2 \ΛΛ. 22Οκτωβρίου, 1991 [ΠΙΚΗΣ,ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,Δ/στές] ΜΙΧΑΛΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Εφεσείων, ν. ΤΗΣΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, , Εφεσίβλητης. (ΠοινικήΈφεσηΑρ. 5462). 5 10 Ποινή — 25κατηγορίες για αδικήματα κατά παράβαση των πιο κάτω άρθρων τον Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 — Κλοπή από αντιπρό σωπο κατά παράβαση των άρθρων 255 και 262 (1κατηγορία) — Πλαστογραφία επιταγής κατά παράβαση των άρθρων 331, 333(α), (δ)(i)και 336 (8κατηγορίες) — Κυκλοφορία πλαστού εγγράφου (επιταγής)κατά παράβασητωνάρθρων331,333, (α)(δ)(ι),336και 339(8κατηγορίες)— Απόσπαση χρημάτων και αγαθώνμεψευδείς παραστάσεις κατά παράβαση των άρθρων297.και 298(8 κατηγο ρίες) — Άλλα παρόμοια εγκλήματα λήφθηκαν υπόψη — Οεφεσείωνείχελευκόποινικό μητρώο — Συντρέχουσες ποινέςφυλάκι σης 18μηνών στην πρώτη κατηγορία, 4 χρόνων σε κάθεμια από τις κατηγορίες για πλαστογραφία, και κυκλοφορία επιταγής και 2, χρόνων σε κάθεμιά από τις κατηγορίες για απόσπαση χρημάτων και αγαθώνμε ψευδείςπαραστάσεις—Δεν κρίθηκανυπερβολικές. Ποινή — Ο καθορισμός της αποτελεί πρωταρχικό έργο του πρωτόδι κου Δικαστηρίου — Πότεκρίνεται υπερβολική — Αρχές που διέ πουν χην επέμβασητον Εφετείου. Ποινή —Ίση μεταχείριση — Συνταγματικό Δίκαιο — Σύνταγμα άρθρο28. 2Q Ο κατηγορούμενοςεκατηγορείτοότι τον Δεκέμβρητου 1989 έκλεψε βιβλιάριοεπιταγών πουανήκεστον αδελφότουεργοδότη του, πλαστογράφησεκαι κυκλοφόρησε επιταγές μεαποτέλεσμα την απόσπασηποσούΛΚ 1,140 από τονπαραπονούμενο. Καταδι κάσθηκεστιςπιοπάνωσυντρέχουσεςποινέςφυλάκισης. -_ ^ Κίνητρογιατηνδιάπραξητωναδικημάτωναποτέλεσεη επιθυμία του κατηγορουμένου να αποπληρώσει διάφορα χρέηπου δη μιούργησεαπόχαρτοπαίγνιο. Ο κατηγορούμενος εφεσίβαλετην επιβληθείσα ποινήσανέκδη λαυπερβολικήλόγω: 525 Γεωργίου ν.Αστυνομίας
(1991)α) Του λευκού ποινικού μητρώουκαι β) Των αναγκώντης οικογένειας τουπουπεριλάμβανεσύζυγο καιδύοανήλικατέκνα. Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την έφεση και αποφάνθηκε ότι: 5
- Ηεπέμβαση τουΕφετείου δικαιολογείται όταντο στοιχείο τηςυπερβολικότητας τηςποινήςείναι έκδηλο,προςαποκατάσταση της πρέπουσας αναλογικότητας μεταξύ της σοβαρότητας του εγ κλήματοςκαιτηςποινής.
- Η υπερβολήθεωρείται έκδηληότανυπάρχει: JQ α) Πασιφανής έλλειψηαντιστοιχίας μεταξύ του εγκλήματος και της ποινήςκαι/ή β) Ουσιώδης απόκλιση τηςεπιβληθείσης ποινής απότοπλαίOLOπουοριοθετεί ηνομολογία τουΑνωτάτου Δικαστηρίου.
- Στην προκειμένη περίπτωση δεν υπάρχει διαπίστωση για 15 έκδηληυπερβολήστην ποινήη οποίακαθορίσθηκεαπό τοΚακουργιοδικείο μετάαπό συνεκτίμηση όλων τωνσχετικών παραγόντων. Η έφεση απορρίπτεται. Υποθέσεις πον αναφέρθηκαν: Δημοκρατία νΚυριάκου καιάλλου
(1990)2Α.ΑΛ. 264; 20 KozhayaνRepublic
(1988)2C.LJI. 67; Michaelidcs νRepublic
(1984)2 C.L.R. 463; Μιχαηλίδης νΔημοκρατίας
(1989)2ΑΛΛ. 285; Nehme νPolice
(1987)2 C.L.R. 242; Pantelis νRepublic
(1987)2 CL.R. 240, 25 KassimandanotherνRepublic
(1987)2C.LM. 91; Χαραλάμπους νΑστυνομίας
(1991)2Α.Α.Δ.222; NicosiaPolice νAhmed, 3R.S.CC. 50; DemetriouνRepublic
(1988)2 C.LR. 175; Κωνσταντίνου νΔημοκρατίας
(1989)2ΑΛΛ. 224; Φιλίππου άλλως "Φαλκονετι" νΑστυνομίας
(1989)2ΑΛΛ.
- 526 30 2AA.4.. Γεωργίουν.Αστυνομίας Έφεσηεναντίον Ποινής Έφεση εναντίον της ποινής απότον Μιχαλάκη Γεωρ γίου ο οποίος βρέθηκε ένοχος στις 8 Μαΐου, 1991 απότο Κακουργιοδικείο Λευκωσίας (Αριθμός Ποινικών Υποθέ5 σεων 6621/91 και 6630/91) σε μια κατηγορία για κλοπή από αντιπρόσωπο κατά παράβασητων άρθρων 255 και 262 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 σε οκτώ κατηγορίες για πλαστογραφία επιταγής κατάπαράβασητων άρθρων 331,333 (α)(δ)(ι)και336 του Κεφ. 154 σε οκτώ, κατηγο10 ρίες 7ta κυκλοφορία πλαστού εγγράφου κατά παράβαση των άρθρων 331,333 (α)(δ)(ι),336και339 τουΚεφ.
- και σε οκτώκατηγορίες για απόσπασηχρημάτων μεψευ δείςπαραστάσειςκατάπαράβασητωνάρθρων297 και 298 του Κεφ. 154 και καταδικάστηκεαπότον Καλλή. Π.Ε.Δ., τον Σ.Νικολαΐδη,Α.ΕΛ. καιτον ΠασχαλίδηΕ.Δ. σε συν 15 τρέχουσεςποινές φυλάκισης 18μηνώνστηνκατηγορίαγια κλοπή απόαντιπρόσωπο,4 χρόνων φυλάκιση στην κάθε μια απότις κατηγορίες για πλαστογραφία και κυκλοφο ρίαπλαστού εγγράφουκαι2χρόνων φυλάκιση στηνκάθε 20 μι-0· απότις κατηγορίες για απόσπασηχρημάτων με ψευ δείςπαραστάσεις. Γ.Καζαντζής, γιατον εφεσείοντα. Μ. Μαλαχτού -Παμπαλλή (κα), Δικηγόροςτης Δημο κρατίας,γιατην εφεσίβλητη. 25 . ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την ομόφωνη απόφασητου Δικαστη ρίουθαδώσειοΔικαστήςκ.Γ.ΜΠικής. ΠΙΚΗΣ, Δ.:0 Μιχαλάκης Γεωργίου εφεσιβάλλει την ποινήη οποίατουέχειεπιβληθεί απότο Κακουργιοδικείο Λευκωσίας μετά την καταδίκητου σε 25 κατηγορίες που 30 ταξινομούνται σετέσσεριςενότητες, μεβάσηταχαρακτη ριστικάτωναδικημάτων,τις εξής:(α) Κλοπή απόαντιπρόσωπο -'Αρθρα 255 και 262 του Κεφ. 154(1 κατηγορία)-18 μήνεςφυλάκιση. 527 Πικής,Δ. Γεωργίουν.Αστυνομίας
(1991)(β)Πλαστογραφία επιταγής -Άρθρα 331,333 (α)(δ)(ί) και 336 (8 κατηγορίες) - 4 χρόνια φυλάκιση για κάθε κατηγορία. (γ) Κυκλοφορία πλαστούεγγράφου(επιταγής)-Άρθρα 331,333 (α)(δ)(ί),336και339, Κεφ. 154 (8κατηγο- 5 ρίες) -4χρόνια φυλάκισηγιακάθεκατηγορία. (δ) Απόσπαση χρημάτων και αγαθώνμεψευδείς παρα στάσεις -Άρθρα 297 και 298, Κεφ. 154 (8κατηγο ρίες)-2χρόνιαφυλάκισηγιακάθεκατηγορία. Το Κακουργιοδικείο διάταξε όπως συντρέχουν όλεςοι 10 ποινέςπουεπιβλήθηκαν. Όλες οι κατηγορίες που αποτέλεσαν το αντικείμενο τουκατηγορητηρίου είχανωςαφετηρίατηνκλοπήτονΔε κέμβρη του 1989 βιβλιαρίου επιταγών, το οποίο ανήκε στον ΑστυνομικόΑχ. Αχιλλέωςκαιτοοποίοείχεφυλάξει 15 στο επιπλοποιείο του Π. Αχιλλέως, του αδελφού του, όπου ο εφεσείων εργοδοτείτο. Αποτέλεσματης εγκληματι κής δράσης του εφεσείοντα ήταν η απόσπαση ποσού £1,140.-απότονπαραπονούμενο. Στην επιμέτρηση τηςποινήςλήφθηκε υπόψη,μεαίτηση 20 του εφεσείοντα, και άλλη σειρά παρόμοιων αδικημάτων που διαπράχθηκαντον Αύγουστο του 1990 με θύμα της κλοπής των επιταγών,αυτή τηφορά,τον ίδιοτον εργοδό τη του εφεσείοντα, ο οποίος, προφανώς καθοδηγημένος απότηνπείρατου παρελθόντος,αντιλήφθηκε έγκαιρατην 25 κλοπή καιέσπευσεναακυρώσει τοσχετικό τραπεζικόλο γαριασμό. Δυστυχώς δεν απετράπηη πλαστογραφίακαι κυκλοφορία των επιταγών απότον εφεσείοντα καιη από σπαση από άλλα επτά πρόσωπα ποσού £581.50 σέντ. Παρά τις υποσχέσεις του, ο εφεσείων δεν αποκατάστησε 30 τηζημιάπουπροκάλεσε στουςπαραπονουμένους. Η έφεση στρέφεται εναντίον του ύψους τηςποινήςκαι έχει ως λόγο την υπερβολικότητά της, τόσο κραυγαλέα κατάτον εφεσείοντα ώστενακαθίσταταιέκδηλησεβαθμό 528 2 ΑΛΛ. Γεωργίουν.Αστυνομίας Πικής, Δ. που να δικαιολογεί την παρέμβαση του Εφετείου προς μείωση της βάσει των αρχών που προσδιορίζονται στην PhUippou v.Republic
(1983)2 C.L.R. 245. Κίνητρο γιατη διάπραξητων εγκλημάτων αποτέλεσε ηεπιθυμίατουεφε5 σείοντανααποπληρώσειχρέηπουδημιούργησεχαρτοπαίζοντας. Οχώρος τον οποίο επέλεξεγια τηδιενέργεια της κλοπής,οτόποςτηςεργασίαςτου,ήτανπρόσακ·ρος γιατο σκοπόπουεπεδίωκε εφόσοντουπαρεχόταν,όπως προκύ πτει από ταγεγονότα,άνεσηκινήσεως λόγω της ίμπιστο10 σύνης μετηνοποίατονπεριέβαλλαντόσο ο ίδιοςCσο και το περιβάλλον του εργοδότη του. Την εμπιστοσύνη αυτή την καταχράστηκε χωρίς ενδοιασμούς στην προσπάθεια του, όπως συνάγεται, να αποκαταστήσει το κύρος του στους χαρτοπαικτικούςκύκλους μετην αποπληρωμή των 15 χρεών τουκαιέτσινασυνεχίσειμεάνεσητην επίδοσητου στην κυβεία. Ούτε η ανοχή που του επιδείχθηκε απότον εργοδότη του μετά τη διάπραξητου πρώτου κύκλου εγ κλημάτων δελειτούργησεανασχετικάκαιδεν τοναπέτρε ψε ναδιαπράξειτο δεύτερο κύκλο εγκλημάτων. Παρά τη 20 σοβαρότητατων εγκλημάτων, όπωςδιαγράφονται απότο νομοθέτη, Δημοκρατία ν Κυριάκου και άλλου,
(1990)2 ΑΛΛ. 264 ισόβιακάθειρξηγιατην πλαστογραφία επιτα γών καιτις επιβαρυντικές συνθήκες κάτωαπότις οποίες διαπράχθηκαν ταεγκλήματα,οδικηγόρος του εφεσείοντα 25 εισηγήθηκε ότι ηποινήπου του επιβλήθηκε είναι έκδηλα υπερβολικήγιαδύοκυρίως λόγους:
(1)Τολευκότουποινικόμητρώοπουκαταμαρτυρείότι ηεγκληματικήτουδράση αποτελείαπομονωμένοπεριστα τικό το οποίοανάγεταικυρίως στην πίεσηκάτωαπό την 30 οποίαβρέθηκε να αποπληρώσει τις οφειλές του,πουτον οδήγησε να ενεργήσει παρορμητικά, αδιαφορώνταςμάλι στα για την ανακάλυψητων εγκλημάτων του. Στο πίσω μέρος των πλαστογραφηθεισών επιταγών ανάγραψε το όνομα και τα χαρακτηριστικάτου στοιχεία, γεγονός που 35 αναπόφευκταθα οδηγούσε, όπως είπε, στην ανακάλυψη τουεγκλήματος.Τοδεσπόζονστοιχείο,όπωςεισηγήθηκε ο δικηγόροςτου,στησυμπεριφοράτουείναιεκείνο τηςεπι πολαιότηταςκαιόχιτηςεγκληματικότητας. 529 Πικής,Δ. Γεωργίουν.Αστυνομίας
(1991)
(2)Οιανάγκεςτης οικογένειας του.που περιλαμβάνει τη σύζυγο και ταδύο ανήλικα τέκνα τους,σε συνδυασμό με τονέντιμο τουβίοωςτην ημέρα (31 ετών)πουπαρα στράτησε, συνιστούν σημαντικά ελαφρυντικά τα οποία δεν αντανακλούνται στην ποινή που επιβλήθηκε, παρόλο 5 που αποτιμούνται στην απόφασητουπρωτόδικου δικα στηρίου ωςπαράγοντεςμετριαστικοί τηςποινής. Αντίθετα, η Δικηγόρος της Δημοκρατίας υποστήριξε ότι ηεπιβληθείσα ποινήδεν είναι μεκανένα μέτρουπερ βολική,υποδεικνύοντας ότιευρίσκεται μέσα στα πλαίσια 10 που καθιερώνονται απότηνομολογία Βλ. μεταξύάλλων Kozhayaν Republic
(1988)2 C.L.R., 67,Michaelides ν Republic
(1984)2 C.L.R., 463καιΚ. Μιχαηλίδης νΔημο κρατίας,
(1989)2ΑΛΛ. 285 για την τιμωρία τωνπαρα βατών γιατοεξαιρετικά σοβαρό έγκλημα τηςπλαστογρα- ^ φίας επιταγών που εκτός των άλλων τείνουν να κλονίσουν τηνπίστη στις οικονομικές συναλλαγές. Ανα φορά σε σχετικές αποφάσεις έγινε καιαπό το δικηγόρο του εφεσείοντα Nehme ν Police
(1987)2 C.L.R., 242, Pantelis ν Republic
(1987)2 C.L.R., 240, Kassimand 20 another ν Republic
(1987)2C.L.R., 91, και Χαραλάμπους νΑστυνομίας,
(1991)2ΑΛΛ. 222.. • Οιυποθέσεις στιςοποίεςέγινεαναφοράαπότοδικηγό ρο τουεφεσείοντα διακρίνονται από τηνπροκείμενη με αναφορά σταγεγονότα τους καιγιατολόγοότιη δίκαιο- *5 δοσίαγιατην επιβολή ποινής φυλάκισης τουδικαστηρίου πουεπιλήφθηκεπρωτόδικατων υποθέσεων,του Επαρχια κούΔικαστηρίου,περιοριζότανσετρίαχρόνια. Τοστοιχείοτης υπερβολικότητας τηςποινής πρέπεινα είναι έκδηλο ώστεναδικαιολογείται η επέμβασητου Εφε- 30 τείου προς εξουδετέρωση τηςυπερβολής καιαποκατάστα ση της πρέπουσας αναλογικότητας μεταξύ τηςσοβαρότη τας του εγκλήματος, έννοιας που είναι συνυφασμένηκαι με τοάτομο και τις συνθήκες του παραβάτη{Βλ. Nicosia Police andDjemalAhmed, 3R.S.CC 50)αφενός,καιτης 35 ποινής ηοποία επιβάλλεται, αφετέρου,όπως ορίζει ηνο μολογία (Philippou ν Republic (ανωτέρω), Βλ.επίσης με530 2ΑΛΛ. Γεωργίουν.Αστυνομίας Πικής, Δ. ταξύ άλλων.Demetriou ν Republic
(1988)2 C.L.R., 175, Κωνσταντίνουν Δημοκρατίας,
(1989)2 ΑΛΛ. 224,και Φιλίππου άλλως "Φαλκονέτι"ν Αστυνομίας,
(1989)2 ΑΛΛ. 245). Η υπερβολή πρέπει να έχει αντικειμενικό 5 έρεισμα όπωςυποδηλώνει οόρος έκδηλη, δηλαδή ναείναι φανερή σεοποιοδήποτεέχεινασυσχετίσειμετομέτροτου δικαίου,τησοβαρότητατου εγκλήματος μετην τιμωρίαη οποία επιβάλλεται. Έκδηλη υπερβολή μπορεί να τεκμη ριωθεί με αναφορά σε ένα απόδύο παράγονταςχ και σε 10 συνδυασμότωνδύο:
(1)Πασιφανή έλλειψηαντιστοιχίας μεταξύτηςσοβα ρότητας του εγκλήματος και της ποινήςπουεπιβάλλεται, και
(2)Ουσιώδη απόκλιση της ποινής που επιβάλλεται 15 απότοπλαίσιοπουοριοθετεί η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου,νοουμένου ότι οι δικαστικές αποφάσεις πα ρέχουν σταθερές ενδείξεις για την ύπαρξητέτοιου πλαι σίου. Η ομοιομορφία στη μεταχείρηση τωνπαραβατών πουσυνάδεικαιμετηναρχή τηςισότηταςπουκαθιερώνει 20 το άρθρο28,αποτελεί βασικήαρχήτουδικαίου.Τοπλαί σιο το οποίοδιαγράφεται απότηνομολογία ως προςτην τιμωρίασυγκεκριμένων τύπων εγκλημάτων είναιαπαρέγ κλιτα ευρύανάλογομετην ανομοιογένεια των γεγονότων πουμπορείνασυνθέσουν τοίδιο αδίκημα 25 Αφετηρία για την κρίση της υπερβολικότητας τηςποι νής αποτελεί ηαρχήότι οκαθορισμός τηςαποτελείπρω ταρχικό έργοτουεκδικάζοντοςτην υπόθεσηδικαστηρίου. Τοπρωτόδικοδικαστήριοείναισε ιδανικήθέσηναεκτιμή σει τα περιστατικά και τη σοβαρότητα του εγκλήματος 30 καθώςκαιτους κινδύνους που ενέχουν οι διάφορεςμορ φές εγκλήματος γιατοκοινωνικό σύνολο. Στηνπροκείμε νη περίπτωση το Κακουργιοδικείο καθόρισε την ποινή μετά απόσυνεκτίμηση όλων των σχετικών παραγόντων. Υπό το φως όσων έχουμε αναφέρει δε διαπιστώνουμε 35 οποιοδήποτε στοιχείο έκδηλης υπερβολής στην ποινή η οποία έχει επιβληθεί. Δεν θα εκφράσουμε οποιαδήποτε υποκειμενικήάποψη γιατηνποινήη οποίαέχειεπιβληθεί, 531 Πικής,Δ. Γεωργίουν.Αστυνομίας
(1991)έργο κατ' εξοχήν θεωρητικό, που προϋποθέτει τον προσ διορισμό των αντιδράσεων μαςμετάτηνοητή τοποθέτηση μαςστηθέσητουπρωτόδικουδικαστηρίου.Όπουηποινή κρίνεται έκδηλα υπερβολική,παραμερίζεται.Σ'εκείνη την περίπτωση η απόφασητου Εφετείου ως προς την ποινή 5 αντανακλάπρωτογενώς τηνκρίσητουδευτεροβάθμιουδι καστηρίουγιατηντιμωρία. Ηέφεσηαπορρίπτεται. 532