(1991)18 Απριλίου, 1991 [ΠΙΚΗΣ, ΠΟΠΑΤΖΗΣ,ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/σές] ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ &ΑΛΛΟΙ, Αιτούντες", ν. ΤΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΔΙΑ ΠΛΕΟΝΑΖΟΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ, Καθ'ων ηΑίτηση. (Έφεση6ι' Υπομνήματος Αρ.-265), Έφεση με υπόμνημα — Αίτημα για αναπομπή του υπομνήματος στον Πρόεδρο του Δικαστηρίου Εργατικών Διαφορών yta επαναόιαη)πωσή του — Το ίδιο θέμαείχε εγερθείμεαίτηση για έκδοσηπρονο μιακού διατάγματος της φύσεως mandamus, αλλά είχε απορριφθεί πρωτόδικα και δεν είχεασκηθεί έφεση — Κατά πόσο μπορούσε να 5 εγερθεί ξανά στο Εφετείο, Ανώτατο Δικαστήριο — Δεν χωρεί αναθεώρηση της άσκησης και των αρμοδιοτήτων της δικαιοδοσίας ενός κλάδου του Ανωτάτου Διαστηρίου από άλλο κλάδο,παρά μόνομέσω έφεσης. Έφεση με υπόμνημα — Αφορά λόγους που συνεπάγονται νομικά ση- 10 μεία μόνο — Είναι πάντοτε εφικτή ηδιερεύνηση των λογικών προ εκτάσεων τεθέντος Θέματοςεφόσο κρίνεται αναγκαία για τηνεπί λυση της συγκεκριμένης διαφοράς. Οι εφεσείοντες με αίτημα τους ζήτησαν από το Εφετείο να αναπέμψει το υποβληθέν υπόμνημα στον Πρόεδρο του Δικαστή- 15 ρίου ΕργατικώνΔιαφορώνγιαεπαναδιατύπωση,ώστε νααντανα κλά επακριβέστερατους λόγους πουείχαν εγερθεί στην αίτηση για την υποβολήτου υπομνήματος.Το ίδιο ακριβώςαίτημαείχε εγερ θεί μεαίτησητων εφεσειοντωνγιαέκδοσηπρονομιακού διατάγμα τος της φύσεως mandamus, είχε απορριφθεί πρωτόδικα από το 20 Ανώτατο Δικαστήριο,και δεν είχεασκηθείέφεση. Αποφασίσθηκε ότι Αν και το Εφετείο έχει δικαιοδοσίανα αναπέμψειυπόμνημα για επαναδιατύπωση, στην υπό εξέταση περίπτωση το ίδιο ακρι βώς θέμα είχε ήδη λυθεί στην αίτηση για έκδοση διατάγματος 25 mandamus απόάλλο κλάδοτου Ανωτάτου Δικαστηρίουκαι οποια δήποτε απόπειρα επανεξέτασης του θέματος θα ισοδυναμούσε με αναθεώρησητης άσκησηςκαιτων αρμοδιοτήτωντης δικαιοδοσίας ενός κλάδου του Ανωτάτου Δικαστηρίου από άλλο κλάδο, έξω 320 1 Α.Α.Λ. Κνριάκου &άλλοιν.ΤαμείουΠλέον.Προσωπικού από τοπλαίσιο έφεσης. Εξάλλου,ήτανπάντοτεεφικτήηδιερεύνη ση των λογικών προεκτάσεων τεθέντος νομικού θέματος εφόσο εκρίνετο αναγκαίαγιατηνεπίλυσητηςσυγκεκριμένης διαφοράς. Τοαίτημα απορρίφθηκε. ^ Υποθέσειςποναναφέρθηκαν: Ια re Attorney - General of the Republic(AppL No. 11/90 dated 10.3.90)Stylianides v.Paschalides
(1985)1C.L.R. 49Patikkisv.MunicipalCommitteeofNicosia
(1984)1C.L.R. 802- 10 Glykisv.Municipal CommitteeofNicosia
(1985)1CL.R.206· Republic v.Thalassinos
(1991)3Α.Α.Δ. 203Thalassinos v.Republic (Recourses Now. 345/88, 10/89 and 747/89 dated24.10.90)Attorney - GeneraloftheRepublic v.Artemiou
(1991)2 CL.R. 150- 15 Markouliisv. CD. Hay&SonsLtd.
(1977)1C.L.R. 134. Αίτηση. Αίτηση,από τον Γενικό Εισαγγελέα τηςΔημοκρατίας γιααναπομπήστονΠρόεδροτουΔικαστηρίουΕργατικών Διαφορώνπρος επαναπροσδιορισμότων νομικών ερωτη20 μάτωνώστενααντανακλούντους λόγουςπουείχανεγερ θείστηναίτησηγιατηνυποβολήτου υπομνήματος. Μ. Τριανταφυλλίδης, Γενικός Εισαγγελέαςτης Δημο κρατίαςκαιΕ.Λο'ιζίδον (κα), Δικηγόροςτης Δημο κρατίας,γιατουςαιτητές- εφεσείοντες. 25 Λ.Σκορδής, γιατουςκαθ'ωνη αίτηση-εφεσίβλητους. ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ : Την απόφασητου Δικαστηρίουθα δώσει οδικαστήςκ.Γ. Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ,Δ. : Με ειδοποίηση τωνεφεσειοντων στο Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών γνωστοποιήθηκε η 30 πρόθεσητους ναεφεσιβάλουν τηναπόφαση τουΔικαστη ρίου που εκδόθηκεστις Υποθέσεις 144/89 και165/89, σε 321 Πικής, Δ. Κυριάκου& άλλοιν.ΤαμείουΠλέον. Προσωπικού
(1991)σχέσημε ταθέματαταοποίαπροσδιορίζονται στο συνο δευτικό πίνακα Α*. Σ' αυτόν καθορίζονται οι νομικοί λόγοι στους οποίους οι εφεσείοντες βασίζουν την έφεση τους,τους οποίουςζήτησανόπωςενσωματωθούν σευπό μνημαγιαυποβολήστο Ανώτατο Δικαστήριοπροςαναθε- 5 ώρηση των εγειρόμενων θεμάτων, βάσει των σχετικών διατάξεων του περί Ετησίων Αδειών μετ' Απολαβών Νόμουτου 1967 (Ν8/67 - άρθρο 12
(13)(ii)) (όπως τρο ποποιήθηκεαπότιςδιατάξειςτουαρθρ. 12
(3)(ϋ) του Ν5/ 73). Ο νόμος περιορίζει το δικαίωμα έφεσης σε νομικά 10 σημεία,καιαντικαθιστά την ειδοποίηση έφεσης,τοσύνη θεςμέσοάσκησηςέφεσης (Δ.35,ΘεσμοίΠολιτικήςΔικονο μίας), με υπόμνημα που υποβάλλεται απότον Πρόεδρο του δικαστηρίου. Οπροσδιορισμός των εγειρόμενων νο μικών σημείων και η διατύπωση τους, επαφίεται, μετά 15 την υποβολήτης σχετικής αίτησης,στον ΠρόεδροτουΔι καστηρίου. Ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου υπέβαλε στο Ανώτατο Δικαστήριο το υπόμνηματο οποίο αποτελεί το αντικείμενο της έφεσης. Μετά από μακροσκελή έκθεση τωνγεγονότων καιευρημάτωντουΔικαστηρίου,διατυπω- 20 νονται, προς επίλυση, ισάριθμα νομικά ερωτήματα με εκείνα που εκτίθενταιστην αίτησητου Γενικού Εισαγγε λέα, όχι όμως πανομοιότυπαστις λεπτομέρειες τουςκαι τοζητούμενο. Μεαίτηση του Γενικού Εισαγγελέα στο Ανώτατο Δι- 25 καστήριο,βάσει του αρθρ. 155.4 του Συντάγματος,επιδεί χθηκεη αναθεώρηση τηςαπόφασηςτουΠροέδρουτουΔι καστηρίου ΕργατικώνΔιαφορών,σεσχέσημετη διατύπω σητουυπομνήματος, καιη έκδοσηπρονομιακού εντάλμα τος Mandamus,γιατησυμπερίληψη στο υπόμνημααυτού- 30 σιων των νομικών λόγων που οι εφεσείοντες αξίωσαν όπωςπεριληφθούν στο υπόμνημαωςβάση τηςέφεσης.Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψετην αίτηση - Γενικός Ει σαγγελέας της Δημοκρατίας (Αίτηση Αρ. 11/90 ημερ. 10.3.90), κρίνοντας ότιδεν είχεθεμελιωθεί λόγοςγιαπα- 35 ρέμβασηστην άσκησητων εξουσιών του δικαστηρίουστη 1 διατύπωσητου υπομνήματος. Διαπιστώθηκε ότι το υπό μνημα "..:. εγείρει προςσυζήτηση την ουσίατωνθεμάτων γύρω απόταοποίαπεριστρέφεται η αμφισβήτηση." Στο σκεπτικό της απόφασης επισημαίνεται ότι η διατύπωση 4 ^ 322 1 Α.Α.Λ. Κυριάκου &άλλοι ν.Ταμείου Πλέον. Προσωπικού Πικής,Δ. 5 1Q 15 20 25 30 των εγειρόμενων νομικών θεμάτων αποτελεί ευθύνη του πρωτόδικου δικαστηρίου, και ότι το δικαστήριο δε δε σμεύεται ναδιατυπώσει τουπόμνημαή τανομικά θέματα των οποίων η υποβολή, γιασκοπούς έφεσης, επιζητούνται κατά τρόπο πανομοιότυπο προς εκείνο που επιδιώκει ο εφεσείων. Υποδεικνύεται επίσης ότι η σύνταξη του υπο μνήματος δεν αφίσταται του ενδεικνυόμενου* τρόπου διατύπωσης του,καιοι εκιθέμενοι λόγοι έφεσης περιορί ζονταισεκαθαρά νομικούς. Εναντίον της απόφασης δενασκήθηκεέφεση.Πριντην ακρόαση της έφεσης ο Γενικός Εισαγγελέας • ήγειρε εκ νέου ένστασηστηδιατύπωσητουυπομνήματος,μεαναφο ράστο περιεχόμενο τουκαι μεαίτηματην αναπομπήτου στον Πρόεδρο του Δικαστηρίου προς επαναπροσδιορισμό των νομικών ερωτημάτων, ώστε να αντανακλούν τους λόγους που είχαν εγερθεί στην αίτηση για την υπο βολή του υπομνήματος. Το αίτημα είναι ουσιαστικά το ίδιο με εκείνο που είχε εγερθεί με την αίτηση γιαπρονο μιακό ένταλμα Αιτ. 11/90, και σκοπεί στην επίτευξη του ίδιουστόχου,την πλήρωση κενού στην άσκησητων εξου σιών τουκατώτερουδικαστηρίου. Εξουσίες γιααναπομπή από το Εφετείο, αναγνωρίζουν, όπως εισηγήθηκε, προη γούμενες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου στις οποίες κρίθηκε ότι στα πλαίσια άσκησης της δευτεροβάθμιας δικαιοδοσίαςτου Ανωτάτου Δικαστηρίου παρέχεται εξουσία για αναπομπήτου υπομνήματος στο πρωτόδικο δικαστήριο προς αναδιατύπωση των ερωτημάτων, ο,ποτεδήποτε κρίνεται ότι αυτάδεν ανταποκρίνονταιστα εγερθέντα ερωτήματα,ήδε διατυπώνουν ευχερώς τανομικάθέματαταοποία εγείρονται. Ο Γενικός Εισαγγελέας επεσήμανε ότι τα θέματατα οποίαέχει ζητήσει νατεθούν προςκρίσηαπό το Ανώτατο Δικαστήριο, στη δικαιοδοσία εφετείου, είναι ύψιστης ση μασίας για τον καθορισμό του πλαισίου εφαρμογής του 35 περί Τερματισμού Απασχολήσεως Νόμου του 1967 (Ν 24/ 67, όπως τροποποιήθηκε - βλ. ιδιαίτερα Ν 6/73), και * (Βλ. Stylianides v.Paschalides
(1985)1CL.R. 49). 323 Πικής, Δ. Κυριάκου &άλλοιν.ΤαμείουΠλέον. Προσωπικού
(1991)των εξουσιών του Διαιτητικού Δικαστηρίου το οποίο εγκαθιδρύθηκε βάσει του περί Ετησίων Αδειών μετ' Απο λαβώνΝόμουτου 1967 (Ν8/67). Πιοσυγκεκριμένα,τίθε ται προς κρίση ηυποχρέωση του Ταμείου Πλεονάζοντος Προσωπικούπρος εκπλήρωση συμβατικώνυποχρεώσεων του εργοδότη προς εργοδοτούμενο τις οποίες παρέλειψε να εκπληρώσει, καθώςκαιηευθύνητου Ταμείου γιαικα νοποίηση αποφάσεων στις οποίες δεν είναι διάδικος, σε συσχετισμό με τις διατάξεις του αρθρ. 30 τουΣυντάγμα τος. 5 Ο κ. Σκορδής έφερε ένσταση εκ μέρους των εφεσειο ντων, στην αναπομπήτου υπομνήματος ενόψει της από φασηςτουδικαστηρίουστην Αίτηση11/90. Οποιαδήποτε προσπάθεια, εισηγήθηκε, για επανεξέταση των λυθέντων, με εκείνη την απόφαση, θεμάτων, θα συνιστούσε έμμεση 15 αναθεώρησητης απόφασηςτου δικαστηρίου στην υπόθε ση εκείνη, έξω και πέραν των ορίων δικαιοδοσίας του Εφετείου (άρθρο 11
(3)τουΝ 33/64). Υπέδειξε όμως ότι εφόσο τα θέματα τα οποία εγείρονται είναι νομικά,δεν εμποδίζεται το Ανώτατο Δικαστήριο, στην εξέταση τους, 20 να επεκταθεί στη διερεύνηση των προεκτάσεων τους σε συσχετισμό και συνάρτηση με το υπόβαθροτων γεγονό τωνταοποίασυνθέτουν τηδιαφορά. Εξετάσαμε μεπολλήπροσοχήτοεγερθέν θέμα,και κα ταλήξαμε ότι το αίτηματου Γενικού Εισαγγελέα πρέπει 25 να απορριφθεί. Ανεξάρτητα απότην εξουσία τουΑνω τάτου Δικαστηρίου στην άσκηση της δευτεροβάθμιαςδι καιοδοσίας του,βάσει του αρθρ. 11
(3)τουΝ 33/64,* να αναπέμψει υπόμνηματοοποίο υποβάλλεται προς επανα διατύπωση ή επαναπροσδιορισμό των λόγων της έφεσης, 30 η εγκυρότητα του υπομνήματοςδε μπορεί να αμφισβητη θεί εφόσο έχει κριθεί από αρμόδιοδικαστήριοότι εκθέτει τα εγειρόμενα θέματα,και ότι η εξουσία του κατώτερου δικαστηρίου ασκήθηκε σύννομα, μέσα στο πλαίσιο των * (Βλ. μεταξύ άλλων, Patlikisv. Mun. Committee Nicosia
(1984)1 CL.R. 802, και Giykis v. MunicipalCommittee of N'sia
(1985)1 CL.R. 206). 324 10 1 Α.Α.Δ. Κυριάκου &άλλοι ν.Ταμείου Πλέον. Προσωπικού Πικής,Δ. εξουσιών του. Οποιαδήποτεαπόπειρα εκ μέρους μας για επανεξέταση τουθέματος θαισοδυναμούσε μετην αναθε ώρηση της απόφασης στην Αίτηση 11/90 που βρίσκεται εκτός του πεδίου δικαιοδοσίας του εφετείου. Η μόνη 5 οδόςγιατην αμφισβήτησητηςαπόφασηςτουδικαστηρίου στην Αίτηση 11/90, ήταν μέσοέφεσης, βάσει του αρθρ. 11
(2)του Ν33/64. Όπωςκαι πρόσφαταέχει επισημανθεί, δενπαρέχεταιδικαιοδοσία,εκτός στοπλαίσιο έφεσης,για την αναθεώρηση της άσκησης και των αρμοδιοτήτων της 10 δικαιοδοσίαςάλλουκλάδουτου Ανωτάτου Δικαστηρίου (βλ. παρατηρήσειςτουΑνωτάτου Δικαστηρίου στιςΔημο κρατία ν. Θαλασσινού
(1991)3ΑΛΛ. 203, Γρηγόρης Θα λασσινόςν.ΕΛ.Υ. (Προσφυγές Αρ. 345/88,10/89και 747/ 89 ημερ.24.10.90) και Γενικός Εισαγγελέας ν. Αρτεμίου 15
(1991)2ΑΛΛ. 150). 20 25 30 35 Το επίδικο θέμα της διαδικασίας στην Αίτηση 11/90 ήταντο ίδιοακριβώςθέματοοποίοέχειεγείρειο Γενικός Εισαγγελέας στην παρούσαδιαδικασία,δηλαδή,ο προσ διορισμός, μέσο υπομνήματος,του αντικειμένου της έφεσης. Εφόσο κρίθηκε ότι τέθηκαν προς εξέταση κατάτην έφεση, κατά τον προβλεπόμενο τρόπο (βλ. Stylianides ν. Paschalides, ανωτέρω), τα εγειρόμενα με την αίτηση του εφεσείοντα θέματα, το θέμα θεωρείται λελυμένο, και οι διάδικοικωλύονται να επαναφέρουντο θέμαπροςεπανεξέταση στην παρούσαδιαδικασία. Οποιαδήποτε δεαπό πειρα επανεξέτασης του θέματος,θαισοδυναμούσε μετην άσκηση ελέγχου και τον υποσκελισμό της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, βάσει του αρθρ. 155.4 του Συντάγματος. Βάσει των σχετικών διατάξεων του του νόμου,έφεση(μέσουπομνήματος)εναντίον απόφασηςτου ΕργατικούΔικαστηρίου,χωρεί μόνογιανομικούς λόγους οι οποίοι, εξ αντικειμένου, συναρτούνται, στον προσδιο ρισμό του εύρους και των προεκτάσεων τους,με τουπό βαθρο των γεγονότων το οποίο εκτίθεται στο προοίμιο του υπομνήματος. Ηδιερεύνηση των λογικών προεκτά σεων τεθέντος νομικού θέματος, είναι πάντοτε εφικτή εφόσο κρίνεται αναγκαίαγιατην επίλυση της συγκεκριμέ νηςδιαφοράς.* * (Βλ. MarkouUis v. CD. Hay &SonsLtd
(1977)1CL.R. 134). 325 ιίικής,Δ. Κυριάκου &άλλοι ν.ΤαμείουΠλέον.Προσωπικού
(1991)Καιστην προκειμένηπερίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη τοκείμενο του υπομνήματος,δεδιαπιστώνουμε οποιοδή ποτε εμπόδιο στη διερεύνηση των υποχρεώσεων του Τα μείου για την κάλυψησυμβατικών υποχρεώσεων τουερ γοδότη οι οποίες δε σχετίζονται με τον πλεονασμό, ή οποιαδήποτε υποχρέωση του Ταμείου να ικανοποιήσει απόφασηστην οποίαδενείναιδιάδικος. Τοαίτημααπορρίπτεται. Η έφεσηορίζεταιγιαακρό αση στις 20/5/91, 3.30 μ.μ.. Ηαίτησηαπορρίπτεται. 326