clr/1991/1991_3_543.pdf

(1991)τηΔιοίκησηκρινόμενηςαπόφασης— Ολόγοςτηςπλάνηςπερίτα πράγματα δεν εξετάζεται αυτεπαγγέλτως έστωκαι αν προκύπτει — Απαιτείται όχι μόνονααποδείξει αλλάκαιναπροβάλει ειόιχΐ* τολόγοαυτόοαιτητής. Αναθεωρητική Έφεση— Σκοπόέχει ναεξασφαλίσει σταμέρη τοπλε- 5 ονέκτημα της γνώμης τηςΟλομέλειας τον ΑνωτάτουΔικαστηρίου σευπόθεσηΑναθεωρητικήςΔικαιοδοσίας— ΗΟλομέλειαεπιλαμ­ βάνεταιτηςυπόθεσης abinitio —Αντικείμενο και τηςαναθεωρη­ τικής έφεσηςείναι η νομιμότητα της πρωτόδικα προσβληθείσας πράξηςήαπόφασης— ΤοΔικαστήριο αναφέρεται όμωςμόνο στα 10 θέματαπον εγείρονταιαπό ταμέρηστηνέφεση ήστηνέκτασηπου δενείχαναποφασιστείαπό τοπρωτόδικο Δικαστήριο ήστα θέμα­ τα που εγείρονται στηναντέφεση ήσεθέματα που το Δικαστήριο εξετάζει αυτεπάγγελτα. Η έφεση αυτή στρεφόταν κατά πρωτόδικης απόφασης με την 15 οποία είχαν ακυρωθεί οι διενεργηθείσεςαπότην Επιτροπή Δημό­ σιαςΥπηρεσίαςπροαγωγέςεπτάΔιοικητικών Λειτουργώνστημό­ νιμη (Τακτ. Προυπ.) θέση Διοικητικού Λειτουργού Α', Γενικό Διοικητικό Προσωπικό. ΕνώπιοντουΔικαστηρίου τέθηκε αρχικά το ζήτηματηςκατάργησης ήμη τηςκατ' έφεσιν δίκης ωςπρος τα ενδιαφερόμενα εκείναπρόσωπαπουείχανήδη καταλάβειτην επί- 20 δίκη θέση αναδρομικά δυνάμει άλλης ανεξάρτητης διαδικασίας. Το Δικαστήριο επιλήφθηκε διεξοδικά του θέματος της εντάξεως της Αρχής Ενοποιήσεως και Αναδασμού στη Δημόσια Υπηρεσία και ειδικότεραανέλυσεερμηνευτικά τοάρθρο 42

(1)τωνπερίΕνο­ ποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων Νόμων του 25 1969 έως 1983, όπως αυτό τροποποιήθηκε με το άρθρο 41 του Νόμου44/85,προκειμένου ναελέγξειτο εύρηματουΠρωτόδικου ΔικαστηρίουπερίπλάνηςτηςΕ.Δ.Υ.περίτα πράγματα. Ηδικονο­ μικήμεταχείρισητουλόγου αυτούακυρώσεως,τέλος,κατέστηκρί­ σιμηγιατηνολοκλήρωσητηςκρίσηςτουΔικαστηρίου. 30 ΤοΑνώτατο Δικαστήριο,απορρίπτονταςτηνέφεση,αποφάσισε ότι: 1.Η απόφασηπροαγωγήςυπαλλήλου είναιατομικήδιοικητική πράξη. Έστω και αν η προαγωγή αριθμού υπαλλήλων για την πλήρωσηαριθμούκενών θέσεωναποφασιστείστην ίδιασυνεδρία, 35 η απόφασηπροαγωγής του καθενός αποτελεί ξεχωριστήατομική διοικητικήπράξη. Είναιόμωςσυναφείςπράξειςκαιη νομιμότητα τουςμπορείναπροσβληθεί μεμία,ήπερισσότερεςπροσφυγές.

1. Η διοικητικήδίκη καταργείται,μεταξύάλλωνλόγων, ότανη διοικητική πράξη που προσβάλλεται ανακληθεί στο σύνολο της, ύστερααπότηνκαταχώρισητηςπροσφυγής, είτεηανάκλησηείναι ρητή ή σιωπηρή, είτε προκύπτει από πράξεις του ιδίου οργάνου πουρυθμίζειτο θέμα. Το αντικείμενο της δίκης είναι ηνομιμότητα της διοικητικής 544 40 3 ΑΛΛ. Δημοκρατίαν. Μαυρομμάτη& άλλου πράξης. Η δίκη καταργείται,εάν, μετά την άσκηση της προσφυ­ γής,ηπροσβαλλόμενη πράξηέπαυσεναέχει ισχύ γιαοποιοδήποτε λόγο, εκτός εάν ο αιτητής έχει ιδιαίτερο έννομο συμφέρον πουνα δικαιολογεί τησυνέχισητης. 5 10 15 20 25 3Q oc .« Στηνπαρούσαυπόθεση,οι προαγωγέςτων θεοφανίδηκαιΜακρίδη,πουαποφασίστηκανστις 10Δεκεμβρίου, 1987, με ισχύαπό 15 Δεκεμβρίου, 1987, ενόψειτης τελεσίδικης απόφασηςτηςΟλομέ­ λειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 745, της επανεγκατάστασης των δύο αυτών υπαλλήλων ατη θέση Διοικητικού Λειτουργού από 1η Μαρτίου, 1986, και των άλλων ενεργειών της Επιτροπής, είναι πρόδηλο ότι εξαφανίστηκαν εξ υπαρχήςκαι/ήηρύθμιση πουακολούθησε είναισιωπηρήανάκληση τους. Ως εκτούτου,η δίκηπαρέμεινε χωρίς αντικείμενο. Ηδίκη γιατιςδύοαυτέςπροαγωγέςκαταργείται. 3.ΗΑρχήΕνοποιήσεωςκαιΑναδασμού εγκαθιδρύθηκεκαιλει­ τουργούσε ως ανεξάρτητος οργανισμός δημοσίου δικαίου με βάση τους περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων Νόμουςτου 1969 έως
2. Αποφασίστηκε η ένταξη της Αρχής και των υπηρεσιών της σε κυβερνητικό τμήμα της Δημόσιας Υπηρεσίας. Με τον περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων (Τροποποιητι­ κός) Νόμο του 1985, (Αρ. 44/85), η Αρχή καταργήθηκε,ιδρύθηκε Τμήμα Αναδασμού, και το προσωπικό της Αρχής υπάχθηκε στην υπηρεσίατηςΔημοκρατίας. Σχετικήπρόβλεψη έγινεστο Αρθρο42 τουΝόμου,όπωςτρόποποιήθηκεμετοΑρθρο41τουΝόμου44/
3. Ο Νόμος αυτόςτέθηκε σε ισχύ στις245.
4. Στις 8 Νοεμβρίου, 1985, δημοσιεύτηκε ο περί Συμπληρωματι­ κούΠροϋπολογισμού Νόμος,(Αρ. 39)του 1985, (Ν. 140/85),μετον οποίο ιδρύθηκαν,από 1ηΑυγούστου, 1985, νέες θέσεις. Στο ΚεφάλαιοΑ96 προβλέφθηκε μια νέα θέσηΔιοικητικού Λειτουργού Κλίμακες Α8 καιΑ.10- (στήληΕπεξηγήσεις,σελ. 2428). Ο μεταγενέστερος αυτός Νόμος -ο Προϋπολογισμός έχει ήδη γίνει δεκτόότι αποτελεί Νόμοστην Κύπροπουμπορεί να επιφέρει αλλαγές σε άλλους Νόμους -επιφέρει ορισμένητροποποίηση στις διατάξειςτου Αρθρου 42

(1)ανωτέρω. Ητροποποίηση αυτήείναι ότι η διακριτική ευχέρεια του αρμόδιου Διοικητικού Οργάνου, όπως εκτίθεται στο τελευταίο μέροςτου Αρθρου 42

(1), μετατρέπε­ ται σε δέσμια, μια και ο νομοθέτης επέλεξε να καθορίσει τη θέση στην οποίαόφειλε ηΕπιτροπή νατοποθετήσει την εφεσίβλητη. ΟΝόμος 14Q/85 δεν αφήνειπεριθώριαάσκησης διακριτικήςευχέρειας από την Επιτροπή και διεξαγωγής έρευνας, με σκοπό τη διαπίστωση αν το καθεστώς και η λειτουργία της θέσης που δη­ μιουργείται απότον Προϋπολογισμό είναι ανάλογημετηλεαουρ- 545 Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη&άλλου

(1991)για της θέσης πουκατείχε στηνυπηρεσίατης Αρχής, όπως θα ήταν ηπερίπτωσηανδενθεσπιζότανοΝόμοςαυτός. Με τον περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτη­ μάτων (Τροποποιητικός) Νόμο του 1987, (Ν. 23/87),προστέθηκαν δύο επιφυλάξεις στο εδάφιο

(2)του Αρθρου 42 του βασικού Νόμου. 5 Το ζήτημαπου εγείρεται δεν είναι ο διορισμός της εφεσίβλητης στη θέση Διοικητικού Λειτουργού 2ης τάξης πριν την κατάργηση τηςθέσης αυτής,αλλά ηορθήερμηνεία και εφαρμογήτηςεπιφύλα­ ξης του εδαφίου 2 του Αρθρου 42 του Νόμου. Η θέση που της 10 απονεμήθηκε απότο Νόμο 14#85 είναι θέση Διοικητικού Λειτουρ­ γού. Ηθέσηπου λογίζεται ότι κατείχε στην περίοδο τηςύπαρξης των διαφορετικών τάξεων Διοικητικών Λειτουργών είναι η θέση Διοικητικού Λειτουργού 2ηςΤάξης. Σχετικά με το χρόνοαρχαιό­ τητας,προβλήθηκεο ισχυρισμός ότιη περίοδοςπροσωρινού διορι- 15 σμού δεν λογίζεται. Ο ισχυρισμός αυτός είναι αντίθετος με τις πρόνοιες του άρθρου 46 των περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμων 1967 έως

1. Η επιτροπή έσφαλε νομικά και πραγματικά και ενήργησε με πλάνηπερί ταπράγματα,αναφορικά μετηναρχαιότητα της εφεσίβλητης. Η επιτροπή,ως εκ τούτου,ενήργησε αντίθετα με το νόμο και μευπέρβασηκαικατάχρηση εξουσίας.
2. Η εκ των υστέρων αναμόρφωσητων γεγονότων, με την ανα­ τροπή πρωτόδικης δικαστικής απόφασης από την Ολομέλεια σε αναθεωρητική έφεση, μπορεί να οδηγήσει σε διαπίστωση πλάνης περί τα πράγματα, στη λήψηαπότη Διοίκηση κρινόμενης απόφα­ σης. 20 25 Ηπλάνηπερί ταπράγματα είναι λόγος ακυρότητας. Δεν εξετά­ ζεται όμως αυτεπάγγελτααπό το δικαστήριο,έστω καιανταγεγο­ νότα τηθεμελιώνουν. Ο αιτητήςπρέπει,όχι μόνο νααποδείξει το 30 λόγο αυτό,αλλά και να τον προβάλει με το δικόγραφο του, ή με μεταγενέστερητροποποίηση. Η αναθεωρητικήέφεση έχει σκοπό να εξασφαλίσει στα μέρη το πλεονέκτημα της γνώμης της Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστη­ ρίου σε υπόθεση Αναθεωρητικής Δικαιοδοσίας, η οποία, με το 35 Αρθρο 146 του Συντάγματος,δόθηκε αποκλειστικά στο Ανώτατο ΣυνταγματικόΔικαστήριο,και,κάτωαπό τοΑρθρο 11

(2)τωνπερί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλες διατάξεις)Νόμων του 1964 έως 1991, ασκείται τώρα πρωτόδικααπόένα Δικαστή του Ανωτά­ του Δικαστηρίου. Η Ολομέλεια του Δικαστηρίου επιλαμβάνεται 40 της υπόθεσης εξ υπαρχής (ab initio). Το αντικείμενο τηςαναθεω­ ρητικήςέφεσης συνεχίζει ναείναι ηνομιμότητατηςίδιαςπράξηςή απόφασης. Το δικαστήριο στην αναθεωρητική έφεση προσεγγίζει το θέμα 546 3 ΑΛΛ. 5 Δημοκρατία ν. Μαυρομμάτη& άλλον με πλήρη επανεξέταση της υπόθεσης, αναφέρεται, όμως, μόνο στα θέματαπου εγείρονται απότα μέρηστην έφεση,ήστην έκταση που δεν είχαν αποφασιστεί απότο πρωτόδικο Δικαστήριο, ήσταθέμα­ τα που εγείρονται στην αντέφεση, ήσε θέματαπου το Δικαστήριο εξετάζει αυτεπάγγελτα. Έφεση απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 10 Ένα μέλος του δικαστηρίου διαφώνησε με το σκεπτικό της πλειοψηφίας,γύρω απότο ζήτηματης κατάργησης της κατ' έφεσιν δίκης ως προς δύο ενδιαφερόμενα μέρη της σε συνδυασμό με το θέμα της συνδρομής πλάνης της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας, και διατύπωσε διάφορο σκεπτικό σε χωριστή απόφαση μειοψη­ φίας,συμφωνώντας πάντωςκατάταλοιπά,και μετοαπορριπτικό γιατηνέφεσηαποτέλεσμα, μετην πλειοψηφία. Αναφερόμενες υποθέσεις: 25 Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας και άλλοι ν. Ηλιάδη (Α.Ε. 857, απόφαση εκδόθηκεστις 13.10.89)· Papaleontiou v.Republic

(1987)3 C.L.R.75V Republic v.Georghiades

(1972)3 C.L.R.594OuistouandOthers v.Republic

(1982)3 C.LX.634- 20 25 Othonos and anotherv. TheRepublic andAnother (A.E. 720 ημερ. 19.4.89)· Δημοκρατία v. Χατζηπαντελή (A.E. 827, απόφαση εκδόθηκε στις 25.4.89)' Δημοκρατία ν. Ματθαίον (Α.Ε. 832, απόφαση εκδόθηκε στις 12.7.90)· Χ"Μακρής και Αλλοι ν.Δημοκρατίας

(1972)3AAA. 246· Ζένιος ν.Δημοκρατίας

(1982)3 ΑΑΑ.1181. Έφεση. 30 Έφεση εναντίον της απόφασης του Δικαστή του Ανώτατου Δικαστηρίου Κύπρου (Πική, Δ.) που δόθηκε στις 7 Ιουλίου, 1990 (Αριθμός Προσφυγών 228/88 και 284/88) με την οποία ακυρώθηκαν οι προαγωγές των ενδιαφερομέ­ νων μερών στη θέση Διοικητικού Λειτουργού Α, Γενικό Διοικητικό Προσωπικό.. 547 Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου

(1991)Λ. Κουρσουμπά (Κα.), ΑνώτεροςΔικηγόρος τηςΔημο­ κρατίας,για τουςεφεσείοντες. Α.Σ. Αγγελίδης, για την εφεσίβλητη 1-αιτήτρια στην ΠροσφυγήΑρ. 228/

1. Α. Ευτυχίου, για την εφεσίβλητη 2-αιτήτρια στηνΠροσφυγήΑρ. 284/
2. 5 Α. Παναγιώτου, για το ενδιαφερόμενομέροςΠ. Παπαμιχαήλ. Ενδιαφερόμενα μέρη Γρ. Θεοφανίδης καιΑ.Γεωργίου παρουσιάσθηκαναυτοπροσώπως. 10 ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ Δ.: Αυτή είναι η ομόφωνηαπόφαση των Δικαστώνκκ. Στυλιανίδη,Κούρρη,ΠογιατζήκαιΑρ­ τεμη. Με την παρούσα έφεσηπροσβάλλεται απόφαση Δικα­ στήτουΔικαστηρίουτούτου,οοποίος, στηνάσκηση πρω- 15 τοβάθμιας Αναθεωρητικής Δικαιοδοσίας, ακύρωσε τις προαγωγές επτά Διοικητικών Λειτουργών στη μόνιμη (Τακτ. Προύπ.) θέση Διοικητικού Λειτουργού Α', Γενικό ΔιοικητικόΠροσωπικό,πουέγιναναπότηνΕπιτροπήΔη­ μόσιαςΥπηρεσίας, (η"Επιτροπή"). 20 ΗθέσηΔιοικητικού Λειτουργού Α' είναιθέσηπροαγω­ γής. Στις8 Ιουνίου,1987,ο Γενικός Διευθυντήςτου Υπουρ­ γείου Οικονομικών, με επιστολή του, Αριθμός Φακέλου 6025/67/ΠΙ, ζήτησε απότην Επιτροπήτην πλήρωση επτά 25 κενώνθέσεων. Στις 14 Σεπτεμβρίου, 1987, στάληκε κατάλογος των υποψηφίωνστηναρμόδιαΤμηματικήΕπιτροπή. Στις20 Φεβρουαρίου, 1986, ηΕπιτροπή είχε αποφασί­ σει την προαγωγήτων θεοφανίδηΓρηγόρη και Μακριδη 30 548 3 ΑΛΛ, Δημοκρατίαν.Μαύρομμάτη&άλλου Στυλιανίδης,Δ. ΚώσταστηθέσηΔιοικητικού ΛειτουργούΑ', από 1η Μαρ­ τίου,
3. Στις 10Οκτωβρίου, 1987, Δικαστής τουΔικα­ στηρίου τούτουακύρωσε τις προαγωγές αυτές,πουπροσ­ βλήθηκανμετηνΠροσφυγήΑρ.328/
4. 5 Η πρωτόδικηδικαστικήαπόφασηεφεσιβλήθηκε μετην Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ.
5. Στις 15 Οκτωβρίου, 1987, η Επιτροπή αποφάσισε, σε συμμόρφωση με την πρωτόδικη ακυρωτική δικαστική απόφαση,ότι οι θεοφανίδης και Μακρίδης επανέρχονται 10 στηθέσηΔιοικητικού Λειτουργού. Στις4Νοεμβρίου, 1987,η Επιτροπήέστειλεαναθεωρη­ μένο κατάλογο των υποψηφίων για τις επτάθέσεις, στον οποίοπεριέλαβε καιταονόματατων δύοπιοπάνω υπαλ­ λήλων. 15 Η Τμηματική Επιτροπή,μεέκθεση της ημερομηνίας 16 Νοεμβρίου, 1987, σύστησεμεαλφαβητικήσειρά28υποψή­ φιους, στους οποίους δεν περιλαμβάνονταν οι εφεσίβλη­ τοι -ΌλγαΜαυρομμάτηκαιΕυθύμιος Σιμιλλίδης. Στις 10 Δεκεμβρίου, 1987, η Επιτροπή,αφού άκουσε 20 τις απόψεις και συστάσεις του Διευθυντή της Υπηρεσίας Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού, εξέτασε τα ουσιώ­ δη στοιχεία από τους προσωπικούς φακέλους και τις εμπιστευτικές εκθέσεις των υποψηφίων και έλαβε υπόψη τα πορίσματα της Τμηματικής Επιτροπής και τις συστά­ σειςτουΔιευθυντή,αποφάσισεναπροαγάγειτουςΠαπαϊ25 ωάννου Αλέκο,ΠαπαμιχαήλΠέτρο, Θεοφανίδη Γρηγόρη, Καζαμία Θεμιστοκλή, Μακριδη Κώστα, Αντωνίου Αν­ δρέα, Αθανασίου Χριστάκη, στη θέση Διοικητικού Λει­ τουργούΑ',από15Δεκεμβρίου,
6. 30 Η εφεσίβλητη Μαυρομμάτη,μετηνΠροσφυγήΑρ. 228/ 88, ζήτησε την ακύρωση της προαγωγής των θεοφανίδη Γρηγόρη, Παπαμιχαήλ Πέτρου, Καζαμία Θεμιστοκλή, Αντωνίου Ανδρέα, Αθανασίου Χριστάκη και Παπαϊωάννου Αλέκου. Στη διάρκεια της διαδικασίας απέσυρε την 549 Στυλιανίοης,Δ. Δημοκρατίαν. Μαυρομμάτη&άλλου

(1991)προσφυγήτης εναντίοντηςπροαγωγήςτουΠαπαϊωάννου Αλέκου. Οεφεσίβλητος Σιμιλλίδης μετηνΠροσφυγήΑρ.284/88 ζήτησετηνακύρωσηόλωντωνπιοπάνωπροαγωγών. Στις 12 Απριλίου, 1989, η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστή- g ρίου εξέδωσε απόφαση στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 745, με την οποίαανέτρεψε την ακυρωτικήπρωτόδικη δι­ καστική απόφασηκαι επικύρωσε τις αποφάσεις προαγω­ γήςτωνθεοφανίδηκαιΜακριδη από 1η Μαρτίου,

1. Στις 17Απριλίου, 1989, ηΕπιτροπή αποφάσισενα ει- *0 δοποιήσει τους δύο πιο πάνωυπαλλήλους ότι αποκατα­ στάθηκαν στη μόνιμη (Τακτ. Προύπ.) θέση Διοικητικού Λειτουργού Α', Γενικό Διοικητικό Προσωπικό, από 1η Μαρτίου, 1986 - (βλ. απόσπασμα πρακτικών της στους σχετικούς προσωπικούςφακέλους).Η απόφασηαυτήτους 15 κοινοποιήθηκε με επιστολές ημερομηνίας 24 Απριλίου,
2. Η Επιτροπή,περαιτέρω,αποφάσισετηνπλήρωσητων δύο πιο πάνωθέσεων από 15 Δεκεμβρίου,
3. Ύστερα απότησχετική διαδικασίαστις 9Νοεμβρίου, 1989,προβι- 20 βασετους ΚυπριανόΜατθαίουκαιΕλπινίκηΚουτουρούσιηστις-δυοθέσειςΔιοικητικούΛειτουργούΑ*,από 15Δε­ κεμβρίου,
4. Στις 14 Μαΐου, 1990, πριν την έκδοση της δικαστικής απόφασηςστις ΠροσφυγέςΑρ.228/88 και284/88, κατατέ- 25 θηκε στο Δικαστήριο επιστολή της Επιτροπής,ημερομη­ νίας 14 Μαΐου, 1990, στην οποία αναφέρονται τα πιο πάνω.Ηεπιστολήκαταλήγει:"Ύστερα απόταπιοπάνω,οικ.κ.Γρηγόρηςθεοφα­ νίδης και Κώστας Μακρίδηςδεν είναι πλέον Ενδιαφε- ^0 ρόμεναΜέρηστις πιοπάνωΠροσφυγές." ΟπρωτόδικοςΔικαστής ζήτησεκαιάκουσετις εισηγή­ σειςτων δικηγόρωντων μερών στις προσφυγέςπάνωστο περιεχόμενο τηςεπιστολήςτης Επιτροπής. 550 3ΑΛΛ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη&άλλου Στυλιανίδης, Δ Με την εφεσιβαλλόμενη απόφαση ακυρώθηκαν, μεταξύ άλλων, οι αποφάσειςπροαγωγήςτων θεοφανίδηκαιΜα­ κριδηαπό 15Δεκεμβρίου, 1987, στηθέσηΔιοικητικούΛει­ τουργού Α'. Η απόφασηπροαγωγής υπαλλήλου είναι ατομική διοι­ κητικήπράξη.Έστω και αν ηπροαγωγήαριθμούυπαλλή­ λων για τηνπλήρωση αριθμούκενών θέσεων αποφασιστεί στην ίδια συνεδρία, η απόφαση προαγωγής του καθενός 10 αποτελεί ξεχωριστή ατομική διοικητική πράξη. Είναι όμως συναφείς πράξεις και η νομιμότητα τους μπορεί να προσβληθεί σε μια,ή περισσότερες προσφυγές. Είναιεισήγησητης δικηγόρουτης εφεσείουσας Επιτρο­ πής ότι, μετάτην επικύρωση απότην Ολομέλεια του Ανω1$ τάτου Δικαστηρίου στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 745 των προαγωγών των Θεοφανίδη και Μακριδη από 1η Μαρτίου, 1986, και τις συνεπακόλουθες πράξεις της Επι­ τροπής, ηδίκη,αναφορικάμε τις προαγωγές τους από 15 Δεκεμβρίου, 1987, έμεινεχωρίς αντικείμενο. 20 Οι δικηγόροι των εφεσίβλητων ισχυρίσθησαν ότι η απόφαση της Επιτροπής της 10ης Δεκεμβρίου, 1987, για τις επτά προαγωγές, ήταν μια, η οποία δεν ανακλήθηκε από την Επιτροπή. Η Επιτροπή έπρεπε να ανακαλέσει ολόκληρη τηνπράξητης. Οκ.Αγγελίδης όμωςανέφερε:- 25 "Η αποκατάσταση τους αναδρομικά εξαφάνισε εξ υπαρχής και κατέστησε σαν non existing fact την υπο­ ψηφιότητα και την πλήρωση των δυο συγκεκριμένων θέσεων αυτώντων δυο ανθρώπων." Η διοικητική δίκη καταργείται,μεταξύ άλλων λόγων, όταν ηδιοικητικήπράξηπουπροσβάλλεται ανακληθεί στο σύνολο της, ύστερα από την καταχώριση της προσφυγής, είτε η ανάκληση είναι ρητή ή σιωπηρή, ή προκύπτει από πράξεις του ιδίου οργάνου που ρυθμίζει το θέμα - (βλ. 35 Σπηλιωτοπούλου r "Εγχειρίδιον Διοικητικού Δικαίου", 551 Στυλιανίδης,Δ. Δημοκρατίαν.Μαυρομμάτη&άλλου

(1991)σελ. 464·ΠΑ Δαγχόγλου - "Γενικό ΔιοικητικόΔίκαιο",17 1,1981,σελ. 186-189). Το αντικείμενο της δίκης είναι ηνομιμότητα της διοι­ κητικήςπράξης.Ηδίκηκαταργείται,εάν,μετάτηνάσκηση της προσφυγής, η προσβαλλόμενη πράξη έπαυσε να έχει ισχύγιαοποιοδήποτελόγο,εκτόςεάνοαιτητήςέχειιδιαί­ τεροέννομο συμφέροπουναδικαιολογείτησυνέχισητης. 5 Στην παρούσαυπόθεση,οι προαγωγέςτωνθεοφανίδη και Μακριδη, που αποφασίστηκαν στις 10 Δεκεμβρίου, 1987, με ισχύ από 15Δεκεμβρίου, 1987, ενόψειτηςτελεσί- *0 δίκης απόφασηςτης Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστη­ ρίουστην Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 745,τηςεπανεγκατάστασης των δύο αυτών υπαλλήλων στη θέσηΔιοικητικού Λειτουργού Α' από 1η Μαρτίου, 1986, και των άλλων ενεργειών της Επιτροπής,είναι πρόδηλο ότι εξαφανίστη- ι$ καν εξ υπαρχής και7ή η ρύθμιση που ακολούθησε είναι σιωπηρή ανάκληση τους. Ως εκ τούτου,ηδίκηπαρέμεινε χωρίς αντικείμενο. Η δίκη για τις δύο αυτές προαγωγές καταργείται. Αντικείμενοτης Προσφυγής Αρ.228/88παρέμεινανοι 20 προαγωγές των ΠαπαμιχαήλΠέτρου, Καζαμία Θεμιστο­ κλή,Αντωνίου Ανδρέα καιΑθανασίου Χριστάκη* καιτης ΠροσφυγήςΑρ.284/88οιπροαγωγέςτων ιδίωντεσσάρων ενδιαφερομένων μερώνκαιτουΠαπαϊωάννουΑλέκου. Στην ΠροσφυγήΑρ. 228/88το πρωτόδικοΔικαστήριο 25 ακύρωσετιςπροαγωγές,γιατολόγοότιηΕπιτροπή ενήρ­ γησε με πλάνη, αναφορικάμετον παράγοντα αρχαιότητα της αιτήτριας - εφεσίβλητης. Η Επιτροπή υπολόγισε την υπηρεσίατηςαιτήτριαςαπό 1η Νοεμβρίου, 1972,αντί από 15 Ιουνίου, 1970, καιλόγισεότι ηθέσηπουκατείχε αντί- 30 στοιχούσε με τηθέσηΔιοικητικού Λειτουργού 3ηςΤάξης, αντίΔιοικητικού Λειτουργού2ηςΤάξης.Η πλάνη επηρέα­ σε ουσιωδώς την απόφασηγια την επιλογή τωνενδιαφε­ ρομένων μερών. Ηεφεσίβλητη πρωτοδιορίστηκε στις 15 Ιουνίου, 1970, 35 552 3ΑΛΛ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου Στυλιανίδης, Δ στη θέση Διοικητικού Γραμματέα στην Αρχή Αναδασμού. Την 1η Νοεμβρίου, 1972, μονιμοποιήθηκε στην ίδια θέση. Η Αρχή Ενοποιήσεως και Αναδασμού εγκαθιδρύθηκε και λειτουργούσε ως ανεξάρτητος οργανισμός δημοσίου δικαίου με βάσητους περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών ΚτημάτωνΝόμουςτου 1969 έως 1983, (Αρ. 24/ 69,52/71, 8/73, 18/83),(ο"Νόμος"). Αποφασίστηκε ηένταξητης Αρχής και των υπηρεσιών της σε κυβερνητικό τμήμα της Δημόσιας Υπηρεσίας. Με 10 τον περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτη­ μάτων (Τροποποιητικός) Νόμο του 1985, (Αρ. 44/85), η Αρχή καταργήθηκε, ιδρύθηκε Τμήμα Αναδασμού, και το προσωπικό της Αρχής υπάχθηκεστην υπηρεσία της Δημο­ κρατίας. 15 20 25 30 Σχετική πρόβλεψη έγινε στο Άρθρο 42 του Νόμου, όπως τροποποιήθηκε με το Άρθρο 41 του Νόμου 44/85. Το Άρθρο 42

(1)έχει:"42

(1)Παν πρόσωπον το οποίον αμέσως προ της ημερομηνίας ενάρξεως της ισχύος τουπαρόντοςτροπο­ ποιητικού Νόμου ετέλει εις την υπηρεσίαν της Αρχής ως μέλος του προσωπικού αυτής υπάγεται, από της ημερομηνίας ταύτης εις την υπηρεσίαν της Δημοκρα­ τίας και τοποθετείται υπό της αρμοδίαςαρχής της Δη­ μοκρατίας, ανεξαρτήτως οιασδήποτε διατάξεως οιου­ δήποτε ετέρου νόμου,εις θέσιν ήτις θαπεριλαμβάνεται εις τον προϋπολογισμόν του Τμήματος, και διά δε το εναλλάξιμον καιλογιστικόν προσωπικον τηςΑρχής εις θέσιν ήτις θα περιλαμβάνεται εις τον Τακτικόν Προϋ­ πολογισμόν της Δημοκρατίας,το καθεστώς και αι λειτουργίαι της οποίας θα είναι ανάλογοι προς τας λει­ τουργίας τηςκατεχόμενης θέσεως εις την υπηρεσίαντης Αρχής καιθαλαμβάνη τηναντιμισθίαν αυτούπαρά της Δημοκρατίας." Ο Νόμοςαυτόςτέθηκε σε ισχύ στις 24 Μαΐου, 1985. 553 Στυλιανίδης, Δ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη & άλλου

(1991)Στις 8 Νοεμβρίου, 1985, δημοσιεύτηκε ο περίΣυμπληρω­ ματικού Προϋπολογισμού Νόμος, (Αρ. 39) του 1985, (Ν. 140/85), με τον οποίο ιδρύθηκαν, από 1η Αυγούστου, 1985, νέες θέσεις. Στο Κεφάλαιο Α96 προβλέφθηκε μια νέαθέσηΔιοικητικού Λειτουργού (Κλίμακες Α8 καιΑ10). Στηστήλη Επεξηγήσεις στησελ.2428 διαβάζουμε:- ^ "30. Μίανέαθέσις διάτηντοποθέτησιντηςκατόχου της μονίμου θέσεως Διοικητικού Γραμματέως της πρώην Αρχής Αναδασμού συμφώνως προς τον περί ίο Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων (Τροποποιητικόν) Νόμον του 1985 (Νόμος Αρ. 44 του 1985)." Είναι φανερό,όπωςειπώθηκεαπότην Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 857 -Επιτροπή ΔημόσιαςΥπηρεσίαςκαι Άλλων ν. Γεώρ­ γιου Ηλιάδη, (Απόφασηδόθηκεστις 13Οκτωβρίου,1989), ότι ο μεταγενέστερος αυτός Νόμος -ο Προϋπολογισμός έχει ήδηγίνει δεκτό ότι αποτελεί Νόμοστην Κύπρο που μπορεί να επιφέρει αλλαγές σε άλλους Νόμους -επιφέρει ορισμένη τροποποίηση στις διατάξεις του Άρθρου 42

(1)τουΝόμου.Ητροποποίησηαυτήείναιότιηδιακριτικήευ­ χέρεια του αρμοδίου Διοικητικού Οργάνου,όπως εκτίθε­ ται στο τελευταίο μέρος του Άρθρου 42

(1), μετατρέπεται σε δέσμια, μια και ο νομοθέτης επέλεξε να καθορίσει τη θέση στην οποία όφειλε η Επιτροπήνα τοποθετήσει την εφεσίβλητη. ΟΝόμος140/85 δεναφήνειπεριθώριαάσκησηςδιακρι­ τικής ευχέρειας απότην Επιτροπήκαι διεξαγωγής έρευ­ νας, με σκοπό τη διαπίστωση αν το καθεστώς και ηλει­ τουργία της θέσης που δημιουργείται από τον Προϋπολογισμό είναιανάλογημετηλειτουργία τηςθέσης πουκατείχεστηνυπηρεσίατηςΑρχής,όπωςθαήτανη πε­ ρίπτωσηανδενθεσπιζότανοΝόμοςαυτός. 35 Με τον περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτι­ κών Κτημάτων (Τροποποιητικός) Νόμοτου 1987, (Ν. 23/ 87),προστέθηκανδύοεπιφυλάξειςστοεδάφιο

(2)του Άρ554 15 20 25 3 ΑΛΛ. Δημοκρατίαν.Μαυρομμάτη&άλλου ΣτυλιανίΑης,Δ 42τουβασικούΝόμουπουέχουν:"Νοείταιπεραιτέρωότιη παράτηΑρχή επίπροσω­ ρινής ή μονίμου βάσεως υπηρεσία παντός προσώπου μηανήκοντος εις το εναλλάξιμον και λογιστικόν προσωπικόν λογίζεται ως υπηρεσία παρά τη Δημοκρατία εις την θέσιν την οποίαν κατείχεν αμέσως προ της το­ ποθετήσεως τουειςτηννέανθέσιν δυνάμειτουεδαφίου 1τουπαρόντοςάρθρου: 10 15 Νοείταιπεραιτέρω ότι ηεπί προσωρινής ή μονίμου βάσεως υπηρεσία παντός προσώπου εις την θέσιν την οποίαν κατείχε παρά τηΑρχή αμέσως προτης τοποθε­ τήσεως του εις το εναλλάξιμον και λογιστικόν προσωπικόν της Δημοκρατίας δυνάμει του εδαφίου

(1)του παρόντος άρθρου λογίζεται ως υπηρεσία εις την νέαν θέσιν.·" ΗΕπιτροπή,στην εκτίμηση τηςαρχαιότηταςτης εφεσί­ βλητης,τηνκατέταξεαρχικά 130ή. Αργότερα το θέμα επαναξετάστηκε στη συνεδρία της Επιτροπής ημερομηνίας 24 20 Νοεμβρίου, 1987, και το σχετικό μέρος του πρακτικού έχει:- 25 30 35 "Η Επιτροπήασχολήθηκε επίσης με την περίπτωση της Όλγας Μαυρομμάτη,ηοποία κατείχε προηγουμέ­ νως τηθέσηΔιοικητικού Γραμματέα στην πρώηνΑρχή Αναδασμού. Σύμφωνα με το άρθρο 42 των περί Ενο­ ποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων Νόμωντου 1969 έως 1987 και μεβάσηγνωμάτευση του Γενικού Εισαγγελέα πουδόθηκεπροηγουμένως σε άλλη παρόμοια περίπτωση, η προϋπηρεσία των υπαλλήλων στην πρώην ΑρχήΑναδασμού αναγνωρίζεται για σκο­ πούς προαγωγήςσεθέσειςστηδημόσιαυπηρεσία.Έχο­ ντας υπόψη τα πιο πάνω, η Επιτροπή έκρινε ότι η Όλγα Μαυρομμάτηθαπρέπει νακαταταγείως 38ηκαι όχι 130ή,όπως λανθασμένα αναφέρεταιστον κατάλογο των υποψηφίων, και αποφάσισε να γίνει η σχετική διόρθωση. Περαιτέρω, η Επιτροπή Δημόσιας Υπηρε­ σίας σημείωσεότι, όπως προκύπτει από την έκθεση της 555 Στυλιανίδης, Δ, Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη & άλλου

(1991)Τμηματικής Επιτροπής, αυτή έλαβε υπόψη την ορθή σειράαρχαιότηταςτηςπιοπάνωυποψήφιαςκαι επομέ­ νως δεν υπάρχει οποιοδήποτεπρόβλημασ' ό,τι αφορά τη διαδικασία." Στηδεκαετία του 1970 η θέσηΔιοικητικού Λειτουργού $ είχε τρεις τάξεις - 1η,2ηκαι3ηΤάξη. Ημισθοδοσία ήταν κλίμακα 16, κλίμακα 12 και κλίμακα 9, αντίστοιχα. Η θέση της 3ης Τάξης ήταν θέση πρώτου διορισμού και οι άλλες δύο θέσεις προαγωγής. Μετην αλλαγήτωνκλιμά­ κωντο 1979 ημισθοδοσίαέγινε Α10, Α8 καιΑ6-Α8, αντί- 10 στοιχα. Από την 1ηΙανουαρίου, 1980, οι θέσεις 1ηςΤάξης και 2ης Τάξης ενοποιήθηκανστη νέα θέση "Διοικητικός Λει­ τουργός", με μισθοδοσία Α8-Α10.Ο τίτλος αντικαταστά­ θηκεαπό 1ηΙανουαρίου, 1980, μετο νέοτίτλο "Διοικητι- 15 κός Λειτουργός", με Διάταγμαπου εκδόθηκε με βάσητο Άρθρο 3τουπερί Αλλαγής Τίτλων Νόμου(Κεφ. 40), που δημοσιεύτηκε στην ΕπίσημηΕφημερίδα της Δημοκρατίας, Αρ. 1649, ημερομηνίας 12 Δεκεμ]βρίου, 1980, Παράρτημα ΠΙ(Ι),σελ. 1095,στησελ. 1100,ΚΑΠ. 354/

1. 20 Με τον περί Συμπληρωματικού Προϋπολογισμού Νόμο,(Αρ. 3)του 1981,(Ν.20/81),οι θέσεις "Διοικητικού Λειτουργού 3ηςΤάξης"(κλίμακεςΑ6 καιΑ8) καταργήθη­ καν και δημιουργήθηκαννέες πρόσθετες θέσεις Διοικητι- „ κού Λειτουργού (κλίμακεςΑ8 καιΑ10). Χρήσιμηαναφο­ ρά μπορεί να γίνει στους Προϋπολογισμούς 1978, 1979, 1980 και 1982, (ΝόμοιΑρ. 10/78, 3/79, 9/80 και5/82,αντί­ στοιχα). Ο μισθός της εφεσίβλητης στην υπηρεσία της Αρχής 30 αντιστοιχούσε με το μισθό Διοικητικού Λειτουργού 2ης Τάξης.Αναφορικά με τακαθήκοντα της είναι χαρακτηρι­ στικόότιήτανη μόνηΔιοικητικήΓραμματέαςτηςΑρχής. Ηδικηγόρος της Επιτροπήςισχυρίστηκε ότι, επειδή η θέση 2ης Τάξης ήταν θέση προαγωγής,η εφεσίβλητη δεν 35 ήτανδυνατόναλογιστείότικατείχετέτοια θέση. 556 3 ΑΛΛ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου Στυλιανίδης, Δ Το ζήτημαπου εγείρεται δεν είναι διορισμός της εφεσί­ βλητης στη θέση Διοικητικού Λειτουργού 2ης Τάξης πριν την κατάργησητης θέσης αυτής, αλλά ηορθήερμηνεία και εφαρμογή της επιφύλαξης του εδαφίου 2 του Άρθρου 42 5 του Νόμου. Η θέση που της απονεμήθηκε από το Νόμο 140/85 είναι θέση Διοικητικού Λειτουργού. Η θέση που λογίζεται ότι κατείχε στην περίοδο της ύπαρξης των δια­ φορετικών τάξεων Διοικητικών Λειτουργών είναι, όπως ορθά αποφάσισε το πρωτόδικο Δικαστήριο, η θέση Διοι*0 κητικού Λειτουργού 2ης Τάξης. Σχετικά με το χρόνο αρ­ χαιότητας, προβλήθηκε ο ισχυρισμός ότι η περίοδος προ­ σωρινού διορισμού δεν λογίζεται. Ο ισχυρισμός αυτός είναι αντίθετος με τις πρόνοιες του Άρθρου 46 των περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμων 1967 έως
2. ^ Η Επιτροπήέσφαλε νομικά και πραγματικάκαι ενήρ­ γησε με πλάνη περί τα πράγματα, αναφορικά με την αρ­ χαιότητα της εφεσίβλητης. Η Επιτροπή, ως εκ τούτου, ενήργησε αντίθετα με το νόμο και με υπέρβασηκαι κατά­ χρηση εξουσίας. 20 Ηέφεση,στην έκτασηπου στρέφεται εναντίον της ακύ­ ρωσης των προαγωγών των ενδιαφερομένων μερών Πα­ παμιχαήλ Πέτρου, Καζαμία Θεμιστοκλή, Αντωνίου Αν­ δρέακαιΑθανασίου Χριστάκη,θα απορριφθεί. Το τελευταίο ζήτημα που εγείρεται είναι η ακύρωση 25 της προαγωγής του ενδιαφερομένου μέρους Παπαϊωάννου Αλέκου. Το πρωτόδικο Δικαστήριο βασίστηκε στην υπόθεση Papalcontiou v. Republic

(1987)3 C.L.R. 751, και ακύρωσε την προαγωγήτου Παπαϊωάννου. Παρέθεσε το ακόλουθο 30 απόσπασμα,τοοποίο καιεμείς υιοθετούμε:- 35 "It is plain that the respondent Commission in reaching the sub-judice decision took into consideration the seniority of the candidates according to the table presented to it by the Director- General of the Ministry on 14.4.84 in which the applicant is listed last and the 557 Στυλιανίόης, Λ. Δημοκρατία ν. Μαυρομμάτη & άλλου

(1991)interested party second, being theholders of the posts of Inspector 'B' and General Inspector of Primary Education, respectively. That this seniority influenced their decision is undoubted and it is borne out plainly<. from the contents of the decision itself. Throughout the process of their deliberations and their inquiries they took pains to find out this seniority. In view of the decision of the Full Bench of this Court in Revisional Appeal No. 350, the factor of seniority as taken into consideration by the Commission is erroneous. If the " actual fact that it should have been taken into consideration is as it finally resulted from the decision of the Full Bench in Revisional Appeal No. 350, which reversed thefirst instancejudgment inRecourse No. 258/ 82,thenthe Commission laboured undera misconception 15 of fact in the sense that they took into consideration a non-existing fact and they did not take into account the correct fact. The Commission took into consideration erroneous factors. The position of the applicant crystallized in Revisional Appeal No. 350. The 20 promotion of the applicant on 11.5.82 with effect from 1.11.80 preserved its executory nature and it was continuously validandwas confirmed by theCourt." Η εκτων υστέρων αναμόρφωσητωνγεγονότων,μετην ανατροπή πρωτόδικης δικαστικής απόφασης από την 25 Ολομέλεια σε αναθεωρητικήέφεση,μπορείναοδηγήσει σε διαπίστωση πλάνης περί τα πράγματα, στη λήψη από τη Διοίκησηκρινόμενηςαπόφασης. Η πλάνη περί τα πράγματα είναι λόγοςακυρότητας. Δεν εξετάζεται όμως αυτεπάγγελτα από το Δικαστήριο, έστω και αν τα γεγονότα τηθεμελιώνουν. Ο αιτητήςπρέ- 30 πει, όχι μόνο νααποδείξειτο λόγο αυτό, αλλάκαινατον προβάλει μετο δικόγραφοτου,ήμε μεταγενέστερητροπο­ ποίηση. Στοβιβλίο του ΜιχαήλΔένδια-"ΔιοικητικόνΔί­ καιον", Γ, στησελ. 313,διαβάζουμε:"Πράγματι, κατά τηννομολογίαν του ΣΕ,δεν εξετά- 3 5 ζονται υπ' αυτού αυτεπαγγέλτως α) ... και β) ο λόγος 558 3 ΑΛΛ. 5 Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου Στυλιανίδης, Δ της περί τα πράγματαπλάνης, όστις πρέπει νααποδειχθήυπότου επικαλουμένου αυτόν,του δικαστού μηδε­ χόμενου, ότι υφίσταται τοιούτος λόγος, εφ' όσον ο αιτών δεν ήθελεν αποδείξει την ύπαρξίν του,πολλώ δε μάλλον μη εξετάζοντος τοιούτον λόγον εξ ιδίας αυτού πρωτοβουλίας." Ο αιτητής στην Προσφυγή Αρ. 284/88δεν εγείρει λόγο πλάνης περί τα πράγματα,επειδή οι Μακρίδης και θεοφανίδης περιλήφθηκαν στον κατάλογο των υποψηφίων 10 για προαγωγή σε θέσεις που κατείχαν. Σε κανένα στάδιο της διαδικασίας ο αιτητής - εφεσίβλητος δεν ήγειρε το λόγο αυτό, ούτε ζήτησε τροποποίηση των λόγων στους οποίους στήριξε την προσφυγήτου για ακύρωση των προ­ σβαλλόμενων προαγωγών, παρόλο ότι το πρωτόδικο Δι­ καστήριο, μετά την επιστολή της Επιτροπής ημερομηνίας 15 14 Μαΐου, 1990, έδωσε ευκαιρία στους δικηγόρους των μερών να εξετάσουν τις επιπτώσεις της επικυρωτικής Απόφασης της Ολομέλειας και των πράξεων που την ακο­ λούθησαν. 20 25 30 35 Ηαναθεωρητικήέφεση έχει σκοπό να εξασφαλίσει στα μέρη το πλεονέκτημα της γνώμης της Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου σε υπόθεση Αναθεωρητικής Δι­ καιοδοσίας, η οποία, με το Άρθρο 146 του Συντάγματος, δόθηκε αποκλειστικά στο Ανώτατο Συνταγματικό Δικα­ στήριο, και,κάτωαπότο Άρθρο 11

(2)των περί Απονομής της Δικαιοσύνης (Ποικίλες Διατάξεις) Νόμων του 1964 έως 1991, ασκείται τώρα πρωτόδικααπό ένα Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η Ολομέλεια του Δικαστηρίου επιλαμβάνεται της υπόθεσης εξ υπαρχής (ab initio). To αντικείμενο της αναθεωρητικής έφεσης συνεχίζει να είναι η νομιμότητα της ίδιας πράξης ή απόφασης.Το Δικαστήρκ) στην αναθεωρητική έφεση προσεγγίζει το θέμα με πλήρη επανεξέταση της υπόθεσης,αναφέρεται, όμως, μόνο στα θέματα που εγείρονται από τα μέρη στην έφεση, ή στην έκταση που δεν είχαν αποφασιστεί από το πρωτόδι­ κο Δικαστήριο, ήστα θέματα που εγείρονται στην αντέφεση σ ε * ^ θέματαπου το Δικαστήριο εξετάζει αυτεπάγγελτα - (βλ. Republic (Public Service Commission) v. Lefkos 559 Στυλιανίδης,Δ. Δημοκρατίαν.Μαυρομμάτη&άλλου

(1991)Geoighiades

(1972)3 C.L.R. 594, σελ.690-Christou and Others v.Republic

(1982)3 C.L.R. 634,σελ. 639- Stavros Othonos and Another v. The Republicof Cyprus and Another, ΑναθεωρητικήΈφεσηΑρ. 720,(Απόφασηδόθηκε στις 19Απριλίου, 1989)· ΚυπριακήΔημοκρατίαν. Παντε­ λή Χατζηπαντελή, Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 827,(Από- 5 φάση δόθηκε στις 25 Απριλίου, 1989)· Δημοκρατία της Κύπρου ν. Γεώργιου Ματθαίου, Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 832,(Απόφαση δόθηκε στις 12 Ιουλίου, 1990)). Η κ. Κουρσουμπά στην αγόρευσητης ισχυρίστηκε ότι η παρού­ σα υπόθεση διαφοροποιείταιαπότηνυπόθεσηΠαπαλεοντίον,(ανωτέρω).Οιλόγοι της έφεσης δεν καλύπτουντο 10 μέρος αυτότης εισήγησης της,αναφορικάμετηνακύρωση της απόφασηςπροαγωγής Παπαϊωάννουγιαπλάνη περί τα πράγματα, επειδήηΕπιτροπήθεώρησε τους Μακριδη και Θεοφανίδηυποψήφιουςκαι,μάλιστα,τουςπροβίβασε, ενώ,μετην Απόφαση στην Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 745, 15 αργότερα, επικυρώθηκε ηπροαγωγή τους από 1η Μαρ­ τίου,1986. ΗΟλομέλεια, μεβάσητηνπροαναφερόμενη αρχήσχε­ τικά μετηναναθεωρητικήέφεση, περιορίζεται στουςλό­ γουςπουηγέρθηκανστηέφεση. 20 Για όλους τους πιο πάνωλόγους, ηδίκη καταργείται αναφορικάμετουςΘεοφανίδηκαιΜακριδη. Αναφορικά με τα ενδιαφερόμενα μέρη:Παπαμιχαήλ Πέτρο, Καζαμία Θεμιστοκλή, Αντωνίου Ανδρέα, Αθανα­ σίου Χριστάκη και Παπαϊωάννου Αλέκο, η πρωτόδικη «s Απόφαση επικυρώνεται καιοιπροαγωγές τουςακυρώνο­ νται. Καμιάδιαταγήγιαέξοδα. ΝΙΚΗΤΑΣΔ.: Συντάσσομαι απόλυταμετηγνώμητης πλειοψηφίαςπουαφοράστηναρχαιότητατηςεφεσίβλητης 30 καςΌλγαςΜαυρομμάτη.Ηομοφωνία μουεκτείνεταικαι στις επιπτώσεις του ζητήματοςπάνωστη νομιμότητα της απόφασης της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας (ΕΑΥ.). 560 3ΑΛΛ. Δημοκρατίαν.Μαυρομμάτη&άλλου Νικήτας, Δ Θαυπομνήσωεδώπωςμετηναπόφασηείχανπροαχθείοι 7 ενδιαφερόμενοι σε ισάριθμες κενές θέσεις Διοικητικού ΛειτουργούΑ. 5 lf) 15 Το στοιχείο της αρχαιότητας αποτέλεσε αντικείμενο του πρώτου λόγου της έφεσης. Η πρωτόδικη απόφαση έκρινε πωςη ΕΑΥ. υπέπεσε σε πλάνηβρίσκοντας πωςη εφεσίβλητη ήταν 38η στη σειρά αρχαιότητας* ενώ στην πραγματικότητα ήταν πρώτη ή ανάμεσα στους πρώτους. Η λανθασμένη κατάταξητην έφερε σε τόσο μειονεκτική θέση πουαναπόφευκτακλονίστηκε ένααπότακύρια στη­ ρίγματα της απόφασης της ΕΑΥ. Συμμεριζόμενος και εγώτην αντίληψη των άλλων μελών του δικαστηρίου κα­ ταλήγωπωςτοεύρηματουπρωτόδικουδικαστηρίου, ιδω­ μένο μέσααπότην αληθινήερμηνείατων σχετικών διατάξεων του περί Ενοποιήσεως και Αναδιανομής Αγροτικών Κτημάτων (Τροποποιητικού)Νόμουτου 1985, ήταν ορθό. Διευκρινίζεται πως ο νόμος και ιδιαίτερα το άρθρο 42, όπως τροποποιήθηκε απότο άρθρο5 του Ν 23/87,έκαμε πρόβλεψηγιατην ένταξητωνυπαλλήλων τηςΑρχήςΑνα­ δασμού,στην οποίαυπηρέτησε η εφεσίβλητη από15/6/70 μέχρι 1/11/86 που καταργήθηκε, στο νέο Τμήμα Αναδα­ σμού που οργανικά ανήκει στο Τμήμα Γεωργίας του Υπουργείου ΓεωργίαςκαιΦυσικώνΠόρων. Ηεφεσίβλητη μετηνυπ'αρ.228/88 αίτησητηςστράφη25 κε μόνο εναντίον των 5 απότους προαχθέντες. Δεν είχε προσβάλει τοδιορισμό τουκ.Α. Παπαϊωάννουκαιτουκ. Κώστα Μακριδη, ενδιαφερομένων στην υπόθεση, πράγμα που έκαμε ο εφεσίβλητος κ. Ε. Σιμιλλίδης με τη χωριστή τουπροσφυγή.Ας σημειωθεί πως ησυνεκδίκασή τουςθε­ ωρήθηκε απαραίτητηλόγω της κοινής πραγματικής κάι 30 νομικής βάσης που παρουσιάζουν.Μετάτις 30/6/90, που ο πρωτόδικος δικαστής επιφύλαξε την απόφαση του,ση­ μειώθηκε εξέλιξηκαθοριστικής σημασίας. Γιαυτό επιβάλ­ λεται να ιστορηθούν εδώ σε αδρές γραμμές τα γεγονότα πουτηνπεριστοιχίζουν. Χωρίςαυτά δεν μπορείνα κατα35 νοηθεί τοπρόβλημαπουανέκυψεκαιαποφασίστηκε πρω­ τόδικα και που στη συνέχεια αποτέλεσε τη βάση για το δεύτερολόγοτηςέφεσης. 561 Νικήτας, Δ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου

(1991)Η Ε.Δ.Υ. είχε αποφασίσει την προαγωγήτωνενδιαφε­ ρόμενων Μακριδηκαι Θεοφανίδησε θέσεις Διοικητικού Λειτουργού Α από20/2/

1. Ωστόσο η προαγωγήτουςακυ­ ρώθηκε απόάλλο δικαστήριο,μονομελούς σύνθεσης, στην υπ' αρ.328/86προσφυγή.Αυτό έγινε στις 10/10/87.Μετά 5 την περάτωση της ακρόασης στην κρινόμενη υπόθεση οι εφεσείοντες έφεραν σε γνώση του δικαστηρίου πως οι προμνησθέντες πέτυχανεπικύρωσητουδιορισμού τουςμε την απόφαση ημερ. 12/4/89που εξέδωσε ηΟλομέλεια του Δικαστηρίου στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ.
2. Για να ^ συμπληρωθεί τοφάσματωνγεγονότων πρέπεινααναφερ­ θεί ότι στις 9/11/89 ηΕΑΥ. προβίβασεδύοάλλουςυπαλ­ λήλους (Ματθαίουκαι Κουτουρούσιη) στηθέση Διοικητι­ κού Λειτουργού Α. Παρά το γεγονός ότι ηεπίδικη πράξη ακυρώθηκεστο σύνολο της. Κατάτην κρίση της ΕΑΥ. η 15 αποκατάσταση των δύο ενδιαφερομένων στη θέση που είχαν προαχθεί άφησεκενό που μπ;ορούσε και έπρεπενα πληρωθεί μεδύονέεςπροαγωγές. Είναι απαραίτητη εδώ μιαδιασάφηση.Το δικαστήριο πρωτόδικα, όπως ρητά αναφέρει στην απόφασητου, συ- 20 μπέρανε πως επιβάλλεται ηακύρωση της προμνησθείσας διοικητικής απόφασηςολοκληρωτικά, ανεξάρτητααπότη μερική ακύρωση που δικαιολογούσε η πλάνη της Ε.Δ.Υ. αναφορικά με την αρχαιότητα. Ηγνώμη τηςπλειοψηφίας είναι πως τέτοιο θέμαδεν εγείρεται γιατί ηδίκηγια τους 25 υπαλλήλους Γρ. Θεοφανίδηκαι Κ. Μακριδη,πουαποκα­ ταστάθηκαν με την απόφαση της ολομέλειας, έχασε το αντικείμενο τηςσχετικά μετιςπροαγωγέςτουςκαιεπομέ­ νως καταργείται. Απ' εδώ ακριβώς αρχίζει το κύριο ση­ μείο τηςδιαφωνίαςμετους συναδέλφους μου. 30 Ο μόνος άλλος λόγος έφεσης είναι πως εσφαλμένα η επίδικηαπόφασηακυρώθηκεστο σύνολο της και ενπάση περιπτώσει δεν έπρεπε να ακυρωθούν οι μεταγενέστεροι διορισμοί των Ματθαίουκαι Κουτουρούσιη. Η εισήγηση των εφεσειόντων, που ανέπτυξε εκ μέρους τους η κα Λ. 35 Κουρσουμπά,είναι ότι απότηστιγμή πουτο δίκασανδι­ καστήριο πληροφορήθηκε για την παλινόρθωση των δύο υπαλλήλων απότο 1986 δεν είχεπιάτην εξουσία να ακυ562 3 ΑΛΛ. 5 10 Δημοκρατία ν. Μαυρομμάτη &άλλου Νικήτας, Δ , ρώσει το διορισμό τους γιατί δεν κατείχαν θέσεις που είχαν προσβληθεί. Ούτε ήτανδυνατή ακύρωσητων διορι­ σμών του 1989οιοποίοι δενήταναντικείμενο τηςυπόθε­ σης, αφού μάλιστα η επανόρθωση στις θέσεις τουςτων Μακριδη και Θεοφανίδη ίσχυσε απότο
3. Ακριβώς όμως γιαυτό το λόγο το δικαστήριο δεν εξέτασε τέτοιο θέμα. Αναφέρει στοπροκείμενοηπρωτόδικηαπόφαση: "Ηαπόφασητης Ε.Δ.Υ.της 9/11/89γιατηνπλήρω­ σητουκενού πουδημιουργήθηκε δεν αποτελεί αντικείμενο αυτής τηςπροσφυγής και δενθα μας απασχολή­ σει. Εξάλλου δεν μεταβάλλει τα επίδικα θέματα που εγείρονται μετην παρούσααίτησηκαι αφορούσαντην πλήρωση7θέσεων." Τελικά το επιχείρημα, όπως εξελίχθηκε, ήταν πως η 15 ακυρωτικήαπόφασηέπρεπε ναπεριοριστεί μόνο στους5 επιλεγέντες. Πρέπειναλεχθεί πως μετάτηγνωστοποίηση της από­ φασης στην Αναθεωρητική Έφεση 745, τοπρωτόδικο δι­ καστήριο αφιέρωσε δύοσυνεδριάσεις του(23/6/90 και 30/ 6/90)γιαναεκφέρουν τιςαπόψεις τους όλοι οι παράγο20 ντες της δίκης, ως προς τις επιπτώσεις τηςαπόφασης στην έκβασητηςδιαδικασίας,θέμα πλάνηςπερίτα πράγ­ ματασεσυσχετισμό μετηναπόφασηΠαπαλεοντίου ν. Δη­ μοκρατίας

(1987)3Α.Α.Δ. 751, αποτέλεσε τον άξονατων συζητήσεων. Τοζήτημα έθεσεο κ.Α. Σ.Αγγελίδης που, 25 όπως δείχνει τοπρακτικότης23/6/90,εμφανίστηκε μαζί μετονκ.Α.Ευτυχίουκαιγιατονεφεσίβλητοκ.Σιμιλλίδη. Οι εφεσίβλητοι υποστήριξαντην εκκαλούμενηαπόφα­ ση, τονίζοντας πωςη ΕΑΥ. έδρασε υπόπλάνη γιατίη επαναφοράτων δύοενδιαφερομένων στις θέσεις που κα30 τείχαν απότο 1986εξαφάνισε εξυπαρχήςκαι κατέστησε ανύπαρκτητην υποψηφιότητατους και την πλήρωσητων δύο συγκεκριμένων θέσεων τους. Ο κ. Α.Παναγιώτου, που εμφανίστηκε γιατονενδιαφερόμενο Π. Παπαμιχαήλ, ~- υποστήριξε επίσηςτηνορθότητατηςαπόφασης. Παράλλη­ λαεπισήμανεπωςο πελάτηςτου,όπωςκαικάθεάλλος εν563 Ν ικήτας,Δ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη&άλλου

(1991)διαφερόμενος, δεν είχε τη δυνατότητα αμφισβήτησης των μετέπειτα δύοπροαγωγών,αφούκατά τον ουσιώδη χρόνο είχεήδη προβιβαστεί στην ίδιαθέση. Κατ'επίκληση και εφαρμογήν τηςαρχήςστην υπόθεση Παπαλεοντίου,ανωτέρω, το δικαστήριο διαπίστωσε πως 5 η Ε.Δ.Υ. κατά το χρόνο λήψης της επίδικης απόφασης πλανήθηκε διότι οι αποκατασταθέντες θεωρήθηκαν τότε από το όργανο αυτό υποψήφιοι και στη συνέχεια διορί­ στηκαν.Όμωςτοπραγματικόκαθεστώς πουδιείπε τηνπε­ ρίπτωση, όπως φυσικά διαμορφώθηκε μετά το αποτέλε- ίο σμα της απόφασης στην αναθεωρητική έφεση, δεν ήταν αυτό στο οποίο βασίστηκε ηεπίδικη απόφαση.Γιατί και οι δύο υπάλληλοι κατείχαν τηθέσηστην οποία τους είχε προάξει η ΕΑΥ. Παρεμπιπτόντως,θα ήθελα να προσθέ­ σω, πως για την ύπαρξηπλάνης,πουπήρε τη μορφήπου ^ μόλις ανάφερα,δεν υπάρχουν αμφισβητήσεις απόκαμιά πλευρά. Για το αποτέλεσμα της πλάνης το δικαστήριο προέβη στη σημαντική διαπίστωση πως δεν μπορούσε να αποκλείσει το ενδεχόμενο "ότι η πλάνηείχεδυσμενείς επι­ πτώσεις στην υποψηφιότητα του αιτητή Σιμιλλίδη ή ότι 9 η τελικά αποτέλεσε ουσιώδη παράγονταγια τη μη επιλογή του." Κρίθηκε περαιτέρω πως δεν εδικαιολογείτο ο περιορι­ σμός των ακυρωτικών εξουσιών του δικαστηρίου στις 5 από τις 7 θέσεις, όπως προτάθηκε από τη δικηγόρο των εφεσειόντων, αφενός διότι είχαν προκηρυχθεί καιπληρώ- 25 θεί 7 συνολικά θέσειςκαιδεντέθηκανόροι ήπεριορισμοί για τηνπλήρωση οποιασδήποτεαπότις θέσειςαυτές, αφε­ τέρου. Μεβάσητοσκεπτικό αυτό, πουσυνόψισα παραπά­ νω, το δικαστήριο διάγνωσε πως επιβαλλόταν ηακύρωση ολόκληρης τηςπράξης. ^η Αναγκαίο στοιχείο για την εφαρμογή της αρχής που συνάγεται απότην Παπαλεοντίου, ανωτέρω,είναι ηυστερογενής ανάπλαση του πραγματικού καθεστώτος, μέσα από το οποίο λήφθηκε ησυγκεκριμένη διοικητικήπράξη, τηνοποίαμπορεί ναεπιφέρει η τελεσιδικία απόφασηςστα πλαίσια της αναθεωρητικής έφεσης. Η διάσταση μεταξύ 564 3 ΑΛΛ. 5 Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη &άλλου Νικήτας, Δ του φαινομενικάορθούπραγματικούκαθεστώτος κατά το χρόνο που λαμβάνεται η απόφασηκαι εκείνου που δια­ μορφώνεται με την τελεσίδικη απόφαση δυνατόν, όπως ακριβώς συνέβη στην προκείμενη περίπτωση, να συνιστά πλάνηπερίταπράγματα, πουανάλογαμετηφύσητηςκαι το βαθμόεπηρεασμού τηςληφθείσας απόφασηςμπορείνα οδηγήσει σεακυρότητα. Αυτή είναιηουσίατουκανόνα. Το επόμενο ερώτημα είναι αν ηπλημμέλεια αυτήείχε ουσιαστική επίδρασηστηλήψητης επίδικηςαπόφασης.Η 10 απάντησητουδικαστηρίου ήτανκαταφατική.Διαπίστωσε, μεβάσητουλικό τουφακέλου, πωςδενμπορούσε να προ­ βλεφθεί μεβεβαιότηταποίοι θαδιορίζονταν αντις θέσεις δεν καταλάμβαναν οι δύο πιο πάνω ενδιαφερόμενοι. Το εύρημα αυτό δεν κρατακρίθηκε ουσιαστικά (μέσα απότα στοιχεία και δεδομένα της υπόθεσης) ως αβάσιμο. Εν 15 πάσηπεριπτώσει τίποτε απ'ότι έχει λεχθεί το καθιστούν επισφαλές ή ανατρέψιμο. Οι υπόνοιες πως η πλάνηλει­ τούργησε σε βάρος του εφεσίβλητου ήταν αρκετή για να ακυρωθείη πράξηπου,αςμηντοξεχνάμε, αφορούσε στην πλήρωση όλων ανεξάρτητατων θέσεων πουπροκηρύχθη-Ν 20 *ανκαιπουστησυνέχεια πληρώθηκαναπότηνΕπιτροπή. Όπως παρατηρεί η απόφαση Κουμής Χ"Μακρής και Αλλοι ν.Δημοκρατίας

(1972)3Α.Α.Δ. 246,252: 25 30 "According to the principles of administrative law thereexistsapresumption thatanadministrative decision is reached after acorrect ascertainment of relevant facts; but such presumption can be rebutted if a litigant succeeds in establishing that there exists at least a probability that a misconception has led to thetalcingof the decision complained of (see, inter alia, Stasinopoulos onTheLaw of AdministrativeActs"Στασινόπου­ λου Δίκαιον των Διοικητικών Πράξεων" - 1951,p.304 et seq.)" Το ίδιοσημείο φωτίζει καιη απόφασηΖένιοςν. Δημο35 κρατίας

(1982)3Α.Α.Δ. 1181,1183και 1184: "It is clear from ourcase-lawthat inorder tosucceed, 565 Ν ικήτας, Δ. Δημοκρατία ν.Μαυρομμάτη & άλλου

(1991)in a case of this nature, in annulling the relevant administrative decision an applicant has only to show, that there exists a reasonable probability that a miscon­ ception hasled tothetaking of such decision (see, inthis respect, inter alia, Kozakis v. TheCouncil of Ministers 5

(1967)3 C.L.R. 265, 268, and Mallourosv. The Electricity Authority of Cyprus

(1974)3 C.L.R. 220, 224)." Έχω καταλήξει στο συμπέρασμα, σε ομοφωνία με το πρωτόδικο δικαστήριο,πωςηπλημμέλειαπουπαρατηρή- ίο θηκε στη λήψη της απόφασης της Ε.Δ.Υ. μόνο με την πλήρη ακύρωσητηςμπορούσεναθεραπευθεί. Γιατουςπαραπάνωλόγουςη έφεσηαπορρίπτεται.Δεν επιδικάζονταιέξοδα. Ηέφεσηαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 15 566