(1990)30 Ιουλίου, 1990 [ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΣΥΜΕΟΥ, Αίτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΑΡΧΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ, ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ,ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ, ΚΛΑΔΟΣ ΥΓΕΙΟΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 71/89). Οδοί και Οικοδομές — Αδεια οικοδομής — Όροι — Παροχή άδειας οικοδομής υπό όρους "για κατασκευή δρόμου και πεζοδρομίων του τμήματος του τεμαχίου που επηρεάζεται από τον προβλεπόμενο νό τιο δρόμο και για διαμόρφωση του τεμαχίου που απαλλοτριώθη κε", σύμφωνα με τις υποδείξεις της αρμόδιας αρχής — Ακύρωση και των δύο όρων από το Δικαστήριο — Εφαρμοστέες αρχές. 5 Αίτηση ακυρώσεως — Έννομο συμφέρον — Απώλεια — Αποδοχή — Η καταβολή των δικαιωμάτων άδειας οικοδομής δεν ισοδυναμεί με αποδοχή ανεπιφύλακτα, των όρων που επιβάλλονται σ' αυτή — Ο αιτών την άδεια οικοδομής δε στερείται του εννόμου συμφέροντος να προσβάλει τους επιβληθέντες όρους σε τέτοια περίπτωση. 10 Ο αιτητής, ιδιοκτήτης τεμαχίου γης στο χωριό Ύψωνας, από κτησε άδεια οικοδομής στο εν λόγω κτήματου. Στηνάδεια οικοδομής επιβλήθηκανοι πιο κάτωδύο όροι: 15 (ε) Το τμήματου τεμαχίουπουεπηρεάζεται απότον προβλεπόμενο νότιο δρόμο θακατασκευαστείμε ασφαλιστικό οδόστρωμα. 20 (στ)Το μέρος του τεμαχίου που απαλλοτριώθηκε θαδιαμορφωθεί σύμφωνα με τις υποδείξεις της Αρμόδιας Αρχής. 2680 3ΑΛΛ. Συμεού ν.Δημοκρατίας Ο αιτητήςζητάτηνακύρωσητων επιβληθέντων όρων και ισχυ ρίζεταιότιδεδικαιολογείταιη επιβολήτουςβάσειτουνόμου. Επο μένωςοικαθ'ωνηαίτηση ενήργησαν παράνομακαι καθ' υπέρβα ση εξουσίας. 5 Το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε τηνπροσφυγή γιατουςπιο κάτω λόγους: 10 15 Ο όρος "ε"δεν μπορούσε ναεπιβληθεί νόμιμα διότι δεν υπήρχε δημοσιευμένη ρυμοτομία ήνομικά δεσμευτικό σχέδιο δρόμωνστο οποίο νααναφέρεται. Επιπρόσθεταοόρος "ε"δε φαίνεταιναέχει άμεσηαναφορά μετην ανέγερση τηςοικοδομής. . Οόρος "στ" δεν μπορεί ναθεωρηθείνόμιμος όρος λόγωτουότι είναι εντελώς αόριστος αφούδεν προσδιορίζει καθόλου τιςσχετι κέςυποδείξεις τηςαρμόδιαςαρχήςήτονχρόνο κατάτονοποίοαυ τές ενδεχομένως θαγίνουν. Ηπροσφυγήεπιτυγχάνειχωρίςέξοδα. 20 Αναφερόμενες υποθέσεις: 25 OrphanidesandAnotherv. ImprovementBoardofAy. Dhometios
(1979)3 C.LR. 466, '. Georghiou v.StrovolosImprovementBoard
(1981)3C.LR. 348, Smirli v.Paphos Municipality
(1986)3 C.LR. 729, • 30 Metro Foods Ltd v.Republic
(1987)3 C.LR.1334, Hadjiyiannis andOthers v.Mayor etc. Famagusta
(1968)3 C.LR.240. Προσφυγή. 35 Προσφυγή εναντίον της απόφασης για επιβολή δύο όρων στην άδεια οικοδομής Αρ.08370του ΕπαρχουΛεμεσού. Χρ. Κληρίόης, γιατον Αιτητή. 40 Γλ.Χ'Ήέτρου, Δικηγόρος τηςΔημοκρατίαςΑ ' ,γιατους Καθ'ων .η αίτηση.. Cur.adv. vult. 2681 Σνμεούν.Δημοκρατίας
(1990)ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ.: Με την παρούσαπροσφυγήο αιτητής ζητάακύρωσητων ακολούθων δύο όρων οι οποίοιεπεβλήθη σανστην άδειαοικοδομής αρ.08370του Επαρχου Λεμεσού. "(ε) Το τμήμα του τεμαχίου που επηρεάζεταιαπότο προβλε5 πόμενο νότιο δρόμο πλάτους 35 ποδών θακατασκευα στεί με ασφαλτικό οδόστρωμα "πρέμιξ" πλάτους 22'-0" με προκατασκευασμένα κράσπεδα από σκυρόδεμα και πλακόστρωμα πεζοδρόμια πλάτους 6'-6" στις δυο πλευ ρές του οδοστρώματος με προκατασκευασμένες πλάκες 10 από σκυρόδεμα διαστάσεων 0.40X0.40μ. (στ)Το μέρος του τεμαχίου που απαλλοτριώθηκε θα διαμορ φωθεί σύμφωνα μετις υποδείξεις της Αρμόδιας Αρχής." 15 Ο αιτητής ισχυρίζεται ότι η επιβολή των όρων αυτών δε δι καιολογείται βάσειτου νόμουκαιότι επομένως οι καθ' ων ηαί τησηενήργησαν παράνομακαικαθ'υπέρβαση εξουσίας. Ταγεγονότα πουαποτελούντουπόβαθροτηςυπόθεσης είναι απλά και σύντομα. Ο αιτητής ιδιοκτήτης του τεμαχίου 324/3 Φύλλο Σχέδιο 53/63 στο χωριό Ύψωνας, υπέβαλε αίτηση για άδεια οικοδομής στο εν λόγωκτήματου.Την 14.11.1988,εκλήθη να καταβάλει τα δικαιώματα της άδειας πράγμα το οποίο και έκαμε.Ακολούθως στις 15.11.1988 εξεδόθηηάδεια,ηοποίατου κοινοποιήθηκε αργότερα με επιστολή. 20 25 Οι λεπτομέρειες που αφορούν το παράπονοτου αιτητήγια τους προσβαλλόμενους όρους φαίνονται καθαρά στα επισυνα πτόμενα σχέδια Τεκμ. Α στη γραπτή αγόρευση του δικηγόρου 30 τουαιτητή. Κατ' αρχήνθέλωναπαρατηρήσωότιδεβρίσκωβάσηστην ει σήγησητου δικηγόρου των καθ' ων ηαίτηση,ότι ο αιτητής δεν είχε έννομο συμφέρο στην αίτησηδιότι πλήρωσε ταδικαιώματα της άδειαςκαι θα πρέπει να θεωρηθεί ότι έτσι απεδέχθηανεπι φύλακτα τους όρους της άδειας. Είναι φανερόότι οι όροιτέθη καν όχι μετην πληρωμήτων δικαιωμάτωναλλά μετην μετέπει τα έκδοση της άδειαςκαιασφαλώςοαιτητήςδεθαμπορούσενα θεωρηθεί ότι αποδέχεταιόρους που δεν γνώριζε. Προχωρώντας στην ουσία της αίτησης, ο δικηγόρος του αι τητή,εισηγήθηκε ότι οόρος "ε" δενμπορούσε ναεπιβληθεί νόμι μαδιότι δεν υπήρχε δημοσιευμένη ρυμοτομία ήνομικά δεσμευ2682 35 40 3ΑΛΛ. Συμεούν.Δημοκρατίας Χατζητσαγγάρης,Δ. τικό σχέδιοδρόμωνστοοποίονααναφέρεται. 5 10 15 20 Συμφωνώμετηνεισήγησηαυτήκαιαναφέρομαιστησχετικήνο μολογία. ΣτηνυπόθεσηOrphanidesv.ImprovementBoardof Ay. Dhometios
(1979)3C.L.R. 466,στησελίδα475 αναφέρεταιότι: "In my judgment the appropriate authority has no right to require aperson whoapplies for apermittoerect abuildingon land not affected by the street-widening ( ) to do, in connection with that land, anything that is not required by a scheme having actual legal force, as distinct from a scheme existing only onpaper." Στην υπόθεσηGeorghiou v.Strovolos ImprovementBoard
(1981)3 C.L.R. 348 ετονίσθη ότι δεν υπήρχεσχέδιο δρόμουσε ισχύ δυνάμει του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου 1972 (90/72) καιστηνσελίδα 358 αναφέρεται ότι: "... once there was no valid scheme at the time they were not entitledandwrongly actedinrefusing thepermittotheapplicants." Επίσης στην υπόθεση Smirli v.PaphosMunicipality
(1986)3 C.L.R.729,σελίδα 733αναφέρονται ταεξής: 25 ".... Iadopt what was said in this case by the Court and as the facts of the case in ( )are similar to the Orphanidescase,I am of the opinion that the respondent Municipality had no power torefuse totheapplicantthebuilding permitbecausethe proposed street widening scheme hadno actual legal force." 30 Στην Metro FoodsLtd v.Republic
(1987)3C.L.R. 1334 στη σελίδα 1335 αναφέρονται ταεξής: 35 40 "Counsel for the applicants invited the Court togive a narrow constructiontothewording of thissection asitaffects the rights of the citizen and he cited Maxwell on Interpretation of Statutes, 12thedition,p.251 which reads as follows: Encroachment ofrights. Statuteswhich encroach ontherightsof thesubject, whetheras regards person or property, are subject to a strict construction inthesame way as penal Acts. Itis arecognised rule thatthey should be interpreted, if possible, so as to respect suchrights, 2683 Χατζητσαγγάρης, Δ. Συμεοΰν. Δημοκρατίας
(1990)andif thereis anyambiguity theconstructionwhichisin favour of thefreedom of theindividual shouldbeadopted. ThisprinciplewasfollowedinthecaseofMarangosandOthers v.The Municipal Committee of Famagusta
(1970)3 C.L.R.7, where it was stated thatin cases involving interference with a fundamentalright,suchastherighttoproperty,anydoubtabout theextentandeffect oftherelevantenactmenthastoberesolved in favour of theliberties of thecitizen. 5 10 The Street Widening Scheme affecting Nicodemos Mylonas Street which istheproperty of theapplicantsinCaseNo. 403/86 is shown coloured yellow in the survey plan which leaves no doubt in my mind that the appropriate Authority proposed to acquire this piece of land not for the purpose of widening or 15 straightening NicodemosMylonas Streetbutfor thepurposesof constructing in the future a new road connecting Metropolis Square with Nicodemos Mylonas Street without resorting to compulsory acquisition of thispieceofland. 20 Inthese circumstances I amof theopinionthatthe appropriate Authority acted in excess and/or abuse of its powers and contrary to the principles of proper administration and 1set aside their decision with regard toall thepropertiesconcerned in the cases under consideration because the sub-judice street widening scheme forms a whole scheme which cannot be implemented inpart." 25 Επιπρόσθετα σημειώνω ότι ο προτεινόμενος δρόμος του όρου"ε"δεφαίνεταιναέχειάμεση αναφορά μετηνανέγερσητης 30 οικοδομής. Στην υπόθεση Hadjiyiannis and Others v. The Mayor etc. Famagusta
(1968)3 C.L.R. 240 το Ανώτατο Δικα στήριο αναφέρει στησελίδα247: "The provisions of sections 8and9of Cap.96 inso far as they 35 were pertinent to the matter could be relied upon by the Respondent Municipality for the purpose of requiring any alterations (under section 8) or of imposing any conditions (under section 9
(1)(c) directly relating to the division of the four buildingsitesdescribed intheapplication(myemphasis)or 40 of imposing any conditions (under section 9
(1)(c) directly relatingtothedivision ofthefour buildingsitesdescribed in the application;but it couldnot impose aconditionfor theceding, for thepurposes of apublic square, of apart of theland ofthe 2684 3 ΑΛΛ. Συμεού ν.Δημοκρατίας Χατζητσαγγάρης, Α. applicants totally unconnected from any point of view, withthe part to be divided into four buildingsites." 5 10 15 Είναι φανερό ότι ένας όρος που όχι μόνο δε δικαιολογήθηκε σύμφωνα μεταπιοπάνωαλλάκαιστερείτον αιτητή μέρους του κτήματος του και τον επιβαρύνει με το κόστος της κατασκευής που εξυπακούει, δεν μπορεί ναθεωρηθεί νόμιμος. Αναφορικά μετον όρο "στ", είναι φανερόότι οόρος αυτός είναι εντελώς αόριστος αφούδεν προσδιορίζει καθόλου τις σχετι κές υποδείξεις της αρμόδιας αρχής ήτον χρόνο κατά τον οποίο αυτές ενδεχομένως θαγίνουν. Σαντέτοιος,δεν μπορεί ναθεωρη θεί νόμιμος όρος, ο δε ισχυρισμός του δικηγόρου των καθ' ων η αίτηση,ότι τέθηκε μεβάση τιςπρόνοιες τουάρθρου9
(1)(β)(Χ) του Κεφ. 96 που αναφέρεται "στην κατασκευήκατάλληλου πεζοδρο μίου εν σχέσειπρος οιανδήποτε νέα οικοδομή" δεν ευσταθεί. Για τους πιο πάνω λόγους ηπροσφυγή επιτυγχάνε^ οι όροι "ε" και "στ" της άδειαςοικοδομής ακυρώνονται. 20 Δε θαυπάρχει καμιάδιαταγήγια έξοδα. Η προσφυγή επιτυγχάνει χωρίς έξοδα. 2685