clr/1991/1991_4_2745.pdf

(1991)οιάλλεςεκτελεστέςδιοικητικές πράξεις. Οι προσφοροδότες πρέπει να τυγχάνουν ίσης μεταχείρισης τόσοαπόνομικής όσοκαιαπόπραγματικήςπλευράςσύμφωναμε τηνσυνταγματικήαρχήτηςισότηταςόσοκαιτιςεφαρμοζόμενες σε δημοπρασίες γενικές αρχές του Διοικητικού Δικαίου πουαπαι- 5 τσύν να τηρούνται οιγενικέςγια ελεύθεροσυναγωνισμό αρχές, η καταστρατήγησητωνοποίωνσυνεπάγεταιακυρότητα. Στην επίδικη υπόθεση η παράλειψη οποιασδήποτε επαφής ώστε ναέχουν όλοι οι προσφοροδότες τηνευκαιρία που δόθηκε στο ενδιαφερόμενο μέροςπαραβιάζειτιςγενικέςαρχέςελεύθερου 10 ανταγωνισμού και τηναρχήτηςίσης μεταχείρισης πουδιασφαλί­ ζεταιαπότοάρθρο28.1τουΣυντάγματος.

(2)Από ταπρακτικάτηςυπόθεσης φαίνεταιότικαμίααιτιολο­ γίαδενδόθηκεγιατηνπαραγνώρισητωνεκθέσεωντωνδύοεμπει­ ρογνωμόνων πουκλήθηκαν απότην ίδιατηΔιοίκησηγιανατους 15 συμβουλεύσουνσχετικά μετηναγοράακτινολογικού αγγειογραφικού εξοπλισμού. ΗΕπιτροπή Προσφορών έχει διακριτική ευχέ­ ρειαωςπροςτηνκατακύρωσητηςπροσφοράςαλλάοφείλεινα αι­ τιολογήσει την παραγνώριση των συστάσεων των εμπειρο­ γνωμόνων (Αιμίλιος Έλληνας StΣίαΑτδ ν. Υπουργείου Οικονο- 20 μιχώνκαιάλλων). Επίδικηαπόφασηακυρώνεταιμεέξοδα. Αναφερόμενεςυποθέσεις: Medcoa ConstructionandOthersv.Republic

(1968)3CLR 535Α. Σαζεΐδης & Υιός Ατδ ν,ΔήμουΑθηαίνον (Προσφυγή αρ.359/ 25 88, ημερ. 30/9/89'ΕλληναςΑ ΣίαΑτδν. Υπουργείου Οικονομικώνκαιάλλων(Προ­ σφυγήαρ. 64/89, ημερ.27/1/90). Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτων καθ* ωνηαίτη- 30 σημετηνοποία κατακύρωσαν τηνπροσφορά για προμή­ θεια και εγκατάσταση ενόςX-Ray Angioroomfor Arterial Angiography andDigital Subtraction Angiography στο εν­ διαφερόμενο μέροςαντίστουςαιτητές. Ν.Πανανιώτον,γιατουςαιτητές. Ν. Χαραλάμπους,ΑνώτεροςΔικηγόροςτης Λημοκρα2746 35 4 ΑΛΛ. Φαρμ. Οργ. ΚύπρουΛτδ ν.Δημοκρατίας κ.ά. τίας,γιατουςκαθ'ωνηαίτηση. Cur. adv. vult. [ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,Δ.ανάγνωσετην ακόλουθηαπόφα­ ση. Με την παρούσαπροσφυγήοι αιτητές ζητούν απότο 5 Δικαστήριοτηνακόλουθηθεραπεία: 10 15 20 "

1. Δήλωση τουΣεβαστούΔικαστηρίου ότι η απόφα­ σηκαι/ή πράξη τωνκαθ'ωνη αίτησηπου κοινοποιήθη­ κε και/ήπουπεριέχεται στην επιστολή τους που έστει­ λαν στους αιτητές μεημερομηνία31.10.84καιστοιχεία Τ283/56/27/8με την οποίανδεν αποδέχτηκαντηνπρο­ σφορά των αιτητών για προμήθεια και εγκατάσταση ενός X-Ray Angioroom for Arterial Angiography and Digital Substraction Angiography είναι εξυπαρχής άκυρη, ανυπόστατη και στερημένη από κάθε νομικό αποτέλεσμα:
2. Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η απόφαση και/ή πράξη τωνκαθ'ωνη αίτησηνααποδεχτούνκαι/ή κατα­ κυρώσουν τηνπροσφοράτωνκ.κ.JOHNTALIANOS & COLTD (SIEMENS) γιατηνπρομήθειακαι εγκατάσταση ενός Χ -Ray Angioroom for Arterial Angiography andDigital Substraction Angiographyαντίαυτήςτωναι­ τητώνείναιάκυρη,ανυπόστατη καιχωρίςκανένανομι­ κόαποτέλεσμα." Στις 5 Δεκεμβρίου, 1983, ο Γενικός Διευθυντής του 25 Υπουργείου Υγείας, ζήτησεπροσφορέςγιατηνπρομήθεια Ακτινολογικού Αγγειολογικού Εξοπλισμού για τοΝοσο­ κομείοΛευκωσίας. Λήφθηκανοκτώπροσφορές,οι οποίες ανοίχθηκανστο Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορώνστις 10 Φεβρουαρίου, 1984, και τα πρότυπα τους δόθηκαν σε 30 αντιπρόσωπο του Υπουργείου Υγείας για μελέτη και αξιολόγηση. Γιατημελέτη τωνπροσφορών, υποβλήθηκαν δύοεκθέσεις: ΜιααπότηνΤεχνική Επιτροπήκαιμια από τονΓενικόΔιευθυντήτουΥπουργείου Υγείας. Οι δύο εκθέσεις, συζητήθηκαν στο Κεντρικό Συμβού2747 Δημητριάδης,Δ. Φαρμ.Οργ·ΚύπρουΛτδ ν.Δημοκρατίας κ.ά

(1991)λιο Προσφορών σε δύοσυνεδρίες πουέγινανστις 13Ιου­ λίου, 1984 καιστις 18 Ιουλίου

1. Επίσης μελετήθηκαν και οι ανεπίσημες εκθέσεις του Δρ. C. Connolly και απο­ φασίστηκε, με πλειοψηφία 5:1 όπως γίνει εισήγηση στην Υπουργική Επιτροπή Προσφορών για κατακύρωση της 5 προσφοράς στους κ.κ.JohnTalianos &Co Ltd., (Siemens) γιατί υπόβαλαντηνπιοχαμηλήπροσφοράεντός τωνπρο­ διαγραφών. Η έκθεση υποβλήθηκε εκ μέρους του Κεντρι­ κού Συμβουλίου Προσφορών στην Υπουργική Επιτροπή Προσφορών σε συνεδρία που έγινε στις 10 Αυγούστου 10 1984 και αποφασίστηκε όπως κληθεί εμπειρογνώμονας για να τους συμβουλέψει για τις μηχανές που θ'αγορα­ στούν. Ηέκθεση του εμπειρογνώμονα καθώςκαι τασχό­ λιατωνκ.κ.Λ. Σαββίδη τουΤμήματος Ηλεκτρομηχανολο­ γικών Υπηρεσιών και Α. Πίττα, Μηχανολόγου στο 15 Κεντρικό Συμβούλιο Προσφορών πάνω στην έκθεση του εμπειρογνώμονα, μελετήθηκαν σε νέα συνεδρία της Υπουργικής Επιτροπής Προσφορών που έγινε στις 24 Οκτωβρίου 1984, κατάτην οποίααποφασίστηκεόπως κα­ τακυρωθεί η προσφορά στους κ.κ. John Talianos & Co. 20 Ltd. (Siemens) αντί του ολικού ποσού των Γερμανικών Μάρκων 1,533.325.- όπωςήτανηεισήγηση του Κεντρικού Συμβουλίου Προσφορών. Η απόφαση της Υπουργικής Επιτροπής Προσφορών κοινοποιήθηκε στο Γενικό Διευ­ θυντήτουΥπουργείου Υγείαςστις31Οκτωβρίου
2. 25 Η προσβαλλόμενη απόφασηκοινοποιήθηκε στους αιτητές με επιστολή ημερομηνίας 31 Οκτωβρίου,
3. Ενα­ ντίον της πιο πάνωαπόφασηςκαταχωρήθηκεη παρούσα προσφυγήστις22.11.
4. Μεταξύ των λόγων που προβάλλονται για ακύρωση 30 τηςκρινόμενης απόφασηςείναι: 1.Παραβιάστηκε ηαρχή της ίσης μεταχείρισης καιτου ελεύθερου ανταγωνισμού.
5. ΗΔιοίκηση όφειλε ναδώσει ειδικήαιτιολογίαγιατί αποφάσισεαντίθεταμετηνγνώμητωνδύοξένωνέμπειρο- 35 γνωμόνων. 2748 4Α.Α.Δ. Φαρμ.Οργ.ΚύπρουΛτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Δημητριάδης,Δ.
6. Η προσφοράτου ενδιαφερομένου μέρους ήτανεκτός και/ήκατάπαράβασητωνπροδιαγραφών. Προβλήθηκε ο ισχυρισμός εκ μέρους τουευπαίδευτου δικηγόρου των αιτητών για παράβαση των αρχών του 5 ελεύθερου συναγωνισμού και της ίσης μεταχείρισης. Τον ισχυρισμό τουαυτό, τονστηρίζει σε μιασειράπράξειςτης Διοίκησης πουείναιοιπιοκάτω: (α) Μετο ναζητηθούνδήθενδιευκρινίσεις (με κάποιο TELEX πουδενανευρίσκεται) μετάτοκλείσιμοτων προ10 αφορών. (β)Μετοναγίνει ιδιαίτερησυνάντησηστογραφείοτου Υπουργού ως Προέδρου της Υπουργικής Επιτροπής χωρίς την παρουσία των υπολοίπων μελών της Επιτρο­ πής. 15 (γ) Μετο να μήν τηρηθεί οποιοδήποτεπρακτικό κατά τηνσυνάντησηστογραφείοτου Υπουργού. δ) Με το να στείλει το ενδιαφερόμενο μέρος, στον Υπουργό Οικονομικών επιπρόσθετη επιστολή και τέλεξ (Παραρτήματα 5 και 6 στη γραπτήαγόρευση) σχετικά με 20 τοθέμακαιμετάτοκλείσιμοτωνπροσφορών. (ε) Μετο να μήδοθεί η ίδια ευκαιρία(π.χ. κατ* ιδίαν συνάντηση με Υπουργό Οικονομικών, δικαίωμααλλαγής της προσφοράς υπό τύπο προφορικών διευκρινίσεων κ.τ.λ.) και στους άλλους προσφοροδότες και ιδιαίτερα 25 στουςαιτητές. (στ) Με το να αποδεχθούνκαι λάβουν υπόψηοικαθ' ων η αίτηση την αποστολή της επιστολής με ημερ. 12.3.1984 (παράρτημα4στηνγραπτήαγόρευση)απότοεν­ διαφερόμενο μέρος και την SIEMENS μετά το κλείσιμο 30 τωνπροσφορών. (ζ) Μετο ναχαθεί δήθεν το Τέλεξ που στάληκε προς την SIEMENSκαι/ήμετο ναγίνουν δεκτές οποιεσδήποτε 2749 Δημητριάδης,Δ. Φαρμ.Οργ.ΚύπρουΛτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά.

(1991)διευκρινίσεις το αποτέλεσμα των οποίων ήταν κατά την ηπιώτερη κρίση, να επιτραπεί στο ενδιαφερόμενο μέρος να προσφέρει μεν γραπτώς στην αρχική του προσφορά 84ΜΒΥΤΕ WINCHESTER DISCκαι να εννοεί 168 στις δήθενδιευκρινίσεις, πουπουθενάδενφαίνονται. 5 (η) Με το να εξετασθεί ηπροσφορά του ενδιαφερομέ­ νου μέρους ενώόφειλε ναείχεν αποκλεισθεί απότηναρχή χωρίς να ζητηθούν οποιεσδήποτε διευκρινίσεις ή χωρίς οποιαδήποτεάλληδιατύπωση. (θ)Τέλοςτο γεγονός ότι επετράπηστο ενδιαφερόμενο ίο μέρος ν' αλλάξει με προφορικές δήθεν διευκρινίσεις την αρχικήγραπτήπροσφοράτουκαιμάλιστα μετάτοκλείσι­ μοτωνπροσφορών. Σε απάντηση του πιο πάνω ισχυρισμού, δηλαδή του ισχυρισμού (θ),οδικηγόρος των καθ' ων η αίτηση ισχυρί- 15 στηκε ότι οι καθ'ων ηΑίτησηδεν ζήτησαν διευκρινίσεις απότοΕνδιαφερόμενο Μέροςήτηνεταιρεία SIEMENS. Στα πρακτικάτης συνεδρίας του Κεντρικού Συμβου­ λίου Προσφορών, (παράρτημα Στ. στην ένσταση), που έγινεστις 18 Ιουλίου 1984, αναφέρονταιμεταξύάλλων τα 20 πιοκάτω: "Αναφορικά μετοναριθμότων Mbytesπουπροσφέ­ ρει η Siemens,οκ. Σαββίδηςαναφέρειότι είναισυμφώνως των προδιαγραφών,καιότι ησύγχυση δημιουργή­ θηκε μετά από διευκρινίσεις που ζητήθηκαν από τη 25 Siemensμετάτοάνοιγματωνπροσφορών." Επίσηςσεεπιστολή τουΕνδιαφερομένου Μέρουςπρος τον Υπουργό Οικονομικών, υπότην ιδιότητατουωςΠρο­ έδρου της Υπουργικής Επιτροπής Προσφορών, ημερομη­ νίας 11Σεπτεμβρίου, 1984 (Παράρτημα5στηγραπτήαγό- 30 ρεύσητωναιτητών),διαβάζουμε: "ΘΕΜΑ: ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΑ ΑΠΈΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΠΡΟ­ ΣΦΟΡΑΜΗ 392/83 2750 4ΑΛΛ. Φαρμ.Οργ.ΚύπρουΑτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Δημητριάδης,Δ. Σας ευχαριστούμε για τον χρόνο που διαθέσετε να μας δεχθείτε υπο την ιδιότητα σας ως Προέδρου της Υπουργικής Επιτροπήςπροσφορών και νασυζητήσετε τηνπιοπάνωπροσφοράμηχανημάτωνΑγγειογραφίας. 5 10 "Ανταποκρινόμενοι στο ενδιαφέρον σας για επι πλέον πληροφορίες γιατηνπροσφορά,σαςεσωκλείουμετέλεξπουπήραμεαπότουςπρομηθευτές μαςπουπι­ στεύουμε δίνει όλες τις πληροφορίες και απαντήσεις πάνωστο όλο θέμα.Είμαστεπάντοτεστην διάθεσησας γιαοποιεσδήποτεπληροφορίεςπιθανόνθαχρειαστείτε. Αναμένομε με μεγάλο ενδιαφέρον την απόφαση δια τηνπιοπάνωπροσφορά,σας ευχαριστούμεν," Επίσης σε Τηλέτυπο του Ενδιαφερομένου Μέρους με ημερομηνία 12 Σεπτεμβρίου 1984, (παράρτημα6), αναφέ15 ρονταιταπιοκάτω: "WE GIVE YOU HEREBELOW THEREQUESTED INFORMATION FOR HIS EXELLENCY THE MINISTEROF FINANCE.*· Απ' όλα τα πιο πάνωβγαίνει αβίαστατο συμπέρασμα 20 ότι, και διευκρινίσεις και πληροφορίες ζητήθηκαν από τους καθ'ωνη αίτησηκαι ιδιαίτερες συναντήσεις είχαντο Ενδιαφερόμενο Μέρος και οι Καθ'ων ηΑίτηση μετά το άνοιγμα των προσφορών, ενώ κάτι τέτοιο δεν έγινε με τουςαιτητέςκαιτουςυπόλοιπους προσφοροδότες. 25 Οι συμβάσεις του Κράτουςκαιτων οργανισμών δημο­ σίουδικαίουσυνάπτονταικατάκανόναύστερααπόδημο. πρασία ή μειοδοτικό διαγωνισμό. Με τη μέθοδο αυτή εκλέγεται το ικανότερο πρόσωπο στο οποίο ανατίθεταιη εκτέλεσητου έργου καιπροασπίζεται το κύρος των διοι30 κητικών οργάνων εναντίον κάθε υπόνοιας μεροληπτικής άσκησης των καθηκόντων τους. Οι διαπραγματεύσειςκαι τα διάφοραπροπαρασκευαστικά στάδιαμέχρισυνομολό­ γησης της σύμβασης στο ιδιωτικό δίκαιοδεν έχουνεφαρ­ μογή στη διαδικασία των προσφορών, η οποία διέπεται 2751 Δημητριάδης,Δ. Φαρμ.Οργ. ΚύπρουΛτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά.

(1991)από την αρχήτης νομιμότητας και ρυθμίζεται απότο δη­ μόσιο δίκαιο.Στιςπροσφορέςπρέπειναεξασφαλίζεταιμε γενικό καιαπρόσωποτρόπο,μεκαθορισμένους όρους,σε ελεύθερο διαγωνισμό ο οποίος διευκολύνεται μεδημόσια γνωστοποίηση, η συμμετοχή κάθε ενδιαφερόμενου και η 5 επιλογή καικατακύρωση ναγίνεταιπροςτοδημόσιοσυμφέρο. Οι αποφάσεις κατακύρωσης προσφορών υπόκεινται στον ακυρωτικό έλεγχο του Ανωτάτου Δικαστηρίου με τον ίδιοτρόποόπωςοιάλλες εκτελεστέςδιοικητικές πρά- 10 ξεις. Οι προσφοροδότεςπρέπει νατυγχάνουν ίσης μεταχεί­ ρισης από νομικής και πραγματικήςπλευράς. Αυτό επι­ βάλλεται τόσο από τη συνταγματική αρχή της ισότητας πουδιασφαλίζεταιμετοΆρθρο28τουΣυντάγματος,όσο 15 και τις εφαρμοζόμενες σε δημοπρασίες γενικές αρχέςτου Διοικητικού Δικαίου πουαπαιτούν να τηρούνται οιγενι­ κές για ελεύθερο συναγωνισμό αρχές, ηκαταστρατήγηση των οποίων συνεπάγεται ακυρότητα. (Βλ. Medcon Construction and Others v. Republic (Minister of Finance 20 andOthers)

(1968)3C.L.R. 535,στησελ. 544). (Βλ. μεταξύ άλλων,Υπ. Αρ.359/88,Α. Σαζεΐδης& ΥιόςΑτδ. ν. Λήμον Αθηαίνου,απόφασηδόθηκε στις 30.9.89, Υπ. Αρ. 64/89, ΑΙΜΙΑΙΟΣ ΕΑΑΗΝΑΣ& ΣΙΑΑΤΔ. ν. 1.ΥπουργείουΟι­ κονομικών,

1. ΓενικούΑογιστη ως Προέδρου Κεντρικού 25 ΣυμβουλίουΠροσφορώναπόφασηδόθηκεστις27.1.90.) Όλοι οι προσφοροδότες εδικαιούντοσε ίση μεταχείρι­ ση.Η παράλειψηοποιασδήποτεεπαφήςώστεναέχουνκαι αυτοίτην ευκαιρίαπουδόθηκεστο ενδιαφερόμενο μέρος, παραβιάζει τις γενικές αρχές για ελεύθερο ανταγωνισμό 30 και την αρχή της ίσης μεταχείρισης, που διασφαλίζεται από το Αρθρο 28.1 του Συντάγματος. Βρίσκω τον πιο πάνω ισχυρισμό των αιτητώνβάσιμο καιότι αυτό αποτε­ λεί λόγοακύρωσηςτηςπροσβαλλόμενης απόφασης. Ένας άλλος ισχυρισμός που προβλήθηκε εκ μέρους 35 τωναιτητών,ήταναυτόςτηςέλλειψηςειδικήςαιτιολογίας 2752 4ΑΛΛ. Φαρμ.Οργ.ΚύπρουΑτδ ν.Δημοκρατίας κ.ά. Δημητριάδης, Δ. γιατηνπαραγνώρισητηςσυμβουλής τωνδύο εμπειρογνω­ μόνωνπουη ίδιαηΔιοίκηση κάλεσε. * Σταπρακτικάτης συνεδρίας της Υπουργικής Επιτρο­ πής Προσφορών που έγινε στο Υπουργείο Οικονομικών 5 στις 10Αυγούστου, 1984, (Παράρτημαθ),αναφέρονται:"Προμήθεια και εγκατάσταση ακτινολογικού Αγγεογραφικού Εξοπλισμού για το Νοσοκομείο Λευκωσίας (Υπουργείο Υγείας) 10 15 20 25 Μελετήθηκε η έκθεση του Προέδρου του Συμβουλίου Προσφορών με αρ. φακ. Τ.283/56/27/8 ημερ. 26 Ιουλίου,
2. Κατά τη συζήτηση του θέματος, οι δύο γιατροί κ.κ. Σπανός και Στυλιανού αναφέρουν ότι όπως ετοιμάστηκαν οι προδιαγραφές, στους οποίους η τελική μορφήδενήτανγνωστήκαθιστούσε τηνπροσφορά των SIEMENS εκτός προδιαγραφών. Οι κ.κ. Παλταϊάν και Σαββίδηςτονίζουν ότι οι δύο γιατροί ήσαν αναμεμειγμένοι με τις προσφορές, από την αρχή,και ότι ενέκριναν την τελική μορφή των προδιαγραφών όπως ζητήθηκαν οι προσφορές. Η προσφορά των SIEMENS είναι σύμφωνη με τις προδιαγραφέςσε όλα τα σημεία και σε κανένα σημείο δεν είναι εκτός όπως αναφέρεταιστην ανεπίσημηέκθεσητουConally. Οιγια­ τροί αναφέρουν ότι δεν συμφωνούν με το σημείο της έκθεσης του Προέδρου του Συμβουλίου Προσφορών που αναφέρεται στη δυναμικότητα του υπολογιστή. Έχοντας υπόψητις επιφυλάξεις των γιατρών, ταμέλη της Υπουργικής Επιτροπής Προσφορών δεν μπορούν νακατακυρώσουν την προσφορά και αποφασίζεται να κλιθεί εμπειρογνώμονας να τους συμβουλέψει για τις μηχανές που προσφέρονται. Ως εκτούτου ηλήψη από­ φασηαναβάλλεται." Σενέασυνεδρία της Υπουργικής ΕπιτροπήςΠροσφο30 ρών που έγινε στις 24/10/84, διαβάζουμε στα πρακτικά της,(ΠαράρτημαΚ),ταεξής: "Προμήθειακαιεγκατάστασηακτινολογικού Αγγειο2753 Δημητριάδης,Δ. Φαρμ. Οργ. Κύπρου Ατδ ν.Δημοκρατίας κ.ά.

(1991)γραφικού Εξοπλισμού για το Νοσοκομείο Λευκωσίας (Υπουργείο Υγείας) Το θέμαεπαναφέρεταιόπωςαποφασίστηκεκατά τη * συνεδρία της 10ης Αυγούστου, 1984. Μελετάται ηέκθε­ ση που υπόβαλε ο εμπειρογνώμονας που κλίθηκε να 5 συμβουλέψει την Υπουργική Επιτροπήγια τις μηχανές πουπροσφέρονται, καιοκ.Λ. Σαββίδης, Τεχνικός στο Τμήμα Ηλεκτρομηχανολογικών Υπηρεσιών, δίνει εξη­ γήσεις πάνωστατέσσερα σημείαπουαναφέρονταιστην έκθεση του εμπειρογνώμονα. Μετά απόσυζήτηση του 10 θέματος σε βάθος αποφασίζεται όπως κατακυρωθεί η προσφορά στους κ.κ. John Tallianos & Co. Ltd., (Siemens) στο συνολικό ποσό των Γ.Μ.1,533,25.-χωρίς Film Changer, που υπόβαλαντην χαμηλότερη προσφο­ ράκαιήτανεντός προδιαγραφών." 15 Από τα πιο πάνω φαίνεται ότι καμιά αιτιολογία δεν δόθηκεγιατηνπαραγνώρισητωνεκθέσεων τωνδύοεμπει­ ρογνωμόνων που κλήθηκαν απότην ίδιατηΔιοίκηση για νατους συμβουλέψει σχετικά μετηναγορά ακτινολογικού αγγειογραφικού εξοπλισμού για το Νοσοκομείο Λευκώ- 20 σίας. Στην Υπόθεση Αρ. 64/89, ΑΙΜΙΑΙΟΣ ΕΑΑΗΝΑΣ & ΣΙΑ ΑΤΑ, (ανωτέρω),οαδελφόςΔικαστής κ.Δ. Στυλιανίδης,αναφέρει σχετικά μετο πιοπάνωθέμα,ταεξής στις σελ. 5-7:- 25 "Ο Καθηγητής Π.Δ. Δαγτόγλου στο σύγγραμμα του 'Γενικό Διοικητικό Δίκαιο' α'

(1977)αναφορικά με τη φύση και το ρόλο των γνωμοδοτήσεων στη σελ. 143 λέγει:Ή γ ν ω μ ο δ ό τ η σ η μπορείναπροβλέπεταιως 30 ε κ ο υ σ ί α ή υ π ο χ ρ ε ω τ ι κ ή , αναλόγως εάντο αποφασίζον όργανο υποχρεούται εκ του νόμου να τηνζητήσει. Η υποχρεωτικήγνωμοδότηση μπορείνα είναι απλή,όταν το αποφασίζον όργανοδικαιούται ν' αποφασίσει κατάδιάφορο τρόπο,και σ ύ μ φ ω- 35 2754 4ΑΛΛ. Φαρμ.Οργ. ΚύπρουΛΐδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Δημητριάδης,Δ. 5 10 15 20 25 30 35 νη,όταντοαποφασίζονδενδικαιούταινα αποφασί­ σει χωρίς την σύμφωνη γνώμη του συμβουλευτικού (αν καιμπορεί νααπόσχει από κάθε ενέργεια).Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις ηαπόφασηλαμβάνεται από μόνο τοαποφασιστικό όργανο,ώστεηγνωμο­ δότησηέχεισυμβουλευτικό μόνο,άραμη δεσμευτικό χαρακτήρακαιδεν είναιδιοικητικήπράξη.Τογεγο­ νός ότιδημιουργεί την νομική υποχρέωση στο απο­ φασίζονόργανονααιτιολογήσει τ η ν π α ρ έ κ κ λ ι σή τουαπότηνγνωμοδότηση επίποινή ακυρότητοςτηςπράξεωςτουαποτελεί έμμεση μόνο εξωτερι­ κή επιρροή, πουδεναρκεί γιαναπροσδώσει στην γνωμοδότηση χαρακτήραδιοικητικήςπράξεως.' Στο Σύγγραμματου Μιχ.Δ.Στασινόπουλου -' ΜαθήματαΔιοικητικού Δικαίου',στησελ. 242 διαβάζουμε:' Γ ν ω μ ο δ ό τ η σ ι ς είναι ηέκφρασίςτηςαντι­ λήψεως τουοργάνου,συνήθως συλλογικού, διαθέτο­ ντος δεκατάκανόνατεχνικάς γνώσεις, επί της σκο­ πιμότητας ή της νομιμότητας της επικείμενης εκτελεστής διοικητικής πράξεως. Κατά κανόνα, ο νόμος αρκείταιειςτονδιάτηςπαροχήςτης τεχνικής αντιλήψεως διαφωτισμόν του αρμοδίου οργάνου, αναθέτει δ'ειςτούτο, όπως περαιτέρω επιχείρησηή μητην πράξιν,έστω και εναντίον της εκφρασθείσης γνωμοδοτήσεως. Υπάρχει τότε η 'απλήήσυμβουλευ­ τική' γνωμοδότησις, τηςοποίας ηθέσπισις έχει την συνέπειαν ότι το αποφασίζον όργανον οφείλει μεν πάντως ναπροκαλέση καιακούση τηνγνωμοδότησιν, δενοφείλει όμως νασυμμορφωθή προς αυτήν. Εντούτοις, ητυχόν ασυμφωνία της επιχειρούμενης πράξεως προς την γνωμοδότησιν δημιουργεί κατά κανόναυποχρέωσιν προςαιτιολογίαναυτής.' Στην υπόθεση KM.C Motorsv. Republic

(1985)3 CL.R. 1235, 1256, το Ανώτατο Δικαστήριο ακύρωσε τηναπόφασηκατακύρωσηςτηςπροσφοράςγιαέλλειψη αιτιολογίας για την παραγνώριση της σύστασης της 2755 Δημητριάδης,Δ. Φαρμ.Οργ. ΚύπρουΑτδ ν.Δημοκρατίαςκ.ά.

(1991)πλειοψηφίας τηςΤεχνικής Επιτροπής. ΣτηνυπόθεσηΑ. TrikomitisLtd. v.Republic

(1986)3 C.L.R.262, 266, τοΔικαστήριο ανάφερεότι η διακριτι­ κήευχέρεια της εκτίμησης των προσφορών ανήκει στην ΕπιτροπήΠροσορορών αλλάαυτόδενείναι απόλυτο.Η 5 κρινόμενηαπόφασηακυρώθηκεγιατί δε δόθηκε εξήγη­ σηγια την παραγνώριση των συστάσεων των εμπειρο­ γνωμόνων καιγιατί επελέγηηπροσφορά των ενδιαφε­ ρομένων μερών χωρίς να ερευνηθούν τα ουσιαστικά πλεονεκτήματα τωνάλλων προσφορών. ίο Στηνπαρούσαυπόθεση ηπλήρηςπαραγνώρισητων συστάσεων των δύο Συμβουλευτικών Οργάνων χωρίς καμμιά αιτιολογία καθιστά την προσβαλλόμενη πράξη αναιτιολόγητη, αντίθετη προς τις αρχές του διοικητι­ κούδικαίουκαιακυρωτέα." 15 Ηπιοπάνωθέσημεβρίσκειαπόλυτασύμφωνο καιγια τον λόγοαυτόκρίνω ότι ηπροσβαλλόμενη απόφασηπρέ­ πειν'ακυρωθείκαιγιατολόγο αυτό. Επομένως ηπροσφυγήεπιτυγχάνει καιηπροσβαλλόμε­ νηαπόφασηακυρώνεται. Οι καθ'ωνηαίτησηναπληρώσουν ταέξοδα. Ταέξοδαναυπολογιστούν απότον Πρωτοκολλητή. Επίδικηαπόφασηακυ­ ρώνεταιμεέξοδα. 2756 20