(1991)6Σεπτεμβρίου,1991 [ΠΙΚΗΣ,Δ/στής] ΕΠΙΤΟΙΣΑΦΟΡΩΣΙTONALADIN FATHI EL-BUSTANI. και ΕΠΙΤΟΙΣΑΦΟΡΩΣΙΤΗΝΑΓΓΗΣΙΝΤΟΥ ΑΝΩΤΕΡΩ,ΔΓ ΕΚΔΟΣΙΝΔΙΑΤΑΓΜΑΤΟΣ HABEAS CORPUS, και ΕΠΙΤΟΙΣΑΦΟΡΩΣΙΤΟΝΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΤΩΝΚΕΝΤΡΙΚΩΝΦΥ ΛΑΚΩΝ. (Αίτηση Αρ. 107/91). Προνομιακά Διατάγματα — Habeas corpus— Αιτητής νπό κράτηση για έκδοση τον στην Ελβετία για να δικασθεί για αδικήματα κλο πής, απόσπασης χρημάτων με δόλια μέσα και πλαστογράφηση και κνκλοφόρηση επιταγής — Επιθυμητό της έκδοσης — Ισχυρισμός ότι η έκδοση εζητείτο για αλλότριους σκοπούς — άρθρο 10
(3)γ τον περί ΕκδόσεωςΦνγοδίκωνΝόμον, ΐ970(Ν97/79). Έκδοση φνγοδίκων — Έκθεση γεγονότων δννάμει τον άρθρον 9
(5)γ τον περί Εκδόσεως Φνγοδίκων Νόμον, 1970 (Ν97/70) — Κατά πόσο το επαρχιακό Δικαστήριο μπορεί να βασισθεί πάνω σ'αντή μόνο για την έκδοση απόφασηςεκδόσεως φυγόδικου. Ο αιτητήςζήτησετηνέκδοσηπρονομιακούδιατάγματοςτηςφύ σεως habeas corpus γιανα απελευθερωθεί απότις κεντρικέςφυλα κές, όπου εκρατείτο μετά απόαπόφασητου Επαρχιακού Δικαστη ρίου Λάρνακας για να εκδοθεί στην Ελβετία για να δικασθεί για αδικήματα κλοπής, απόσπασηςχρημάτων με δόλια μέσα,καιπλα στογράφησηςκαικυκλοφόρησης επιταγής. Ενώπιον του Επαρχια κού Δικαστηρίου είχε τεθεί ηέκθεση γεγονότων, που προβλέπει το άρθρο 9
(5)γ του περί Εκδόσεως ΦυγόδικωνΝόμου, 1970 (Ν 97/70), μαζί με τις καταθέσεις των μαρτύρων που την στοιχειοθετούσαν. Γενικά, ικανοποιήθηκανόλα τακριτήρια που έθετε ο Ν97/70 για την έκδοση απόφασης εκδόσεως. Ο αιτητής ισχυρίσθηκε, επικαλούμενος το άρθρο 10
(3)γ του Νόμου,ότι δεν έπρεπενα εκδοθεί,διότι ηδιαδικασίαέκδοσης είχε χρησιμοποιηθεί για αλλότριους σκοπούς, ήτοι για να εξασφαλι σθεί η μεταφοράτου στην Ελβετία για να καταστεί ευχερέστερη η κίνηση αστικής διαδικασίας εναντίον του για αποπληρωμή οφει λής. Ο ισχυρισμός αυτόςβασίσθηκεστο ότι οπαραπονούμενοςδεν είχε ο ίδιοςκαταγγείλει την υπόθεσηστην αστυνομίακαιστο ότι ο αιτητής είχε υπογράψει ομόλογο οφειλής (I.O.U.)προς τον παρα- 736 1 Α.Α.Δ. In re El-Bustani πονούμενο. Οαιτητήςεπίσης ισχυρίσθηκε ότι η έκθεση γεγονότων δεν μπορούσε να είχε αποτελέσει το αναγκαίο υπόβαθρομαρτυ ρίας γιατηνθεμελίωση απότο επαρχιακόΔικαστήριο της απόφα σης εκδόσεωςτουαιτητή. 5 Αποφασίσθηκε ότι Λ 1" 15 (α) Ηεισήγηση γιατηνύπαρξηαλλότριου σκοπού παραγνώρι ζε την υφήτων γεγονότων που συνέθεταν τις κατηγορίες,πουαν ευσταθούσαν αποτελούσαν σοβαρά εγκλήματα τόσο σύμφωνα με το ελβετικό όσο και με το κυπριακόδίκαιο,καιτο γεγονός ότι πιθανόναεκτίθετο οφυγόδικοςκαισεαστικήευθύνηδενάλλαζετον χαρακτήρατους. (β) Σύμφωναμετον ίδιοτον περί Εκδόσεως Φυγόδικων Νόμο, 1970, (Ν 97/70), η έκθεση γεγονότων καθίστατο το απαιτούμενο αποδεικτικό στοιχείο για έκδοσησεχώρες πουέχουν προσυπογράψει την ΕυρωπαϊκήΣύμβαση ΈκδοσηςΦυγόδικων(πουκυρώθηκε με τον Ν 95/70), όπως η Ελβετία. Πέραν τούτου, ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου είχαν προσαχθεί και οι καταθέσειςτων μαρτύρων πουστοιχειοθετούσανταγεγονότατηςέκθεσης. Η αίτηση απορρίφθηκε. on Per Curiam: Ηεισήγηση τηςΚαθ'ης ότι ηαίτησηδεν μπορούσε να προχωρήσει επειδήη ένορκος δήλωση για υποστήριξητης,που είχε γίνει απότον αιτητή,ήτανγραμμένησεγλώσσα μή κατανοητή από αυτόν,δενβρήκεσύμφωνοτοΔικαστήριο. Υπόθεση που αναφέρθηκε: 25 in re HousseinJamil Hachem
(1991)1 Α.Α.Δ.
- Αίτηση. Αίτηση απότον Aladin Fathi El-Bustani για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus γιατηναπελευθέρωσητου από τις Κεντρικές Φυλακές, μετά από διαταγή,του Επαρχια30 >ίθύΔικαστηρίου Λάρνακαςγια τηνέκδοση του στηΔημο κρατία της Ελβετίας,για να δικαστεί για σειρά εγκλημά των. Α. Κονκοννης με
- Αιβέρα και Ρ. Λιβέρα (Δ/νις),για τον αιτητή. 35 Ε.Λοϊζίδον (κα),Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας, για τους καθ'ων ηαίτηση. Cur.adv. vult. 737 In re El-Bustani
(1991)ΠΙΚΗΣ, Δ. ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Ο Aladin FathiEl-Bustaniαπότην Αίγυπτο, αποτείνεταιστο Ανώτατο Δικαστήριο για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus για την απελευθέρωση του απότην κράτησηυπό την οποίατελεί στις Κεντρικές Φυλακές,μετάαπόδιάτα- 5 γητου Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακος για τηνέκδο σητου στη Δημοκρατίατης Ελβετίας,για ναδικαστείγια σειρά εγκλημάτων που υποδιαιρούνται σε τρεις κατηγο ρίες -κλοπή,απόσπασηχρημάτωνμεδόλιαμέσα,καιπλα στογραφίαεπιταγής,καθώςκαικυκλοφόρησήτης. 10 Οι λόγοιγια τους οποίους επιδιώκεταιη απόλυση του συνοψίζονται σεδυο (α)Το επιθυμητό, με γνώμονα τα συμφέροντα της δι καιοσύνης, της έκδοσης του, υπό το φως τωνδιατάξεων του 'Αρθρ. 10
(3)(γ)τουπερί Εκδόσεως ΦυγόδικωνΝόμου του 1970 (Ν97/70) (τουνόμου),και 15 (β)την ακυρότητατης διαδικασίας πουακολουθήθηκε για την έκδοση του, συγκεκριμένα την ανεπάρκεια των στοιχείων πουτη θεμελιώνουν. Ο πρώτος λόγος στον οποίο εδράζεταιτο αίτημαγια τηνακύρωσητηςκράτησηςτου,σχετίζεται μετιςσυνθήκες 20 κάτω από τις οποίες διατυπώθηκαν οι κατηγορίες ενα ντίον του, σεσυνάρτηση μετοσυμφέρον τηςδικαιοσύνης, όπως αυτό διαγράφεταιαπό τις πρόνοιες του 'Αρθρ. 10
(3)(γ) του νόμου. Μετις διατάξειςτουάρθρουαυτού πα ρέχεται εξουσία στο Ανώτατο Δικαστήριο, κατόπιν αιτή- 25 σεωςγιατην έκδοσηεντάλματος Habeas Corpus,να διατά ξει την απόλυση του φυγόδικου και, κατ' επέκταση, τη ματαίωσητης έκδοσης του,παράτηθεμελίωσητων προϋ ποθέσεων που θέτει ο νόμος για το σκοπό αυτό, εφόσο διαπιστώνεται ότι οι κατηγορίες που του προσάπτονται 30 δεν έγιναν καλόπιστα ήπρος το συμφέρον τηςδικαιοσύ νης, και νοουμένου ότι κρίνεται ότι η έκδοση θα αποτε λούσε,υπότο πρίσμαόλων των περιστατικών τηςυπόθε σης, άδικο ή καταπιεστικό μέτρο. Πρόκειται για συμπληρωματική εξουσία με την οποία περιβάλλεται το 35 Ανώτατο Δικαστήριο ναματαιώσειτη διαταχθείσα έκδοση 738 1 Α.Α.Δ. 5 In re El-Bustani Πιχής,Δ. φυγόδικου παρά τη στοιχειοθέτηση υπόθεσης για την έκ δοση του.Το συμφέρον της δικαιοσύνης, με την ευρύτερη έννοια της αποτροπήςτης χρήσης της ποινικής διαδικα σίας γιααλλότριους ήεπουσιώδεις σκοπούς, είναι τοκυριαρχικό στοιχείο που θέτει ο νόμος για την άσκησητης εξουσίας που παρέχεται στο Ανώτατο Δικαστήριο με τις διατάξειςτου'Αρθρ. 10
(3)τουνόμου. Ο δικηγόρος του αιτητήυπέβαλε ότι ταγεγονότα που υποστηρίζουν τις κατηγορίες πουσυνθέτουν την υπόθεση !0 για έκδοση, απολήγουν ουσιαστικά στον προσδιορισμό αστικής διαφοράςη οποία προέκυψε μεταξύ του αιτητή και του κυρίως παραπονουμένου, απώτερος σκοπός του οποίου - και κατ' επέκταση των αρμόδιων ελβετικών Αρχών -είναι ηχρήση της ποινικής δίωξης ως μέσου για 15 την επαναφοράτου φυγοδίκουστην Ελβετία,ώστενα κα ταστεί ευχερέστερη η κίνησητηςαστικήςδιαδικασίαςενα ντίοντουγιατηναποπληρωμήοφειλής. 20 25 30 35 Η εισήγησητου αιτητή, σχετικά με την πλοκή και τις νομικές συνέπειες των γεγονότων, έχει περισσότερες της μιας όψεις. Η μια όψη είναι ότι τα γεγονότα τα οποία στοιχειοθετούν τις κατηγορίες δε συνιστούν αδικήματα βάσει του δικαίουτηςαιτούσαςτην έκδοσητουχώρας. Η εισήγησηαυτήείναι εκ διαμέτρουαντίθετημετηθέση του Δικαστικού Ανακριτή (Pouvoir Judiciaire) που περιέχεται στοΤεκμήριο 2(Δ),σύμφωνα μετην έκθεση του οποίουοι πράξεις που αποδίδονταιστο φυγόδικο συνιστούν σοβα ράεγκλήματα, βάσειτουδικαίου της Ελβετίας.Ταίδια γε γονότασυνιστούν εγκληματικήδιαγωγήκαιβάσειτουΚυ πριακού Ποινικού Κώδικα,στοιχείο απαραίτητογια την έκδοση φυγοδίκου.Όπως και, πρόσφατα υποδείξαμε στην Αίτηση Hachem
(1991)1Α.Α.Δ. 723 το στοιχείο της δι πλής εγκληματικότητας (double criminality), δηλαδή του κολάσιμου των^πράξεων του φυγοδίκου,βάσει τουδικαί ουτόσοτηςαιτούσαςόσοκαιτηςαιτούμενηςχώρας, αποτελείπροϋπόθεσηγιατηνέκδοσητου. Η άλλη όψη της εισήγησης του αιτητή, εκείνη στην 739 Πικής,Δ. In re El-Bustani
(1991)οποία δόθηκεκαι μεγαλύτερη έμφαση,είναι ότι η κατηγο ρία διατυπώθηκεαπό τον παραπονούμενογιατην προώ θηση αλλότριων προςτηνποινικήδίωξηλόγων, πουαπο τελούν και το κίνητρο για τηνπροώθησητης διαδικασίας έκδοσης.Τογεγονόςότι έναςαπότουςπαραπονουμένους, 5 το θύμακλαπέντων ή πλαστογραφηθέντων επιταγών, δεν προέβη ο ίδιος σε καταγγελίες στις ανακριτικές Αρχές αλλάπροέβησεκατάθεσηόταντουζητήθηκε,υποστηρίζει, κατά τον αιτητή,το κακόπιστο της κατηγορίας παρά το γεγονός ότι η μηυποβολήτυπικούπαραπόνουδεσυνιστά, 10 κατάτοελβετικόδίκαιο,κώλυμαγιατη δίωξη του. Άλλο στοιχείο που υποστηρίζει, κατάτον αιτητή,το κακόβουλο της κατηγορίας,προκύπτει απότην ανάληψη υποχρέωσης εκ μέρους του φυγοδίκου, με τηνυπογραφή ομόλογου οφειλής (I.O.U.) για την εκπλήρωση των υποχρεώσεωντουστονπαραπονούμενο. 15 Οι εισηγήσεις πουυποβλήθηκαν εκ μέρους τουαιτητή για τακίνητρα για τηδίωξητου,παραγνωρίζουντηνυφή των γεγονότων, τα οποία συνθέτουν τις κατηγορίες,και την κοινή επιδίωξη των εθνών για τηνκαταπολέμηση του 20 εγκλήματος.Ταγεγονότα ταοποίαστοιχειοθετούν τιςκα τηγορίες μπορεί νασυνοψισθούν, με μεγάλη συντομία,ως εξήςιΟαιτητής,χρησιμοποιώνταςεπιστολόχαρταπρώηνερ γοδοτών του, κατασκευαστώνωρολογίων,καιπροσποιού- 25 μένος και παριστάνοντας ότι τους εκπροσωπούσε, συνεβλήθημε τον κυρίως παραπονούμενο νατον προμηθεύσει με μεγάλο αριθμόωρολογίων έναντι σημαντικούχρηματι κού ποσού, μέρος του οποίου του καταβλήθηκε άνευου σιαστικού ανταλλάγματος.ιϊΐρος επίτευξη και προώθηση 30 των δόλιων σκοπών καιπροθέσεων πουτου αποδίδονται με τα στοιχεία που συνέλεξαν οι ελβετικές ανακριτικές Αρχές, ο αιτητής υπεξαίρεσε επιταγές - περιουσία του άλλουπαραπονουμένου - μιατωνοποίωνκαιπλαστογρά φησε για το σκοπό πρόσδόσης φερεγγυότητας στο άτομο 35 τουγιατηνεκπλήρωση τωνυποχρεώσεωντου. 740 1Α.Λ.Δ. 5 InreEl-Bustani Πικής, Δ. Δε θαεπεκταθώ στα γεγονότα επειδή στοιχειοθετούν, όπως ορθά έκρινε το ΕπαρχιακόΔικαστήριο Λάρνακος, τασοβαράεγκλήματαγιαταοποίαδόθηκεηεξουσιοδότη ση απότον Υπουργό, καιυποστηρίζονται απότη μαρτυρίαπουτέθηκεενώπιοντουΔικαστηρίου.Πρέπειόμωςνα επισημάνουμε, αναφορικάμετην εισήγησηότιταγεγονό τααποκαλύπτουν αστικήδιαφορά,ότι η διαγωγή η οποία συνιστά έγκλημαδεχάνειτον εγκληματικό τηςχαρακτήρα αν,συγχρόνως, εκθέτειτοφυγόδικοκαισεαστική ευθύνη. 10 Τοκριτήριο τοοποίοπροβλέπει ονόμος γιατηνέκδο ση φυγοδίκου,είναι κατάπόσο ηπροσαχθείσάαποδεκτή μαρτυρία στοιχειοθετεί στον προβλεπόμενο βαθμότα εγ κλήματαγιαταοποίαεπιδιώκεταιηέκδοση του (βλ. πρό σφατη'απόφαση στην Αίτηση Hachem, ανωτέρω). Στην 15 προκειμένη περίπτωσητέθηκανενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακος τόσο η προβλεπόμενη από το Άρθρο 9
(5)(γ) (βλ. Άρθρο2 του Ν97/90)έκθεσηγεγονό των (Τεκμήριο 2(Δ), σ.5),καθώς καιοι καταθέσεις των μαρτύρων που τη στοιχειοθετούν (Τεκμήριο 2(H)). Η ει20 σήγησητου αιτητήείναι ότιεσφαλμένα το Επαρχιακό Δι καστήριο Λάρνακοςβασίστηκε στην έκθεσηγεγονότωνως βάθρομαρτυρίαςγιατηνέκδοσητουαιτητή,θέση η οποία αντίκειται στη διαδικασία έκδοσης που καθορίζει το Άρθρο 9τουΝ 97/70, τουμόνου νόμουτον οποίον επικα25 λέσθηκαν οικυπριακέςΑρχέςγιατηνέκδοση του αιτητή. Άλλες ενστάσεις πουπροβλήθηκαν αμυδρά για την εγκυρότητα της διαδικασίας έκδοσης, εγκαταλείφθηκαν μετάτηνυπόδειξητου Δικαστηρίου ότιδε στοιχειοθετού νται στην ένορκο ομολογία ηοποίασυνοδεύει τηναίτηση, καιτηδιευκρίνιση τηςδικηγόρουτηςΔημοκρατίαςότιδό θηκε κάθε ευκαιρίαστον κατηγορούμενο, κατάτηδιερεύ νηση τηςαιτήσεωςγιατηνπροσαγωγήμαρτυρίας, δικαίω μα το οποίο όμως δεν άσκησε. Η εισήγηση ότι το Δικαστήριο καθοδηγήθηκεαπόμη παραδεκτάστοιχείαγια 35 τουςσκοπούς έκδοσης,παραγνωρίζειδυοπράγματα: (α) Ότι ο ίδιος ονόμος (Ν97/70)καθιστάτηνέκθεση γεγονότων, ηοποία υποβάλλεται απότην αιτούσαχώρα, 741 Πικής,Δ. Inre El-Bustani
(1991)ως τοαπαιτούμενο αποδεκτόυλικό γιαέκδοση σεχώρες που προσυπόγραψαντηνΕυρωπαϊκή ΣύμβασηΈκδοσης Φυγόδικων,ηοποίακυρώθηκεμετοΝ 97/70, και (β)την προσαγωγήενώπιον του ΕπαρχιακούΔικαστη ρίου και των καταθέσεωντων μαρτύρωνπουστοιχειοθε- 5 τούνταγεγονότα ταοποίαπεριλαμβάνονταιστηνέκθεση. Συνεπώς,καιανκρινόταν ισχυρήη εισήγηση τουαιτη τή,πουδενείναιη περίπτωση,καιπάλιδεθαδιαπιστωνό ταν κενό σταστοιχεία πουκατατέθηκανγιατην έκδοση του. 10 Ησχέσημεταξύτων δυονομοθετημάτων - τουΝ 95/70 καιτουΝ 97/70 - επεξηγείταιστηναπόφασητουΕπαρχια κούΔικαστηρίου. Προς το σκοπό άρσης οποιασδήποτε αμφιβολίας για τις συνέπειες στο κυπριακόνομικό στερέωμα τωνδυονο- 15 μοθετημάτων, διευκρινίζεται ότιοΝ97/70ρυθμίζει γενι κάτιςπροϋποθέσεις καιτηδιαδικασίαγιατηνέκδοση φυ γόδικων, ενώ ο Ν 95/70 καθορίζει με την κύρωση της Συνθήκηςτιςπροϋποθέσεις γιατηνέκδοσηφυγόδικωνμε ταξύ των χωρών που προσεχώρησαν στην Ευρωπαϊκή 20 Σύμβασηγιατην έκδοση φυγόδικων.ΟΝ 97/90 βεβαιώνει ότι τοαπαιτούμενογιατους σκοπούς έκδοσηςαποδεικτι κό υλικό, σε χώρες όπου ισχύει η Ευρωπαϊκή Σύμβαση, είναι εκείνο το οποίο προβλέπεται από τη Σύμβαση (Άρθρο 3-Ν97/90). 25 Τέλος, ταστοιχεία πουτέθηκανενώπιον του Επαρχια κού Δικαστηρίου Λάρνακος τεκμηρίωναν την πιθανότητα ενοχής τουφυγοδίκουστονπροβλεπόμενο απότοΆρθρο 94 του Κεφ. 155 βαθμό (βλ. απόφαση στην ΑΙΤΗΣΗ HACHEM, ανωτέρω), καιδικαιολογημένα διατάχθηκε η 30 έκδοσητου,καθώςκαιηκράτηση του,γιατοσκοπό αυτό. Πριν τελειώσω, τοκρίνω απαραίτητο νααναφέρω ότι ηεισήγησητης δικηγόρου που εκπροσώπησε τηΔημοκρα τία -ότι ηαίτηση για Habeas Corpus ήταν εκπροοιμίου 742 1 Α.Α.Δ. In re El-Bustani Πικής,Δ. καταδικασμένη σεαποτυχίαγιατολόγοότι η'ένορκηομο λογία που τηνυποστηρίζει δόθηκε σε γλώσσα άλλη από εκείνητουαιτητή,χωρίς τηντήρηση τωνεχεγγύωνπου προβλέπει ηΔ39θ13 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας για τηβεβαίωση ενόρκων δηλώσεων αγραμμάτωνκαιτυ φλώνπροσώπων-μεβρίσκει ασύμφωνο.Γι"αυτό προχώ ρησαστηνεξέτασητηςουσίαςτηςαίτησης. Ηαίτησηαπορρίπτεται. 743