clr/1990/1990_3_4213.pdf

(1990)ται με τα Αρθρα 28.1 και 24.1 του Συντάγματος, προϋποθέτει ίση μεταχείριση όλων όσων τελούν κάτωαπότις ίδιες συνθήκες και αποκλείει τηθέσπιση αυθαίρετων και αδικαιολόγητων δια­ κρίσεων. 5 2. Ηδιάκριση ηοποία θεσπίζεται με τον υπό κρίση νόμο από τις περιπτώσεις δωρεών για εκπαιδευτικούς, μορφωτικούς και φι­ λανθρωπικούς σκοπούς που διέπονται από το Αρθρο 11

(1)στ του Νόμου, δεν είναι αυθαίρετη ή αδικαιολόγητη. Ηδιαφορο­ ποίηση μεταξύ των δύοκατηγοριών είναι εύλογηκαι δικαιολο10 γημένη γιατί δεν τελούν κάτωαπότις ίδιες συνθήκες μιακαιτα κόμματα αποτελούν διαφορετικήκαι ιδιόμορφηκατηγορίααπό εκείνητωνεκπαιδευτικών,μορφωτικών ήφιλανθρωπικώνιδρυ­ μάτων. 15

1. Ο νομοθέτης διαθέτει ευρύτερη εξουσία κατάταξης επί φορο­ λογικών ζητημάτωναπόότι σε άλλαζητήματα,λόγω τουπολύ­ πλοκου της φοροθετικής προσαρμογής. Επιπλέον δεν μπορεί να επιτευχθεί απόλυτη ισότητα σε σχέση με τη φορολογία και στην πραγματικότητα δεν απαιτείται τέτοια προσέγγιση από την αρχή της ισότητας. 20
2. Ο υπόκρίση νόμος στοχεύει στη σύσταση και συντήρηση τωνπο­ λιτικώνκομμάτων,πουαποτελούναπαραίτητοθεσμόσεδημοκρα­ τικά πολιτεύματα,χάριντης επίτευξης των σκοπών τους με ελεύ25 θέροανταγωνισμόκαιισοτιμία.Δεναποτελείδεδυσμενήδιάκριση τογεγονός ότι ο ορισμός τουκόμματος πουυιοθετείται στον υπό κρίση νόμο είναι ο ίδιος μεεκείνον πουπεριέχεται στον περίΠο­ λιτικών Κομμάτων (Κτήση,ΚατοχήκαιΔιάθεσηΑκίνητης καιΚι­ νητής Ιδιοκτησίας)Νόμοτου
3. 30 Β. Υπό ΑρτεμίδηΔ.: Ο υπό κρίση νόμος παραβιάζειτην αρχήτης ισότητας πουκα­ τοχυρώνεται μετοΑρθρο28.1 και2τουΣυντάγματος,λόγω του 35 ότι οι πρόνοιες του θα συντελούν στη διαμόρφωση της λαϊκής βούλησης η οποία εκφράζεται μέσω των κομμάτων, μέσω του άνισου ανταγωνισμού, εφόσον σε αυτόν εισάγεται το οικονομι­ κό υπόβαθροτων υποστηρικτών των πολιτικών κομμάτων. Ως εκ τούτου είναι αντισυνταγματικός. 40 Γνωμάτευσηκατά πλειοψηφία ότι ο Νόμοςδεν είναι αντισυνταγματικός. 4214 3 ΑΛΛ. ΠρόεδροςτηςΔημοκρατίαςν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3) Σημείωση: Το κείμενο του Νόμου επισυνάπτεται στο τέλοςτης αποφάσεως. Αναφερόμενες υποθέσεις: 5 Republicv. ArakianandOthers

(1972)3C.L.R. 294, Antoniades and Others v.Republic

(1979)3 C.L.R. 641, 10 Panos Lanitis and Sons (Investments) Ltd v.Republic

(1984)3(B) C.L.R. 1588, ApostolouandOthers v. Republic

(1984)3(A) C.L.R. 509. 15 20 25 Αναφορά. Αναφορά από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στο Ανώτατο Δικαστήριο για γνωμάτευση, δυνάμει του Αρθρου 140 του Συ­ ντάγματος, κατά πόσο ο Περί Φορολογίας του Εισοδήματος (Τροποποιητικός)Νόμοςτου 1990 βρίσκεται σε αντίθεσηκαι εί­ ναι ασύμφωνος προς τις διατάξεις των Αρθρων 24.1, 28.1 και 179 τουΣυντάγματος. Μ. Τριανταφυλλίδης, Γενικός Εισαγγελέας, Λ. Λουκαΐδης, Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας, Ν. Χαραλάμπους, Ανώτε­ ροςΔικηγόρος τηςΔημοκρατίαςκαιΤ. Πολυχρονίδου,Δι­ κηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τον Αιτητή. Μ.Χριστοφίδης, γιατους Καθ'ων ηαίτηση. 30 Cur. adv. vult. 35 Α. Ν.ΛΟΪΖΟΥ, Π.: Στις 23 Μαρτίου 1990 ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καταχώρησε στο Ανώτατο Δικαστήριο, δυνάμει του Αρθρου 140 του Συντάγματος,Αναφορά για Γνωμάτευση κατά πόσο οΠερί Φορολογίαςτου Εισοδήματος (Τροποποιητι­ κός) Νόμος του 1990 βρίσκεται σε αντίθεση και είναι ασΰμφωνος προς τις διατάξεις των Αρθρων 24.1, 28.1 και 179 τουΣυ­ ντάγματος. 40 Ο πιο πάνω Νόμος ψηφίστηκε από τη Βουλή των Αντιπρο­ σώπων στις 8Φεβρουαρίου 1990, (τοκείμενο του Νόμου επισυ­ νάπτεται). 4215 Λοΐζου, Π. ΠρόεδροςτηςΔημοκρατίαςν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3)

(1990)Με τον υπό κρίση Νόμο τροποποιείται το άρθρο 8 των Περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νόμων του 1961 μέχρι (Αρ. 4) του 1989 ώστε να απαλλάσσονται φόρου εισοδήματος: "εισφορές που γίνονται σε κόμματα μέχρι ποσού τριών χιλιάδων λιρών από φυσικά πρόσωπα και μέχρι ποσού δέκα χιλιά­ δων λιρών από νομικά πρόσωπα, αναφορικά με κάθε φορολο­ γικό χρόνο." 5 Στις 9 Φεβρουαρίου 1990, η Βουλή των Αντιπροσώπων κοινοποίησε το Νόμο στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για έκδοση σύμφωνα με το Αρθρο 52 του Συντάγματος. 10 Στις 22 Φεβρουαρίου 1990, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας τον ανέπεμψε στη Βουλή των Αντιπροσώπων, δυνάμει του Αρθρου 51.1 του Συντάγματος, για επανεξέταση. 15 Και στις 8 Μαρτίου 1990, η Βουλή των Αντιπροσώπων τον επανεξέτασε και αποφάσισε να εμμείνει στην απόφαση της για τη ψήφιση του. 20 Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ύστερα από συμβουλή του Γε­ νικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας αποφάσισε πριν εκδώσει τον υπό κρίση Νόμο - σύμφωνα με το Αρθρο 52 του Συντάγμα­ τος - να ακολουθήσει τη διαδικασία του Αρθρου 140 του Συ- 25 ντάγματος καταχωρόντας την παρούσα Αναφορά. Το Ανώτατο Δικαστήριο στις 20 Ιουλίου 1990, άκουσε, τις απόψεις του Προέδρου της Δημοκρατίας και της Βουλής των Αντιπροσώπων, σύμφωνα με το Αρθρο 140.2 του Συντάγματος. 30 Το Ανώτατο Δικαστήριο ερεύνησε το θέμα που τέθηκε υπό την κρίση του και η Γνωμάτευση της πλειοψηφίας των Μελών του, Α. Ν. Λοΐζου, Προέδρου, και Δ. Δημητριάδη, Ι. Παπαδό­ πουλου και Ι. Χρυσοστομή, Δικαστών, είναι ηακόλουθη: 35 Πρώτο: Η αρχή της ισότητας και αναλογικότητας που δια­ σφαλίζονται από τα Αρθρα 28.1 και 24.1 του Συντάγματος προϋποθέτουν την ίση ή ομοιόμορφη μεταχείριση όλων που τε­ λούν κάτω από τις ίδιες συνθήκες. Αποκλείουν μόνο την, από το Νομοθέτη, θέσπιση διακρίσεων αυθαίρετων και όλως αδι­ καιολογήτων και δεν προκύπτει παραβίαση της αρχής της ισό­ τητας εφόσον πρόκειται περί ρυθμίσεως σχέσεων οι οποίες τε­ λούν κάτω από διαφορετικές πραγματικές συνθήκες. 4216 40 3 ΑΛΛ. Πρόεδροςτης Δημοκρατίαςν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3) Λοΐζου, Π. (Βλέπε Republic v.Arakian and Others

(1972)3 C.L.R. 294.) 5 10 15 20 Δεύτερο: Ηδιάκριση η οποία θεσπίζεται με τον υπό κρίση Νόμοαπότις περιπτώσεις δωρεών για εκπαιδευτικούς,μορφωτικούς και φιλανθρωπικούς σκοπούς που διέπονται απότοάρ­ θρο 11

(1)(στ)του Νόμου,δεν είναι αυθαίρετηή αδικαιολόγητη. Είναι γεγονός ότι υπάρχει διαφορά μεταξύ των δύο νομοθετι­ κών διατάξεων.Γιατί σύμφωνα μετην επιφύλαξητου πιοπάνω άρθρου στην περίπτωσηδωρεών ή συνεισφορών για τουςπροαναφερθέντες σκοπούς, "εν περιπτώσει ζημίας επισυμβάσης εντός του έτους κατά το οποίον εγένετοηδωρεά ή συνεισφορά, παν μέρος της ζημίας μέχρι του ύψους του ποσού της δωρεάςή συνεισφοράς δεν θαμεταφέρηταικαιδεν θασυμψηφίζηται μετά του εισοδήματος των επομένων ετών", προς ζημιά τουδωρητή. Αντίθετα παρόμοιαεπιφύλαξηδεν υπάρχει στην υπόκρίση διά­ ταξη. Αν δηλαδή παρουσιαστεί ζημία στο εισόδημα του εισφορέα σε κόμμα, τότε η ζημιά αυτή συμψηφίζεται με το εισόδημα των επομένων ετών. Η διαφοροποίησηόμως αυτήείναι εύλογηκαι δικαιολογημέ­ νη γιατί οι δύο κατηγορίες δεν τελούν κάτω από τις ίδιες συν­ θήκες μιακαι τακόμματααποτελούν διαφορετικήκαι ιδιόμορ­ φη κατηγορίααπόεκείνητων εκπαιδευτικών,μορφωτικών ή φι­ λανθρωπικών ιδρυμάτων. 25 30 35 40 Τρίτο: Πάνω σε ζητήματα φορολογικής φύσεως η νομοθετική διακριτικήευχέρεια διαθέτει μεγάλη ευρύτηταλόγωτουπολύπλο­ κου της φοροθετικής προσαρμογής-και πάνωσε ζητήματα φορο­ λογικής φύσεωςονομοθέτηςδιαθέτειευρύτερηεξουσίακατάταξης απ'ότι σε σχέσημε άλλα ζητήματα. Επιπλέον δεν μπορεί να επι­ τευχθεί απόλυτηισότητασεσχέση μετηφορολογίακαιστηνπραγ­ ματικότητα δεν απαιτείται τέτοια προσέγγιση από την αρχή της ισότητας. Πάνω σε ζητήματα φορολογίας το Κράτος δύναταινα επιλέξειεπαρχίες, αντικείμενα,πρόσωπα,μεθόδουςκαιακόμηποσοστά φορολογίας.Το Κράτος δενυπέχει υποχρέωση ναφορολο­ γήσειταπάντα,προκειμένουναφορολογήσει κάτι.ΤοίδιοτοΚρά­ τος δεν υπέχει υποχρέωση να απαλλάξει τους πάντες απότη φο­ ρολογία προκειμένου να απαλλάξει μερικούς. (ΒλέπεAntoniades and Others v.Republic

(1979)3 C.L.R. 641, Panos Lanitis and Sons (Investments) Ltd v.Republic

(1984)3(B) C.L.R. 1588, στη σελ. 1594, και Apostolou and Others v. Republic

(1984)3(A) C.L.R. 509, στησελ. 523.) Τέταρτο: Ηύπαρξη πολιτικών κομμάτων αποτελεί απαραί4217 Λοΐζου, Π. Πρόεδροςτης Δημοκρατίας ν. Βουλής των Λντιπροοώπων (Αρ. 3)

(1990)τητο θεσμό των Δημοκρατικών Πολιτευμάτων. Αυτόπροϋποθέ­ τει βέβαιατον ελεύθερο ανταγωνισμό κάτωαπό ίσες ευκαιρίες. Ηχρηματοδότηση τους απότην Πολιτεία,ήηπαροχήκινήτρων και ευκαιριών για χρηματοδότηση τους από άτομα ή οργανι­ σμούς εντάσσεται μέσαστο πνεύματηςσυστάσεως καισυντηρή5 σεως τους χάριν της επίτευξης των σκοπών τους με ελεύθερο ανταγωνισμό κατ' ισοτιμία. Μια τέτοια ισότητα μεταχείρησης παρέχεταινομικά μετονυπόεξέταση Νόμο.Δεν αποτελεί δεδυ­ σμενήδιάκριση το γεγονός ότι ο ορισμός του κόμματος πουυι­ οθετείται απότον υπό κρίση Νόμο είναι ο ίδιος με εκείνον που 10 περιέχεται στον περί Πολιτικών Κομμάτων (Κτήση,Κατοχή και Διάθεση Ακίνητης και Κινητής Ιδιοκτησίας) Νόμο του 1989, (Νόμος Αρ. 199 του 1989). Στονορισμό αυτόγίνεται διάκριση, όχι μεταξύκομμάτων εκ- 15 προσωπουμένων στη Βουλή και κομμάτων μη εκπροσωπουμέ­ νων, αλλά διάκριση που στηρίζεται πάνω σε λογικά κριτήρια ώστενακαλύπτει, είτε "κόμμαεκπροσωπούμενο στη Βουλή των Αντιπροσώπων, και οποιοδήποτε οργανισμό, ένωση ή ομάδα προσώπων, που κατά την αντίληψη του μέσου συνετού πολίτη, 20 με γνώση της εσωτερικής πολιτικής πραγματικότητας της Κύ­ πρου,θεωρείται ως πολιτικό κόμμα,δεδομένης της οργάνωσης, της δομής,των θεσμών, των στόχων και της απήχησης του στο κοινό καινοουμένου ότι στις τελευταίες εκλογές γιατην εκλογή Μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων έχει εξασφαλίσει ποσό- 25 στό ψήφωντουλάχιστο τρίατοις εκατόν του συνόλου των έγκυ­ ρων ψήφων ο' όλη τη Δημοκρατία." Η δε διάκριση μεταξύ κομ­ μάτων,οργανισμών,ενώσεων ήομάδωνπροσώπων,όπωςπροσ­ διορίζονται στον πιο πάνωορισμό, και ατόμων είναι πάλινεύ­ λογη,γιατί δεν είναι ταυτόσημες κατηγορίες. 30 Για τους πιο πάνω λόγους ο υπό κρίση Νόμος δε βρίσκεται σε αντίθεση και ούτε είναι ασύμφωνος προς τις διατάξεις των Αρθρων 24.1, 28.1, του Συντάγματος,και εφόσον δε βρίσκεται σε αντίθεση και ούτε είναι ασύμφωνος με τα πιο πάνω άρθρα 35 των οποίων έγινε επίκληση, δεν είναι αντισυνταγματικός ως αντίθετος ήασύμφωνος προς το Αρθρο 179 τουΣυντάγματος. Η παρούσα Γνωμάτευση κοινοποιείται σύμφωνα με το Αρθρο 140.2 του Συντάγματος στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και στη Βουλήτων Αντιπροσώπων. 4218 40 3 ΑΛΛ. Πρόεδροςτης Δημοκρατίαςν. Βουλήςτων Αντιπροσώπων (Αρ. 3) Λοΐζου, Π. ΝΟΜΟΣΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙΤΟΥΣΠΕΡΙΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣΤΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣΝΟΜΟΥΣΤΟΥ 1961 ΜΕΧΡΙ(ΑΡ.4)ΤΟΥ 1989 ΗΒουλήτων Αντιπροσώπων ψηφίζει ωςακολούθως:- 10 15 20 25 ^« 35 Συνοπτικός τίτλος 58 του 1961 4 του 1963 21 του 1966 60 του 1969 47 του 1973 37 του 1975 12του 1976 15του 1977 8 του 1979 40 του 1979 24 του 1981 41 του 1983 33του 1984 76 του 1984 14 του 1985 73 του 1985 80 του 1986 163 του 1987 301 του 1987 26 του 1988 109 του 1988 133 του 1988 173 του 1988 233 του 1988 14 του 1989 39 του 1989 101 του 1989 137 του 1989 1. Ο Νόμος αυτός θα αναφέρεται ως ο περί Φορολογίας του Εισοδήματος (Τροποποιητικός) Νόμος του 1990 και θα δια­ βάζεται μαζί με τους περί Φορολογίας του Εισοδήματος Νό­ μους του 1961 μέχρι (Αρ. 4) του 1989 (που στο εξής θα ανα­ φέρονται ως "ο βασικός νόμος") και ο βασικός νόμος και ο Νόμοςαυτόςθααναφέρονται μαζίωςοι περί Φορολογίαςτου Εισοδήματος Νόμοι του 1961 μέχρι 1990. Τροποποίηση τουάρθρου2του βασικούνόμου. 2. Το άρθρο 2 του βασικού νόμου τροποποιείται με την προ­ σθήκησ' αυτό,στηνκατάλληληαλφαβητικήσειρά τουακόλου­ θουνέου ορισμού: 199 του 1989 — -του 1990 "'κόμμα' σημαίνει πολιτικό κόμμα εγγεγραμμένο με βάση τις διατάξεις των περί Πολιτικών Κομμάτων (Κτήση, Κα­ τοχή και Διάθεση Ακίνητης και Κινητής Ιδιοκτησίας)Νό­ μων του 1989 και 1990". Τροποποίηση Τροποποίηση του άρθρου 11 " " του βασικού νό­ μου. 3. Το άρθρο 11 του βασικού νόμου τροποποιείται με την προσθήκη αμέσως μετά την παράγραφο (η1) αυτούτης ακό­ λουθης νέας παραγράφου:"(η2) εισφορές πουγίνονται σεκόμματαμέχρι ποσούτριών χι­ λιάδων λιρών απόφυσικάπρόσωπακαι μέχρι ποσούδέ­ κα χιλιάδων λιρών απόνομικά πρόσωπα,αναφορικά με *άθε φορολογικό χρόνο." 40 Τροποποίηση του άρθρου 15 του βασικού νόμου. 4. Τοάρθρο 15του βασικού νόμου τροποποιείται με τηναντικατάστασηαπότο εδάφιο

(5)αυτούτης φράσης "31ην Μαΐου 1989" (τρίτηγραμμή) με τηφράση"31ηνΔεκεμβρίου 1990". 4219 Πρόεδρος της Δημοκρατίαςν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3)

(1990)ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,Δ.:ΤοζήτημαπάνωστοοποίοκαλείταιτοΑνώ­ τατοΔικαστήριο ναγνωματεύσει στην Αναφορά πουκαταχώρισε ενώπιον τουοΠρόεδρος τηςΔημοκρατίας,σύμφωνα μετοΑρθρο 140του Συντάγματος, είναι κατάπόσοοπερί ΦορολογίαςτουΕι­ σοδήματος (Τροποποιητικός) Νόμοςτου 1990 ευρίσκεται σε αντίθεοηήείναι ασύμφωνος μεδιατάξειςτουΣυντάγματος. Ο υπό συζήτηση Νόμος θεσμοθετεί την ιδιωτικήχρηματοδότη­ ση των πολιτικών κομμάτων, από άτομα και νομικά πρόσωπα, προνοώντας μάλιστα και ως φορολογικό κίνητρο την έκπτωση τουποσού της εισφοράς κατάτονπροσδιορισμό του φορολογητέ­ ου εισοδήματος τουατόμουήνομικού προσώπου μέσα στοφορο­ λογικό έτος που γίνεται. Ηουσιαστική διάταξη τουνόμου έχειως εξής: 5 10 15 "

1. Το άρθρο 11του βασικούνόμου τροποποιείται μετηνπρο­ σθήκη αμέσως μετά τηνπαράγραφο (η1) αυτούτης ακόλουθης νέας παραγράφου:20 (η2) εισφορές που γίνονται σε κόμματα μέχρι ποσού τριών χι­ λιάδων λιρών απόφυσικά πρόσωπακαι μέχρι ποσού δέκαχι­ λιάδων λιρών απόνομικάπρόσωπα, αναφορικά μεκάθε φορο­ λογικό χρόνο." 25 Τοκρίσιμο ερώτημα πουεγείρεται είναι κατάπόσο οι πρόνοι­ ες του Νόμου είναι αντίθετες με τις διατάξεις του Αρθρου 28.1.2 του Συντάγματος, πουθεμελιώνουν τηγνωστή αρχήτης ισότητας. Είναιδεκτήη θέση πωςστο κοινοβουλευτικό πολίτευμα ταπο- 30 λιτικά κόμματασυνιστούν προϋπόθεσητης λειτουργίας του δημο­ κρατικού βίου. Η δε ύπαρξητους, ως παραγόντων πουδιαμορ­ φώνουν τη λαϊκή πολιτική βούληση, ασφαλώς απαιτεί οικονομι­ κούς πόρους. Γι' αυτό και σε ορισμένες χώρες με δημοκρατικό κοινοβουλευτικό σύστημα αναγνωρίζεταιως υποχρέωση της ίδιας 35 της πολιτείας να ενισχύει οικονομικά τα πολιτικά κόμματα. Με δεδομένη όμως την αρχή ότι πρωταρχική λειτουργία των κομμά­ των είναι η διαμόρφωση της λαϊκής βούλησης, προς την κατεύ­ θυνση βέβαια των επιδιώξεων ενός εκάστουαπόαυτά, καθίσταται επιτακτικός ο ελεύθερος ανταγωνισμός τους με ίσες προυποθέ- 40 σεις. Και εδώ ακριβώς ηπολιτικο-κοινωνική αυτήαρχήμετατρέ­ πεται σεσυνταγματική επιταγήμετις πρόνοιες τουΑρθρου28.1.2 του Συντάγματος μας,πουέχουν ως εξής: 4220 3 Α.ΑΛ. Πρόεδρος της Δημοκρατίαςν. Βουλήςτων Αντιπροσώπων (Αρ. 3) Αρτεμίδης, Δ. "28.1 Πάντεςείναι ίσοιενώπιοντουνόμου,τηςδιοικήσεωςκαι της δικαιοσύνης και δικαιούνται να τύχωσι ίσης προστασίας και μεταχειρίσεως. 5 10 2.Έκαστοςαπολαύειπάντωντωνδικαιωμάτωνκαιτωνελευ­ θεριών των προβλεπομένων υπότου Συντάγματοςάνευουδε­ μίας δυσμενούς διακρίσεως αμέσου ήεμμέσου εις βάροςοιου­ δήποτε ατόμου ένεκα της κοινότητος, της φυλής, τουχρώμα­ τος,της θρησκείας,της γλώσσης,του φύλου,των πολιτικών ή άλλων πεποιθήσεων,της εθνικής ήκοινωνικής καταγωγής,της γεννήσεως, τουπλούτου,τηςκοινωνικής τάξεωςαυτούή ένεκα οιουδήποτε άλλου λόγου, εκτός εάν διά ρητής διατάξεως του Συντάγματοςορίζηταιτοαντίθετον." (η υπογράμμισηδικήμου) 15 Ουπόκρίσηνόμοςπαραβιάζειτιςπιοπάνωπερίισότηταςδια­ τάξειςγιατους εξής λόγους: 20 25 30 35 40 Ηοικονομική υποστήριξη τωνπολιτικών κομμάτων απόιδιώτεςκαι νομικά πρόσωπαπροϋποθέτειοικονομική ευρωστείααπό τουςεισφορείς, οιοποίοικαιμεαυτότοντρόποπροωθούντο πο­ λιτικό κόμμαπουυποστηρίζουν,σεαντίθεση μεάλλαάτομαή νο­ μικάπρόσωπαπουδεδιαθέτουντηνοικονομική δυνατότηταχρη­ ματοδοτήσεως της δικής τους κομματικής επιλογής. Οι πρόνοιες συνεπώς του κρινόμενου Νόμου θα συντελούν στη διαμόρφωση της λαϊκής βούλησης μέσω του άνισου ανταγωνισμού, εφόσο σε αυτόν εισάγεται το οικονομικό υπόβαθρο των υποστηρικτών των πολιτικώνκομμάτων.Γι' αυτόακριβώςτολόγοβρίσκεται σεαντί­ θεσημετις αρχέςτης ισότητας πουδιασφαλίζονταιστο Αρθρο28 τουΣυντάγματος. Τοποθετώνταςτοζήτημαπιοαπλά*οιπρόνοι­ ες του υπόκρίση Νόμουαυθαίρεταευνοούν τους οικονομικά ευρωστότερους ιδιώτες ήνομικά πρόσωπα ώστε, μέσω του πολιτι­ κού τους κόμματος, να διαμορφώνουν δυναμικότερα τη λαϊκή βούληση.Συνεπακόλουθοαποτέλεσμα αυτούείναι οάνισος ανταγωνισμός των πολιτικών κομμάτων στην προσπάθεια τους να προωθήσουν τους σκοπούς τους στηβάσητουψηφοφόρου. Ηπιοπάνωκρισιολογία υποστηρίζεται καιαπότηνομικήεπι­ στήμη.Σταχυολογούμεπαρακάτωαποσπάσματααπότασυγγράμματα του καθηγητή Δημήτρη Τσάτσου "Προβλήματα Δημοκρα­ τίας", 2η έκδοση 1975, και Συνταγματικόν Δίκαιον, Επιτομή, 3η έκδοση
2. "Στακοινοβουλευτικά πολιτεύματαταπολιτικά κόμματα απο4221 Αρτεμίδης, Δ. Πρόεδρος της Δημοκρατίας ν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3)

(1990)τελούν τη λογική κι' επομένως την πολιτική προϋπόθεση της λειτουργίας τουπολιτεύματος." "κάθε χρηματοδότηση πολιτικής εργασίας οδηγεί σε εξάρτηση τουχρηματοδοτούμενουαπότοχρηματοδότη:στην περίπτωση των κομμάτων, επομένως, εξάρτηση είτε από το κράτος είτε από τις οικονομικές δυνάμειςπουτασυντηρούν. Τοπρώτοεί­ δος εξαρτήσεως δημιουργεί ζητήματααπόπλευράς τηςαρχής της λαϊκής κυριαρχίας,το δεύτερο είδος εξαρτήσεως δημιουρ­ γεί τονκίνδυνο ανισότηταςπροϋποθέσεων μεταξύτωνκομμάτων μεβάσητηνοικονομική ισχύ τουκοινωνικού τους υπόβα­ θρου." 5 10 "Ο θεσμός του κόμματος,ως θεσμός υλοποίησης και ουσια­ στικοποίησης της λαϊκής κυριαρχίας, ποοϋποθέτει τον 15 ΕΛΕΥΘΕΡΟανταγωνισμόκάτωαπό ΙΣΕΣποοϋποθέσεις. Η συνταγματική κατογυοωση των πολιτικών κοιιιιάτων δημι­ ουργεί τόσο νια τη νομοθετική όσο και για την εκτελεστική και τηδικαστικήλειτουργία τηΝΟΜΙΚΗΥΠΟΧΡΕΩΣΗ για κατογυοωση του ελεύθερου ανταγωνισμού κάτω από ίσες 20 προϋποθέσεις (Chancengleichheit). Στην Ελλάδαόμως ηισό­ τητα δυνατοτήτων δεν υπάρχει στην πραγματικότητα. Η ιδιωτική χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων στρέφε­ ται από τις οικονομικές δυνάμεις προς το κόμμα ή τα κόμ­ ματα που έχουν ή βρίσκονται κοντά στην πλειοψηφία. Η 25 κρατικήμηχανήλειτουργεί υπέρτουκυβερνητικούκόμματος. Τα μέσα ενημέρωσης είναι όργανατου κόμματος και όχι θε­ σμός της πολιτείας.Τελικά ούτε ηαπότο Σύνταγμαπροβλε­ πόμενη (άρθρο 29 & 2) δυνατότητανομοθετικής πρόβλεψης για κρατική επιχορήγηση, που θ' αποτελούσε μέσω προστα- 30 σίας των ασθενέστερων κομμάτων, έχει ψηφιστεί. Τέλος η εκλογική μαςνομοθεσία εμπεριέχει ρυθμίσεις πουκατάφορα παραβιάζουν την αρχή των ίσων δυνατοτήτων. Στο σημείο αυτό λοιπόν νομοθεσία και κρατική πρακτική παραβιάζουν μόνιμα και κραυγαλέα τη συνταγματική επιταγή, με την 35 οποία ταπολιτικά κόμματαπροάγονταιεπίσημα σε θεσμούς της πολιτείας και κατά την οποία βασικός κανόνας λειτουρ­ γίας τους είναι ΗΑΡΧΗΤΩΝ ΙΣΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ." (Τακεφαλαίαγράμματαείναι τουσυγγραφέακαιοι υπογραμμίσεις δικέςμου). Ο υπό κρίση Νόμος δεν προβλέπει στην ουσία φορολογικές ρυθμίσεις. OLδυναμικέςτουπρόνοιες αποβλέπουνστην ιδιωτική 4222 40 3 ΑΛΛ. 5 10 15 20 ΠρόεδροςτηςΔημοκρατίαςν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 3) Αρτεμίδης, Δ. χρηματοδότηση των κομμάτων πουαπολήγει στην άνιση μεταχεί­ ρισητόσο μεταξύτους,όσοκαιτωνπολιτών μεταξύτουςκαιένα­ ντι των κομμάτων,για τους λόγους που εξηγούμε πω πάνω. Η φορολογική υφή του Νόμου είναι τα φορολογικό κίνητρο που προνοεί γιατους χρηματοδότες,της έκπτωσης δηλαδήτου ποσού της εισφοράς προς τα κόμματα από το φορολογητέο εισόδημα τους. Μεαυτήτηδιάταξη,όμως,οκρινόμενος Νόμοςδίδειτηνευ­ χέρεια χρησιμοποίησης των εισοδηματικών δικαιωμάτωντηςπο­ λιτείας κατάτρόποεπιλεκτικό απόορισμένα πρόσωπα,φυσικάή νομικά,καιανάλογαμετηνοικονομικήτουςδυνατότητα,προςτα κόμματα της υποστήριξης τους. Είναι αυτή ακριβώς ηδιάταξη πουβρίσκεται σεαντίθεση μετις πρόνοιες του Αρθρου 28.1.2του Συντάγματος. ΟΝόμοςεπομένωςκρίνεταιωςαντισυνταγματικόςκαιαυτήτη γνωμάτευσηθακοινοποιούσαμε,σύμφωναμετοάρθρο 140

(2)του Συντάγματος,στον ΠρόεδροτηςΔημοκρατίαςκαιστηΒουλή των Αντιπροσώπων. Γνωμάτευση κατάπλειοψηφία ότι ο Νόμοςδενείναι αντισυνταγματικός. 4223