(1991)26Σεπτεμβρίου, 1991 [ΠΙΚΗΣ,ΚΟΥΡΡΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, ΑΡΤΕΜΗΣ& ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,Δ/στές] ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, Εφεσείοντες, ν. ΝΙΚΟΥΣΑΜΨΩΝ, Εφεσίβλητου. (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 8532). Εφεση — Προνομιακά Διατάγματα — Κατά πόσο υπάρχει δικαίωμα έφεσης εναντίον πρωτόδικης απόφασης του Ανωτάτου Δικαστη ρίου σε αίτηση για έκδοση προνομιακού διατάγματος — άρθρο155.2 του Συντάγματος. 'Εφεση — Συμμόρφωση με την πρωτόδικη απόφαση — Κατά πόσο 5 παρεμβάλλει κώλυμα στην προώθηση της έφεσης —'Οχι μόνο δεν παρεμβάλλει κώλυμα, αλλά αποτελεί υποχρέωση του διαδίκου προς τον οποίο απευθύνεται η απόφαση. Προνομιακά Διατάγματα — Habeas corpus —Ο αιτητής είχε καταδι κασθεί σε εικοσαετή φυλάκιση για διεξαγωγή πολεμικής φύσεως επιχειρήσεων κατά το πραξικόπημα — Είχε τύχει αναστολής της εκτίσεως της ποιντ/ςτου και μεταβεί στο εξωτερικό για θεραπεία, όπου παρέμεινε και μετά την ανάκληση του διατάγματος αναστο λής αρνούμενος να επιστρέφει — Επέστρεφεστην Κύπρο μετά την ημερομηνία κατά την οποία η έκτιση της ποινής του θα είχε συ μπληρωθεί αν είχεεπιστρέφει μετά την ανάκληση του διατάγματος αναστολής εκτίσεως ποινής — Μεταφέρθηκεκατ'ενθείαστις φυλα κές χωρίς οποιαδήποτε νέα διαδικασία είτε προσαγωγή ενώπιον Δικαστηρίου είτε έκδοση νέου εντάλματος φυλάκισης — Κατά πόσο ηκράτηση τον ήταν νόμιμη. Συνταγματικό δίκαιο — ^καίωμα ελευθερίας — Κράτηση στις φυ λακές — Το μόνο έρεισμα για το περιορισμό της ελευθερίας με κράτηση στις φυλακές είναι η δικαστική απόφαση — Το ένταλμα φυλάκισης ενέχει καθαράχαρακτήρα μέτρου εκτέλεσηςτης απόφα σης και δεν μπορεί ναμεταβάλει τηνισχύ ήτηνεφαρμογή της. Δευτερογενής νομοθεσία — κ.81 των περί Φυλακών(Γενικοί) Κανο νισμών, 1981 — Κατά πόσο είναι ultraviresτον περί Φυλακών (Πειθαρχία) Νόμο, Κεφ.286. 858 10 15 20 1 Α.Α.Δ. Δημοκρατία ν. Σαμψών Ποινή — Φυλάκιση — Χρόνος εκπνοής της — Δεν μπορεί ναληφθεί υπόψη τοχρονικό διάστημα κατά το οποίο ηποινή έχει ανασταλεί σύμφωνα με το άρθρο 53.4 του Συντάγματος. ~* 10 Νομικά αξιώματα — Argumentuma majori ad minus negative non valet;valete converse— Κατά πόσο μπορεί να εφαρμοσθεί ώστε να εξομοιώσειπρόσωπο που έτυχεαναστολήςποινής και αρνείται να επιστρέψει μετά την ανάκληση της αναστολής,με δραπέτη από νόμιμη κράτηση. Λέξεις και φράσεις — "Αναστολή"ποινής σύμφωνα με το άρθρο 53.4 του Συντάγματος: μεταθέτει την ισχύ της δικαστικής απόφασης και μετατοπίζει σεμελλοντικό χρόνο την εκτέλεση της. Προνομιακά Διατάγματα — Δικαιοδοσία — Περιορίζεται στο έλεγχο της νομιμότητας της κράτησης και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν μέσοαναθεώρησηςεπιβληθείσας ποινής. 15 2Q 25 30 „. *" 40 45 Ο αιτητης βρέθηκε ένοχος, μετά απόδική του παραδοχή, στην κατηγορία διεξαγωγής πολεμικής φύσεως επιχειρήσεων κατά το πραξικόπημα καιτην 31.8.76,καταδικάσθηκε απότο Κακουργοδικείο Λευκωσίας σε εικοσαετή φυλάκιση. Μεταφέρθηκε αυθημερόν στις φυλακές με βάσηένταλμα φυλάκισης που εκδόθηκεσύμφωνα μετον τύπο50 των περί ΠοινικήςΔικονομίας ΔιαδικαστικώνΚα νονισμών. Κατά το 1977 και 1978 η ποινή του αιτητή μειώθηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίαςκατά επτά χρόνια και 4 μήνες συνολικά καιπεριορίστηκε έτσι σταδώδεκαχρόνιακαι8 μήνες. Την 21.4.79 ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας με ένταλμααναστολής εκτίσεως ποινής,που εξέδοσε δυνάμειτουάρθρου53.4 τουΣυ ντάγματος, ανέστειλε την εκτέλεση της ποινής του αιτητήυπό τον όρο ότι αυτόςθαμετέβαινε αμέσως στο εξωτερικό και ότι αμέσως μετάτην επιστροφήτουστην Κύπρο μετάτηναποθεραπείατουθα εξέτιε το υπόλοιπο της ποινήςτου. Μετην έκδοση του εντάλματος αναστολής ο αιτητής μπέβη στο εξωτερικό όπου παρέμεινε μέχρι τις 27.6.90, αρνούμενος ναεπιστρέψει, παράτο ότι στις 15.12.80ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μενέο ένταλμα ανακάλεσετο ένταλμα αναστολής. Το πρωτόδικο Δικαστήριο βρήκε ότι αν ο αιτητής είχε επανέλθει στην Κύπρο την ημέρα ανάκλησηςτου εντάλματος αναστολής, θα αποφυλακιζόταντην 30.4.89, έστω και αν δεν κέρδιζε μείωση ποινής για καλή διαγωγή. Με την επιστροφή του στην Κύπρο ο αιτητής μεταφέρθηκε αμέσως στις φυλακές χωρίς οποια δήποτεάλλη διαδικασία, είτε έκδοση νέου εντάλματος είτε προσα γωγήτου σεΔικαστήριο. Οαιτητήςισχυρίσθηκε ότι ηκράτησητουήτανπαράνομηδιότι δεν είχε τηρηθεί ο κ. 81 των περί Φυλακών(Γενικοί) Κανονισμών, 1981 ("οι Κανονισμοί"), πουπρονοεί ότι κρατούμενος που δραπε τεύει απότηνκράτησητουκαιπουσυλλαμβάνεται μετάτηνημερο μηνίαεκπνοήςτηςποινήςτου δενκρατείταιαπότις αρχέςτωνφυλακών με βάση το αρχικό ένταλμα φυλάκισης, αλλά από την 859 Δημοκρατία ν.Σαμψών
(1991)Αστυνομία, που τον προσάγει ενώπιον Δικαστηρίου. Ο Καθ'ου ισχυρίσθηκε ότι ο αιτητής δεν ήταν "δραπέτης" με την έννοια του κ. 81, που, εν πάσει περιπτώσει, ήταν ultra vires τον περί Πειθαρ χίας εν ταις ΦυλακαίςΝόμο, Κεφ. 286, και ότι ηβάση τηςκράτη σης του αιτητήήτανηδικαστικήαπόφαση της 31.8.76,δυνάμει της οποίας οαιτητής έπρεπε ναβρισκόταν στηφυλακή,άραηκράτηση ήταν νόμιμη. 5 Το πρωτόδικο Δικατήριο,αφούβρήκε ότι οκαν 81 των Κανο νισμών δεν ήταν ultra vires, αποφάσισε ότι αυτός είχε εφαρμογή στην υπόθεση και ότι, κατάσυνέπεια, ηκράτηση του αιτητή ήταν 10 παράνομη και εξέδοσε το αιτούμενο διάταγμα habeas corpus*. Ο Καθ'ου η αίτηση υπέβαλε έφεση, επαναλαμβάνοντας τους πιο πάνω ισχυρισμούς του και προσθέτοντας ότι λανθασμένα τοπρω τόδικο Δικαστήριο είχε βρει ότι ηποινή του αιτητή θα έληγε στις 30.4.89. Ο αιτητής πρόβαλε επιπλέον το επιχείρημα ότι δεν χωρεί 15 έφεση σε περιπτώσεις άσκησης της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου για έκδοση προνομιακών διαταγμάτων δυνάμει του άρθρου 155.4 του Συντάγματος,βασίζοντας το στην φρασεολογία του άρθρου 155.2 του Συντάγματος.Επίσης ισχυρίσθηκε ότι, επει δή ο ΚαθΌυ είχε υποβάλει δύο αιτήσεις στο Επαρχιακό Δικαστή- 20 ριο για εξουσιοδότηση κράτησης του αιτητή, που απορρίφθηκαν και εναντίον τους εκκρεμούσαν εφέσεις, το δικαίωμαάσκησης της παρούσας έφεσης είχε απεμποληθεί. Υπέβαλε, επίσης, ότι ενόψει της ιδιάζουσας θέσης του εφεσίβλητου, ότι δηλαδή ήταν το μόνο πρόσωπο που είχε διωχθεί για το πραξικόπημα, δικαιολογούσε 25 την επέκταση της δικαιοδοσίας έκδοσης διαταγμάτων Habeas Corpus ώστε να γίνει αναθεώρηση, ουσιαστικά, της ποινής που είχεεπιβληθεί στον εφεσίβλητο. Αποφασίσθηκε ότι: (α) Το εισαγωγικό μέρος της δεύτερης παραγράφου του άρ^ θρου 155 του Συντάγματος δεν εξαιρεί από το πλαίσιο των προ νοιών της το αντικείμενο της τρίτης και τέταρτης παραγράφου αλλά, αντίθετα,ορίζει ότι τηρούνται στην άσκησηκαι εκείνων των δικαιοδοσιών οι διατάξεις της παραγράφου2, που αφορούν την σύνθεση του Δικαστηρίου όταν οι διάδικοι προέρχονται από δια- 35 φορετικές κοινότητες. Δυνάμ£ΐ τουάρθρου9τουΝ 33/64η δικαιο δοσία που παρέχεταιαπότοάρθρο 155.4 του Συντάγματος περιήλ θε. στο Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο ασκεί την δικαιοδοσίααυτή πρωτογενώς καικατ'έφεση στην άσκησητης δευτεροβάθμιαςδικαι οδοσίας του. 40 (β) Ησυμμόρφωση με τις πρωτόδικες αποφάσειςόχι μόνο δεν παρεμβάλλει κώλυμα αλλά αντίθετα αποτελεί υποχρέωση του δια δίκου προς τον οποίο απευθύνεται η απόφαση. Εφόσο οι αιτήσεις που είχαν υποβληθεί στο Επαρχιακό Δικαστήριο είχαν γίνει, στην πραγματικότητα,σεσυμμόρφωση μετην πρωτόδικη απόφαση,δεν * Η πρωτόδικη απόφαση αναφέρεται στην σελ. 744 του παρόντος τόμου. 860 45 1Α.Α.Δ. Δημοκρατίαν. Σαμψών μπορούσαν να θεωρηθούν ότι καταμαρτυρούσαν απεμπόληση χου δικαιώματοςέφεσης ή δημουργούσαν εμπόδιο στην προώθησητης. 5 JQ 15 20 25 30 35 40 (γ) Ηαναστολή της ποινής του εφεσίβλητου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 53.4 του Συντάγματος, σήμαινε ότι η ισχύς της δικαστικής απόφασης, και η εκτέλεσητης, μετατοπίζετο σε μελλοντικό χρόνο. Κατάσυνέπεια, δεν έπρεπε να υπολογισθεί ο χρόνος της αναστολής στον χρόνο διάρκειας της ποινής και έτσι,έστω και ανγίνει δεκτό το επιχείρημα ότι ηδιάρ κειατης ποινής δεν εξαρτάταιαπότην έκτιση της,ηποινήτου εφεσίβλητου δεν είχε εκπνεύσει στις 30.4.89,όπως λανθασμένα βρήκε το πρωτόδικο Δικαστήριο, αλλά στις 27.12.90, οπότε το αρχικό ένταλμα φυλάκισης της 31.8.76 παρείχε νομικό έρεισμα για την κράτηση του εφεσίβλητου στις 27.6.90, όταν είχε επιστρέψει στην Κύπρο. (δ) Για να έχει εφαρμογή το νομικό αξίωμα "Argumentum a majori ad minus negative non valet; valet e converso" πρέπει οι πράξειςήσυμπεριφορά ναείναι ομοιογενείς. Εξομείωση μήομοιο γενών πράξεων ή συμπεριφοράς, έστω και συγγενικών, συνιστά ανεπίτρεπτη διεύρυνση της βούλησης του νομοθέτη. Στηνπαρούσα υπόθεση, η πράξη της απόδρασης από νόμιμη κράτηση δεν ήταν ομοιογενής με την πράξητης ανυπακοήςήμήσυμμόρφωσης με δι-' καστικό ένταλμα φυλάκισης, όπως ήταν η περίπτωση του εφεσί βλητου και, κατάσυνέπεια ο κ. 81 των Κανονισμών δεν μπορούσε να έχει εφαρμογή. (ε) Ο όρος "proper custody" (κατάλληλη φύλαξη) στο άρθρο 4 του περί Φυλακών (Πειθαρχία) Νόμου, Κεφ. 286; δεν παρείχε εξουσιοδότηση για τη ρύθμιση των συνεπειών της απόδρασης και επανασύλληψης κρατουμένου σε συνδυασμό με την εκπνοή της ποινής του δραπέτη,αλλά περιορίζετο στην ρύθμιση των συνθη*ών κράτησης φυλακισμένων, και,γι'αυτό,ο καν. 81 των Κανονι σμών ήτανultra viresτονΝόμο. (στ) Η δικαστικήαπόφασηαποτελεί το μόνο έρεισμα πουπρο-. βλέπει το Σύνταγμα για τον περιορισμό της ελευθερίας και την κράτηση καταδίκου.Το ένταλμα φυλάκισης (Τύπος 50) της Ποινι' κής Δικονομίας είναι καθαράμέτρο εκτέλεσης της απόφασης: δεν συνιστά προαπαιτούμενο για την εφαρμογή της, ούτε μπορεί να μεταβάλει την ισχύ ήτην εφαρμογήτης. (ζ) Ηδικαιοδοσία του Δικαστηρίου στην έκδοση διατάγματος Habeas Corpus περιορίζεται στον έλεγχο της νομιμότητας τηςκράτησης, και θα συνιστούσε εκτροπή οποιαδήποτε χρήση της δικαιο δοσίας αυτήςγια αναθεώρησητης ποινήςκαταδίκου. Η έφεσηεπιτράπηκε. Το διάταγ μα Habeas Corpus ακυρώθηκε. 861 Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)Υποθέσεις πουαναφέρθηκαν: Triftarides v.Republic
(1985)1C.L.R. 569Athinis v.Republic
(1989)2 C.L.R. 7T President of the Republic v. House of Representatives (Reference No. 1/89dated 17.6.89)· 5 Attorney-General v.Artemiou andAnother
(1991)2 C.L.R. 150Mouzouris andAnother v. Xylophagou PlantationsLtd.
(1977)1 C.L.R. 257· losifakisv.Aiistodcmou (CivilAppeal 7886decidedon 10.4.90)· 10 Inre Kanaris
(1985)1C.L.R. 173Inre Triftarides
(1985)1C.L.R. 514Inre Court [1871] 2Q.S.C.R. 17V Rex v.Hall[1916] 27C.C.C. 1· Policev.Hondrou andAnother, 3R.S.C.C. 8215 Diagoras Developmentv.National Bank
(1985)1C.L.R. 581· Ine UnitedBibleSocieties(Gulf)v. Hadjikakou (Civilappeal7419 decided on 28.5.90)· Papaphilippou andTheRepublic, 1 R.S.C.C. 62PastcllopouUos v.Republic
(1985)2 C.L.R. 165· Keramourgia"AIAS"Ltd. v.Christoforou
(1975)1C.L.R. 38- 20 Poyiadjis v.Pilavakis andAnother
(1986)1C.L.R. 47· C.B.C. v.Kcrayiorghis andAnother
(1991)3 Α.Α.Δ.159Yiannoulatos andAnother v. Police, 17 C.L.R. 67. Έφεση. Έφεση από τηνΔημοκρατία κατάτηςαπόφασης Δικά- 25 στού του Ανώτατου Δικαστηρίου Κύπρου (Στυλιανίδης, Δ.) που δόθηκε στις 6 Σεπτεμβρίου, 1991 (Αρ. Αίτησης 100/91) με την οποία κρίθηκε ότι ηκράτηση τουΝίκου Σαμψών στις Κεντρικές Φυλακές ήταν παράνομηκαιεξέ δωσεένταλμα HabeasCorpus γιατην απελευθέρωσητου. 30 862 1 Α.Α.Δ. 5 Δημοκρατία ν. Σαμψών Μ. Τριανταφυλλίδης, Γενικός Εισαγγελέαςτης Δημο κρατίας με Λ. Αονκαΐδη,ΒοηθόΓενικό Εισαγγελέα, Μ. Μαλαχτού-Παμπαλλή(κα), Λ. Δημητριάδου (Δ/ δα), Δικηγόρο τηςΔημοκρατίας καιΙ. Λουκαΐδον(Δ/ δα), ΑσκούμενηΔικηγόρο,γιατουςεφεσείοντες. Μ. Χριστοφίδης, γιατονεφεσίβλητο. Cur. adv. vult. , ΠΙΚΗΣ,Δ. : Ηαπόφασηπουθαεκδοθεί είναι η ομό φωνη απόφαση του Δικαστηρίου. 10 Το αντικείμενο της έφεσης είναι ηορθότητατης από φασηςδικαστήτουΑνωτάτου Δικαστηρίου, που εκδόθηκε στο πλαίσιο τηςπρωτοβάθμιας δικαιοδοσίαςτου Ανωτά τουΔικαστηρίου,μετηνοποία κρίθηκεότιηκράτηση του Νίκου Σαμψών στις Κεντρικές Φυλακέςήτανπαράνομη 15 και, επομένως, εδικαιολογείτο η έκδοση εντάλματος Habeas Corpus γιατηναποφυλάκισητης. Ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας εφεσίβαλε την απόφαση, ως εσφαλμένη,για σειρά λόγων οι οποίοι καθορίζονται στην ειδοποίηση έφεσης και αναπτύχθηκαν 20 ενώπιον μαςαπότον ίδιο και το Βοηθό Γενικό Εισαγγε λέα. Οκ. Χριστοφίδης, οδικηγόροςτου εφεσίβλητου, υπο στήριξε στοπροοίμιοτηςαπάντησηςτου, ότι 25 30 (α)Δεχωρεί έφεσηκατάτηςπρωτόδικης απόφασης, ή, έστωανκριθεί,ότιείναιδυνατόναεφεσιβληθεί. (β)ο Γενικός Εισαγγελέαςαπεμπόλησετο δικαίωμα να ασκήσει έφεσημετις ενέργειεςτουκαι,συγκεκριμέ να, με τη λήψη μέτρων για το σκοπό συμμόρφωσης ή υλοποίησης της πρωτόδικης απόφασης.Ως προς την ουσίατης έφεσης,υποστήριξε ότι ηπρωτόδικη απόφα ση είναι βάσιμηκαι εδράζεταιστις ορθές αρχέςδικαί ου. Εκτόςαπότουςλόγους πουπαρατίθενταιστηναπόφα863 Πικής, Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)ση,οκ. Χριστοφίδης υποστήριξε ότι συντρέχουν καιπρό σθετοι λόγοι, στους οποίους θα αναφερθούμεαργότερα, που παρέχουν νομικό έρεισμα σ' αυτήκαι επέβαλλαντην απόλυσητου εφεσίβλητου. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριο έκρινεότιοι συνθήκες κάτω 5 από τις οποίες ο εφεσίβλητος παρέμεινε μακριάαπότον τόπο της κράτησης του,τις Κεντρικές Φυλακές,μετάτην ανάκληση του Προεδρικού εντάλματος αναστολής της ποινής του,εξομοίωναν τηθέσητου μεεκείνη προσώπου που δραπετεύει απότη φυλακή,καιγιατο λόγοαυτόκα- 10 θιστούσαν εφαρμοστέες τις διατάξειςτου Κανονισμού.81 τωνπερίΦυλακών(Γενικοί) Κανονισμών του 1981 - ΚΔΠ 18/81 (στους οποίους θα αναφερόμαστε ως "οι Κανονι σμοί Φυλακών"),πουεκδόθηκαν,όπως μνημονεύεται στο προοίμιο τους,βάσειτης εξουσίας η οποίαπαρέχεταιαπό 15 τοΆρθρο4 του περί Φυλακών(Πειθαρχία)Νόμου- Κεφ. 286 τηςΚυπριακής Νομοθεσίας. ΟΚ.81 προβλέπει: "81. Κρατούμενος δραπετεύων εκ νομίμου κρατήσε ως πρότης εκπνοής τηςποινήςτουκαισυλλαμβάναμε- 20 νος μετάτην ημερομηνίαν καθ' ήνη τοιαύτηποινή ήθελεν εκπνεύσει δεν κρατείται υπό των αρχών των Φυλακών βάσει τουαρχικούεντάλματος,αλλάυπότης Αστυνομίας ήτις προσάγει τούτον ενώπιον δικαστη ρίου." 25 Μετά τη διαπίστωση ότι ηθέσητου εφεσίβλητου συν ταυτίζεται με εκείνηπροσώπου που είχε αποδράσειαπό νόμιμη κράτηση,καιτο εύρημαότι η ποινήτουεξέπνευσε στις 30/4/89, τοΔικαστήριο αποφάσισεότι τοένταλμαγια τη φυλάκιση του,της 31/8/76,ατόνησε και έπαυσε να πα- 30 ρέχει έρεισμα για την κράτηση του μετά την ημερομηνία εκείνη. Συνεπώς, η κράτηση του από 27/6/90, την ημέρα που ο εφεσίβλητος παραδόθηκε στις Αρχές τωνΦυλακών για ναεκτίσει το υπόλοιπο της ποινής του,ήτανπαράνο μη επειδή δεν υπήρχε δικαστική εξουσιοδότηση γι' αυτή. 35 Αφήνεται νανοηθεί στην απόφαση- χωρίς αυτόνα προσ διορίζεται ρητά - ότι έγκριση για την κράτηση του προς έκτισητουυπολοιπόμενου μέρους τηςποινήςτουθα μπο864 1Λ.Α.Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών Πικής,Δ. ρούσε να δοθεί από το Δικαστήριο ενώπιον του οποίου επιβάλλεται, από τον Κ.81,.η παρουσίαση του δραπέτη μετάτησύλληψη του. Το πρώτο θέμα που κατά λογική συνέπεια πρέπει να μας απασχολήσει, είναι τοπαραδεκτότης έφεσης και,συ 5 γκεκριμένα, κατά πόσο παρέχεται δικαίωμα έφεσης ενα ντίον πρωτόδικης απόφασηςτου Ανωτάτου Δικαστηρίου στην άσκηση της δικαιοδοσίας για την έκδοση προνομια κών ενταλμάτων (ειδικά,του εντάλματος Habeas Corpus) 10 πουπροβλέπεταιστοΆρθρο 155.4 του Συντάγματος. ^ 20 25 30 35 40 Στην Triftarides v. Republic
(1985)1 C.L.R. 569 το Ανώτατο Δικαστήριο επιλήφθηκε έφεσης εναντίον απόφα σης του Ανωτάτου Δικαστηρίου αναφορικάμεαίτημαγια τηνέκδοσηεντάλματος Habeas Corpus,χωρίςναδιατυπώσει οποιαδήποτε επιφύλαξη ή αμφιβολία ως προς την ύπαρξηδευτεροβάθμιαςδικαιοδοσίαςγιααναθεώρησητης πρωτόδικης απόφασης. Οκ. Χριστοφίδης επεσήμανε ότι στην Triftarides, η δευτεροβάθμιαδικαιοδοσίατου Ανωτά τουΔικαστηρίου δεν αμφισβητήθηκεκαιη ύπαρξητηςδεν απασχόλησε το Εφετείο. Επομένως,η απόφασηδε μπορεί, όπως εισηγήθηκε, να θεωρηθεί νομολογιακά καθοριστική για την ύπαρξητηςδικαιοδοσίαςπουάσκησε το Ανώτατο Δικαστήριο. Οι συνταγματικές ρυθμίσεις, είναι η εισήγηση του, που διέπουν τη δικαιοδοσία για την έκδοση προνομιακών ενταλμάτων,αποκλείουν τηνάσκησηέφεσης. Η ει σήγηση προϋποθέτει ότι η δικαιοδοσίαπουπαρέχεται στο Ανώτατο Δικαστήριο από την παράγραφο 4 του 'Αρθρ. 155 ασκείται αποκλειστικά σε πρώτο βαθμό, και ότι η άσκηση της εξαιρείται των διατάξεων της παραγράφου 2 του ίδιου άρθρου που ορίζει ότι, αποφάσεις του Ανωτά του Δικαστηρίου στην άσκηση πρωτοβάθμιας δικαιοδο σίας υπόκεινται σε έφεση. Η μεταβίβαση των εξουσιών τουΑνωτάτου Δικαστηρίου (High Court)στοΑνώτατο Δι καστήριο, που συγκροτήθηκε βάσει των διατάξεων του περί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλαι Διατάξεις) Νόμου 1964 (Ν33/64), άφησεαμετάβλητη(Άρθρο 9)τη δι καιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου ως προς τηνέκδο ση προνομιακών ενταλμάτων· επομένως, η δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου πρέπει να αναζητηθεί στις σχετικές διατάξειςτου Συντάγματοςπου,όπως υποστήρι865 Πικής, Δ. Δημοκρατία ν.Σαμψών
(1991)ξε ο κ. Χριστοφίδης, αποκλείουν την έφεση. Ο περιορι σμός αυτός συνάδει με τον πατροπαράδοτο χαραχτήρα της δικαιοδοσίαςαυτής,στην Αγγλία, αποκλειστικά πρώ του βαθμού, που ίσχυε μέχρι τη θέσπιση του Administration of JusticeAct, το 1960. 5 Αντίθετα, ο Γενικός Εισαγγελέας υπέβαλε ότι, βάσει των διατάξεων των παραγράφων2 και 4 του Αρθρ. 155 του Συντάγματος, παρέχεται πρωτοβάθμια και δευτερο βάθμια δικαιοδοσίαστο Ανώτατο Δικαστήριο αναφορικά με την έκδοση προνομιακών ενταλμάτων, θέση η οποία 10 διασφαλίζεται με τις διατάξεις του Άρθρου 11
(2)του Ν 33/64που ρητάπροβλέπει ότι, αποφάσειςπουεκδίδονται στην άσκηση της πρωτοβάθμιαςήτης αναθεωρητικήςδι καιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, υπόκεινται σε έφεσηενώπιοντουΑνωτάτου Δικαστηρίου. ^ Οι εξουσίες και οι δικαιοδοσίες του Ανωτάτου Δικα στηρίου είναι,όπωςρητάπροβλέπεταιστο Άρθρο 9του Ν 33/64,εκείνες οι οποίες παρέχονταιαπότο Σύνταγμα στο Ανώτατο ΣυνταγματικόΔικαστήριο, και το Ανώτατο Δι καστήριο (High Court) (βλ. μεταξύ άλλων, Αθηνήςν. Δη- 20 μοκρατίας
(1989)2ΑΛΛ. 71, Πρόεδρος τηςΔημοκρατίας ν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αναφορά 1/89ημερ. 17.6.89) και ΓενικόςΕισαγγελέας ν. Αρτεμίου και άλλου
(1991)2 Α.Α.Δ. 150). Γιαναπροσδιοριστεί η δικαιοδοσία η οποία έχει εναποτεθεί στο Ανώτατο Δικαστήριο για την 25 έκδοσηπρονομιακώνενταλμάτων, πρέπειναπροστρέξου με στις δικαιοδοτικές διατάξεις της παραγράφου4 του Άρθρου 155, βάσει των οποίων παρέχεται αποκλειστική δικαιοδοσίαστοΑνώτατο Δικαστήριο ναεκδίδειεντάλμα τατηςφύσεως του Habeas Corpus, Mandamus,Prohibition, 30 Quo Warranto και Certiorari, που αντιστοιχούν με τα προνομιακά εντάλματα στο αγγλικό δίκαιο. Η δικαιοδο σία είναι πρωτογενής καιαποδίδεταιστο Ανώτατο Δικα στήριο (High Court) κατ'αποκλεισμό κάθεάλλουδικα στηρίου. Η παράγραφος2τουΆρθρου 155 προβλέπει ότι, 35 τηρούμενης της τρίτης και τέταρτης παραγράφου του ίδιου άρθρου,το Ανώτατο Δικαστήριο ασκείδικαιοδοσία. σε πρώτο και δεύτερο βαθμό, όπως ορίζεται στοΣύνταγ μα. Η παράγραφος2τουΆρθρου 155 ορίζει: 866 1 Α.Α.Δ. 5 15 20 25 Δημοκρατία ν.Σαμψών Πικής, Δ. "Τηρούμενης της τρίτης και της τέταρτης παραγρά φου του παρόντος άρθρου, το Ανώτατον Δικαστήριον ασκεί δικαιοδοσίαν εις πρώτον και εις δεύτερον βαθμόν, καθ' ά ορίζεται εν τω Συντάγματι ή θέλει ορισθή υπό νόμου- εις άς περιπτώσεις όμως απονέμεται εις το Ανώτατον Δικαστήριον δικαιοδοσία πρώτου βαθμού,η δικαιοδοσία αύτη θα ασκήται, τηρούμενης της διατάξε ως του άρθρου 159 υπόδικαστού ήδικαστών του Ανω τάτου Δικαστηρίου ούς θέλει τούτο ορίσει. Παρέχεται όμως το δικαίωμα εφέσεως ενώπιον του Ανωτάτου Δι καστηρίου κατά των ως ανωτέρω εκδιδομένων αποφά σεων." Η εισήγηση του κ. Χριστοφίδη, ότι η δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου περιορίζεται σε πρώτο βαθμό, εδράζεται κυρίως στο εισαγωγικό μέρος τηςπαραγράφου 2 ηοποία,κατά την άποψητου, εξαιρεί από τις πρόνοιες της, τις διατάξεις της παραγράφου4. Αν η εισήγηση ευ σταθεί, τότε πρέπει να καταλήξουμε ότι ηδικαιοδοσία για την έκδοση προνομιακών ενταλμάτων ασκείται απευθείας από την Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου (High Court), το φορέα των εξουσιών του Δικαστηρίου (Άρθρα 152.1, 153.1 του Συντάγματος) και, επομένως, η άσκηση δικαιοδοσίας από ένα δικαστή σε πρώτο βαθμό αποκλείε ται -διαπίστωση που θακαθιστούσε άκυρη τηδιαδικασία και απόφασηπου έχει εκδοθεί. Αφού εξετάσαμε το θέμα της δικαιοδοσίας το οποίο έχει εγερθεί, κρίνουμε ότι ηεισήγηση του εφεσίβλητου δεν είναι ορθήγιατους εξής λόγους :- Η δικαιοδοσία η οποία απονέμεται από το Σύνταγμα 30 στο Ανώτατο Δικαστήριο (High Court), με τις διατάξεις της παραγράφου 4 του Άρθρου 155, είναι δικαιοδοσία πρώτου βαθμού. Η παράγραφος 1 του Άρθρου 155 καθι στά το Ανώτατο Δικαστήριο το ανώτατο δευτεροβάθμιο δικαστήριο της Δημοκρατίας, και παρέχει σ' αυτό δικαιο35 δοσία εφετείου εναντίον αποφάσεων κάθε άλλου δικαστη ρίου, εκτός του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου. Η παράγραφος2 του Άρθρου 155 διασαφηνίζει ότι η δι καιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου δεν περιορίζεται σε δικαιοδοσία δεύτερου βαθμού-ορίζεται ότι το Ανώτατο 867 Πικής,Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)Δικαστήριο ασκεί δικαιοδοσίατόσο σε πρώτο,όσο καισε δεύτερο βαθμό,υπότηναίρεσηότιαποφάσειςπουεκδίδο νται στην άσκηση της δικαιοδοσίας πρώτου βαθμούυπό κεινται σε έφεση ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Στοεισαγωγικό μέροςτηςπαραγράφου2τουΆρθρου 155 5 προβλέπεται ότι οι διατάξεις αυτήςτης παραγράφουτυγ χάνουν εφαρμογής, τηρούμενης της τρίτης και τηςτέταρ της παραγράφουτου παρόντος άρθρου.Και εγείρεται το ερώτημα ως προςτοτισκοπεί ναδιαφυλάξειτο εισαγωγι κόμέρος τηςπαραγράφου
- ^ Στο περιεχόμενο της τέταρτης παραγράφου έχουμε αναφερθεί. Στην τρίτη παράγραφοτο Άρθρο 155 προβλέ πεταιότι το Ανώτατο Δικαστήριο έχειαποκλειστική εξου σία να καθορίζει τη σύνθεση του Δικαστηρίου όπου οι διάδικοι ανήκουν σε διαφορετικές κοινότητες. Το εισάγω- 15 γικό μέρος της παραγράφου2 δεν εξαιρεί απότο πλαίσιο των προνοιών της το αντικείμενο της τρίτης και της τέ ταρτηςπαραγράφου,αλλά,αντίθετα,ορίζει ότι τηρούνται στην άσκηση και εκείνων των δικαιοδοσιών οι διατάξεις της παραγράφου
- Διασφαλίζεται έτσι ότι στον ορισμό ^0 της σύνθεσης του Ανωτάτου Δικαστηρίου, πουεπιλαμβά νεται αιτήσεων γιατηνέκδοση προνομιακών ενταλμάτων, τηρούνται οι διατάξεις του Συντάγματος που διέπουν τη σύνθεση του Δικαστηρίου όπου οι διάδικοι ανήκουν σε διαφορετικές κοινότητες. Ηδικαιοδοσία ηοποία παρέχε- 25 ται από το Άρθρο 155.4 του Συντάγματος περιήλθε στο Ανώτατο Δικαστήριο βάσει του Άρθρου 9 του Ν33/64, και οι συνταγματικοί όροι για την άσκηση της τηρούνται με τις διατάξεις του Άρθρου 11
(2)του Ν33/64,περιλαμ βανομένης και της επιφύλαξης που συνοδεύει το άρθρο 30 αυτό. Καταλήγουμε ότι ηδικαιοδοσία για έκδοση προνο μιακών ενταλμάτων βάσει του Αρθρ. 155.4 ασκείταιπρωτογενώς καιυπόκειται σε έφεση στο πλαίσιο των διαδικα στικών κανονισμών ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου στηνάσκησητηςδευτεροβάθμιαςδικαιοδοσίας του. 35 KaLη δεύτερηδιαδικαστικήένσταση κρίνεταιανεδαφι κή. Η συμμόρφωση μετις πρωτόδικες αποφάσειςόχι μόνο δεν παρεμβάλλει κώλυμα, αλλά αποτελεί υποχρέωση του διαδίκου προς τον οποίον απευθύνεται ηαπόφαση.Αντί θετα, ανυπακοή σε πρωτόδικες δικαστικές αποφάσεις, 40 868 1Α.Α.Δ. 5 Δημοκρατίαν.Σαμψών Πικής,Δ. μπορείναδημιουργήσει κώλυμαστην άσκησητου δικαιώ ματοςακροάσεωςενώπιοντουΕφετείου.*Καμιάενέργεια του Γενικού Εισαγγελέα μετάτην έκδοση τηςπρωτόδικης απόφασης δεν καταμαρτυρεί απεμπόληση τουδικαιώματοςέφεσηςήδημιουργεί εμπόδιοστηνπροώθησητης. Θαασχοληθούμε τώραμετηνουσίατηςέφεσης. Γιανα εκτιμηθείη εφεσιβαλλόμενη απόφαση στοσωστότης πλαί σιο, καινακριθεί ηορθότητατου νομικού και τουπραγ ματικούβάθρουστο οποίοστηρίζεται,πρέπειναγίνεισύ10 ντομη αναφοράστα γεγονότα τα οποία στοιχειοθέτησαν την αίτησηγια την αποφυλάκισητου Νίκου Σαμψών, και τα οποία κρίθηκαναπότο πρωτόδικοΔικαστήριο ότι δι καιολογούσαν την έκδοση του εντάλματος Habeas Corpus μετοοποίοδιατάχθηκεηαπόλυση του. 15 Στις 31 Αυγούστου, 1976, ο Νίκος Σαμψώνκαταδικά στηκε από το Κακουργιοδικείο Λευκωσίας σε φυλάκιση είκοσιχρόνων γιατηδιενέργεια πολεμικών επιχειρήσεων στρεφομένων κατάτης συνταγματικής τάξης,καιτης Κύ πρου γενικότερα -έγκλημα τιμωρητέο με ισόβια φυλάκι20 οη. Τα γεγονότα που στοιχειοθέτησαν το έγκλημα είναι συνυφασμένα με την ανάληψη, από τον εφεσίβλητο, της Προεδρίας της Δημοκρατίας μετά το εγκληματικό πραξι κόπημα της 15ης Ιουλίου, 1974, και με τις ενέργειες του κατάτιςοκτώημέρεςπουνοσφίστηκε τοαξίωματου Προ25 έδρου της Δημοκρατίας.Μεδικαστικό ένταλμα της ίδιας ημερομηνίας, προσαρμοσμένο στον Τύπο50 των Θεσμών ΠοινικήςΔικονομίας,πουεκδόθηκεβάσειτης πρωτόδικης απόφασης, ο εφεσίβλητος μεταφέρθηκε καιπαραδόθηκε στις Κεντρικές Φυλακές,όπου και φυλακίστηκε. Με το 30 ένταλμα διατάχθηκε η φυλάκιση του για 20 χρόνια,από 31.8.1976. ΜετάαπόαίτησητουΝίκουΣαμψών, καισύστασητου Γενικού Εισαγγελέα στονΠρόεδροτης Δημοκρατίας για * (Βλ. μεταξύ άλλων, Mouzouris and Another v. Xylophaghou Plantllations ltd.
(1977)1C.L.R. 287,Ιωσηφάκηv.Αριστοδήμου - Πο λιτική ΈφεσηΑρ. 7886 - αποφασίστηκεστις 10.4.90). 869 Πικής, Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)τηναποδοχή της,οΠρόεδροςτηςΔημοκρατίας, ασκώντας τηνπρονομίαπουτουπαρέχειτοΆρθρο 53.4 τουΣυντάγ ματος,ανέστειλε τηνποινήτουΝίκουΣαμψώνγιανα κα ταστεί δυνατή η μετάβαση του στο εξωτερικό για τηδιά γνωση και τη θεραπεία ασθενείας από την οποία είχε 5 προσβληθεί κατάτηδιάρκειατηςκράτησης του.Το ένταλ μα δεν προσδιόριζε τη χρονική διάρκεια της αναστολής της ποινής αλλά τη συνάρτησε μετο χρόνο νοσηλείας και αποθεραπείας του Νίκου Σαμψών, οπόταν, όπως ρητά προβλέπεται, ήταν υποχρεωμένος να επιστρέψει στην ^ Κύπρο για την έκτιση "της μήπω εκτιθείσης ποινής αυτού". Ηυπολοιπόμενη ποινή κατάτο χρόνο απόλυσης του εφεσίβλητου ήταν 10 χρόνια και 9 ημέρες φυλάκιση. Πριν την απόλυση του,κατ' εξουσιοδότηση του Προεδρι κού εντάλματος, ηποινή του Νίκου Σαμψών είχε μειωθεί 15 διαδοχικά (στο πλαίσιο γενικής μείωσης των ποινών που παρείχε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας),κατάτο ένα έκτο στις 17/8/1977, και κατά το ένα πέμπτο στις 28/2/1978, ελαττώνοντας το συνολικό χρόνο της ποινής του σε 12 χρόνια και 8 μήνες.* Στοαποτέλεσμα των 10χρόνων και 20 9 ημερών, ως του χρόνου της "μήπωεκτιθείσης ποινής" κατά το χρόνο της απόλυσης τουστις 21/4/79, καταλήγου με, μετά την αφαίρεσηαπότο χρόνο της μειωθείσας ποι νής (12 χρόνια και 8 μήνες), του μέρους που ο εφεσίβλη 25 τοςείχεεκτίσει μεταξύ31/8/76και21/4/79. Στις 15/12/80, με Προεδρικό ένταλμα, ανακλήθηκε η αναστολή της ποινής του Νίκου Σαμψών,.πράξηπουσή μανε καιτο τέλος της περιόδου της αναστολής της ποινής του. Με τον τερματισμό της αναστολής ενεργοποιήθηκε αφενός ηυποχρέωση του εφεσίβλητου να εκτίσει το υπο- 30 λοιπόμενο μέρος της ποινής του και, αφετέρου, η ισχύς της δικαστικής απόφασης, και του εντάλματος, για την κράτηση του. Παρά τη γνωστοποίηση, μέσο του δικηγόρουτου,τουτερματισμού τηςαναστολής τηςποινής του, ο * (Για τον καθορισμό τον νπολοιπόμενου μέρους ποινής μετά τη μείωση της βάσει Προεδρικού εντάλ.ματος, βλ. Triftarides v. Republic
(1985)1C.L.A. 569). 870 1 Α.Α.Δ. 5 Δημοκρατία ν.Σαμψών Πικής, Δ. ΝίκοςΣαμψών, παρέλειψε,γιασημαντικόχρονικόδιάστη μα, να ανταποκριθεί στην υποχρέωση του να εκτίσει το υπόλοιπο της ποινής του. Παρέμεινε εκτός Κύπρου,και μακράν απότον τόποτηςκράτησης του,για δέκασχεδόν χρόνια. ΜεδικήτουπρωτοβουλίαοΝίκοςΣαμψών επέστρεψε στις27/6/1990καιπαραδόθηκεστην αρμόδιαΑρχή γιανα εκτίσει το υπόλοιπο της ποινής του, επιφυλάσσοντας, συγχρόνως, με επιστολή που είχεπαραδώσειστο Διευθυ10 ντήτων Φυλακών,το δικαίωμανααμφισβητήσει τηνομι μότητατηςκράτησης του. Στις 6/8/1991αποτάθηκεστο Ανώτατο Δικαστήριογια την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus, το διαδικαστικό μέσοπουπροβλέπει τοΣύνταγμαγιατον έλεγχοτης νομι15 μότητας της κράτησης ατόμου, προς διασφάλιση του δι καιώματος της ελευθερίας, που κατοχυρώνεται στο Άρθρο 11του Συντάγματος. Το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε ότι παρόλο που ο Νίκος Σαμψώνπαρέλειψε ναεκτίσει - καιδεν είχε εκτίσει 20 -το μεγαλύτερο μέρος της ποινής του, η ποινή που του είχε επιβληθεί είχε εκπνεύσει πριν τηνπαράδοσητου στις Κεντρικές Φυλακέςστις 27/6/90και,συνεπώς, δεν ενομιμοποιείτο ηκράτησητουκατάτο χρόνο που παραδόθηκε ήμεταγενέστερα. 2<- Συνάγεταιαπό την απόφαση,παρόλοπουαυτόδεν κα θίσταται σαφές,ότι ηκράτησητουγια ναεκτίσει τουπό λοιπο της ποινής του,θα μπορούσε να διαταχθεί απότο Δικαστήριο που προβλέπεται απότον Κ.81 των Κανονι σμών Φυλακών,οοποίοςδιέπειτηνκράτησηδραπέτη των 30 φυλακών ο οποίος συλλαμβάνεται μετά την εκπνοή της ποινής του. Με βάση αυτήτην ερμηνεία της πρωτόδικης απόφασης ο Γενικός Εισαγγελέας υπέβαλε δυοανεπιτυ χείς αιτήσεις,ενώπιον του Επαρχιακού ΔικαστηρίουΛευ κωσίας, για την εξουσιοδότηση της κράτησης του εφεσι35 βλήτου για να εκτίσει το υπόλοιπο της ποινής του. Οι αποφάσεις του ΕπαρχιακούΔικαστηρίου Λευκωσίας εφε871 Πικής,Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)σιβλήθηκαν και αποτελούν το αντικείμενο των Ποινικών Εφέσεων 5514 και5515, ηεκδίκασητων οποίων εκκρεμεί ενώπιον τουΑνωτάτου Δικαστηρίου. Η απόφαση του πρωτόδικου Δικαστηρίου βασίζεται στις διατάξειςτουΚ.81 καιέχειωςέρεισματηνεφαρμογή 5 τους στην περίπτωση του εφεσίβλητου. Εφόσον.ηποινή του Νίκου Σαμψών εξέπνευσε στις 30/4/89, και ο ίδιος υπείχε τη θέση δραπέτη των Φυλακών, το δικαστικό ένταλμα για τη φυλάκιση του της 31/8/76 ατόνησε και έπαυσεναπαρέχεινομική εξουσιοδότηση γιατηνκράτηση 10 του. Η εφαρμογή του Κ.81 στηνπροκείμενηυπόθεση εξαρ τάται (α) Από την ορθότητα του ευρήματος,ήτου συμπε ράσματος του Δικαστηρίου, ότι ηποινή του εφεσίβλη τουεξέπνευσεστις 30/4/89, και 15 (β)την,εξομοίωσητης παράλειψης του ναπαραδο θεί για ναεκτίσει τουπόλοιπο τηςποινής του,μεαπό δρασηαπότιςΦυλακές. Ο Γενικός Εισαγγελέας καιοΒοηθός Γενικός Εισαγγε λέας υπέβαλαν ότι ηκρίση του Δικαστηρίου και στα δυο 20 θέματα είναι έκδηλα εσφαλμένη.Αντίθετα, οκ.Χριστοφίδης υπέβαλε ότι ηαπόφασηείναι απόλυτασωστή, μεμια εξαίρεση ηοποία αφορά τον καθορισμό της ημερομηνίας εκπνοής της ποινής του Νίκου Σαμψών. Σύμφωνα με το δικηγόρο του εφεσίβλητου, η ποινή του Νίκου Σαμψών, 25 εξέπνευσεόχι στις 30/4/89, αλλάστις 3/5/88, λαμβάνοντας υπόψητηχάρηγια καλήδιαγωγήμε την οποία έπρεπενα είχεπιστωθεί οεφεσίβλητος κατ'αναλογίαπροςτο χρόνο τηςκράτησηςτου,πριντηναναστολήτηςποινήςτου. Προκύπτει από την απόφαση του πρωτόδικου Δικά- 30 στηρίου ότι ανάλογη εισήγηση, που υποβλήθηκε ενώπιον του,δεν έγινεδεκτή, υπότο φωςτωνπροϋποθέσεωνπου θέτουν οι Κανονισμοί Φυλακώνγια την παροχήχάριτος λόγω καλής διαγωγής και εργατικότητας, και της ερμη νείας που έτυχαν στις υποθέσεις In Re Kanaris,
(1985)1 35 C.L.R. 1737/7Re Triftarides
(1985)1C.L.R.514 καικατ' έφεση Triftarides v. Republic
(1985)1C.L.R.
- Χάρις, 872 1 ΑΛΛ, 5 Δημοκρατία ν. Σαμψών Πικής, Δ. βάσειτων σχετικών Κανονισμών, μπορείνα παραχωρηθεί στην περίπτωσηπροσώπων πουεκτίουν ποινήπέραντων εννέα ετών, μόνο μετά την έκτιση του ενός δευτέρου της ποινής τους δεδομένου ότι διαπιστώνεται ότι επέδειξαν, κατάτηνκράτησητους,"καλήδιαγωγήκαιεργατικότητα". Όπωςεπεξηγείται στην Kanaris, η απόφαση γιατηνπαρο χή χάριτος ανάγεται στο αρμόδιο διοικητικό όργανοκαι δεμπορείναγίνουνοποιεσδήποτευποθέσειςαπότοΔικα στήριοωςπροςτηνπαροχήτης. 10 Η ημερομηνία εκπνοήςτηςποινήςκαθορίστηκεαπότο πρωτόδικο Δικαστήριο, ανεξάρτητα από την αναστολή τηςκαιτο γεγονός ότι οΝίκοςΣαμψώναπέφυγεναεκτί σει τουπόλοιποτηςποινήςτουγιαδέκασχεδόν χρόνια.Ο Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας εισηγήθηκε ότι ηαπόφαση 15 καταλήγεισε επιβράβευσητου ΝίκουΣαμψώνγιατηνπα ρανομίαν' αποφύγειτην έκτισητηςποινής του,κατ'αντί θεσηπρος τοδικαιϊκόαξίωμαότι κανέναςδεν ευεργετεί ται από την παρανομία του (Βλ. BROOM'S LEGAL MAXIMS,84thed.,p.233). 20 25 30 35 40 Οκ.Χριστοφίδης εισηγήθηκε ότι οχρόνος εκπνοήςτης ποινήςκαθορίζεταιανεξάρτητααπότηνέκτισητης.Λογι κή προέκταση της εισήγησης αυτής είναι ότι,κατάδικος μπορεί να αποφύγει την έκτιση του συνόλου της ποινής του δεδομένου ότι επιτυγχάνει να μείνει μακράν του τόπου της κράτησης του μέχρι τη νοητή ημερομηνία εκ πνοής της. Την εισήγηση του στήριξε στην αυστραλιακή απόφαση InRe Court [1871]2 Q.S.C.R.
- Η απόφαση του Αυστραλιακού Δικαστηρίου είναιδιατυπωμένη λακω νικά καιαπλώς αναφέρειότι δεν είναι δυνατήηκράτηση δραπέτη των φυλακώνμετάτηνεκπνοήτηςποινήςτου.Δε γίνεται αναφορά ούτε στο λόγοτουκανόνα,τηνπροέλευ ση του,ήοποιαδήποτεαυθεντίαπου να τον υποστηρίζει. Αντίθετη άποψη με εκείνη της In Re Court υιοθετήθηκε στηχρονολογικά μεταγενέστερη καναδικήαπόφασηRexν. Hall, [1916]27 C.C.C. 1στην οποία επέσυρε την προσοχή μαςοκ.Λουκαΐδης. Καιηκαναδικήαπόφασηείναιδιατυ πωμένη, όπως και η αυστραλιακή, με μεγάλη οικονομία λόγου-συνάδειόμως μετηναγγλικήπρακτική και αντίλη ψητουχρόνου εκπνοήςτηςποινής ηοποίαέχειθεσμοθετηθείκαιμενομοθετικές διατάξεις(βλ. Halsbury's Lawsof 873 Πικής,Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)England, 4th ed.,Vol. 37,para. 1131).Υπό τοφωςτηςαπό φασης του αυστραλιακού Δικαστηρίου, οκ. Χριστοφίδης υπέβαλε ότι οι πρόνοιες του Κ.81,για τον καθορισμό της ημερομηνίας εκπνοής της ποινής ανεξάρτητα από την έκτιση της, συνάδουν και με τη γενική αρχή δικαίου ως 5 προς τη χρονική διάρκεια της εγκυρότητας του δικαστι κούεντάλματος γιατηνκράτησηφυλακισθέντος. Κρίνουμε ότι οπροσδιορισμός της30/4/89, ωςτηςημε ρομηνίας εκπνοής της ισχύος του εντάλματος φυλάκισης του Νίκου Σαμψών, παραγνωρίζει ολοσχερώς τις συνέ- 10 πειες της αναστολής της ποινής στις 21/4/
- Το Άρθρο 53.4 του Συντάγματος παρέχει τρεις ξεχωριστές εξουσίες στον ΠρόεδροτηςΔημοκρατίας: (α) Τημείωση, (β) τηναναστολή, και (γ)τημετατροπήποινής επιβληθείσας απόδικαστήριο. Ηαναστολή, όπως ο όρος υποδηλώνει, μεταθέτει, για όσο χρόνο διαρκεί, την ισχύ της δικαστικής απόφασης, και μετατοπίζει σε μελλοντικό χρόνο την εκτέλεση της.Η φυσιολογική ερμηνεία του όρου "αναστολή" ενισχύεται 20 απότοπλαίσιο όπουαπαντάταικαιτην αντιδιαστολήτης εξουσίας του Προέδρου να αναστείλει, με τις άλλες δυο εξουσίεςπουπαρέχονταισ' αυτόνμετην ίδιαπρόνοιατου Συντάγματος,ναμειώσειή ναμετατρέψει τηνποινή κατα δίκου.ΜετηναπόφασητουπρωτόδικουΔικαστηρίου εξο- 25 μοιώνεται ουσιαστικά η αναστολή της ποινής με τη μείω ση της. Ως αποτέλεσμα του Προεδρικού εντάλματος της 21/4/79 αναστάληκε για όσο χρόνο τελούσε σε ισχύ η εφαρμογή της δικαστικής απόφασης και του εντάλματος της 31/8/1976, για το υπολοιπόμενο μέρος της ποινής του 30 εφεσίβλητου. Μετάτο πέραςτης αναστολής στις 15/12/80, έπαυσε ναυφίσταταικαι ο λόγοςγια τημηεφαρμογήτης δικαστικής απόφασηςκαι του εντάλματος της 31/8/
- Το υπόλοιπο της ποινής που ο εφεσίβλητος είχε να εκτίσει, καθοριζόμενο μεαφετηρίατοχρόνο τερματισμού τηςανα- 35 στολής, ήταν 10χρόνια και9ημέρες. Συνεπώς,όπωςορθά υπέδειξε ο Γενικός Εισαγγελέας, καιστην περίπτωση απο874 1 Α.Α.Δ. 5 Δημοκρατίαν.Σαμψών Πικής,Δ. δοχής της θέσης ότι εΐναι παραδεκτόςο.καθορισμός ημε ρομηνίας εκπνοής της ποινής ανεξάρτητα απότην έκτιση της, η ποινή του Νίκου Σαμψών θα εξέπνεε στις 27/12/ 1990*οπόταντο ένταλματης31/8/76 παρείχε νομικό έρεισμα για την κράτηση του στις 27/6/90 ότανπαραδόθηκε στιςΑρχές. Η ισχύς του Κ.81 των Κανονισμών των Φυλακών πε ριορίζεται σε κρατουμένους των Φυλακώνπουδραπετεύ ουν από τη νόμιμη|κράτηση τους και συλλαμβάνονται 10 μετάτηνεκπνοήτηςποινήςτους. Η έκτιση τηςποινήςτων καταδίκων σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, περιλαμβανο μένης καιεκείνης πουοδραπέτηςσυλλαμβάνεται πριντην εκπνοήτηςποινήςτου,διέπεταιαπότις διατάξειςτου Κ.7 των Κανονισμών Φυλακών,πουορίζει ότι, κανέναςκρα15 τούμενος δεν απολύεται απότις Φυλακέςπριν την έκτιση τηςποινής του,εκτός στις περιπτώσεις πουορίζοται στην παράγραφο4τουΆρθρου 53τουΣυντάγματος. 20 25 30 ·" 40 ΟΝίκοςΣαμψώνδενείχεδραπετεύσει από τις Κεντρι κές Φυλακές, αλλά, τουναντίον, απολύθηκε νόμιμα στις 21/4/79για τους λόγους καιπρος το σκοπό πουπροσδιο ρίζεται στο Προεδρικό ένταλμα. Το πρωτόδικο Δικαστή ριο εξομοίωσε την παράλειψη του εφεσίβλητου να αντα ποκριθεί στην υποχρέωση να εκτίσει το υπόλοιπο της ποινήςτου μετάτογ τερματισμό τηςαναστολής, με δραπέτηχων Φυλακών.Η ταύτισηθεμελιώνεται, όπωςέκρινε το Δικαστήριο, στο αξίωματου δικαίου ότι το μείζον περιέ χει το έλασσον, διατυπωμένο με τη λατινική ορολογία, όπως ήτανγνωστό στο ΡωμαϊκόΔίκαιο απότο οποίοκαι πηγάζει : "Argumentum a majori ad minus negative non valet;valete converso". To αξίωμααυτόέχειως λόγο την ομοιογένεια πράξεων ήσυμπεριφοράς ώστε εξ αντικειμέ νουτο μείζον ναεμπεριέχει καιτοέλασσον. Μόνοσ* εκεί νητηνπερίπτωση μπορείναπροσδιορισθεί κλίμακασοβα ρότητας ομοιογενούς συμπεριφοράς, οπόταν συμπεριφορά που εντάσσεται στις ανώτερες βαθμίδες της κλίμακας περικλείει αναπόφευκτακαι συμπεριφορά η οποία ταξι νομείται στις χαμηλότερες βαθμίδες. Επέκταση του αξιώ ματος σε συγγενικές εκτός από ομοιογενείς περιπτώσεις, θα συνιστούσε ανεπίτρεπτη διεύρυνση της βούλησης του νομοθέτη. Ηεξομείωση των δυο κατηγοριών συμπεριφο875 Πικής,Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)ράς στην οποία προέβητο πρωτόδικοΔικαστήριο,στερεί ται ερείσματος ενόψει της ανομοιογένειας μεταξύ πράξε ων απόδρασηςαπόνόμιμη κράτηση,καιανυπακοήςή πα ράλειψης συμμόρφωσης με δικαστικήαπόφαση ήένταλμα για την έκτιση ποινής φυλάκισης,όπως ήτανηπερίπτωση 5 του Νίκου Σαμψών. Ο Νίκος Σαμψών όχι μόνο δεν απέδρασε απότις Φυλακές,αλλά,τουναντίον, απολύθηκενό μιμα, και εδώ εντοπίζεται ο διαφορισμός της περίπτωσης του από δραπέτη των Φυλακών. Η εσφαλμένη εξίσωση τουΝίκου Σαμψών μεδραπέτητων Φυλακώνκαταρρίπτει *0 και το τελευταίο έρεισμα για την εφαρμογή του Κ.81 των Κανονισμών των Φυλακών, στην περίπτωση του εφεσί βλητου. Ανεξάρτητα από τις πιο πάνω διαπιστώσεις, ο εφεσείων υπέβαλε ότι ο Κ.81 στερείται δικαιϊκού ερείσματος 15 για τολόγο ότι θεσπίστηκε κατά παρέκλιση ήκαθ'υπέρβα ση των διατάξεων του εξουσιοδοτικού νόμου. Παρόμοια εισήγησηέγινεκαιστο πρωτόδικοΔικαστήριο αλλά απορ ρίφθηκε. Στο σχετικό απόσπασματης απόφασης αναφέρε ται ότι 20 "Το Δικαστήριο εξέτασε με πολλή προσοχή την εισή γηση ότι ο Κανονισμός 81 είναι ultra vires, αλλά δεν βρίσκει ότι ο Κανονισμός αυτός έγινε με υπέρβασηνο μοθετικής εξουσιοδότησης " Ο Κ.81 αποτελεί μέρος των Κανονισμών Φυλακών, 25 δευτερογενούς νομοθεσίας που εκδόθηκε,όπως ρητάανα φέρεται στο προοίμιο, κατ' εξουσιοδότηση του Άρθρου 4 του περί Φυλακών (Πειθαρχία)Νόμου - Κεφ.
- Δευτε ρογενής νομοθεσία είναι έγκυρη μόνο εφόσον οι πρόνοιες της συνάδουν με το πλαίσιο της εξουσιοδότησης που πα- 30 ρέχεται από την πρωτογενή νομοθεσία και νοουμένου ότι τηρούνται οι όροι και οι προϋποθέσεις της εξουσιοδότη σης. Δευτερογενής νομοθεσία η οποία εκδίδεται κατάπα ρέκλιση ήκαθ" υπέρβασητης εξουσιοδότησης, είναι άκυρη και, ακόμα ακριβέστερα, δεν περιέρχεται στη σφαίρα του 35 δικαίου. Παρόλο που το Κυπριακό Σύνταγμα δεν απο κλείει την εκχώρηση νομοθετικής εξουσίας,* ο * (ΙΙλ.μεταξύ άλλων,Police v.Hondrou andanother, 3R.S.C.C.
- 876 1 Α.Α.Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών Πικής, Δ. περιορισμός δευτερογενούς νομοθεσίας στα αυστηρά πλαίσια του εξουσιοδοτικού νόμου, επιβάλλεται στην Κύπρο,εκτός απότιςγενικές αρχέςδικαίου,καιαπό την αρχήτουδιαχωρισμούτων Εξουσιών πουκαθιερώνειτο 5 Σύνταγμα.*Πρέπειναυπάρχει αιτιώδηςσχέσημεταξύ της εξουσιοδότησης καιτουαποτελέσματοςτηςάσκησης της, ώστεηδευτερογενής νομοθεσίανασυνιστά,έστω έμμεσα, απόρροια της νομοθετικής βούλησης. Ο εξουσιοδοτικός νόμος - Κεφ.286 -θεσπίστηκε το
- Όπωςκαι κάθε JQ άλλος νόμοςπουίσχυεκατάτηνανακήρυξη της Δημοκρα τίας,καιOL πρόνοιεςτουΚεφ. 286εφαρμόζονταιπροσαρ μοζόμενες "καθ'ό μέτρον είναι αναγκαίονπρος το Σύ νταγμα" (Άρθρο 188.1τουΣυντάγματος). Η προσαρμογή συνιστά αρμοδιότητα της Δικαστικής Λειτουργίας στο 15 πλαίσιο της ερμηνείας των νόμων (βλ. μεταξύ άλλων, Diagoras Development v.National Bank** και The United Bible Societies (Gulf)v. Hadjikakou***). Επομένως, οι εξουσιοδοτικές πρόνοιες τουΚεφ. 286 τυγχάνουνεφαρ μογήςυπότοπρίσματωνδιατάξεωντουΣυντάγματος και 20 τουδιαχωρισμού τωνΠολιτειακών Εξουσιών πουεπιφέ ρει. Εκτόςόπου γίνεται ειδικήπρόβλεψη περίτου αντι θέτουστοίδιοτοΣύνταγμα (Άρθρο 53.4),η διάγνωση της ποινικής ευθύνης,όσοκαιη τιμωρίατου παραβάτη,εμπί πτουν αποκλειστικάστη σφαίρααρμοδιοτήτωντης Δικα25 στικής Λειτουργίας.**** Συνεπώς,καμιάαρχήάλλη από τη Δικαστική,δε μπορεί νακαθορίσει τηνποινή καταδί κου. Το-Αρθρο 4τουΚεφ.286,βάσει τουοποίουθεσπί στηκανοιΚανονισμοί τωνΦυλακών, προβλέπει:' *(Βλ.μεταξύ άλλων,Malachtouv.Attorney -General
(1981)1 C.L.R. 543.Payiatasv.Republic
(1984)3 C.L.R. 1239). **
(1985)1CL.R.
- **** (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 7419 - αποφασίστηκεστις28/5/90). * ***(Σεσχέσημε τηνεφαρμογή τηςαρχής τηςδιάκρισης τωνΕξου σιών,βλ. μεταξύ άλλων, Papaphilippou andTheRepublic,1 R.S.C.C.
- Police v. Hondrouandanother, 3 R.S.C.C.
- Pastcllopoullos v. Republic
(1985)2 C.L.R.165. Keramourgia "AIAS" Ltd. v. Yiarmakis Christoforou
(1975)1C.L.R. 38.Poyiadjis v.Pilavakis &another
(1986)1 C.L.R. 47, καιP.I.K. v.Καραγιώργη &άλλου
(1991)3Α.Α.Δ.159). 877 Πικής,Δ. Δημοκρατία ν.Σαμψών
(1991)"4. The Governor in Council, may make Regulations for the proper custody and support of prisoners, for the nature and amount of labour to be performed by them, for the classification of prisoners according to their different sentences, for the punishment of offences committed by prisoners, andfor themaintenance ofgood order anddisciplinein prisons". 5 "Ο Κυβερνήτης εν Συμβουλίω (το Υπουργικό Συμ βούλιο μετά το "I960) μπορεί ναεκδώσει Κανονισμούς για την κατάλληλη φύλαξηκαι φροντίδατων φυλακι- 10 σμένων, για τη φύση και το μέγεθος της εργασίας η οποία θα εκτελείται από αυτούς, για την ταξινόμηση των φυλακισμένων ανάλογα με τις διαφορετικές' αδι κημάτων που διαπράττονται απότους φυλακισμένους, 15 και γιατηντήρησητηςτάξηςκαιπειθαρχίας στις φυλάκές." Ο κ. Χριστοφίδης εισηγήθηκε ότι ο όρος "'proper custody" (κατάλληλη φύλαξη)παρείχε έρεισμα για τηρύθ μιση των συνεπειών της απόδρασης και επανασύλληψης κρατουμένου σε συνδυασμό με την εκπνοήτης ποινής 20 του δραπέτη. Η απάντηση είναι αρνητική. Ο όρος "proper custody", ανεξάρτητα ήσε συνδυασμό μετησύζευξη του μετον όρο "and support of prisoners", περιορίζει την εξουσιοδότηση στηρύθμιση των συνθηκών κράτησηςφυλακισμένων,πρό- 25 νοια η οποία εναρμονίζεται με τον ευρύτερο σκοπό του εξουσιοδοτικού άρθρου που αποβλέπει στη ρύθμιση των συνθηκών κράτησης και ευημερίας των φυλακισμένων. Διαπιστώνουμε ότι ο Κ.81 θεσπίστηκε καθ* υπέρβασητης νομοθετικής εξουσιοδότησης και είναι για το λόγο αυτό 30 άκυρος. Προς ολοκλήρωση αυτού του κεφαλαίου της απόφα σης, και χάριν της επίλυσης όλων των εγερθέντων (στο πλαίσιο της έφεσης) θεμάτων,διευκρινίζεταιότι :/Α) Η δικαστική απόφαση αποτελεί το μόνο έρεισμα 35 που προβλέπει το Σύνταγμα(Άρθρο 11.2(a)) για τονπε ριορισμό τής ελευθερίας καιτηνκράτηση καταδίκου. 878 1 Α.Α.Λ. Δημοκρατίαν. Σαμψών Πικής, Δ. 5 Β) Το δικαστικό ένταλμα που προβλέπεται από τους Θεσμούς Ποινικής Δικονομίας (Τύπος 50), ενέχει καθαρά χαραχτήρα μέτρου εκτέλεσης της απόφασης. Δε συνιστά προαπαιτούμενο για την εφαρμογή της απόφασης, ούτε μπορεί να μεταβάλει την ισχύ ητην εφαρμογήτης-αντίθε τηάποψηθαπροσέκρουε στις διατάξεις του Συντάγματος που καθιστούν την απόφασηαρμόδιου δικαστηρίου ως τη μόνη εξουσιοδότηση για τη φυλάκιση καταδικασθέντος προσώπου (Άρθρο 11.2). 2Q Γ) Η ισχύς της δικαστικής απόφασης, και η υποχρέωση για έκτιση της ποινής που καθορίζεται σ' αυτή, αρχίζει από την ημέρα που εκδίδεται η απόφαση (Άρθρο 117, Κεφ. 155). Με εξαίρεση τις διατάξεις του Ν 92/75 δεν είναι παραδεκτήηεπιβολή ποινής φυλάκισης με ισχύ από 15 μελλοντική ημερομηνία (βλ. CharalambosTheodorou Yiannoulatos andAnother v. Police, 17 C.L.R.67). Δ) Η εκτέλεση της δικαστικής απόφασης με την οποία επιβάλλεται ποινή φυλάκισης είναι συνυφασμένη με την έκτιση της ποινής ηοποίαπροβλέπεται. Ηδικαστική από20 ψαση δεν καθορίζει χρονικό πλαίσιο για την έκτιση της ποινής αλλά τοχρόνο κράτησης τουκαταδικασθέντος. Ο κ. Χριστοφίδης υπέβαλε,εξαντλώντας κάθεεπιχείρη μα που θαμπορούσε να προβληθεί υπέρ της υπόθεσης του εφεσίβλητου, ότι συντρέχουν και άλλοι λόγοι, όπως ανα25 φέραμε νωρίτερα, ανεξάρτητοι από εκείνους πουπαρατί θενται στην πρωτόδικη απόφαση,πουκαθιστούν την από λυση του Νίκου Σαμψών, και το αποτέλεσμα της πρωτόδικης απόφασης επιβεβλημένο. Η απόλυση του Νίκου Σαμψών, μετά την έκδοση του εντάλματος αναστο30 λής της ποινής του, μετέβαλε τη θέση του από εκείνη του φυλακισμένου σε ελεύθερο πολίτη. Για τον περιορισμό της ελευθερίας του ατόμου, άσχετα από τις συνθήκες κράτη σης του, επιβάλλεται, όπως εισηγήθηκε, η παρεμβολή της Δικαστικής Εξουσίας. Η εισήγηση παραγνωρίζει ότι το 35 Άρθρο 53.4 του Συντάγματος,και το ένταλμα που εκδίδε ται βάσει των προνοιών του, δεν καταργεί ούτε εξουδετε ρώνει, αλλά απλώς αναστέλλει, για όσο χρόνο διαρκεί, την εφαρμογή της δικαστικής απόφασης.Μετά τον τερμα τισμό της αναστολής της ποινής του εφεσίβλητου, ενεργο4 0 ποιείται η ισχύς της δικαστικής απόφασης με όλες τις συ νέπειες που ενέχει. Η απόφαση συνιστά αφενός διαταγή προς τον καταδικασθέντα να εκτίσει το υπόλοιπο της ποι νής του και, αφετέρου, παρέχει εξουσιοδότηση στο Διευ879 Πικής, Δ. Δημοκρατίαν.Σαμψών
(1991)θυντήτων Φυλακώνναπροβεί στηνκράτησητου. Τέλος, ο κ. Χριστοφίδης εισηγήθηκε ότι, ενόψει της απουσίας μηχανισμών για τηνπεριοδικήαναθεώρησητων ποινών των κρατουμένων, όπως συμβαίνει σε ορισμένες χώρες της Ευρώπης,και της ιδιάζουσας θέσης του εφεσι- 5 βλήτου, δικαιολογείται η επέκταση της διαδικασίας για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus προςπλήρωση του κενού καιδικαίωσητουαιτήματοςτουΝίκουΣαμψώνγια απόλυση. Η ιδιάζουσα θέσητου εφεσίβλητου προκύπτει, όπως ανέφερε,απότογεγονός ότι είναι ο μόνος οοποίος 10 διώχθηκε για το πραξικόπημα,ενώ πολλοί άλλοι που βα ρύνονται, είπε, και μεσοβαρότερες πράξεις καιενέργειες κατά το πραξικόπημα,δεν έχουν προσαχθεί στο δικαστή ριο. Η αρχή της ισότητας η οποία κατοχυρώνεται στο Άρθρο28 επιβάλλει, όπως είπε,την ισόμετρη μεταχείριση 15 προσώπων που βαρύνονται με εγκλήματα, περιλαμβανο μένης και της δίωξης τους. Υπό το πρίσμα αυτής της πραγματικότητας δικαιολογείται, εισηγήθηκε, η επέκταση της υφιστάμενης δικαιοδοσίας καιηάσκησητης υπέρτου εφεσίβλητου. 20 Η δικαιοδοσία του Δικαστηρίου, τόσο σε πρώτο όσο και σε δεύτερο βαθμό,για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus, περιορίζεται στον έλεγχο της νομιμότητας της κράτησης. Ανάληψη εκ μέρους μας δικαιοδοσίας για την αναθεώρηση της ποινής του Νίκου Σαμψών γιαοποίοδήποτέ λόγο, θασυνιστούσε εκτροπήκαι,συγχρόνως, παρα βίαση της αρχής που καθιερώνει το Σύνταγμα και ο νόμος, ότι ο μόνος κριτής τηςποινήςη οποία επιβάλλεται σε καταδικασθέντα είναι το αρμόδιο δικαστήριο - στην προκείμενη περίπτωση το Κακουργιοδικειο Λευκωσίας 30 που επελήφθητης υπόθεσης καικαταδίκασετον εφεσίβλη το στις 31/8/76σε εικοσαετή φυλάκιση. Αναθεώρηση επι βληθείσας ποινής, βάσει του νομικού μας συστήματος, μπορεί ναδιενεργηθεί μόνο μέσα στοπλαίσιο έφεσης.Στερούμεθα συνεπώς δικαιοδοσίας να επιληφθούμε του αιτή- 35 ματος,στην απουσίατηςοποίαςδεθαπροβούμε σε καμιά αξιολόγηση του. Η έφεση επιτρέπεται. Το διάταγμα ' Habeas Corpus', πουεκδόθηκε από τοπρωτόδικοΔικαστήριο,ακυρώνεται. Ηέφεσηεπιτρέπεται. ΤοΔιάταγ μα Habeas Corpusακυρώνεται. 880