εν τω εγγράφω της αποδοχής της γενομένης προσφοράς της ιδιοκτησίας ν' αμφισβήτηση την ως ανωτέρω καθορι.σθείσαν και δηλωθείσαν τιμήν εάν δεν επιτευχθήσυμφω­ νία,η τιμή καθορίζεταιυπότουδικαστηρίου·" 30 35 40 Το Ανώτατο Συνταγματικό .Δικαστήριο στην υπόθεση Kaniklides v. The Republic,2R.S.C.C.49,αποφάσισεότι οι λέ­ ξεις "καταστή εφικτός" στο ελληνικό κείμενο και "gerce klesmedigi ('takdirde') στο Τουρκικό κείμενο της παραγράφου 5 του Αρθρου 23 του Συντάγματος,έχουν την έννοια πουαποδί­ δει το αγγλικό κείμενο "has become attainable" ή "is attainable". Παραθέτωένααπόσπασμα απότηνπιοπάνωαπόφαση,σελ. 58: "TheCourt,is therefore, of theopinion that theprovisionsof paragraph 5 of Article 23 take effect if within three years of the acquisition the purpose for which the land in question has been acquired has not become 'attainable'. Any other interpretation would lead to absurdity in that there are bound to be many purposes for which land has been acquired in the sense of 2593 Λοΐζου, Π. Ιερωνυμί&ουχ.ά.ν.Αημοκρατίας

(1990)paragraph 5 of Article23,which,by theirvery nature,cannot be fulfilled within thesaidperiod of threeyears." Η ερμηνεία αυτήακολουθήθηκεσε αριθμόυποθέσεων,όπως την Cyprus TanneryLtd., v. The Republic

(1977)3 C.L.R. 75, 5 πουεπικυρώθηκεαπότηνΟλομέλεια μετηναπόφασητηςμετον ίδιο τίτλο και που είναι δημοσιευμένη στο

(1980)3 C.L.R. 405. Επίσης μπορεί να γίνει αναφοράστις υποθέσεις Olympia Α. Nicolaidou v. The Republic

(1985)3 C.L.R. 88,καιGeorghios Lordos and Sons Ltd and Others v. The Minister of 10 Communicationsand Works

(1986)3 C.L.R.21. Στην παρούσαυπόθεσηδεν μπορεί να ευσταθήσει ο ισχυρι­ σμός ότι "ο σκοπός κατέστηανέφικτος". Αντίθετα είναιφανερό ότι ένα μεγάλο μέρος του έργου για το οποίο έγινε η απαλλο­ τρίωση έχει συμπληρωθεί καιασφαλώςθασυμπληρωθεί καιτο υπόλοιπο μέρος, όπως λογικά εξάγεταιαπότην έκτασητων μέ­ χρι τώρα εργασιών, των υπευθύνων δηλώσεων των ιθυνόντων γιατις προθέσεις τηςδιοικήσεως αλλάκαιαπό τηνίδιατηφύση τουέργου,ηδε σταδιακήεκτέλεσητουδεν μπορεί παράναείναι ζήτημαοικονομικούπρογραμματισμού.Τοότιπαρουσιάσθηκαν κάποια προβλήματαένεκαεπεμβάσεων στην περιοχήτου Ρ.Ι.Κ. δε σημαίνει ότι στον κατάλληλο χρόνο δεν μπορούν να κατεδα­ φιστούνοι επεμβάσειςαυτές. 15 20 25 Για όλους τους πιο πάνωλόγους η απόφαση των καθ' ων η αίτησηγια μηεπιστροφήτων απαλλοτριωθέντωνκτημάτωντων αιτητριών εις αυτές είναι ορθήκαινόμιμη και επικυρώνεται εξ ολοκλήρου. 30 Η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται.Δε γίνεται όμως οποιαδήποτεδιαταγήγια έξοδα. Η προσφί/γήαπορρίπτεται χωρίς έξοδα. 2594 35