4Α^Δ. 20Μαΐου,1991 [ΠΙΚΗΣ,ΔΑπήςΙ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ Κ. Π.ΙΩΑΝΝΟΥ ΑΤΑ.,»* Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ. Καθ'ων ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 833/89). 10 Προσφορές — 'Οροι Προσφορών — Επουσιώδεις αποκλίσεις από τους όρους της προσφοράς δεν καταρρίπτουν την προσφορά και δεν την θέτουν εκτός εξέτασης — Απόκλιση από ουσιώδεις όρους τηςπροσφοράς την θέτειεκτός συμμετοχήςκαι αποστερεί τον προσφορέα του εννόμου συμφέροντος του να προσβάλει την απόφαση για κατακύρωση άλλης προσφοράς — Ουσιώδη όρο προσφοράς αποτελεί κάθε θέμα αποφασιστικής σημασίας για την αποδοχή ή απόρριψη τηςπροσφοράς. Υν Α: Οι αιτητές προσέβαλαν την απόφασητων καθ' ων ηαίτησηγια μηκατακύρωσησε αυτούς τηςπροσφοράς γιαπρομήθειαυδραυλι κής εξέδραςγιατις ανάγκεςτης Πυροσβεστικής Υπηρεσίας. •Τ Το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας την επίδικηαπόφαση, αποφάσισεότι: 15
(1)Επουσιώδεις αποκλίσεις από Τους όρους της-προσφοράς δεν καταρρίπτουντην προσφορά ούτε την θέτουν εκτός εξέτασης ενώ αντίθετα απόκλιση από ουσιώδεις όρους την θέτει εκποδών καιοπροσφορέαςστερείται τουαναγκαίουσυμφέροντος νααμφι σβητήσει την απόφαση για την κατακύρωση της προσφοράς σε άλλον. Ουσιώδης είναικάθεόρος πουαναφέρεταισε θέμααποφα σιστικής σημασίαςγιατηναποδοχήήαπόρριψητηςπροσφοράς.
(2)Από το σύνολο των στοιχείων συμπεραίνεται ότι η δεύτερη προσφορά των αιτητών αφίστατο των προδιαγραφών μόνο σε επουσιώδησημεία Συνεπώςοι αιτητέςείχαντοαπαιτούμενο συμ φέρον ναζητήσουν αναθεώρηση της επίδικης απόφασηςκαι νομι μοποιούντανναασκήσουν προσφυγήκατάτηςαπόφασης. 1703 KJI. ΙωάννουArt.v. Δημοκρατίας (199X)
(3)Οι λόγοι για τους οποίους οι καθ*ωνηαίτηση κατέληξαν στην επίδικηαπόφασηδεν προσδιορίζονται εκτός ανυποτεθεί ότι απεδέχτηχαν την διαπίστωση του Προέδρου ότιηπροσφορά του ενδιαφερόμενους μέρους ήταν η φθηνότερη. Αν αυτός ήταν ο λόγος η απόφασηβασίζεται σε πλάνη γιατί η δεύτερη προσφορά των αιτητώνήταν ηφθηνότερη. Ηεπίδικηαπόφασηπάσχει λόγω πλάνηςπερί ταπράγματακαιέλλειψηαιτιολογίας. 5 Ηεπίδικη απόφαση ακυρώνεταιχωρίς έξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: 10 TrikomitisLtd. v.Republic
(1986)3CJLR. 262· Medcoa Construction andOthersv. The Republic
(1968)3 C.LM. 535· Christofides Trading v.Republic
(1985)3 C.L.R. 546' Κ AM Transport v.EFA andOthers
(1987)3CLJt. 1939· P. Steff and Co. v.Δημοκρατίας (Προσφυγή Αρ. 891/88 απόφαση εκδόθηκε στις 11.1
(190). 15 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτων καθ' ων η αίτη ση με την οποίαηπροσφοράγιατηνπρομήθειαυδραυλι κής εξέδρας για τιςανάγκες τηςΠυροσβεστικής Υπηρε- 20 σίας κατακυρώθηκε στο ενδιαφερόμενο μέρος αντί στους αιτητές. Ν. ΠαπαενσταθίονγιαΤ. Παπαδόπουλο, γιατουςαιτητές. Α. Βασιλειάδης, ΔικηγόροςτηςΔημοκρατίας Α\για τουςκαθ'ωνηαίτηση. 25 Χρ. Βάχης, γιατοενδιαφερόμενομέρος. Cur. adv. vult. Ο Δικαστής κ. Πικής ανάγνωσε την ακόλουθη απόφα ση. 1704 30 4 ΑΛΛ. 5 KJI. ΙωάννουΑν6. ν.Δημοκρατίας ΠΙΚΗΣ,Δ: Ηαιτήτριαεταιρεία,οι αιτητές για συντο μία, το ενδιαφερόμενο μέρος (εταιρεία KMC Motors (Manufacturers)Ltd)καιτρίτηεταιρείαυπέβαλανπροσφο ρές για την προμήθεια υδραυλικής εξέδρας(πλατφόρμας όπως περιγράφεται στις προδιαγραφές της προσφοράς) γιατιςανάγκεςτηςΠυροσβεστικής Υπηρεσίας. Οι προσφορές αξιολογήθηκαν σε πρώτο στάδιο από (α)τηνΠυροσβεστική Υπηρεσία,και(β)τηνΤεχνική Επι τροπήτουΥπουργείου Οικονομικών. Ηαξιολόγηση σκο10 πούσε στη διαπίστωση της πλήρωσης των όρων τηςπρο σφοράς,τηςτεχνικής επάρκειαςκαιτηςσυγκριτικήςαξίας τωντριώνπροσφορών. Οι παρατηρήσεις και των δύοσωμάτων επικεντρώθη καν στην υπαλλακτική, όπως μπορεί να χαρακτηριστεί, 15 προσφοράτωναιτητώντηςοποίαςτατεχνικά πλεονεκτή ματακαιηχαμηλήτιμήσυνηγορούσαν εμφανώςυπέρτης αποδοχής της. Καμιά από τις δύο επιτροπές δεν προέβη σεσυγκεκριμένησύστασηγιατηναποδοχήτης,αλλάαυτό τοσυμπέρασμαπροκύπτει μέσααπότηναξιολόγησητους 15 και την έμφασηπου δόθηκε στα πλεονεκτήματα της. Δεν παρέλειψαν όμως ναεπισημάνουν ότι σεορισμένα σημεία ήσσονοςσημασίας η υπαλλακτικήπροσφοράτωναιτητών δεν ανταποκρινόταν στις προδιαγραφές. Η παρέκκλιση όμως κρίθηκε ότι ήτανοριακής σημασίας χωρίς επιπτώ20 αειςσταουσιώδηστοιχεία τηςπροσφοράς. Απόκλισηαπό τις προδιαγραφέςυπήρχεσεένασημείοκαιστηνπροσφο ρά του ενδιαφερόμενου μέρους η οποία και πάλι, όπως διαφαίνεταιαπό τηναξιολόγηση, ήτανεπουσιώδης σημα σίαςκαιδενδημιουργούσε εμπόδιοστηναποδοχήτης. 25 Πρέπει ναεπεξηγήσουμεότι ηπροσφορά τωναιτητών διαιρείτο σε δύο μέρη που ουσιαστικά συνιστούσε δύο διαζευκτικέςπροσφορές.Ηπρώτη,ανμπορείναχρησιμο ποιηθείαυτόςοόρος,προσφοράτωναιτητώνανταποκρι νότανεπακριβώςστιςπροδιαγραφές,ήτανόμωςδαπανηρ30 ροτερη από τη δεύτερη, την υπαλλακτική προσφορά, η οποία σε σύγκριση με τηνπρώτηπαρουσίαζεστην ολότη τατηςεμφανήπλεονεκτήματα Το Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορών εξέτασετιςυπο1705 ΪΙικης,Δ. KJI. IcsawovΑχδ. ν.Δημοκρατίας
(1991)Ρηθείσες προσφορές,όπωςκαιάλλαθέματα, κατάτη συ νεδρία της 14/7/1989. Στησυνεδρία παρέστησαν, προφα νώς για το σκοπό παροχής τεχνικής βοήθειας για την αξιολόγηση τωνπροσφορών,καιοικ.κ.Τ.Αναστασιαδης, Μ. Βασιλείου και Κ. Παπασταύρου. Ο κ. Αναστασιάδης 5 επεσήμανε ότιπαρόμοιαεξέδραμεεκείνη που πρόσφεραν οι αιτητές περιλαμβανόταν στον υφιστάμενο εξοπλισμό τηςΠυροσβεστικής Υπηρεσίας καιυπέδειξε ότιη απόκτη ση και δεύτερης ανάλογης σε διάσταση εξέδρας θασυνι στούσε πλεονέκτημα. Από απόψεως τιμής, όπως έχουμε 10 επισημάνει,ηυπαλλακτικήπροσφοράτωναιτητώνήτανη φθηνότερη, όχιόμωςκαιηπρώτηπροσφοράτωναιτητών, η οποία ήταν 'ψηλότερη από εκείνη του ενδιαφερόμενου μέρους. Εκτός απότις πιό πάνωπαρατηρήσειςοκ. Ανα στασιάδης, προέβηεπίσης στη διαπίστωσηότι ηυπαλλα- 15 κτική προσφορά των αιτητών βρισκόταν εντός τωνπρο διαγραφών της προσφοράς,που άλλωστε προκύπτεικαι από την αξιολόγηση τηςΤεχνικής Επιτροπήςκαιτης Πυ ροσβεστικής Υπηρεσίας υπότην αίρεση των επουσιωδών αποκλίσεων στις οποίες έχουμε αναφερθεί. Ο Πρόεδρος 20 τουΣυμβουλίουαντιπαρατήρησεστις διαπιστώσειςτουκ. Αναστασιάδη ότι: "Οι πλατφόρμες Simon Snorkel (η προ σφορά του ενδιαφερόμενου μέρους) είναι εξίσου αξιόπι στεςκαιδενυπάρχειδικαιολογητικόαπόρριψηςτηςαφού είναι ηπιό φθηνή".Μετάτην παρατήρηση του Προέδρου 25 και χωρίς άλλη συζήτηση του θέματος αποφασίστηκε η αποδοχήτης προσφοράςτου ενδιαφερόμενου μέρους. Οι λόγοι για τους οποίους κατέληξαν σ*αυτήτηναπόφαση δεν προσδιορίζονται εκτός αν υποθέσουμε ότιαποδέχτη καν τη διαπίστωση του Προέδρουτου Συμβουλίου ότι η 30 προσφοράτουενδιαφερόμενου μέρους ήτανηφθηνότερη. Αν αυτόςήτανο ουσιαστικός λόγοςγιατην αποδοχή της προσφοράςτουενδιαφερόμενου μέρους,ηαπόφαση βασί ζεται σε πλάνη δεδομένου ότι η υπαλλακτικήπροσφορά των αιτητών ήταν φθηνότερη,όπως είχε άλλωστε επιση- 35 μανθεί από την Τεχνική Επιτροπή, την Πυροσβεστική Υπηρεσία και τον κ. Αναστασιάδη. Επίσης η απόφαση είναι τρωτή γιατί δεν συσχετίζονται οι προσφορές που υποβλήθηκαν προς διαπίστωσητων συγκριτικών πλεονε; κτημάτων ώστε να καταφανεί ποια προσφορά ήταν η 40 1706 4ΑΛΛ. KJI.ΙωάννουΛτ*.ν.Δημοκρατίας Πιχης,Α. πλέον ευεργετικήγιατιςανάγκεςτουδημοσίου*.Η παρα τήρησηαυτήγίνεταιγιανασημειωθεί τομεγάλοκενόπου προκύπτει απότην παράλειψηαιτιολόγησης της απόφα σης. Συνεπώς η απόφασηπάσχει λόγω πλάνης περί τα 5 πράγματακαιγιαελλειπή αιτιολόγηση.Οικαθ*ωνη αίτη σηκαθώςκαιτοενδιαφερόμενομέροςυπέβαλανότιοιαιτητέςστερούνται τουπροβλεπόμενουαπότηνπαράγραφο 2 του άρθρου 146 συμφέροντος για να προσβάλουν την πράξηκαικατάσυνέπεια ηαμφισβήτησητους πίπτει στο 10 κενό. Η έλλειψηεννόμου συμφέροντος πηγάζει απότην παράλειψη τους να συμμορφωθούν με τιςπροδιαγραφές που καθορίζονται στους όρους της προσφοράς, γεγονός που τους αποστέρησε το δικαίωμα να τύχει εξέτασης η προσφοράτουςκαικατακολουθίαννααξιώσουντηνανα* 15 θεώρησητηςληφθείσαςαπόφασης. Οι αιτητέςαμφισβήτησαντηνορθότητατης εισήγησης και υπέδειξαν ότι στο βαθμό που η υπαλλακτική τους προσφορά δεν ανταποκρινότανεπακριβώς στις προδια γραφές το ίδιο ίσχυεκαιγιατηνπροσφοράτουενδιαφε20 ρόμενου μέρους. Δεν υπάρχει όμως αμφισβήτηση ότι η πρώτη προσφορά των αιτητών ανταποκρινότανεπακρι βώςστις προδιαγραφέςκαικαμιάμαρτυρία δενέχει προ σαχθείηοποίαναδημιουργεί αμφιβολίεςωςπροςτηδια πίστωση των αρμοδίωνπουαξιολόγησαν τις προσφορές 25 ότιηυπαλλακτικήπροσφοράανταποκρινότανσταουσια στικάσημείατωνπροδιαγραφών. Η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου υποστηρίξει ότι επουσιώδεις αποκλίσεις απότουςόρους τηςπροσφο ράς δεν καταρρίπτουντην προσφοράκαι δεν την θέτουν 30 εκτόςεξέτασης. Αντίθετα απόκλισηαπό ουσιώδεις όρουςτηςπροσφο ράςτηνθέτει εκποδώνοπότανκαιοπροσφορέαςστερεί ται του αναγκαίου συμφέροντος να αμφισβητήσει την 35 *(Βλ.Α.TRIKOMmSLTD.v.REPUBLIC
(1986)3GUI.262) 1707 Πιχής,Α. KJI. Ιωάννου Ατδ. ν.Δημοκοατίας
(1991)απόφαση για την κατακύρωση προσφοράς σε τρίτο άτομο*. Ουσιώδης είναι κάθε όρος ο οποίος αναφέρεται σε θέμα αποφασιστικής σημασίας για την αποδοχή ή απόρριψητηςπροσφοράς. Οι καθ*ων ηαίτηση δεν έκριναν ότι ηπροσφορά των 5 αιτητών αντίκειτο ήότι δενανταποκρινότανστους όρους της προσφοράς,ούτε διατυπώθηκε οποιαδήποτεαμφισβή τησηαναφορικάμετηδιαπίστωσητουκ. Αναστασιάδη ότι η υπαλλακτική προσφορά των αιτητών πληρούσε στις προδιαγραφές. Από το σύνολο των στοιχείων που είχαν 10 τεθεί ενώπιον των καθ'ων ηαίτησηπροκύπτει το συμπέ ρασμαότι ηυπαλλακτικήπροσφοράτων αιτητώναφίστατο των προδιαγραφώνσεεπουσιώδη σημεία. Δικαιολογεί ται δε το συμπέρασμα ότι και οι δύο προσφορές των αιτητών ανταποκρίνονταν ουσιαστικά στους όρους των 15 προδιαγραφών.Συνεπώς οι αιτητές είχαντο απαιτούμενο συμφέρον ναζητήσουν την αναθεώρησητης επίδικης από φασηςκαιενομιμοποιούντο ναασκήσουν προσφυγήκατά τηςαπόφασης. Καταλήγω ότι ηεπίδικηαπόφασηυπόκειται σεακύρω- 20 ση λόγω πλάνης περί ταπράγματακαιέλλειψης αιτιολο γίας. Ηαπόφασηακυρώνεται στην ολότητα της βάσει του άρθρου 146.4 (β)του Συντάγματος.Δεν εκδίδεταιδιαταγή γιαταέξοδα. Επίδικηαπόφασηακυρώνεται 25 χωρίςδιαταγήγιαέξοδα. *(Βλ. μεταξύ άλλων, MEDCONCONSTRUCTIONAND OTHERS v. THE REPUBUC
(1968)3 CLJl. 535, CHRISTOFIDES TRADING v. REPUBLIC
(1985)3 CUt. 546,A. TRIKOMTTISLTD.v. REPUBLIC 30 (ανωτέρω), Κ. & Μ. TRANSPORT v. E.FA. & OTHERS
(1987)3 C.LR. 1939, και P. STEFF & CO. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Υπόθεση αρ. 891/88, αποφασίστηκε στις 11/10/90). 1708