4 AAA. 16Σεπτεμβρίου, 1991 [ΝΙΚΗΤΑΣ,ΔΜής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ Α.ΠΕΤΣΑΣ&ΥΙΟΙ ΛΤΔ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΑΔΕΙΩΝ. Καθ' ης ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 663/90). 5 Διοικητική πράξη — Αιτιολογία — Μηχανική απαρίθμηση τ<ονπρο νοιών του νόμου χ(ορίςσυσχετισμό με τααντικειμενικά ερείσματα δεν αποτελείαιτιολογία — Ηαιτιολογία όμωςδενείναι απαραίτη το νααναφέρεται στο σώμα τηςπράξης—Είναι δννατό να προκνπτει από ταστοιχεία τωνφακέλων. Αναθεωρητική Αρχή Αδειών — Άδεια οδικής χρήσης — Έγκρισημε ρικών και απόρριψη άλλων αιτήσεων για παραχώρηση άδειας — Τοδιοικητικό όργανοδεν έχειυποχρέωσηναπροβεί σε αναλυτικές συγκρίσεις καταχωρώντας συγκριτικά στοιχεία που έλαβε υπόψη 10 για τον κάθεαιτητή χωριστά. Διοικητικό Δίκαιο —Γενικές Αρχές — Αρχή της ισότητας — Απαράβατη υποχρέωση της διοίκησης να μεταχειρίζεται κατά το δυνατόν με όμοιο τρόπο τους πολίτες που βρίσκονται στην ίδια ή παρόμοια θέση — Βάρος απόδειξης άνισης μεταχείρισης φέρει 15 αυτός που την ισχυρίζεται. 20 Οιαιτητέςπροσέβαλανμετηνπροσφυγήτουςαυτήτηναπόφα σητηςΑναθεωρητικής ΑρχήςΑδειώνναεπικυρώσει απόφασητης Αρχής Αδειών με τηνοποία είχε απορριφθεί αίτημα τουςγια πα ραχώρηση πρόσθετων αδειών για τρία ακόμη αστικά ταξί τους που θαείχανωςχώροστάθμευσηςτηνΑγία Νάπα Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισεότι: 25
(1)Ημηχανικήαπαρίθμησητωνπρονοιών τουσχετικού νόμου χωρίς κανένα συσχετισμό μετααντικειμενικά ερείσματα τηςπράξης δενεκπληρώνειτηνυποχρέωσητηςδιοίκησηςναδικαιολογή σειτιςενέργειεςτης.Σεπεριπτώσειςόμωςπουηαιτία τηςαπόφα σης προκύπτει με σαφήνεια απότουςδιοικητικούς φακέλουςδεν 3069 ΠέτσαςκαιYu>lΑτό ν.Δημοκρατίας
(1991)είναιαπαραίτητονααναφέρεταιστοσώματης πράξης. Στηνυπόκρίσηυπόθεσηημελέτη τουσχετικού υλικού συμπλη ρώνει τηναιτιολογία τηςπροσβαλλόμενης απόφασης. Ηαιτιολο γία δενπάσχει απότηνάποψη ότι αναφέρεταισε πολλάπρόσωπα σταοποίαχορηγήθηκανάδειες, αφούγιαόλους τουςενδιαφέρομε- 5 νουςσυνέτρεχαν οι ίδιοιλόγοιγιατηχορήγησηάδειας.
(2)Τοδιοικητικό όργανοδενέχειυποχρέωσηνακαταφεύγεισε αναλυτικές συγκρίσεις καταχωρώνταςστο πρακτικό του τα συγ κριτικά στοιχεία που έλαβε υπόψηγιατονκάθεαιτητήχωριστά. Σύμφωναμε τηναρχήτηςκανονικότητας τεκμαίρεται πως έγιναν 10 οι απαραίτητες συγκρίσεις πριν απότηλήψη τηςαπόφασης, εκτός αναποδειχθείτοαντίθετο, πράγμαπουδενσυνέβηκε στησυζητού μενηυπόθεση.
(3)Ηαρχή τηςισότηταςδημιουργεί απαράβατηυποχρέωσηκαι στηδιοίκηση,κατάτηνενάσκησητωνεξουσιών πουτηςαναθέτειο 15 νόμος να μεταχειρίζεται κατάτοδυνατόμεόμοιο τρόπο τουςπο λίτες που βρίσκονται στην ίδια ή παρόμοια θέση. Το βαθύτερο νόημα του κανόνα είναι πως ηίση μεταχείριση των άνισων είναι το ίδιοαπαράδεκτη μετηνάνισημεταχείριση των ίσων. Στηνκρινόμενη υπόθεσηπέρααπότογεγονός ότικατονομάζο- 20 νταιοι δύοεταιρείες,στις οποίες δόθηκανάδειες, δενυπάρχει κα νέναδεδομένο πουναθεμελιώνει τονισχυρισμό γιαάνισημεταχεί ριση. Οι αιτητές απέτυχαν να πείσουν ή να μετακυλήσουν το βάρος της απόδειξης που έχουν στο προκείμενο προς την άλλη πλευρά. 25 Προσφυγήαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. Αναφερόμενεςυποθέσεις: Γεωργίουν.ΑναθεωρητικήςΑρχήςΑδαών
(1991)4Α.Α.Δ. 1563Λουκά ν.Δημοκρατίας
(1986)3AAA. 1640 Μιλτιάδονς και Άλλοι ν. Δημοκρατίας (Α.Ε. 789, 791και 796, ημερ. 30/5/89)' ΠαπαδόπουλουκαιΆλλοι ν.ΑναθεωρητικήςΑρχήςΑδαών
(1991)4AAA.
- Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασης της Αναθεωρητικής ΑρχήςΑδειών με την οποία απέρριψε την ιεραρχική προ- 35 σφυγή των αιτητών εναντίον της απόρριψης από την Αρχή Αδειων του αιτήματος τους για πρόσθετες άδειες 3070 30 4ΑΛΑ. ΠέτσαςκαιΥιοίΛτΑ ν.Δημοκρατίας για τρία ακόμηαστικάταξί πουθαείχανως χώροστάθ μευσηςτουςτηνΑγίαΝάπα. Σ.Καραπατάκης,γιατουςαιτητές. 5 Γ.Κνριχχχίδον(Δ/νις), ΔικηγόροςτηςΔημοκρατίας,για τηνκαθ'ηςηαίτηση. Cur. adv. vult. ΝΙΚΗΤΑΣ,Δ.ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση.Οι αιτητές είναι μετοχική εταιρείαπεριορισμένης ευθύνης με έδρα τηΛευκωσία. Ασχολούνται μετημεταφοράεπιβα10 των. Γιατοσκοπό αυτόδιαθέτουν 18ταξί και αριθμό λεωφορείων πουείναιεφοδιασμέναμετις σχετικέςάδειες. ΤονΑπρίλιοτου 1983ζήτησαναπότηνΑρχήΑδειώνπρό σθετες άδειεςγιατρίαακόμη αστικάταξίπουθα είχανως χώροστάθμευσηςτουςτηνΑγίαΝάπα. 15 ΗΑρχή Αδειών (ηΑρχή) εξέτασε το αίτημα την 1/11/
- Καμιά πλευρά δενσχολίασε ήέδωσε εξηγήσεις για τηνκαθυστέρησηπουσημειώθηκε. Όπωςκαινάχειτο θέμα,προτούαποφασίσει,ηΑρχή είχεστηδιάθεσητηςέκ θεση από το Τμήμα Οδικών Μεταφορών (συνημμένο Θ 20 σχην ένσταση). Περαιτέρω είχε ακούσει εκπρόσωπο των αιτητών,οιοποίοι κλήθηκανπροηγουμένως ναυποστηρί ξουν τηναίτηση τους. Έχω κάμει νύξη των γεγονότων αυτών για ναφανείπωςοιισχυρισμοί των αιτητώνότιη Αρχή τουςστέρησετοδικαίωμαακρόασηςκαιπαράλληλα 25 πωςκατέληξεστηνκρίσητηςχωρίςκαμιάέρευναδεναλη θεύουν. ΗαπόφασητηςΑρχής(παράρτημαΓ)ήταν απορριπτι κή. Αναφέρεται σ'αυτήότιείχανυποβληθεί πάρα πολλές αιτήσεις ενώ οαριθμόςαδειώναστικών ταξί ήταν περιο30 ρισμένος καιότι ηεπιβατικήκίνησητηςπεριοχής μπορού σενα εξυπηρετηθεί από τα υφιστάμεναοχήματαωςκαι τα νέα που εξασφάλισαν άδεια. Η ιεραρχικήπροσφυγήτων αιτητών είχε τηνίδια τύχη. Στις 9/7/90η Αναθεωρητική Αρχή Αδειών(ηΑναθεωρητικήΑρχή),αφούάκουσεσε ει3071 Νικήτας, Δ. ΠέτσαςκαιΥιοίΛτδ ν.Δημοκρατίας
(1991)δική συνεδρίαση τις απόψεις των αιτητών,απόρριψε την προσφυγή. Στην ουσία επικύρωσε την προηγούμενη από φαση τηςΑρχής.Στησυνέχεια οι αιτητέςπροσέφυγαν στο δικαστήριο αμφισβητώντας το κύρος της τελευταίας από φασης,δηλαδήεκείνηςτουαναθεωρητικούοργάνου. 5 Οι εξουσίες της Αναθεωρητικής Αρχής προσδιορίστη κανεξαντλητικάαπότοάρθρο4Α τουπερίΡυθμίσεως της ΤροχαίαςΜεταφοράς(Τροποποιητικού)Νόμουαρ. 84/84. Ανάμεσα στις αρμοδιότητες αυτές συγκαταλέγεται και η επικύρωση της απόφασης στην πρωτογενή διαδικασία. 10 Αναφέρει συναφώς ηαπόφασηΓεωργίου ν. ΑναθειορητικήςΑρχήςΑδειών
(1991)4ΑΛΛ. 1563. "Το εύρος του πεδίου λειτουργίας της Αναθεωρητι κής Αρχής υπογραμμίζεται και από την εξουσία που περιέχεται στην παράγραφο(δ)τουάρθρου4Α ναπρο- 15 βεί η ίδιαστην έκδοση νέαςαπόφασηςσε αντικατάστα σητης προσβαλλόμενης. Παρέχεταιόμως καιδιακριτι κήευχέρεια απότηνπαράγραφο(α)' ναεπικύρωσητην προσβληθείσαν απόφασιν' . Η επικύρωση υποδηλώνει την βεβαίωση της πράξηςκαι συναρτάται με το κύρος 20 της." Ο πρώτος λόγος της προσφυγής άπτεταιτης αιτιολο γίαςτης απόφασης. Η θέση είναιπωςδενπεριέχει κανένα αιτιολογικό στοιχείο. Η απλήαναφορά σε αυτήνομοθετι κών διατάξεων, που μπορούν να τύχουν εφαρμογής σε 25 κάθε περίπτωση, δεν υποκαθιστά την ανάγκηγια εξειδι κευμένηαιτιολογία. Ενπάσηπεριπτώσει η αιτιολογίαπου δόθηκε είναιτόσο ασαφήςκαιαόριστηπουδεν μπορείνα υποστεί ακυρωτικόέλεγχο. Ας σημειωθεί πωςταεπιχειρή ματα των αιτητών συνδέθηκαν κατάκάποιο τρόπο με το 30 γεγονός ότι με την ίδια ευκαιρία η Αναθεωρητική Αρχή είχε επιληφθεί και συναποφασίσει σειρά άλλων διοικητι κών προσφυγών που αφορούσαν την αστική τροχαίαπε ριοχή Αμμοχώστου. Ασφαλώς η μηχανική απαρίθμησητων προνοιών του 35 σχετικού νόμουχωρίς κανένασυσχετισμόμετααντικειμε3072 4AAA. ΠέτσαςκαιΥιοίΛτδν.Δημοκρατίας Νικήτας,Δ. νικά ερείσματα της πράξης(ανυπάρχουν),δεν εκπληρώ νουν την υποχρέωση της διοίκησης να δικαιολογήσει τις ενέργειεςτης.Γιατίδενεξαλείφει τουςκινδύνους απόαυ θαίρετες κρίσεις τηςδιοίκησης που δενστηρίζονταιου5 σιαστικά στο νόμο. Σεπεριπτώσεις όμως πουηαιτίατης απόφασης προκύπτει με σαφήνειααπότουςδιοικητικούς φακέλους δεν είναι απαραίτητονα αναφέρεταιστοσώμα τηςπράξης.Ηυποχρέωσηαιτιολογίαςθεωρείταιπως ικα νοποιήθηκε.Αονκά ν.δημοκρατία?
(1986)3Α.Α.Δ. 1640, 10 1645 καιΠορίσματα ΝομολογίαςΣτΕ1929-1959 σελ.185186. Στηνυπόκρίσηυπόθεσηη μελέτητουσχετικού υλικού, σύμφωναμετηνπαραπάνωαρχή,συμπληρώνει τηναιτιο λογία της προσβαλλόμενης απόφασης.Το πρακτικό της 15 συνεδρίας που έγινε την 1/11/89 καταγράφειτακριτήρια πουκαθοδήγησαν τηνΑρχή στις επιλογές τηςκαιπου κα θορίστηκαν στα επιτρεπτά από το νόμο όρια. Στοίδιο πρακτικό σημειώνεται ηεισήγησητου Τμήματος Οδικών Μεταφορών που σύμφωνα μετονόμο ηΑρχήόφειλενα 20 χρησιμοποιήσει για ναδιαμορφώσει την κρίση της: αρθρ. 5
(14)τουν.9/82. Η ΑναθεωρητικήΑρχήπροέβη σεέμμεση αναφορά στα στοιχεία αυτάκαι αναφέρθηκε στους πρό σθετους λόγους που τηνοδήγησαν στη χορήγηση αδειών στα ενδιαφερόμενα πρόσωπα (σελ. 3του παραρτήματος 25 Ε).Θαήθελα νακαταλήξωπάνωστο θέμααυτόλέγοντας πωςη αιτιολογίαδενπάσχειαπότηνάποψηότι αναφέρε ται σε πολλά πρόσωπα σταοποία χορηγήθηκαν άδειες, αφού για όλους τους ενδιαφερόμενους συνέτρεχαν οι ίδιοι λόγοιγιατηχορήγησηάδειας.Κατάτηγνώμη μου η 30 προσβαλλόμενη απόφασηήτανεπαρκώςαιτιολογημένη. Άλλη πλημμέλεια που προσάπτεται στην απόφαση είναι πωςδεν αναφέρει χωριστά τον κάθε αιτητή ούτε προβαίνει σεσυγκρίσεις ανάμεσασεεκείνους πουπαρα χώρησε άδειακαιτους υπόλοιπους.Ηνομολογία δεν πα35 ρέχει έρεισμα στην εισήγηση. Ηαταλάντευτηγραμμή του νομολογιακού δικαίου σε ανάλογες καταστάσεις είναι πως τοδιοικητικό όργανο δενέχει υποχρέωση να κατα φεύγει σεαναλυτικέςσυγκρίσεις καταχωρώνταςστο πρα3073 Νικήτας, Δ. ΠέτσαςκαιΥιοίΛτδ ν.Δημοκρατίας
(1991)κτικό του τα συγκριτικά στοιχεία που έλαβε υπόψηγια τονκάθεαιτητήχωριστά.ΑΕ 789,791 και796 Μιλτιάδονς & Άλλοι ν. Δημοκρατίαςημερ. 30/5/89. Η υπόθεση είχε σαν αντικείμενο προαγωγές με πολλούς υποψήφιους, αλλά ο κανόνας είναι ο ίδιος. Εξάλλου σύμφωνα με την 5 αρχήτης κανονικότητας τεκμαίρεται πως έγιναν οι απα ραίτητες συγκρίσεις πριν από τη λήψη της απόφασης, εκτός αν υποδειχθεί και συνάμα αποδειχθεί το αντίθετο, πράγμαπουδενσυνέβηκεστησυζητούμενηυπόθεση. Ο άλλος λόγος είναι πωςυπήρξεπαράβαση τηςαρχής 10 της ισότητας. Επαναλαμβάνωαυτό που αναφέρωσυνα φώς στην παρόμοιαυπόθεσηΠαπαδόπουλου &Άλλοι ν. ΑναθείορητιχήςΑρχήςΑδειών
(1991)4ΑΛΛ. 1250. "Η παραβίασητων αρχών της ισότητας,που καθιε ρώνει το άρθρο28 του συντάγματος,ελέγχεται απότα 15 δικαστήριαγιατίαποτελείτοβάθροτουκράτους δικαί ου. Ηαρχήδημιουργεί απαράβατηυποχρέωση και στη διοίκηση, κατά την ενάσκηση των εξουσιών που της αναθέτει ονόμος, ναμεταχειρίζεταικατάτοδυνατό με όμοιο τρόπο τους πολίτες που βρίσκονται στην ίδια ή 20 παρόμοια θέση. Το βαθύτερο νόημα του κανόνα είναι πως ηίσημεταχείρισητωνάνισωνείναιτοίδιοαπαρά δεκτημετηνάνισημεταχείρισητων ίσων." Το σχετικό παράπονο, όπως διατυπώθηκε, είναι ότι δόθηκανάδειεςκαισε δύοεταιρείες περιωρισμένης ευθύ- 25 νης, δηλαδή, σε νομικά πρόσωπα, που έχουν την ίδια οντότητα μετους αιτητές.Πέρα απότογεγονός ότικατο νομάζονταιοι εταιρείεςαυτέςδενυπάρχεικανέναδεδομέ νο πουναθεμελιώνειτον ισχυρισμό γιαάνιση μεταχείρι ση. Ασφαλώς η ομοιότητα στη νομική συγκρότηση των 30 αιτητών και των εν λόγω εταιρειών, χωρίς τηνπαράθεση ουσιαστικών στοιχείων απόταοποίαμπορεί νασυναχθεί δυσμενής διάκριση σε βάρος των αιτητών, δεν αρκεί. Είναιστοιχείο ουδέτερο. Οι αιτητές απέτυχαν νααποσείσουν ή να μετακυλήσουν το βάρος της απόδειξης που 35 έχουνστοπροκείμενοπροςτηνάλληπλευρά. 3074 4AAA. ΠέτσαςκαιΥιοίΛτδ ν.Δημοκρατίας Νικήτας,Δ. Περαιτέρω ο λόγος με τον οποίο προβάλλεται πλάνη περίταπράγματαπρέπεινααπορριφθείγιατίδεναποδει κνύεται από τα στοιχεία τουφακέλουούτεοιαιτητέςπρο σκόμισαν στοιχεία που να δείχνουν τη βασιμότητα τέ5 τοιου ισχυρισμού. Εν πάση περιπτώσει το αβάσιμο του λόγου αυτούπροκύπτει καιαπό το γεγονός ότι δεν καθο ρίστηκε πού ακριβώςέγκειται ηπλάνη αυτή. Τέλος, υπάρχει ο ισχυρισμός για παρερμηνεία ήκαι κακήεφαρμογήτων διατάξεωνπου επικαλέστηκε η καθής 10 για την έκδοση της επίδικης απόφασης.Πρόκειται γιατα άρθρα5
(8), 5
(9), 5
(13)και9
(1)
(3)τουν.9/82. Είναιοιδια τάξεις που καθορίζουν τις προϋποθέσεις κάτω από τις οποίες τα δύο αυτάόργανα εκτελούν την αποστολή που τους ανέθεσε ο νόμος για την έκδοση αδειών οδικήςχρή15 σης. Ηεισήγησητουαιτητήείναι πως οι δύο προαναφερ θείσες εταιρείες ωςκαι ηενδιαφερόμενη Α. Ιεροδιακόνου δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις που θέτουν οι παραπά νωδιατάξειςγιατηχορήγησηάδειας. Η μομφή αυτήπροβάλλεται χωρίς καμιά εξειδίκευση 20 και χωρίς να αποδεικνύεται με επίκληση και θεμελίωση συγκεκριμένων γεγονότων. Αναπόφευκταπρέπεινααπορ ριφθεί ως αβάσιμη. Καταλήγω ότι η επίδικη απόφαση ήταν επιτρεπτή στα όρια της διακριτικής εξουσίας που παρέχειονόμος στηνΑναθεωρητική Αρχή. Επομένως την 25 επικυρώνω στο σύνολο της. Η προσφυγήαπορρίπτεται-. Δεν θα καταδικάσω τους αιτητές στα έξοδα της δίκης γιατί υπήρξε ανεξήγητη καθυστέρηση στην εκδίκαση του αιτήματοςτους από τηνΑρχή. Προσφυγήαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 3075