clr/1991/1991_2_127.pdf

(1)(α)και (β)του Περί του Δικαιώματος Πνευματικής ΙδιοκτησίαςΝόμου59/

1. 5 Παραγωγή και πώλησηβεντεοκασέττων — Κατά πόσο οι βιντεοκασέττες είναι έργα προστατεύσιμα από δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας—Άρθρο 3 τουΝόμου59/
2. Λέξεις και Φράσεις — Ορισμός "κινηματογραφικής ταινίας" σύμφω­ να με το άρθρο 2

(1)του Νόμου 59/76 ενόψει των προνοιών του άρθρον 3. 10 Αντίστοιχη Αγγλική νομοθεσία — Άρθρο 13

(10)τον Αγγλικού Copyright Act, 1956— Ορισμός τον όρου "κινηματογραφική ται­ νία" στο Αγγλικό Νομοθέτημα διαφέρει βασικά από εκείνο στο Νόμο59/76. 15 Βιντεοταινίες — Δεν εμπίπτουν στον ορισμό της "κινηματογραφικής ταινίας"ώστε ναπροστατεύονται από ης πρόνοιες τον Νόμου. 20 Ο κατηγορούμενος εκατηγορείτο ότι παρήγαγε προςπώληση 16 βιντεοκασέττες ενέχουσες προσβολή υφισταμένου δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας επί των έργων του παραπονσυμίνου,ότι πώλησε 5 αντίτυπατέτοιων βιντεοκασέττων και ότι εξέθεσε εμπορικάάλλα 16 αντίτυπα jc " Το Πρωτόδικο Δικαστήριο αθώωσε τον κατηγορσύμ£ν.·> απορ­ ρίπτοντας την υπόθεση για τον λόγον ότι οι βιντεοκασέττες, δεν εμπίπτουν στον ορισμό του όρου "κινηματογραφικήταινία"που δίδεται στο άρθρο2

(1)τουΝόμουκαι ως εκ τούτουδενθεωρουνταιπροστατεύσιμηπνευματική ιδιοκτησία. Σεέφεση του Γενικού Εισαγγελέα πουβασιζότανσελανθασμέ­ νη εφαρμογήαπότο πρωτόδικοΔικαστήριο του νόμου στα πραγ- 127 Γενικός Εισαγγελέαςν.Ερωτοκρίτου

(1991)ματικά γεγονότα της υπόθεσης και ότι το Δικαστήριο δεν έπρεπε ναθεωρήσει ότιυπήρξεέλλειψημαρτυρίαςπουνααποδεικνύειότι οι βεντεοκασέττες περιέχονται στον ορισμό της "κινηματογραφι­ κής ταινίας", το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκεότι τοπρωτό­ δικο Δικαστήριο ορθά αποφάσισε ενόψει της έλλειψης μαρτυρίας ειδικού εμπειρογνώμονα πουναεπεξηγεί τηφύσηκαιταχαρακτη­ ριστικά μιας βιντεοταινίας που θα βοηθούσε το Δικαστήριο να κρίνει ανεμπίπτει στονορισμό τηςκινηματογραφικήςταινίας. 5 Η έφεση απορρίπτεται χωρίς να αποφασίζεται τελικά αν μια βιντεοταινίαείναικινηματογραφικήταινία,ήόχι. 10 Ηέφεσηαπορρίπτεται. 1 Εφεση εναντίον αθωωτικήςαπόφασης. Έφεση από τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας εναντίον της απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας (Αριθμός Ποινικής Υπόθεσης 8037/89) με την οποία ο κατηγορούμενος αθωώθηκεαπότον Α.Ε.Δ.Ιωαννίδησε τρεις κατηγορίες γιαπροσβολή δικαιώματος πνευ­ ματικής ιδιοκτησίας κατά παράβασητου άρθρου 14

(1)(α) και (β) του Περί Δικαιώματος Πνευματικής Ιδιοκτησίας Νόμου, 1976 (Νόμος59/76). 15 20 Α. Ευαγγέλου, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, γιατον εφεσείοντα. Α. Κλεάνθους, γιατον εφεσίβλητο. Cur.adv. vult. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ: Η απόφαση του Δικαστηρίου θα 25 δοθείαπότονκ. Π.Αρτεμη, Δ. ΑΡΤΕΜΗΣ,Δ.: Στην υπόθεση αυτήο Γενικός Εισαγγε­ λέας εφεσίβαλε την απόφαση του Επαρχιακού Δικαστη­ ρίου Λάρνακας,με την οποίαο κατηγορούμενοςαθωώθη­ κε σε τρεις κατηγορίες για προσβολή δικαιώματος 30 πνευματικής ιδιοκτησίας κατά παράβασητου άρθρου 14 (ΐ)(α) και (β) του Περί του Δικαιώματος Πνευματικής Ιδιοκτησίας Νόμου,59/76. Στις λεπτομέρειες αναφέρεται ότι ο κατηγορούμενος παρήγαγε προς πώληση 16 βιντεο128 2 Α.Α.Λ. Γενικός Εισαγγελέαςν.Ερωτοκρίτου Αρτεμης,Δ. κασέττές ενέχουσες προσβολή του επί έργων του Πέτρου Ηρακλέους υφιστάμενου δικαιώματος πνευματικής ιδιο­ κτησίας, ότι πώλησε 5 αντίτυπα τέτοιων βιντεοκασέττων καιότι εξέθετεεμπορικάάλλα 16 αντίτυπα. 5 Το πρωτόδικο Δικαστήριο βρήκε με βάση τημαρτυρία, πως πράγματιοκατηγορούμενος είχεπαραγάγειπροςπώ­ ληση, είχε πωλήσει και είχε εκθέσει τις βιντεοκασέττες, όπως αναφέρεται στο κατηγορητήριο, (ευρήματα που δεν αμφισβητήθηκαν στην έφεση), και ότι τα μόνα θέματατα 10 οποία αμφισβητήθηκανκαι είχε να αποφασίσει ήτανκατά πόσο οι βιντεοκασέττες είναι έργαπροστατεύσιμα από δι­ καίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας, σύμφωνα με το άρθρο3 του Νόμου, ως επίσης και κατά πόσο το πρόσωπο που αναφέρεται ως παραπονούμενος ήταν εκείνο το οποίο 15 είχε το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας ή εάν το είχεη εμπορική εταιρείατουπροσώπουαυτού. Ο πρωτόδικος Δικαστής ορθά παρατήρησε πως η μόνη περίπτωση για να είναι οι βιντεοκασέττες προστατεύσιμη πνευματική ιδιοκτησία θα ήταν αν καλύπτονταν από τον 20 ορισμό του όρου "κινηματογραφική ταινία", που δίδεται στο άρθρο 2

(1)του Νόμου ενόψει των προνοιών τουάρ­ θρου 3, που καθορίζει τα προστατεύσιμα έργα. Εξετάζο­ νταςτο θέμααυτό,τοΔικαστήριο βρήκεπως δενείχε τεθεί ενώπιον του η αναγκαία μαρτυρία και, συγκεκριμένα, 25 μαρτυρία εμπειρογνώμονα, αναφορικάμε τη φύση καιτα χαρακτηριστικά των βιντεοκασέττων, ώστε να μπορεί να κρίνει αν μια βιντεοκασέττα καλυπτόταναπότον όρο "κι­ νηματογραφική ταινία", όπως καθορίζεται στο πιό πάνω άρθρο. Ως αποτέλεσμα του ευρήματος αυτού,το Δικαστή30 ριο κατέληξε στο συμπέρασμα πως δεν είχε αποδειχθεί ενώπιον του η φύση της βιντεοκασέττας ως κινηματογρα­ φικής ταινίας και ως εκ τούτου απέρριψε την υπόθεση αθωώνονταςτον κατηγορούμενο,χωρίς καθόλου ναασχο­ ληθεί με το εάνοτελευταίος ήταντο πρόσωπο που είχετο 35 δικαίωμαπνευματικής ιδιοκτησίας. Ως λόγο πάνω στον οποίο βασίζεται ηέφεση, ο Γενικός Ειοαγγελέας avaq^et ότι το Δικαστήριο, αθωώνοντας 129 Αρτεμης,Δ. Γενικός Εισαγγελέαςν. Ερωτοκρίτου

(1991)τον κατηγορούμενο, εφάρμοσε λανθασμένα το νόμο στα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης και ότι δεν θαέπρεπε ναθεωρήσει ότι χρειαζότανμαρτυρίαπουνααποδεικνύει ότι οι βιντεοκασέττες περιέχονται στον ορισμό της "κινη­ ματογραφικήςταινίας",αλλά έπρεπενακαταλήξειστο εύρήμα αυτό βάσει της ήδηενώπιον του μαρτυρίαςκαι της ορθήςερμηνείας των σχετικών νομοθετικώνδιατάξεων. 5 Το άρθρο 14

(1)(α) και(β)προνοεί ότι διαπράττειαδίκη­ μα: "Πάς όστις εν γνώσει -παράγει προς πώλησιν ή εκμί- *0 σθωσιν οιονδήποτε αντίτυπον ενέχον προσβολήν τού επί έργου τινός υφισταμένουδικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας ή πωλεί, εκμισθοί, εκθέτει εμπορικώς ή προσφέρει προς πώλησιν ή εκμίσθωσιν, οιονδήποτε τοιούτον αντίτυπον." 15 Ο ορισμός του όρου "κινηματογραφικήταινία"πουπε­ ριέχεται στο άρθρο2

(1)είναιοπιό κάτω: '"Κινηματογραφική ταινία' σημαίνει την αρχικήν και σταθεράν συναρμολόγησιν αλληλουχίας οπτικών πα­ ραστάσεων δυναμένων να προβάλλωνται υπό μορφήν 20 κινούμενης εικόνος και να αποτελούν το αντικείμενον αναπαραγωγής, περιλαμβάνει δε, την συνδεδεμένην προς την κινηματογραφικήνταινίανηχητικήν αύλακα". Στις αγορεύσεις τους οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των δύο πλευρών αναφέρθηκανστην αντίστοιχη Αγγλική νο­ μοθεσία, καθώς και στα θέματα που προέκυψαν ως προς τηνερμηνείατης. Ο ορισμός του όρου"κινηματογραφική ταινία" στο άρθρο 13

(10)του Αγγλικού Copyright Act, 1956, είναι οπιό κάτω: "In this Act 'cinematograph fiinY means any sequence of visual images recorded on material of any description (whether translucent or not) so as to be capable, by the use of that material - 130 2ΑΛΑ. Γενικός Εισαγγελέας ν.Ερωτοκρίχον Αρτεμης, Δ. (a)of beingshown as amovingpicture, or (b) of being recorded on other material (whether translucent or,not), by the use of which it can be so shown". 5 Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που τέθηκαν ενώ­ πιον μας, (White Papers, Command 6732), ο ορισμός αυτός είχε προέλθει κατόπιν συνεννοήσεων με ειδικούς και ήτανηπρόθεσητου νομοθέτη νασυμπεριλαμβάνει και κάθε είδους οπτικογραφήσεις. Ταπροβλήματα πουπροέ10 κυψαν αφορούσαν κυρίως το ερώτημα κατά πόσο ήτανη "αλληλουχία οπτικών παραστάσεων" (sequence of visual images)που καταγραφόταν(recorded). Παρόλο ότι, όπως αναφέρεταικαι στο σύγγραμμα Copinger and Skone James onCopyright,

(1980), παρ.785,ηορθήάποψηθαήτανότι ο 15 ορισμός αυτός καλύπτει και οπτικογραφήσεις, εντούτοις θεωρήθηκε ορθό να τροποποιηθεί ο νόμος για να εξαλει­ φθείκάθε αμφιβολία. Θα πρέπει εδώ να παρατηρήσουμε πως ο ορισμός στο πιό πάνωΑγγλικό Νομοθέτημα διαφέρει βασικά απ' εκεί20 νο στο Νόμο 59/76. Μιάαπότις διαφορές είναι ότι στην Αγγλική νομοθεσία ηκινηματογραφικήταινίαπεριγράφε­ ται ως "αλληλουχία οπτικών παραστάσεων που καταγρά. φονται σε υλικό οποιασδήποτε περιγραφής, (διαφανές ή όχι)" γεγονός που δίδει βάσηστο επιχείρημα ότι και στην 25 οπτικογραφηση το τι καταγράφεται, ασχέτως του τρόπου - που καταγράφεται, είναι αλληλουχία οπτικών εικόνων. Όμως στον ορισμό τουδικούμαςΝόμου, η"κινηματογρα­ φικήταινία" ορίζεται απλά ως η "αρχικήκαι σταθερά σν ναρμολόγησις αλληλουχίας οπτικών παραστάσεων". Μιά 30 άλλη διαφορά είναι ότι, ενώ στον Αγγλικό Νόμο ηαλλη­ λουχία των οπτικών αυτών παραστάσεωνπρέπει ναμπο­ ρεί να "δείχνεται" (shown) με μορφήκινούμενης εικόνας, στον Κυπριακό Νόμο οι οπτικές παραστάσεις πρέπει να μπορούν να "προβάλλωνται" με μορφή κινούμενης εικό35 νας.(Οι υπογραμμίσεις είναιδικές μας). Έτσι,μπορείβά­ σιμα να υποστηριχθεί πως ηλέξη"προβάλλωνται"αναφέ­ ρεται αποκλειστικά στην παραδοσιακή "προβολή" (projec- 131 Αρτεμης,Δ. Γενικός Εισαγγελέαςν.Ερωτοκρίχον

(1991)tion)κινηματογραφικήςταινίαςσεοθόνη,όροςπουδυνα­ τόνναμηνέχειεφαρμογήστην παρουσίασηοπτικογραφημένων παραστάσεωνμεμορφήκινούμενης εικόνας.Τέλος, η πρόνοιατουδικούμαςΝόμου, πουαναφέρειότι οόρος "κινηματογραφική ταινία" περιλαμβάνει "την συνδεδεμένην προς την κινηματογράφων ταινίαν ηχητικήν αύλα­ κα" φαίνεται να αναφέρεταισε χαρακτηριστικό στοιχείο τηςπαραδοσιακήςκινηματογραφικής ταινίαςπουδυνατό ναμηνυφίσταταιστηνπερίπτωσηβιντεοκασέττας. 5 Ετσι,είναι κατάτηγνώμημαςσαφέςπως,οποιεσδήπο- ίο τε αγγλικές θέσεις πάνω στο θέμα, δεν είναι δυνατόνα ισχύουν αυτόματα καιστην κυπριακήαντίστοιχη νομοθε­ σία, λόγωτωνδιαφορώνστιςπρόνοιεςτης. Οι πιό πάνωδιαφορές,καθώςκαιοχρόνος κατά τον οποίοψηφίστηκε ο Νόμος59/76, τείνουν μάλλον ναυπο- 15 στηρίξουν την άποψηπως ονομοθέτης δεν είχεκατάνου στονορισμό αυτόνασυμπεριλάβει καιβιντεοταινίες. Καταλήγουμε έτσιστοσυμπέρασμαπως,τοπρωτόδικο Δικαστήριο, για να ήταν σε θέση να αποφασίσει κατά πόσο οι βιντεοταινίες εμπίπτουν στον ορισμό της "κινη- 20 ματογραφικής ταινίας",θα έπρεπε να είχε ενώπιον του μαρτυρία ειδικού εμπειρογνώμονα που να επεξηγεί τη φύσηκαιταχαρακτηριστικάμιαςβιντεοταινίας.Ταθέμα­ ταπουθαέκριναν τηναπόφασηείναι σαφώςτεχνικάκαι περίπλοκα, πραγματικάκαι όχι νομικά, και δεν θα μπο- 25 ρούσετο Δικαστήριο ναγνωρίζει τις ιδιότητες βιντεοκασέττας χωρίς τέτοια μαρτυρίαειδικών,ώστενα αποφασί­ σειτοεγειρόμενο ερώτημα. Κάτω από το φως των πιό πάνω, βρίσκουμε πως ο πρωτόδικοςδικαστής ορθάαποφάσισεότιδεναποδείχθη- ^0 κε ένα αναγκαίογια τις κατηγορίες στοιχείο, ότι δηλαδή οι βιντεοταινίες εμπίπτουν στον ορισμό της "κινηματο­ γραφικήςταινίας",πουήτανομόνος τρόποςγιανα καλύ­ πτονται από τις πρόνοιες του Νόμου που δημιουργεί τα αδικήματα.Ως εκτούτου,καιχωρίς νααποφασίζουμετε- 35 λικά ανμιά βιντεοταινία είναι "κινηματογραφική ταινία" 132 2 ΑΛΛ. ΓενικόςΕισαγγελέαςν.Ερωτοκρίτου Αρτεμης, Δ. ή όχι, όπως καθορίζεται στο Νόμο, απορρίπτουμε την έφεση. Ενόψει των πιό πάνωθεωρούμε περιττό ναασχο­ ληθούμε με το νατά πόσο είχε αποδειχθεί ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου το δικαίωμα της πνευματικής ιδιοκτησίας τουπαραπονούμενουπροσωπικά. Έφεσηαπορρίπτεται. 133