3Α.Α.Δ. 24 Σεπτεμβρίου, 1990 [ΠΙΚΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΗ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣΚΑΙ/Ή ΤΟΥ ΕΠΑΡΧΟΥ ΛΑΡΝΑΚΑΣ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 329/89). 5 10 Διοικητικό Όργανο — Αρμοδιότητα — Αποφάσεις της Διοίκησης που αποβλέπουν στη ρύθμιση των δικαιωμάτων του πολίτη (απόφαση του Επαρχου Αάρνακος σε αίτημα για παραχώρηση άδειας για τη χρήση της παραλίας) — Υπόκεινται σε ανατροπή εκτός όπου η ιδίότητα του οργάνου τις καθιστά έκδηλα παράνομες σεβαθμό που αναντίλεκτα μπορεί να αγνοηθούν από τον καθένα — Η αναρμοδιότητα του οργάνου δεν αποβάλλει την απόφαση από το διοικητικό χώρο, εκτός στις περιπτώσεις εκείνες που η αναρμοδιότητα είναι πασιφα νής και αναμφισβήτητη δηλ. σε περιπτώσεις έκδηλης κατάχρησης εξουσίας άλλου οργάνου. Αίτηση ακυρώσεως — Αόγοι ακυρώσεως — Αναρμοδιότητα — Αναρ μοδιότητα διοικητικού οργάνου — Συνιστά λόγο ακυρώσεως. 15 20 25 Η Χωριτική Αρχή Πύλας παραχώρησεάδεια στον αιτητήγια εγκατάσταση ενός ταχύπλοου σκάφουςσε παραλιακό χώρο για το έτος 1988. Στις 15.11.88, ο αιτητής ζήτησε ανανέωσηκαιδιεύρυν σητης άδειας με την επέκταση των εγκαταστάσεων καισε άλλαμέ σα για τηδιεξαγωγήθαλάσσιωναθλημάτων καθώς καιτην τοποθέτηση 50 κρεβατιώνπαραλίας. Της αιτήσεως επελήφθηο Έπαρχος Λάρνακος (οΈπαρχος) οοποίοςαπέρριψε τηναίτηση. Ο Έπαρχος επίσης απέρριψε καιτηναίτηση για επανεξέταση του θέματος. Λό γος της απόρριψης και στις δύο περιπτώσειςήταν ότι ο παραλια κός χώρος είναι περιορισμένοςκαιπρέπεινα αφεθεί ελεύθερος. Ο αιτητής άσκησετην παρούσα προσφυγή εναντίοντης αρνητι- 3085 Ανάστασην. Δημοκρατίας
(1990)κής απόφασης του Επαρχου για επανεξέταση της προγενέστερης απόφασης του και ισχυρίστηκεότιοΈπαρχοςήταναναρμόδιοςνα αποφασίσειτοαίτηματου.ΤοΔικαστήριο εξέτασεεπίσης ανη από φασητου Επαρχουυπόκειταισεαναθεώρηση. 5 Το Ανώτατο Δικαστήριο αποδέκτηκε την προσφυγή και απο φάνθηκε ότι:
- Ηδιαπίστωση τωνδικηγόρων xaLτωνδύο μερών, ότιοΈπαρ χος ήταναναρμόδιοςνααποφασίσει τοαίτηματου προσφεύγοντος για τηνπαραχώρησηάδειαςγια τηχρήσητουπαραλιακού χώρου, είναι έγκυρη. ΤοΑρθρο 5 του Περί Παραλίας Νόμου, Κεφ. 59,όπως τροποποιήθηκε, ορίζει ωςαρμόδια Αρχήγια το θέμα αυτό, τηνοικεία αρχή τοπικής αυτοδιοίκησης, πουστην προκειμένη περίπτωση είναι ηΚοινοτική ΑρχήΠύλας. 10 15
- Η νομολογία αναγνωρίζει την αναρμοδιότητα του οργάνου το οποίο λαμβάνει τηναπόφαση,ωςλόγοακυρώσεως, εκτός στιςπε ριπτώσεις εκείνες πουηαναρμοδιότηταείναι πασιφανήςκαιπέ ραν πάσης αμφισβήτησης, δηλαδήσεπεριπτώσεις έκδηλης κατάχρήσης εξουσίας άλλου οργάνου. Σετέτοιες περιπτώσεις οι απο φάσειςκαθίστανταιέκδηλαπαράνομεςσεβαθμόπουναμπορείνα αγνοηθούν απότονκαθένα.
- Στηνπροκειμένη περίπτωση,η επίδικη απόφασηχωρεί αναθεώρήση.Toότι ΟΈπαρχοςενήργησεπέραντωνεξουσιών τουκα θιστά τηναπόφαση τρωτή,όχι όμως πασιφανώς άκυρηως έκ δηλο προϊόν κατάχρησης εξουσίας. 20 25 Ηπροσφυγή επιτυγχάνει χωρίς έξοδα. 30 Αναφερόμενες υποθέσεις: Hadjianastassiou v.Republic
(1982)3C.L.R. 672, 35 Paraskeva andAnother v.Municipal Committeeof Limassol
(1984)3(A) C.L.R. 54, AnastassiadesandOthers v.MunicipalCouncilofPaphos
(1985)3(C) C.L.R.1695, loannouv.C.T.O.
(1986)3(C)C.L.R. 2543. 3086 40 3 Α.ΑΛ. Ανάσταση ν.Δημοκρατίας Προσφυγή, 5 Προσφυγή εναντίον της απόφασης του Επαρχου Λάρνακας με την οποία επαναβεβαιώθηκεπρογενέστερη απόφασητου, με την οποία απορρίφθηκεαίτηση του προσφεύγοντος για τηνπα ραχώρηση άδειας,γιατην τοποθέτηση σε παραλιακόχώρο στην περιοχή Πύλας,εφοδίων,λέμβων καιάλλων εξοπλισμών, γιατη διεξαγωγή θαλάσσιων αθλημάτων και την ανάπαυσητων λουσ μένων. 10 Α. Σ. Αγγελίδης,για τον Αιτητή. 15 20 25 30 35 40 Α. Βασιλειάδης,Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους Καθ' ων η αίτηση. Cur. adv. vult. ΠΙΚΗΣ, Δ.: Το αντικείμενο της προσφυγής είναι η απόφαση του ΕπαρχουΛάρνακος της 19/4/89,μετην οποία επαναβεβαιώ θηκε προγενέστερη απόφαση του,με την οποίααπορρίφθηκεαίτησητουπροσφεύγοντος γιατην παραχώρησηάδειαςγιατηντο ποθέτηση σε παραλιακό χώρο στην περιοχή Πύλας, εφοδίων, λέμβων και άλλων εξοπλισμών, για τη διεξαγωγή θαλάσσιων αθλημάτωνκαιτην ανάπαυσητων λουσμένων. Στηνπροσφυγήτουαιτητήυπάρχειμιαφαινομενικήαντινομία ηοποίαπηγάζειαπότογεγονός ότι, ενώ προσβάλλεται ηαπόφα σητου Επαρχουωςλόγοςγιατον παραμερισμότης,προβάλλεται καιη αναρμοδιότητατουνααποφασίσειτοαίτημα.Η θέσητουαι τητή είναι ότι αποκλειστική αρμοδιότητα για την παραχώρηση άδειαςγιαεγκαταστάσειςστηνπαραλίαέχειητοπικήΑρχήστηγε ωγραφικήπεριοχήτηςοποίαςβρίσκεται οπαραθαλάσσιοςχώρος. Στηναγόρευσητου δικηγόρουτων καθ' ων ηαίτηση αναγνωρί ζεταιη αναρμοδιότητατουοργάνουτοοποίοέλαβε τηναπόφαση τουΕπαρχου-ναεπιληφθείτουθέματος,συγχρόνως υποστηρίζεται ηεγκυρότητα τηςαπόφασηςμετοδικαιολογητικό ότι στη σύσκεψη υπό την προεδρία του ΕπαρχουΛάρνακος, πουαποφασίστηκε το θέμα, παρευρισκόταν και ο κοινοτάρχης Πύλας, γεγονός από το οποίοκαλούμεθαναεξάξουμετοσυμπέρασμαότιηαπόφασηεκδοθηκεαπότηναρμόδιαΑρχή. Δεδιευκρινίζεταιστηντελικήαγόρευ σητων καθ' ων η αίτησηανεγκαταλείπεταιηπροδικαστικήένστα ση,ηοποία διατυπώθηκεστην ένσταση των καθ'ων ηαίτηση,ως προςτηνευχέρειααναθεώρησηςτηςαπόφασηςτου Επαρχου. Στην ένστασηπροβλήθηκεηθέση ότιδεχωρείπροσφυγή κατάτουΕπάρ3087 Πικής, Δ. Ανάσταση ν. Δημοκρατίας
(1990)χου,επειδήδεν αποτελεί τοαρμόδιοκατά τονόμο όργανο γιατην έκδοσηάδειαςγιατηχρήσητουπαραλιακούχώρου,βάσειτωνδια τάξεωντουΠερίΠαραλίαςΝόμου- Κεφ.
- Εξέταση του ιστορικού τωνγεγονότων πουσυνθέτουν τη διαφορά αποκαλύπτει ότι:- 5 (α)Η ΧωριτικήΑρχήΠύλαςπαραχώρησεάδειαστον αιτητήγια την εγκατάστασηενός ταχύπλοουσκάφουςσεπαραλιακόχώ ρο για το έτος
- (β)Πριντηνεκπνοήτηςπεριόδουτηςάδειαςστις 15/11/88οαιτητής αποτάθηκε για την ανανέωση και διεύρυνση της άδειας με την επέκτασητων εγκαταστάσεωνκαισεάλλα μέσαγιατηδιεξαγω γήθαλάσσιων αθλημάτων,καθώςκαιτηντοποθέτηση50κρεβατιών παραλίας. Τηςαιτήσεως τουεπιλήφθηκε οΈπαρχοςΛάρ νακος στον οποίο προφανώςοκοινοτάρχης Πύλαςπαρέπεμψε τοθέμα. Η απάντηση ήταναρνητικήγιατολόγοότι"... οπαρα λιακός χώρος είναιπεριορισμένος καιπρέπεινααφεθείελεύθε ροςγιατοκοινό".(Βλέπεεπιστολή ημερομηνίας 9/3/89). 10 15 20 (γ)Με αίτηση του στον ΈπαρχοΛάρνακος ο αιτητής ζήτησε στις 16/3/89επανεξέτασητουθέματος: Σ' αυτήεπεξηγείται ότικατέ βαλεμεγάληδαπάνηγιανααποκτήσειταμέσαγιαταοποίαεπε δίωκε άδειαγιατην τοποθέτησητουςστον παραλιακόχώρο. 25 (δ)ΟΈπαρχος Λάρνακος απέρριψετοαίτημαγιατους ίδιουςου σιαστικά λόγους που παρατίθενταιστην επιστολή της9/3/
- Η απόφαση αυτή λήφθηκε σε σύσκεψη που έλαβε χώρα στην ΕπαρχιακήΔιοίκησηΛάρνακος στις 6/4/89, υπότην προεδρία του Επαρχου,στην οποία παρέστησαν, εκτός από τον ίδιο, ο Βοηθός Έπαρχος, υπηρεσιακοί παράγοντες της Επαρχιακής Διοίκησης, αντιπρόσωποςτουαστυνομικούΔιευθυντή Λάρνα κος,καθώςκαιοι κοινοτάρχες Πύλαςκαι Ορόκλινης. 30 35 Φαίνεται από το πρακτικό που κατατέθηκε ότι τη σύσκεψη απασχόλησε ως πρώτο θέμα, ο καθορισμός των κριτηρίων και της πολιτικής των αρμόδιων Αρχών σε σχέσημε τηχρή σητου παραλιακούχώρου μεταξύ Λάρνακος και Δεκέλειας. 40 Ως δεύτερο θέμα, η σύσκεψη έκρινε συγκεκριμένες αιτήσεις για άδεια χρήσεως του παραλιακού χώρου για την εγκατά στασημέσωνγιατηδιεξαγωγήθαλάσσιωναθλημάτωνκαιγια τις ανέσεις των λουσμένων. 3088 3 \ΛΛ. Ανάσταση ν. Δημοκρατίας Πικής, Δ. (ε)Η προσφυγή ασκήθηκε στις 15/5/89,δηλαδή μέσα στο χρόνο των 75 ημερών απότην αρχικήαρνητικήαπόφαση. 5 10 15 20 25 30 35 40 Εκτός από την αναρμοδιότητα του οργάνου που έλαβε την απόφαση προβάλλονται και άλλοι λόγοι για την ακύρωση της απόφασης πουσχετίζονται με την ουσία τουθέματος. Η διαπίστωση των δικηγόρων και των δύο μερών, ότι ο Έπαρχος Λάρνακος ήταναναρμόδιοςνααποφασίσει τοαίτημα του προσφεύγοντος για την παραχώρηση άδειας για τη χρήση του παραλιακούχώρου, είναι έγκυρη. Το άρθρο 5 του Κεφ. 59 (όπως τροποποιήθηκε απότο άρθρο 2 του Ν.21/77)ορίζει ως αρμόδια Αρχή για την παροχή άδειας για τη χρήση του παρα λιακού χώρου την οικεία αρχή τοπικής διοίκηση- στην προκείμένηπερίπτωση είναι ηΚοινοτική ΑρχήΠύλας. Τοδεύτερο θέμαπουπρέπει νααποφασίσουμε είναι ανη από φαση του Επαρχουυπόκειταισεαναθεώρηση. Αποφάσεις τηςΔι οίκησης πουέχουν εκτελεστόχαρακτήρα,δηλαδήαποφάσειςπου σκοπούν νακαθορίσουν δικαιώματατου διοικούμενου, είναιδε κτικές αναθεώρησης. Η νομολογία αναγνωρίζειτηναναρμοδιότη τα του οργάνου, το οποίο λαμβάνει την απόφαση, ως λόγο ακυ ρώσεως. Συνεπώς η αναρμοδιότητα του οργάνου δεν αποβάλλει απότοδιοικητικόχώροτηναπόφασηεκτόςσης περιπτώσειςεκείνες πουηαναρμοδιότηταείναιπασιφανήςκαιπέρανπάσης αμφι σβητήσεως, δηλαδήσε περιπτώσεις έκδηλης κατάχρησης εξουσίας άλλου οργάνου. [Βλέπε, Hadjianastasiouv. Republic
(1982)3 C.L.R. 672, Paraskeva and Another v.Municipal Committeeof Limassol
(1984)3 C.L.R. 54, Anastassiades and Others v. Municipal Council of Paphos
(1985)3 C.L.R. 1695, loannouv. C.T.O.
(1986)3C.L.R/2543και ΠορίσματαΝομολογίας τουΣυμ βουλίου της Επικρατείας 1929-59, σ. 266.] Ηαρχήηοποίαπροκύπτειείναιότι: Αποφάσεις της Διοίκησης πουαποβλέπουν στη ρύθμιση των δικαιωμάτωντουπολίτηυπό κεινται σε ανατροπήεκτός όπουηιδιότητατουοργάνουτιςκαθι στά έκδηλα παράνομες σε βαθμό που αναντίλεκτα να μπορεί να αγνοηθούν απότον καθένα.Στην αγόρευση του ο δικηγόρος του αιτητήυπέβαλεότι αναθεώρησηχωρεί όχι μόνοακυρώσιμων αποφάσεων αλλάκαι αποφάσεωνεκ προοιμίου άκυρων.Στηδεύτερη περίπτωση ηαπόφασηέχειαναγνωριστικό χαρακτήρα,όπωςεπεξηγείται στο ΣύγγραμμαΠ. Δαγτόγλου - ΓενικόΔιοκηπκόΔίκαιο, Τόμος ΓΓ, σσ.252,253. Δεν κρίνω αναγκαία την εξέταση του χα ρακτήρα και του πλαισίου της αναγνωριστικής αίτησης, δεδομέ3089 Πικής, Δ. Ανάσταση ν. Δημοκρατίας
(1990)νου ότι στην προκείμενη περίπτωση η επίδικη απόφαση χωρεί αναθεώρηση. Η απόφασηλήφθηκε στα πλαίσια των διοικητικών σχέσεων της αρμόδιαςχωριτικής Αρχήςκαι του Επαρχου, οργά νου της Κεντρικής Κυβέρνησης, υπεύθυνου για θέματα επαρχια κής διοίκησης. Προφανώςτο επίδικο θέμα αναφέρθηκεσ' αυτόν και τελικά αποφασίστηκε απότον ίδιο στο πλαίσιο καθορισμού ενιαίας πολιτικής γιατηδιάθεσηχώρου στην παραλίατηςπεριο χήςΛάρνακος -Δεκέλειας. ΤοότιοΈπαρχος ενήργησεπέραντων εξουσιών του καθιστά τηναπόφασητρωτή,όχι όμωςπασιφανώς άκυρηως έκδηλο προϊόν κατάχρησηςεξουσίας. 5 10 Συνεπώς υπόκειταισε αναθεώρησηηεπίδικηαπόφασηη οποία καιακυρώνεταιλόγωαναρμοδιότηταςτουΕπαρχουνααποφασίσει τοθέμα. Ενόψει αυτήςτηςκατάληξης,δεθαεξετάσω τους άλλους λόγους πουέχουν προβληθείγιατηνακύρωσητηςαπόφασης. 15 Ηεπίδικη απόφασηακυρώνεται στην ολότητα της βάσει του άρθρου 146.4(β) του Συντάγματος. Δεν εκδίδεταιδιαταγήγιατα έξοδα. 20 Η προσφυγή επιτυγχάνει χωρίς έξοδα. 3090