(1991)23 Ιουλίου, 1991 [Α. ΛΟΙΖΟΥ,Π.,ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, ΠΙΚΗΣ, ΚΟΥΡΡΗΣ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥ ΛΟΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΠΟΓΙΑΤΖΗΣ,ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ,ΝΙΚΗΤΑΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,ΑΡΤΕΜΗΣ.ΚΩΝΣΤΑΝΠΝΙΔΗΣ,Δ/οτές] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΓΚΑΙΡΗ ΕΚΔΟΣΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΤΩΝ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ, 1986, ΦΡΙΞΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΔΡΑΚΟΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟ ΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ'ων η αίτηση. (Αρ. Υποθ. 10/84,394/84, 694/84, 698/84, 8/85, 16/85, 33/85, 57/85, 75/85, 140/85, 184/85, 228/85, 275/85, 281/85, 305/85, 370/85, 401/85,408/85, 409/85, 416/85, 479/85, 550/86,623/86,642/86, 682/86,708/86,634/84, 287/86 & 313/86,126/88, 557/87,1016/85,713/87, 823/ 87, 827/87, 848/87, 853/87, 855/87, 883/87, 966/ 87,1016/87, 932/88, 886/87, 773/88,450/87,547/88,588/ 88, 651/88,887/88,409 & 498/87,381/88,773/87,455/ 88,397/86, 35/88,531/88, 275/86, 869/85,149/86, 691/ 89,19/89,232/84,293/85,64/87,89/83). Αποφάσεις — Έγκαιρη έκδοση αποφάσεων — Αρθρα 30.2 και 35 τον Συντάγματος — Άρθρο 6
(2)της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπί νων Δικαιωμάτων (Ν 39/62)— Κκ 4 και 5 τον Διαδικαστικού Κα νονισμού για την Έγκαιρη Έκδοση Αποφάσεων των Δικαστηρίων τον 1986 — Αυτεπάγγελτη άσκηση εξουσίας από το Ανώτατο Δι καστήριο σε περίπτωση καθυστέρησης έκδοσης αποφάσεων από Δικαστή τον Ανωτάτου Δικαστηρίου. Το Ανώτατο Δικαστήριο διαπίστωσε ότι υπήρχε σοβαρή και αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην έκδοση επιφυλαχθεισών αποφά σεων από το Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Δ. Δημητριάδη. Αφού ετοιμάσθηκε κατάλογος των καθυστερημένων αποφάσεων, το Δικαστήριο, ασκώντας αυτεπάγγελτα τις εξουσίες του δυνάμει του κ.4 του Διαδικαστικού Κανονισμού για Έγκαιρη Έκδοση Αποφάσεων των Δικαστηρίων, 1986, ώρισε τις υποθέσεις ενώπιον της Ολομέλειας στις 8, 9 και 11 Ιουλίου. Με επιστολές του με αντίστοιχες ημερομηνίες, ο Δημητριάδης Δ. πληροφόρησε το Ανώ τατο Δικαστήριο ότι προτίθετο να εκδώσει τις αποφάσεις που αναφέρονταν σ'αυτές μέσα σε τακτές προθεσμίες. 696 1 Α.Α.Δ. Δράκος&άλλοιν.Δημοκρατίας Αποφασίσθηκε ότι: Το δικαίωμα του πολίτη να εκδικάζονται οι υποθέσεις του μέσα σε εύλογο χρόνο διασφαλίζεται σαν ανθρώπινο δικαίωμα τόσο με το άρθρο 30.2 του Συντάγματοςόσο και μετο άρθρο 6
(2)τηςΕυρωπαϊκής ΣύμβασηςΑνθρωπίνων Δικαιωμάτων (Ν39/62). Έχοντας υπόψη την υποχρέωση που επιβάλλει το α 35 του Συ ντάγματος στην νομοθετική, εκτελεστική και δικαστική εξουσία ναδιασφαλίζουν, η κάθεμιαμέσα σταπλαίσια των αρμοδιοτήτων της,την αποτελεσματική εφαρμογήτων δικαιωμάτωνπουκατοχυρώνονται με το Μέρος IIτου Συντάγματος,θα έπρεπε να εκδοθεί διάταγμα, δυνάμα του κ.5(β) του Διαδικαστικού Κανονισμού για Έγκαιρη Έκδοση Αποφάσεων των Δικαστηρίων, 1986, με το οποίο να διατάσσεται η έκδοση της απόφασης,στην κάθε συγκε κριμένη υπόθεση,μέχρι τηνημερομηνία πουείχεκαθορίσει ο εκδικάσας Δικαστής στις επιστολές του, και, σε περίπτωση μη συμ μόρφωσης, το θέμα θα επαναφερόταν αυτεπάγγελτα ενώπιον του Δικαστηρίου. 5 10 15 Εκδόθηκαν διατάγματα ως αναφέρεται πιο πάνω. 20 Αυτεπάγγελτηάσκηση εξουσίας. Αυτεπάγγελτη άσκησηαπότοΑνώτατο Δικαστήριο των εξουσιών που παρέχονται από το Διαδικαστικό Κανονι σμό για Έγκαιρη Έκδοση Αποφάσεων των Δικαστηρίων του 1986 για την έκδοση διατάγματος μετά την πάροδο 25 έξη μηνών απότην ημέρα που επιφυλάχθηκαν οι αποφά σεις. Α.Σ. Αγγελίδης, Α. Χαβιαράς, Μ.Κυπριανού,Α.Παπαχαραλάμπους, Ν. Παναγιώτου, Ν. Παπαενσταθίον, Ε. Ευ σταθίου,Μ. Χατζηπιέρας, Ν. Κληρίδου (κα), Α.Τιμόθη, 30 (κα),Ι. Τυπογράφος, Χ Πέτρου,Α. Σαρρής, Α.Αιάτσος, Α. Χριστοφίδον (δνις), Σ.Καραπατάκης, Μ.Μελίδης, Μ. Icoawov, Χρ. Τριανταφυλλίδης, Α. Παπακόκκινου (δνις), Α. Θεοφίλου, Α. Παπαφιλίππου,γιατουςαιτητές. ; Μ.Τριανταφυλλίδης, ΓενικόςΕισαγγελέαςμετηΤ. Πο35 λυχρονίδου,(δνις)Δικηγόρο της Δημοκρατίας Α, και τη Α. Δημητριάδου, (δνις),Δικηγόρο της Δημοκρατίας, για τουςκαθ'ωνη αίτηση. 697 Δράκος&άλλοιν.Δημοκρατίας
(1991)Α. Παναγιώτου, Γ. Κολοκασίδης, Ε. Φλουρέντζου, Ιωαννίδου(δνις), Χρ. Χριατοδούλου,Ν. Ζωμενής, Σ. Σπυριδάκης, Γ.Τριανταφυλλίδης, Α. Κωνσταντίνου, Ζ. Μοντάνιου (κα), Α. Δράκος, Μ. Χριστόφορου (δνις), για τα ενδιαφερόμενα μέρη. 5 Χρ. Χρύσανθου, Α. Θεοφίλου, Χρ. Μιτσίδης, Β. Χαράκης, γιατους ενάγοντες στις υποθέσεις ναυτοδικείου. Μ. Χριστόφορου (δνις),Α. Νεοκλέους, Γ. Χριατοδού λου, για τους εναγομένους στις υποθέσεις ναυτοδι κείου. 10 Α. ΛΟΙΖΟΥ Π.,ανάγνωσε την απόφασητου Δικαστη ρίου. Σύμφωνα με το Άρθρο 35 του Συντάγματος οι νο μοθετικές εκτελεστικέςκαιδικαστικέςαρχέςτηςΔημοκρα τίας υποχρεούνται να διασφαλίζουν κάθε μια, μέσα στα όριατηςαρμοδιότηταςτης,τηναποτελεσματική εφαρμογή 15 των διατάξεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα πουκατο χυρώνονται στο Μέρος II του Συντάγματος. Ανάμεσα σ' αυτά είναι και το δικαίωμαπουοκαθέναςέχεικάτω από το Άρθρο 30, παράγραφος2, του Συντάγματος,κατάτη διάγνωση των αστικών αυτούδικαιωμάτωνκαιυποχρεώ- 20 σεωνήοποιασδήποτεκατ'αυτούποινικήςκατηγορίας,να τύχει ενώπιον Δικαστηρίου ανεπηρέαστηςδημόσιαςακρο αματικήςδιαδικασίαςεντός ευλόγου χρόνου. Η αντίστοιχη διάταξη αυτής της πρόνοιας είναι το άρθρο 6, παράγραφος 1,της Σύμβασης των Ανθρωπίνων 25 Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης,που κυρώθη κε απότην ΚυπριακήΔημοκρατία μετον Κυρωτικό Νόμο Αρ. 39του 1962, καιπουέχεισύμφωναμετοΆρθρο 169.3 του Συντάγματος "αυξημένη ισχύ έναντι οιουδήποτε ημε δαπού νόμου", δημιουργώντας, έτσι πρόσθετα με τις συ- 30 νταγματικές,καιδιεθνείς υποχρεώσεις. Η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου για την εκ πλήρωση των υποχρεώσεων αυτών της Δικαστικής Εξου σίας επιλήφθηκε τουθέματοςτωνκαθυστερήσεων στηνέκ δοσηαποφάσεωναπό τοΑνώτατο Δικαστήριο. 698 35 1Α.Α.Δ. Δράκος&άλλοιν.Δημοκρατίας Α. Λοΐξον, Πρ. Ωςαποτέλεσμαδιαπίστωσεότι υπήρχεσοβαράκαιαδι καιολόγητη καθυστέρηση στην έκδοση επιφυλαχθεισών αποφάσεων από το Δικαστή Δ. Δημητριάδη. Μετά από ανεπιτυχείς προσπάθειες νααντιμετωπιστεί τοπρόβλημα 5 μεεσωτερικά μέτρα, τοΑνώτατο Δικαστήριοάσκησε αυτε πάγγελτα τις εξουσίεςπουτουπαρέχονταιαπότοΔιαδι καστικόΚανονισμό γιατηνΈγκαιρη ΈκδοσηΑποφάσεων τωνΔικαστηρίων του 1986, μιακαιοι διάδικοιδεν άσκη σαν το δικαίωμα που τους δίδει ο ίδιος Κανονισμός να 10 ζητήσουν από το Δικαστήριο την έκδοση διατάγματος μετά την πάροδοέξι μηνών απότην ημέραπουεπιφυλά χθηκαν οι αποφάσεις στις υποθέσεις των. ΟΔιαδικαστι κός αυτός Κανονισμός σκοπεί στη δημιουργία μηχανι σμού αυτοελέγχου της Δικαστικής Εξουσίας για την 15 εκπλήρωση των συνταγματικών της υποχρεώσεων γενικά καιτη διασφάλισητωνανθρωπίνωνδικαιωμάτωνειδικά. Οι Κανονισμοί4και5 προβλέπουν: 20 25 30 "4. Αν απόφασηπου επιφυλάχθηκε μετά τη δημοσί ευση του παρόντος Κανονισμού παραμένει επιφυλαγΜ-ένη για διάστημαπουυπερβαίνει τους εννέα μήνες η υπόθεσηορίζεταιαυτεπάγγελταενώπιοντου Ανωτάτου Δικαστηρίου γιατην έκδοση τουαναγκαίουυπότιςπε ριστάσεις διατάγματοςσύμφωνα με την παράγραφο 5 τουπαρόντοςΚανονισμού. 5. Κατά την εκδίκαση αιτήσεως που υποβάλλεται σύμφωνα με την παράγραφο 3(β)ήόταν επιληφθεί της υποθέσεως το Ανώτατο Δικαστήριο σύμφωνα με την παράγραφο4,τοΑνώτατοΔικαστήριοδύναται: (α) να διατάξει επανεκδίκαση της υποθέσεως ενώjtiovάλλουαρμόδιουΔικαστηρίου(β)ναδιατάξειτην έκδοσητης αποφάσεωςμέσα σε ταχτή προθεσμία και σε περίπτωση παραλείψεως συμ μορφώσεως επανεκδίκασητηςυποθέσεως απόάλλο αρ μόδιοΔικαστήριο699 Α. Λοΐζου, Πρ. Δράκος & άλλοιν.Δημοκρατίας
(1991)(γ)ναεκδώσει οποιοδήποτεάλλο διάταγμαπουκρί νεται αναγκαίο για την ορθή απονομή της Δικαιοσύ νης." Ετοιμάστηκε κατάλογος των καθυστερημένων αποφά σεων καιορίστηκανενώπιοντηςΟλομέλειας στις 8,9, και 5 11 Ιουλίουγια έκδοσηΔιαταγμάτωνκάτωαπό τονΚανο νισμό
- Δεν θα επεκταθούμε στα γεγονότα περισσότερο, μια και μαζί με τον τίτλο της κάθευπόθεσηςπαρατέθηκε και ηημερομηνία κατάτηνοποίαεπιφυλάχθηκεη απόφα ση στην κάθε μια ήτηδέσμηυποθέσεων πουείχαν συνεκ- 10 δικαστεί. ΟΔικαστής Δ.Δημητριάδης,μεεπιστολή τουημερομη νίας8Ιουλίου 1991,πληροφόρησετοΔικαστήριο ότιπρο τίθετο να εκδώσει τις ακόλουθες καθυστερημένες αποφά σεις στις ημερομηνίες που φαίνονται απέναντι από την κάθε μιααπόαυτές. Αρ. Υπ. 10/84 και394/84μέχρι τέλος Ιουλίου.Αρ. Υπ. 694/84κ.α.μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου.Αρ. Υπ. 550/86 κ.α.μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου, καιΑρ. Υπ. 634/ 84μέχριτέλος Αυγούστου. Με δεύτερη επιστολή ημερομηνίας 9 Ιουλίου 1991, 20 πάλιν πληροφορούσε το Δικαστήριο ότι οι αναφερόμενες σ' αυτήπιο κάτωαποφάσειςθα εκδοθούν μέχρι το τέλος Οκτωβρίου
- Υπ. Αρ.287/86, 313/86,126/88, 557/87,1016/85, 713/87, 823/87, 827/87, 848/87, 853/87, 855/87, 883/87, 966/87, 25 1016/87, 932/88,886/87, 773/88, 450/87, 547/88,651/88, και 887/
- Στις 11 Ιουλίου 1991 με επιστολή τουπάλιν πληροφό ρησε το Δικαστήριο ότι οι πιο κάτω αποφάσειςθαεκδο θούνμέχρι ταμέσαΝοεμβρίου. Α.Προσφυγές: Υπ. Αρ. 409/87, 498/87,381/88,773/87, 455/88, 397/86, 35/88,531/88, 275/86,869/85,149/86,691/88, και 19/89.Β. 700 ™ 1 ΑΛΛ. Δράκος&άλλοιν.Δημοκρατίας Λ. Λοΐζον,Πρ. ΑγωγέςΝαυτοδικείου: Αγ. Ναυτ.Αρ.308/78,232/84,293/85,64/87και89/
- 5 10 15 20 25 30 ·" .Όλες οι πιο πάνω επιστολές δίδονταν στα μέλη του Ανωτάτου Δικαστηρίου περί το μεσημέρι της αντίστοιχης ημέρας,ενώ ησυνεδρίαση της Ολομέλειας ήταν ορισμένη η ώρα3:30 τοαπόγευμα. Μετά την κλήση της κάθευπόθεσης, και τηλήψη των εμφανίσεων των δικηγόρων για τους διαδίκους,τοΔικα στήριο έκρινε ορθόνατουςπληροφορήσει γιατοπεριεχόμενο της κάθε σχετικής επιστολής, για τις υποθέσεις της ημέραςεκείνης καιτηνημερομηνίαπουοΔικαστήςδήλω νε ότι προτίθετο να εκδόσει την απόφασηστην κάθε υπό θεση. Χάριν συντομίας, και χωρίς να αναφέρουμετησυ γκεκριμένη δήλωση στην οποία προέβηκε ο κάθε δικηγόρος των αιτητών και των ενδιαφερομένων μερών, όπωςκαιο Γενικός Εισαγγελέας απόμέρους τωνκαθ'ων η αίτηση,θαμπορούσε ναλεχθεί ότι έγινανδύοδιαζευκτι κές εισηγήσεις: Όπως εκδοθεί από το Δικαστήριο, στην κάθε υπόθεση,Διάταγμακάτωαπότο πρώτοσκέλος του Κανονισμού 5(β)χωρίς ναπροχωρήσει τώραστην έκδοση διατάγματοςσεπερίπτωσηπαράλειψηςσυμμόρφωσης για επανεκδίκαση της υπόθεσης απόάλλο αρμόδιο Δικαστή ριο,καινααναβάλειτηνεφαρμογήτουσκέλους αυτούτου Κανονισμού μετά την ημερομηνία, που θα οριστεί με το σχετικό Διάταγμα η έκδοση της κάθε απόφασης.Η άλλη εισήγηση,καιπουτελικάυιοθετήθηκε απόόλους τουςδια δίκους ήταν,όπως, ενόψει της δήλωσης του Δικαστή, το Δικαστήριο εκδόσει διάταγμακάτω από την παράγραφο (γ)του Κανονισμού 5καισεπερίπτωσηπαράλειψηςέκδοσης των σχετικών αποφάσεων,το θέμα να αχθεί ενώπιον τηςΟλομελείας, μετάτηνπάροδοτηςορισθείσης ημερομη νίας. Μεγνώμονα το συνταγματικό δικαίωματουκάθε πο λίτη ναεκδικάζεταιηυπόθεση του μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα, καιπρος αποφυγήπεραιτέρωεπιβράδυνσης στην απονομήτης δικαιοσύνης,το Δικαστήριο τούτοκα701 Α. Αοΐζου, Πρ. Δράκος& άλλοιν.Δημοκρατίας
(1991)τέληξεστο συμπέρασμαπωςθαέπρεπεκάτωαπότιςπερι στάσεις να εκδόσει, και προς τούτο εκδίδει, διάταγμασε κάθε μια από από τις προαναφερθείσες υποθέσεις όπως δοθεί η επιφυλαχθείσα απόφαση μέχρι την ημερομηνία πουέχειδηλώσει οεκδικάσαςΔικαστής. Χάριν σαφήνειαςοι αντίστοιχες τελευταίες ημέρες εκ δόσεως αποφάσεων είναι η 30 Σεπτεμβρίου, η 31 Οκτω βρίου, καιη15Νοεμβρίου 1991. Μετάτηνπάροδοτωνπιοπάνω καθορισμένων ημερσμηνιών σε περίπτωση κατάτην οποίακαι σε όση έκταση ° δεν θαυπάρξει συμμόρφωση με το διάταγμα αυτότο Δι καστήριο θα επαναφέρει αυτεπάγγελτα το θέμα ενώπιον του. Διάταγμα ωςανωτέρω. 702 5