clr/1991/1991_1_91.pdf

(1991)αναιρούσε τηνρήτρα δικαιοδοσίας στη φορτωτική, ήταν πρόωρο να αποφασισθεί τοθέματης δικαιοδοσίας χωρίς να έχει ακουσθεί μαρτυρία και να έχουν γίνει ευρήματα σχετικά με τον εν λόγω ισχυρισμό. Γιατον ίδιο λόγο, δεν υπήρχε εσκεμμένη προσπάθαα παραπλάνησης του Δικαστηρίου και γι'αυτό δεν ευσταθούσε ο ισχυρισμός περί μη αποκάλυψης. 5 (β)Το Δικαστήριο ήταν forum conveniens, διότι οι ενάγοντες ήσαν στην Κύπρο και ημαρτυρίαβρισκόταν στην Κύπρο και στην Αγγλία, ενώ το Βέλγιο δεν είχε καμμιά σχέση με την υπόθεση, πέραντουότι οιεναγόμενοι είχαν εκεί τηνέδρατους. 10 Ηαίτηση απορρίφθηκε μεέξοδα. Υποθέσεις που αναφέρθηκαν: Altobeiqui v. M/VNadaandAnother

(1985)1C.L.R.543· CyprusPotato MarketingBoard v.Primlaks andAnother(No. 93/89 1c dated28.3.90)· Ellingerv.Guinness, Mahon &Co[1939]4Ail E.R. 16Jadranska SlobodnaPlovidbav. Photos Photiades & Co

(1965)1 CLR.58SoncoCanning Limitedv. Adriatica

(1972)1C.LM. 210· 20 TheEleftheria [1969]2AllE.R.64V MacShannon v.RockwareGlass Ltd[1978]A.C.795· KatarinaShippingInc. v.Ship"Poly"

(1978)1C.L.R. 271· Anagnostouv. Ship"HoleorI"

(1981)1C.L.R.

1. Αίτηση. Αίτηση από τους εναγομένους Αρ. 1γιαακύρωση της '25 άδειας για υποκατάστατηεπίδοση ειδοποίησης κλητηρίου εντάλματος στους αιτητές καθώς επίσης του κλητηρίου εντάλματος και την επίδοση σ'αυτούς της σχετικής ειδο­ ποίησης που ακολούθησε. Α. Χαβιαράς, γιατουςαιτητές- εναγομένους
2. 30 Ι.Ιαχχννίδης, για Κ. Ιντιάνο, γιατουςκαθ'ωνηαίτηση. Cur, adv. vu/r. 92 1 Α.ΑΛ. Potato MarketingBoard v. Cobelfret Χρυσοσνομής,Δ. ΧΡΥΣΟΣΊΌΜΗΣ,Δ. ανάγνωσε την ακόλουθηαπόφα­ ση. Μετηνυπόκρίσηαίτησηοι αιτητές-εναγομένοι 1 που είναι Βελγικήεταιρείακαι συνιδιοκτήτες του εναγόμενου πλοίουThomas Wehr,ζητούναπότο Δικαστήριο ναακυ5 ρώσει την άδεια για υποκατάστατηεπίδοση ειδοποίησης κλητηρίου εντάλματος στους αιτητές στο Βέλγιο,ημερομ. 18.10.89,καθώς επίσης το κλητήριο ένταλμα και την επί­ δοσησ'αυτούςτηςσχετικής ειδοποίησης πουακολούθησε. Επικουρικά οι αιτητές ζητούν αναστολή της δικαστικής 10 διαδικασίας. Ηαγωγήκαταχωρήθηκεστις 7.8.89απότο Συμβούλιο Εμπορίας Πατατών Κύπρου εναντίον των αιτητών, των άλλων συνιδιοκτητών του πλοίου, καθώς και εναντίον του πλοίου, με την οποία αξιούν από τους εναγόμενους 15 £2,040 αποζημιώσειςγιαελλειμματική παράδοσηφορτίου πατατών και/ήγια αθέτηση συμφωνίας ναυλομεταφοράς και/ή για αμέλεια και/ήγια αθέτηση συμβάσεως μεταφο­ ράςκαι/ή γιααθέτησησυμφωνίαςγιαπώλησηεμπορευμά­ τωνκαι/ήγιααπώλειακαι/ήγιακλοπή φορτίου. 20 Είναι ο ισχυρισμός των εναγόντων ότι οι αιτητέςκαι οι εναγόμενοι 2 ανάλαβαν βάσει φορτωτικής,ναμεταφέ­ ρουνμετοπλοίοτους88740σάκουςπατάτεςαπότολιμά­ νιτηςΛάρνακαςστολιμάνιRochester τηςΑγγλίαςκαιότι στις 26.4.88το φορτίο αυτό φορτώθηκε στο πλοίο,όταν 25 όμως έφτασε στο Rochester διαπιστώθηκε πως 340 σάκοι πατάτεςέλειπανκαι/ήκαταστράφηκανκαι/ήκλάπηκαν. Ο πρώτος λόγος πάνω στον οποίο βασίζεται η υπό κρίση αίτηση,είναι πως οι ενάγοντες δεν αποκάλυψαν τη φορτωτική πάνω στην οποία στηρίζουν την αγωγή τους 30 και η οποία περιέχει όρο ότι οποιαδήποτε διαφοράπου εγείρεται μεβάση τηφορτωτικήαυτή θααποφασίζεταιστη χώρα όπου ο μεταφορέας έχει το κέντρο των εργασιών τουκαιονόμος της χώραςεκείνης θαεφαρμόζεταιεκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στη φορτωτική. Ο δεύτερος 35 λόγος είναι ότι τοΔικαστήριο στερείται δικαιοδοσίας και ο τρίτος ότι το Δικαστήριο τούτο δεν είναι φορέαςευκο­ λίας (forum conveniens). 93 Χρυσοστομής,Δ. PotatoMarketingBoard v.Cobelfret

(1991)'Οσον αφοράτονπρώτολόγο,είναιη εισήγησητου δι­ κηγόρουτων αιτητώνπωςτοΔικαστήριοπρέπειναπρο­ βεί στην αιτούμενηακύρωσηεπειδήδεν έγινε πλήρηςκαι ειλικρινής αποκάλυψη των γεγονότων σύμφωνα με τα οποία το Δικαστήριο εκαλείτο να ασκήσει τη διακριτική g τουευχέρεια. Αναπτύσσοντας τηνεισήγηση τουοδικηγόροςτων αι­ τητών αναφέρθηκε στο ακόλουθο απόσπασμα από την υπόθεση Altobeiqui v. M/V Nada andAnother

(1985)1 CLR543,στησελ.557: 1Π 1U "In the present case there was no full and frank disclosure of all relevant facts in the affidavit filed in support of the application for leave to issue and serve notice of the writ out of the jurisdiction. That is to my mindsufficient ontheauthority oftheHagencase(supra) 15 todischargetheorder,as thereoughttohavebeen stated several facts including a clear reference to the foreign jurisdiction clausecontainedintherelevant Billof Lading and to the fact that the case had no connection whatsoeverwith Cyprus." ^0 Επίσης αναφέρθηκεστην υπόθεση TheCyprus Potato Marketing Board v. Primlaks & Another, Αρ. 93/89,ημερομ.απόφασης28.3.90, όπουστησελ. 7οΔικαστήςκ. Νι­ κήταςαναφέρειταακόλουθα: "Πρέπει να υπομνησθεί εδώ ότι πλήθος αποφάσεων 25 καθιέρωσε την αρχήότι σε αιτήσεις για επίδοσηεκτός δικαιοδοσίας υφίσταταιυποχρέωσηγια ειλικρινή απο­ κάλυψη όλων των σημαντικών στοιχείων με βάσητα οποία τοδικαστήριοθα κληθεί ναασκήσειτη διακριτι­ κή εξουσία που έχει στο προκείμενο. Ηraison d' etre 30 τουκανόναείναιότιη επίδοσηαγωγήςεκτόςδικαιοδο­ σίας θεωρείται κατά κάποιοτρόπο επέμβασηστηνκυ­ ριαρχία ξένου κράτουςκαιη έννοιατης αβροφροσύνης στις διεθνείς σχέσεις (comitas) επιβάλλει στα ημεδαπά δικαστήρια προσεκτική εξέταση κάθε περίπτωσης και 35 πιστή συμμόρφωση προς τους κανόνες πουκαθιστούν επιτρεπτήτην επίδοση.George Monro Ltdv. American Cyanamid Corporation [1944]K.B. 432, 437, The Brado 94 1 Α.ΑΛ. 5 10 PotatoMarketingBoard v. Cobelfret Χρυσοστομής, Δ. [1949]A.C. 326,357και TheSiskina v.Distos Compania NavieraS.A. [1979]A.C. 210,

1. Παρεμπιπτόντως,η αρχήπου επιτάσσει την παράθεση των ουσιαστικώνπε­ ριστατικών έχει ευρύτερη εφαρμογήκαι καλύπτει πλην των επιδόσεων και όλες τις περιπτώσεις αιτήσεων χωρίς κοινοποίηση στον αντίδικο. The Hagen [19081910] All E.R. Rep. 21, The Andna [1984] 1 All E.R. 1126 και Altobeigui v. M/v Nada & Another [1985] 1 C.L.R.
2. Οι Dicey & Morris "The Conflict of Laws" έκδοση 1980 τόμος 1σελ. 197 αναφέρουν επιγραμματι­ κά επί τουθέματος: ' Since theapplication for leave is made ex-parte afull andfair disclosureof all relevant facts ought tobe made.'" Ο δικηγόρος των καθ' ων ηαίτηση-εναγόντων αναφέρ15 θηκε στον Κ.24 των Κανόνων του Ανωτάτου Δικαστη­ ρίου, Δικαιοδοσία Ναυτοδικείου και υποστήριξε την άποψηπως δεν ήταναναγκαίο νααναφερθείστηνφορτω­ τική μιακαιο Κ.24 μιλά για μαρτυρία, ηοποίαμπορείνα είναι οποιαδήποτε μαρτυρία στην ένορκη δήλωση που 20 υποστηρίζει την αίτηση, που να αποκαλύπτει εκ πρώτης όψεως υπόθεση. Ακολούθως εισηγήθηκε πως αν το Δικα­ στήριο κρίνει πως ηφορτωτικήέπρεπενααναφερθεί, τότε μια τέτοια παράλειψη από μόνη της δεν συνιστά λόγο ακύρωσης, γιατί οι ενάγοντες δεν είχαν καμιάπρόθεση ή 25 λόγο να εξαπατήσουν το Δικαστήριο. Αυτή η εισήγηση υποστηρίζεται από την υπόθεση EUinger ν Guinness, Mahon & Co [1939]4 All E.R. 16,όπουστη σελ. 17 αναφέ­ ρονταιτα ακόλουθα: 30 "... Non-disclosure of a material fact on the ex parte application is not in itself sufficient ground for setting the order aside. There must be an attempt to deceive the court." Αναλυτικότερα ο δικηγόρος των καθ'ων ηαίτησηανά­ φερε πως ο όρος της φορτωτικής για συμφωνημένη δικαι35 οδοσία,δεν μπορεί να ισχύσει, αφούαναιρείταιαπό άλλο όροπου έγινε αποδεκτόςαπότουςαιτητές μέσωτωναντι- 95 Χρυσοστομής,Δ. PotatoMarketingBoardv.Cobelfret

(1991)προσώπων τους στην Κύπρο,βάσει του οποίου σεπερί­ πτωσηδιαφοράςταΑγγλικάκαι/ή ΚυπριακάΔικαστήρια, τη επιλογή τουΣυμβουλίου, θα έχουν τηναποκλειστική αρμοδιότητα για την εκδίκασητέτοιων διαφορών.Αυτή η εκδοχή αναφέρεταιστην ένορκη δήλωση του ΜάριουΟρ- 5 φανίδη,δικηγόρου,πουυποστηρίζειτηνένστασητου Συμ­ βουλίου, στην οποία επισυνάςδηκαν καιτασχετικάέγ­ γραφαπουτηνυποστηρίζουν. Συνεπώς εν όψει τουγεγονότος πωςεκτός από τον όρο περί συμφωνημένης δικαιοδοσίας στη φορτωτική, 10 υπάρχει καιάλλος συμφωνημένος όρος με βάσητα/πιο πάνω έγγραφα, κρίνω πωςοι καθ' ων ηαίτησηδεν είχαν κανένα λόγονααποκρύψουνσκόπιμααπό το Δικαστήριο το σχετικό όροτηςφορτωτικής,γιατί είναι καθαρόπως βασίζονταιστο συμφωνημένο πριντηνέκδοσητηςφορτω- 15 τικής όρο περί δικαιοδοσίας των Κυπριακών Δικαστη­ ρίων. Ο δεύτερος λόγος αφοράτον ισχυρισμό περίέλλειψης δικαιοδοσίας τουΔικαστηρίου αυτού λόγω της ύπαρξης του αναφερθέντοςειςτη φορτωτικήόρου περί σύμφωνη- 20 μένης δικαιοδοσίας αλλοδαπού Δικαστηρίου. Το θέμα τούτοαναπτύχθηκεαπότοδικηγόροτωναιτητώνσεσυν­ δυασμό με τον τρίτο λόγο που αφορά το forum conveniens. Στις ενόρκους δηλώσεις τουΣίμουΠαπαδόπουλουπου 25 υποστηρίζουν τηνυπόκρίση αίτηση, αναφέρεται εκτός των άλλων, πως οιαιτητές έχουν το κέντρο της επιχείρισης τους στο Βέλγιοκαιπωςόλοιοιμάρτυρεςσχετικά με την εκφόρτωση του φορτίου βρίσκονται στην Αγγλία. Ακόμα αναφέρειπωςεκτόςαπότοκόστος γιαναταξιδεύ- 30 σουν οιμάρτυρεςαυτοίστην Κύπροκαιναμαρτυρήσουν, οιαιτητέςδεν έχουντηδυνατότητανατουςεξαναγκάσουν να έλθουν στην Κύπρο, ενώαντίθετα μπορούν νατους υποχρεώσουν ναπαρουσιαστούν ενώπιον των Αγγλικών Δικαστηρίων. Επίσηςγίνεται οισχυρισμός πωςανυπήρξε 35 αμέλεια, πουοι αιτητές αρνούνται, αυτή θαπρέπεινα έλαβε χώρα στο λιμάνι της εκφόρτωσης και όχι στην Κύπρο καιότιτοαντικείμενο της αγωγής προέκυψε και 96 1Α.ΑΛ. Potato MarketingBoard v.Cobelfret Χρυσοστομής, Δ. περιορίζεται είτε στην Αγγλία είτε στο Βέλγιο και όχι στην Κύπρο. Τέλος αναφέρεται πωςτο κόστος γιανα έλ­ θουν μάρτυρεςστην Κύπρο θαείναι μεγαλύτεροαπό την απαίτηση. 5 Όσον αφορά τον ισχυρισμό πως το Δικαστήριο της Κύπρου δεν αποτελεί το forum conveniens και τη θέση περί αναστολής της δικαστικής διαδικασίας, οδικηγόρος των αιτητων αναφέρθηκε στις υποθέσεις Jadranska Slobodna Plovidba v.PhotosPhotiades 8c Co

(1965)1 CLR 10 58, Sonco CanningLimited v. "Adnatica"

(1972)1CLR 210, The Eleftheria [1969] 2 All E.R. 641, MacShannonv. RockwareGlassLid[1978] A.C.795,και άλλες. Στην υπόθεση Jadranska Slobodna Plovidbav. Photos Photiades & Co (ανωτέρω), στη σελ. 69, αναφέρθηκαν τα 15 ακόλουθα: 20 25 30 "On the authorities there is a prima facie presumption that the Court will insist on the parties honouring their bargain incases where they have agreed that all disputes arising under a contract should be determined by a foreign court.The court will,however, consider whether there are sufficient grounds for displacing this prima facie presumption so astoentitletheparties totake advantage of thejurisdiction of the court. Such a presumption may be displaced on good and sufficient reasons (The Fehmam,ibid, atpage 337). Itshouldbe observed thatin the Fehmarn case theshipowners moved the Court (a)to set aside the writ for want of jurisdiction; and (b) alternatively, to stay theproceedings, on thegroundthat by the contract the parties had agreed that all disputes arising under it should be judged in the U.S.S.R.; and it was held that (a) the Admiralty Court had jurisdiction; and (b) the Court should not exercise its discretion to stay theproceedings." Επίσης στην Sonco Canning Limited v.Adriatica (ανω35 τέρω) αναφέρονταιταακόλουθαστησελ. 213: "It is now well settled that the burden of showing strong 97 Χρυσοστομής, Δ. Potato Marketing Board v.Cobelfret

(1991)cause why an agreement to refer disputes to a foreign Court should not be observed, and why the Court's discretion should not be exercised in favour of such a stay, is upon the plaintiff. In exercising such discretion, the Courtmust take intoaccountall thecircumstances of 5 the particular case, including in what country the evidence on the issue of facts is situated or more readily available and the effect of that on the relative convenience and expense of trial as between Cyprus and i n foreign Courts." Στην υπόθεση TheEleftheria(ανωτέρω),στησελ. 645,ο Δικαστής Brandon J.συνοψίζειτηνομικήθέσηεπίτου θέ­ ματος ωςεξής: "The principles established by the authorities can, I think, be summarised as follows: (I)where plaintiffs sue 15 in England in breach of anagreement torefer disputes to a foreign court, and the defendants apply for a stay,the English court,assuming the claim to be otherwise within its jurisdiction, is not bound to grant a stay but has a discretion whether to do so or not. (II) the discretion 20 shouldbe exercised bygranting astay unless strong cause for not doing so is shown. (Ill) The burden of proving such strong cause is on the plaintiffs. (IV) In exercising its discretion, the court should take into account all the circumstances of theparticularcase.(V) Inparticular,but 25 without prejudice to (IV), the following matters, where they arise, may properly beregarded: (a)Inwhatcountry the evidence on the issues of fact is situated, or more readily available, and the effect of that on the relative convenience and expense of trial as between the English 30 and foreign courts; (b) Whether the law of the foreign court applies and, if so, whether it differs from English law inany materialrespects; (c)With whatcountryeither party is connected, and how closely; (d) Whether the defendants genuinely desire trial in the foreign country, 35 or are only seeking procedural advantages; (e) Whether the plaintiffs would be prejudiced by having to sue inthe foreign court because they would - (i) be deprived of security for that claim, (ii) be unable to enforce any 98 1 ΑΛΛ. Potato Marketing Board v.Cobelfret Χρυσοστομής, Δ. judgment obtained, (iii) be faced with a time-bar not applicable in England, or (iv) for political, racial, religious or otherreasons be unlikely toget afair trial." Όσον αφορά την ευρύτερη διακριτική δικαιοδοσία αναστολής προς το σκοπό αποφυγής αδικίαςσε συγκεκρι­ μένη υπόθεση, το βάρος το φέρει ο εναγόμενος ο οποίος οφείλει να ικανοποιήσει δυο προϋποθέσεις όπως τις προσδιόρισε ο Δικαστής Diplock στην υπόθεση Macshannon v. RockwareGlass Ltd (ανωτέρω), όπου στη 10 σελ. 812 αναφέρει: 5 15 "

(2)In order to justify a stay two conditions must be satisfied, one positive and the other negative: (

1. a)the defendant must satisfy the court that there is another forum to whose jurisdiction he is amenable in which justice can be done between the parties at substantially less inconvenience or expense, and (
2. b)the stay must not deprive the plaintiff of a legitimate personal or juridical advantage which wouldbe available to him if he invoked thejurisdiction of the English court." 20 Μεβάσητην πιο πάνωνομολογία που υιοθετώ, μελέ­ τησατην ενώπιο μου μαρτυρίαπου είναιυπό μορφήενόρ­ κων δηλώσεων και τα σχετικά έγγραφα πουεπισυνάφθη­ καν σε αυτή και κατάληξα στο συμπέρασμα πως δεν θα πρέπει να αποφασισθεί το θέμα της δικαιοδοσίαςτου Δι25 καστηρίου τούτου σε αυτό το αρχικό στάδιο, χωρίς να ακούσω περαιτέρω μαρτυρία και πλήρη επιχειρηματολο­ γία επί του θέματος,καθώς επίσης και να προβώσε ευρή­ ματα για να καταλήξω ως προς το ποιος από τους δυο συγκρουόμενους όρους περί συμφωνημένης δικαιοδοσίας 30 υπερτερεί. Επί του θέματος τούτου υιοθετώ τα ακόλουθα που αναφέρθηκαν στην υπόθεση Katarina Shipping Inc. v.Ship "Po/y"

(1978)1CLR271,στησελ. 284: 35 "I would reiterate once again, that it is not proper to set aside the writ of summons at this preliminary stage of the hearing, without hearing on oath all parties concerned, and with this in mind the action should 99 Χρυσοστομής,Δ. PotatoMarketingBoard v. Cobelfret

(1991)proceed in the usual way; and at the appropriate time, when the pleadings would be closed and all the facts during the hearing would be ascertained, due consideration wouldbegiven to all arguments, or indeed toany further arguments, " 5 Επίσης σχετική με την προσέγγιση αυτή είναι και η υπόθεσηAnagnostou v. Ship "HoleorΓ

(1981)1 CLR461. Εξέτασαεπίσης τοθέματουforum conveniens,ανεξάρ­ τητα απότο θέματηςσυμφωνημένης δικαιοδοσίας, όποια και να είναι και κατάληξαστο συμπέρασμαπως τοΔικά- 10 στήριο τούτο είναι τοforum conveniens γιατουςακόλου­ θουςλόγους: Οι ενάγοντες είναι Κυπριακήεταιρείακαιασκούν τις εργασίες τουςστην Κύπρο.ΜετοΒέλγιοδενέχουνκαμιά σχέση. Ταεμπορεύματαφορτώθηκανστο πλοίο των αιτη- 15 τών στο λιμάνι της Λάρνακας και ξεφορτώθηκαν στο λι­ μάνι Rochester της Αγγλίας. Η φορτωτική εκδόθηκεαπό εκπροσώπους των αιτητων στην Κύπρο και ο όρος περί συμφωνημένης δικαιοδοσίας σε αυτή αφορά το Βέλγιο, που δεν θα πρέπει να έχει καμιά σχέση με τη μαρτυρία 20 που υπάρχει πρόθεση ναπροσαχθεί όσον αφοράτηνυπό κρίση υπόθεση.ΣτηνΚύπροπρέπει ναυπάρχει μαρτυρία, καθώς επίσης καιπιθανό στην Αγγλία, ανεκεί επεσυνέβησανοιπαραβάσειςπουισχυρίζονται οιενάγοντες. Συνεπώς,τοθέματηςπροσαγωγής μαρτυρίαςαπότην 25 Αγγλία, αν θα χρειαστεί, αντιμετωπίζεται κατά τον ίδιο τρόπο, είτεη εκδίκασητηςυπόθεσηςγίνει στοΒέλγιοείτε στην Κύπρο, με τη διαφοράότι στην Κύπρο τα έξοδα θα είναι λιγότερα. Το ίδιο μπορεί ναειπωθεί καιγιατην Αγ­ γλία. 30 Για όλους τους πιοπάνωλόγους ηαίτηση απορρίπτε­ ται μεέξοδαειςβάροςτωναιτητων. Ταέξοδαναυπολογιστούν απότονΠρωτοκολλητή. Ηαίτησηαπορρίπτεται μεέξοδα. 100