(1990)30 Νοεμβρίου, 1990 [ΚΟΥΡΡΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΥΠΡΙΑΝΟΥ ΚΑΙ ΥΙΟΣ ΛΤΔ., Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,ΜΕΣΩ 1.ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, 2.ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟΔΩΝ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υποθέσεις Αρ. 519/89, 551/89) Φορολογία— Φορολογία εισοδήματος— Φορολογικάέτη 1978
(77)μέ χρι 1984—Απόφαση τουΕφόρουναμηνεπιτρέψειεκπτώσειςγιατις ακόλουθες φορολογίες: Κεφαλαιουχικές εκπτώσειςδιαμερίσματος καιεπίπλων,μέροςεξόδωνσυντήρησηςαυτοκινήτων, μέρος ταξιδιω τικών εξόδωνστο εξωτερικό, έξοδα υποτροφίας τηςθυγατέραςτου 5 διευθύνοντος συμβούλου, αποσβέσειςιδιωτικούαυτοκινήτου, μέρος τραπεζικώντόκωνκαι έξοδαyta τησυντήρησητωναυτοκινήτων— Επικυρώθηκε πλην τηςαπόφασηςπου αφορούσε μέρος των εξόδων τωνταξιδιώνεξωτερικούκαιτηςαπόφασηςαναφορικάμετηνεπιβο λή πρόσθετουφόρου 10% που απαιτείταιδυνάμει τουΆρθρου29
(1)10 του περί ΒεβαιώσεωςκαιΕισπράξεωςΦόρωνΝόμου, για τοδιαμέρι σμα— Οιπερί ΦορολογίαςτουΕισοδήματοςΝόμοι, Αρθρο 11
(1), 12 και 13(ε) — Οι περί Βεβαιώσεωςκαι Εισπράξεως ΦόρωνΝόμοι Άρθρο29
(1). 15 Φορολογία — Φορολογία εισοδήματος — Δαπάνες που εκπίπτονται — Κεφαλαιουχική καιεισοδηματικήδαπάνη—Διάκριση —Δενεί ναι πάντοτε εύκολη— Δαπάνη μηεπαναληπτική γενομένημίαν φο ράν, αποβλέπουσα σεεξασφάλιση ευεργετήματοςδιαρκείας —Κε φαλαιουχική. Φορολογία — Έκτακτη εισφορά — Τρίμηνα 1/78 -4/84. 4184 20 3 AAA 5 10 15 20 25 30 Λεωνίδας Κυπριανούκαι Υιός Λτδ ν.Δημοκρατίας Φορολογία — Φορολογία εισοδήματος — Ακυρωτική απόφαση τον Ανωτάτου Δικαστηρίου επί ασκηθείσαςπροσφυγής, αναφορικά με τηνεπιβολή φορολογίας— Κατά πόσοο Έφορος έχειδικαίωμανα προβεί σενέεςβεβαιώσειςσύμφωνα μετοΆρθρο21
(3)τωνπερί Βεβαιώσεωςκαι Εισπράξεως Φόρων Νόμων 1978-1979 — Εφαρμο στέες αρχές. Ακυρωτική απόφασηΑνωτάτου Δικαστηρίου — ΕνέργειακαιΣυνέπειες — Υποχρέωσητηςδιοίκησηςγια επανεξέταση του θέματοςσυμφών(οςπρος το ισχύονκατά τηλήψητηςακυρωθείσας απόφασης νομι κό καθεστώς. Ηαιτήτριαεταιρεία είναι ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευ θύνης και ιδρύθηκε στις 12.3.75 με σκοπό να αναλάβειτην επιχείρήση πουδιεξάγετο προηγουμένως απόάλλο συνεταιρισμό. Το ει σόδημα της προήρχετο κατά τον ουσιώδη χρόνο απόεμπόριο δερ ματίνων ειδών και προμήθειες. Στις 13.8.77 αγόρασε διαμέρισμα στηΛεμεσότο οποίο κατά τον ισχυρισμό της, εχρησιμοποιείτο με ρικώς για σκοπούς της επιχείρησης της. Ο Έφορος αποφάσισενα μηνεπιτρέψει τις κεφαλαιουχικές εκπτώσεις για το πιο πάνωδια μέρισμα όπωςούτε τους τόκους γιατην αγοράτου. Ηαιτήτριαεταιρείαήγειρε προδικαστικήένσταση ισχυριζόμενη ότι οΈφοροςδεν είχε δικαίωμαναπροβεί σε νέες βεβαιώσεις σύμφωναμετοΑρθρο 21
(3)τωνπερί Βεβαιώσεως καιΕισπράξεωςΦό ρων Νόμων 1978-1979, πουείχαντο ίδιο περιεχόμενο μετιςφορο λογίες των ετών 1978/77 που ακυρώθηκαναπό το Δικαστήριο σε δύοπροηγούμενες προσφυγές. Η προδικαστικήένσταση απορρίφθηκεκαιαποφασίστηκεότιτο Αρθρο 146.5 του Συντάγματος δημιουργεί νομική υποχρέωση της Διοίκησης για άμεση συμμόρφωση με την ακυρωτικήαπόφασητου Δικαστηρίου και τη λήψη αναγκαίων μέτρων για επαναφοράτης τάξηςπραγμάτωνστην πρωτέρατους θέση. 35 Αναφορικά μετηνάρνησητουΕφόρουνα μηνεπιτρέψει τιςεπί δικες φορολογικές εκπτώσεις αποφασίστηκε ότι: 40 1. Όπως είναι φανερό από τα σχετικά γεγονότα, το διαμέρισμα στηΛεμεσόαγοράσθηκεγια ιδιωτικήχρήσητωνΔιευθυντώνκαι δεχρησιμοποιήθηκε στην επιχείρηση. Ως εκ τούτου,η απόφαση του Εφόρου να μην επιτρέψει κεφαλαιουχικές εκπτώσεις για την αγοράτου είναιορθή. 4185 Λεωνίδας ΚυπριανούκαιΥιόςΛτδν. Δημοκρατίας
(1990)2. Ηαπόφαση του Εφόρου ναμην επιτρέψει τους τόκους τουδια μερίσματος είναι ορθήκαιλήφθηκε σύμφωνα μεταΑρθρα 11
(1)και 13(ε) των πιο πάνω Νόμων περί Φορολογίας Εισοδήματος αφού συνιστούσαν κεφαλαιουχική δαπάνη. 5
- Ταέξοδα υποτροφίαςεπίσης συνιστούν κεφαλαιουχική δαπάνη και επιπλέον ηδαπάνηδεν έγινε εξ ολοκλήρου και αποκλειστι κάγια την κτήση εισοδήματος.
- Η ζητηθείσα απόσβεση τουαυτοκινήτουJN613 δεν ήτανεπιτρεπτή λόγω του ότι το Αρθρο 12 του περί Φορολογίας του Εισο δήματος Νόμου,όπως τροποποιήθηκε απότο Αρθρο2 τουΝό μου 8/79, ρητάαποκλείει τησυμπερίληψη ιδιωτικών οχημάτων. 10
- Το μέρος των εξόδων των αυτοκινήτων πουχρησιμοποιούνταν στην επιχείρηση δεν έγινε εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά για την κτήση εισοδήματος και ως εκ τούτου ηαπόφασητου Εφό ρου να μην ταεπιτρέψει είναι ορθή. 15
- Η απόφασητων καθ' ων ηαίτηση να μην επιτρέψουν μέρος των 20 εξόδων ταξιδιών εξωτερικού πουανέρχονταν σε£60 ημερησίως δεν υποστηρίζονται απόταγεγονότα της υπόθεσης. Συνεπώς η απόφαση του Εφόρου επί του θέματος αυτού δεν ήταν λογικά επιτρεπτή και ακυρώνεται. 25
- Ο πρόσθετος φόρος 10% που απαιτείται δυνάμει του Αρθρου 29
(1)των περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμων, αφορά νομικό σημείο που δεν αποφασίστηκε προηγουμένως από το Δικαστήριο. Δυνάμει της επιφύλαξης του πιο πάνω άρ θρου,δεν ήτανλογικά εφικτόγιατον Έφοροναεπιβάλει τον εν 30 λόγω φόρο αναφορικάμε το διαμέρισμα της αιτήτριας εταιρεί ας στη Λεμεσό,ο οποίος ως εκ τούτου ακυρώνεται. Οι προσφυγές επιτυγχάνουνμερικώς χωρίς έξοδα. 35 Αναφερόμενεςυποθέσεις: Ακίνητα Στέλλα ΓαλαταριώτηΛτδ ν.Δημοκρατίας
(1990)3 Α.Α.Δ. 40 1692, Ioakimv.Republic
(1989)3(A) C.L.R. 411, Georghiades v.Republic
(1972)3 C.L.R. 157, 4186 3AAA ΛεωνίδαςΚυπριανού καιΥιόςΛτδν. Δημοκρατίας Hadjiyiannis v. Republic
(1966)3 C.L.R. 338, Panos Lanitis & Sons (Investments) Ltdv. Republic
(1984)3(B) C.L.R. 1588, 5 MiratorBeach LtdandAnotherv. Republic
(1988)3(A)C.L.R. 281, StarMedicineImporters v. Republic, CaseNo.649/85, dated 18/2/88, 10 Athertonv. British InsulatedandHelsbyCables Ltd[1926]AC205, Wickwar v. Berry[1963]2All E.R. 1058, Vallambrosa RubberCo. Ltdv. Farmer[1910] 5 TC529, 15 Jeffsv.Ringtons Ltd[1986] 1 All E.R. 144, RegentOilCo. Ltdv. Strick [1965]43 TC 1, 20 G. Pavlou Textile Industries Ltd v. Δημοκρατίας
(1989)3(Δ) Α.Α.Δ. 2545, StrongandCo. ofRomsey Ltdv.Woodifield, 5 TC215, 25 Manufacturers LifeInsurance Co.v. Republic
(1967)3 C.L.R. 460, Cristides v. Republic
(1967)3 C.L.R. 332, Κυριάκος Τυλλή& Σία v. Δημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ. 3739, 30 MelikMelikian &Co. Ltd. v. Republic
(1983)3(B)C.L.R. 1324, StilviGeneralCleanersLtdv. MinisterofFinanceandAnother
(1988)3(A)C.L.R. 51, 35 Ν. Παύλου (Βωνιάτης) Ατδ. v. Δημοκρατίας
(1989)3(Γ) Α.Α.Δ. 1559, Hadjikyriakos& SonsLtd5 Α.Α.Ε.Δ. 22. 40 Προσφυγές. Προσφυγές εναντίον της απόφασης του Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων με την οποία επιβλήθηκαν στην αιτή4187 Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1990)τρία εταιρείαφορολογίες ΦόρουΕισοδήματοςγιαταφορολογι κά έτη 1978
(77)μέχρι 1984 και έκτακτης εισφοράς γιατα τρίμη να 1/78-4/84. Γ. Τριανταφυλλίδης,γιατους Αιτητές. 5 Α. Ευαγγέλου, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση. Cur. adv. vult. ΚΟΥΡΡΗΣ, Δ.: Με την προσφυγή519/89, ηαιτήτριαΕταιρεία προσβάλλει τις φορολογίες ΦόρουΕισοδήματος πουεπιβλήθηκαν από το Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων για τα φορο λογικά έτη 1978
(77)μέχρι
- 10 15 Η αιτήτρια Εταιρείαέχει επίσης καταχωρήσει την προσφυγή αρ. 551/89εναντίον των φορολογιών έκτακτης εισφοράς γιατα τρίμηνα1/78-4/
- 20 Οι προσφυγές συνεκδικάστηκαν γιατί ταεπίδικασημεία των δύο προσφυγών είναι κοινά. Η αιτήτρια Εταιρεία είναι ιδιωτική Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης και ιδρύθηκε στις 12/3/1975,με σκοπό να αναλάβει την 25 εργασίακαιεπιχείριση ηοποίαπροηγουμένως διεξάγετογιαπολ λά χρόνια απότο συνεταιρισμό "Λεωνίδας ΚυπριανούκαιΥιός" ο οποίος ήταν διάδοχοςτου συνεταιρισμού "Γερολαίμου & Σία". Το εισόδημα της αιτήτριας Εταιρείας,κατά τον ουσιώδη χρόνο, προέρχετο απόεμπόριο δερματίνων ειδών καιπρομήθειες. 30 Τα JILO πάνω γεγονότα αφορούντην εργασία που διεξάγει η αιτήτρια Εταιρεία και η παρούσα προσφυγή προσβάλλει την απόφασητων καθ' ων ηαίτησηνα μην επιτρέψουν διάφορα πο σά τα οποία οι αιτητές ζήτησαν ως έκπτωση απότο φορολογη- 35 τέο τους εισόδημα για τα φορολογικά έτη 1978
(77)μέχρι 1984. Οι αιτητές ζήτησαν εκπτώσεις για τις ακόλουθες φορολογίες: Κεφαλαιουχικές εκπτώσεις διαμερίσματος και επίπλων Λεμε σού, μέρος εξόδων συντήρησης των αυτοκινήτων, μέρος ταξι διωτικών εξωτερικού, έξοδα υποτροφίας Μαρίας Κυπριανού, 40 αποσβέσεις ιδιωτικού αυτοκινήτου JN 613, μέρος τραπεζικών τόκων, έξοδαγια τησυντήρηση των αυτοκινήτων. Πριν προχωρήσω στην εξέταση των πιο πάνω θεμάτων,θα 4188 3 Α.ΑΛ. Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν. Δημοκρατίας 5 10 15 Κούρρης, Λ. εξετάσω το προδικαστικό σημείο το οποίο ήγειρε ο αιτητήςκαι τοοποίο είναι το εξής: Κατάπόσον ο Διευθυντής Φόρου Εισο δήματος είχε δικαίωμα να προβεί σε νέες βεβαιώσεις σύμφωνα μετοάρθρο21
(3)τωνπερί Βεβαιώσεως και ΕισπράξεωςΦόρων Νόμων 1978-1979. ΤαγεγονότααναφορικάμετοπωπάνωζήτημαείναιότιοΔιευ θυντήςΦόρου Εισοδήματοςείχεπροβεί σεβεβαιώσεις τουΕφόρου αναφορικά μ£ ταχρόνια 1978
(77)μέχρι το 1984 στις 30/5/87, εναντίον δε των φορολογιών εκείνων ηαιτήτρια Εταιρεία είχεκατα χωρήσει τιςπροσφυγές668/87και617/87,οιοποίεςαφορούσανεπι βολή Φόρου Εισοδήματος και έκτακτη εισφορά, αντίστοιχα. Στις 7/12/1988 καικατόπιντηςκαταχώρησηςτηςγραπτήςαγόρευσης εκ μέρους τωναιπητών, οδικηγόροςτηςΔημοκρατίαςπου παρουσιαζόταν για το Διευθυντή Φόρου Εισοδήματος στις πιο πάνωπρο σφυγές, παραδέχτηκεότι οι επίδικες φορολογίες ήταν εσφαλμένες καθότιβασίστηκανσελανθασμένηνομικήβάσηκαιλήφθηκανχωρίς τηδέουσαέρευνα.Κατόπιντηςπιοπάνωδήλωσης,το Δικαστήριο ακύρωσετις επίδικεςφορολογίες στις πιοπάνωπροσφυγές. 20 25 30 35 40 Μετά την πιο πάνω ακυρωτική απόφασητου Ανωτάτου Δι καστηρίου, οΔιευθυντής Φόρου Εισοδήματος προέβηκε σενέες βεβαιώσεις του φόρουκαι απέστειλε νέες ειδοποιήσεις φορολο γίας στην αιτήτρια Εταιρεία στις 15/3/1989,των οποίων το περιεχόμενο ήτανακριβώς το ίδιο μετοπεριεχόμενο των φορολο γιών που είχαν ακυρωθεί στις πιοπάνωπροσφυγές. Ηθέση τηςαιτήτριαςΕταιρείας, είναι ότι σύμφωνα μετο άρ θρο 21
(3)των περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως ΦόρωνΝόμων 1978-1979,ο Διευθυντής Φόρου Εισοδήματος, κατόπιν απόφα σης Δικαστηρίου ληφθείσης επί ασκηθείσης προσφυγής,έχειδι καίωμα ναπροβεί σε νέαβεβαίωση τουφόρου,είτεγιανα εφαρ μοστείαπόφασητουΑνωτάτου Δικαστηρίου, είτεπρος συμμόρ φωση προς τις οδηγίες του Δικαστηρίου, ηδε τέτοια νέαβεβαίωσητης φορολογίας πρέπει ναγίνει εντός 6μηνών απότηςημε ρομηνίας απότην οποία εκδόθηκε ηαπόφασητου Δικαστηρίου. Συγκεκριμένα,το άρθρο21
(3),αναφέρειτα εξής: "Εάν,συνεπείααποφάσεωςληφθείσης επίασκηθείσηςπροσφυγής, παρίσταται ανάγκηόπως γίνη νέα βεβαίωσις του φόρου ίναεφαρμοσθήη απόφασιςτουΑνωτάτου Δικαστηρίου ήπρος συμμόρφωσιν προς ταςοδηγίαςαυτού,ητοιαύτηνέαβεβαίωσις τηςφορολογίαςδύναταιναδιενεργηθή εντός εξ μηνώναπό τηςημερομηνίας καθ' ηνεξεδόθη ητοιαύτη απόφασις." 4189 Κούρρης,Δ. Λεωνίδας ΚυπριανούκαιΥιός Λτδν.Δημοκρατίας
(1990)Ο δικηγόρος τηςαιτήτριας Εταιρείας,ισχυρίστηκεότιαπό τα πιο πάνω,καθίσταται σαφές ότικατόπιν ακυρωτικήςαπόφασης τουΑνωτάτου Δικαστηρίου επί ασκηθείσης προσφυγής,οΔιευθυ ντής Φόρου Εισοδήματος μπορεί να προβεί σενέα βεβαίωση του φόρουσεδύο μόνο περιπτώσεις,οιοποίες ρητάαναφέρονταιστο 5 άρθρο 23
(1)των περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νό μων.Οιπεριπτώσεις αυτές,οδικηγόρος εισηγήθηκε, είναι είτεγια ναεφαρμοστεί η απόφασητουΑνωτάτου Δικαστηρίου,είτεγιανα συμμορφωθεί ο Διευθυντής Φόρου Εισοδήματος με τις οδηγίες του Ανωτάτου Δικαστηρίου και υπέβαλε ότισεκαμιάάλληπερί- 10 πτώσηδενέχειδικαίωμαοΔιευθυντής ΦόρουΕισοδήματοςκατό πιν ακυρωτικήςαπόφασηςτου Ανωτάτου Δικαστηρίου ναπροβεί σενέαβεβαίωσητουφόρου. Ο δικηγόρος τηςαιτήτριας Εταιρείας,εισηγήθηκε ότιστησυγκεκριμένηπερίπτωσηείναιφανερόότιδεσυντρέχειοιαδήποτεεκ των δύοπροϋποθέσεων του άρθρου21
(3),ούτως ώστε να δικαι ούταιοΔιευθυντής Φόρου Εισοδήματοςναπροβεί σενέαβεβαίω σητουφόρου. 15 20 Σύμφωνα μετην παράγραφο5 του άρθρου 146του Συντάγμα τος,όπωςαυτόερμηνεύθηκε επανειλημμένα,ηΔιοίκηση υποχρεού ταινασυμμορφωθεί αμέσως μετηνακυρωτική απόφασητουΔικα στηρίου καιπρέπειναπάρειτααναγκαία μέτραγιαναεπαναφέρει τα πράγματαστην πρωτέρατους θέση,δηλαδήέπρεπεναεπανεξε- 25 τάσει το όλο θέμαμεβάσητονομικόκαθεστώς καιταπραγματικά γεγονόταπουίσχυανκατάτηνημερομηνίαπουεκδόθηκεαπότηΔι οίκησηηακυρωθείσααπόφαση.Επομένως,συνεπείατηςαπόφασης τουΔικαστηρίου,παρίστατοανάγκηόπωςηυπόθεσηεπανεξεταστεί καιγίνεινέαβεβαίωσητουφόρου, πράγματοοποίοέγινεστηνπρο- 30 κειμένηπερίπτωση.ΤοότιοΈφοροςδικαιούταιναπροβεί σε νέα βεβαίωσητουφόρουμέσασε6μήνεςαπότηνημερομηνίατης έκδο σης τηςαπόφασηςτουΔικαστηρίου, προκύπτει και απότην από φασηΑκίνηταΣτέλλαςΓαλαταριώτηΛτδν.Δημοκρατίας
(1990)3 Α.Α.Δ. 1692, καθώς καιαπότην απόφαση loakim v. Republic 35
(1989)3(A) C.L.R. 411. Γιατους πιο πάνωλόγους, τοπροδικαστικό θέμα δεν ευστα θεί καιαπορρίπτεται. 40 Θα εξετάσω τώρατην ουσία της προσφυγής. 4190 3 ΑΛΛ. Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν. Δημοκρατίας Κούρρης, Δ. (α)Κεφαλαιουχικές εκπτώσεις αναφορικάμετο διαμέρισμα στη Λεμεσό. 5 10 15 20 25 30 35 ΗαιτήτριαΕταιρείααγόρασεστις 13/8/1977, έναδιαμέρισμα στηΛεμεσόκαιζήτησε άμεσηαπόσβεσηκαιέκπτωση επένδυσης για τα χρόνια 1977, 1978 και 1979, διότι ισχυρίστηκαν ότι το διαμέρισμααυτόχρησιμοποιείτο μερικώς γιασκοπούς επιχείρισης της Εταιρείαςκαι μερικώς για ιδιωτικούς σκοπούς. Οι εκ πρόσωποι της Εταιρείας,απέτυχαν να αποδείξουν τον ισχυρισμότους,ότι τοδιαμέρισμα χρησιμοποιείτο στην επιχείριση της Εταιρείας. Αν αυτό χρησιμοποιήθηκε από ξένους αντιπροσώ πους,θαήτανγιαπολύ λίγηχρονική περίοδοκαιγι' αυτότο λό γοδεν επετράπηηζητηθείσα άμεσηαπόσβεσηκαιέκπτωση επέν δυσης του διαμερίσματος,καθώς επίσης και οι ζητηθείσεςαποσβέσειςτων επίπλων του διαμερίσματοςαυτού. Για να δικαιούται του ευεργετήματος της άμεσης απόσβεσης και έκπτωσης λόγω επένδυσης, σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 12των περί Φορολογίαςτου Εισοδήματος Νόμων 19611989, ο φορολογούμενος πρέπει να είχε δαπανήσει χρηματικά ποσά για απόκτηση στοιχείων Πάγιου Ενεργητικού, ήγιαανοι κοδόμηση κτιρίων κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις. Το ίδιο άρθρο ορίζει ou στοιχεία ΠάγιουΕνεργητικού σημαίνει κτίρια, περιλαμβανομένων και καταλυμμάτων των υπαλλήλων που ανήκουνσε πρόσωπαταοποία ασκούν εμπορική ήβιομηχανική επιχείρηση καιταοποίαχρησιμοποιούνται απόταπρόσωπααυ τά στην εμπορικήήβιομηχανική επιχείριση. Από τα γεγονότα όμως, όπως εκτίθενται στην ένσταση,φαίνεται καθαρά ότι ηαπόφασητουκαθ'ούηαίτησηβασίστηκε στο' γεγονός ότι το διαμέρισμα στηΛεμεσόαγοράστηκεγια ιδιωτική χρήση των Διευθυντών καιδεχρησιμοποιήθηκε στην επιχείριση. Η τυχόν χρησιμοποίηση του διαμερίσματος από ξένους αντι προσώπους,ήτανμάλλον συμπτωματική,γιατί οχρόνος που οι διάφοροι αλλοδαποί συνεργάτες της Εταιρείας επισκέφτηκαν την Κύπρο,ήταν ελάχιστες. Επομένως,οκαθ'ουηαίτησηαρ.2,ορθάαποφάσισεναμηνεπι τρέψειτις Κεφαλαιουχικές εκπτώσεις γιατοπιοπάνωδιαμέρισμα. 40 Αναφορικά με την απόφασητου καθ' ου η αίτηση 2 να μην επιτρέψει τους τόκους που αναλογούν στην αγοράτουδιαμερί σματος, είμαι της γνώμης ότι είναι ορθήκαι λήφθηκε σύμφωνα μεταάρθρα 11
(1)και 13(ε) των πιο πάνωΝόμωνπερί Φορολο4191 Κούρρης, Δ. Λεαινίδας Κυπριανού καιΥιός Λτδν.Δημοκρατίας
(1990)γίας τουΕισοδήματος, σύμφωνα με ταοποίαγιανα εκπίπτεται μια δαπάνηθαπρέπει ναγίνεται εξολοκλήρουκαιαποκλειστι κά γιατηναπόκτησητου εισοδήματος. Από τη διατύπωση των διατάξεων των άρθρων 11
(1)και 5 13(ε) τωνπερί Φορολογίας τουΕισοδήματος Νόμων 1961-1989, προκύπτειότιγιαναεκπίπτεταιμιαδαπάνηγιασκοπούςΦόρου Εισοδήματος, θαπρέπει ταέξοδα που διενεργήθηκαν ναμη συ νιστούν Κεφαλαιουχικήδαπάνη,αλλά νααναφέρονταιστα έξο δατηςεπιχείρισης (Revenue Expenditure)καιαπαιτείταιόλοτο 10 ποσό ναέχει δαπανηθείγια τηνκτήσητουεισοδήματος και μό νο γι,*αυτό το σκοπό (Βλ. Georghiades v.Republic
(1972)3 C.L.R. 157,Hadjiyiannis v.Republic (\966) 3C.L.R. 338). Μιασειράδικαστικώναποφάσεωνυποστηρίζουνότιοικανόνες 15 αυτοί εφαρμόζονται,όχιμόνο αναφορικάμεποσά πουχρησιμο ποιούνταιωςκεφάλαια,αλλάεπίσηςκαισεό,τιαφοράτουςτόκους πουκαταβάλλονταιπάνωσταποσά αυτά.Έτσι ηπληρωμήτόκων πουπληρώθηκανγιαχρέοςπουχρησιμοποιήθηκεωςκεφάλαιοστην επιχείρηση,δενεπιτρέπεταιως έκπτωσηαπό τοφορολογητέο εισό- 20 δηματου φορολογουμένου (P.Lanitis&SonsInvestmentsLtdv. Republic
(1984)3(B)C.L.R.1588,MiratorBeachLtdandAnother v.Republic
(1988)3(A) C.L.R. 281 καιStarMedicineImportersv. Republic,αρ.υπόθεσης649/85,πουεκδόθηκεστις 18/2/1988καιδεν έχειακόμαδημοσιευτεί). 25 Για τους ίδιους λόγους, ηαπόφασητου καθ' ουηαίτηση2 ήταν λογικά επιτρεπτήναμην επιτρέψει καιταέξοδαγια τη συ ντήρηση του διαμερίσματος στη Λεμεσό και φορολογικές εκ πτώσεις αναφορικάμεταέπιπλα. 30 (β)Έξοδα υποτροφίας ΜαρίαςΚυποιανού. Αναφορικά μετην απαίτησητης αιτήτριαςΕταιρείαςγιααφαί ρεσηαπότοφορολογικό τηςεισόδηματωνεξόδωνυποτροφίαςτης 35 Μαρίας Κυπριανού,θυγατέρας τουΔιευθύνοντα Συμβούλουτης αιτήτριας Εταιρείας,γιαπαρακολούθησησπουδών σταΟικονομι κά καιΔιεύθυνση Επιχειρήσεως, ο δικηγόρος τηςαιτήτριαςειση γείται ότιαυτήβασίζεται αποκλειστικά στοάρθρο 11
(1)του περί Φορολογίαςτου Εισοδήματος Νόμου, τοοποίο ρητάαναφέρειότι 40 προς εξεύρεση τουφορολογητέου εισοδήματος κάποιου προσώ που,αφαιρούνταισανέκπτωσηόλεςοιδαπάνεςτιςοποίεςτοπρό σωπουφίσταταιεξολοκλήρουκαιαποκλειστικάγιααπόκτησητου εισοδήματος. Οδικηγόρος,υποστήριξε ότιτοσυνολικόποσό των 4192 3 AAA. 5 10 15 20 Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν.Δημοκρατίας Κούρρης, Δ. £15,826πουκαταβλήθηκεαπότην αιτήτριαγιανακαλύψει τα έξο δα σπουδών της Μαρίας Κυπριανού μεταξύ 1980 και 1983 στην Αγγλία σταΟικονομικάκαιΔιεύθυνση Επιχειρήσεως, έγινε μεσκο πό την καλύτερη επάνδρωση και στελέχωση του προσωπικού της αιτήτριας Εταιρείαςκαι την απόκτηση περισσότερου εισοδήματος και για τούτο τα έξοδα αυτάπρέπει να αφαιρεθούναπότο φορο λογητέο εισόδημα της αιτήτριας Εταιρείας, ως έξοδα γενόμενα αποκλειστικά και εξ ολοκλήρου για την απόκτηση εισοδήματος. Ο δικηγόρος τηςαιτήτριαςέκανεαναφοράστην υπόθεση Wickwar ν. Berry [1963]2 All E.R. 1058 προς υποστήριξη της εισήγησης του. Ο δικηγόρος των καθ' ων η αίτηση, ισχυρίστηκε ότι εκτός από το ότι τα έξοδα αυτά δεν εκπίπτονται για σκοπούς Φόρου Εισοδήματος, γιατί έγιναν χαριστικά λόγω της συγγένειας της Μαρίας Κυπριανού με το Διευθύνοντα Σύμβουλο της αιτήτριας Εταιρείας, δεν εκπίπτονται και για το λόγο ότι τα έξοδα που διενεργήθηκαν συνιστούν κεφαλαιουχική δαπάνη (Capital Expenditure) και δεν αναφέρονται στα έσοδα της επιχείρησης (Revenue) και επιπλέον η δαπάνη δεν έγινε εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά για την κτήση εισοδήματος. 30 Ο δικηγόρος των καθ' ων ηαίτηση,προς υποστήριξη της ειση γήσεως του, βασίστηκε στις εξής αποφάσεις:Atherton v. British Insulated and Helsby Cables Ltd. [1926] A.C. 205, Vallambrosa Rubber Co. Ltd. v. Farmer [1910] 5 T.C. 529, Jeffs v. Ringtons Ltd. [1986] 1All E.R. 144, Georghiades v. Republic (ανωτέρω), Regent Oil Co. Ltd v. Strick [1965]43 T.C. 1, G.Pavlou Textiles Industries Ltd. v. Δημοκρατίας
(1989)3(Δ) Α.Α.Δ. 2545, Strong and Co. of Romsey Ltd. v. Woodi'field,5T.C.215, Manufacturers Life Insurance Co. v.Republic
(1967)3 C.L.R. 460. 35 Η διάκριση μεταξύ κεφαλαιουχικής δαπάνης και δαπάνης που αναφέρεται στα έξοδα της επιχείρησης, δεν είναι καθόλου εύκολη και κάθε περίπτωση εξαρτάταιαπόταδικά της περισταηκά (Cristides v. Republic
(1967)3 C.L.R. 332). 25 Τα γνωστά κριτήρια/γνωρίσματα είναι δύο, αν και αυτά δεν είναι απόλυτα: 40 (α)Τοπρώτοείναι ηδιάκριση μεταξύ Πάγιου Κεφαλαίου (Fixed Capital) και Κυκλοφορούντος Κεφαλαίου (Circulating Capital). Η δαπάνη που έχει σχέση με το πρώτο είναι κεφα λαιουχική,ενώ ηδαπάνηπουέχει σχέσημετοδεύτεροδεν εί ναι (Βλ. Halsbury's Laws of England, 3η Έκδοση,Τόμος 20, 4193 Κούρρης,Α. Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1990)σελίδες 161-162). (β)Τοδεύτεροκριτήριο/γνώρισμαπουείναικαιτοπιογνωστό, διατυπώθηκε στην υπόθεση Atherton (ανωτέρω), όπου ο Viscount Cave είπεταεξής: "When an expenditure is made not only once and for all, but with aview tobringingintoexistence anasset oradvantage for theenduring benefit of atrade,I think thereisverygood reason (in the absence of special circumstances leading to an opposite conclusion) for treating such an expenditure as properly attributable not to revenue but to capital." 5 10 Εξάλλου, στην υπόθεση VallambrosaRubber Co. Ltd. v. Farmer(ανωτέρω) στη σελίδα 536, ο Lord Dunedin αναφέρει τα 15 εξής: "... but in a rough way Ithink it is noa bad criterion of what is capital expenditure as against what is income expenditure to say that capital expenditure is something that is going to be 20 spent once andfor all andrevenue expenditure is athing thatis goingto recur every year ...". Τέλος, στην υπόθεσηJeffs v. Ringtons Ltd. (ανωτέρω), το νίστηκε ότι κεφαλαιουχικήείναι η δαπάνη όταν δεν είναι επαναληπτική και γίνεται μια μόνο φοράκαι αποβλέπει στην εξα σφάλισηενός ευεργετήματος διαρκείας. Από τα πιο πάνω αποσπάσματα, προκύπτει καθαράότι σε περίπτωση που μια δαπάνηδεν είναι επαναληπτικήκαιγίνεται μια φορά και αποβλέπει στην εξασφάλιση ενός ευεργετήματος διαρκείας,ηδαπάνηαυτήθεωρείταικεφαλαιουχική. 25 30 Εφαρμόζοντας το σκεπτικό της πιο πάνωαπόφασης σταγε γονότα της επίδικηςυπόθεσης,είναι φανερόότι ταέξοδασπου- 35 δών που καταβάλλει η Εταιρείαγια την κόρη του Διευθύνοντα Συμβούλου της, έστω και ανδε θεωρηθεί ότι έγινε για οικογε νειακούς σκοπούς αλλά για εμπορικούς σκοπούς προς όφελος της Εταιρείας,δε συνιστούν επαναληπτική(recurrent) δαπάνη, αλλάδαπάνηπουέγινε μιαφοράκαιαποβλέπειστην εξασφάλι- 40 ση ευεργετήματος διαρκείαςκαιyC αυτόσυνιστάκεφαλαιουχι κήδαπάνηκαιδεν εκπίπτεταιγιασκοπούς εισοδήματος. Επίσης, είμαι της γνώμης ότι ταυπόαναφορά έξοδαδεν εκ4194 3 ΑΛΛ. Λεωνίδας Κυπριανού και ΥιόςΛτδ ν.Δημοκρατίας Κούρρης, Δ. πίπτονται,γιατί ηδαπάνηδεν έγινε εξ ολοκλήρου και αποκλει στικά γιατην κτήση του εισοδήματος. 5 10 15 20 25 30 Σύμφωνα με το άρθρο 11
(1)των περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμων, για να εξευρεθεί το φορολογητέο εισόδημα οποιουδήποτε προσώπου, εκπίπτονται όλες οι δαπάνες τις οποίες τοπρόσωποτούτουπέστηεξ ολοκλήρου και αποκλειστι κάγιατην κτήση του εισοδήματος. Στηνυπόκρίση υπόθεση,ο σκοπός της δαπάνηςδεν ήτανγια τηνκτήσητουεισοδήματος,αλλάγιαπροσωπικούςκαι οικογενει ακούς λόγους, επειδή η φοιτήτρια ήταν κόρη του Διευθύνοντα ΣυμβούλουτηςΕταιρείας. Αλλά,ακόμηκαιανηδαπάνηαυτήέγι νεκαιγιατηνκτήσητουεισοδήματος,δενέγινεεξολοκλήρου και αποκλειστικά για το σκοπό αυτό, αλλά υπήρξε και προσωπικό όφελος τόσο του Διευθύνοντα Συμβούλου και πατέρατηςφοιτή τριας,όσο καιτης ίδιαςτηςφοιτήτριας, ηοποίαμορφώθηκε. Στην υπόθεση Wickwar v. Berry (ανωτέρω),αποφασίστηκε στην Αγγλία ότι ταέξοδαταοποίαγίνονται γιατην τεχνικήκα τάρτιση υπαλλήλων, επιτρέπονται ως έκπτωση απότο φορολο γητέο εισόδημα, έστω και αν οι υπάλληλοι τυγχάνουν να είναι τέκνα των φορολογουμένων. Πρέπει νασημειωθεί, ότι η υπόθε ση εκείνη, αφοράέξοδα για τεχνική κατάρτιση υπαλλήλων και αποφασίστηκε με βάσηειδική Νομοθετικήδιάταξηπουυπάρχει στην Αγγλία,το άρθρο 141 του IncomeTax Act 1952,παρόμοια της οποίαςδεν υφίσταταιστην Κύπρο. Επίσης, σχετική είναι η υπόθεση ΚυριάκοςΤνλλή & Σία ν. Δημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ.
- (γ)Αποσβέσεις ιδιωτικού αυτοκινήτουJN
- 35 40 Η αιτήτρια Εταιρεία,ζήτησε εκπτώσεις στο φορολογητέο εισόδημα,αναφορικάμεαποσβέσειςγιατοιδιωτικόαυτοκίνητοJN
- Όσον αφοράτηζητηθείσα απόσβεση του αυτοκινήτου JN613, αυτήδενήτανδυνατόναπαραχωρηθεί,γιατί τοάρθρο 12τουπε ρί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμου, όπως τροποποιήθηκε απότο άρθρο2 του Νόμου8/79, ρητάαποκλείει τη συμπερίληψη ιδιωτικών οχημάτων όπως καθορίζεται στο ίδιο άρθρο από τον όρο "Εγκαταστάσεις και Μηχανήματα" (Βλ. Melik Melikian & Co. Ltd v. Republic
(1983)3(B) C.L.R. 1324, StilviGeneral CleanersLtd v. Minister of Finance andAnother
(1988)3(A) 4195 Κούρρης, Δ. Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1990)C.L.R.51 και Ν.Παύλου(Βωνιάτης) Ατδ ν.Δημοκρατίας
(1989)3(Γ)Α.Α.Δ. 1559). Τοδεύτερο ερώτημαπουεγείρεται απότοδικηγόρο της αιτήτρίας Εταιρείας,είναι κατά πόσο ο προαναφερθείς Νόμος 8/79 αντίκειται προς το άρθρο24.3 τουΣυντάγματος. 5 Ανεξάρτητα απότη Συνταγματικότηταήμητου προαναφερ θέντος Νόμου,στην παρούσαυπόθεση δεν υπήρξε αναδρομική εφαρμογή αυτού του Νόμου,καθότι ηζητηθείσα από την αιτή- 10 τρία Εταιρεία απόσβεση ιδιωτικού αυτοκινήτου αφορά το φο ρολογικό έτος 1979 (έτος εισοδήματος 1978). Τοπιοπάνωθέμα,εξετάστηκε στην υπόθεση Melikian & Co. Ltd. v.Republic (ανωτέρω), όπου υιοθετήθηκε το σκεπτικό της υπόθεση Hadjikyriakos &Sons Ltd, 5 Α.Α.Ε.Δ. 22, στις σελί δες 29-30,όπου τονίστηκε ότι δεν τίθεται ζήτημααναδρομικής εφαρμογής του Νόμου 8/79. 15 (δ)Μέρος εξόδων συντήρησης των αυτοκινήτων. 20 Οι καθ' ων η αίτηση δεν επέτρεψαν μέρος των εξόδων των αυτοκινήτων τα οποία χρησιμοποιούνται στην επιχείρηση. Εί ναι παραδεκτότο γεγονός ότι τααυτοκίνητατων αιτητώνταξι δεύουν ανάολόκληρη την Κύπρο για σκοπούς της επιχείρησης 25 τους. Ο δικηγόρος της αιτήτριας Εταιρείας, εισηγήθηκε ότι η απόφαση των καθ'ων η αίτηση να μην επιτρέψουν μέρος των εξόδων των αυτοκινήτων,είναι παράλογηκαι αυθαίρετη. Ο δικηγόρος των καθ' ων ηαίτηση,υποστήριξε ότι ο καθ'ου η αίτηση 2, αφού έλαβε υπόψη όλα τα γεγονότα, αποφάσισε ότι μέρος των εξόδων δεν έγινε εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά προςκτήσητου εισοδήματος τηςαιτήτριαςΕταιρείαςκαιγι'αυ τό ηαπόφασητουκαθ'ουηαίτηση2να μηνεπιτρέψει μέρος των εξόδων, ήτανεύλογα επιτρεπτή υπότις περιστάσεις. 30 35 Όπως φαίνεταιαπότην ένσταση,παράγραφος 10(β),OL αιτητές ζήτησαντα έξοδα γιατησυντήρηση πέντε αυτοκινήτων, από τα οποία τρίαήταν ιδιωτικά,έναVan και ένα Pick-up και είμαι της γνώμης ότι ήτανεύλογα επιτρεπτό στον καθ'ουηαίτησηνα 40 μην επιτρέψει μέρος των εξόδων,γιατί δεν έγιναν εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά προς κτήση του εισοδήματος της αιτήτριας Εταιρείας. 4196 3 ΑΛΛ Λεωνίδας Κυπριανού και Υιός Λτδ ν. Δημοκρατίας Κούρρης, Δ. (ε)Μέρος εξόδων ταξιδιών στο εξωτερικό. 5 Ηαπόφασητωνκαθ'ωνηαίτησηναμηνεπιτρέψουν μέροςτων εξόδων ταξιδιών στο εξωτερικό, δεν υποστηρίζεται απόταγεγονότατηςυπόθεσης. EivaLγνωστό ότι ταξενοδοχεία στην Ευρώπη είναι πάρα πολύ ακριβάκαι ταποσά ταοποίαοι αιτητέςζητούν να αφαιρεθούν,είναι λογικά. Οι αιτητές,ζητούσαντηναφαίρεση £60τηνημέρακαικατάτηγνώμη μουδεν ήτανλογικά εφικτόγια τουςκαθ' ων ηαίτηση2ναμηντους επιτρέψει τοποσόαυτό. 10 Γιατο λόγοαυτό,το επιχείρημα της αιτήτριας Εταιρείαςευ σταθεί καιη απόφασητουκαθ'ουηαίτηση2επίτουθέματος αυ τούακυρώνεται. 15 Τέλος,θαεξετάσω την εισήγησητης αιτήτριας Εταιρείας, να μηνεπιτρέψει τοΔικαστήριο τον πρόσθετο φόρο 10%πουαπαι τείται δυνάμει του άρθρου 29
(1)του περί Βεβαιώσεως και Ει σπράξεως ΦόρωνΝόμου. 20 Ηεπιφύλαξητουπιοπάνωάρθρου,προβλέπει ότι δενεπιβάλ λεται ο πρόσθετος Φόρος αν ο φορολογούμενος αμφισβητάτην φορολογία επίνομικού σημείου μηαποφασισθέντος απότοΔικα στήριο. Ο δικηγόρος της αιτήτριας,υποστήριξε ότι η επιφύλαξη του πιο πάνω άρθρου, εφαρμόζεται στην παρούσα περίπτωση, διότι τοΔικαστήριο γιαπρώτηφοράκαλείται νααποφασίσει,με ταξύάλλων,κατάπόσοοι διατάξειςτουάρθρου 12
(2)(δ)εφαρμό ζονται σε στοιχεία Πάγιου Ενεργητικού ταοποίαδε χρησιμοποι ούνται αποκλειστικάκαι μόνο γιατους σκοπούς της επιχείρησης. Ηθέσητης αιτήτριας Εταιρείας,είναι ότι το διαμέρισμα στη Λεμεσόαναφορικά μετοοποίοζητείταιηέκπτωση,χρησιμοποιείται αποκλειστικά απότουςαιτητέςγιατους σκοπούς της επιχείρησης τους,καιτο πιοπάνωνομικό σημείο εγείρεται μόνο αντοΔικα στήριο αποδεχθείτον ισχυρισμό των καθ' ων ηαίτησηότι τοδια μέρισμα χρησιμοποιείται μόνο μερικώς γιατους σκοπούςτηςεπιχείρησής τους. 25 30 35 40 Είμαι της γνώμης ότι κάτω από τα περιστατικά της υπό εκ δίκασηυπόθεσης αναφορικά μετοδιαμέρισμα στηΛεμεσό,επει δή αφοράνομικό σημείο μη αποφασισθέντος προηγουμένως, η επιφύλαξη του άρθρου 29
(1)εφαρμόζεται και δεν ήταν λογικά εφικτόγιατον καθ'ουηαίτησηναεπιβάλει τον πρόσθετο φόρο 10% αναφορικάμε την έκπτωση που ζητούσε η αιτήτρια Εται ρείαγιατο διαμέρισμα της στηΛεμεσό. 4197 Κούρρης, Δ. Λεωνίδας Κυπριανού καιΥιός Λτδ ν. Δημοκρατίας
(1990)Σανκατακλείδα:Οιαποφάσειςτων καθ' ωνηαίτησηαναφο ρικά με την προσφυγή 519/89 επικυρώνονται εκτός απότην απόφασητου καθ' ουηαίτηση ναμηνεπιτρέψει μέρος τωνεξό δων των ταξιδιών εξωτερικού καιτηςαπόφασηςτουκαθ' ου η αίτηση αναφορικά με την επιβολή πρόσθετου φόρου 10% που απαιτείται δυνάμει τουάρθρου29
(1)τουπερί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως ΦόρωνΝόμουαναφορικά μετοδιαμέρισμα στηΛε μεσόοι οποίες ακυρώνονται. Ηαπόφασημουστην προσφυγή519/89εφαρμόζεται καιστην προσφυγή 551/89,στοβαθμόκαι τηνέκταση που τηνεπηρεάζει. 5 10 Καμιά διαταγήγιατα έξοδα. Οι προσφυγές επιτυγχάνουν μερίκώςχωρίςέξοδα. 4198 15