Λ ΑΛΛ. 8 Μαΐου, 1991 [ΑΡΤΕΜΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΦΡΕΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ'ων ηαίτηση, (Υπόθεση Αρ. 102/88). 5 10 15 20 25 Αναθεωρητική Έφεση — Αναστολή εκτελέσεως πρωτόδικης απόφα σης τον Ανωτάτου Δικαστηρίου επί της προσφυγής — Η άσκηση της έφεσης δεν επιφέρει την αυτόματη αναστολή εκτελέσεως — Απαιτείται «Λκ»ίπρος τούτο αίτηση — Ηχορήγηση της αναστολής εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια τον Δικαστηρίου — Η αναστολή χορηγείται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις: ταπορί σματα της απόφασηςεπί τωνσννεκόικασθεισώνυποθέσεων Γ, θα λασσινού ν. Δημοκρατίας. Η Ε.Δ.Υ. εφεσίβαλε την πρωτόδικη ακυρωτική απόφαση τον Ανωτάτου Δικαστηρίουκαιμ£τηνπαρούσααίτησητηςζήτησετην αναστολήτης ισχύος καιεκτελέσεως τηςαπόφασης έως ότουεκδι κασθείηέφεση. Κατά τη διάρκειατης ακρόασης της αιτήσεως,οι αιτητές ανα φέρθηκαν στις συνεκ&κασθείσες υποθέσεις Γ. θαλασσινού αρ. 345/88, 10/89 και 747/89,στις οποίες δικάστηκε καιαπορρίφθηκε παρόμοια αίτηση αναστολής και υιοθέτησαν πλήρως τα επιχειρή ματα που ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας προέβαλε στις πιο πάνω υποθέσεις. Ο καθ1 ου η αίτηση διαφώνησε πλήρως με αυτήτηνεπιχειρηματολογία,υποστηρίζονταςότι οι αρχέςπουδιέπουντηναναστολήαπόφασης εκκρεμούσας εφέσεως στην αναθεω ρητικήΔικαιοδοσία εφέσεως στην Αναθεωρητική Δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου είναιοι ίδιεςπουισχύουν σεοποιαδήποτε πολιτικήαγωγήενώπιον ΕπαρχιακώνΔικαστηρίων καιπουέχουν ως βάσητηΔ.35 των θεσμών ΠολιτικήςΔικονομίας. (Τασχετικά εκατέρωθεν επιχειρήματαπαρατίθενται σε έκτασηστο κείμενο της απόφασης με παράθεσηαυτούσιων των αποσπασμάτων τηςπροη γούμενης σχετικής αποφάσεωςτουΑνωτάτου Δικαστηρίου). 1579 Ευοταθίονν. Δημοκρατίας
(1991)ΤοΑνώτατοΔικαστήριο,απορρίπτονταςτηναίτηση, αποφάσι σεότι:
(1)Υιοθετώντας πλήρως τις θέσεις που εκφράστηκαν απότο Δικαστήριο στις υποθέσεις Γ. θαλασσινού, κρίνεται ότι δενυφί στανταιστηνπαρούσαυπόθεση οι πλέονεξαιρετικέςεκείνεςπερί5 στάσεις, πουκατά τηνομολογία(Chiistouthas v.Republic) απαι τούνται ώατε να δικαιολογείται εξέταση του ενδεχομένου της αναστολήςτηςισχύοςτηςαπόφασης.
(2)Το Δικαστήριο δεν ικανοποιήθηκε ότι απόρριψητης αίτησης θαδημιουργήσειοποιαδήποτεανεπανόρθωτηβλάβηστουςαιτητέςήθαστερήσειτηνέφεσηαπότοαντικείμενοτης. Ίσωςηθε ραπεία των τυχόν προκυπτουσών δυσκολιών να έγκειται στη σύντομηεκδίκασητηςέφεσης. 10 Ηαίτησηαπορρίπτεταιμεέξοδα. 15 Αναφερόμενεςυποθέσεις: θαλασσινός ν. Δημοκρατίας (Προσφυγές αρ. 345/88, 10/89 και 747/89ημερ. 24.1090)· Qmstoudias v.Republic
(1985)3CJJt. 1615Μανρομμάτη και άλλοςν. Δημοκρατίας (Προσφυγές Αρ. 228/88 και284/88ημερ. 17.11.90). 20 Αίτηση. Αίτησηγιααναστολήτης ισχύοςκαιτηςεκτέλεσηςτης απόφασηςτουΑνώτατου Δικαστηρίου ημερ.7.5.90 μετην οποία ακυρώθηκεηανάκλησητηςπροαγωγήςτουκαθ'ου ηαίτηση,μέχριτηνεκδίκασητηςέφεσης. 25 Γ. Φράγκου (Κα.), ΑνώτεροςΔικηγόρος τηςΔημοκρα τίας, για τουςαιτητές. Α. Ταλιαδώρος, για Κ. ΧρνσοστομίΔη, για τον καθ'ον ηαίτηση. Cur. adv. vult. 30 Ο Δικαστής κ. Αρτεμης αναγνωσε την ακόλουθη από φαση. 1580 4ΑΛΛ. Ευσταθίουν.Δημοκρατία* ΑΡΤΕΜΗΣ,Δ: Οκαθ'ουη αίτησηστηνπαρούσαδια δικασία είχε προαχθεί στη θέση Γεωργικού Επιθεωρητή 1ης Τάξης στο τμήμα Γεωργίας από την 1η Απριλίου, 1986. Στις 3.11.87ηΕπιτροπήΔημόσιας Υπηρεσίαςανα5 κάλεσετηναπόφασητηςγιαπροαγωγήτουκαθ'ουηαίτη σηκαιο τελευταίοςπροσέφυγεστο Ανώτατο Δικαστήριο, πουμετηναπόφασητουπουεκδόθηκεστις7.5.90,ακύρω σε την ανάκλησητης προαγωγής.Οι αιτητές εφεσίβαλαν τηνπιόπάνω απόφασηκαιμετηνπαρούσα τουςΑίτηση 10 ζητούναναστολήτηςισχύοςκαιτηςεκτέλεσηςτηςαπόφαα % μέχριεκδίκασηςτηςέφεσης. Κατάτηδιάρκειατηςακρόασηςτηςαίτησης,ησυνήγο ρος τωναιτητώναναφέρθηκεστις συνεκδικασθείσεςυπο θέσειςΓ.θαλασσινούν.Δημοκρατίας(Αρ.Υπόθεσης345/ 15 88,1CV89και747/89),στις οποίεςδικάστηκεπαρόμοιααί τησηγια αναστολήκαιαπορρίφθηκεστις 24.10.90.Αφού πρόβαλεσε συντομία ταεπιχειρήματατηςγια ναδοθεί η αναστολή, υιοθέτησε πλήρως τα επιχειρήματα πουπρο βλήθηκαναπόκαιεκμέρουςτουΓενικούΕισαγγελέα στις 20 πιόπάνωυποθέσεις. 25 30 35 Σχετικάμετιςσυνέπειες απότηνάσκησηέφεσηςκατά πρωτόδικης απόφασης που εκδίδεται στα πλαίσια της αναθεωρητικήςδικαιοδοσίαςτουΑνωτάτουΔικαστηρίου, πουπαρέχεταιαπό το άρθρο 11
(2)τουΝόμου33/64, παραθέτωπιόκάτωαπόσπασμααπότηναπόφασητουΔικα στή Πική,όπουφαίνεταιποιαήτανταεπιχειρήματατου Γενικού Εισαγγελέα. "Αναγνωρίζεται ότι η άσκησηέφεσης δεν επιφέρει αυτόματα την αναστολήτης πρωτόδικηςαπόφασης.Η αυτόματηαναστολήθαπροσέκρουε, όπως εισηγήθηκε, στην κυριαρχία του δικαστηρίου επί της ενώπιον του διαδικασίας. Όμως η διακριτικήευχέρεια να αρνηθεί αίτησηαναστολής εκ μέρους του εφεσείοντα είναιπε ριορισμένη. Συσχετισμός τηςπρωτόδικηςκαιδευτεροβάθμιαςδικαιοδοσίας που προβλέπεται στο άρθρο 11
(2)τουΝ.33/64 καιεναρμονισμός τουςμετιςπρόνοιες τωνάρθρων30και 146τουΣυντάγματοςεπιβάλλειτην κατάκανόνααναστολήτηςπρωτόδικηςαπόφασηςμετά 1581 Δ Αρτεμης, · Ευσταθίουν.Δημοκρατίας
(1991)την άσκηση έφεσης και την υποβολή αίτησης για ανα στολή. Μόνον όταν συντρέχουν εξαιρετικοί λόγοι δι καιοσύνης δικαιολογείται, σύμφωνα με την εισήγηση του Γενικού Εισαγγελέα,τοδικαστήριονααρνηθείτην αναστολήτηςπρωτόδικηςαπόφασης". 5 Ο Γενικός Εισαγγελέας έθεσετοθέμαωςεξής:Αυστηρώςομιλούντες θαέλεγαότιείναιαυτόματηη αναστολήτηςέφεσηςκαιδεχρειάζεταικαναίτηση ανα στολής,αλλάδενυιοθετώαυτήτηνάποψη ούτετηνέχω υιοθετήσει στη συμπληρωματική μου αγόρευση γιατί 10 αυτόθαέλεγα στοιχειοθετεί σεβασμόπροςτο δικαστή ριο. Πιστεύω ότι το πρωτόδικο δικαστήριο το οποίο εξέδωσεπρωτόδικαδικαστικήαπόφασηπρέπεινα ενη μερωθεί περίτούτουκαιναέχειτηνευκαιρίαναεκφρά σει τιςαπόψειςτου.ΕίναιμέροςτηςκυριαρχίαςτηςΔι- 15 καστικής Εξουσίας να μη καθίσταται ανενεργός η απόφαση της χωρίς να έχει δικαίωμα να αποφασίσει. Δια τούτο λέγω ότι αίτηση αναστολής χρειάζεταιπά ντοτε καιανδενγίνει, είναι ηΔιοίκηση που θαέχεινα συμμορφωθεί μετηναπόφαση. 20 Η έγκριση αίτησης αναστολής πρωτόδικης απόφα σης που εκδίδεται βάσει του άρθρου 11
(2)πρέπει να είναι ο κανόναςκαιηαπόρριψη, όπως είπε, ηεξαίρε ση." Περαιτέρω, η συνήγορος αναφέρθηκε στις δυσκολίες 25 καιταπροβλήματα πουθαπροκύψουν ανδενδοθείτώρα η αναστολή και τελικά οι αιτητές επιτύχουν στην έφεση τους. Από τηνάλληπλευρά, οσυνήγορος τουκαθ'ουη αίτη ση διαφώνησε πλήρως με την επιχειρηματολογία της 30 άλλης πλευράς,υποστηρίζονταςότι οι αρχέςπου διέπουν τηναναστολήαπόφασηςεκκρεμούσαςέφεσηςστην Αναθε ωρητική Δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, είναι οι ίδιεςπουισχύουν σεοποιαδήποτεπολιτικήαγωγήενώ πιον ΕπαρχιακώνΔικαστηρίων καιπουέχουν ωςβάσητη 35 1582 4ΑΛΛ. Ενσταθέουν.Δημοκρατίας Αρτεμης,Δ. Δ.35 των θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Ο Έντιμος Δι καστήςκ.Πικήςστην προαναφερθείσααπόφασητουανα λύειπλήρως τιςαρχέςπου διέπουντοθέμακαικαταλήγει ωςεξήςστη σελ.10τηςαπόφασηςτου: 5 "Οι αρχέςοι οποίεςπροκύπτουναπότη νομολογία αναφορικάμετηφύσηκαιχαρακτήρατηςαναθεωρητι κής δικαιοδοσίας που προβλέπεται στο άρθρο 11
(2)Ν.33/64 και σε σχέση με το δικονομικό πλαίσιο μέσα στοοποίοασκείταιείναιοιεξής:- 10
(1)Το Σύνταγμα δεν θεμελιώνει γενικό δικαίωμα έφεσης.Έφεσημπορεί ναασκηθείμόνοεφόσονπροβλέ πεται από το νόμο Attorney-General v. Georghiou
(1984)2CL.R.251. 15 20
(2)Η άσκηση έφεσης δεν αναιρεί την πρωτόδικη απόφασηόπωςρητάορίζεται στη Δ.35 Θ.18. Η αναστο λή τηςεκτέλεσηςτηςανάγεταιστη διακριτικήευχέρεια του δικαστηρίου. Οι θεσμοίπου διέπουν την υποβολή έφεσης κατά απόφασης αναθεωρητικού δικαστηρίου είναι ανάλογοι με εκείνους πουρυθμίζουν την άσκηση του ιδίου δικαιώματοςσε άλλους τομείς δικαιοδοσίας και εφαρμόζονται με την ίδια αυστηρότητα όπωςυπο στηρίζει η απόφαση στην Branco SalvageLtd v. Republic
(1967)3GLA. 213 " Πιόκάτωστηναπόφασηγίνεταιαναφοράστηνυπόθε25 ση Qiristoudias v.Republic
(1985)3GLA 1615 καιπαρα τίθεταιτοπιόκάτωαπόσπασμα: 30 "Αναστολήτης απόφασηςαναπόφευκτασυνεπάγε ται ανοχή της συνέχισης της παρανομίας. Επομένως μόνο στις πλέον εξαιρετικές περιστάσεις δικαιολογείταιτοδικαστήριονααντιμετωπίσει τοενδεχόμενοανα στολήςτης απόφασης.Υφίστανται τέτοιαπεριστατικά στηνπαρούσαυπόθεση;'' Έχω μελετήσει με προσοχή την επιχειρηματολογία που έχειτεθείενώπιον μου, καθώςκαιτις αυθεντίες οι 1583 Agrfpqg,Δ. ΕνσταΘωνν.Δημοκ$α*&ας
(1991)οποίες έχουν παρατεθείπροςυποστήριξη τηςκαιυιοθετώ πλήρως τις θέσεις που εκφράστηκαν απότον Έντιμο Δι καστήκ. Πικήστην προαναφερθείσα απόφαση του.Απα ντώντας δε στο ερώτημα πουτέθηκε στην πιόπάνω υπό θεση Christoudias, καταλήγω στο συμπέρασμα πως δεν 5 υφίστανται στην παρούσα υπόθεση τέτοια περιστατικά που να δικαιολογούν την αναστολή της απόφασης. Δεν έχω ικανοποιηθεί ότι απόρριψη της αίτησης θαδημιουρ γήσει οποιαδήποτε ανεπανόρθωτη βλάβη στους αιτητές (ΔέστεΠροσφυγές Όλγας Μανρομμάτηκαι Άλλον ν.Δη- 10 μοκρατίαςαρ.228/88,284/88, απόφασησεαίτησηαναστο λής ημερ. 17.11.90), ήθαστερήσειτην έφεση απότοαντι κείμενο της. Οι δυσκολίες που προβάλλονται ότι θα προκύψουν από απόρριψη της αίτησης, δεν μπορούν να αποτελέσουν ισχυρό λόγογια να δοθεί ηαιτούμενη ανα- 15 στολή. Το Δικαστήριο έχει επισημάνει παρανομία στην πράξητης ανάκλησης που επηρεάζει τα δικαιώματατου εφεσίβλητου (οι λόγοιτηςακύρωσης φαίνονταιστην από φαση)καιοι δυσκολίες πουπροβλήθηκανδενείναιικανο ποιητικός λόγος για ναστερηθεί ο καθ' ου ηαίτηση των 20 αποτελεσμάτων της επιτυχίας του στην πρωτόδικη από φαση.Αντιλαμβάνομαι τις ανησυχίεςπουεκφράστηκανεκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα για την ανωμαλία που μπορεί να δημιουργηθεί αλλά πρέπει να επισημάνω ότι είναι δυνατό η ίδιαανωμαλίαναδημιουργηθεί και αργό- 25 τερα αν αποτύχει η έφεση. Ίσως, όπως τόνισε και ο κ. Πικήςστην απόφασητου,ηθεραπείανα έγκειται στησύ ντομηεκδίκασητηςέφεσης. Κάτωαπότο φωςτων πιό πάνωηαίτηση απορρίπτε ταιμεέξοδαειςβάροςτωναιτητών. 30 Αίτησηαπορρίπτεταιμεέξοδα. 1584