clr/1991/1991_3_11.pdf

(3)του Νόμου, πα­ ρέχεται εξουσία στους οργανισμούς δημοσίου δικαίου για την έκ­ δοση "κανονισμών ή κανόνων" για τη ρύθμιση των θεμάτων που ανάγονται στην πρόσληψη,προαγωγή,πειθαρχίακαιαφυπηρέτηση των μελών του προσωπικού. Ρητή εξουσιοδότηση για την έκδοση κανονισμών αναφορικά με θέματα διορισμού και προαγωγής μελών του προσωπικού της Αρχής παρέχεται από τον περί Ανα­ πτύξεως Ηλεκτρισμού (Τροποποιητικό Νόμο υπ' αρ. 2) Νόμο του 1960(Ν.!6/60). Μ ε βάσητις διατάξεις του βασικού νόμου, (Περί Αναπτύξεως Π Χατζηπαύλουv.Α.Η.Κ.

(1991)Ηλεκτρισμού Νόμος), Κεφ. 171 και του Νόμου 61/70 η Αρχήεξέ­ δωσε κανονισμούς για το προσωπικό της Αρχής (Κ.Δ.Π.291/86). Ο Κανονισμός 9 παρέχει εξουσία στην Αρχήνα καταρτίζει σχέδια υπηρεσίας χωρίς ναπροβλέπεται ηδημοσίευση τους στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυβέρνησης παρά μόνο ηκοινοποίηση της προκήρυξης οποιασδήποτε θέσεως και η δωρεάν λήψη αντιγράφου του σχεδίουυπηρεσίας. 5 Οι αιτητές ισχυρίστηκαν ότι ηδημοσίευση των σχεδίων υπηρε­ σίας επιβαλλότανγιατί: (α) Το σχέδιο υπηρεσίας αποτελεί νομοθετική πράξη του οποίουηδημοσίευση επιβάλλεται βάσειτουάρθρου7τουΠερίΕρ­ μηνείαςΝόμου, Κεφ. 1. (β)Το σχέδιο υπηρεσίας αποτελεί αυτοτελή κανονιστική διάτα­ ξητου οποίου ηδημοσίευση επιβάλλεται απότις πρόνοιες του άρ­ θρου 3

(3)του Ν. 61/

1. Ηρύθμιση του θέματος χωρίς δημοσίευση 15 όπως προβλέπει οκανονισμός 9της Κ.Δ.Π.291/86δενανταποκρί­ νεται στην εξουσιοδότηση του Ν.61/70 που καθιερώνει ως προϋ­ πόθεση τη ρύθμιση του θέματος μέσω της έκδοσης δευτερογενούς νομοθεσίας. Διαζευκτικά κατ' επέκταση τυγχάνουν εφαρμογής οι διατάξεις του κ.65 των Κανονισμών του 1986 που καθιστούν 20 εφαρμοστέες κατ' αναλογίαν τις ισχύουσες διατάξεις για τουςδη­ μοσίους υπαλλήλους που προβλέπουν τον καταρτισμό σχεδίων υπηρεσίας ωςπράξηδευτερογενούς νομοθεσίας. Αντίθετα απότους πιο πάνω ισχυρισμούς, οι καθ' ων ηαίτηση ισχυρίστηκαν ότι στο πλαίσιο στο οποίο απαντούνταιτα σχέδια 25 υπηρεσίας στην παρούσαυπόθεση, η έκδοση τους αποτελεί πράξη τριτογενούς νομοθεσίας της οποίας η δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδατης Κυβέρνησης δεν επιβάλλεται. Ο Γενικός Εισαγγελέας που ακούστηκε ως φίλος του Δικαστή- „„ ρίου, υποστήριξε πως,λόγω των διακυμάνσεων πουπαρουσιάζονται στη νομολογία στον προσδιορισμό του χαρακτήρατων σχε­ δίων υπηρεσίας, είναι ασφαλέστερο να εξετάζονται τα σχέδια υπηρεσίας με αναφορά στην προέλευση και τα ιδιαίτεραχαρακτη­ ριστικά τους. Εφόσον δε ηδημοσίευση δεν προβλέπεται ωςπροϋ­ πόθεση για την τελείωση των σχεδίων υπηρεσίας, αυτή δεν είναι · " απαραίτητη ούτε επιβάλλεται από τις διατάξειςτου άρθρου 7 του Κεφ.
2. Οι όροι "rules" και "regulations" που απαιτούνται στο άρθρο 7 ενέχουν την έννοια κανονιστικών διατάξεων δευτερογε­ νούς νομοθεσίας, ορισμό στον οποίο δεν μπορεί να ενταχθούν τα σχέδια υπηρεσίας. 40 Το Ανώτατο Δικαστήριο κρίνοντας ότι ηδημοσίευση των σχε­ δίων υπηρεσίας δεν είναι επιβεβλημένη ούτε προϋπόθεση για την εγκυρότητα τους,αποφάσισεότι:

(1)Ο καταρτισμός των σχεδίων υπηρεσίας σχετίζεται άμεσα με 12 3 ΑΑΛ. Χατζηπαΰλουν. Α.Η.Κ. την εκτίμηση των λειτουργικών αναγκών της υπηρεσίας και συνι­ στά πτυχή της εκτελεστικής λειτουργίας. Η ετοιμασία τους απο­ βλέπει στην ευόδωση του διοικητικού έργου των φορέων της εκτε­ λεστικής λειτουργίας. 5 JQ ,c 20 25 ~« υ •^ 35 κό

(2)Το πλαίσιο καταρτισμούτων σχεδίων υπηρεσίας μπορεί να καθοριστεί με οργανικό νόμο ο οποίος διέπει τη λειτουργία δημό­ σιαςαρχήςήοργάνου. Οποτεδήποτεδεκαταρτίζονταισχέδιαυπη­ ρεσίας κατά ρητή εξουσιοδότηση νόμου, η έκδοση τους συνιστά μορφήδευτερογενούς νομοθεσίας. Αν η εξουσία ετοιμασίας τους αποδίδεται στο Υπουργικό Συμβούλιο, ηδημοσίευση τουςεπαφίε­ ται βάσει του άρθρου57.4 του Συντάγματοςστο Υπουργικό Συμ­ βούλιο.

(3)Οι διατάξεις του άρθρου54 του Συντάγματοςδεν περιορίζουν τηναπόδοσηαρμοδιότηταςγια τονκαταρτισμόσχεδίων υπη­ ρεσίαςστο Υπουργικό Συμβούλιο.

(4)Ησυνάφειατων σχεδίων υπηρεσίας με τις νομοθετικές δια­ τάξεις δεν εξομοιώνει την δικαιϊκήυπόσταση των σχεδίων υπηρε­ σίας με νομοθετήματα,γεγονός πουυπογραμμίζεται απότουςκα­ νόνες που διέπουν την ερμηνεία τους. ΑντίΟεται με την ερμηνεία νόμων και κανονισμών, η ερμηνεία των σχεδίων υπηρεσίας δεν αποτελεί αποκλειστική ευθύνη του δικαστηρίου αλλά ανάγεται κατά κύριο λόγο στην διακριτική ευχέρεια του διοικητικού οργά­ νου που είναι επιφορτισμένο με την εφαρμογήτους. Παρά τανο­ μοθετικά τους γνωρίσματα τα σχέδια υπηρεσίας δεν μεταβάλλουν αλλάδιατηρούντοχαρακτήρα πράξηςτης Διοίκησης.

(5)Ησυνταγματικήυποχρέωση γιαδημοσίευση των νόμων δεν επεκτείνεται στη δημοσίευση πράξεων τηςΔιοίκησης. Υποχρέωση για δημοσίευση ορισμένων απόαυτές επιβάλλεται απότο άρθρο7 του Περί Ερμηνείας Νόμου,Κεφ.

1. Σύμφωνα με το άρθροαυτό επιβάλλεται ηδημοσίευση πράξεων πουσυνιστούν δημόσιαέγγραφα. Δημόσιο δε έγγραφο βάσει του άρθρου2 του ίδιου Νόμουση­ μαίνει "διαταγή εν Συμβουλίω, προκήρυξη,κανονισμοί, κανόνες, δευτερογενή νομοθεσία, ειδοποίηση, μητρώο το οποίο γίνεται, εκ­ δίδεται ή τηρείται κάτω από την εξουσιοδότηση οποιουδήποτε νόμου". Επομένως το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι κατά πόσο το σχέδιο υπηρεσίας, του οποίου ο καταρτισμός από την Αρχή προβλέπεται από την Κ.Δ.Π. 291/86, συνιστά "δημόσιο επί­ σημο έγγραφο"μετηνέννοιαπουενέχειτο άρθρο2του Κεφ.
2. Οκαταρτισμόςτων σχεδίων υπηρεσίαςδεναποτελεί κανονιστι­ κή διάταξη ευρύτερου περιεχομένου. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι αν αποτελούν τα σχέδια υπηρεσίας "regulations" και "rules" με την έννοια του άρθρου 2 του Κεφ.
3. Και οι δύο όροι εξυπακούουν την εισαγωγή νομοθετικών ρυθμίσεων για την ευόδωση τωνστόχων του εξουσιοδοτικού νόμου. 13 Χατζηπαύλουv.Α.Η.Κ.

(1991)Τα σχέδιαυπηρεσίαςταοποία καταρτίζονται βάσειτουΚανο­ νισμού 9 δεν συνιστούν κανονιστικές ρυθμίσεις, αλλάδιοικητική πράξηηοποίααπορρέειαπότηνάσκησηεκτελεστικήςλειτουργίας της Αρχής, συνυφασμένη με την ευόδωση του διοικητικούέργου στα πλαίσιαπουθέτει ο νόμος καιοι κανονιστικές διατάξεις που έχουν εισαχθεί μετηνΚΛ.Π. 291/86. Συνεπώς δενεμπίπτουνστον ορισμό "regulations" ή "rules". 5 Η δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδατης Κυβέρνησης των σχεδίωνυπηρεσίαςδενήτανεπιβεβλημένη. \0 Διαταγή ως ανωτέρω. Αναφερόμενες Υποθέσεις: BlackpoolCorporation v. Locker[1948] 1K.B. 349Pankyprios Syotechnia Dimosion Ypalliloo v. Republic

(1978)3 CLJi, 27- ^ Papapetrou v.TheRepublic, 2R.S.C.C 61· Ishiav.TheRepublic, 2R.S.C.C. 16Stamatiou v.E.A.C.,3R.S.C.C. 44· ΙεράΑρχιεπισκοπή Κύπρον καιΆλλοι ν.Δημοκρατίας (Προσφυγή αρ. 63/82 ημερομ. 5.4.90)· Θεοδωρίδης ν. Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου (Α.Ε. 801, ημερομ. 16.6.89)· 20 Sofocleous v.E.A.C.

(1984)3C.L.R. 1089DerParthogh v. C.B.C.

(1984)3C.L.R. 635· FrangoulUdes andAnother v.P.S.C.

(1985)3C.L.R. 1680- 25 Republic v.XinariandOthers

(1985)3 CL.R. 1922Ηλιάδης και άλλος v. Δημοκρατίας (Προσφυγές Αρ. 161/88 και 265/88, ημερομ. 6.3.89)Lewisν.Δημοκρατίας (Α.Ε. 522, ημερ. 30.5.89)· Παντελή ν.Δημοκρατίας (ΠροσφυγήΑρ. 903/87, ημερομ.28.8.89)· Ploussiou v. TheCentralBank of Cyprus

(1983)3 CLJi.398Arsalides andAnother v.CYTA

(1983)3 C.L.R.

1. 14 30 3 ΑΛΛ. Χατζτριανλουν. Α.Η.Κ. Προδικαστικό σημείο. 5 Προδικαστικό σημείο κατά πόσο τα σχέδια υπηρεσίας πουη Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρουετοίμασεγιατοπροσω­ πικότης έπρεπεναδημοσιευθούν στην Επίσημη Εφημερίδατης Κυβέρνησης. Λ.Σ.Αγγελίδης, για τοναιτητή. Γ.Κακογιάννης, για τονςκαθ'ων ηαίτηση. 10 Μ Τριανταφυλλίδης, ΓενικόςΕισαγγελέαςτηςΔημο­ κρατίας με Τ.Πολνχρονίδον(Δ/δα), Δικηγόροτης Δημοκρατίας Λ και Ρ. Μαππονρίδη, Δικηγόροτης Δημοκρατίας, asAmicus Curiae. Cur. adv. vult Α. ΛΟΙΖΟΥ Πρ.: ΤηνομόφωνηαπόφασητουΔικαστη­ ρίουθαδώσει οΔικαστής Γ.Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ, Δ.: ΗΑρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου, η Αρχή, 15 αποτελεί οργανισμό δημοσίου δικαίουεντεταλμένο μετην ανάπτυξη της ηλεκτρικής ενέργειας και τη διανομήηλεκ­ τρικού ρεύματοςστους καταναλωτές,χάριντου δημοσίου συμφέροντος. Η σύσταση και λειτουργία της, καθώςκαι οι όροι παροχήςηλεκτρικού ρεύματος διέπονται απότον 20 Περί Αναπτύξεως Ηλεκτρισμού Νόμο -Κεφ.
2. ΤοΣύ­ νταγμαανάθεσετην εξουσία γιαεπιλογή τουπροσωπικού της Αρχής, όπως και άλλων οργάνων δημοσίου δικαίου, στην Ε.Δ.Υ. (Άρθρο 122του Συντάγματος). Μετάταγεγονότα ταοποίαεπακολούθησαντης 21/12/ 25 63 και για τους λόγους που μνημονεύονται στο προοίμιο του περί των Οργανισμών Δημοσίου Δικαίου (Ρύθμισις Θεμάτων Προσωπικού) Νόμουτου 1970 (Ν. 61/70) προέ­ κυψε ανάγκηγια τη δημιουργία υποκατάστατωνμηχανι­ σμών για τηστελέχωσητων οργανισμών δημοσίουδικαί30 ου. Για το σκοπό αυτόγίνεται πρόνοια στο Εδάφιο3του Άρθρου 3 του Ν. 61/70 με την οποία παρέχεται εξουσία 15 Πικής, Δ. Χατζηπαύλου ν. Α.Η.Κ.

(1991)στους οργανισμούς δημοσίου δικαίου για την έκδοση "κα­ νονισμών ήκανόνων" γιατη ρύθμιση θεμάτων πουανάγο­ νται στην πρόσληψη, προαγωγή, πειθαρχία καιαφυπηρέτηση των μελών του προσωπικού. Οι εξουσίες αυτές είναι πρόσθετες προς οποιεσδήποτε άλλες εξουσίες που παρέχονται στον οικείο νόμο γιατη ρύθμιση θεμάτων που ανά­ γονται στη στελέχωσητηςΑρχής καισυναφών θεμάτων. 5 Εξουσία για την έκδοση κανονισμών ρυθμιστικών της λειτουργίας της Αρχής παρέχεται και από τον περί Ανα­ πτύξεως Ηλεκτρισμού (Τροποποιητικός Νόμος υπ' Αριθ­ μόν 2) Νόμο του 1960 (Ν. 16/60 -Άρθρο 2). Είναιαμφίβο­ λο αν η εξουσία η οποία παρέχεται από τις πρόνοιες του Ν. 16/60 επεκτείνεται και σε θέματα διορισμού και προα­ γωγής μελών του προσωπικού της Αρχής ενόψει των δια­ τάξεων του άρθρου 122 του Συντάγματος. Ρητή εξουσιο­ δότηση για το σκοπό αυτό παρέχεται από το Ν. 61/70 ο οποίος αποβλέπει στην πλήρωση του κενού το οποίο είχε δημιουργηθεί λόγω της κατάρρευσης της λειτουργίας της Ε.Δ.Υ.ως αποτέλεσμα των γεγονότων που μνημονεύονται στο προοίμιο του νόμου. Αρυώμενη εξουσία από τις διατάξεις του βασικού νόμου, Κεφ. 171,και εκείνων τουΝ. 61/70 ηΑρχή εξέδωσε κανονισμούς για το προσωπικό της Αρχής οι οποίοι δημο­ σιεύτηκαν στην Επίσημη Εφημερίδατης Δημοκρατίας στις 25 27/12/86 (Κ.Δ.Π. 291/86). Ο κ. 9 παρέχει εξουσία στην Αρχήνα καταρτίζει σχέδια υπηρεσίας ρυθμιστικά τωνκα­ θηκόντων, ευθυνών, ορισμού των απαιτούμενων προσό­ ντων για πρόσληψη ή προαγωγή μελών του προσωπικού, καθώς και καθορισμού της μισθοδοτικής κλίμακας των 30 διαφόρων θέσεων. Δεν προβλέπεται η δημοσίευση των σχεδίων υπηρεσίας στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυβέρ­ νησης· επιβάλλεται όμως η κοινοποίηση κατά τον πλέον ενδεδειγμένο τρόπο της προκήρυξης οποιασδήποτε θέσε­ ως ώστε αυτή να περιέρχεται σε γνώση κάθε τυχόν ενδια- 35 φερομένου, όπως και ηδωρεάν λήψη αντιγράφουτου σχε­ δίου υπηρεσίας. Με βάση τα σχέδια υπηρεσίας τα οποία καταρτίστηκαν βάσει του κ. 9 προκηρύχθηκαν θέσεις και έγιναν διορισμοί ή προαγωγές που αποτελούν το αντικεί16 10 15 20 3ΑΛΛ. Χατζηπαΰλουv.Α.Η.Κ. Πικής,Δ. μενο αμφισβήτησης σε μεγάλο αριθμόπροσφυγών. Κοινό σημείο αμφισβήτησης σ' όλες τις προσφυγές αποτελεί η εγκυρότητα των σχεδίων υπηρεσίας που,όπως είναιπα­ ραδεκτό, μπορεί να αναθεωρηθούν έμμεσα κατά τηδικα5 στικήαναθεώρησηδιορισμούήπροαγωγής.OLαμφισβητή­ σεις επικεντρώνονται στην παράλειψη δημοσίευσης των σχεδίων υπηρεσίας στην εφημερίδα της κυβέρνησης. Ενό­ ψει της σημασίας του εγειρόμενου θέματος και των επι­ πτώσεων απότην επίλυσητουστις προσφυγέςπουεκκρε10 μούν, κρίθηκε επιβεβλημένη η εξ υπαρχής εξέταση και επίλυση του συγκεκριμένου σημείου από την ολομέλεια. Οι διισταμένες απόψειςπουέχουν προβληθεί ως προςτο επίμαχοθέμακαθώςκαιοι απόψειςτου Γενικού Εισαγγε­ λέα ο οποίος ακούστηκε ως φίλος του δικαστηρίου συνο15 ψίζονταιωςεξής: ΗΘΕΣΗΤΩΝΑΓΓΗΤΩΝ. Ηδημοσίευση των σχεδίων υπηρεσίας επιβαλλότανγια κάθεένααπότουςπιόκάτωλόγους: (α) Το σχέδιο υπηρεσίας αποτελεί νομοθετική πράξη 20 του οποίου η δημοσίευση επιβάλλετο από τις πρόνοιες τουάρθρου7τουΠερίΕρμηνείαςΝόμου- Κεφ.1. (β) Τοσχέδιο υπηρεσίαςαποτελεί αυτοτελήκανονιστι­ κήδιάταξη,τουοποίουηδημοσίευση επιβάλλεται απότις πρόνοιεςτουάρθρου3

(3)τουΝ.61/70. Η ρύθμισητου θέ­ ματοςκατ'άλλοτρόποχωρίςδημοσίευση όπωςπροβλέπε­ ταιστονκ.9των Κανονισμών του 1986 δεν ανταποκρίνε­ ται στην εξουσιοδότηση η οποία παρέχεται από τις διατάξεις του εξουσιοδοτικού νόμου και συγκεκριμένα από τοάρθρο3του Ν.61/70 πουκαθιερώνει ως προϋπό­ θεση τηρύθμισητουθέματοςμέσωτηςέκδοσης δευτερογε­ νούςνομοθεσίας. Διαζευκτικάοιπρόνοιεςτουκ.9δενεξαντλούν τη ρύθ­ μισητης έκδοσης των σχεδίων υπηρεσίας. Κατ'επέκταση τυγχάνουνεφαρμογήςοι διατάξειςτουκ. 65 των Κανονι35 σμών του 1986 πουκαθιστούν εφαρμοστέες κατ' αναλογία 17 Πικής, Δ. Χοτζηπαΰλουv.Α.Η.Κ.

(1991)τις ισχύουσες διατάξειςγια τους δημόσιους υπάλληλους περιλαμβανομένωνκαιεκείνων τουάρθρου 29 του Ν. 33/ 67 που προβλέπουν τον καταρτισμό σχεδίων υπηρεσίας ωςπράξη δευτερογενούςνομοθεσίας. ΗΘΕΣΗΤΩΝ ΚΑΘ' ΩΝ Η ΑΙΤΗΣΗ. 5 Γίνεται παραδεκτόότικαταρτισμόςτωνσχεδίων υπη­ ρεσίας αποτελεί πράξη νομοθετικού περιεχομένου,πλην όμως στο πλαίσιοστο οποίοαπαντούνται στηνπροκείμε­ νη υπόθεση, η έκδοση τους αποτελεί πράξητριτογενούς νομοθεσίαςτηςοποίαςηδημοσίευσηστην επίσημηεφημε- 10 ρίδαδενεπιβάλλεται. Η θέσηαυτήυποστηρίχθηκεμε ανα­ φορά στην αγγλική απόφαση BlackpoolCorporation v. Locker[1948] 1K.B.349.Η θέσηη οποίαυιοθετείταιστην Blackpool(ανωτέρω) είναι ουσιαστικά συνυφασμένη με τις αγγλικές νομοθετικές διατάξεις πουόπωςπαρατήρησε 15 ο δικηγόροςτωνκαθ' ων η αίτησηδεναφίστανταιουσιω­ δώς των αντίστοιχων κυπριακών διατάξεων που ρυθμί­ ζουν την έκδοσηστην Εφημερίδατης Κυβέρνησης επισή­ μων εγγραφώντουδημοσίου(publicinstruments). Επισημαίνεται ότι το άρθρο 7 του Περί Ερμηνείας 20 Νόμου, Κεφ. 1, δε διακρίνει μεταξύ δευτερογενούς και τριτογενούς νομοθεσίας, αλλάκαθιστάεπιτακτικήτη δη­ μοσίευση των κανονισμών, διαταγώνκαι«γγράφων που καθορίζονταιστις πρόνοιεςτου. ΗΘΕΣΗΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ. 25 Ο Γενικός Εισαγγελέας έκαμε ιστορική αναδρομήστη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου ως προς τηφύση και υφή των σχεδίων υπηρεσίας. Ορθά επεσήμανε ότι η νομολογία παρουσιάζει διακυμάνσεις και σε κάποιο βαθμόαντιφάσειςστον προσδιορισμότουχαρακτήρατων 30 σχεδίων υπηρεσίας.Ηνομολογία του ΑνωτάτουΣυνταγ­ ματικού Δικαστηρίου, όπως ορθά υπέδειξε, εντάσσει τον καταρτισμότωνσχεδίων υπηρεσίαςστοπεδίοτηςεκτελε­ στικήςλειτουργίαςτουκράτους.ΗνομολογίατουΑνωτά­ τουΔικαστηρίουαφετέρου,ιδιαίτεραμετάτηνπρωτόδικη 35 18 3 ΑΛΛ. Χατζηπαΰλονν.Α.Η.Κ. Πικής,Δ. απόφαση στην Pankyprios Syntechnia Dimosion Ypallilon v.Republic

(1978)3C.L.R. 27, δίνει έμφασηστονομοθετι­ κό χαρακτήρατου κειμένου τους παρόλο που το σχέδιο υπηρεσίας δεν ανταποκρίνεταιστην καθιερωμένη έννοια 5 νομοθετήματος, δηλαδή κανόνων γενικής εφαρμογής. Ασφαλέστεροείναι,όπωςανάφερε, ναεξετάζονταιτασχέ­ διαυπηρεσίαςμεαναφοράστηνπροέλευση καιτα ιδιαίτε­ ρα χαρακτηριστικά τους. Αυτή η προσέγγιση οδηγεί στο συμπέρασμα ότι εφόσον δεν προβλέπεται η δημοσίευση 10 των σχεδίων ωςπροϋπόθεσηγιατηντελείωση τους,η δη­ μοσίευσηδεν είναι απαραίτητη ούτε επιβάλλεται απότις διατάξεις του αρθρ. 7 του Κεφ. 1. Οι όροι "rules" and "regulations" ("κανόνες" και "κανονισμοί") πουαπαντού­ νταιστοάρθρο7ενέχουν τηνέννοιακανονιστικώνδιατά*5 ξεων δευτερογενούς νομοθεσίας, ορισμός στον οποίο δε μπορεί να ενταχθούν τασχέδια υπηρεσίας. Αφού εξετά­ σαμε τα θέματατα οποία έχουν εγερθεί με αναφορά στη νομολογία καιγενικότερα τις αρχές δικαίουπουτείνουν ναδιαφωτίσουνωςπροςτη φύσηκαιχαρακτήρατωνσχε20 δίωνυπηρεσίαςκαισεσυσχετισμόμετις ιδιαίτερεςνομο­ θετικές και κανονιστικές διατάξεις που διέπουν το υπό κρίση θέμα,καταλήγουμε στις εξής κρίσεις καισυμπεράσματα:

(1)Τα σχέδια υπηρεσίας αποτελούν μέσο για την άρτιαστελέχωσηδημόσιας αρχήςήοργάνου.Οκαταρ­ τισμός τους σχετίζεται άμεσα με την εκτίμηση τωνλει­ τουργικών αναγκώντης υπηρεσίας και συνιστά πτυχή της εκτελεστικής λειτουργίας. Η ετοιμασία τους απο­ βλέπει στην ευόδωση του διοικητικού έργου τωνφορέ30 ων της εκτελεστικής λειτουργίας. Ηταύτισητηςαρμο­ διότητας για τον καταρτισμό των σχεδίων υπηρεσίας με την εκτελεστικήλειτουργίααναγνωρίστηκε δικαστι­ κά από το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο στις υποθέσεις Theodoros G. Papapetrou v. The Republic, 2 35 . R.S.C.C. 61, literUhin v. TheRepublic, 2 R.S.C.C. 16 καιJohnStamatiou v.E.A.C, 3R.S.C.C. 44. 25

(2)Ο εκτελεστικός χαρακτήραςτης εξουσίας για 19 Πικής,Α. Χατζηπαύλουν.Α.Η.Κ.

(1991)τονκαταρτισμότων σχεδίων υπηρεσίαςδενκαθιστάτο Υπουργικό Συμβούλιο το μόνο φορέα άσκησης της εξουσίας ούτε αποκλείει την απόδοση αρμοδιότητας για τηνέκδοση τους σεάλλο σώμα απότο Υπουργικό Συμβούλιο,εκτόςβέβαιααπότηΔημόσια Υπηρεσία. Το 5 πλαίσιο καταρτισμού των σχεδίων υπηρεσίας μπορεί νακαθοριστεί μεοργανικόνόμοοοποίοςδιέπειτη λει­ τουργία δημόσιας αρχής ήοργάνου -Βλ. Papapetrou και Ishin (ανωτέρω). Οποτεδήποτε καταρτίζονταισχέ- 10 δια υπηρεσίας κατά τη ρητή εξουσιοδότηση νόμου, όπως στην περίπτωση του Περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμου (Ν. 33/67καιΝ. 1/90),ηέκδοση τους συνιστά μορφή δευτερογενούς νομοθεσίας. Εάν ηεξουσίαγια τηνετοιμασίατουςαποδίδεταιστοΥπουργικό Συμβού- 15 λιο,ηδημοσίευση τουςστηνΕφημερίδατης Κυβερνήσε­ ως επαφίεταιστο Υπουργικό Συμβούλιο βάσει του άρ­ θρου57.4 του Συντάγματος.

(3)Η σύστασηκαιλειτουργία οργάνωνδημοσίουδι­ καίου,εκτός ανρυθμίζεταιαπότο Σύνταγμα,ανάγεται 20 στην αρμοδιότητατηςνομοθετικής εξουσίας. OLδιατά­ ξεις του άρθρου54τουΣυντάγματοςδενκαθιστούν το Υπουργικό Συμβούλιο τοναποκλειστικό φορέα άσκη­ σης της εκτελεστικής λειτουργίας γιατον καταρτισμό των σχεδίων υπηρεσίας γιαοργανισμούς άλλους από 25 τηδημόσιαυπηρεσία. Όπως αναγνωρίζει ηνομολογία, οι διατάξεις τουάρθρου54 τουΣυντάγματος δεν πε­ ριορίζουν την απόδοσηαρμοδιότηταςγια τον καταρτι­ σμόσχεδίων υπηρεσίαςστοΥπουργικό Συμβούλιο.

(4)Οκαταρτισμός των σχεδίων υπηρεσίας δεσυνι- 30 στά εσωτερική λειτουργία Αρχής ή Οργάνου (Βλ. Sophocleous v.E.A.C.

(1984)3 CL.R. 1089 και Στασι­ νόπουλος, ΜαθήματαΔιοικητικούΔικαίου,σελ. 126). Τα σχέδια υπηρεσίας περιέχουν ρυθμίσεις που άπτο­ νται των δικαιωμάτωντρίτων και σκοπούν στοπροσ- 35 διορισμό του δικαιϊκούβάθρουγια τησύννομη στελέ­ χωση Αρχής ήΟργάνου. Δημιουργούν δεσμεύσεις για την Αρχή από τις οποίες δε μπορεί νααποστεί, ούτε έναντι των μελών τουπροσωπικού, ούτε τρίτωνπου 20 3 ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 30 35 Χατζηπαΰλου ν.Α.Η.Κ. Πικής, Δ. επιδιώκουν διορισμό σε δημόσιο οργανισμό. Οεκτελε­ στικός τους χαρακτήρας δε μεταβάλλει τις δικαι'ικές τους επιπτώσεις και κοινά χαρακτηριστικά με νομοθε­ τικές διατάξεις.Η συνάφειαόμως αυτή δεν εξομοιώνει τηδικανική υπόστασητων σχεδίων υπηρεσίας μενομο­ θετήματα, γεγονός άλλωστε που υπογραμμίζεται από τους κανόνεςπουδιέπουντηνερμηνεία τους. Αντίθετα μετηνερμηνείανόμωνκαικανονισμών,η ερμηνείατων σχεδίων υπηρεσίας δεν αποτελεί αποκλειστική ευθύνη χου δικαστηρίου, αλλά ανάγεται κατά κύριο λόγο στη διακριτικήευχέρειατουδιοικητικούοργάνουπουείναι επιφορτισμένο με την εφαρμογήτους. Παρά τανομο­ θετικά τους γνωρίσματα τασχέδια υπηρεσίας δεμετα­ βάλλουν, αλλά διατηρούν το χαρακτήρα πράξης της Διοίκησης. (Βλ. μεταξύάλλωνDerParthogh v. C.B.C.

(1984)3C.L.R., 635, FrangoullidesandAnotherv. P.S.C

(1985)3 C.L.R., 1680, Republic v. Xinari and Others

(1985)3 C.L.R., 1922, Ηλιάδης καιΆλλος v. Δημοκρα­ τίας(Συνεκδ. Υπ. 161/88και265/88, αποφασίστηκε 6/3/ 89) Rolis Lewisν. Δημοκρατίας (Α.Ε.522, αποφασί­ στηκε 30/5/89) και Παντελή ν. Δημοκρατίας, (Υπ. αρ. 903/87, αποφασίστηκεστις28/8/89).

(5)Ηδημοσίευση στην Εφημερίδατης Κυβέρνησης νόμων και κανονισμών εξασφαλίζει βεβαιότητα ως π 9°ζ ™ δίκαιοκαισυνιστά ασφαλέςμέσογιατηδιαπί­ στωσητουπεριεχομένου τους.Παράλληλα διασφαλίζε­ ταιη δημοσιοποίηση τουδικαίου πουσυνιστά άλλοση­ μαντικόστόχο πουεπιτυγχάνεταιμετηδημοσίευση.Το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας επιβάλλει τη δημοσίευση των νόμων (Άρθρα 182 και 186 του Συ­ ντάγματος). Η συνταγματικήυποχρέωση δεν επεκτείνε­ ται στη δημοσίευση πράξεων τηςΔιοίκησης. Υποχρέω­ ση για τη δημοσίευση ορισμένων από αυτές (πράξεων της Διοίκησης) επιβάλλεται από το άρθρο 7 του Περί Ερμηνείας Νόμου, Κεφ. 1. Επιβάλλεται η δημοσίευση στην Εφημερίδατης Κυβέρνησης εκείνων τωνπράξεων που συνιστούν δημόσια επίσημα έγγραφα (public instruments). Τι συνιστά δημόσιο επίσημο έγγραφοορί21 Πικής, Δ. Χατζηπαύλουν.Α.Η.Κ.

(1991)ζεταιστις ερμηνευτικές διατάξειςτουΚεφ. 1 (άρθρο2): "' public instrument' means any Order in Council, order, proclamation, regulations, rules,bye- laws,notice, or register made, issued or kept under the authority of any Law." 5 Σε μετάφραση:"* επίσημο δημόσιο έγγραφο' σημαίνει διαταγή εν Συμβουλίω,προκήρυξη,κανονισμοί, κανόνες,δευτερο­ γενής νομοθεσία, ειδοποίηση,μητρώοτοοποίογίνεται, εκδίδεται ή τηρείται κάτω από την εξουσιοδότηση !0 οποιουδήποτενόμου." Το ερώτηματο οποίοπρέπει νααπαντηθεί,πουουσια­ στικάσυνιστά καιτοεπίδικοθέματηςπαρούσας διαδικα­ σίας, είναι κατά πόσο το σχέδιο υπηρεσίας του οποίου ο καταρτισμόςαπότηνΑρχή προβλέπεταιαπότουςκανονι­ σμούς του 1986 (Κ.Δ.Π.291/86)συνιστά "δημόσιο επίση­ μο έγγραφο" μετην έννοια πουενέχει οόρος στο άρθρο7 του Κεφ.

1. Επισημαίνεται ότι οι διατάξεις του εξουσιο­ δοτικούνόμου (Άρθρο 3,Ν.61/70) δενπροβλέπουνειδικά την έκδοσησχεδίων υπηρεσίαςμέσοτηςάσκησηςδευτερο­ γενούς νομοθετικής εξουσίας, αλλά γενικά τη ρύθμιση μέσο της έκδοσης κανονιστικών διατάξεων θεμάτων που άπτονταιτης στελέχωσης (καισυναφώνθεμάτων)οργανι­ σμώνδημοσίουδικαίου. Οι κανονισμοί του 1986 συνιστούν ενιαίο περιεκτικό 25 κείμενο, ρυθμιστικό τωνόρωνυπηρεσίας,στελέχωσης του προσωπικού καθώς και των καθηκόντων και υποχρεώσε­ ων τους. Οι Κανονισμοί του 1986 εναποθέτουν την εξου­ σία για καταρτισμό των σχεδίων υπηρεσίας στηδιακριτι­ κήευχέρεια τηςΑρχής. Προβλέπουντηνκοινοποίησητους 30 με τρόπο άλλο από τη δημοσίευση τους στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης. Εντάσσεται οκαταρτισμός των σχεδίων υπηρεσίας στο κυριαρχικό πεδίο της εκτελεστικής λει­ τουργίας της Αρχής στο οποίο και φυσιολογικά ανήκουν 22 15 20 3ΑΛΛ 5 Χατζηπαΰλουν.Α.Η.Κ. Πικής,Δ. ως θέμα δικαιϊκής ταξινόμησης της πράξηςτουκαταρτι­ σμού τους.Οκαταρτισμόςτουςβάσει των διατάξεωντου κ. 9συνιστά διοικητικήπράξηηοποίαόμως περιέχεικα­ νόνες που δεσμεύουν την Αρχή, τόσο έναντι τουυφιστάμενού προσωπικού, όσο και έναντι τρίτων πουδικαιού­ νταιναδιεκδικήσουνδιορισμόστην Αρχή. Το τελικό ερώτημα, όπως έχουμε σημειώσει, είναι εάν τα σχέδια υπηρεσίας τα οποία καταρτίζονται βάσει του καν.9συνιστούν επίσημαδημόσιαέγγραφαμετον ορισμό 10 τουόρουστοάρθρο2τουΚεφ.
2. Για τους λόγους που έχουν επεξηγηθεί οκαταρτισμός τωνσχεδίων υπηρεσίαςδεναποτελεί κανονιστική διάταξη ευρύτερου περιεχομένου, όπως ήταν η περίπτωση στις υποθέσεις Ploussiou v. TheCentral Bank of Cyprus

(1983)15 3 C.L.R. 398καιArsalides andAnother v.CYTA.

(1983)3 C.L.R.510.Χωρίςάλληεπεξήγησηστοπλαίσιοπουέχουν καταρτιστεί τα σχέδια υπηρεσίας (κ. 9) μπορεί ναλεχθεί ότι δε συνιστούν "Order in Council", "order", "proclamation"; "bye-laws","notice", "registermade,issued 20 or kept under the authority of any Law". Παραμένει να αποφασιστείανεμπίπτουνστηνκατηγορίατωνεγγράφων πουσυνιστούν "regulations"και"rules". Οι δύοόροι συνήθως απαντούνταισε συνδυασμόοπό­ ταν υποδηλώνουν το φάσμακανονιστικών διατάξεων σε 25 όλητηνευρύτητατους.Καιοι δυοόροι εξυπακούουντην εισαγωγή νομοθετικών ρυθμίσεων για την ευόδωση των ευρύτερων στόχων τουεξουσιοδοτικού νόμου.Η διάκριση μεταξύ τους έγκειται κυρίως στη σημασία και όχι το δι­ κάιϊκό χαρακτήρα των αρχών που πραγματεύονται οι 30 "κανονισμοί"και"κανόνες".Οι "κανονισμοί" (rules)πραγ­ ματεύονται, σε αντιδιαστολή με "κανόνες", τα λεπτομε­ ρειακά θέματα λειτουργίας αρχής ή οργάνου. Τα σχέδια υπηρεσίαςταοποίακαταρτίζονταιβάσειτουκ.9δεσυνι­ στούν κανονιστικές ρυθμίσεις, αλλά διοικητική πράξηη 35 οποίααπορρέειαπότηνάσκησηεκτελεστικής λειτουργίας ιηζ Αρχής συνυφασμένη με την ευόδωση του διοικητικού 23 Πιχής, Δ. Χαΐζηπαϋλου ν. Α.Η.Κ.

(1991)έργου σταπλαίσιαπουθέτει ο νόμος καιοι κανονιστικές διατάξεις πουέχουν εισαχθεί μετην Κ.Δ.Π.291/86. Συνε­ πώςδενεμπίπτουνστονορισμό "regulations" ή "rules". Μεαυτήτηνκατάληξηαποφασίσαμεότι ηδημοσίευση στην ΕφημερίδατηςΚυβέρνησηςτωνκρινόμενων σχεδίων υπηρεσίας δεν ήταν επιβεβλημένη, ούτε προϋπόθεσηγια την εγκυρότητα τους. 5 Διαταγήωςανωτέρω. 24