(1990)15 Μαρτίου, 1990 [Α. Ν.ΛΟΪΖΟΥ,Π.,ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ,ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, Δ/στές] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΦΕΙΔΙΑΣΕΚΤΩΡΙΔΗΣ, Εφεσείων-Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Εφεσιβλήτων-Καθ'ων ηαίτηση. (Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ.689). Αίτηση Ακυρώσεως — Αόγοι ακυρώσεως— Προκατάληψη — Έννοια και απόδειξη — Περιστάσεις μη στοιχειοθέτησηςτης στην κριθείσα περίπτωση. Δημόσιοι Υπάλληλοι —Προαγωγές — Προσωπικές Συνεντεύξεις — Η Ε.Δ.Υ. δεν υποχρεούται στην καταγραφή των ερωταποκρίσεων — Δεσμευτική νομολογία στηΔημοκρατία ν.Ποτούδηκ.ά.. Ο αιτητής επεδίωξε την ανατροπή της πρωτόδικης απόφασης που απέρριψε την προσφυγή του κατάτης τοποθέτησης του ενδιαφερόμενου μέρους στη θέση Γενικού Διευθυντή, Υπουργείο Γεωρ γίας &Φυσικών Πόρων. 5 10 Η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου, απορρίπτοντας την έφεση,αποφάσισε ότι: 1. Ηνομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου πάνωστο ζήτηματης έννοιας της "προκατάληψης" από διοικητικό όργανο έχει πρό σφατα ευθυγραμμιστεί στην απόφασητης Ολομέλειας τουΑνω τάτου Δικαστηρίου Louca v. Savva & Others and The Public 20 Service Commission&Others
(1989)3(A) C.L.R.
- Ακολούθησε αριθμός αποφάσεων δικαστών του Ανωτάτου Δι922 15 $ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 30 Εκτωρίόηςν.Δημοκρατίας καστηρίου, σε πρωτόδικη δικαιοδοσία,στις οποίες το ζήτημα( αντιμετωπίζεταικατάτον ίδιοουσιαστικάτρόπο. Η νομολογία . έχει ευθυγραμμιστεί μετην απόφαση στην υπόθεση Γιαννούλα Λούκα, σύμφωναμετηνοποίαταδιοικητικάόργαναθαπρέπει ναλειτουργούν αμερόληπτα,πράγμαπουδενισχύειότανυπάρ χει ειδικός δεσμός ήσυγγένεια. Ηαπόδειξηέλλειψηςαμερολη ψίας πρέπει ναβασίζεταιστα εκάστοτε γεγονότα. Στην υπόκρίσηυπόθεσηδενυπήρξεενώπιον τηςΕ.Δ.Υ. κανένα στοιχείο πουνααποδεικνύειμεροληψίατουαξιολογούντος λει τουργού Παπασολομώντος υπέρ του ενδιαφερομένου προσώ που. Βέβαιαθαήτανεπιθυμητόησχέσητουμετοενδιαφερόμε νο πρόσωπο ναγινότανγνωστή στην Ε.Δ.Υ. Γιατοουσιαστικό δίκαιο όμως στην κρινόμενη υπόθεσηπρέπει νααναφερθεί ότι, απότηνεξέτασητωνεμπιστευτικών εκθέσεων προκύπτειπωςτο ενδιαφερόμενο πρόσωπο ετύγχανε κατά ταπροηγούμενα χρό νια, πριν δηλαδήτωναξιολογήσεων τουκ.Παπασολομώντος, ψηλότερης βαθμολόγησης απόάλλο αξιολογούντα λειτουργό, τον κ. Χρίστου. Έτσι, ούτε καικατά αντικειμενική κρίσηδεν υφίσταται ζήτημα μεροληψίας υπέρ τουενδιαφερομένου προ σώπου. Ας σημειωθεί βέβαιαότιηκρίση τηςΕ.Δ.Υ. δενβασί στηκε μόνο στην βαθμολόγηση των υποψηφίων αλλά στη συστάθμιση όλων των κριτηρίων, σταοποίακαι υπερτερούσεέκ. δήλατοενδιαφερόμενοπρόσωπο.
- ΗΕ.Δ.Υ.δενείχε υποχρέωση νακαταγράψειτιςερωτήσεις και απαντήσειςκατάτηδιάρκειατων συνεντεύξεων, αλλά στο σχε τικό πρακτικότηςναμεταδίδει τηνκρίση της αναφορικάμε τη γενική εντύπωση πουάφησανοι υποψήφιοι κατάτη διάρκεια τηςπροφορικήςαυτήςεξέτασης,καιανυπήρχεδιαφωνία μετα ξύ των μελώντης,αυτήνακαταγραφεί. Ηέφεσηαπορρίπτεται χωρίς έξοδα. 35 Αναφερόμενες υποθέσεις: Louca v.Savva &Others
(1989)3(A) C.L.R. 672, Petsasv.Republic3R.S.C.C. 60, 40 PublicServiceCommission v.Potoudes&Others
(1987)3(C) C.L.R. 1591. 923 Εκτωρίδηςν.Δημοκρατίας
(1990)'Εφεση. Έφεση εναντίον της απόφασηςΔικαστή του Ανωτάτου Δικα στηρίου (Πικής,Δ.), πουδόθηκεστις21Νοεμβρίου,1986 (Αριθμός Προσφυγής 604/85),με την οποία απορρίφθηκεη προσφυγή του εφεσείοντα εναντίοντηςαπόφασηςτηςΕπιτροπήςΔημόσιας Υπη ρεσίας να διορίσει το ενδιαφερόμενο μέρος στη θέση Γενικού Δι ευθυντή,Υπουργείου ΓεωργίαςκαιΦυσικώνΠόρων,αντίτουεφε σείοντα. 5 10 Ε.Ευσταθίου, γιατον Εφεσείοντα-Αιτητή. Α. Παπασάββας, ΑνώτεροςΔικηγόρος της Δημοκρατίας,για τους Εφεσίβλητους-Καθ1 ων ηαίτηση. 15 Cur. adv.vult. Α. Ν.ΛΟΪΖΟΥ,Π.:Την απόφασητου Δικαστηρίου θαεκδώ σει ο δικαστήςκ. Χρ. Αρτεμίδης. 20 ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,Δ: Ηκρινόμενη έφεσηστρέφεται εναντίον της απόφασης δικαστή του Δικαστηρίου αυτού με την οποία απορ ρίφθηκεηπροσφυγήτου εφεσείοντα-αιτητή,πουπρόσβαλλε την απόφασητης καθ'ηςηαίτηση-Ε.Δ.Υ.να επιλέξει γιατηθέσηΓε νικού Διευθυντή το ενδιαφερόμενο πρόσωπο αντίτου ιδίου. Η 25 επίδικηαπόφαση της Ε.Δ.Υ.εδημοσιεύθη στην Επίσημη Εφημε ρίδα της Δημοκρατίας στις 19.4.85 και ο διορισμός ίσχυε από 15.4.85. Στηνπυκνογραμμένηαπόφασητουοπρωτόδικοςδικα στής ενδιατρίβει πάνωσε όλα τα νομικά ζητήματακαι πραγμα τικάγεγονότα πουαφορούντην υπόθεση καικαταλήγει στο συ- 30 μπέρασμαπως ηαπόφαση τηςΕ.Δ.Υ. ναεπιλέξει τοενδιαφερό μενο πρόσωπο για τη θέσηήταν αναπόφευκτη, εφόσον υπερτε ρούσε του αιτητή στην αξία, προσόντα και αρχαιότητα,όπως αδιαμφισβήτητα τεκμαίρεται απότους προσωπικούς φακέλους και εμπιστευτικές εκθέσεις. Επιπλέον το ενδιαφερόμενο πρόσω- 35 πο είχεκαλύτερη επίδοση απότον εφεσείοντα στις προσωπικές συνεντεύξεις με τηνΕ.Δ.Υ. Η αγόρευση του δικηγόρου του εφεσείοντα περιορίστηκε σε δύοσημεία,βάσει τωνοποίωνκαιπροσπάθησεναμαςπείσει να 40 ανατρέψουμετηνπρωτόδικηαπόφαση. Τοπρώτοαφοράστογε γονός ότι ο αξιόλογων λειτουργός για το ενδιαφερόμενο πρό σωπο,δηλαδήογενικός διευθυντής τουυπουργείου Γεωργίας κ. Παπασολομώντος,ήτανπνευματικόςπατέραςτηςκόρηςτου.Το 924 3ΑΛΛ. 5 10 15 20 ΕκτωρίΑηςν.Δημοκρατίας Αρτεμίόης,Δ. γεγονός αυτόδεν είχεγνωστοποιηθεί στην Ε.Δ.Υ. αλλά αναφέρ θηκε ενώπιον μας μετην παρουσίαση σχετικού εκκλησιαστικού πιστοποιητικού.Οδικηγόρος τουεφεσείοντα δεν εισηγείταιότι ηΕ.Δ.Υ.επέδειξε μεροληψία υπέρτουενδιαφερομένου προσώπου,αλλά, υποστηρίζει πως άντογεγονός αυτό εγνωστοποιείτο,ηίδιαηΕπιτροπήπιθανόνααποφάσιζεναμην λάβει υπόψη τις εμπιστευτικές εκθέσεις, πουετοίμασε οκ.Παπασολομώντος γιατοενδιαφερόμενο πρόσωπο. Τοδεύτεροζήτημαείναι ημηκαταγραφήτων ερωτήσεων και απαντήσεωνκατάτιςσυνεντεύξεις. Οδικηγόρος του εφεσείοντα εισηγείται πωςέπρεπε νακαταγραφούνσταπρακτικά,για να μπορεί το Δικαστήριο να ελέγξει την καταλληλότητα τους σε αναφορά μετηφύσητωνκαθηκόντωνπουαπαιτείηθέσητουγενικούδιευθυντή. Η νομολογία τουΑνωτάτου Δικαστηρίου πάνω στοζήτημα τηςέννοιαςτης"προκατάληψης" απόδιοικητικόόργανοέχειπρό σφατα ευθυγραμμιστεί στην απόφασητηςΟλομέλειας του ΑνωτάτουΔικαστηρίου ΓιαννούλαΛούκαχ.ά.ν.Δημοκρατίας
(1989)3(A)C.L.R.674. Ηπρώτη υπόθεση που αφοράστοθέμα είναιη Πέτσαςν. Δημοκρατίας
(1962)3Α.Α.Σ.Δ.60,όπου το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο είπε ταεξής στησελίδα 63,σεμετά φραση: 25 30 35 40 "ΑνηΕπιτροπήβάσιζετηναπόφασητηςπάνωστιςεκθέσεις καιτηνεπίδικηεπιστολή,τότεη απόφασητηςπιθανόναακυρω νόταν. Αυτό δενθαήταν απαραιτήτως έτσι, απλώς και μόνο επειδή ένας λειτουργός έκαμε μιαν έκθεσηπουαφορούσετον αδελφότου.Σεμιαχώρατουμεγέθους της Κύπρουπιθανό να μηνείναιδυνατόνααποφεύγεταιπάντοτε(παρόλοπουθαπρέ πει νααποφεύγεται)έναπρόσωπο ναυπηρετεί κάτωαπό ένα στενόσυγγενή,καικατάσυνέπειαοιικανότητεςτουνααξιολο γούνταιαπότοσυγγενή αυτό,παρόλοπουσετέτοιαπερίπτωση αναμένεται ότιησυγγένεια θααποκαλύπτεται.Εντούτοιςμια απόφασηαυτήςτης φύσεως δυνατόναακυρωνότανανηΕπι τροπήαπέδιδευπερβάλλουσα βαρύτηταστησύγκρισητων ικα νοτήτωνδύοδημοσίωνυπαλλήλωνπουγίνεταιαπόλειτουργό,ο οποίος,λόγωτηςσυγγένειας τουμεένααπόαυτούς,δυνατό να 'επέδειξε μεροληψία." Ακολούθησε αριθμός αποφάσεων δικαστών του Ανωτάτου Δικαστηρίου,σεπρωτόδικηδικαιοδοσία,στις οποίες τοζήτημα αντιμετωπίζεταικατά τονίδιοουσιαστικά τρόπο.Όπωςείπαμε 925 Αρτεμΐοης, Δ. Εκτωρώηςν. Δημοκρατίας
(1990)πιοπριν,ηνομολογία έχειευθυγραμμιστεί μετηναπόφασηστην υπόθεση Γιαννούλα Λούκα, που αναφέρεται πιο πάνω. Στην απόφασηαναφέρονταιταεξής σχετικά,σε μετάφραση: "Ογενικός κανόναςείναιότι ταδιοικητικάόργαναπουμε5 τέχουν σεμια συγκεκριμένη διοικητική διαδικασίαπρέπει να εμφανίζονταιότιενεργούν αμερόληπτα,πράγματο οποίοδεν μπορεί ναλεχθεί,γιαμιαπερίπτωσηόπουυπάρχειειδικόςδε σμός ήσυγγένεια που αφορά ταπρόσωπα που είναι αναμε μειγμένα σε αυτή τηδιαδικασίαή στοαποτέλεσμα της(δες 10 Χρίστουν. Δημοκρατίας
(1980)3Α.ΑΑ 437 στησελίδα 449). Όμωςκάθεέλλειψηαμεροληψίαςπρέπεινααποδεικνύεταιμε επαρκήβεβαιότητααπόγεγονόταπουεμφαίνονταιστουςεπίση μους φακέλους ήαπόλογικά συμπεράσματαπουτεκμαίρονται 15 από ταγεγονότα αυτά.(δες'Οβωνος ν.Δημοκρατίας
(1989)3 C.L.R.475.). Καικατάκανόναηύπαρξημεροληψίαςεξαρτάται πάντοτεαπόταγεγονότατηςκάθευπόθεσης.Τογεγονός καιμό νο ότιένα πρόσωπο μπορεί να κάμει έκθεσηπουαφορά στενό συγγενικό του πρόσωπο ήακόμηκαι τον αδελφότου δεν ακυ- 20 ρώνει αφ' εαυτούτηδιοικητικήδιαδικασίακαιπαρόλοπουπρέ πεινααποφεύγεται " Καιπροχωράηαπόφασημετοαπόσπασμααπότην υπόθεση Πέτσας ν.Δημοκρατίας, τοοποίο καιπαραθέτουμε πιοπάνω αυτούσιο. 25 Στην υπό κρίση υπόθεση δεν υπήρξε ενώπιον της Ε.Δ.Υ. κα νένα στοιχείο πουνααποδεικνύει μεροληψία του αξιολογούντος λειτουργού Παπασολομώντος υπέρ του ενδιαφερόμενου 30 προσώπου. Βέβαιαθαήταν επιθυμητό ανησχέσητου μετο εν διαφερόμενο πρόσωπο γινόταν γνωστή στην Ε.Δ.Υ. Για τοου σιαστικό δίκαιο όμως στην κρινόμενη υπόθεση πρέπει ναανα φερθεί ότι, απότηνεξέταση των εμπιστευτικών εκθέσεων προ κύπτει πωςτο ενδιαφερόμενο πρόσωπο ετύγχανε κάταταπροη- 35 γούμενα χρόνια, πριν δηλαδήτων αξιολογήσεων του κ. Παπα σολομώντος, ψηλότερης βαθμολόγησης απόάλλο αξιολογούντα λειτουργό, τον κ. Χρίστου. Έτσι, ούτε και κατά αντικειμενική κρίση δεν υφίσταταιζήτημαμερολοψίας υπέρτου ενδιαφερόμε νου προσώπου.Ας σημειωθεί βέβαιαότιηκρίση της Ε.Δ.Υ.δεν 40 βασίστηκε μόνο στηβαθμολόγηση των υποψηφίων αλλά στησυστάθμκτη όλων τωνκριτηρίων, στα οποία και υπερτερούσε έκ δηλα το ενδιαφερόμενο πρόσωπο. 926 3 Α.Α.Δ. 5 Εκτωρίδηςν. Δημοκρατίας Αρτεμίδης, Δ. Αναφορικά με το δεύτερο ζήτημα,συμφωνούμε με την κρίση του πρωτόδικου δικαστή,ότι δηλαδή ηΕ.Δ.Υ.δεν είχε υποχρέ ωσηνακαταγράψειτις ερωτήσεις καιαπαντήσεις κατάτη διάρ κεια των συνεντεύξεων, αλλά στο σχετικό πρακτικό της να μεταδίδει την κρίση της αναφορικά με τη γενική εντύπωση που άφησαν οι υποψήφιοι κατάτη διάρκεια της προφορικής αυτής εξέτασης, και αν υπήρχε διαφωνία μεταξύ των μελών της,αυτή νακαταγραφεί.(Δες απόφασητηςΟλομέλειας στηνυπόθεση Δη μοκρατίαν.Ποτούδηςκ.ά.
(1987)3Α.Α.Δ. 1591). 0 Η έφεση επομένως απορρίπτεται αλλά δεν κάμνουμε οποια δήποτε διαταγήγια τα έξοδα. Ηέφεσηαπορρίπτεται χωρίςέξοδα. 927