clr/1990/1990_3_3997.pdf

(1990)ημόνιμηκατοικίατουαιτητήμέχρι τηντουρκικήεισβολή του 1974, δενήτανο Καραβάς,όπως ισχυρίστηκε αρχικάοαιτητήςόταναπέ­ κτησε την προσφυγική του ταυτότητα.Ως εκ τούτουαποφάσισαν να μηντηναντικαταστήσουν. 5 Ο αιτητής ισχυρίστηκε στην προσφυγή του ότι η ανάκληση της ήδη παραχωρηθείσας προσφυγικής του ταυτότητας,είναι αντίθετη προςτο Σύνταγμα καιτο νόμο καιαποτέλεσμα αυθαίρετηςήπαρά­ νομηςάσκησηςτηςδιακριτικήςεξουσίας τωνκαθ'ωνηαίτηση. Επί­ σηςότιη προσβαλλόμενη απόφασηπαραβιάζεικεκτημέναδικαίωματα,είναιπροϊόνπλάνηςπερίταπράγματα,λήφθηκεχωρίςδιεξαγω­ γήδέουσας έρευνας,στερείται αιτιολογίας και είναι αντίθετη με το Αρθρο28 του Συντάγματος. Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή και αποφάνθηκε ότι: 10 15

1. Ηαιτιολογίασυμπληρώνεταιαπότοπεριεχόμενοτουφακέλουκαι ηέρευνα είναι επαρκήςόπωςπροκύπτειαπότο διοικητικό φάκε­ λο.
2. Εφόσον τα στοιχεία ενώπιον των καθ' ων ηαίτηση εδικαιολογούσαν πλήρως το συμπέρασμα ότι ο αιτητής δεν κατοικούσε μόνιμα στον Καραβάκατάτον ουσιώδη χρόνο, το Δικαστήριο δεν μπορεί να επέμβει προς ανατροπή του εν λόγω συμπεράσματος.
3. Ηανάκλησηέγινε μετάπάροδο δεκαπέντεχρόνων περίπου από την έκδοση της παράνομηςατομικής διοικητικής πράξης,γεγο­ νός που καθιστά αδύνατο οποιοδήποτε ισχυρισμό ότι η ανάκλήσηέγινεπριν την πάροδοεύλογου υπότις περιστάσεις χρό­ νου. Η παρέλευση εύλογου χρόνου δεν αποτελεί κώλυμα στην νόμιμη ανάκληση διοικητικής πράξης η οποία έχει προκληθεί από απατηλήενέργεια ή εάνσυντρέχουν λόγοιδημοσίου συμφέ­ ροντος που συνηγορούν υπέρτης ανάκλησης.Όπωςπροκύπτει από ταγεγονότα της παρούσαςυπόθεσης,ηδιοίκηση δεθαεξέ­ διδε την προσφυγικήταυτότητατου αιτητή,ανοαιτητήςδεδή­ λωνε την κωμόπολη Καραβάςως το μέρος από το οποίο είχε εκτοπισθεί. Το δημόσιο συμφέρον πλήττεται όταν κάποιοςκα­ τέχει προσφυγική ταυτότητα με όλα τα επακόλουθα ευεργέτηματαχωρίς να δικαιούται. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 3998 20 25 30 35 40 3 Α.ΑΛ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας Προσφυγή. 5 Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτων καθ' ων ηαίτηση με την οποία απορρίφθηκε αίτημα του αιτητή για αντικατάσταση της προσφυγικής ταυτότηταςτου. Ε.Χειμώνας,για τον Αιτητή. 10 Α. Βασιλειάδης,Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους Καθ'ων η αίτηση. Cur. adv.vult. 15 20 ΠΟΓΙΑΤΖΗΣ, Δ.: Με την προσφυγή του αυτή ο Αιτητής Γιαννάκης Θεοδούλου ζητά από το Δικαστήριο τις ακόλουθες θεραπείες: "Α. ΔήλωσητουΔικαστηρίου ότιηαπόφασητωνκαθ' ωνη αίτη­ σηηοποίακοινοποιήθηκε εις τον αιτητήμεεπιστολή ημερομηνίας24/10/1989μετηνοποίααπέρριψετοαίτηματουαιτη­ τήγιααντικατάστασητηςπροσφυγικήςταυτότηταςτου αιτη­ τήκαι με τηνοποίανέκρινεότι ησυνήθης διαμονήτουπριν την Τουρκική εισβολήδεν ήταν η Τουρκοκρατούμενη τώρα περιοχήείναι άκυρηκαιχωρίς νομικό αποτέλεσμα. 25 Β, Δήλωσητου Δικαστηρίου ότι ο αιτητής πρέπει να χαρα­ κτηρισθεί ως εκτοπισθείς." 30 35 Τα γεγονότα είναι σε συντομία τα εξής: Ο Αιτητής γεννήθηκε οταΦτέρυχαΚερύνειας στις 10Απριλίου Ϊ951 καιη σύζυγος του Ανδρούλα στηνΠεντάγιαστις25Ιανουαρίου1950.Τέλεσαν τογά­ μοτουςτο
4. Εχουντρίαπαιδιά,τηΜαρία,τηνΕλένηκαιτην Κικίτσα. Η Ελένη γεννήθηκε στην Καλαβασόσης 14 Αυγούστου
5. ΑμέσωςμετάτηνεισβολήοΑιτητήςκαιηοικογένεια τουπήρανπροσφυγικήταυτότηταμεαριθμό06936στηνοποίααναφέρε­ ται ως τόπος εκτοπισμού τους το χωριό Καραβάς. Μετο δικαίω­ μα πουτου παρέχει η ιδιότητα του εκτοπισμένου, ο Αιτητήςκατοικά σε οικία του προσφυγικού συνοικισμού Χρυσοσπηλιώτισσαςστην Κ.Δευτέρα,πουπαραχώρησεσ' αυτόνηΔημοκρατία. 40 Στις8Ιανουαρίου 1986οΑιτητήςυπόβαλεαίτησηγιααντικατά­ σταση της προσφυγικής του ταυτότητας.Ηαίτησητουπαρουσιά­ στηκε στην ΕπιτροπήΕξετάσεως Προσφυγικής Ιδιότητας Αιτητών Ειδικών Περιπτώσεων. Στησυνεδρία της με ημερομηνία 19 Οκτω3999 Πογιατζής,Δ. Θεοδούλου ν.Δημοκρατίας

(1990)βρίου 1989 ηπιοπάνωΕπιτροπή αποφάσισενααπορρίψειτηναί­ τησητουΑιτητή.Παραθέτωαυτούσιοτοπρακτικότηςπωπάνωσυ­ νεδρίαςστο οποίοαναφέρεταικαιη αιτιολογίατηςαπόρριψης. "Αο. Φακ. 1097 Γιαννάκης Θεοδούλου - Δ.Τ. 463626 5 Ο κ. Θεοδούλου υπέβαλε αίτηση για αντικατάστασητης προ­ σφυγικήςτουταυτότηταςκαιζητάόπωςοίδιοςκαιηοικογένεια τουθεωρηθούνεκτοπισμένοι απότηνοδόΝικολάουΚαλαβάαρ. 1, Καραβάς,τοσπίτιτωνγονιώντου. Απόπροκαταρκτικήέρευ- 10 να πουέγινεπροέκυψανστοιχεία απόταοποίαφάνηκεότιτό­ σον ο ίδιος όσο και ησύζυγος του δε διέμεναν στον Καραβά. Ακολούθως ζητήθηκε επανειλημμένα από τον αιτητή,τόσο σε επισκέψεις του στο γραφείομαςκαθώςκαι μεσχετικές επιστο­ λές μας,ναυποβάλεισημείωμαστοοποίονααναφέρειτουςτό- 15 πουςδιαμονήςκαιεργασίαςτου ιδίουκαιτηςσυζύγου του από το 1970 μέχρι καιτηνεισβολή. Οκ. Θεοδούλου έχειυποβάλει4 σημειώματα αλλάσεόλααποφεύγεινααναφέρειοτιδήποτεγια τησύζυγο τουκαιδεδίδει σαφείςπληροφορίες όσον αφοράτη διαμονήκαιεργασίατουςπρινκαιμέχρι την εισβολή. 20 Η Επιτροπή,αφού μελέτησε προσεκτικά όλα τα στοιχεία που υποβλήθηκαναποφάσισε:όπως απορρίψει τηναίτηση. Η Επιτροπήέλαβευπόψηότι υπάρχουνστοιχεία καιπληροφορίεςότι οαιτητήςκαιησύζυγοςτουδεδιέμενανστονΚαρα­ βάπρινκαιμέχρι τηνεισβολή καιαπό τογεγονός ότι σεόλατα σημειώματατουαιτητήυπάρχουναντιφάσειςκαιανακρίβειες." 25 Ακολούθωςοι Καθ'ων η Αίτησηέστειλαν συστημένηεπιστολή στον Αιτητή με ημερομηνία 24 Οκτωβρίου 1989 στην οποία αναφέρονταιτα εξής: 30 "Κο Γιαννάκη Θεοδούλου 7,Χρυσοοπηλιώτισσας Πολυκ. 51, Κ. Δευτέρα Λευκωσία 35 Κύριε, 40 Η αίτηση σας που υποβλήθηκε στο γραφείο μαςγιααντι­ κατάστασητης προσφυγικής σαςταυτότηταςμεαρ.6936Δ.Τ. 463626μελετήθηκε προσεχτικάαπότηνΕπιτροπή Εξετάσεως Προσφυγικής Ιδιότητας Αιτητών Ειδικών Περιπτώσεων στη 4000 3 \ΛΛ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. συνεδρία την 19.10.1989και λυπάμαι να σας πληροφορήσω ότι δεν κατέστη δυνατόνα εγκριθεί. Ως εκ τούτου η προσφυ­ γικήταυτότητα με αρ. 6936ακυρώθηκε. 5

1. Ηπιο πάνω απόφασηβασίζεται στο γεγονός ότι ησυ­ νήθης διαμονήσας πριν τηνΤουρκική εισβολήδεν ήτανοια­ δήποτε τουρκοκρατούμενη περιοχή. Με εκτίμηση, 10 (Αγνή Αναστασίου) για Λειτουργό Εγγραφής 15 20 25 Εναντίον της απόφασης, όπως διατυπώνεταιστην πιοπάνω επιστολή των Καθ'ωνη Αίτηση, στρέφεται ηπαρούσαΑίτηση η οποία βασίζεται στα πιο κάτωνομικά σημεία: "1.Η απόφασηγια ανάκληση της ήδηπαραχωρηθείσης στον αιτητή προσφυγικής ταυτότητας αντιβαίνει προς το σύνταγμα και το νόμο και είναι αποτέλεσμα αυθαίρετης ή παράνομης άσκησης της διακριτικής εξουσίας.
2. Οι καθ' ων η αίτηση ενήργησαν αυθαίρετα και/ή καθ' υπέρβασηκαι/ή κατάχρησηεξουσίας και/ή κατάπαράβαση των αρχώντηςχρηστής Διοίκησης και της καλής πίστης.
3. Ηπροσβαλλόμενη απόφασηπαραβιάζει κεκτημέναδικαι­ ώματα τουαιτητή. 30
4. Οι καθ'ων ηαίτηση ενήργησαν κατάπλάνηπερί το Νόμο και/ή τους Κανονισμούς και/ή τις εγκυκλίους και/ή πί­ στευαν λανθασμένα ότι είχαν διακριτικήευχέρεια ναανα­ καλέσουν την προηγούμενη απόφαση για παραχώρηση προσφυγικήςταυτότητας. 35
5. Οικαθ'ωνηαίτησηενήργησαν κατάπλάνηπερί ταπράγ­ ματακαι/ήβασίστηκαν σε πεπλανημένα γεγονότα. 40
6. Η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε χωρίς να διεξαχθεί οποιαδήποτεήηδέουσαέρευνααπότους καθ'ωνηαίτηση.
7. Κατάτην έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασηςδεσυνέ­ τρεχαν οι απαραίτητες προϋποθέσεις που θέτουν οι κα­ θιερωμένες αρχές του Διοικητικού Δικαίου ώστε να είναι 4001 Πογιατζής, Δ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας

(1990)νόμιμη ηανάκληση μιας διοικητικήςπράξης.

1. Μετην προσβαλλόμενη απόφασηγίνεται δυσμενής διάκριση σε βάρος του αιτητή και παραβιάζεται ηαρχήτης ισότητας όπωςκαθιερώνεταιαπότοάρθρο28τουΣυντάγματος. 5
2. Η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται αιτιολογίας και/ή επαρκούς και/ή νομίμου αιτιολογίας και/ή βασίζεται σε πεπλανημένη αιτιολογία." 10 Στην Ενσταση τους οι Καθ'ων ηΑίτηση ισχυρίζονται ότι "η προσβαλλομένη πράξη, απόφαση και/ή παράλειψη είναι ορθά αιτιολογημένη και λήφθηκε ορθά και νόμιμα σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος και/ή των Νόμων και/ή Κανονισμών και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα ουσιώδη γεγο- 15 νότα,στοιχεία καιπεριστατικάτης υπόθεσης, μετάαπόπρέπου­ σα ενάσκηση της εξουσίας των καθ'ων ηαίτηση". Προσφυγικήταυτότηταεκδίδεται σεπρόσωπαταοποίακατά το χρόνο τηςΤουρκικής εισβολήςείχαντημόνιμηκατοικίατους 20 σεπεριοχές πουείναι σήμερακατεχόμενες ήαπροσπέλαστες. Οι κάτοχοι προσφυγικής ταυτότητας δικαιούνται σε καθορισμένη βοήθεια με βάσητο Σχέδιο Βοηθείας Εκτοπισθέντων και Παθό­ ντων που είναι ενσωματωμένο στην απόφασητου Υπουργικού Συμβουλίου με αριθμό 13.503 ημερομηνίας 19 Σεπτεμβρίου 25 1974, σύμφωνα μετοοποίο "Εκτοπισθείς"γιατουςσκοπούς του Σχεδίουθεωρείται το άτομοτουοποίου"(ι) Η μόνιμος κατοικία ευρίσκεται εις κατειλημμένην υπό των Τούρκων περιοχήν,ήκατέστη απροσπέλαστος,ή ("•Ο " Στην παρούσαυπόθεση είναι φανερό ότι με την προσβαλλό­ μενηαπόφασητους οι Καθ' ων η Αίτηση είχαν προβεί σε ανά­ κλησηπροηγούμενης απόφασηςτους που έλαβαν πριν 15 περίπου χρόνια, με την οποία είχαν αναγνωρίσει στον Αιτητή ιδιό­ τηταεκτοπισμένου προσώπου μεόλαταδικαιώματαπουηιδιό­ τητααυτήσυνεπάγεται,καιείχανεκδώσει γιατοσκοπόαυτότην προσφυγική ταυτότητα με αριθμό
3. Ηανάκληση της από­ φασης εκείνης καιη ακύρωση της προσφυγικής του ταυτότητας από τους Καθ' ων η Αίτησηέχει άμεσο αποτέλεσμα τηστέρηση από τον Αιτητή των δικαιωμάτων που απολάμβανε ως εκτοπι­ σθείς για μακρόχρονικό διάστημα. 4002 30 35 40 I 3 Α.ΑΛ. 5 10 15 20 25 30 35 40 Θεοδούλου v. Δημοκρατίας Πογιατζής, Δ. Πριν όμως ασχοληθώ μετους προβαλλόμενους λόγουςακύρω­ σης της επίδικης απόφασης πουσχετίζονται μετογεγονός ότι αυ­ τήείναι στηνουσίατηςανακλητικήςμορφής, ενδείκνυται ναασχο­ ληθώμετουςισχυρισμούς τουΑιτητήγιαανεπαρκήαιτιολογίακαι για ανεπαρκήέρευνα,οι οποίοι είναι κατάτηγνώμη μουανυπό­ στατοι. Ηαιτιολογία πουδίδεται στο κείμενο της απόφασης που κοινοποιήθηκε στον Αιτητή συμπληρώνεται από το περιεχόμενο του φακέλου.Ηαιτιολογία αυτήείναι,κατάτηγνώμη μου, επαρ­ κήςκαιγια σκοπούς δικαστικού ελέγχου καιγια σκοπούς πληροφόρησης του ενδιαφερόμενου για τους λόγους πουώθησαν τηΔι­ οίκησηναπροβείστηδυσμενήγι' αυτόνεπίδικηενέργεια. Αναφο­ ρικά με την έρευνα που έκαμανοι Καθ'ων ηΑίτηση, εκείνο που προκύπτειαπότοδιοικητικόφάκελοείναι όπ ήτανκάθεάλλο πα­ ράελλειπής. Η έρευναείχεστραφεί σεδιάφορεςκατευθύνσειςκαι, παρά τηνπαράλειψητου Αιτητήναπαράσχεισυγκεκριμένες πλη­ ροφορίες αναφορικάμετοντόποδιαμονήςκαιεργασίαςτηςσυζύ­ γου του κατάτον ουσιώδη χρόνο,είχεως αποτέλεσμα τησυλλογή στοιχείων καιπληροφοριών απόδιάφοραπρόσωπακαιπηγές. Έναάλλο παράπονο του Αιτητήείναι ότι οι Καθ' ων ηΑίτη­ σηαγνόησανέγγραφεςδηλώσεις τεσσάρων προσώπων πουβεβαί­ ωναν ότι πρινκαι μέχρι την εισβολήείχετησυνήθηδιαμονήτου στην κωμόπολη Καραβάς.Είναι αλήθεια ότι η έρευνα των Καθ' ων η Αίτησηέφερε σεφωςαντικρουόμενα στοιχεία καιπληροφορίες. Μερικάαπόταστοιχεία αυτάεπιβεβαιώνουντον ισχυρισμό τουΑιτητήότι πρινκαιμέχρι τηνεισβολήδιέμενε στην οικίαπου ενοικίαζαν οι γονείς του στον Καραβά.Υπάρχουν όμως άλλα στοιχεία καιπληροφορίες πουδεσυνάδουν μετηνεκδοχήτουALτητήεπί του προκειμένου. Ανάμεσα στα στοιχεία αυτάπεριλαμβανονται - (α)ηπαράλειψη του Αιτητήνα ανταποκριθεί σεεπα­ νειλημμένες γραπτέςκαιπροφορικέςυποδείξειςτηςΔιοίκησηςνα υποβάλει στοιχεία γιατον τόποδιαμονήςκαι εργασίαςτηςσυζύ­ γουτουκατάτηνπερίοδομεταξύ 1970 καιεισβολής·(β)ηέγγρα­ φηδήλωση τουκοινοτάρχητουχωριού Φτέρυχασύμφωνα μετην οποίαο Αιτητής διέμενε στον Καραβάστην οικίατηςοδούΝικο­ λάου Καλαβάαρ. 1 (πουενοικίαζανοι γονείς του) μέχρι το 1973· (γ) η δήλωση της Ανδρούλας Κοσιάρη, γειτόνισσας τουπατέρα του Αιτητή, σύμφωνα με την οποία θυμάται ότι ο Αιτητής νυμ­ φεύτηκεπριντηνεισβολή αλλάδεδιέμενε μαζίμετονπατέρατου και ότι τους έβλεπε (τον Αιτητήκαι την οικογένεια του)κάποτε που πήγαιναννα επισκεφθούν τους γονείς του-(δ)ηδήλωση Αι­ τητήγιασκοπούς ΑρχείουτουΤμήματος Κοινωνικών Ασφαλίσε­ ων ότι η διεύθυνση της κατοικίας του για την περίοδο 1973/74 ήταν στην Καλαβασό-και (ε)παρόμοιαδήλωση της συζύγου του 4003 Πογιατζής, Δ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας

(1990)Αιτητήγιατην περίοδο 1972/

1. EivaL αυτονόητοότι σε περιπτώσεις όπως ηπαρούσα, τοέρ­ γο της αξιολόγησης και εκτίμησης των συλλεγέντων στοιχείων και πληροφοριών είναι δύσκολο γιατί είναι πιθανόν να επιτρέ5 πει την εξαγωγή όχι ενός αλλά περισσοτέρων λογικών αλλά αντικρουόμενων συμπερασμάτων. Όπως καιναέχουν τα πράγ­ ματα, γεγονός παραμένει ότι ηαξιολόγηση των στοιχείων ενώ­ πιον της Διοίκησης είναι έργο της Διοίκησης και όχι του Δικα­ στηρίου στην άσκηση της αναθεωρητικής του δικαιοδοσίας. 10 Σύμφωνα με την πάγια νομολογία του Συμβουλίου τηςΕπικρα­ τείας της Ελλάδας η προσέγγιση του Διοικητικού Δικαστηρίου καθορίζεται επί του προκειμένου απότις πιο κάτωνομικές αρ­ χές όπως διατυπώνονται στο 2ο Συμπλήρωμα Νομολογίας του . Συμβουλίου Επικρατείας 1953-1960, 1ος Τόμος, σελ. 106: 15 "Ανέλεγκτος είναι εν τη ακυρωτική διαδικασία η περί των πραγμάτων κρίσις της Διοικήσεως": Απόφαση Σ.Τ.Ε. αρ. 2246/60,ή " ηκακήεκτίμησις αυτών": Σ.Τ.Ε.αρ. 953/
2. 20 ".... εφ' όσον δεν προκύπτει εκ του φακέλλου ουδέ αποδει­ κνύεται υπό του αιτούντος αντικειμενική ανυπαρξία των υπό της διοικήσεως γενομένων δεκτών πραγματικών περι­ στατικών": Σ.Τ.Ε.αρ.1415/
3. 25 "Ηδιακριτικήεξουσία τηςδιοικήσεως διαφεύγειτονέλεγχον του ακυρωτικού, πλην της περιπτώσεως καταχρήσεως εξου­ σίας ήτης πλάνης περί ταπράγματα": Σ.Τ.Ε.1052/
4. "Η ουσιαστική αξιολόγησις της αποδεικτικής δυνάμεως αποδεικτικών στοιχείων, γενομένηυπότηςΔιοικήσεως κατ'ελευθέραν εκτίμησιν, μηδεσμευομένην εκ δικονομικών περί νομι­ κής,αποδείξεως κανόνων, τυγχάνει ανεπίδεκτος δικαστικού ελέγχουκατάτηνακυρωτικήνδιαδικασία":Σ.Τ.Ε.αρ.1545/
5. 30 35 "Ηδιάφοροςουσιαστική εκτίμησις καιτην αυτώνέτιπραγμα­ τικώνστοιχείων,γενομένηεις προηγηθείσαςπράξεις,ουδόλως θίγειτηννομιμότητατηςήδη προσβαλλομένης αποφάσεως,δε­ δομένου ότι ανάγεταιεις τηνπερί των πραγμάτωνκρίσην του διοικητικού οργάνου, ήτις καθ' εαυτήν τυγχάνει ανέλεγκτος κατάτηνακυρωτικήν διαδικασίαν": Σ.Τ.Ε.αρ. 1133/
6. Στο.συμπλήρωμα Νομολογίας του Συμβουλίου Επικρατείας 1935-1952, 1ος Τόμος, σελ. 41-43 αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι 4004 40 3 ΑΛΛ. 5 10 Θεοδούλουν. Δημοκρατίας Πογιατξής, Δ. εκφεύγει του δικαστικού ελέγχου η συνεκτίμηση στοιχείων του φακέλου με άλλα αντίθετου περιεχομένου (Απόφαση Σ.Τ.Ε. 1618/50), όπωςκαιηουσιαστικήκρίσητηςΔιοίκησης αναφορικά μετηνεκτίμησητηςβαρύτηταςορισμένωνστοιχείωντουφακέλου έναντιάλλων(Σ.Τ.Ε.αρ. 1329/46)ήηουσιαστικήεκτίμησηαπότη Διοίκησητουαποδεικτικούυλικού (Σ.Τ.Ε.αρ. 1233/48).- ·'' Η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου καθορίζει παρό­ μοια προσέγγιση πάνω στο υπό εξέταση ζήτημα. Στην υπόθεση ΑλέκοςΠαναγιωτον ν. Δημοκρατίας

(1984)3Α.Α.Δ.857,ΌΔι­ Λ καστής Μαλαχτόςείπε ταεξής στησελ. 862: ' '' : 15 20 25 30 35 40 "The legal principles governing the interference- by an Administrative Court with the determination of the'factual basis of an administrative act or decision, are well known and have been expounded in many decisions of this Court. In the recent case of Achillea*ISikou v. The Republic

(1983)3 C.L.R. 1113 at page 1117 thefollowing is stated: ' ,; ; There is ample authority with regard to the non reviewability of the determination on the merits in respect of which I deal atlength inthecase of theRepublic, through the Public ServiceCommission v.Lefkos Georgiades(\972) 3 C.L.R. 594, at pages 692-695. Suffice it to say'that the administration's assessments of facts is not subject to judicial controlbyanadministrative Courtonarecourseforannulment. (SeeZacharopoullos 'Digest ofCaselaw' (1935-l952);Vol. 1,at p. 41, para. 251 under the heading 'Nonreviewability of the DeterminationoftheMerits'andthenumerousdecisions ofthe Greek Councilof Statefor theyears 1961-1963, Vol."X'(A-N) 1,j: p.77,which may becondensed asfollows: 'The ground for annulment directed against the administration's determination of the facts is rejected as unacceptable or, questioning such determination on the merits, since same is not proved to be the products of a misconception of the facts or in excess of the extreme limits of the discretionary powers of the administration. Moreover, the ground for annulment referring tb the inefficiency andmisconception of thereasoning of theact against which the recourse is directed and attacking the determination of the facts made by the administration without exceeding the extreme limits of its discretionary powers is rejected as unacceptable.' ' 4005 Πογιατζής, Δ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας

(1990)Further,it must be born in mind that the applicant has failed to submit to the respondent the relevant information despite the repeated reminders tothat effect...." Στηνπαρούσαπερίπτωσηδεν είμαι ικανοποιημένοςότι υπάρ5 χει οποιαδήποτεπλάνηπερί ταπράγματα ήκατάχρησηεξουσίας ήυπέρβασηαπότηΔιοίκηση τωνακραίωνορίων τηςδιακριτικής της ευχέρειας. Το συμπέρασμα των Καθ' ων η Αίτησηότικατά τον ουσιώδη χρόνο ο Αιτητής δεν είχε τη μόνιμη κατοικία του στην κατεχόμενηκωμόπολη Καραβάςήτανεύλογοκαιόχι αυθαί- 10 ρετο. Το γεγονός ότι το συμπέρασμα αυτό δε συνάδει με τους ισχυρισμούς πουπεριέχονται στις γραπτέςβεβαιώσεις τεσσάρων προσώπων τις οποίες είχε προσκομίσει ο Αιτητής και οι οποίες βρίσκονταν ενώπιον των Καθ' ων ηΑίτησηδε σημαίνει ότι, στη λήψη της επίδικης απόφασης έχουν αγνοηθεί από τη Διοίκηση. 15 Σημαίνει μάλλον ότι δε δόθηκε σ' αυτές οποιαδήποτε αξιοπιστία ή βαρύτητα. Εφόσον υπήρχαν άλλα στοιχεία ενώπιον των Καθ' ωνηΑίτησηπουμπορούνναδικαιολογήσουν τοσυμπέρασμαστο οποίο έχουν καταλήξει, των οποίων η αξιολόγηση και εκτίμηση ανήκουν στην αποκλειστική αρμοδιότητατων Καθ'ων ηΑίτηση, 20 το Δικαστήριο δεν μπορεί ναεπέμβει έστωκαι αντο ίδιοδυνατό να έκαμνε διαφορετικήεκτίμηση και δυνατόνα κατέληγε σε δια­ φορετικό συμπέρασμα ανηαξιολόγηση και εκτίμηση των συλλεγέντων στοιχείων ήτανδικότουέργο καιευθύνη. 25 Προκύπτει απόόσα έχωαναφέρει μέχρι τώρα ότι η απόφαση τωνΚαθ' ωνηΑίτησημεβάσητηνοποίααναγνωρίστηκεστον Αι­ τητή η ιδιότητα του εκτοπισμένου και εκδόθηκε σ' αυτόν ηπρο­ σφυγικήταυτότηταμεαριθμό06936 ήτανπαράνομηεφόσον ο Αιτητήςδενείχεκατάτονουσιώδηχρόνοτημόνιμηκατοικίατουσε 30 κατεχόμενη περιοχή. Το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί στο παρόν στάδιο είναι κατάπόσο ηανάκληση της παράνομηςεκεί­ νης απόφασηςπου επιτεύχθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση είναι,κάτωαπότις περιστάσεις της παρούσαςυπόθεσης, νόμιμη ήόχι. Θέματασχετικά μετηνεγκυρότητατηςεπίδικηςανάκλησης 35 δε ρυθμίζονται από οποιαδήποτενομοθετική πρόνοια.Ρυθμίζο­ νταιαπόγενικές αρχέςδιοικητικούδικαίουπουέχουν καθοριστεί απότηνομολογία, επιδίωξητωνοποίωνείναιησταθερότητατων νομικών καιπραγματικώνκαταστάσεωνπουδημιουργούνται ως αποτέλεσμα διοικητικών εκτελεστικών πράξεωνχάριντηςεύρυθ- 40 μης και της χρηστής διοίκησης, της προστασίας των διοικούμε­ νων καιτης εξυπηρέτησης του δημόσιου συμφέροντος. Αναφορικά μετις παράνομεςδιοικητικές πράξειςο καθηγητής 4006 3 ΑΛΛ. Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. Ε.Σπηλιωτόπουλος στο σύγγραμμα του Εγχειρίδιον Διοικητικού Δικαίου,Έκδοση 1978,αναφέρειταεξής στις σελ. 170-171: 5 10 15 20 25 "Κατ' αρχήν επιτρέπεται ελευθέρως ηανάκλησις τωνπαρανόμων ήπλημμελών ατομικών διοικητικών πράξεων,ανε­ ξαρτήτως του εάν εξ αυτών απέρρευσαν δικαιώματατων δι­ οικούμενων κατάτηνανωτέρωέννοιαν,υπότηνπροϋπόθεσα ότι η ανάκλησις χωρεί εντός ευλόγου χρόνου απότης εκδόσε­ ως των (ΣΕ 1908/1972). Παράνομοι ή πλημελλείς εν προκειμένω είναι αι πάσχουσαι ακυρότητα πράξεις,αι οποίαιπροσβαλλόμεναι δι' αιτήσεως ακυρώσεως, θα ηκυρούντο. Περι­ λαμβάνονταιδε εις αυτάςκαι αι πράξεις αι εκδοθείσαι κατά πλάνηνπερί ταπράγματα,ήτοι βάσει καταδήλωςπεπλανημέ­ νης αντιλήψεως (προκυπτούσης εξ αναμφισβήτητων στοιχείων) περί της συνδρομής των πραγματικών δεδομένων, τα οποία απετέλεσαν την προϋπόθεσιν της εκδόσεως των (ΣΕ 3189/1970). Οεύλογος χρόνος κρίνεται εκ των περιστάσεων, δενδύναταιόμως,συμφώνως προςτονΑΝ261/1968,ναείναι ολιγώτερος της πενταετίας από της εκδόσεως της πράξεως, πλην αντιθέτου ειδικήςδιατάξεως." Στηνπαρούσαυπόθεση ηανάκλησηέγινε μετάπου παρήλθαν δεκαπέντεπερίπουχρόνιααπότοχρόνο έκδοσης τηςπαράνομης ατομικήςδιοικητικήςπράξης. Η παρέλευσητόσο μακρούχρόνου καθιστά αδύνατο οποιοδήποτε ισχυρισμό ότι η ανάκληση έγινε πριν παρέλθει ο εύλογος υπό ταςπεριστάσεις χρόνος. Η παρέ­ λευσητου εύλογου χρόνου δεν είναι πάντοτε μοιραίαγια τηνο­ μιμότητατηςανακλητικήςπράξης.Στοίδιοσύγγραμματουο κα­ θηγητής Σπηλιωτόπουλος αναφέρειτα εξής στις σελ. 171-172: 30 35 40 "Μετάτην παρέλευσιν του ευλόγου χρόνου δενεπιτρέπεται ηανάκλησις των παρανόμωνατομικών διοικητικών πράξεων, εκ των οποίων απέρρευσαν υπέρ των καλόπιστων διοικούμε­ νων δικαιώματα κατά την ανωτέρω (αριθ. 175) έννοιαν (ΣΕ 2967/1969),εκτός εάνα)το διοικητικό όργανονπαρεσύρθη εις τηνέκδοσιν της παρανόμου πράξεωςσυνεπεία απατηλήςενερ­ γείαςτουεξαυτήςωφεληθέντος (ΣΕ531/1971), ήβ)υπάρχουν λόγοι δημοσίου συμφέροντος (ΣΕ 716/1969 ή η πράξις προ­ σκρούει εις τηνδημόσιαν τάξιν ήηανάκλησις γίνεται εις συμμόρφωσιν προς το περιεχόμενον αποφάσεως του ΣΕ (ΣΕ 1988/1961). Εις ταςπεριπτώσεις αυτάςηανάκλησις επιτρέπε­ ταιοποτεδήποτεκαι μετάτηνπαρέλευσιν ευλόγου χρόνου." Οι πιοπάνωγενικές αρχέςπουκαθορίζουνπότεκαικάτω από 4007 Πογιατζής,Δ. Θεοδούλουν.Δημοκρατίας

(1990)ποιεςπροϋποθέσειςπαράνομεςήπλημμελείς ατομικέςπράξειςτης Διοίκησης μπορούν νόμιμα να ανακληθούν έχουν υιοθετηθεί και εφαρμοσθείαπότοΑνώτατο Δικαστήριοσεαριθμόυποθέσεωνπε­ ριλαμβανομένηςτηςυπόθεσηςΝικόλαςΠάγκου καιΆλλοςν. Λη· μοκρατίας

(1976)3Α.Α.Δ.101,στηνοποίαοτότεΠρόεδροςτουΜ. Τριανταφυλλίδης, εκδίδονταςτην ομόφωνηαπόφασητης Ολομέ­ λειας,είπεταεξήςστις σελ. 105και 106: 5 "The revocation of anunlawful administrative actisa course lawfully open totheadministration anditisbasedonthenotion 10 of thepreservation of legality;therelevant principles are to be found in Stasinopoulos on the Law of Administrative Acts

(1951), at pp. 398-399; and it is useful to refer, too, to the decisions of the Council of State in Greece in cases 796/1964, 1750/1965,1531/1966,3027/1967and458/1968;inparticular in 15 the decision in case 3027/1967 the following are stated as regards the revocation of unlawful administrative acts: ' ηανάκλησις,καιπαρανόμου έτιδιοικητικήςπράξεως δεν είναι επιτρεπτή μετά την πάροδον ευλόγου χρόνου, 20 κρινόμενου κατάταςεκάστοτεσυνθήκας,εάνεξαυτής πα­ ρήχθηπραγματικήκατάστασιςπροστατευτέαεν όψει των αρχώντηςχρηστήςΔιοικήσεως, πλην εάναύτηπροεκλήθη δι' απατηλής ενεργείαςτουενδιαφερομένουήδενετηρήθη υπ' αυτούόρος τεθείς εν αυτήμε την επιφύλαξιντης ανα- 25 κλήσεως ήσυντρέχη λόγος δημοσίου συμφέροντος.' As it is stressedinthepassagejustquoted above, when there exist reasons of public interest an unlawful administrative act may be revoked even after the lapse of reasonable long time; 30 and this is to be found, also, in other decisions of the Greek Council of State, such as those in cases 424/1932,425/1932, 1750/1965and3169/1968." Οι περιστάσεις τηςπαρούσας υπόθεσης δικαιολογούν το συμπέρασμα ότι νόμιμη ανάκληση ήταν νομικά εφικτή για τους ακόλουθους δύοδιαζευκτικούςλόγους: Πρώτον,υπάρχουνλόγοι δημοσίου συμφέροντος. Στηνυπό­ θεση αρ.2211/52 το Συμβούλιο Επικρατείας της Ελλάδας αποφάσισε ότι υπήρχαν λόγοι δημοσίου συμφέροντος που επέβαλ­ λαν ανάκλησηπαράνομης απόφασης μετηνοποίαπαραχωρήθη­ κε οικόπεδο σε πρόσφυγαενόψει του κοινωνικού σκοπού στον οποίο απέβλεπεο νόμος πουκαθόριζετηνπαραχώρησηοικοπέ4008 35 40 3 Α.ΑΛ. 5 10 15 20 25 Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας Πογιατξής, Δ. δων σε πρόσφυγες. Σε μια πολύ πρόσφατη απόφαση του* το Ανώτατο Δικαστήριο εξέφρασε τη γνώμη ότι πλήττεται το δημό­ σιο συμφέρον ότανκάποιοςκατέχει προσφυγική ταυτότηταμετα επακόλουθα ευεργετήματα χωρίς να δικαιούται. Υιοθετώ την άποψη αυτή. Δε χωρεί κατά την γνώμη μου αμφιβολία ότι λόγοι δημοσίου συμφέροντος επιβάλλουν την έκδοση προσφυγικής ταυτότητας μόνο σε πρόσωπα που είναι εκτοπισμένα εντός της εννοίας των σχετικών διατάξεων, ώστε τα πενιχρά μέσα που η Δημοκρατία μπορεί να διαθέσει για τη μερική ανακούφιση των εκτοπισμένων που τόσο έντονα υφίστανται τις συνέπειες της ει­ σβολής, να διατίθενται προς όφελος των εκτοπισμένων και κα­ νενός άλλου. Δεύτερο, ηέκδοση απότη Διοίκηση της ακυρωθείσας προσφυγικής ταυτότητας αρ. 06936 ήταν συνέπεια απατηλής ενέργειας του Αιτητή, δηλαδή του προσώπου στο όνομα του οποίου και προς όφελος του οποίου εκδόθηκε. Είναι φανερό ότι η Διοίκηση δε θα εξέδιδε την προσφυγική εκείνη ταυτότητα αν ο Αιτητής δε δήλωνε την κωμόπολη Καραβάς ως το μέρος από το οποίο είχε εκτοπισθεί. Εφόσον έχω ήδηεπικυρώσει το πόρισμα της έρευνας που διεξήγαγε η Διοίκηση, που είναι ότι η μόνιμη κατοικία του Αιτητήδεν είναι Κωμόπολη Καραβάςόπως είχε ισχυριστεί ο Αιτητής, το μοναδικό συμπέρασμα που μπορεί να εξαχθεί είναι ότι η έκδοση της προσφυγικής εκείνης ταυτότητας ήταν αποτέλεσμα απατηλής ενέργειας του Αιτητή. Ενόψει των πιο πάνω συλλογι­ σμών, ο ισχυρισμός του Αιτητήότι ηεπίδικη ανακλητική απόφα­ ση είναι αποτέλεσμα διαφορετικής εκτίμησης από τη Διοίκηση των ίδιων δεδομένων που ήταν ενώπιον της κατά το χρόνο της ανακληθείσας απόφασης, είναι ανυπόστατοςκαι τοναπορρίπτω. 30 Για όλους τους πιο πάνω λόγους η προσφυγή απορρίπτεται και ηπροσβαλλόμενη απόφασηεπικυρώνεται. Δεν εκδίδω οποι­ αδήποτε διαταγήαναφορικάμε τα έξοδα. 35 Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. * Βλ. ΑνδρέαςΠετρονδηςν.Δημοκρατίας

(1990)3 Α.Α.Δ. 3883. 4009